gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

מבאר רבותינו · MIVEER RABOISEINU — כי תבוא (2026-08-24)

מוציא לאור: מבאר רבותינו · MIVEER RABOISEINU

שבוע: כי תבוא (2026-08-24)

מבאר רבותינו · MIVEER RABOISEINU — כי תבוא (2026-08-24)

פתח את ה-PDF הורדה

‫בס"ד‬ ‫שנה כ"ז גליון מ"ו )אלף שנ"ב( פרשת תבא‬ ‫ט"ז אלול תשפ"ו לפ"ק‬ ‫לע"נ מרן הגה"צ רבי שמואל בן רבי יחזקאל שרגא זצ"ל מנאנאש‪ ,‬והרבנית הצדיקת מרת אסתר בת הר"ר יצחק ז"ל‬ ‫‪:‬‬ ‫הדלקה"נ‪ :‬ברוקלין ‪= 7:19‬מאנסי ‪ -‬קרית יואל‪ = 7:21 :‬לונדון‪ = 7:41 :‬אנטווערפען‪8:21 :‬‬ ‫מוצשב"ק‪ :‬ברוקלין ‪ = 8:45‬מאנסי ‪ -‬קרית יואל‪ = 8:47 :‬לונדון‪ = 9:06 :‬אנטווערפען‪9:46 :‬‬ ‫מבאר התורה‬ ‫מעשי גדולים‬ ‫והותירך ה' לטובה‬ ‫ידבק ה' בך את הדבר וכו' )כ"ח כ"א(‪ .‬אמר ]הרה"ק מנדבורנא‬ ‫זי"ע[ בזה הלשון‪ :‬כד הוינא טליא והתחלתי ללמוד גמרא בעיון‪,‬‬ ‫ושאלתי את אאמו"ר ]הרה"ק ר' ישכר בער מנדבורנא[ זי"ע איך‬ ‫בענין אריכת ימים והמסתעף‬ ‫אוכל לקיים שויתי ה' לנגדי תמיד‪ ,‬כיון שאני טרוד בגירסא‪,‬‬ ‫והותירך ה' לטובה בפרי בטנך )בפרשתן(‪ .‬י"ל עפ"י דברי הרמב"ם שכ' לבנו אשרי אדם שחתם ימיו במהרה‪ ,‬שלכל‬ ‫והשיב לי אבא מורי‪ :‬אף על פי כן חיובא רמיא לקיים‪ ,‬ולא‬ ‫אדם קצבה מה הוא צריך לתקן בתורה ובמצות‪ ,‬ומי שגמר הקצבה ההיא השלים ימיו‪ ,‬אמנם היינו אם הוא לעצמו‪,‬‬ ‫הבינותי דבריו הקדושים‪ ,‬כי היה בעיני כבלתי אפשרי‪ ,‬וכד‬ ‫אבל אם יש לו בנים או אחרים הפועל עליהם להטיבם‪ ,‬אז אין קצבה לזה‪ ,‬וע"ז אמר והותירך ה' שיתן לך מותרות‬ ‫נהירנא עיני הבינותי‪ ,‬כשאדם מבטל עצמו רק לעשות נחת רוח‬ ‫)תורת משה חת"ס(‬ ‫חיים לטובה‪ ,‬בפרי בטנך‪ ,‬כדי שתוכל לפעול עליהם‪.‬‬ ‫להבורא ב"ה‪ ,‬זוכה להיות לנגד עיניו שם הוי"ה ב"ה‪ ,‬אף גם בעת‬ ‫ויעש כן אהרן )במדבר ח' ג'(‪ .‬פירש"י להגיד שבחו של אהרן שלא שינה‪ .‬א"י עפי"ד הרה"ק מהרי"ד מבעלזא זי"ע )פ'‬ ‫טירוד עיון בלימוד התורה הקדושה בעמקי מחשבתו‪ ,‬והנה‬ ‫שלח( עה"פ למען תזכרו וגו'‪ ,‬בשם ספה"ק מאור עינים‪ ,‬דצדיקים אעפ"י שהשלימו כבר את עצמן‪ ,‬עכ"ז צריכים עליות‬ ‫התורה נקראת דבר‪ ,‬כמו דאיתא )תהלים ק"ה ח'( דבר צוה לאלף‬ ‫לעבודת השי"ת‪ ,‬כדי שיהי' להם אריכת ימים‪ ,‬ונוטל הקב"ה מהם המדריגות הקודמת כדי שיתחילו מחדש עיי"ש‪ .‬וכמו‬ ‫דור‪ ,‬וזהו פירוש הפסוק ידבק ה' בך‪ ,‬היינו שתוכל להיות‬ ‫שהרה"ק מקאזניץ זצוק"ל בשעה שהי' חולה גדול ל"ע‪ ,‬צוה שיקראו להיהודי הק' מפרשיסחא זצוק"ל‪ ,‬ואח"כ נתרפא‬ ‫בדביקות ה' להיות השם הוי' לנגד עיניך‪ ,‬את הדבר‪ ,‬היינו אפילו‬ ‫בעזה"י‪ ,‬ואמר אח"כ כי כבר השלים כל מדריגותיו בעבודת ה'‪ ,‬וכלו ימי חייו‪ ,‬רק ע"י שבא אצלו היהודי הק' שהי'‬ ‫בעת עיון רב בלימוד תורה הק' שנקרא דבר‪ ,‬עד כלותו אותך‪,‬‬ ‫חריף ועמקן בעבודת השי"ת‪ ,‬ימצא דרכים חדשים לעבודתו ית"ש‪ ,‬ועי"ז נתרפא ויוכל לזכות שוב להאריך ימים עוד‬ ‫פירוש באופן שתבטל עצמך מכל וכל‪ ,‬ולא תחשוב כלל להנאות‬ ‫כדי לעבוד את ה' במדריגותיו החדשים‪ .‬עכ"פ נמצא שהי' אצלו השתנות כדי להאריך ימים‪ ,‬והניח לגמרי הכנה‬ ‫עצמך‪ ,‬השי"ת יזכנו לבוא למדרגה הזאת בזכות אבותינו‬ ‫שמקודם‪ .‬אכן אהרן שהי' רודף שלום הוצרך להאריך ימים כדי לפעול אצל אחרים‪ ,‬לא הי' צריך כלל להניח מעבודתו‬ ‫)מאמר מרדכי(‬ ‫הקדושים‪.‬‬ ‫)בנין צבי ווייטצען מכת"י(‬ ‫הקודמות‪ ,‬ועכ"ז נשאר בחיים לטובת הכלל‪.‬‬ ‫*‬ ‫והיתה נבלתך למאכל לכל עוף השמים )כ"ח כ"ו(‪ .‬פעם אחת‬ ‫בן תשעים לשוח )אבות פ"ה מכ"א(‪ .‬בא התנא בענין הזה להודיע לנו שמצוה לספר עם האיש הזה מימים לימים‪,‬‬ ‫הייתי שובת בשבת פרשה זו‪ ,‬אצל הרה"צ ר' ישראל דוב זלה"ה‬ ‫לשאול ממנו את אשר עבר עליו מכמה צרות‪ ,‬וה' ברחמיו הצילו וכעל כל טוב גמלהו‪ ,‬וכמה נסים ונפלאות נראו‬ ‫אבד"ק יאשיניצא בעל המחבר רביד הזהב‪ ,‬ואמר בשם הרה"ק‬ ‫בימיו‪ ,‬הן ליחיד הן לצבור‪ ,‬אם לגוי או לממלכה‪ ,‬ומתוך כך שמו של אלו‪-‬ה ית' מתקדש‪ ,‬ואחרים לומדים ממנו‬ ‫)סדר היום בפי' משנת בן חמש שנים(‬ ‫ומענייניו‪ ,‬וזוכים לימים כמוהו‪.‬‬ ‫והנורא המגיד מקאזניץ זצ"ל‪ ,‬דכאשר שמע פסוק זה מפי‬ ‫הקורא‪ ,‬שאג בקול ואמר‪ :‬רבש"ע מתי אגיע לפסוק זה‪ .‬אחר כך‬ ‫אבוא בגבורות ה' אלוקים אזכיר צדקתך לבדך‪ ,‬וגם עד זקנה ושיבה אל תעזבני עד אגיד זרועך לדור לכל יבוא‬ ‫בשבתו על השלחן בסעודה שחרית‪ ,‬אמר כונתו לפרש פסוק‬ ‫גבורותך )תהלים ע"א( ]וכו'[‪ ,‬מצוה על כל אדם באחרית ימיו לבחון כל אשר עשה ה' עמו מראשית צמיחתו עד‬ ‫זה‪ :‬כי התפילות צריכים להיות בדחילו ורחימו ובכוונה רצויה‪,‬‬ ‫אחריתו‪ ,‬ואיך נתגלגלו סבה וענינים‪ ,‬ולספרם לבניו אחריו‪ ,‬גם הם יבחנו ויכירו מעשה ה' הגדול אשר יעשה עמהם‪.‬‬ ‫אז נקראת תפלה כשירה‪ ,‬ואם ח"ו אינה בכוונה ודעת שלימה‬ ‫וזהו אבוא בגבורות ה' אלוקים‪ ,‬הם הנפלאות והנסים הגדולים‪ ,‬אזכיר צדקתך לבדך‪ ,‬שבשעת מעשה לא היו ניכרים‬ ‫נקראת נבילה‪ ,‬אבל הרחמים של השומע תפלת כל פה מרובין‬ ‫אלא לך לבדך‪ ,‬והיינו צדקתך לבדך‪ ,‬וגם עד זקנה ושיבה אל תעזבני עד אגיד זרועך לדור לכל יבוא גבורותיך‪ ,‬כדי‬ ‫על הבריות‪ ,‬ונותן ללב האדם התעוררות דלעילא להתפלל‬ ‫)חתם סופר לשבת שובה דרוש כ"ה(‬ ‫שגם בני אחרי יבינו וישכילו‪.‬‬ ‫בכונה כראוי‪ ,‬אז התפלה עולים כראוי‪ ,‬ונאחזין עמה כל‬ ‫בהדור הזקן אמר )ויקרא י"ט ל"ב( ויראת מאלקיך‪ ,‬לפי שטבע הנערים והבחורים לשחוק ולהלעיג מהזקנים‪ ,‬ולכך הזהירם‬ ‫התפלות שהיו מונחין בבזיון כולן יחד למכון שבתם‪ ,‬להיות‬ ‫)אברבנאל פ' קדושים(‬ ‫שייראו את ה'‪ ,‬כי אם לא יעשו כן ולא יהדרו פני הזקן‪ ,‬לא יגיעו להיות זקן כמוהו‪.‬‬ ‫עטרה ליוצרם‪ ,‬וזהו הפירוש והיתה נבלתך‪ ,‬היינו התפלות‬ ‫ר' יוחנן הוה קאי מקמי סבי דארמאי‪ ,‬אמר כמה הרפתקאי ]מקראות וצרות[ עדו עליהו דהני ]וראו נסים הרבה‬ ‫פסולות‪ ,‬לעוף השמים‪ ,‬שיעופו אל ארובות השמים ע"כ‪ .‬וסיים‬ ‫)מס' קידושין דף ל"ג ע"א‪ ,‬ופירש"י שם(‬ ‫ומופתים[‪.‬‬ ‫הוא ז"ל גם סוף הפסוק מה שכתוב אחריו‪ ,‬ולבהמת הארץ ואין‬ ‫)רבינו יהונתן שם(‬ ‫שמחמת שעברו עליהם כל כך מאורעות‪ ,‬נראה מזה שה' אוהב אותם‪ ,‬והם צריכין לעולם‪.‬‬ ‫מחריד‪ ,‬כלומר אם אינו מתפלל בשום פעם כראוי בכוונה‪ ,‬אז‬ ‫ומ"ש )אבות פ"ה מכ"א( בן תשעים לשוח‪ ,‬הוא מלשון )תהלים ק"ב א'( ישפוך שיחו‪ ,‬לשוח בשדה )בראשית כ"ד ס"ג(‪ ,‬כמו‬ ‫התפלות נופלין להקליפות רח"ל הנקראים בהמת הארץ‪ ,‬וז"ש‬ ‫שפירשו רבותינו ז"ל )ברכות כ"ו ע"ב( יצחק תיקן תפלת המנחה‪ ,‬שנאמר ויצא יצחק לשוח בשדה‪ ,‬כי אחרי שהגיע‬ ‫הכתוב ולבהמת הארץ‪ ,‬אימתי יהיו‪ ,‬באין מחריד‪ ,‬באם אין‬ ‫)שערי תשובה לרבינו יונה שער שני(‬ ‫לתשעים‪ ,‬ראוי לו להיות כל עסקו בתפלות ובתהלות ה' ולשיח בנפלאותיו‪.‬‬ ‫)מבשר טוב(‬ ‫מחריד לעולם להתפלל כדת כראוי‪.‬‬ ‫*‬ ‫עובדא דשמואל סיפורי צדיקים שנשמעו ממרן הגה"צ מנאנאש זצ"ל ]שנב[‬ ‫לשער האיך שיהי' נראה בעת שיבא משיח צדקנו ונצא מהגלות‪ ,‬אמר אז כ"ק אדמו"ר בעל ברך‬ ‫אלף תשפז‪ .‬הרה"ק רבי פנחס מקאריץ זצ"ל הי' אומר‪ ,‬כל אחד יכול לשוב על חטאיו‪ ,‬חוץ‬ ‫משה מסאטמאר זצ"ל שג"כ הי' שם ]והוא לא יצא להריקודים[‪ :‬כעת אכן המה שמחים‪ ,‬אולם כאשר‬ ‫משקרן‪ ,‬דגם תשובתו הוא בשקר‪) .‬מפי מרן הרה"ק מסאטמאר זצ"ל(‬ ‫יגיע כל אחד בחזרה לביתו‪ ,‬יראו את החורבן שנעשה‪ ,‬ויראו מה שנחסר לנו ע"י המלחמה‪ ,‬וע"כ‬ ‫אלף תשפח‪ .‬כאשר נגזר על הקדוש הגר צדק רבי אברהם פאטאצקי שיהרג על קידוש ה'‪ ,‬שלח‬ ‫לא העת שישמחו כ"כ‪.‬‬‫הגה"ק הגר"א מווילנא זצ"ל לשאול אותו באם רצונו שיעשה פעולה שינצל מזה‪ ,‬והאש לא ישלוט‬ ‫אלף תשצא ‪ /‬בהיכל קדשו‪ .‬כאשר מרן הרה"ק מסאטמאר זצ"ל נסע מארה"ב לארה"ק בקיץ שנת‬ ‫בו‪ ,‬ענה שרוצה לקיים מצות קידוש ה' להשרף בעבור שמו ית'‪ ,‬ולא יעשה שום פעולה שינצל מזה‪.‬‬ ‫תשי"ב לפ"ק‪ ,‬ואלפים מבני ישראל יצאו לקבל פניו הק' כאשר הגיע עם הספינה לעיר חיפה תו"ב‪,‬‬ ‫אלף תשפט‪ .‬כאשר נתמנה הגה"ק רבי עקיבא איגר זצ"ל לאבד"ק פויזנא יצ"ו עיר מלאה לומדים‪,‬‬ ‫והי' צפיפות גדול ויום חם‪ ,‬והפאליציי של המדינה הציונות‪ ,‬שהי' ביניהם כמה אשר באו עוד‬ ‫נערך לכבודו קבלת פנים רבתי ברוב פאר וכבוד כאשר נאה ויאה לגדול הדור כמותו‪ ,‬והי' שם איזה‬ ‫מאייראפע מבתים חרדים‪ ,‬עבדו בכוחות גדולות לסדר הצפיפות סביבות מרן זצ"ל‪ ,‬לבל ידחפו‬ ‫אנשים עזי פנים אשר התנגדו להתמנותו‪ ,‬וכאשר הוליכו אותו בכבוד על רחובות העיר‪ ,‬עמדו הם‬ ‫ויזיקו אותו מריבוי העם הנאספים‪.‬‬‫מתחתיו ועשה ליצנות ממנו וכדומה כדי לבזותו‪ ,‬ומקורביו שעמדו סביביו אמרו לו שאנשים האלו‬ ‫וכאשר התישב מרן זצ"ל על כסא הביאו לו כוס עם משקה קר להשיב נפשו הק'‪ ,‬ושתה רק מעט‬ ‫מבזים את כבוד הרב‪ ,‬אמר להם בענוותנותו הגדולה וכי מה איכפת לי מה שהם עושים‪ ,‬אמרו לו‬ ‫ממנו כדרכו בקודש‪ ,‬ומהשאר חטפו גם הם שיריים‪ ,‬ואח"כ ניגשו למרן זצ"ל ואמרו לו‪ ,‬הלא הרבי‬ ‫הלא בזה מבזים אותו‪ ,‬ואין זה כבוד התורה לעשות כן למרא דאתרא‪ ,‬וכאשר שמע שתלוי בזה‬ ‫רואה שעבדנו קשות ביום חם לסדר הכל על נכון‪ ,‬האם עשינו עבודה טובה ]א גוטע ארבעט[‪ ,‬ולא‬ ‫כבוד התורה‪ ,‬הפך פניו אליהם והביט עליהם‪ ,‬ותיכף נענשו שנשארו שם במקומם בלי חיות‪.‬‬ ‫השיב מרן זצ"ל כלום ]הגם שמרן זצ"ל הי' ידוע שהכיר טובה לכל מי שעשה לו אפילו טובה קטנה‪ ,‬אולם אז‬ ‫אלף תשצ‪ .‬כאשר היינו רח"ל תחת ידי הדייטשן ימ"ש במחנה טרעיזענשטאט ובחסדי השי"ת‬ ‫זכינו להשתחרר ביום כ"ה אייר שנת תש"ה לפ"ק לפנות ערב אחר תפלת מנחה‪ ,‬שהגיע הרה"ח ר' הי' במכוכה מה שיאמר להם‪ ,‬דהלא המה פאליציי ממדינת הציונות‪ ,‬ואם יאמר להם שעשו עבודה טובה‪ ,‬הלא‬ ‫משה יוסף שווארץ ע"ה והודיע בשמחה רבה שצבא הרוסיא הגיע לשם ושיחררו את המחנה‪ ,‬ועי"ז יאמרו שהכיר מרן זצ"ל בפעולותיהם[‪ ,‬וכאשר הפצירו בו מאוד שיאמר להם איזה דבר עבור עבודתם‬ ‫זכינו ליצא לחירות‪ ,‬והתחילו האנשים לרקוד על הנסים הגדולים‪ ,‬ודיברו ביניהם שיכולים כעת שהשקיעו בהמעמד‪ ,‬ענה ואמר להם‪ :‬דאס איז גוט געווען ]שעבודה הזו שסידרו המעמד הי' טוב[‪.‬‬ ‫פרשת תבא תשפ"ו לפ"ק‬ ‫א‬ ‫מבאר רבותינו שנה כ"ז גליון מ"ו‬ ‫יארצייט פון‬ ‫הגאון הקדוש מרן‬ ‫רבי פנחס חיים הלוי הורוויץ זי"ע‬ ‫בעל פתחא זוטא‬ ‫ד ע ד ע ר צ י י ל ונ ג ע ן פ ון ר ב ות י נ ו ה ק ד וש י ם צ ו ז י י ע ר י א ר צ י י ט‬ ‫ט"ז אלול שנת תרח"צ לפ"ק‬ ‫משפחה‪ .‬נאר דורך א סיבה איז ער געפארן קיין צאנז‪ ,‬און פון דעמאלטס האט ער זיך‬ ‫הגה"ק רבי פנחס חיים הלוי הורוויץ זצ"ל איז געבוירן שנת תרי"ח לפ"ק צו זיין פאטער הגה"צ רבי‬ ‫באהאפטן אין הרה"ק מצאנז זצ"ל‪ ,‬און ווען ער איז אנגעקומען די ערשטע מאל אהיים פון‬ ‫אברהם זאב הלוי זצ"ל דומ"ץ פשעווארסק זצ"ל‪ .‬זיין רבי מובהק איז געווען דער גאון בעל דרך‬ ‫צאנז‪ ,‬און ער האט איבערגעטרעטן פון די באן אויף די ערד ביי אים אין שטאט‪ ,‬איז ער‬ ‫המלך מראווע זצ"ל‪ .‬ער פלעגט זיך מסתופף זיין ביי הרה"ק מצאנז זצ"ל‪ ,‬און נאכדעם ביי זיין זון‬ ‫געווארן אזוי צעפלאמט‪ ,‬אז ער האט תיכף געוואלט צוריקפארן קיין צאנז‪ ,‬און די שטוב‬ ‫הרה"ק מגארליץ זצ"ל‪ .‬ער האט געדינט אלס דיין אין שטאט קאסוב יצ"ו‪ ,‬און שפעטער אלס‬ ‫מענטשן האבן אים גאר שטארק אפגעהאלטן ער זאל יא אהיימגיין‪ ,‬פון דעמאלטס האט ער‬ ‫ראב"ד‪ .‬נאך די ערשטע וועלט מלחמה ווען ער איז אנטלאפן פון גאליציע‪ ,‬איז ער אויפגענומען‬ ‫געוואלט פארן כסדר קיין צאנז‪ ,‬און ביי די זעכצען יאר איז דער פתחא זוטא שוין געפארן‬ ‫געווארן אלס דיין אין שטאט גראסווארדיין יצ"ו‪ .‬ער איז געפארן צו הרה"ק בעל אהבת ישראל‬ ‫מוויזניץ זצ"ל‪ ,‬ער האט פארפאסט די ספרים פתחא זוטא‪ ,‬בית פנחס און נאך‪ .‬ער איז נסתלק‬ ‫מיט אים קיין צאנז‪ ,‬און ער איז דארט געווען פון פאר פסח ביז נאך שבועות‪ ,‬און די צווייטע‬ ‫געווארן שנת תרח"צ לפ"ק‪ ,‬זיין הייליגע ציון געפינט זיך אין שטאט גראסווארדיין יצ"ו‪.‬‬ ‫מאל פון אלול ביז נאך די ימים טובים‪.‬‬ ‫דער בעל פתחא זוטא שרייבט אין זיין צוואה‪ :‬געלויבט השי"ת‪ ,‬ס'איז באוואוסט אז מרן‬ ‫דער פתחא זוטא איז אלע יארן געווען א הצנע לכת‪ ,‬און זיך געפירט באהאלטן מיט תורה‬ ‫הקדוש דער בעל אהבת ישראל מוויזניץ זי"ע האט מיך ליב געהאט‪ ,‬אפילו איך ווייס נישט‬ ‫ויראה‪ ,‬און חסידות‪ .‬און אין שטוב האט ער זיך אויפגעפירט יום טוב מיט א געוואלדיגע‬ ‫די טעם פארוואס ער האט מיך ליב געהאט‪ ,‬אבער אזוי איז געווען‪) .‬מתוך צוואתו הקדושה אות ג'(‬ ‫שמחה של מצוה וואס מ'קען נישט אפשאצן‪ .‬אמאל ערב יום כיפור ווען ער האט געגעסן מיט‬ ‫*‬ ‫א גרויסע שמחה די יוהך‪ ,‬זענען גערינען טרערן פון זיינע אויגן‪ ,‬אז מען האט נישט געוואוסט‬ ‫זיין אייניקל הגה"צ רבי דוד צבי שנעעבאלג זצ"ל גאב"ד מאנטשעסטער יצ"ו‪ ,‬שרייבט‪:‬‬ ‫אויב עס איז דא אין טעלער מער זופ אדער מער טרערן‪.‬‬ ‫דער ספר פתחא זוטא אויף הלכות נדה וטבילה‪ ,‬ווען ס'איז ארויסגעקומען די ערשטע מאל‪,‬‬ ‫אמאל פורים האט אים הרה"ק בעל אהבת ישראל מוויזניץ זצ"ל מכבד געווען מיט א‬ ‫האבן עס אלע תלמידי חכמים גאר שטארק אויסגעלויבט‪ .‬איינער פון די גדולים פון דעם‬ ‫ניגון‪ .‬אפילו ער האט נישט געקענט זינגען און ער איז נישט געווען קיין בעל מנגן‪ ,‬האט ער‬ ‫פריערדיגן דור האט געזאגט‪ ,‬דער חיבור איז נישט אזוי ווי א ליקוט פון תשובות וואס ער‬ ‫געזינגען מיט א געוואלדיגע התלהבות א ניגון וואס איז מקובל פון צאנז‪ .‬דער אהבת ישראל‬ ‫ברענגט אלעס וואס ער האט געטראפן‪ ,‬נאר דער מחבר האט עס אויסגעקליבן און‬ ‫האט גאר שטארק אויסגעלויבט דעם זמר‪ ,‬און יעדע מאל האט ער אים געפרעגט צו ער קען‬ ‫דורכגעזיפט אזוי ווי ריינע מעל יעדע זאך וואס ער ברענגט‪ ,‬און וואס ער האט צוגעלייגט פון‬ ‫נאכאמאל זינגען דעם להודיע שכל קוויך לא יבושו‪ .‬און ער איז געווען גאר שטארק באליבט‬ ‫זיך אליינס האט ער זיך איבערגעשמועסט כמעט אויף יעדן דין מיט לומדים מופלגים און‬ ‫ביי אים‪ ,‬און ער האט איבערגערעדט מיט אים פארשידענע זאכן‪ ,‬און אזוי אויך אלע אנדערע‬ ‫בעלי הוראה‪ ,‬און ער האט אוועקגעלייגט נעכט אזוי ווי טעג צו אויסקלארן יעדע הלכה‪ .‬און‬ ‫צדיקים וואס האבן אים געזען האבן אים גאר שטארק מכבד געווען‪) .‬מתוך מכתב נכדו הגה"צ רבי‬ ‫מענטשן פון שטאט קאסוב האבן דערציילט אז ווען זיי פלעגן גיין זונטאג צופרי דאווענען‪,‬‬ ‫דוד צבי שנעעבאלג זצ"ל גאב"ד מאנטשעסטער יצ"ו לס' פתחא זוטא הוצאה שני'(‬ ‫זענען זיי דורכגעגאנגען זיין שטוב‪ ,‬און פון די פענסטער האט מען געזען ווי ער שטייט נאך‬ ‫*‬ ‫אנגעטון מיט בגדי שבת‪ ,‬און איז מעיין אין הלכה‪ ,‬און שרייבט חידושי תורה‪ ,‬און האט א‬ ‫דער פתחא זוטא איז געווען א גרויסער צאנזער און גארליצער חסיד‪ ,‬און ער איז נישט‬ ‫גאנצע נאכט זיך נישט געלייגט שלאפן‪ ,‬און אזוי האט ער זוכה געווען אז זיינע חיבורים זאלן‬ ‫געגאנגען צו קיין טישן פון אנדערע רבי'ס‪ .‬אבער ער האט זיך געפירט וואוינענדיג אין שטאט‬ ‫פארשפרייט ווערן אויף די וועלט‪) .‬ממכתבו לספר פתחא זוטא הוצאה שני'(‬ ‫קאסוב‪ ,‬אז ווען הרה"ק ר' משה מקאסוב זצ"ל פלעגט אוועקפארן פון שטאט‪ ,‬איז ער זיך‬ ‫*‬ ‫געגאנגען געזעגענען פון אים‪ ,‬און ווען ער איז צוריקגעקומען פלעגט ער אים גיין געבן שלום‪.‬‬ ‫זיין אייניקל הגה"צ אבד"ק שטראסבורג זצ"ל וחבר בד"ץ העדה החרדית‪ ,‬האט דערציילט‬ ‫אמאל ווען רבי משה איז צוריקגעקומען פון שטאט וויען האט ער אים געגעבן שלום‪ ,‬און‬ ‫אז ער האט געוואוסט אז די יום הולדת פון זיין זיידן דער פתחא זוטא איז חודש תמוז‪ ,‬ער‬ ‫ווען ער איז צוריק אהיימגעקומען האט דער פתחא זוטא געזאגט פאר זיין משפחה‪ :‬איר‬ ‫האט אבער נישט געוואוסט וועלכע טאג דאס איז‪ .‬אמאל אויף די עלטערע יארן פון פתחא‬ ‫האט אן אנדערע רבי'ן‪ .‬דאס הייסט אז רבי משה פלעגט זיך שטענדיג באהאלטן מיט זיינע‬ ‫זוטא האט ער געהערט איין טאג ווי ער זאגט דעם גאנצן ספר תהלים מיט גרויסע בכיות‪ .‬ער‬ ‫מדריגות‪ ,‬און דעמאלטס האט ער זיך אנטפלעקט פאר אים‪ ,‬דערפאר האט ער געזאגט איר‬ ‫האט אים נישט געוואלט פרעגן פארוואס איז היינט אנדערש ווי יעדן טאג‪ ,‬ווייל אין צאנז‬ ‫האט אן אנדערע רבי'ן‪) .‬שיח זקנים ח"ה דף ק"ל(‬ ‫איז געווען דער ענין פון א יום הולדת א פסול'ע זאך‪] ,‬אפילו ער האט פארשטאנען אז היינט‬ ‫*‬ ‫איז דער יום הולדת[‪ .‬אבער דעסוועגן דאך האט ער געוואלט וויסן וואס איז היינט אנדערש‬ ‫דער פתחא זוטא האט אמאל געזאגט‪ :‬מיר זעען א וואונדערליכע זאך‪ ,‬אז רוב מפרשי‬ ‫ווי יעדן טאג‪ ,‬איז ער דורכגעגאנגען דעם צימער עטליכע מאל‪ ,‬ביז דער פתחא זוטא האט‬ ‫התורה הק' זענען מפרש און זאגן פשטים בעיקר אנפאנג פרשה‪ ,‬און מערסטנס ביז שני‪ .‬דער‬ ‫אים געזאגט‪ ,‬דו ווילסט דאך אוודאי וויסן וואס איז היינט אנדערש ווי יעדן טאג‪ ,‬וועל איך‬ ‫טעם איז‪ ,‬ווייל דאס וואס די גדולי ישראל האבן זוכה געווען מפרש צו זיין די תורה און‬ ‫דיר זאגן‪ :‬פאר אכציג יאר צוריק האט מיין מאמע געהאט אומזיסטע ווייען וועגן מיר ווען‬ ‫מחדש זיין חידושים איז נאר בזכות די תינוקות של בית רבן וואס זיי לערנען תורה בקדושה‬ ‫איך בין געבוירן‪ ,‬און דערפאר בעט ער מחילה אויף דעם וואס ער האט איר דעמאלטס‬ ‫וטהרה‪ ,‬און על פי רוב לערנען די קינדער נאר עטליכע פסוקים‪ ,‬אדער ביז שני‪ ,‬דערפאר איז‬ ‫געמאכט יסורים‪) .‬שרגא המאיר ח"ב דרשות ליום ט"ז אלול‪ ,‬ובהקדמת הגה"צ משטראסבורג זצ"ל להוצאה שני'‬ ‫די גרעסטע השפעה פון קדושת התורה אויף די פסוקים‪) .‬שרגא המאיר‪ ,‬פרשת אמור(‬ ‫*‬ ‫דספר פתחא זוטא(‬ ‫דער פתחא זוטא האט געזאגט כמה פעמים אז די סיבה פארוואס זיין ספר פתחא זוטא‬ ‫*‬ ‫אויף הלכות נדה איז אזוי אנגענומען אין די גאנצע וועלט‪ ,‬קען זיין איז‪ ,‬ווייל פאר בערך‬ ‫זיין אייניקל הגה"צ רבי פייוויש שנעעבאלג בעל שרגא המאיר זצ"ל האט דערציילט‪ ,‬אז‬ ‫צוויי יאר איז די ספר געליגן ביי אים אנגעגרייט צום דרוק‪ ,‬און ער האט מורא געהאט עס‬ ‫צוליב וואס דער פתחא זוטא איז געווען א גרויסער צאנזער און גארליצער חסיד‪ ,‬און‬ ‫ארויסצוגעבן‪ ,‬ביז אמאל האט הגאון רבי זאנוויל כהנא זצ"ל דומ"ץ דק"ק מונקאטש יצ"ו‬ ‫הרה"ק בעל אהבת ישראל מוויזניץ זצ"ל איז געווען א ריזינער אייניקל‪ ,‬האט דער פתחא‬ ‫דאס געזען‪ ,‬און ער האט משפיע געווען אויף אים אז דאס איז א זאך וואס די וועלט דארף‬ ‫זוטא אמאל אין די יונגע יארן געמאכט א ווערטל אויפ'ן אהבת ישראל‪ .‬אבער שפעטער ווען‬ ‫האבן‪ ,‬און ער זאל עס זען צו דרוקן‪ ,‬און ער האט מסכים געווען‪.‬‬ ‫ער איז געוואויר געווארן פון די גרויסקייט פון אהבת ישראל‪ ,‬פלעגט ער זאגן אז ווען ער‬ ‫אבער דעסטוועגן דאך האט ער נישט געדרוקט זיין נאמען אויפ'ן שער בלאט ביי אלע‬ ‫זאגט על חטא און ער קלאפט אויפ'ן הארץ‪ ,‬און ער קומט אן צו די ווערטער בזלזול הורים‬ ‫זעקס בענדער‪ ,‬ווייל ער האט געזאגט פון גרויס עניוות אז אויב וועט מען זען דעם נאמען‬ ‫ומורים‪ ,‬טראכט ער אויך תשובה צו טון אויף די ווערטל וואס ער האט יארן צוריק געזאגט‬ ‫פונעם מחבר‪ ,‬וועט מען אפילו נישט וועלן אריינקוקן אין דעם‪) .‬הקדמת נכדו הגה"צ משטראסבורג‬ ‫אויפ'ן אהבת ישראל‪) .‬שיח זקנים ח"ג דף קצ"ג(‬ ‫זצ"ל להוצאה שני' דספר פתחא זוטא(‬ ‫*‬ ‫*‬ ‫אמאל האט זיך א חסיד מזכיר געווען פאר הרה"ק בעל אהבת ישראל מוויזניץ זצ"ל‪ ,‬אין‬ ‫תורתו מאירת עינינו יגן לנו ויושר יליץ בעדינו‬ ‫די צייט וואס דער פתחא זוטא איז געשטאנען נעבן אים‪ ,‬האט דער אהבת ישראל געזאגט‬ ‫פאר דעם איד‪ ,‬דא שטייט אן ערליכער איד‪ ,‬זיי דיך מזכיר ביי אים‪ .‬האט דער פתחא זוטא‬ ‫אדם אם היה עובר בין הקברות‪ ,‬והיה יודע שצדיק קבור שם‪,‬‬ ‫זיך אנגערופן מיט א שיינע דבר תורה אז צו זיין א רבי און מנהיג ישראל קען נאר איינער‬ ‫וואס מען הייסט אזוי פון הימעל‪ ,‬און ער האט אויסגעפירט‪ :‬קען זיין איך בין אן ערליכער‬ ‫צריך להזכירו במעשיו‪ ,‬אמר שלמה )משלי י' ז'( זכר צדיק לברכה‪) .‬פסק"ר פי"ב ס"א(‬ ‫איד‪ ,‬אבער דער רבי איז דאך א רבי‪ .‬דעמאלטס האט דער אהבת ישראל אנגעוואונטשן פאר‬ ‫פארט איר אויף קברי צדיקים ווי אימער אין דער וועלט ?‬ ‫דעם איד‪ ,‬און ער האט געהאט א ישועה‪ .‬און דער חסיד האט שטענדיג געהאט א הכרת הטוב‬ ‫די עיקר השתטחות ביי א ציון פון א צדיק איז נאכצוזאגן שמועות ועובדות מפיו כמובא בספה"ק‪.‬‬ ‫פאר'ן פתחא זוטא‪ ,‬אז דורך דעם איז ער געהאלפן געווארן מיט א ישועה‪) .‬שרגא המאיר פרשת‬ ‫איר צאלט אזויפיל געלט פאר די נסיעות‪ ,‬קומט נישט אן צום ציון ווי א פרעמדער‪ ,‬מיר וועלן אייך‬ ‫שמיני דף רס"ז‪ ,‬ועיי"ש באריכות(‬ ‫צושטעלן א קובץ "לספר בציון" מיט געקליבענע סיפורים מיוחד פאר די ציונים ווי איר פארט‪.‬‬ ‫*‬ ‫אזוי ווי איר זענט מחליט צו פארן אויף מקומות הקדושים‪ ,‬רופט אריין צו מערכת "מבאר רבותינו"‬ ‫ווען דער פתחא זוטא איז געווען א קליין קינד פון ניין יאר‪ ,‬האט אים זיין טאטע געשיקט‬ ‫און מיר וועלן אייך צושטעלן בעזהשי"ת א קובץ לויט אייער פארלאנג‪718-218-6817 .‬‬ ‫צום גרויסן גאון רבי בעריש מראווא זצ"ל בעל דרך המלך אויפן רמב"ם‪ ,‬ער זאל לערנען פון‬ ‫~‬ ‫פויעלט אלעס גוטס‬ ‫~‬ ‫אים תורה‪ ,‬און ער האט געלערנט ביי אים עטליכע יאר אין שטאט שינאווא וואו ער האט‬ ‫דעמאלטס געוואוינט‪ .‬און דער פתחא זוטא איז אמאל דארט גאר שטארק קראנק געווארן‬ ‫רח"ל מיט די מחלה פון טיפוס ל"ע‪ ,‬און די רבעצין פונעם דרך המלך האט זיך אפגעגעבן מיט‬ ‫אים ממש ווי א בן יחיד‪ .‬און איינמאל ווען זי האט געזען אז ער האלט שוין ממש ביים‬ ‫אויסגיין רח"ל‪ ,‬איז זי געלאפן צו איר מאן דערציילן‪ ,‬און ער האט זיך געזעצט נעבן זיין‬ ‫מבאר רבותינו‪43 LORIMER ST. BROOKLYN N.Y. 11206 :‬‬ ‫בעט‪ ,‬און בזכות די תפלות וואס ער האט געדאוונט ביז צופרי איז ער צוריק געווארן געזונט‪.‬‬ ‫טעל‪ - 718-218-6817 :‬פעקס‪718-506-9629 :‬‬ ‫און פון דעמאלטס האט אים דער דרך המלך געהאלטן ווי איינער פון זיינע קינדער‪ ,‬און ער‬ ‫במשך שבתות הקיץ אינו מופיע עמוד ג' ועמוד ד' ‪ -‬ואתכם הסליחה‬ ‫האט געשעפט פון אים חכמה און תורה וחסידות‪.‬‬ ‫כל הזכיות שמורות‪ ,‬ואסור להעתיק שום ענין מהגליון בלי רשות המערכת‬ ‫דער דרך המלך האט אין זיינע יונגע יארן עוסק געווען נאר אין תורה‪ ,‬און געדאוונט נוסח‬ ‫י"ל ע"י קהל אפסי ארץ ד'נאנאש ‪ -‬בנשיאות הגה"צ רבי אליעזר יוסף פאללאק שליט"א‬ ‫אשכנז‪ ,‬און ער האט נישט געוואוסט פונעם דרך חסידות‪ ,‬אזוי ווי אסאך רבנים אין זיין‬ ‫פרשת תבא תשפ"ו לפ"ק‬ ‫ב‬ ‫מבאר רבותינו שנה כ"ז גליון מ"ו‬