הילולא דצדיקיא - אידיש · Hilileh detzidkei - Yiddish — ניצבים וילך (2026-08-31)

ע"י אלימלך הנשטטר מלמד תשב"ר בת"ת דרכי אבותינו לייקוואד יצ"ו – כתה ד'
לנדב וליטול חלק בזכות הפצת סיפורי צדיקים רופט ,347 678 0652או לאי מעיל shabbosstory@gmail.com
הבהרה :מיר געבן רשות צו מאכן קאפיס פון די 'גאנצע' גליון פאר אייערע בית המדרש ,מוסדות התורה וכדו' ,אבער עס איז נישט ערלויבט צו ארויס נעמען שטיקלך און
מאכן קאפיס פון בלויז א חלק דערפון .אויך איז נישט ערלויבט צו נעמען אונזער מעשיות וואס מיר האבן אפגעטייפט און עס טוישען אויף סיי וועלכע וועג אז מען זאל עס
קענען ניצען פאר אייגענע געברויך ,מיר האבן אריין געלייגט אסאך ארבעט אין די מעשיות (אויב ווילט איהר אז מיר זאלן אייך שיקען מעשיות אויף א וועג וואס איהר קענט עס ניצען
קען מען אונז רופען און מסדר זיין).
פרשת נצבים וילך -שנה יג גליון )566( 50
הרב הקדוש ר' ישראל מאיר הכהן בן ר' ארי' זאב זי"ע ,בעל 'חפץ חיים' ,מגדולי האחרונים ,כד' אלול תרצ"ג
געבוירען :י"א שבט אין יאר תקצ"ח אין שטאט זעטיל (לעבן ווילנא אין לאנד הורדנא היינט בעלארוס) צו זיין טאטע ר' ארי' זאב כגן און זיין מאמע מרת דובורשה (ר' ארי' זאב האט
ערשט חתונה געהאט מיט מרת מרים און געהאט 3קינדער ,אבער ווען זי איז אוועק האט ער חתונה געהאט מיט איהר שוועסטער דובורשה) .אוועק :כ"ד אלול תרצ"ג .חתונה געהאט )1 :מרת
פריידא (בת ר' שמעון – דאס איז די טאכטער פון זיין שטיף טאטע ,ווען זיין טאטע ר' ארי' זאב איז אוועק האט זיין מאמע חתונה געהאט מיט איינער ר' שמעון וואס האט שוין קינדער און ער
האט חתונה געהאט מיט זיין טאכטער) )2ווען זי איז אוועק כב אב תרס"ג אין ווילנא ,האט ער 2יאר שפעטער חתונה געהאט מיט מרת מרים פריידא (בת ר' הלל פון לאפיס) .קינדער :פון
ערשטע רעבעצין )1 :ר' ארי' לייב )2 ,ר' אברהם )3 ,גיטל (אשת ר' אהרן הכהן) )4 ,שרה (אשת ר' צבי הירש לוינסון) .פון צווייטער רעביצין )5 :ר' אהרן )6 ,פייגא (אשת ר' מנחם מנדל יוסף
זאקס ,געווען א מגיד שיעור און געפירט די ישיבה אין ראדין נאך די פטירה פון חפץ חיים) .תלמיד :פון ר' נחום פון הורדנא .פון זיינע תלמידים :ר' אלחנן וואסערמאן .געווען ראש ישיבה:
געבויעט א ישיבה אין ראדין .זיינע ספרים :חפץ חיים ,שמירת הלשון ,משנה ברורה ,אהבת חסד ,און נאך זייער אסאך (ער האט געהאט א ספעציעלע סייעתא דשמיא אז זיינע ספרים זענען
שטארק אנגענומען ,ווייל אלע זיינע ספרים וואס ער האט געמאכט האט ער געמאכט ווייל עס האט אויסגעפעלט פאר כלל ישראל ,און נישט פאר זיין אייגענע כבוד) .ער ליגט :אין בעלארוס.
ליידער זענען די רייד פון מיין טאטע מקויים געווארן ,אז איך בין נישט נישט געגעסען קיין זיסקייטען
אויפגעוואקסן א גדול בתורה ,כאטש וואס לויט מיינע מעגליכקייטן וואלט ווען דער חפץ חיים איז געווען א קינד האט ער געלערנט אז עס
איך געקענט אנקומען דערצו ,אלס פאר נישט האבן גענוג כבוד התורה. איז דא שאלה וואס א ברכה מען מאכט אויף ציקער ,דאס איז צוליב דעם
וואס דער אמת איז אז צוקער וואקסט דאך דארף עס זיין העץ ,אבער א
מען קוקט מען זעהט טייל פוסקים זאגן אז צוליב דעם וואס די אויסזעהן טוישט זיך מאכט אויף
דער חפץ חיים איז אמאל געפארען מיט נאך א יוד אין וואגען, דעם שהכל (אזוי טוהן אונז ווייל ווען עס איז דא א ספק מאכט מען שהכל).
אינמיטען וועג האט דער יוד וואס איז געווען שטארק הינגעריג געזען א דער חפץ חיים כאטש וואס ער איז געווען א קינד וואס האט ליב
פעלד מיט שיינע פרוכט וואס געהערט פאר איינעם ,אבער עס האט זיך זיסע זאכן האט ער נישט געגעסן אלע נאשרייען ווייל עס איז בעיקר געמאכט
איהם פארגליסט צו עסען פון די גוטע פרוכט ,האט דער יוד געזאגט אז ער פון צוקער און עס איז א ספק וועלכע ברכה מען מאכט אויף דעם.
גייט דערווייל נעמען ,און אויב איינער קוט זאל דער חפץ חיים שנעל שרייען
אז איינער זעהט און ער וועט אנטלויפען .דער יוד איז טאקע געגאנגען און אויפגעבויעט אפאר מאל
נאך אפאר סקונדעס ,שרייט דער חפץ חיים 'מען קוקט מען זעהט' ,איז דער דער חפץ חיים פלעגט זיך פירן אז ווען עס איז געקומען די מצוה
יוד שנעל אנטלאפען .שפעטער האט דער יוד נאכאמאל פרובירט ,און דער פון אויפבויען די סוכה האט ער זיך אליינס אנגעשטרענגט ,און ער האט
חפץ חיים האט געשריגען דער זעלבע זאך 'מען קוקט מען זעהט' .אזוי איז אליינס געבויעט זיין סוכה און נישט געבעטן קיין הילף פון אנדערע מענטשן.
געשען אפאר מאל ,ביז דער יוד האט מחליט געווען אז ער גייט קוקען אויב איין יאר נאך וואס דער חפץ חיים האט שווער געארבעט צו
איינער זעהט טאקע ,אבער ער האט קיינעם נישט באמערקט .האט ער אויפשטעלן זיין סוכה ,און שטייט שוין גרייט פאר יום טוב ,איז זיין רעבעצין
געפרעגט דער חפץ חיים פארוואס ער האט איהם אויסגענארט? האט דער ארויס געקומען צו קוקען אויף די סוכה און זיין אויב אלעס אז פיין.
חפץ חיים געזאגט 'איך האב דיר נישט אפגענארט ,דער אייבישטער זעהט נאכן באטראכטן די סוכה רופט זיך אהן די רעבעצין 'איך וואלט
אלסע וואס דו טוסט ,און מען דארף מורא האבען צו גנבענען און טוהן געוואלט אז מען זאל אוועק רוקען די סוכה פון ווי עס איז יעצט און עס ברענגן
עבירות ווייל דער אייבישטער זעהט'. מער נענטער צו אונזער הויז' .דער חפץ חיים האט נישט גערעדט קיין איין
ווארט נאר ער האט צונומען די גאנצע סוכה און צוריק אויפגעשטעלט די
טויב כדי נישט 'צו הערען' לשון הרע גאנצע סוכה אויף דעם אנדערען פלאץ ,ווי זיין רעבעצין האט געבעטן.
דער צדיק איז ביי אלעמען באקאנט מיט די נאמען 'חפץ חיים' נאכן ענדיגן האט ער ווידער געבעטן די רעבעצין קומען קוקען
צוליב זיינע שטארקע אויפטוהן אויף די איסור פון לשון הרע. אויב אלעס איז פיין ,אבער ווען זי איז ארויס האט זי געזאגט 'איך מיין איך
דער חפץ חיים האט נישט געקענט גוט הערען אויף 1אויער. האב א טעות געהאט און דו ביסט גערעכט געווען צו בויען די סוכה ביי די
אמאל האט דער גאון ר' מאיר שפירא (מייסד פון די בארימטע ישיבה חכמי ערשטע פלאץ ,ווי עס איז פריער געווען'.
לובלין) געפרעגט דער חפץ חיים פארוואס ער גייט נישט צו קיין דאקטאר דער חפץ חיים האט קיין איין ווארט נישט געזאגט נאר נאכאמאל
צו פארבעסערען די הערען פון זיין לינקע אויער? האט ער געענטפערט, צונומען די גאנצע סוכה און עס פון פריש אויפגעשטעלט ווי עס איז געווען
ווייל אזוי ווי יוד טאר נישט 'רעדן' לשון הרע ,אזוי אויך טאר מען נישט ביי די ערשטע פלאץ .דער חפץ חיים האט גארנישט געזאגט נאר ער האט
'הערען' לשון הרע ,אבער אויף הערען איז שווער צו אכטונג געבען ,ווייל עס צונומען און אויפגעשטעלט ביז זיין רעבעצין איז געווען צופרידן.
אויף רעדען קען א יעדער אליינס אכטונג געבען אויף זיך נישט צו רעדען
לשון הרע ,אבער ווען עס קומט צו הערען איז זייער שווער צו אכטונג נישט געוואקסן א גדול בישראל
געבען ,ווייל נישט אייביג קען מען עפעס טוהן ווען יענער רעט פלוצלונג דער חפץ חיים האט אמאל געמאכט א סעודה לכבוד די בר מצוה
לשון הרע און דו ביסט דארטן און די הערסט וואס מען רעט ,אבער יעצט פון זיין זוהן .ביי די סעודה האבן די תלמידי חכמים גערעדט אין לערנן,
אז איין אויער הערט נישט אזוי גוט ,איז עס גרינגער פאר איהם נישט צו איינער פרעגט און די אנדערע ענטפערט ,די זוהן פון חפץ חיים האט וואס
הערען וואס יענער רעט ,ווייל קיינער וועט דאך נישט קומען און אריין האט אויך געקענט גוט לערנן און געווען א גרויסע מתמיד האט זיך אויך
שרייען לשון הרע אין זיין אויער ,דערפאר לאזט ער עס אזוי ווי עס איז. אנגערופען ווי ער האט ארויס געוויזען זיין גרויס גאונות .בשעת די שמועס
האט זיך געמאכט אז מען האט געפרעגט א קשיא וואס ווערט געברענגט
נישט זאגן איבריגע רייד און די ספר שאגת ארי' וואס איז געווען באקאנט אלס וועלט'ס גאון און דער
אמאל איז דער חפץ חיים מיט אן אנדערע רב געפארן אין וועג בר מצוה בחור האט געענטפערט גאר א שיינע תירוץ וואס אלע האבן
צוליב עפעס א דבר מצוה ,ווען אינמיטן וועג האבן זיי זיך אפגעשטעלט אין באוואונדערט .ווען דער בחור האט געזען אז ער האט גוט פארענטפערט א
געסט הויז ווי מען איז געווען זיכער אז די עסן דארט איז הונדערט פראצענט קשיא פון די שאגת ארי' האט ער זיך געשפירט גוט ביי זיך און ער האט
אויסגעהאלטן צו קענען עסן .זיי זעצן זיך ביים טיש וואס איז געווען אנגערופען 'הלוואי וועל איך קענען פארענטפערן אלע קשיות פון די שאגת
ספעציעל פאר רבנים ווי מען ברענגט זיי אריין עפעס צו עסן. ארי' (ווי אזוי ווי געזאגט אז ער קען איבער שטייגן די שאגת ארי')' .אויפן
נאכן עסן זאגט דער חפץ חיים האט די פרוי בעל הבית פון די סעקונדע איז די פנים פון די חפץ חיים ווייס געווארן און מיט א שטרענגקייט
שטוב געפרעגט צו די עסן איז גוט געווען? ווי דער חפץ האט געזאגט אז די זאגט ער פאר זיין זוהן 'דו וועסט שוין קיין גדול בתורה נישט וואקסן ,צוליב
עסן איז געווען שטארק געשמאק און גוט ,אבער דער אנדערע רב האט דיינע רייד אז די האסט פארשוועכט א גאון בישראל'.
געזאגט אז עס איז טאקע געווען גאנץ פיין אבער מען וואלט געקענט לייגן יארן שפעטער האט דער זוהן געזאגט 'פון דאן האב איך מער נישט
אביסל מער זאלץ. געהאט די שלעכטע מדה פון זיך גרויס האלטן אויף גדולי ישראל ,אבער
טאר פאר קיינעם נישט פארציילן .ברוך השם אז דער בחור איז געווארן ווען די פרוי איז ארויס פון צימער האט דער חפץ חיים זיך
אינגאנצן געזונט. אנגערופען מיט א דערציטערטע שטומע 'איך קען נישט גלייבן ,שטענדיג
עס איז אריבער עטליכע יאר דער בחור האט חתונה געהאט ,האט געב איך אכטונג נישט צו רעדן און נישט הערן לשון הרע און יעצט האב
זיך אבער געמאכט אז די שוועסטער פון דער בחור איז רח"ל קראנק געווארן איך ליידער געהערט ווי דו האסט גערעדט לשון הרע .א שאד פאר מיין
מיט די זעלבע שווערע קרענק .די שוועסער פרעגט איהם וואס ער האט דאן גאנצע קומען אהער און פארן די גאנצע וועג אז איך האב געדארפט הערן
געטוהן אז ער איז געזונט געווארן? צום ערשט האט דער בחור נישט אזעלכע רייד ,עס קען נישט זיין אז אונזער פארן איז א מצוה ווייל אויב יא
פארציילט פאר אזוי האט דער חפץ חיים איהם אנגעזאגט ,אבער נאך וואס וואלט איך נישט צו געקומען צו טוהן אזא עבירה'.
די שוועסטער האט אסאך געמוטשעט ,און ער האט אויך נישט געקענט צו דער רב זעהענדיג ווי שאקירט דער חפץ חיים איז ,האט ער
זעהן ווי זי מוטשעט זיך מיט די קרענק ,האט ער פארציילט אז דער חפץ געפרעגט 'מען קען מיינען וואס האב איך שוין געזאגט ,איך האב דאך
חיים האט איהם צוגעזאגט. געזאגט אז עס איז גוט ,איך האב נאר געזאגט אז מען קען צולייגן אביסל
דא האט אבער פאסירט א שרעקליכע זאך ,אז א קורצע צייט מער זאלץ?'
שפעטער איז דער בחור וואס איז שוין יעצט א יונגערמאן נאכאמאל קראנק זאגט דער חפץ חיים 'דו פארשטייסט נישט בכלל וואס דא האט
געווארן מיט די זעלבע קרענק רח"ל .ער איז דאן צוריק געגאנגן צו דער פאסירט 'מן הסתם האבן זיי עפעס א פרוי וואס ארבעט פאר זיי און העלפט
חפץ חיים מיט א געוויין אז ער זאל איהם נאכאמאל העלפן .זאגט איהם זיי קאכן די עסן פאר די געסט ,און יעצט ווען דו האסט געזאגט אז מען קען
דער צדיק 'פאריגע מאל ביסט געקומען צו מיר האב איך געפאסט 30טאג לייגן מער זאלץ ,קען זיין אז די פרוי איז ארויס צו די העלפערי'ן ווי זי
פאר דיינעט וועגן אז זאלסט געזונט ווערן ,יעצט בין איך שוין עלטער און שרייט איהר אהן פאר נישט קאכן גוט פאר די געסט וואס קומען ,און זי
איך האב מער נישט קיין כח דאס צו טוהן ,דערפאר קען איך דיר נישט ווערט שטארק צובראכן אדער פארשעמט און אפשר גאר וועט זי פארלירן
העלפן'. איהרע פרנסה צוליב דיינע איבריגע רייד .אויך קען זיין אז די העלפערין
וועט ענטפערן אז זי האט יא גוט געקאכט און די פרוי וועט צוריק זאגן אז
חתונה געהאט צוליב כיבוד אם זי זאגט נאך ליגענט אויך און ווער ווייסט וואס נאך קען פאסירן צוליב
ווען דער טאטע פון דער חפץ חיים ר' ארי' לייב איז אוועק האט דיר?!'.
זיין מאמע נאכמאל חתונה געהאט מיט אן אנדערע מאן ר' שמעון ,וואס ער דער רב ווערט שאקירט און זאגט 'אנטשולדיגט ,איך מיין אז איהר
האט שוין געהאט קינדער פון א פריערדיגע ווייב. טרייבט אביסל איבער ,עס איז נישט אזוי געפערליך' .זאגט דער חפץ חיים
ווען עס איז געקומען די צייט אז דער חפץ חיים זאל חתונה האבן, לאמיר גיין אין קאך און זעהן וואס טוט זיך דארט.
האט זיין מאמע'ס צווייטע מאן שטארק געוואלט אז ער זאל חתונה מיט דער חפץ חיים מיט דער רב עפענן די טיר פון צימער און קוקען
איינער פון זיין שטיפ'ס טאטע קינדער מרת פריידא (עס איז דאך נישט זיין ארויס וויפיל זיי קענען ,ווי שאקירט זענען זיי צו זעהן אז פונקט ווי דער
שוועסטער) .דער עלטערע ברידער פון דער חפץ חיים האט אבער נישט חפץ חיים האט געזאגט פאסירט יעצט און קאך .זיי זעהן ווי דער בעל הבית
געהאלט אז ער זאל מיט איהר חתונה האבן ,ערשטנס ווייל זי איז דאך מיט די פרוי בייזערן זיך אויף די יודישע העלפערין פארוואס זי געבט נישט
געווען אסאך עלטער ווי איהם און אויך ווייל דער חפץ חיים איז דאך געווען אכטונג צו קאכן גוט אז די עסן זאל זיין געשמאק פאר די געסט ,און פון
באקאנט אלס גאר א חשובע בחור א געוואלדיגע עלוי ווי מען האט איהם איהרע אויגן רינען טרערן.
אנגעטראגן גאר חשובע שידוכים וואס זענען געווען גרייט צו אויסהאלטן די רב איז צוגעלאפן צו די פרוי און געזאגט אז די עסן איז געווען
דער חפץ חיים ער זאל קענען גאר געשמאק ,און ער בעט אז ער זאל אפלאזן די ארימע העלפערן .ער גייט
מיט לויב און דאנק צו השי"ת ,הייבן מיר בעזהי"ת אהן
קומעדיגע וואך אונזער '14טע יאר פון באשרייבן די יארצייטן פון לערנען אומגעשטערט. צו די העלפערין און בעט זי איבער אויף די רייד.
צדיקים.
בחסדי השם האבן מיר שוין זוכה געווען צו באשרייבן 430 דער חפץ חיים האט פירט אויס דער חפץ חיים 'זעהסט ווי שטארק מען דארף אכטונג
צדיקים ,ועוד חזון למועד אי"ה אבער געזאגט אז אלס די מצוה געבן אויף א יעדער ווארט וואס מען רעט ארויס פון די מויל'.
(אויב ווילט איהר באשטעלן סיפורים אויף געוויסע צדיקים
פאר אן אפצאל ,קענט מען אייך שיקען די ליסטע פון צדיקים פון כיבוד אם און אז די לעבן
וואס מיר האבן באשריבן)
************* * * * צווישן זיין מאמע און איהר מאן 30טעג פאר יענעם
קומעדיגע וואך וועלן מיר אי"ה באשרייבן
הרה"ק ר' שלום שכנא בן ר' אברהם מפרוביטש זי"ע
זאל זיין בשלום וועט ער אויף א בחור איז געקומען צום הייליגן חפץ חיים ווי מיט א געוויין
י"ג תשרי תקס"ג אלעס אוועק קוקען און יא פארציילט ער אז מען האט געטראפן ביי איהם א שווערע קרענק רח"ל און
צו מנדב זיין רופט ,3476780652אדער שיקט אן אימעיל צו
shabbosstory@gmail.com חתונה האבן מיט די מיידל מרת די דאקטוירים זאגן אז מען קען ליידער גארנישט טוהן עס צו היילן .דער
וזכות פון די טויזענטער ליינערס איבער די וועלט יהא תלוי בכם עס פריידא. חפץ חיים בארואיגט איהם און זאגט איהם צו אז ער וועט מיטן אייבישטער'ס
איז אמאל געווען א פריץ א גרויסע רשע הילף ווערן בעסער ,אבער דער חפץ חיים זאגט איהם זייער קלאר אז ער
האט ערזאכען געקענט האט נאר
גרויסע פארסגולהווי ער
מעשה פון דער אור שבעת הימים דער הייליגע בעל שם טוב פאר מוצאי שבת ,וואס איז א וואס
די פאר צרות שרעקליכע אנגעמאכט
עס איז אמאל געווען א פריץ א גרויסע רשע וואס ווי ער האט נאר געקענט האט ער אנגעמאכט שרעקליכע צרות פאר די יודישע איינוואונער פון זיין שטעטל .איינמאל האט דער פריץ ארויסגעגעבן
מען יעצט שטעטל.
זייןווי וועט
פון און
איינוואונערזאכן יודישע
הייזער מ יט אלע א שרעקליכע גזירה אז ביז אפאר טעג מוזן אלע יודן מענער ,ווייבער אין קונדער פארלאזן דאס שטעטל .דאס איז געווען שרעקליך ווייל מען וועט איבער לאזן די
דער פריץ ארויסגעגעבן א האט גיין .די יודען זענען געלאפן צום צדיק ר' מיכל פון זלאטשוב זי"ע (יארצייט כה אלול) און זיך אויסגעוויינט דאס הארץ אז ער זאל זיי העלפן צו פטור ווערן פון דיאיינמאל
שרעקליכע גזירה.
זיךטעג מוזן
אנגערופן :איר אפאר
האט עראז ביז גזירה
מינוט שרעקליכע
אפאר די הייליגער רבי ר' מיכל'ע האט זיי אויסגעהערט און ער האט געבעטן זיי זאלן ווארטן אפאר מינוט און ער האט אראפ געלייגט זיין קאפ אויפן טיש ,נאך
קונדער אין ווייבער מענער,
געשטארבן און אזוי איז בטל געווארן די גזירה, קענט אהיים פארן געזונטערהייט און איר דארפט פון גארנישט מורא האבן ,ווען די אידן זענען צוריק אהיימגעפארן האבן זיי געהערט אז די פריץ איז פלוצלינגאלע יודן
פון דעםגעווען דאס איז
געהערט שטעטל.דאס
נאר איך האבמופת,דאס
פארלאזן
שפעטער זענען די אידן צוריק געקומען זאגן א יישר כח פאר די הייליגע רבי ,האט דער צדיק ר' מיכל פון זלאטשוב זיי געזאגט איר זאלט וויסן אז עס איז נישט מיין
דיהאט מיכלאיבער ר'לאזן
וועטשם טוב. מעןבעל
ווייל דער שרעקליך
געזען דא הייליגן בעל שם טוב זי"ע .די אידן האבן זיך זייער געוואונדערט וואס דער צדיק מיינט ווייל ווען זיי זענען פריערדיגע מאל געקומען צו ר' מיכל האבן זיי בכלל נישט
הייזער מ יט אלע זאכן און ווי וועט מען אנגעהויבן צו פארציילן וואס ער מיינט צו זאגן.
צדיק
שלאף און אויףגעלאפן צום
זענעןשטארקע איזיודען
געפאלן א תלמידים די
איינמאל בין איך געזעצן ביי מיין רבי דעם הייליגער בעל שם טוב צוזאמען מיט זיינע אלע תלמידים ביים טיש ,אינמיטן באמערק איך ווי אויף אלעיעצט גיין.
זיךר בעל שם זי"ע און
הייליגע זלאטשובדער
פוןהער איך ווי מיר איז אויך געפאלן א שטארקע מידעקייט ,דאך האב איך מיך געשטארקט נישט איינצושלאפן ,און אזוי בין איך בין טאקע געבליבן אויף מיט מיינע לעצטע כוחותר' .מיכל
אינמיטן
זיי זאל ער אז הארץ דאס אויסגעוויינט
טוב רופט זיך אן צו זיין גרעסטע תלמיד דער הייליגער רבי ר' בער פון מעזריטש זי"ע 'מארגן זאלסטו קומען אין וואלד איך וויל דיר עפעס זאגן' .אזוי ווי איך האב דאס געהערט בין איך די נעקסטע טאג געגאנגן
און זיך באהאלטן אין וואלד ,ווייל איך האב געוואלט אונטערהערן וואס דער בעל שם טוב גייט רעדן צו זיין גרויסן תלמיד דער רבי ר' בער פון מעזריטש זי"ע .העלפן צו פטור ווערן פון די שרעקליכע
באהאלט זיך דא אין וואלד' .אזוי דעם אנדערן טאג ווען דער הייליגער בעל שם טוב איז אנגעקומען צו די באשטומטע פלאץ אין וואלד ,האט ער זיך אנגערופן צו רבי ר' בער זי"ע 'איך ווייס אז איינער גזירה.
הייליגערטוב האט מיך געזעהן האט
האט מיכל'ע ר' בי ר ווי איך האב דאס געהערט האב איך געטראכט צו מיר אז איך מוז ארויסקומען פון מיין פלאץ ווייל דער בעל שם טוב ווייסט שוין סיי ווי אז איינער איז דא .אבער ווי נאר דערדיבעל שם
זיי אויסגעהערט און ער האט געבעטן זיי ער געזאגט 'דו קענסט שוין דא בלייבן' ,און איך בין טאקע דארטן געבליבן.
האט
קומען משיחערוועט וואסאון
מינוטאפארטאג
ווארטןביז דעם דער בעל שם טוב האט דאן אנגעהויבן צו דערציילן פאר זיין תלמיד דער רבי ר' בער ,אלע צרות וואס די יודישע קינדער וועלן מיט מאכן פון די זאלן
היינטיגע טאג
הייליגע
טיש,די נאךאויפן אויב
דערמאנעןזיין צוקאפ
פרובירט איך מיך
געלייגט אראפ צו אויסלייזן די יודן .יעצט רופט זיך אן ר' מיכל'ע צו די פארוואונדערטע יודן וואס שטייען ביי איהם אין שטוב ,ווען איך האב מיך אראפגעלייגט מיין קאפ האב
אבעראנגערופן:מיךאיר
טראכטן האב איך
האטצו ער זיך פרובירט
אפארהאבמינוט בעש"ט האט דעמאלסט דערציילט פאר דער ר' ר' בער וועגן די צרה וואס ענק האבן צו טוהן מיט די פריץ אז ער גייט אייך ארויס טרייבן פון שטעטל .וויפיל איך
נישט געקענט דערמאנען פון די צרה ,דאן איז ביי מיר געווען זיכער אז דאס וועט נישט פאסירן ,וועגן דעם האב איך אייך אהיים געשיקט וויסענדיג אז דאס וועט נישט פאסירן און די גזירה וועט זיכער בטל ווערן.
קענט אהיים פארן געזונטערהייט און איר
דארפט פון גארנישט מורא האבן ,ווען די
אידן זענען צוריק אהיימגעפארן האבן זיי
