gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

א טיפערן בליק · A Tiferen Blick — ראש השנה (2026-09-07)

מוציא לאור: א טיפערן בליק · A Tiferen Blick

שבוע: ראש השנה (2026-09-07)

א טיפערן בליק · A Tiferen Blick — ראש השנה (2026-09-07)

פתח את ה-PDF הורדה

‫א קלאר ע‬ ‫בליק‬ ‫·‬ ‫בג‬ ‫בעזהשי"ת‬ ‫ב הגליו ן‬ ‫ראש השנה‬ ‫מדברי‬ ‫כ"ק אדמו"ר מליובאוויטש זי"ע‬ ‫לחיזוק יסודות היהדות והחסידות‪ ,‬בשייכות‬ ‫לפרשיות השבוע ומועדי השנה‬ ‫דבר המערכת‬ ‫לקוטי שיחות‪ ,‬או שיחות קודש‪,‬‬ ‫תש"י‪-‬‬ ‫השנים‬ ‫במשך‬ ‫כפי שמצויין בסוף כל שיחה‪ ,‬עם‬ ‫תשנ"ב התוועד כ"ק אדמו"ר‬ ‫קצת ביאור באותיות קטנות וכותרות‬ ‫מליובאוויטש זי"ע התוועדויות‬ ‫שנעשו על ידינו‪.‬‬ ‫רבות ובמשך שעות ארוכות‬ ‫במשך הדורות‪ ,‬הרבו כ"ק‬ ‫השמיע שיחות קודש ומאמרים‬ ‫האדמו"רים נשיאי חב"ד ללמד‬ ‫בכל חלקי התורה‪.‬‬ ‫ולהשפיע חסידות‪ ,‬מיוסד על‬ ‫שיחות אלו שנאמרו באידיש‬ ‫תורת כ"ק מורנו הבעש"ט‪,‬‬ ‫נרשמו בשעתם ונדפסו בסדרת‬ ‫והדריכו את החסידים בעבודת‬ ‫שיחות קודש‪ ,‬אח"כ תורגמו ג"כ‬ ‫ה' בהתאם למצבו של כל דור‬ ‫ללה"ק ונדפסו בסדרת תורת‬ ‫ודור‪ .‬בשיחות קודש שלו מבאר‬ ‫מנחם התוועדויות‪.‬‬ ‫כ"ק אדמו"ר מליובאוויטש זי"ע‬ ‫חלקים מתוך אלפי שיחות קודש‬ ‫את עבודת ה' עפ"י דרך החסידות‬ ‫אלו לוקטו והוגהו על ידו במשך‬ ‫השייכת למצב של דורנו זה‪ ,‬מרחיב‬ ‫השנים ונדפסו בל"ט הכרכים של‬ ‫עלי' ומסביר אותה בשפה קלה‬ ‫לקוטי שיחות‪.‬‬ ‫ופשוטה לאנשים כערכינו‪.‬‬ ‫בקונטרס "א טיפערן בליק"‬ ‫מערכת "א טיפערן בליק"‬ ‫הננו מביאים קטעים מספרי‬ ‫מתן שכרו בצדו!‬ ‫בע"ה בכל שבוע יתקיים מבחן על הקונטרס "א טיפערן‬ ‫בליק" של אותו שבוע על ידי הטלפון‪.‬‬ ‫בכל יום שישי יעלה המבחן על הסיסטעם עד יום שני‪.‬‬ ‫תנאי ההשתתפות במבחן‪:‬‬ ‫א‪ .‬ללמוד את הקונטרס לכל הפחות פעם אחת‪.‬‬ ‫ב‪ .‬לא להקשיב לשאלות המבחן לפני עשיית המבחן‪.‬‬ ‫במבחן יהיו ‪ 3-4‬שאלות‪ ,‬העונה תשובות נכונות יזכה‬ ‫במתן שכר של ‪ $10‬לכל מבחן (שיינתן פעם בחודש לערך)‪.‬‬ ‫לעשיית המבחן ולשאלות נוספות ניתן להתקשר‬ ‫ל‪718.977.5099‬‬ ‫© כל הזכויות שמורות‬ ‫הטעקסט של הלקוטי שיחות נדפס ברשות קה"ת‬ ‫הרוצה לקבל הקונטרס באימייל או לנדב‬ ‫נא לשלוח בקשה ל‪atifernblik@gmail.com‬‬ ‫?הנשה שאר רימ ןטעב ןעמעוו ראפ‬ ‫ראש השנה‬ ‫פאר וועמען בעטן מיר ראש השנה?‬ ‫פאר זיך ‪ָ -‬אדער פארן אויבערשטער?‬ ‫א‪.‬‬ ‫טאג ראש השנה (תחילת ספר‬ ‫אין דער הפטורה פון ערשטען ָ‬ ‫וואס דער‬ ‫שמואל‪ )1‬ווערט דערציילט וועגן חנה‪ ,‬אשת אלקנה‪ָ ,‬‬ ‫דערנאך‪ ,‬דורך‬ ‫ָ‬ ‫תוכן איז‪ַ ,‬אז פריער איז "לחנה אין ילדים‪ ,"2‬און‬ ‫געווארן מיט‬ ‫ָ‬ ‫איר תפלה (זייענדיק אין שילה במשכן)‪ ,‬איז זי נפקד‬ ‫א זון ‪ -‬שמואל הנביא‪.‬‬ ‫דער מכוון פון קריאת ההפטורה בחגים‪ ,‬ווי ביי ַאלע הפטורות‪,‬‬ ‫איז ‪ -‬ע"ד ווי קריאת התורה‪ ,3‬דהתורה היא מלשון הוראה‪ - 4‬אז א‬ ‫זאל דערפון ָאפלערנען א הוראה אין דער עבודה פון ַא אידן‬ ‫איד ָ‬ ‫אין דעם שבת און אין דעם חג‪.‬‬ ‫רוואס מען‬ ‫פא ָ‬ ‫און ַאזוי איז אויך בעניננו‪ :‬אע"פ ַאז דער טעם ַ‬ ‫געווארן בר"ה‪- 6‬‬ ‫ָ‬ ‫זאגט די הפטורה בר"ה איז ווייל‪ 5‬חנה איז נפקד‬‫ָ‬ ‫נטהאלט ָאבער די הפטורה כו"כ כמה וכמה הוראות אין די עבודה‬‫ַ‬ ‫ַא‬ ‫פון ַא אידן בראש השנה (און אויך כו"כ הוראות בכלל‪;)7‬‬ ‫געבראכט צו פקידת חנה‬ ‫ַ‬ ‫האט‬ ‫וויבאלד ַאז די "עבודה" וואס ָ‬ ‫ַ‬ ‫און‬ ‫דאס איז די נקודה עיקרית פון דער הפטורה (בשייכותה‬ ‫וואס ָ‬‫‪ָ -‬‬ ‫‪ .1‬מגילה לא‪ ,‬א ("ומפטירין בחנה")‪ .‬טוש"ע (ואדה"ז) או"ח סתקפ"ד ס"ב (ס"ז)‪.‬‬ ‫‪ .2‬ש"א א‪ ,‬ב‪.‬‬ ‫‪ .3‬שהרי לכתחילה במקומה באה (אבודרהם סדר שחרית של שבת ופירושה‪ .‬ועוד)‪.‬‬ ‫‪ .4‬זח"ג נג‪ ,‬ב‪ .‬ועוד‪.‬‬ ‫‪ .5‬רש"י ור"ן מגילה שם‪ .‬שו"ע אדה"ז שם‪.‬‬ ‫‪ .6‬ר"ה יא‪ ,‬א וש"נ‪.‬‬ ‫‪ .7‬כמחז"ל (ברכות לא‪ ,‬סע"א) "כמה הלכתא גברוותא איכא למשמע מהני קראי‬ ‫דחנה"‪.‬‬ ‫ג‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫לר"ה) כנ"ל ‪ -‬איז געווען איר תפלה (בשילה)‪ ,‬איז מסתבר לומר‪,‬‬ ‫ַאז דער לימוד עיקרי פון דער הפטורה בנוגע דער עבודה פון‬ ‫ַא אידן בר"ה איז אין תפלת חנה [ובפרט לויט דער דיעה וואס‬ ‫ברענגט זיך אין של"ה‪ַ ,8‬אז אויך תפלת חנה איז געווען בר"ה]‪.‬‬ ‫ב‪.‬‬ ‫פארשטיין בהקדם הביאור אין דעם סיפור וועגן‬ ‫דאס ַ‬‫וועט מען ָ‬ ‫האט עלי הכהן איר ָאנגענומען ַאלס ַא‬ ‫תפלת חנה‪ַ ,‬אז פריער ָ‬ ‫"שכורה" (ווייל איר תפלה איז געווען אין ַאן אופן פון "מדברת על‬ ‫האט איר דערפאר אויסגערעדט "עד מתי תשתכרין‬ ‫לבה גו'") און ָ‬ ‫האט אים אויף דעם געענטפערט "לא אדוני גו'‬ ‫גו'"; און חנה ָ‬ ‫ואשפוך את נפשי לפני ה'"‪ 9‬א‪.‬ז‪.‬וו‪.‬‬ ‫רשטאנדיק‪:‬‬ ‫ַ‬ ‫פא‬ ‫דלכאורה איז ניט ַ‬ ‫זא טעות ‪ -‬מן הקצה‬ ‫האבן ַא ַ‬ ‫א) ווי קומט עס‪ַ ,‬אז עלי הכהן זאל ָ‬ ‫נשטאט צו דערקענען‪ַ 10‬אז זי איז מתפלל מיט ַא‬ ‫ָ‬ ‫אל הקצה! ‪ַ -‬א‬ ‫גאר געמיינט ַאז זי איז ַא "שכורה"?‬ ‫האט ער ָ‬‫שפיכת הנפש‪ָ ,‬‬ ‫געמאכט‬ ‫ַ‬ ‫האט‬ ‫זאל געפינען ַא הסברה ווי ַאזוי עלי ָ‬ ‫ב) אפילו מען ָ‬ ‫רוואס דערציילט מען‬ ‫פא ָ‬ ‫נאך ַאלץ ניט מובן‪ַ ,‬‬‫דעם טעות‪ - 11‬איז ָ‬ ‫דאך אפילו "בגנות בהמה טמאה לא‬ ‫וועגן דעם אין תורה? ס'איז ָ‬ ‫דבר הכתוב"‪ ,12‬עאכו"כ‪ ,‬להבדיל‪ ,‬בנוגע עלי הכהן!‬ ‫‪ .8‬מס' ראש השנה שלו (ריד‪ ,‬א בהג"ה)‪ .‬‏‪-‬‏ והוא דלא כדרשת חז"ל (יל''ש עה״פ‬ ‫(שם‪ ,‬ג) ועלה האיש ההוא‪ .‬וראה שם עה"פ (שם‪ ,‬ד) ויהי היום) שהי' בעת עלי' לרגל‪.‬‬ ‫‪ .9‬ש"א שם יג‪-‬טו‪.‬‬ ‫‪ .10‬להעיר דעלי נתמנה אותו היום שופט על ישראל (רש"י שם‪ ,‬ט) שבאותו הזמן‬ ‫היו הם מנהיגי העם‪ .‬וגם שופט סתם ‏ ‏‪ -‬הרי דיין צ"ל "דן דין אמת לאמיתו" (שבת י‪ ,‬א‪.‬‬ ‫וש"נ)‪ ,‬שקשור עם עיון במחשבת הנדון (עיין בתוס' שם ובב"ב ח‪ ,‬ב)‪.‬‬ ‫ולהעיר‪ ,‬דכהנים בכלל שייכים לענין המחשבה‪ ,‬דעבודתם היא בחשאי וברעותא‬ ‫דלבא (זח"ג לט‪ ,‬א)‪ ,‬וגם ע"פ נגלה הרי ענינם מה ש״הובדלו ‪ . .‬לעבודת הקרבנות"‬ ‫(רמב"ם הל' כלי המקדש רפ"ד) שמחשבה עיקר בזה‪ ,‬ולשם ששה דברים הזבח נזבח‬ ‫(זבחים מו‪ ,‬ב במשנה)‪ ,‬ועד"ז בשאר העבודות‪.‬‬ ‫‪ .11‬ראה רש"י (ועוד) ש"א שם יג‪( ,‬יב)‪ .‬מפרשי הע"י ברכות שם‪ .‬יד אפרים וחכמת‬ ‫שלמה לשו"ע או"ח סי' קא‪ .‬ועוד‪.‬‬ ‫‪ .12‬ב"ב קכג‪ ,‬א‪.‬‬ ‫ד‬ ‫?הנשה שאר רימ ןטעב ןעמעוו ראפ‬ ‫האט עלי‬‫רוואס ָ‬ ‫פא ָ‬‫ג) וויבאלד ַאז "ויחשבה ‪ . .‬לשכורה"‪ַ - 13‬‬ ‫פגעווארט מיט זיין אויסריידן איר ביז זי האט געענדיקט איר‬‫ַ‬ ‫ָא‬ ‫תפלה (ווי רש"י טייטשט ָאפ "ועלי שומר את פי'"‪ - 14‬לשון המתנה)‬ ‫מ'זאל זי‬ ‫ָ‬ ‫געדארפט איר מפסיק זיין און זען‬ ‫ַ‬ ‫דאך גלייך‬ ‫האט ָ‬ ‫‪ -‬ער ָ‬ ‫ַארויספירן פון בית הוי'?‬ ‫ג‪.‬‬ ‫טראכט ניט ַאלס‬ ‫בא ַ‬‫האט איר ַ‬ ‫פון דעם ַאלעם איז מוכח‪ַ ,‬אז עלי ָ‬ ‫נאר ַא "שכורה" אין דעם ענין התפלה‪.‬‬ ‫שכורה אין פשוט'ן זין‪ָ ,15‬‬ ‫וויבאלד אז די תפלה פון חנה איז געווען אין ַאן‬ ‫ַ‬ ‫דאס מיינט‪:‬‬ ‫אופן פון "הרבתה להתפלל"‪ - 13‬איז עס ַא תפלה יתירה מן המדה‪,‬‬ ‫וואס איז ניט קיין דבר הרצוי‪ 16‬ווען מ'איז עומד לפני ה' בבית ה'‬ ‫ָ‬ ‫(כדלקמן ס"ט);‬ ‫און חנה'ס ענטפער אויף דעם איז ‪" -‬ואשפוך את נפשי לפני‬ ‫פארבונדן מיט שפיכת‬ ‫ה'"‪ ,‬אז ווען דער "הרבתה להתפלל" איז ַ‬ ‫נאר‪ ,‬אדרבה)‬ ‫הנפש‪ ,‬איז עס (ניט ַאן ענין פון "שכרות" אין תפלה‪ָ ,‬‬ ‫ַא דרגא נעלית‪ 15‬אין תפלה‪.‬‬ ‫דאס איז אויך די שייכות פון תפלת חנה צו ר"ה ‪ -‬ווייל די‬‫און ָ‬ ‫טענה ומענה צווישן עלי הכהן און חנה וועגן דעם אופן התפלה‬ ‫רשטאנד אין דעם תוכן כללי פון תפלת‬ ‫ַ‬ ‫פא‬ ‫בבית ה'‪ ,‬גיט אויך ַא ַ‬ ‫חנה און פון כמה תפלות בר"ה‪ ,‬כדלקמן‪.‬‬ ‫‪ .13‬ש"א שם‪ ,‬יג‪.‬‬ ‫‪ .14‬שם‪ ,‬יב‪.‬‬ ‫‪ .15‬להעיר מסידור (קטז‪ ,‬א)‪ ,‬דמ"ש עלי עד מתי תשתכרין הו"ע "שכורת ולא מיין"‪.‬‬ ‫‪ .16‬ראה ברכות לב‪ ,‬ב וברש"י ובתוד"ה כל המאריך שם‪ .‬וי"ל שקס"ד דעלי הי'‬ ‫דחנה היתה מצפה שתעשה בקשתה (וצע"ק שם לא‪ ,‬ב‪ :‬א"ל רבש"ע כו' דמשמע שכן‬ ‫הוא באמת)‪ .‬וצע"ק שלא הובאה מעלת המאריך בתפילתו בפוסקים שם‪ .‬ואולי נכלל‬ ‫במש"כ בטושו"ע שם ר"ס קז‪.‬‬ ‫ה‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫ד‪.‬‬ ‫בנוגע די תפלות פון ראש השנה געפינט מען צוויי ענינים‬ ‫הפכיים‪:‬‬ ‫ר"ה איז דער יום הדין אויף ַאלע צרכי האדם‪ ,‬הן ברוחניות‬ ‫והן בגשמיות [ווי עס שטייט "כי חק לישראל הוא משפט לאלקי‬ ‫יעקב"‪ :17‬חק לישראל ‪ -‬פון לשון "הטריפני לחם חוקי"‪ - 18‬מיינט‬ ‫דער דין ומשפט אויף מזונות (כולל ַאלע צרכי האדם) גשמיים; און‬ ‫‪19‬‬ ‫"משפט לאלקי יעקב" איז דער דין ומשפט אויף ענינים רוחניים‬ ‫דערפאר‬ ‫ַ‬ ‫ס'זאל נמשך ווערן "גילוי אלקות בנפשו"‪ ;])20‬און‬ ‫ָ‬ ‫(וויפל‬ ‫בעט מען אין די תפלות פון ר"ה אויף בני חיי ומזוני‪ ,‬און אויך‬ ‫אויף הצלחה אין ענינים רוחניים‪.‬‬ ‫(וואס עיקרה‬ ‫לאידך גיסא איז ָאבער ידוע‪ַ ,‬אז די נקודת העבודה ָ‬ ‫באשטייט אין מכתיר זיין דעם אויבערשטן‬‫איז בתפלה) פון ר"ה ַ‬ ‫ַאלס מלך‪ ,21‬ובלשון חז"ל "שתמליכוני עליכם"‪[ 22‬און ווי מען‬ ‫זאגט בתפילת ר"ה "מלוך על העולם כולו בכבודך"‪" ,‬מלך על‬ ‫ָ‬ ‫וואס הכתרת המלך וקבלת מלכותו איז‬ ‫כל הארץ"‪ ,‬ועוד] ‪ָ -‬‬ ‫וואס מען‬ ‫דוקא דורך דער תנועה פון ביטול בתכלית‪ ,‬דורך דעם ָ‬ ‫גארניט‬ ‫אינגאנצן אונטער צום מלך‪ ,‬ביז מען פילט ָ‬ ‫ַ‬ ‫ווארפט זיך‬ ‫ַ‬ ‫די "אייגענע" רצונות‪( 23‬און דער ביטול רופט ארויס ביים מלך ער‬ ‫"אננעמען" די הכתרה) ‪-‬‬ ‫זאל ָ‬ ‫ָ‬ ‫וואס די ענינים זיינען תרתי דסתרי‪ :‬בעת מען שטייט אין ַא ביטול‬ ‫ָ‬ ‫טראכטן (און בעטן) וועגן‬ ‫בתכלית (צום מלך) איז מען ניט בגדר צו ַ‬ ‫‪ .17‬תהלים פא‪ ,‬ה‪.‬‬ ‫‪ .18‬משלי ל‪ ,‬ח‪ .‬לקו"ת ר"ה נד‪ ,‬ד‪ .‬נה‪ ,‬סע"ד‪ .‬ד"ה כי חק תש"י ספ"ז‪.‬‬ ‫‪ .19‬ד"ה כי חק שם‪ .‬ועוד‪.‬‬ ‫‪ .20‬לשון הלקו"ת שם נו‪ ,‬א‪.‬‬ ‫‪ .21‬ראה בארוכה לקו"ש ח"ד ע' ‪ 1145‬ואילך‪ 1354 .‬ואילך‪ .‬ח"ט ע' ‪ 434‬ואילך‪450 .‬‬ ‫ואילך‪ 489 .‬ואילך וש"נ‪.‬‬ ‫‪ .22‬ר"ה טז‪ ,‬א‪ .‬לד‪ ,‬ב‪.‬‬ ‫‪ .23‬ראה ד"ה תקעו תש"א פ"ב‪ .‬ד"ה יו"ט של ר"ה תש"ג פ"ב‪.‬‬ ‫ו‬ ‫?הנשה שאר רימ ןטעב ןעמעוו ראפ‬ ‫האט אייגענע‬ ‫דאן ווען מען ָ‬‫נאר ַ‬ ‫(וואס איז שייך ָ‬ ‫אייגענע צרכים ָ‬ ‫דאס איז ַאזוי אפילו בשייכות צו רוחניות'דיקע‬ ‫רצונות) ‪ -‬און ָ‬ ‫(וואס אויף זיי איז‬ ‫צרכים‪ ,‬ועאכו"כ בנוגע גשמיות'דיקע בקשות ָ‬ ‫דער עיקר הדין פון ר"ה‪ ,‬כמבואר בהגהות מיימוניות‪.)24‬‬ ‫וואס בעטן‬ ‫וואס עס שטייט אין תקוני זהר‪ַ ,25‬אז די ָ‬ ‫[וכידוע ָ‬ ‫"ביומי דכפורי" אויף "מזוני סליחה וכפרה וחיי‪ ,‬כתבנו לחיים"‪,‬‬ ‫טראכטן וועגן‬ ‫ַ‬ ‫וואס שרייען "הב הב"‪ ,‬ווייל זיי‬ ‫זיינען ווי כלבים ָ‬ ‫זיך‪ ,‬און ניט וועגן דער שכינה‪.‬‬ ‫ָאבער לאידך גיסא זיינען די בקשות (אויף צרכי האדם)‬ ‫געווארן אין נוסח התפלה דורך חז"ל און זיי‬ ‫ָ‬ ‫אריינגעשטעלט‬ ‫מאלס איז דער זמן רצון אויף מילוי הבקשות‬ ‫דא ַ‬ ‫זיינען מבאר ַאז ַ‬ ‫דארפן זיין‬ ‫רשטאנדיק‪ַ ,‬אז די בקשות ַ‬ ‫ַ‬ ‫פא‬ ‫וואס פון דעם איז ַ‬‫וכו'‪ָ ,‬‬ ‫האט‬‫וויבאלד דער אויבערשטער ָ‬ ‫ַ‬ ‫(נאר) מצד קבלת עול ‪-‬‬ ‫ניט ָ‬ ‫געהייסן ַא אידן בעטן זיינע צרכים בר"ה‪ ,‬טוט ער ַאזוי (בלויז)‬ ‫נאר אין ַאן אופן אז ער‬‫בכדי צו מקיים זיין דעם רצון העליון ‪ָ -‬‬ ‫האט ַא רצון והרגש אין די צרכים המבוקשים]‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫דארף מען וועלן און מכוון זיין (אין דעם‬‫ד‪ .‬ה‪ .‬פון איין זייט ַ‬ ‫זאל אים געבן זיינע‬ ‫דאוונען)‪ַ ,‬אז דער אויבערשטער ָ‬ ‫טייל פון ַ‬ ‫מ'זאל פילן די אייגענע‬‫ָ‬ ‫פאדערט זיך‪,‬‬ ‫וואס דערביי ָ‬‫צרכים‪ָ ,26‬‬ ‫צוזאמען דערמיט‬ ‫ַ‬ ‫וואס עס פעלט אים); און‬ ‫מציאות (מרגיש זיין ָ‬ ‫דארף ער זיין דורכגענומען מיט דעם דורכפירן דעם "תמליכוני‬ ‫ַ‬ ‫וואס איז שולל‬ ‫פאדערט ַא פולשטענדיקן ביטול‪ָ ,‬‬ ‫וואס ָ‬‫עליכם"‪ָ ,‬‬ ‫די אייגענע מציאות‪.‬‬ ‫‪ .24‬הל' תשובה רפ"ג בשם הרמב"ן‪ .‬הובא בלקו"ת ר"ה נט‪ ,‬ב‪.‬‬ ‫‪ .25‬ת"ו (כב‪ ,‬א)‪ .‬וראה או"ת להה"מ ר"פ ויגש‪ .‬אגדות חז"ל ד"ה אין עומדין (קח‪,‬‬ ‫סע"ג)‪ .‬שם בסופו (ד"ה אל תעש)‪ .‬ולהעיר מכתר שם טוב סי' של בסופו‪.‬‬ ‫‪ .26‬ואדרבה‪ ,‬זה עיקר מ"ע דתפלה להתפלל לה' כאשר חסר לו איזה דבר וכיו"ב‬ ‫(ראה סהמ"צ להצ"צ שרש מצות התפלה בתחילתו‪ ,‬וש"נ)‪.‬‬ ‫ז‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫ה‪.‬‬ ‫לכאורה קען מען פרעגן די זעלבע שאלה אויך בנוגע די תפלות‬ ‫פון כל השנה כולה‪:27‬‬ ‫ביי דער תפלה פון שמו"ע איז דער מתפלל כעומד לפני המלך‪,28‬‬ ‫טאר מען ניט ַארויסווייזן קיין‬ ‫פאר א מלך ָ‬ ‫וואס שטייענדיק ַ‬ ‫ָ‬ ‫תנועה‪ 29‬פון אייגענער מציאות [ביז‪ ,‬ווי מיר געפינען אין גמרא‪,30‬‬ ‫א רמז אין דעם‬ ‫פעס ַ‬‫ַאז אפילו "מחוה במחוג קמי מלכא" ער ווייזט ע ּ‬ ‫אָנוועזנהייט פונ'ם מלך [וואס דערמיט איז ניכר אז ער פילט זיין אייגענע‬ ‫פאר וועלכע עס קומט דער עונש‬ ‫זאך ַ‬ ‫מציאות בפני המלך] איז ַא ַ‬ ‫צוזאמען דערמיט‬ ‫ַ‬ ‫פון היפך החיים שזהו ענין של מרידה במלכות]; און‬ ‫(פאר יעדן אידן) אין נוסח התפלה די י"ב‬ ‫האט מען קובע געווען ַ‬ ‫ָ‬ ‫וואס תוכנן איז ‪ -‬שאילת צרכיו‪.‬‬ ‫ברכות אמצעיות‪ָ ,‬‬ ‫ראן ַא גרויסער חילוק צווישן תפלת ר"ה און‬ ‫פא ַ‬ ‫ָאבער עס איז ַ‬ ‫תפלות כל השנה‪:‬‬ ‫נאך דער הכתרה פון ראש השנה‪ ,‬איז דער‬ ‫בכל השנה‪ָ ,‬‬ ‫וואס פירט ָאן מיט ַא מדינה ‪-‬‬ ‫אויבערשטער כביכול ווי ַא "מלך" ָ‬ ‫דאן דער ביטול פון די בני המדינה צום מלך אין ַאן‬ ‫דערפאר איז ַ‬ ‫ַ‬ ‫דא די מציאות און די צרכים כו'‬ ‫אופן‪ַ ,‬אז עס הערט זיך ָאן ַאז ס'איז ָ‬ ‫נאר‬‫וואס מיט זיי פירט ָאן דער מלך; עס איז ָ‬ ‫פון די אנשי המדינה‪ָ ,‬‬ ‫דארף זיין ניכר ַאז די‬ ‫וואס בשעת מען שטייט ממש לפני המלך‪ַ ,‬‬ ‫ָ‬ ‫גאנצע מציאות פון דער מדינה איז ניט קיין זעלבסטשטענדיקע‪,‬‬ ‫ַ‬ ‫אונטערווארפן דעם מלך‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫נאר זי איז‬ ‫ָ‬ ‫דארף ערשט מכתיר זיין דעם (אויבערשטן‬ ‫בשעת ָאבער מען ַ‬ ‫פגעטראגן פון הנהגת‬ ‫ָ‬ ‫נאך מרומם און ָא‬ ‫ַאלס) מלך‪ ,‬ווען ער איז ָ‬ ‫פאדערט זיד ַא גרעסערער‪ ,‬טיפערער ביטול‪ַ ,‬א ביטול‬‫המלוכה‪ָ ,‬‬ ‫‪ .27‬וראה לקו''ש חכ''ג ע' ‪ 217‬ואילך‪.‬‬ ‫‪ .28‬ראה שבת י‪ ,‬א‪ .‬שו"ע אדה"ז או"ח סו"ס צה‪ .‬ועיין ברכות לג‪ ,‬רע"א‪ :‬עומד לפני‬ ‫ממה"מ וכו'‪.‬‬ ‫‪ .29‬ראה שו"ע אדה"ז סי' קד ס"ב‪ :‬עומד לפני המלך ‪ -‬אין לזוז ממקומו‪.‬‬ ‫‪ .30‬חגיגה ה‪ ,‬ב‪ .‬וראה לקו"ש ח"ד ע' ‪ 1050‬הערה ‪.13‬‬ ‫ח‬ ‫?הנשה שאר רימ ןטעב ןעמעוו ראפ‬ ‫זאך אויסער דעם‬ ‫בתכלית אין וועלכן עס הערט זיך ניט ָאן קיין ַ‬ ‫זא מצב‬ ‫מלך ַאליין ‪ -‬שטעלט זיך די שאלה‪ :‬ווי קען מען אין ַא ַ‬ ‫בעטן דעם מלך וועגן אייגענע צרכים?‬ ‫ו‪.‬‬ ‫דער ביאור בזה‪:‬‬ ‫דארף זיין דער‬ ‫וואס ַא איד בעט אויף זיינע ענינים בר"ה‪ַ ,‬‬ ‫דאס ָ‬ ‫ָ‬ ‫האבן ַא ריבוי אין‬ ‫זאל ָ‬ ‫מבוקש ניט צוליב זיין תועלת‪ ,‬בכדי ַאז ער ָ‬ ‫נאר ַאלס‬ ‫עניני עוה"ז ָ(אדער‪ ,‬אפילו‪ַ ,‬א ריבוי אין ענינים רוחניים)‪ָ ,‬‬ ‫המשך צו דער עבודה פון "תמלכוני עליכם"‪:‬‬ ‫זאל זיך אויספירן דער "מלוך על העולם כולו בכבודך"‬ ‫כדי עס ָ‬ ‫זאל זיך ָאנזען מלכותו של הקב"ה‪ ,‬איז‬‫גאנצער וועלט ָ‬‫ַאז אין דער ַ‬ ‫פארנעמט זיך מיט עניני עוה"ז און‬ ‫וואס ַא איד ַ‬ ‫דאס דורך דעם ָ‬ ‫ָ‬ ‫מאכט פון זיי ַא "מכון לשבתו ית'"‪;31‬‬ ‫ַ‬ ‫וואס זיינען שייך‬ ‫האט ניצוצי קדושה ָ‬ ‫וויבאלד ַאז יעדער איד ָ‬ ‫ַ‬ ‫און‬ ‫וואס‬ ‫דארף מברר זיין‪ָ - 32‬‬ ‫צו זיין נשמה און וועלכע ער (דוקא) ַ‬ ‫וואס דער אויבערשטער‬ ‫זיי זיינען מלובש אין די דברים גשמיים ָ‬ ‫באשטימט לחלקו ולעבודתו ‪ -‬דעריבער בעט דער איד ביים‬ ‫ַ‬ ‫זאכן (צרכים)‪ ,‬כדי ער‬ ‫זאל אים משפיע זיין די ַ‬‫אויבערשטן ַאז ער ָ‬ ‫זאל דורך זיי אויספירן דעם (טייל פון) "מלוך על העולם כולו"‬ ‫ָ‬ ‫וואס איז שייך צו אים‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫קומט אויס‪ַ ,‬אז אויך אין בקשת צרכיו פון ר"ה איז ניט‬ ‫נאר‬ ‫ַאריינגעמישט ַא הרגש פון מציאות האדם‪ ,‬ווייל ער בעט זיי ָ‬ ‫דאס קומט דוקא מצד‬ ‫פאר דעם אויבערשטנ'ס וועגן‪ .33‬ואדרבה ‪ָ -‬‬ ‫ַ‬ ‫דעם תכלית הביטול אין וועלכן מ'שטייט ביי דער עבודה פון‬ ‫‪ .31‬לשון התניא פל"ד‪.‬‬ ‫‪ .32‬ראה כתר שם טוב סי' ריח‪ .‬תורת הבעש"ט שהובאה לקמן בפנים סעיף ח‪.‬‬ ‫‪ .33‬בלשון הה"מ (או"ת שם) "להשפיע בשכינת עוזו"‪" ,‬בשביל השכינה"‪.‬‬ ‫ט‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫טאן‬ ‫האט צו ָ‬ ‫וויבאלד ַאז בירור הניצוצות ָ‬ ‫ַ‬ ‫ווארום‬ ‫הכתרת המלך; ָ‬ ‫פארבונדן מיט עצם הנשמה‪- 34‬‬‫און איז ַ‬ ‫[דכשם ווי די כוונה פון "נתאוה הקב"ה להיות לו דירה‬ ‫(וואס ווערט דורכגעפירט דורך עבודת הבירורים ‪-‬‬ ‫בתחתונים"‪ָ - 35‬‬ ‫על ידי שמקיימים את התורה והמצוות בדברים גשמיים ועניני עולם הזה‪ ,‬וע"י‬ ‫שמשתמשים בעניני עולם הזה לשם שמים) איז מושרשת בעצמותו ית'‬ ‫‪36‬‬ ‫היינו שרצונו ותאוותו של הקב"ה‪ ,‬כביכול‪ ,‬שתהי' לו ית' דירה בתחתונים‪ ,‬בא‬ ‫ונמשך ממהותו ועצמותו יתברך (למעלה מכל דרגות וגילויים שממנו ית')‪,‬‬ ‫(וואס זיי פירן דורך די כוונה בפועל)‪ַ ,‬אז די‬ ‫עד"ז איז ביי אידן ָ‬ ‫פארבונדן מיט עצם נשמתם]‬ ‫עבודה איז ַ‬ ‫גאנצער ענין פון‬ ‫דאך ניט שייך דער ַ‬‫וואס אין עצם הנשמה איז ָ‬ ‫ָ‬ ‫‪37‬‬ ‫אייגענע רצונות‪ ,‬זי איז "חבוקה ודבוקה בך ‪ . .‬יחידה לייחדך"‬ ‫רשטאנדיק‪ַ ,‬אז די בקשת צרכיו (כדי צו אויספירן די‬ ‫ַ‬ ‫פא‬ ‫‪ -‬איז ַ‬ ‫פארבונדן מיטן ביטול פון עצם הנשמה (וואס‬‫כוונה העליונה) איז ַ‬ ‫ווערט נתגלה אין דער עבודה פון "תמליכוני עליכם")‪.‬‬ ‫ז‪.‬‬ ‫האבן חז"ל‬‫לכאורה קען מען פרעגן‪ :‬די בקשת צרכיו פון ר"ה ָ‬ ‫פאר יעדער אידן אין יעדן מעמד‬ ‫קובע געווען אין נוסח התפלה ַ‬ ‫דאך ידע אינש בנפשי'‪ַ ,‬אז‬ ‫וואס ער געפינט זיך ‪ -‬און ס'איז ָ‬ ‫ומצב ָ‬ ‫וואס ער בעט אויף צרכיו הגשמיים (והרוחניים)‪ ,‬איז (ניט‬ ‫דאס ָ‬‫ָ‬ ‫נאר‬‫זאל זיך אויספירן דעם אויבערשטנ'ס כוונה‪ָ ,‬‬ ‫בלויז כדי עס ָ‬ ‫וואס ער געפינט זיך ב"מיצר" כפשוטו‪ ,‬ער‬‫דערפאר ָ‬ ‫ַ‬ ‫(עכ"פ ‪ -‬אויך))‬ ‫זאל ממלא זיין זיינע (דעם מענטשנ'ס)‬ ‫וויל ַאז דער אויבערשטער ָ‬ ‫באשטייט‬ ‫צרכים "מידו המלאה כו' והרחבה"‪ ,‬ואדרבא אין דערוף ַ‬ ‫‪ .34‬ראה גם לקו"ש ח"ג ע' ‪ .825‬קונטרס ענינה של תורת החסידות סוס"כ‪.‬‬ ‫‪ .35‬תניא רפל"ו‪.‬‬ ‫‪ .36‬ראה סד"ה אם בחוקותי תרס"ז (בהמשך תרס"ו)‪.‬‬ ‫‪ .37‬הושענות דיום ג'‪.‬‬ ‫י‬ ‫?הנשה שאר רימ ןטעב ןעמעוו ראפ‬ ‫באשטייט די‬‫די מצוה‪ ,‬וכמפורש בברכות התפלה און אין דערוף ַ‬ ‫מעלה‪ 38‬און אויפטו פון תפלה ‪ -‬שיתרפא החולה וירד הגשם וכו'‪.‬‬ ‫זאל אין תפלת‬ ‫געמאנט ַאז ער ָ‬ ‫ָ‬ ‫מ'וואלט פון אים‬ ‫ָ‬ ‫איז בשלמא ווען‬ ‫נאר זיין‬ ‫טראכטן וועגן זיינע גשמיות'דיקע צרכים‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫ר"ה כלל ניט‬ ‫זאל זיין בלויז אין דעם ענין פון "תמליכוני עליכם"‬‫גאנצע עבודה ָ‬‫ַ‬ ‫דאס קיין‬‫וואלט ָ‬‫‪ -‬פועל זיין ביי זיך קבלת עול מלכותו ית' ‪ָ -‬‬ ‫קשיא ניט געווען‪:‬‬ ‫דאן דער זמן פון "קירוב המאור אל הניצוץ"‬ ‫ווארום היות ס'איז ַ‬ ‫ָ‬ ‫דער אויבערשטער ("מאור") איז אין א מצב פון נאנטקייט ("קירוב") צו יעדע‬ ‫נשמה פון א איד ("ניצוץ")‪ ,39‬איז יעדער איד מסוגל צו נתעורר ווערן‬ ‫מיט ַא הזזה עצמית צו נעענטער ווערן צום אויבערשטן‪ ,‬ובמילא‬ ‫נאר דעם רצון‬ ‫האבן ָ‬ ‫פארגעסן אויף זיינע אייגענע צרכים‪ ,‬און ָ‬ ‫צו ַ‬ ‫צוזאמען מיטן "מלך"‪.‬‬ ‫ַ‬ ‫צו זיין‬ ‫זאלן זיין ביידע‬ ‫מאנט מען ָאבער ביי יעדער אידן‪ַ ,‬אז ביי אים ָ‬‫ווי ָ‬ ‫טראכטן וועגן זיינע אייגענע צרכים‬ ‫ַ‬ ‫זאל‬‫צוזאמען‪ :‬ער ָ‬ ‫ַ‬ ‫קצוות‬ ‫זאל זיי ממלא זיין‪ ,‬און אין דעם‬ ‫און וועלן ַאז דער אויבערשטער ָ‬ ‫נאר‬ ‫זאל זיך ניט ַאריינמישן קיין אייגענע געפילן ופניות‪ָ ,‬‬ ‫גופא ָ‬ ‫פארן אויבערשטנ'ס וועגן?‬ ‫אינגאנצן זיין אויסן ַ‬ ‫ַ‬ ‫ח‪.‬‬ ‫‪41‬‬ ‫פארשטיין לויטן פירוש הבעש"ט‪ 40‬אויפן פסוק‬ ‫דאס ַ‬‫וועט מען ָ‬ ‫"רעבים גם צמאים נפשם בהם תתעטף" ‪ַ -‬אז דער הונגער און‬ ‫דורשט פון גוף צו ַא דבר מאכל ָאדער משקה‪ ,‬נעמט זיך פון דעם‬ ‫וואס "נפשם בהם תתעטף" ‪ -‬דער נפש וויל מברר זיין די ניצוצי‬ ‫ָ‬ ‫(ווארום די ניצוצות זיינען שייך‬ ‫קדושה פון דעם מאכל ומשקה ָ‬ ‫צו אים‪" ,‬שהוא (דוקא) צריך לתקן")‪[ .‬אך מובן ופשוט שבירור ניצוצי‬ ‫‪ .38‬ראה תניא קו"א ד"ה להבין מ"ש בפע"ח‪ .‬וראה רמב"ם הל' תפלה פ"א ה"ב‪.‬‬ ‫‪ .39‬דרך חיים יג‪ ,‬ריש ע"ד‪ .‬כא‪ ,‬סע"ב‪ .‬צא‪ ,‬א‪ .‬קונטרס העבודה ספ"ה‪.‬‬ ‫‪ .40‬כתר שם טוב סי' קצד (כה‪ ,‬ג)‪ .‬וראה מכתב כ"ק מו"ח אדמו"ר (נעתק תוכנו‬ ‫בלקו"ש ח"א ע' ‪.)177‬‬ ‫‪ .41‬תהלים קז‪ ,‬ה‪.‬‬ ‫אי‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫קדושה הוא דוקא כאשר בפועל הוא אוכל ושותה לשם שמים‪ ,‬ולא למלאות‬ ‫תאוותו ורעבונו וכו']‪.‬‬ ‫כאטש דער מענטש פילט בלויז זיין טבעית'דיקן‬‫דאס הייסט‪ַ ,‬אז ָ‬ ‫ָ‬ ‫הונגער צו עסן מצד הגוף‪ ,‬איז עס ָאבער באמת דער "הונגער" פון‬ ‫וואס געהערן צו אים‪.‬‬ ‫זיין נשמה צו די ניצוצי קדושה שבמאכל ָ‬ ‫וואס ַא איד בעט ר"ה מיט תחנונים כו'‬‫דאס ָ‬ ‫ועד"ז איז עס בעניננו‪ָ :‬‬ ‫זאל אים געבן צרכיו הגשמיים והרוחניים‪,‬‬ ‫ַאז דער אויבערשטער ָ‬ ‫וואס אים זיינען‬ ‫איז [אע"פ ַאז בחיצוניות איז עס מצד דערויף ָ‬ ‫נוגע ענינים פון בני חיי ומזוני‪ ,‬און זיין מציאות‪ ,‬איז ָאבער] דער‬ ‫אמת און פנימיות פון דער שפיכת הנפש ‪ -‬דער "הונגער" פון‬ ‫מאכן פון די דברים‬ ‫נשמה צו אויספירן די כוונה העליונה צו ַ‬ ‫גשמיים ַא דירה לו ית'‪[ .‬ועל פי זה יובן דזה שתיקנו חז"ל שכל אחד יבקש‬ ‫את צרכיו בתפלתו‪ ,‬הן צרכיו הרוחניים והן צרכיו הגשמיים‪ ,‬אין זה בסתירה‬ ‫לענין הביטול שהאדם צריך להרגיש בשעת הכתרת המלך‪ .‬כי באמיתית הענין‪,‬‬ ‫הרצון שיש לאדם שימלא הקב"ה את בקשותיו הגשמיים והרוחניים‪ ,‬הוא ביטוי‬ ‫של רצון הנשמה לקיים את רצונו של הקב"ה לעשות לו ית' דירה בתחתונים‪.‬‬ ‫והגם שהאדם עצמו מרגיש שהוא מבקש לצרכו והנאתו בלבד‪ ,‬לצאת ממיצרו‬ ‫וכיו"ב‪ ,‬על זה מגלה הבעש"ט אשר לאמיתו של דבר‪ ,‬רצון זה בא מהנשמה‬ ‫הקדושה שרצונה וחפצה לקיים רצון ה']‪.‬‬ ‫וואס מ'זעט‪ַ ,‬אז אידן ווערן נתעורר ביים‬‫דאס גופא ָ‬ ‫ואדרבה‪ָ :‬‬ ‫הארצן‬‫זאגן "ונתנה תוקף כו' מי ינוח כו'" פון טיפעניש פון ַ‬ ‫ָ‬ ‫זאגן "מלוך על העולם כולו‬‫נאך מערער ווי די התעוררות ביים ָ‬ ‫ָ‬ ‫בכבודך" כו' ‪ -‬איז ַא הוכחה‪ַ ,‬אז אזוי איז עס אויך באמיתת הענין‪.‬‬ ‫ווארום אע"פ ַאז דער טעם גלוי אויף דעם איז‪ ,‬ווייל זייענדיק ַא‬ ‫ָ‬ ‫נשמה בגוף‪ ,‬זיינען עניני עוה"ז נעענטער צו אים און דערנעמען‬ ‫אים מער ווי ענינים רוחניים ‪ -‬איז ָאבער דער טעם פנימי אין דעם‪,‬‬ ‫ווייל די כוונה פון עצמותו ית' איז (דוקא) אין דירה בתחתונים‬ ‫(כנ"ל ס"ו)‪ ,‬ובמילא דערנעמט עס אויך ַא אידן אין עצמיות הנפש‬ ‫שלו;‬ ‫בי‬ ‫?הנשה שאר רימ ןטעב ןעמעוו ראפ‬ ‫וואס‬ ‫דערפאר ווערט ער נתעורר וכו' אין די בקשות דוקא‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫און‬ ‫דאס די הזזה עצמית פון עצם הנשמה צו אויספירן‬ ‫בפנימיות איז ָ‬ ‫מאכן די וועלט א דירה לו ית'‪.‬‬ ‫די כוונה העליונה צו ַ‬ ‫ט‪.‬‬ ‫האט קובע‬‫וואס מען ָ‬ ‫דאס איז אויך דער טעם בעבודה ָ‬ ‫וי"ל אז ָ‬ ‫צוזאמען מיט די‬ ‫ַ‬ ‫זאגן די הפטורה פון תפלת חנה בר"ה‪,‬‬‫געווען צו ָ‬ ‫רייד פון עלי הכהן "עד מתי תשתכרין גו'"‪:‬‬ ‫די טענה פון עלי איז געווען‪ַ ,‬אז בשעת מען שטייט "לפני ה'" ‪-‬‬ ‫זאך אויסער‬ ‫דארף ניט זיין נוגע קיין ַ‬‫"לפני קדשי הקדשים"‪ַ - 42‬‬ ‫דאן צו ליגן אין‬ ‫ניטא קיין ָארט ַ‬ ‫ָ‬ ‫דעם ַאז מען איז "לפני ה'"‪;43‬‬ ‫זא בקשה ווי‬ ‫פאר ַא ַ‬ ‫פאר ענינים גשמיים און אפילו ניט ַ‬ ‫בקשות ַ‬ ‫נאך אין ַאן אופן פון‬ ‫"ונתתה לאמתך זרע אנשים"‪ ,44‬און בפרט ָ‬ ‫דאך א מצב פון "שכרות" פון‬ ‫דאס איז ָ‬ ‫"הרבתה להתפלל"‪ָ - 45‬‬ ‫דאך אייגענע (ונתתה לאמתך) רצונות‪ ;46‬איר‬ ‫אירע גוטע ָאבער ָ‬ ‫כאפט זיך ניט וואו זי געפינט זיך‪ַ ,‬אז‬‫שטארק ַאז זי ַ‬ ‫ַ‬ ‫רצון איז ַאזוי‬ ‫זי שטייט "לפני ה"‪.‬‬ ‫האט חנה געענטפערט "ואשפוך את נפשי לפני ה'"‪:‬‬ ‫אויף דעם ָ‬ ‫פאר זרע אנשים ניט קיין ענין פון "שכרות"‬‫נאר איז איר תפלה ַ‬‫ניט ָ‬ ‫דאס איז ַאן אויסגוס פון‬ ‫פארקערט ‪ָ -‬‬‫נאר ַ‬ ‫ח"ו אין אייגענע רצונות‪ָ ,‬‬ ‫דאס דוקא די טיפע בקשה פון "פנימיות הנפש"‬‫וואס ָ‬ ‫פנימיות הנפש‪ָ ,‬‬ ‫האט ַא שייכות צום מצב פון שטייען "לפני ה"‪ ,‬וכמש"נ‪" 47‬בקשו‬ ‫ָ‬ ‫‪ .42‬רלב"ג ש"א שם‪ ,‬יב‪.‬‬ ‫‪ .43‬להעיר מתורת הבעש"ט (כש"ט סצ"ז) עה"פ (תהלים קב‪ ,‬א) "תפלה לעני וגו'‬ ‫ולפני ה' ישפוך שיחו"‪.‬‬ ‫‪ .44‬ש"א שם‪ ,‬יא‪.‬‬ ‫‪ .45‬להעיר מתפלת כה"ג בהיכל ביוהכ"פ (יומא נג‪ ,‬ב) ‪ -‬שהיתה "תפלה קצרה"‬ ‫(שם נב‪ ,‬ב במשנה)‪.‬‬ ‫‪ .46‬ומ"ש (שם‪ ,‬יג) "רק שפתי' נעות וקולה לא ישמע" ‪ -‬י"ל שאין זה ההוכחה שהיא‬ ‫שכורה כ"א‪ :‬א) זה מורה על גודל השכרות שלה (בהתפלה על עניני עוה"ז)‪ ,‬עד שרק‬ ‫שפתיה נעות גו'‪ .‬ב) כן צ"ל ‪ -‬כדאיתא בברכות (לא סע"א)‪.‬‬ ‫‪ .47‬תהלים כז‪ ,‬ח‪ .‬לקו"ת נצבים מד‪ ,‬ב‪-‬ג‪ .‬ש"ש סו‪ ,‬ג ואילך‪.‬‬ ‫גי‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫האט ניט‬ ‫וואס ָ‬ ‫(ווארום) את פניך ה' אבקש"‪ָ ,48‬‬ ‫פני "פנימיות הנפש" ָ‬ ‫וואס "חבוקה ודבוקה בך";‬ ‫קיין אייגענעם רצון‪ ,‬כל מציאותה איז ָ‬ ‫האט אין איר בקשה גלייך מנדר‬ ‫וואס זי ָ‬ ‫דערמיט איז אויך מובן ָ‬ ‫געווען‪ַ ,‬אז אויב "ונתת לאמתך זרע אנשים"‪ ,‬איז ‪" -‬ונתתיו לה' כל‬ ‫נאר)‬‫גאנצער לעבן וועט זיין (ניט קיין אייגענער‪ָ ,‬‬ ‫ימי חייו"‪ :42‬זיין ַ‬ ‫ַאוועקגעגעבן צום אויבערשטן; ווייל איר בקשה אויף זרע אנשים‬ ‫נאר בלויז צוליב דעם אויבערשטנ'ס וועגן‪,49‬‬ ‫איז ניט צוליב זיך‪ָ ,‬‬ ‫וואס ווערט דערהערט בנפשה פנימה‪.‬‬ ‫ָ‬ ‫י‪.‬‬ ‫האט יעדער איד ַא הוראה בעבודתו ית' אין זיין‬ ‫און דערפון ָ‬ ‫תפלה בראש השנה‪:‬‬ ‫נאר‬ ‫וואס די פנימיות פון ַא אידן איז כדבעי‪ָ ,‬‬ ‫עס איז ניט גענוג ָ‬ ‫דערפאר‪ ,‬בשעת ַא איד‬ ‫ַ‬ ‫דארף ַארויסקומען בגלוי‪ .‬און‬ ‫די פנימיות ַ‬ ‫שטעלט זיך בר"ה בעטן ביים אויבערשטן אויף צרכיו הגשמיים‪,‬‬ ‫דא די בחי' "עלי הכהן" שבנפשו‪,‬‬ ‫ָאדער אפילו הרוחניים ‪ -‬איז ָ‬ ‫טראכטן‬ ‫ַ‬ ‫פאר ַא‬ ‫וואס ַ‬ ‫וואס טענה'ט צו אים‪" :‬עד מתי תשתכרין"! ָ‬ ‫ָ‬ ‫זא זמן פון‬‫איצט וועגן עניני עוה"ז און אייגענע צרכים אין ַא ַ‬ ‫הכתרת המלך!‬ ‫דאס גופא‬ ‫פאר די ענינים‪ ,‬דאדרבה ‪ָ -‬‬ ‫דארף ער בעטן ַ‬‫אעפ"כ‪ַ ,‬‬ ‫רופט ַארויס דעם ענטפער פון חנה‪ַ ,‬אז ביי יעדער איד‪ ,‬אפילו דער‬ ‫טראכט ער וועגן זיינע הצטרכות'ן צוליב זיך‪ ,‬איז‬ ‫וואס דערוויילע ַ‬ ‫ָ‬ ‫(די פנימיות פון) די בקשה ‪ַ -‬אן ענין פון "ואשפוך את נפשי לפני‬ ‫וואס איז "חבוקה ודבוקה‬ ‫ה'"‪ַ ,‬אן אויסגוס פון פנימיות הנפש‪ָ ,‬‬ ‫זאך מיט עצמותו ית'‪.‬‬ ‫בך"‪ ,‬איין ַ‬ ‫‪ .48‬ויש לומר‪ ,‬דזה שעלי לא הרגיש בזה‪ ,‬הוא מפני שענינו של כהן (ולוי) הוא‬ ‫להבדל מדרכי העולם מדרכי העולם ולעמוד לשרת לפני ה' (רמב"ם הל' שמיטה ויובל‬ ‫בסופן) [ובפרט להדיעה שעלי הי' כה"ג (מדרש שמואל (שוח"ט) ספ"א‪ .‬רד"ק ורלב"ג‬ ‫ש"א שם‪ ,‬ט) ‪ -‬שיושב במקדש כל היום (רמב"ם הל' כלי המקדש פ"ה ה"ז)] ‪ -‬ולכן‬ ‫מצד בחי' זו‪ ,‬שאילת צרכיו ולעמוד לפני ה' הם מצבים הפכים‪.‬‬ ‫‪ .49‬כמודגש גם בבקשתה גופא ‪" -‬זרע אנשים"‪ ,‬ופי' חז"ל (יל"ש עה"פ) "אנשים‬ ‫חכמים וגדולים וצדיקים אמרה (חנה) ‪ . .‬שהם לשמו של הקב"ה"‪.‬‬ ‫די‬ ‫?הנשה שאר רימ ןטעב ןעמעוו ראפ‬ ‫פארענטפערט‬ ‫אינגאנצן ַ‬ ‫ַ‬ ‫האט‬‫און כשם ווי דער ענטפער פון חנה ָ‬ ‫האט מסכים געווען מיט איר ‪ -‬ביז‬ ‫טענת עלי‪ ,‬ביז ַאז‪ ,‬אדרבא‪ ,‬עלי ָ‬ ‫צו געבן איר זיין ברכה (און הבטחה) אין דעם "ואלקי ישראל יתן‬ ‫את שלתך אשר שאלת מעמו"‪ַ - 50‬אזוי אויך איז דער אויבערשטער‬ ‫פאר א שנה טובה ומתוקה‪,‬‬ ‫ממלא די בקשה פון יעדער אידן‪ַ ,‬‬ ‫כפשוטה ‪ -‬בטוב הנראה והנגלה‪ ,‬בבני חיי ומזוני (ובכולם) רוויחי‪.‬‬ ‫(משיחת יום ב' דר''ה תשל''ו)‬ ‫[נדפס בלקוטי שיחות חלק י''ט]‬ ‫‪ .50‬שם ‪ ,‬יז‪.‬‬ ‫וט‬ ‫המשך המכתב שמתחיל בעמוד האחרון‬ ‫דאס זעלבע אויך ביים אויסשטעלען דעם פלאן און סדר החיים‬ ‫אויפן נעקסטען יאהר‪.‬‬ ‫און דאס איז דער רוף און אויפפאדערונג פון די טעג‪:‬‬ ‫אונטערשאצט ניט די אייגענע כחות און מעגליכקייטען‪.‬‬ ‫וויפיל איר זאלט ניט האבען "אין מזומן" ‪ -‬אפענע מעגליכקייטען‬ ‫אויף פירען זיך אין טאג טעגליכען לעבען לויט די אנווייזונגען פון‬ ‫תורתנו תורת חיים (די תורה פון לעבען)‪ ,‬ווי גרויס עס זאל זיין די‬ ‫מאס און שטארקייט פון חאראקטער‪ ,‬אויף ניט נתפעל ווערן פון דעם‬ ‫ניט‪-‬פריינדליכען ארום און גיין אין וועג פון תורה ומצוה‪,‬‬ ‫פיל גרעסער און מער האט איר אין "רעזערוו" ‪ -‬מעגליכקייטען‬ ‫וואס איר קענט שאפען דורך דער פאסענדער אנשטריינגונג‪,‬‬ ‫אינווייניגסטע גאר גרויסע כחות פון זעלבסטשטענדיקייט און‬ ‫שטארקייט אויף דורכזעצען אין לעבען דאס וואס גוט און אמת איז‪.‬‬ ‫אבער דערצו פאדערט זיך‪ :‬בקשו ‪ -‬זוכט און בריינגט ארויס‬ ‫אייערע כחות און מעגליכקייטען‪ ,‬און דאמאלס וועט זיין‪ :‬ומצאת ‪-‬‬ ‫כי תדרשנו‪ ,‬דו וועסט געפינען ‪ -‬ווארעם דו וועסט זוכען און פאדערן‪.‬‬ ‫***‬ ‫דאס אויבענגעזאגטע באציט זיך ספעציעל‪ ,‬און נאך אין א‬ ‫גרעסערער מאס‪ ,‬אויף משפיעים‪ ,‬גייסטיגע פירער‪ :‬אויף רבנים‪,‬‬ ‫א‪.‬א‪.‬וו‪ .‬און אזוי ווייטער ביז אף דעם פאטער און דעם טאן‪-‬געבער אין‬ ‫דעם גייסטיגען לעבען פון דער הויז און פאמיליע‪.‬‬ ‫אויף טריט און שריט זעהט מען אז זיי שטייען אין ספקות און‬ ‫מורא‪ :‬אפשר זיינען די רייד צו שטריינג‪ ,‬אפשר פארלאנגט מען צו‬ ‫פיל‪ ,‬אפשר פארטרייבט מען דורך דעם א‪ .‬א‪ .‬וו‪.‬‬ ‫צו זיי איז דער רוף פון די טעג און די אויפפאדערונג‪:‬‬ ‫בקשו פני ‪ -‬קוקט זיך איין‪ ,‬זוכט און בריינגט ארויס די פנימיות פון‬ ‫אייערע מושפעים‪ ,‬שאצט זיי לויט זייער אינווייניגסטער רייכטום‪,‬‬ ‫לויט דעם נשמה‪-‬פארנעם‪ ,‬וואס זי איז א חלק אלקה ממעל ממש‪,‬‬ ‫‪ -‬ווייל דורך א צוגעפאסטען צוגאנג און אונערמידליכער ארבעט‬ ‫מיט זיי‪ ,‬קען מען בא יעדען ארויסבריינגען דאס באהאלטענע‬ ‫רייכטום און כחות אז זיי זאלען אנהויבען ווירקען ביז אין דעם טאג‬ ‫טעגליכען לעבען ‪-‬‬ ‫חי‬ ‫המשך‬ ‫האט פארטרויען צו אידען‪ ,‬און גיט זיי דאס וואס זיי‪ ,‬אידען‪,‬‬ ‫ערווארטן באמת צו באקומען‪ :‬א תורה תמימה‪ ,‬א גאנצע תורה מיט‬ ‫אלע אירע מצוות און מיט דעם גרונד געדאנק‪ :‬התורה היא נצחיית ‪-‬‬ ‫די תורה איז א אייביגע‪ ,‬פאר אלע צייטען און פאר אומעדום‪.‬‬ ‫***‬ ‫און דוקא דורך דעם צוגאנג קומט מען צו צו א חשבון צדק ‪ -‬אין‬ ‫אפשאצען זיך און אין אפשאצען די וועלכע מען וויל פירען אין דעם‬ ‫ריכטיגען וועג‪,‬‬ ‫א חשבון צדק פון דעם עבר און א חשבון צדק ווי אויסצושטעלען‬ ‫דעם עתיד (די צוקונפט)‪ ,‬עס זאל זיין א "פולער" יאהר ‪ -‬פול מיט‬ ‫דעם ריכטיגען אינהאלט אין אלעם דעם וואס היינגט אפ פון דעם‬ ‫מענשען‪,‬‬ ‫און דאס בריינגט אויך עס זאל זיין א יאהר‪-‬פול‪ ,‬אנגעפילט מיט‬ ‫דעם אויבערשטענ'ס ברכות אין אלעם‪ ,‬סיי בגשמיות סיי ברוחניות‪.‬‬ ‫בברכת כתיבה וחתימה טובה לשנה טובה ומתוקה‪,‬‬ ‫מנחם שניאורסאהן‬ ‫ו'תצט ‪ -‬כרך יז‬ ‫נדפסה בלקו"ש ח"ט ע' ‪.423‬‬ ‫חדש אלול ‪ . .‬איז די צייט‪ :‬ראה טור אורח חיים ר"ס תקפ"א‪.‬‬ ‫טעג וואס רופען‪ :‬ראה לקוטי תורה ראה (לב‪ ,‬ב)‪.‬‬ ‫חלק אלקה‪ :‬איוב לא‪ ,‬ב‪ .‬ובתניא רפ"ב ‪ -‬ממש‪.‬‬ ‫בא יעדען ארויסבריינגען‪ :‬ראה רמב"ם הל' גירושין פ"ב בסופו‪ :‬הוא רוצה‬ ‫להיות מישראל ורוצה הוא לעשות כל המצות ולהתרחק מן העבירות‪.‬‬ ‫באהאלטענע רייכטום‪ :‬תורת הבעש"ט‪ :‬כי תהיו אתם ארץ חפץ‪ ...‬די‬ ‫גרעסטע חכמים‪ ...‬קען קיינער ניט דערגיין די גרויסע אוצרות וואס ליגען אין‬ ‫אידען‪ ...‬דעם אויבערשטענ'ס ב"ה ארץ חפץ (כתבי כ"ק מו"ח אדמו"ר‪ .‬הועתק‬ ‫ב"היום יום" ע' נד)‪.‬‬ ‫◄ רוב מכתבי כ"ק אדמו"ר זי"ע שנדפסו באגרות קודש נכתבו לאנשים פרטיים‬ ‫ולמצבים מסוימים‪ ,‬ולכן לא כל הוראה נוגעת בהכרח לכל אחד‪ .‬אך בכל זאת‪ ,‬בהם באה‬ ‫לידי ביטוי גישתו הכללית והברורה בכל ענייני התורה והחיים‪ ,‬ומכל מכתב ניתן לשאוב‬ ‫הדרכה והשקפה לחיי היום־יום‪.‬‬ ‫טי‬ ‫בריוון פון ליובאוויטשער רבי זצ"ל‪ ,‬מיט פראקטישע תורה'דיגע עצות פארן טאג טעגליכען לעבן‬ ‫"בקשו פני"‬ ‫זוך און בריינג ארויס דיין כוחות!‬ ‫ב"ה‪,1‬‬ ‫שלום רב וברכה!‬ ‫חדש אלול און ספעציעל די סליחות טעג און עשרת ימי תשובה‬ ‫‪ -‬איז די צייט פון מאכען א חשבון צדק‪ ,‬ניט קיין אפגענארטען‬ ‫חשבון‪ ,‬פון דעם יאהר וואס גייט אוועק‪ ,‬און דערפון ציען די ריכטיגע‬ ‫בעשלוסען ווי איינצושטעלען‪ ,‬זיך די הויז און אלע זיינע ענינים‪ ,‬אין‬ ‫דעם אנקומענדען יאהר‪.‬‬ ‫צוזאמען מיט דעם זיינען דאס ימי סגולה‪ ,‬טעג וואס רופען און‬ ‫מאנען ‪ -‬לויט דעם הויך פונקט פון דעם מזמור תהלים וואס מען‬ ‫זאגט דאמאלס צוויי מאהל טעגליך‪:‬‬ ‫בקשו פני את פניך ה' אבקש‪,‬‬ ‫זוכט דעם אינהאלט‪ ,‬דאס אינווייניגסטע און פנימיות אין זיך‪,‬‬ ‫זוכט דאס פנימיות פון דעם ארום‪ ,‬דאס פנימיות פון דער נשמה פון‬ ‫דער וועלט‪ ,‬געפינט און אנטפלעקט די געטליכקייט וואס זי באלעבט‬ ‫און פילט אן די וועלט‪.‬‬ ‫ביידע ענינים ‪ -‬דער חשבון צדק און דאס בקשו פני ‪ -‬זיינען‬ ‫פארבונדען צווישען זיך און אפהיינגיג איינער פון דעם צווייטען‪.‬‬ ‫מאכענדיג א חשבון פון דעם עבר (פארגאנגענהייט) ‪ -‬האט מען‬ ‫אפט‪ ,‬גאר אפט‪ ,‬א טעות‪ ,‬דורך דעם וואס מען נעמט אין באטראכט‬ ‫נאר דאס אויבנאופיגע‪ ,‬דאס אויסווייניגסטע וואס עס איז דא בא זיך‬ ‫און וואס מען זעהט אין דעם ארום‪.‬‬ ‫‪ .1‬כ"ה אלול‪ ,‬ה'תשי"ח‬ ‫ברוקלין‪ ,‬נ‪.‬י‪.‬‬ ‫אל בני ובנות ישראל אשר בכל מקום ומקום ה' עליהם יחיו‬ ‫בכל שנה ושנה‪ ,‬לקראת ראש השנה‪ ,‬היה כ"ק אדמו"ר זי"ע נוהג לשלוח מכתב‬ ‫כללי לכללות בני ישראל שיחיו‪ ,‬ובו הוראה כללית על שנה הבאה‪.‬‬ ‫המשך אויף עמודים יח‪-‬יט‬