באר חיינו · Be'er Chayeini — ראש השנה (2026-09-07)

גליון קצו'
ראש
השנה
תשפ"ז
דברות קודש............................................א
ליודע מחשבות ביום דין לכובש כעסו בדין
עם האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג.............ד (שחרית ר"ה) .נ"ל בעז"ה כי הקב"ה מצרף
שיחת הכנה לראש השנה........................טו המחשבות טובות של מעשים טובים
בקודש פנימה...........................................יט שמקבלים על עצמם ביום הדין ,ומצרף
המשך תיאור ימי השמחה.........................כ להמעשים טובים שכבר עשו ,וזה יודע
מסע הקודש............................................כב
מחשבות ביום דין ,כי ידיעה הוא לשון חיבור,
ועי"ז כובש כעסו בדין.
או יאמר כי איתא במהרש"א ז"ל על הגמרא (עירובין יג ):נמנו וגמרו נוח לו לאדם שלא נברא
רמ"ח ,ולא תעשין הם שס"ה ,נמצא שאדם קרוב ה'זה כ'היום
שהם נ'פקדוראו
מנייןשלהמצות
שמנור"ת
פירוש וע"כ
שבישראל,
וכו',
הריון,לו לאדם שלא נברא ע"כ .ובאמת איתא בספה"ק ע"פ על נוח הממונה
גמרו שהוא השם
משכר ,ע"כ הנ"ך,
ורחוק הוא
להפסד
מחז"ל (קידושין מ ).שמחשבה טובה הקב"ה מצרפה למעשה ,אבל בהעבירה אין הקב"ה מצרף
המחשבה למעשה ,א"כ יכולים לצרף למנין המצות המחשבה טובה גם כן ,וא"כ המצות הם
כפלים כמספר רמ"ח ,והעבירות הם רק שס"ה ,נמצא שקרובים לשכר ורחוקים מהפסד .וזה
יודע מחשבות ביום דין ,היינו המחשבות של המצות ,ועי"ז כובש כעסו היינו העבירות
שנקראים כעס ,שהם מכעיסים להקב"ה ,ונתעורר רחמים רבים.
מערכת 'באר חיינו'
מאחלת לכלל אנ"ש וכל בית ישראל
כתיבה וחתימה טובה ושנה מתוקה ומבורכת
א ראש השנה תשפ"ז
עוד נ"ל בעז"ה כי הקב"ה מצרף המחשבות טובות של מעשים טובים שמקבלים על עצמם
ביום הדין ,ומצרף להמעשים טובים שכבר עשו ,וזה ליודע מחשבות ביום דין ,כי ידיעה הוא
לשון חיבור ,ועי"ז כובש כעסו בדין.
כי חק לישראל הוא .כי חק' לישראל' הוא' .ס"ת קל"א מספר סמא"ל ,לרמז שתקיעת שופר
מערבב וסותם פה השטן.
או יאמר כי חק לישראל הוא משפט לאלקי יעקב .עיקר התשובה בתקיעת שופר הוא על ענין
של פגם הברית ,ואיתא בספה"ק שהוא סגולה לבטל היצה"ר הנ"ל ,לכן נרמז בפסוק זה תקעו
בחדש שופר וגו' ,כי חוק לישראל ה'וא מ'שפט ל'אלקי י'עקב ר"ת מיל"ה.
לשמע קול שופר (נוסח ברכת השופר) .הנה עיקר התיבה הוא לשמ"ע ,וידוע דכוונת
התקיעות לעורר את האבות הקדושים אברהם יצחק ויעקב להמתיק את הדינים ולעורר רחמים
כנודע .והנה לשמ"ע במילואו כזה ,למ"ד שי"ן מ"ם עי"ן מספר אברה"ם יצח"ק ויעק"ב במספר
מכוון ,ולכן תקנו נוסח הברכה 'לשמו"ע' לרמז לזה.
עוד י"ל ע"פ מ"ד בירושלמי (ר"ה ז ):וז"ל ,בנוהג שבעולם מלך בשר ודם גוזר גזירה ,רצה
מקיימה ,רצו אחרים מקיימים אותה ,אבל הקב"ה אינו כן אלא גוזר גזירה ומקיימה תחילה מאי
טעמא (פי' מהיכן למידין את זה) ושמרו את משמרתי אני ה' (ויקרא כב ,ט) .אני הוא ששימרתי
מצותיה של תורה תחילה ,ע"כ .הרי כי הקב"ה מקיים התורה .ועל כן תקנו לנו אנשי כנסת
הגדולה הנוסח של ברכת המצות אשר קדשנו "במצותיו" ,פי' כי קידש אותנו הש"י בהמצות
אשר הוא כביכול ג"כ מקיימם ,ועל כן נקראים מצותיו.
והנה בר"ה יש חיוב לשמוע קול שופר ,ע"כ אנו אומרים להקב"ה שישמע לקול תקיעתינו כי
הוא יתברך ג"כ מקיים מצות שופר ,ועי"ז יעלה זכרוננו לפניו לטובה ובמה בשופר (ר"ה טז.).
וזה שאנו אומרים להקב"ה אשר קדשנו "במצותיו" ,והוא צונו "לשמוע" קול שופר ,על כן גם
הוא ישמע לקול תקיעתנו.
נתנדב ע"י ידידינו עוז ראש וראשון לכל קדשי בית סקאליע
ר' לייב בער ראזענבערג הי"ו
ראש הקהל ד'קהלתינו הק'
להצלחה בכל ענינים
ויה"ר שבזכות הפצת תורת רבוה"ק יזכה לכל טוב סלה מתוך שמחה והרחבת הדעת
ראש השנה תשפ"ז ב
יום תרועה יהיה לכם (במדבר כט ,א) .יש לעיין הלא כל תרועה צריך תקיעה לפניה
ולאחריה כמ"ש בגמרא (ר"ה לג ):ונמצא כי רוב הקולות הם תקיעה ,א"כ למה נקט בקרא רק
תרועה .הגם דעל פי הפשט לא קשה כי העיקר הוא התרועה ,מ"מ ע"פ סוד שצריכים להמתיק
התרועה ע"י התקיעה שלא יוכל להתפשט ולכן יש תקיעה מלפניו ומלאחריו להמתיקו ,נמצא
כי תכלית התקיעות הם ,שהתקיעות יתגברו על התרועות ,א"כ למה נקט בקרא יום "תרועה"
דייקא.
וי"ל עפ"י מה דמבואר בזוה"ק (תיקונים מט ).דתקיעה היא סוד המח והמחשבה ,והשברים
הור סוד הנפש ,והתרועה הוא סוד הרוח ודיבור .ולכן אם חל ר"ה ביום שבת אינם תוקעין ,ורק
מזכירין זכרון תרועה בפה.
ואפשר לומר שלכן נקט בקרא תרועה דייקא ,לרמז כי ביום שבת אינם צריכים להתקיעה
שמעורר סוד המוח והמחשבה להמתיק הדינים ,וכן אינם צריכים השברים שהוא בחי' הנפש
בחי' מעשה ,שהוא תקיעת שופר בפועל ,אלא די בדיבור בלבד להמתיק הדינים ,כי שבת הוא
סוד עולם הדבור (זוהר ח"א לב .).ועל כן פועלים הכל בדבור בלבד ,כי אינו כתוב מפורש
בתורה רק יום "תרועה" ,ותרועה הוא סוד הרוח והדיבור כנ"ל.
תקעו בחדש שופר .ת'קעו ב'חודש ש'ופר ר"ת שב"ת ,להורות ששבת הוא במקום תקיעת
שופר ,שכל דינין מתעברין מינה מתוקף קדושת השבת ,ואין צריכין להמתקת השופר ,ולכן
בגבולין לא תוקעין כתקנת חז"ל (ר"ה כט ,):אבל במקדש תוקעין כגזירת הכתוב יום תרועה
יהי' לכם ,ששם הוא למעלה מענין הנ"ל ,ואין שבות במקדש (פסחים סה ,).שאין צריכין לפחד
שם מהדינים וסט"א ,משום שהם מפחדים מקדושת המקדש ,ושם הוא חוק בלי טעם ,רק יום
תרועה יהי' לכם (במדבר כט ,א) היינו להמליך הקב"ה במקום המלוכה.
ולכן נאמר כי חוק לישרא"ל הוא [מלשון ל"י רא"ש היינו מקום המקדש שהוא מרום מראשו"ן
(ירמיה יז ,יב)] זה קאי על המקדש שתוקעין אפילו בשבת ,אבל משפט לאלקי יעקב[ ,מלשון
עקב היינו בגבולין סוף המדריגות] שמה יש טעם בתקיעה להבריח החיצונים ולהמתיק הדינים,
וזה לא שייך בשבת.
חלק מהוצאת הגליון השבוע נתנדב
ע"י ידידינו עוז
ר' משה דיימאנד הי"ו
לרגל שמחת אירוסי בנו החתן ני"ו למז"ט בשעטומ"צ
ויה"ר שבזכות הפצת תורת רבוה"ק ,יזכו לבנות בית נאמן בישראל מתוך שמחה והרחבת הדעת
ראש השנה תשפ"ז ג
ביקור כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
אצל כ"ק האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג שליט"א
ג' כי תצא תשע"ג בירושלים עיה"ק
האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :די אמעריקאנער רבינו שליט"א :כ'בין דא אין ארץ ישראל לכבוד די
מיליטער האט באמבאדירט די באן און אזוי האט מען בר מצוה פון מיין אייניקל (הרב חיים מרדכי
געטראפן מעל. שליט"א) ,מיין זון (הגה"צ אב"ד צמח דוד) שליט"א
איז אן איידעם דא ביי כ"ק האדמו"ר מביטשקוב
רבינו שליט"א :מיין טאטע האט געזאגט ,אז קודם
(זצ"ל) ,ער איז נישט געזונט נעבעך אויף די לונגען
האט ער נישט געוואוסט ווער דער קלויזענבורגער רב
און קיין אמעריקע האט ער נישט געקענט קומען.
איז ,ער האט אים נישט געקענט פון פריער ,נאר ער
ממילא האט מען געמאכט די בר מצוה אין ארץ
איז געשלאפן אויפ'ן זעלבן ברעט און ער האט
ישראל.
געהערט אז דער איד זאגט א גאנצע נאכט משניות
בעל פה .ער האט געזען אז ער האט צוטון מיט עפעס האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :מזל טוב! ווי לאנג
א העכערע איד .שפעטער האט ער אים געטראפן אין בלייבט מען דא?
פערנוואלד .מיין טאטע זאגט אז ער איז אים געווען
רבינו שליט"א :איך פאר שוין מארגען .איך בין
זיין טאטע און זיין מאמע! מיין טאטע האט דאך אלעס געקומען שלא על מנת לקבל פרס .איך וויל נישט
פארלוירן און דער קלויזענבורגער רב האט אים חתונה
מטריח זיין וועגן 'ביקור גומלין' ...אן ערליכע איד
געמאכט און אלעס צוגעשטעלט!...
הייסט דאך 'שבת' (זוה"ק ח"ג כט ,).און שבת איז
כ'האב נאך געדאוונט דארטן אויף קיפ סטריט .איך בין ר"ת ש'אינו ת'לויה ב'דבר ,דהיינו ,שבת איז דער
געווען א יונגל פון פינף יאר .איך געדענק ,דעם רבי'ן אויבערשטער אליין מקדש און ס'האט נישט מיט
בעל שפע חיים זצ"ל מיט די קויל-שווארצע בארד. די מעשה התחתונים ,משא"כ ביי יו"ט וואס
איך געדענק נאך די קרעפל פשעטל .איך בין געווען א 'ישראל קדשינהו לזמנים' (ברכות מט ,).אבער
יונגל ,איך האב נישט פארשטאנען קיין ווארט וואס ער שבת איז שורה בין כך ובין כך .וזהו 'ת"ח איתקרי
האט גערעדט ,אבער דאס ליגט מיר אין די ביינער שבת' ,ווייל מ'דארף ליב האבן דעם תלמיד חכם
'וויאזוי' ער האט דאס געזאגט מיט אזא התפעלות. מיט אן אהבה שאינו תלויה בדבר ,בין כך ובין כך,
דאס האב איך אין פינף יאר יא פארשטאנען .א אן קיין שום נגיעות!
הייליגער איד רעדט דאך צו די נשמות ...כ'האב האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :אייער פאטער
געלערנט אין שארית הפליטה אויך .מיין מלמד איז
הרה"צ ר' משה (זצ"ל) האט דאך פארשאפט די
געווען דעמאלטס ,שפעטער האט ער זיך גערופן דער מצות פאר'ן טאטן ז"ל אין לאגער.
לאנצהוטער רב ,ר' יהושע וואקשאל .ער איז געווען
מיין א' ב' מלמד. רבינו שליט"א :יא .מיין טאטע שליט"א (זצ"ל)
האט נאך דאס מילעכל ,וואס מ'האט דארט
אינטערעסאנט ,ס'איז מיר אריינגעפאלן פאריגע וואך
געמאלן די מעיל אין אוישוויץ.
ד ראש השנה תשפ"ז
ברענגט בשם מורו ורבו הגאון רבי נתן אדלער ז"ל עפעס ביי קריאת התורה ,עפעס אזא בליץ .די
שמרומז בזה כל דברי תורה שכתב (ריש פ"ק גמרא זאגט דאך אז ביי ינאי המלך האט מען דאך
דפסחים) דלכך בעינן לבדוק חמץ ולבער מן הבית אים גע'חנפ'עט ,ער האט געליינט פון די משנה
דלמא אתי למיכל מינה ,וחששו בו בחמץ יותר תורה אויף די בימה ,און ער האט געזאגט 'לא
מבשאר איסורים משום דהוה איסור כרת .והר"ן כתב תוכל לתת עליך איש נכרי' .אן ערליכער איז ער
(ריש פסחים) די"ל דזה ג"כ טעמא דקרא דבל יראה דאך געווען ,אינטערעסאנט 'איש נכרי' איז די
הוא משום דחשבה תורה דלמא אתי למיכל מיניה, אותיות "ינאי כשר" ...ליכא מידי דלא רמיזא
והקשו תוס' מ"ש מחלב ודם דג"כ איסור כרת ,ותירצו באורייתא.
משום דלא בדיל מיניה כולי שתא משא"כ חלב ודם. רבינו שליט"א :הנה כתיב (שמות יב ,טו) שבעת
ובזה י"ל הקרא אך ביום הראשון תשביתי שאור כי כל ימים מצת תאכלו אך ביום הראשון תשביתו שאר
אוכל ,כי הכל אוכלין חמץ תמיד ולא בדיל מיניה וגם מבתיכם כי כל אכל חמץ ונכרתה הנפש ההוא
נכרתהא.
מישראל מיום הראשן עד יום השביעי ,ויש
רבינו שליט"א :דאס איז אן אנדערע פשט .כ'רעד דאך להקשות הרי המקרא מסורס הוא ,כי היה לו לומר
פון דעם טעם וואס תוספות זאגט ,אז וויבאלד דער 'כי כל אכל חמץ מיום הראשון עד השביעי ונכרתה
איסור איז פון דעם ערשטן טאג ביז דעם זיבעטן טאג, הנפש ההוא מישראל' .ונראה לעניית דעתי לבאר
איז שווער צו געדענקען .כ'האב געקלערט על פי על דרך הפשט כי איתא בגמ' (מובא ברש"י) שאך
פשט ,אז דער ראשון מיט דעם ראשון האט נישט קיין ביום הראשון תשביתו פירושו ערב יום טוב כמו
שייכות .אדרבה ,דער קומענדיגער פסוק הייבט זיך אן הראשון אדם תולד (איוב טו ,ז) ,נמצא לפי זה כי
"וביום הראשון וגו' וביום השביעי מקרא קדש". יש שני פעמים תיבת "הראשון" במקרא ,חד
האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :זייער שיין. פירושו יום שלפני יום טוב ,וחד משמעותו יום
ראשון של יום טוב גופי' ,ואם הי' הכתוב מחברם
רבינו שליט"א :כ'האב נאר געקלערט אן אנדערע ביחד הי' נראה ששניהם קאי על יום ראשון דיו"ט,
חקירה ,אויב בזמן הזה איז מען אויך עובר אויף "לא וזה אי אפשר כי המצוה דתשביתו הוא מערב יו"ט
תאכל עליו חמץ" ,איז עס תלוי דוקא אז ס'איז דא מזמן הקרבת קרבן פסח כמ"ש (שמות כג ,יח) לא
שחיטת הפסח ,אדער 'זמן' שחיטת הפסח .למשל, תזבח על חמץ דם זבחי ,וזמן שחיטת הפסח בי"ד
בזמן שבית המקדש היה קיים ,אז איינער האט הוא ,ע"כ הפרידם הכתוב והפסיק ביניהם עם
געגעסן חמץ נאך חצות ,מ'האט דאך מקריב געווען תיבות 'כי כל אכל חמץ ונכרתה הנפש ההוא
קרבן פסח ,האט ער עובר געווען "לא תאכל עליו מישראל' ,על אף דמקרא מסורס הוא ,כדי שיבינו
שראשון הא' הוא ראשון דערב יום טוב ,והוא
_______________________________
ראשון דתשביתו ,וראשון השני הוא ראשון דיום
טוב גופי' ,ראשון שבכרת.
א .ובחידושי חתם סופר (פסחים ב .ד"ה לאור הנר ):כתב:
ולולי דבריו הייתי אומר דודאי משמעות הקרא מששמע ועוד י"ל כי הפסוק שלאחר זה מתחיל 'וביום
דלאפושי יומא אתא שאיסור זה יש לו המשך רב שבעת הראשון מקרא קודש וביום השביעי מקרא
ימים ולא למעוטי כדעת אמ"ו הנ"ל ,להורות שאינו רק קודש' ,ע"כ סיים בפסוק שלפני זה 'מיום הראשון
שבעת ימים וגם לא צריך קרא לזה כיון שמותר שום זמן עד יום השביעי' ,ופירש תיכף באיזה ראשון
משא"כ בבשר בחלב .אבל היה נראה לי דאתא קרא
לתרוצי מיוה"כ דהוה נמי כרת ולא בדילי מיניה ,ולא
ושביעי הכתוב מדבר ,בראשון ושביעי דמקרא
הצריך הכתוב לבער האוכלין מן הבית ,ועל זה משני קודש ,ועי"ז לא נטעה בפירוש הכתוב.
דיוה"כ אינו רק יום אחד ,לא ישכח ולא יבא לאכול, האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :סקאליע רבי האט
משא"כ חמץ שיש משך זמן לאיסורו מיום א' עד יום צוגעטראפן צו רבי נתן אדלער .דער חתם סופר
השביעי ,חיישינן טפי למכשול.
ה ראש השנה תשפ"ז
זאגט דער דברי חיים ,אז זיי זענען געווען דור דעה, חמץ" .היינט איז נישטא קיין קרבן פסח ,צו ער איז
זיי זענען געווען גרויסע בעלי השגה און זיי האבן עובר א לאו.
נישט מרגיש געווען די הארת המצוה .אויף דעם האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :לכאורה יא ,ס'איז
האבן זיי געזאגט" ,למה נגרע"... דא די זמן שחיטת הפסח .די תורה רעדט פון א זמן.
האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :דער סקאליע רבי ס'איז דא א דברי חיים על התורה וואס קלערט אזוי
זאגט וועגן דער דברי חיים :כ'האב געהערט פון אריין ,צו די גאנצע איסור איז וועגן פסח ,צו ס'איז
טאטן ז"ל ,ער האט עס מקבל געווען ,אז 'שו"ת דברי אסור וועגן חמץ ,אבער דאס איז לפלפולא .פשטות
חיים' ,האט דער דברי חיים געגעבן צו דרוקן בשנת איז דא נאך לימודים ,אבער איינע פון די לימודים פון
תר"ל ,ממש פאר'ן הסתלקות .מ'האט עס געברענגט "לא תאכל עליו חמץ" ,איז זמן שחיטת הפסח.
צום הרה"ק ר' משה'לע ראזדאווער זי"ע ,ער איז רבינו שליט"א :דער הייליגער דברי חיים האט דאך
געווען א גרויסער מקובל ,ער איז געווען א גרויסער צוזאמגעשטעלט גאונות מיט חסידות .ס'איז דא
גאון אויך ,ס'איז באקאנט אז ער איז געווען אן איש דארטן א חידוש מהביל על הראיון ,ביי פסח שני .ער
חלש ,ער פלעגט לערנען אין בעט ,און מ'האט אים פרעגט ,וואס הייסט "עמדו ואשמעה מה יצוה ה'
אריינגעברענגט דעם תשובת דברי חיים .נו ,ער האט לכם' וואס איז משה רבינו איינגעפאלן אז דער
אנגעהויבן אריינצוקוקן און ער קוקט אריין און ער אייבערשטער וועט געבן עפעס א נייע מצוה? חוץ
קוקט נאך א בלאט און נאך א בלאט ,און ער געבט דעם ,וואס הייסט "למה נגרע"? אז א איד למשל
זיך א רוף אן" :איך האב דאך קיינעם נישט צו ווייזן, האט עוסק געווען במצוה ,איז עבר זמנו? א מצוה
ס'איז פיל מיט קבלה!" ...דאס האט ער געזאגט אויף וואס ער האט נישט געקענט טון על ידי אחרים ,קען
'תשובת' דברי חיים ,אז ס'איז פול מיט קבלה... ער דען זאגן "למה נגרע"? איינער איז נישט געווען
די קינדער שרייבן אין די הקדמה ,אין דברי חיים על געזונט חלילה אויף סוכות און ער האט נישט
התורה ,אז ער זאגט קיינמאל נישט קיין זאך נאר געקענט טון די מצוות היום ,קען ער דען קומען
אויב ס'איז 'נצדק בנגלה ונסתר' .דאס הייסט ,אז פרעגן "למה נגרע"? וואס איז שייך צו זאגן? ס'איז
ס'איז אויסגעהאלטן עפ"י קבלה אויך .אבער ער דא א דין אין די תורה ,אונס רחמנא פטריה .נו ,זיי
האבן דאך עוסק געווען בעצמות יוסף ,וואלטן זיי
אינגאנצן געדארפט זיין פטור?
וועד האש"ל ד'סקאליע
1605-477-6849
הננו בזה להודיע שבעז"ה יהיה מוכן בהרחבה גדולה
סעודות יו"ט ומקומות לינה
במשך ראש השנה ,יום כיפור ,סוכות ושמחת תורה
כדי צו קענען פארזיכערן אייער פלאץ ביטע פארבינדט אייך מיט
'וועד האש"ל' ווי פריער:
1605 – 477 - 6849
ו ראש השנה תשפ"ז
הרה"ג ר' נפתלי מיללער זצ"ל ,מ'האט אים גערופן האט געזאגט אויף 'תשובות דברי חיים' אז ס'איז
'רבי נפתלי דיין' .ער איז געווען דיין אין שטאט פול מיט קבלה!
גארליץ .האט ער דערציילט אזוי :דער ר' נפתלי דיין
רבינו שליט"א :דער צאנזער רב ז"ל פלעגט זאגן אז
איז געווען א גרויסער דזשיקובער חסיד ,רבי
ער האט געהאט דריי רבי'ס ,זיין רבי איז נגלה איז
אליעזר'לס .ער פלעגט נישט פעלן קיין ראש השנה
געווען זיין שווער דער ברוך טעם ,אין נסתר איז
און קיין שבועות פון זיין אין דזיקוב .ער פלעגט זיצן
געווען דער עטרת צבי מזידיטשוב ,און 'חכמת
און לערנען ,ער האט נישט געוואוסט ממש
אלוקית' איז געווען דער ראפשיצער רב.
גארנישט .זי איז געווען א בת קדושים ,זי איז געווען
אן אייניקל פון תפארת עוזיאל ,זי האט זיך נישט דער דברי חיים האט גערופן דעם עטרת צבי 'דער
געקענט קיין עצה געבן ,די דחקות איז געווען רבי' און דעם ראפשיצער רב האט ער גערופן 'דער
געפערליך ,די קינדער האבן נישט געהאט וואס רב' צי 'דער הייליגער רב' און ער איז געווען א תלמיד
אנצוטון און ס'איז נישט געווען וואס צו עסן. מובהק פון ראפשיצער רב .האט ער געזאגט אז דעם
עטרת צבי האט ער גערופן 'רבי' ווייל ער האט אים
איז זי אמאל אליינס געפארן צו הרה"ק ר' אליעזר'ל
משיג געווען ,און דעם ראפשיצער רב האט ער נישט
מדזיקוב זי"ע ,און זי האט זיך אפגערעדט .דער
משיג געווען ,האט ער אים נישט גערופן 'רבי'...
דזשיקאווער האט זיך פאר'מוח'ט און ער האט זיך
אנגערופן" :הער אויס ,נפתלי לערנט תורה לשמה, אנדערע פרעגן ,ווי קען דאס זיין? דעם ספר 'זרע
מ'קען נישט מבטל זיין" .פרעגט זי" :אבער וואס קודש' פון ראפשיצער רב קען מען דאך פארשטיין
וועט זיין די תכלית?" ,זאגט ער" ,איך האב אן עצה, און דעם ספר 'עטרת צבי' איז דאך אזוי עמוק עמוק.
אבער דו מוזט מיר צוזאגן אז דו וועסט קיינעם נישט נאר וואס דען? וואס דער דברי חיים האט משיג
דערציילן" .זי האט געזאגט יא ,זי נעמט זיך אונטער. פארשטייען אונז יא? קען מען ברענגען א ראי' פון
האט ער געזאגט אזוי" ,דו וועסט קויפן א זאק מיט אונז פשוטע מענטשן ,וואס מיר פארשטייען?!....
מעל ,און דו זאלסט עס אריינלייגן אין אן אלמער - כ'האב געהאט געוואלט דערציילן פאר'ן רבי'ן
אמאל איז געווען א שראנק ,און דו זאלסט עס שליט"א א מעשה פלא וואס כ'האב געהערט פון
פארשליסן ,דו זאלסט מאכן א לאך פון אויבן ,און דו מיין עלטער זיידע ,מיין מאמע'ס טאטע הרה"ח ר'
זאלסט פארקויפן מעיל. פסח דוד מיללער ע"ה :אונז האבן געהאט א זיידע
מודעה טובה ומשמחת לשוחרי תורה וחסידות
בעז"ה ניתן להשיג את הקונטרס הנפלא והחדש
~ על ירח האיתנים ~
מעצם כתב יד קדשו של כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
קחו ברכה אל תוך בתיכם
ז ראש השנה תשפ"ז
פסק דין ,אבער דער צאנזער רב האט אים געגעבן א זי איז געגאנגען ,זי האט זיך געבארגט געלט ,זי
כאפ אן ביי די האנט ,נפתלי ,וועסט דאך שוין אוודאי האט אפילו נישט דערציילט איר מאן ,און זי האט
בלייבן ביי אונז אויף יום טוב .ער האט נישט געהאט אנגעהויבן מפרסם זיין .ס'איז געווען אפאר גוטע
קיין חשק ,אבער אז דער צאנזע רב הייסט ,איז ער פריינט וואס האבן איר געוואלט צוהאלטן און אזוי
געבליבן דארטן .האט ער שפעטער דערציילט ,אז האט מען שוין געקענט האבן פרנסה .שוין ,ער
ס'איז געווען יום טוב ביירנאכט און ביי אים איז האט פון גארנישט געוואוסט ,און ער האט נישט
געווען ממש תשעה באב ...פארוואס? ביים געפרעגט קיין שאלות.
דזיקובער האט מען אסאך געזינגען ,די ווענט האבן איינמאל האט זיך געמאכט א מעשה ,ס'איז געווען
געטאנצט אבער דער צאנזער רב האט געשריגן קולי פאר ראש חודש סיון -כ'האב עס נישט דעמאלטס
קולות און האט זיך געקלאפט דעם קאפ אין וואנט אפגעשריבן ,כ'האב עס געהערט ווען איך בין נאך
אריין .ס'איז געווען ממש ...ער איז נישט געווען געווען א בחור'ל -ער האט מיר געזאגט די נאמען
צוגעוואוינט צו דעם סארט... פון די משפחה .ס'איז געווען עפעס א משפחה פון
אינדערפרי ביי הלל האט ער אויך געמיינט אז גבירים און נגידים אין גאליציע ,וואס ס'איז נישט
ס'פעלט אים אויס א דזשיקובער הלל ,דער צאנזער געווען קיין רב אדער כלי קודש וואס זיי האבן נישט
רב האט געוויינט ,ער האט געזאגט מיט א העכערע מחזק געווען מיט געלט .און זייער פאטער איז
עבודה .אבער ווען ס'איז געקומען צו קריאת געשטארבן און די קינדער האבן זיך ארומגעקריגט
התורה ,און דער צאנזע רב האט געזאגט די עשרת וועגן געלט-זאכן .דער דברי חיים האט עס זייער
הדברות .אה ,זאגט ער ,ער האט אין זיין לעבן נישט שטארק געארט ,ער האט געוואלט די זאך מסדר
געהערט אזאנס ...ער האט ממש מרגיש געווען, זיין .אבער וועלכע רב ער האט געפרעגט ,האט
אזוי ווי די קולות ברקים ,מ'האט געקענט טאפן די יעדער געזאגט אז ער האט מורא זיך אריינצומישן.
מסירות נפש ,ס'איז אריינגעגאנגען אלע זיינע איז פונקט אנגעקומען דעמאלטס א רב פון
איברים ,אזא התעוררות האט ער נאך אין זיין לעבן קאנגרעס פוילן -ס'איז געווען א גרעניץ צווישן
נישט געהאט! דאס האט ער אין דזשיקוב נישט גאליציע און פוילן – און ער האט נישט געהאט קיין
געהערט קיינמאל! שייכות מיט די משפחה .איז דער דברי חיים
שוין ,מוצאי יום טוב איז ער אהיימגעפארן ,ער האט איינגעפאלן ,יעצט איז די צייט וואס מ'דארף די
גארנישט פארציילט ,ער איז געווען א גרויסער זאך מסדר זיין .מ'דארף דאך האבן 'דריי' דיינים.
שותק ,און זי האט נישט געוואוסט אז ער איז נישט איז אים איינגעפאלן אז ס'איז דאך דא נפתלי,
געווען אין דזשיקוב .שפעטער נאך עטליכע חדשים וואס ער זיצט דארט אין גארליץ ,ער קען דאך חושן
איז ער געפארן אויף ראש השנה קיין דזשיקוב. משפט אזוי ווי אשרי יושבי .ער האט אים געלאזט
רופן .ר' נפתלי איז טאקע געקומען קיין צאנז,
און דער דזיקובער רב פרעגט אים" :נפתלי ,וואו ס'איז געווען ראש חודש ,ער האט שוין
ביסטו געווען שבועות?" ער איז געווען אזא נחבה איינגעפאקט זיינע שבת'דיגע מלבושים צו פארן
אל הכלים ,האט ער געזאגט אז ער איז געווען אין אויף שבועות קיין דזשיקוב ,ווייל ער האט
צאנז ,און ער האט זיך פארענטפערט .אבער דער געטראכט אז די דין תורה וועט נעמען א טאג צוויי
דזיקובער רב ער האט אים געזאגט" :אויב אזוי ,זאל און נאכדעם ווועט ער קענען פארן קיין דזשיקוב.
דיר דער צאנזער רב געבן פרנסה ".וואס הייסט? ער
האט נישט געוואוסט וואס ער רעדט ,ער האט נישט ער איז אנגעקומען דארטן אין צאנז ,אבער עס
פארשטאנען וואס דאס מיינט. האט זיך עפעס פארפלאנטערט ,ס'איז געווען
עפעס א רבי'שע זאך ,די נאכט פאר שבועות האט
ער איז אהיימגעפארן ,און זי האט באמערקט עפעס ער געווארט אז דער צאנזער רב זאל ארויסגעבן א
נאך סוכות אז מ'דארף אריינשטעקן די האנט אין די
ח ראש השנה תשפ"ז
ער האט נישט געהאט קיין ברירה ,ער האט 'אלמער' .זאגט זי אים" ,נפתלי ,דו האסט עפעס
אנגעהויבן דערציילן די מעשה .דער צאנזער רב געהאט מיט'ן רב?" "יא ,פון וואנעט ווייסטו?" "ניין,
האט זיך אויפגעשטעלט און ער האט גענומען איך פרעג נאר סתם ".האט ער פארציילט פאר איר
שפאצירן ארויף און אראפ ,און דער פאקער ציבוך אז ער איז געווען אין צאנז שבועות .זי איז געווען
האט אנגעפילט די גאנצע שטוב מיט רויעך .ער זייער א קלוגע פרוי ,זי האט שוין פארשטאנען אז...
האט אזוי געציטערט ,ער האט שוין חרטה געהאט ג' חשון האט זיך דער זאק אויסגעליידיגט ,אין דעם
א מיליאן מאל ,ער האט נישט געוואוסט וואס טאג איז נסתלק געווארן דער דזיקובער רב .דער רב
גייט דא זיין. האט שוין נישט געלעבט ,האט זי פארציילט פאר
איר מאן די גאנצע מעשה .שוין ,וואס קען מען טון?
דער צאנזער רב האט זיך געגעבן א שטעל אוועק,
זאגט ער" :מעשה אלישע? מעשה אלישע? דער ס'איז געקומען שבועות ,האט אים אנגעהויבן ציען
מחותן איז געווען אן ערליכער איד ,אבער מעשה דעם צאנזער רב'ס עשרת הדברות ,ער איז נישט
אלישע?!"... געפארן צום אמרי נועם ,ער האט געזאגט ,אז דער
רבי האט מיר געזאגט אז דער צאנזער רב זאל מיר
נאכדעם זאגט ער" :וועסטו זיך נישט געזעגענען
געבן פרנסה ,האט ער געמיינט רוחניות .דער רבי איז
מיט מיר ביז איך וועל דיך רופן" .שוין ,ער האט זיך
נישט געווען קיין גשמיות'דיגער מענטש .איז ער
געפרייט צו זיין אינדרויסן .ער איז געווען דארט
געפארן קיין צאנז אויף שבועות.
יום טוב ,און מוצאי יום טוב האט אים דער רב
נישט גערופן .אויך האט מען נישט אריינגעלאזט ער איז אריינגעקומען צום צאנזער רב ,האט ער
זיך געזעגענען די גאנצע עולם וואס איז געקומען געזאגט פאר'ן הייליגן דברי חיים ביים שלום געבן,
צו פארן פון גארליץ .אוועקפארן אן זיך געזעגענען "דער רבי האט מיר קאליע געמאכט די פרנסה" .און
איז נישט געווען אזא זאך. דער צאנזער רב פרעגט אים" ,וואס?" ער האט זיך
זייער דערשראקן" .דו גאלגאן וואס דו ביסט! איך
ס'איז געקומען זונטאג אינדערפרי ,האט דער
מאך קאליע פרנסה? וויאזוי האב איך דיר קאליע
צאנזער רב געפירט טיש ,ער פלעגט פירן טיש
געמאכט די פרנסה?" ער האט שוין געהאט חרטה
יעדן טאג .האט ער אנגעזאגט דעם גבאי אז
אז ער האט עס געזאגט .אבער דער צאנזער רב האט
יעדער איינער פון שטאט גארליץ זאל זיין ביים
אים אבער אנגעכאפט און געשאקלט" ,זאג נאר,
טיש.
וויאזוי האב איך דיר קאליע געמאכט די פרנסה?"
אינמיטן טיש האט דער צאנזע רב אנגעהויבן זאגן
ברכת מזל טוב לאנ"ש
הרב אשר פרידמאן שליט"א
לרגל שמחת הכנסת בנו לעול התורה והמצוות למז"ט
ר' משה דיימאנד הי"ו
לרגל שמחת אירוסי בנו החתן ני"ו למז"ט
ר' מרדכי חנינא גאלדשטיין הי"ו
לרגל שמחת אירוסי בתו הכלה תחי' למז"ט
ראש השנה תשפ"ז ט
תשל"ג .ער איז געווען הונדערט און דריי יאר אלט. "הערט אויס ,מיין ברוך'ל ,איז דאך תמיד מיט מיר
ער איז געבוירן תר"ל ,ער האט נאך געזען דעם דברי דא ,מער ביי מיר ווי ביי ענק דארטן .מ'דארף האבן
חיים .זיין טאטע האט געהייסן ר' אבא מיללער ,ר' א מורה הוראה ,איך וויל אז עטס זאלטס
אברהם אבא .דער ר' אברהם אבא ,ער געדענקט אז אויפנעמען דעם נפתלי'ן פאר א מורה הוראה".
זיין טאטע פלעגט ארויפגיין מיט די ווייסע זאקן די גארליצער אידן האבן נישט געוואלט .האט דער
ביים צאנזער רב אויפ'ן טיש ,ער איז געווען פון די צאנזער רב געזאגט :טאמער וועט עטס נישט
מחלקים .ער איז געווען א שטארקער מקורב .זיי אונטערשרייבן ...און ער האט געברענגט א צעטל...
זענען געווען אייניקלעך פון א ברודער פון בני האט עטס נישט וואס צו קומען צו מיר מער.
יששכר .דאס הייסט ,דער אברהם אבא איז געווען מ'האט נישט געהאט קיין ברירה ,און די גאנצע
א זון פון ר' רפאל מאיר האט ער געהייסן. חברה האט געמוזט אונטערשרייבן .נאכדעם האט
האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :דאס איז א מעשה! אים דער צאנזער רב געלאזט רופן ,זאגט ער:
אזא מעשה וועט מען אויפשרייבן ...ס'איז א זעסטו? דארף מען האבן מעשה אלישע אז דו
מורא'דיגע מעשה. זאלסט האבן פרנסה?" ...אזוי איז ער געווארן דיין
אין גארליץ און די קהלה האט אים אויסגעהאלטן.
זיין זון רבי שמואל אהרן מיללער ע"ה איז געווען א
באבובער ,יא? האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :מורא'דיגער
מעשה ,מורא'דיגער מעשה ,מורא'דיגער מעשה.
רבינו שליט"א :ער איז געווען א תלמיד פון הרה"ק
רבי שלמה הראשון מבאבוב זצ"ל .זיינע קינדער רבינו שליט"א :פון דעמאלטס אן איז ער שוין
האבן שוין געלערנט ביים הרה"ק בעל קדושת ציון געבליבן אין צאנז כל ימי חייו.
זצ"ל הי"ד. האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :פון וועמען האט
האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :נישט נארמאל! א עס דער סקאליע רבי געהערט?
מורא'דיגע מעשה! און דער דברי חיים האט זיך אזוי רבינו שליט"א :כ'האב עס געהערט פון מיין
געוואונדערט אויף דעם ...דער דברי חיים האט מאמע'ס מאמע'ס טאטע ,הרב פסח דוד מיללער
נישט געזען אזעלכע אפענע מופתים ...יא ,אונז ז"ל ,ער האט געהאט א ברכה פון שינאווער רב ,ער
פארשטייען מיר נישט די ענינים פון צדיקים .א איז געווען א שינאווער חסיד ,ער איז נפטר געווארן
מורא'דיגע מעשה! מעשה נורא ,מעשה נורא. תשל"ד ,נאך מיין חתונה .כ'האב חתונה געהאט
ברוך אתה בבואך
בברכת 'בריך מתייך לשלם' הננו בזה לקבל בשמחה ובחדוה פני האי צדיק נשגב וירא שמים ,עוסק
בתורה לילות כימים ,פאר מקדושים ואציל המדות ,ענוותן כהלל ואיש חמודות ,ה"ה
הגה"צ אב"ד סקולען וויליאמסבורג שליט"א
חדב"ן כ"ק אדמו"ר שליט"א
לרגל קביעת משכנו בעיר וויליאמסבורג יצ"ו
לעמוד לימין אביו כ"ק האדמו"ר שליט"א בהנהגת העדה
ויה"ר שיזכה לעמוד לפני העדה ולשרתם ,להשפיע מזיו אורו על צאן אביו במלא חפניים ,ויצליח
בכל דרכיו להגדיל תורה וחסידות ולהאדירה ,ויאריך ימים על ממלכתו הוא ובניו בקרב ישראל
ראש השנה תשפ"ז י
פון אלע אני מאמין'ס זאגט מען דוקא דא "ואף על האדמו"ר כיבד בלחיים
פי שיתמהמה עם כל זה אחכה לו" .פארוואס זאגט
מען דאס נישט ביי די אנדערע אני מאמין'ס? אני האדמו"ר :דער טאטע פלעגט קודם מאכן א
מאמין באמונה שלימה שהבורא יתברך שמו גומל שהכל ,ווייל די עיקר איז אז מ'האט געוואלט
טוב לשומרי מצוותיו ,ומעניש למי שעובר מצוותיו. טרינקען לחיים ,און ס'איז דא א ענין פון בעל שם
ואף על פי שאני רואה צדיק ורע לו ,רשע וטוב לו ,עם הקדוש אז מ'זאל נישט טרינקען סתם.
כל זה אני מאמין .פארוואס זאגט מען דאס נישט?
רבינו שליט"א :ס'איז געווען די באקאנטע מעשה
נאר פשט איז אזוי :די אמונה פון ביאת המשיח איז מיט אן אונגערישער רב ,ער איז ערשט געפארן
נישט אז משיח 'וועט אמאל' קומען .דאס איז נישט צום קאמארנער ,און ער איז שפעטער געווען ביים
די ריכטיגע אמונה .די אני מאמין אין משיח איז, אך פרי תבואה ,און דער אך פרי תבואה האט געזען
"ואף על פי שיתמהמה" -איך זע אז ער איז נישט אז ער מאכט קודם א שהכל ,האט ער געזאגט אז
געקומען צו מיר אזוי לאנג ,איז פונקט היינט וועט מ'דארף נישט אזוי טון ,מ'דארף מאכן קודם א
ער קומען? יא" ,ואף על פי שיתמהמה ,עם כל זה מזונות .ער איז אהיימגעקומען ,איז אים
אחכה לו בכל יום שיבוא" .די אמונה איז נישט אז ארויסגעפאלן דעם ספר פון דעם היכל הברכה ,און
מ'גלייבט אז משיח 'וועט אמאל' קומען .די אמונה ס'האט זיך אויפגעמישט דארט.
איז :היינט וועט ער שוין קומען .דאס איז אן אמונה.
האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :לחיים ,א ברכת
רבינו שליט"א :צדיק באמונתו יחיה (חבקוק ב,ד)! הדיוט ,דער אייבערשטער זאל העלפן ,דער
איך האב געפרעגט אמאל מיין טאטע (ז"ל) ,וואס סקאליע רבי זאל האבן געפועל'ט אלעס גוטס אין
האט ער געטראכט דארטן אין אוישוויץ? וויאזוי ארץ הקדש ,פאר אלע אידן ,און פאר זיך אליין
האט ער דאס אויסגעהאלטן? האט ער מיר געזאגט, אויך ,און זען אסאך נחת ביי אלע קינדער ,און
"קינד לעבן ,דו ווילסט וויסן? יעדן טאג האבן מיר אייניקלעך און ממשיך זיין די שלשלת הקודש און
געגלייבט אז דאס איז די חבלי משיח ,און מארגן האבן געפוע'לט אלעס גוט'ס .עס קען נאך זיין אז
אינדערפרי אדער אינמיטן די נאכט וועט מען הערן משיח וועט קומען ,און סקאליע רבי וועט נאך
שופר של משיח און ער וועט אונז אלע באפרייען .אז בלייבן דא ...נישט 'קען זיין' ,ס'איז זיכער ,אחכה לו
שיבא! דער טאטע ז"ל פלעגט זאגן ,אינטערסאנט
סימן טוב ומזל טוב יהא לנו ולכל ישראל
ברחשי אהבה ובשפתי רננה ,ברכות נרגשות משמי מעונה ,קדם ידידינו עוז ,רודף צדקה
וחסד ,רוח חיים לתורה בכל עת ועונה ,עושה ומעשה בלו"נ במסירות נאמנה ,מוכתר בכל
מדה נכונה ,מקבל כל אחד בסבר פנים מאירים ושמחתו בחוץ תרונה ,הלא הוא
הרבני הנגיד המרומם
ר' משה דיימאנד הי"ו
לרגל שמחת אירוסי בנו החתן ני"ו למז"ט ובשעטומ"צ
זכות רבוה"ק יעמוד לו ולביתו ולכל אשר לו ,והזווג יעלה יפה יפה ויזכו לבנות בית נאמן
בישראל וירווה רוב נחת דקדושה מכל יוצ"ח בבריות גופא ,בעושר וכבוד בלי מצרים ,עדי
נאוו רגלי מבשר בראש ההרים
ראש השנה תשפ"ז יא
דער טאטע אים געזאגט :דער היטלער ימ"ש וועט נישט ,ווען איך זאל וויסן אז ווען מיר וועלן
פארשוואונדן ווערן ,און דאס אידישע פאלק וועט ארויסגיין פון דא וועט זיין עולם כמנהגו נוהג,
איבערלעבן!" אויף דייטש האט ער אים געזאגט. וואלט איך נישט געקענט אויסהאלטן!
האט ער געזאגט" ,ראבינער?" ביסט א נביא? פון האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :ס'איז געווען
וואנען ווייסטו?"
געדרוקט ,אז איינע פון די אידן האט זיך
זאגט מיין טאטע" :ניין ,איך וועל דיר זאגן פארוואס", אנגערופן" ,מ'וועט שוין נישט ארויסגיין פון דא"...
וויאזוי איז מען מסביר א גוי? "וועסטו מיר פרעגן צו האט אים טאטע געזאגט זייער ברוגז" :פארוואס
מארגן גייט אויפשיינען די זון? און איך זאג ,יא, רעדסט אזוי? איך גלייב באמונה שלימה אז מ'וועט
זיכער ,וועסטו מיר פרעגן צו איך בין א נביא? ניין. יא ארויסגיין! דער אייבערשטער איז אויך דא מיט
פארוואס? ווייל דו ווייסט אויך ,דו זעסט יעדן טאג אונז ,און מיר האבן אמונה אין אייבערשטן ,אז ער
זינט דו ביסט געבוירן געווארן אז די זון שיינט .אזוי וועט אונז ארויסנעמען!" אבער דאס האב איך אויך
האסטו געהערט פון דיין טאטן ,און פון דיין עלטער געהערט פון טאטן ז"ל אז מ'איז געווען זיכער אז
זיידן .נו ,וויפיל איז שוין די אידישע פאלק מ'גייט ארויס פון דא ,וועט משיח גלייך קומען.
דורכגעגאנגען? וויפיל אומות האבן זיך פארלייגט די אויף זיך אליינס איז געווען זיכער אז ער וועט
אידישע פאלק ,מ'האט זיי געוואלט אויסהרג'נן אין ארויסגיין ,ער האט געהאט אמונה און בטחון אז
יעדן דור?" און דער טאטע האט אויסגערעכענט דער אייבערשטער איז כל יכול ,ער געלעבט מיט
אלע צרות וואס אידן זענען אריבער ,וואס אפילו די אמונה אין אייבערשטן ,אז דער אייבערשטער וועט
גוים ווייסן ,און ביז יעצט האט מען זיי נישט געקענט אים ארויסנעמען.
אויסהרג'ענען .און דו מיינסט אז היטלער וועט יעצט
אבער איך האב געהערט אמאל פונעם טאטן אז
אויסהרג'ענן דאס אידישע פאלק? דאס אידישע
איינמאל איז געווען דארטן אין לאגער ,עפעס א
פאלק וועט איבערלעבן!" ...מיין טאטע האט מיר
דאקטאר ,א גוי ,פון אנדערע אומות .און ער האט
געזאגט ,אז יענער איז אזוי אוועקגעגאנגען פון אים, אים געפרעגט ,וואס וועט זיין מיט'ן אידישן
אבער ער האט זיך צוריקגעדרייט און געזאגט פאר
פאלק? אזוי האט ער געפרעגט דעם טאטן .האט
נטפי תנחומים
בצער וביגון קודר לשמע הבשורה המבהילה ,את מיטב תנחומנו נביע ונעלה קדם איש
המעלה ,צדיק בכל דרכיו וירא שמים מנעורים ,עמוד החסד ואציל המדות ,ענוותן כהלל
ואיש חמודות ,חוטר מגזע קדושים מפורסמים ,בכל מעשיו הטובים והנעימים הלא הוא
כ"ק הגה"צ גאב"ד גרינוויל שליט"א
מחותנו של כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
בהתאבלו מרה על פטירת בתו החשובה ע"ה
לדאבון לב כל המשפחה המפוארה
המקום ינחם אותו בתוך שאר אבלי ציון וירושלים ולא יוסיף לדאבה עוד ואך ששון ושמחה ישמע
באהלו ,ויהי שלום לכל אשר לו ,לרוות רוב נחת דקדושה במעון זבולו ,ויזכה להמשיך בהרבצת התורה
עוד רבות בשנים ,ויושר יליץ בעד דורותיו ההגונים ומפוארים ,עדי לציון נעלה ברננים.
יב ראש השנה תשפ"ז
רבינו שליט"א :מיין שווער איז כ"ק האדמו"ר מיין טאטן" :ראבינער ,פילייכט זענען זי
ממעליץ שליט"א .ער איז געווען אין פערנוואלד. גערעכט!"...
מיין שווער'ס טאטע איז געווען א ברודער מיט רבינו שליט"א :מיין טאטע האט מיר געזאגט אז
הרה"צ ר' אביש קראלער זצ"ל .זיין זיידע איז געווען ער איז אמאל געגאנגען מיט'ן רבי'ן אין גאס אין
הרה"ק ר' נפתלי מעליצער זי"ע. דייטשלאנד שוין נאך די קריג ,און עפעס א גוי אן
אנטיסעמיט האט זיך גענומען שרייען" ,הייל
ר' נפתלי מעליצער איז געווען א גרויסער צאנזער היטלער ,ימ"ש" ...האט אים דער רבי געזאגט אויף
חסיד .דער צאנזע רב האט אים זייער ליב געהאט. דייטש" :וואס פרייסטו דיך אזוי?" ער האט טאקע
בזווג ראשון איז ער געווען אן איידעם ביי הרה"ק ר' געהארגעט זעקס מיליאן אידן ,אבער ער האט דאך
מאיר נתן מבאבוב זי"ע. געהארגעט צוואנציג מיליאן פון ענק! דו ביסט דאך
האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :ב"ה ,בית צדיקים אזא מין רשע!"...
יעמוד .דער אייבערשטער זאל העלפן ,פון היינט אן האדמו"ר מצאנז קלויזענבורג :כ'האב גערעדט
זאל מען פועל'ן אלע ישועות ,מ'זאל זען "הראנו ה' מיטן טאטן שפעטער ,האט ער געזאגט דעם
חסדך" ,מ'זאל זען כסדר חסדים גלויים .כ'האב געדאנק ,אז זיי האבן אלעס מוחל געווען אפילו אז
געהערט א ווארט "שבענו בבוקר חסדך" ,זאט ווערט ער האט געהרגעט אזויפיל גוים אויך ,אבי ער האט
מען נישט נאר וועט מ'זעהט מיט די אויגן ,ווי די געהארגעט אידן רח"ל .אין יוניאן סיטי פלעגן די
גמרא זאגט "סומא אינו שבע" ,דעריבער בעט מען גויים טאקע שרייען אזוי ,הייל היטלער ימ"ש.
"הראנו ה' חסדך" ,אפילו מ'גלייבט אז אלעס איז
חסדים ,אבער מ'קען נישט זאט ווערן פון דעם .בעט רבינו שליט"א נאנח' :אנשי דמים ישנאו תם'
מען דעם אייבערשטן צו זען 'חסדים גלויים' .בשורות (משלי כט ,כז).
טובות .ונפרדו לשלום. והתעניין האדמו"ר על כ"ק מרן רבינו שליט"א
ניתן לשמוע שיעורים נפלאים מדי יום ביומו
ע"י הרה"ג ר' ברוך דוד קאלאדני שליט"א
משב"ק כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
ומרביץ תורה בקהלתינו הק'
שיעור בגפ"ת במסגרת 'עמוד יומי' שע"י ארגון 'דרשו'
שיעור הלכה במסגרת 'עמוד יומי' שע"י ארגון 'כהלכתו'
שיעור בספה"ק מאור עינים במסגרת 'מפעל מעיינות החסידות'
שיעור בספר 'מצות המלך' במסגרת 'מפעל מצות יומי'
מערכת 'קול סקאליע'
585 – 280 – 2805 #6
ראש השנה תשפ"ז יג
מאת כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
טעם אכילת ראש כבש ושאר סימנים
דער טעם פארוואס מ'עסט א ראש כבש שטייט אין שולחן ערוך (סימן תקפ"ג) להזכיר אילו של יצחק .אין גמרא שטייט
אז מ'זאל לייגן אויפ'ן טיש די אלע זאכן לסימן טובא ,אבער אין שולחן ערוך שטייט אז מ'זאל עסן .על כל פנים ,כבש
האט דאך דריי אותיות ,כבש איז שכ"ב ,און מיט די דריי אותיות איז שכ"ה ,דאס ווייזט אויף המתקת הדינים .דער אריז"ל
זאגט אז ס'איז דא ה' גבורות ,אזוי ווי ס'איז דא ה' חסדים .די ה' גבורות דארף מען קענען ממתיק זיין .די ה' חסדים זענען
פינף מאל הוי"ה ,און די ה' גבורות זענען פינף מאל אדנ"י .פינף מאל דין איז גימטריא דריי הונדערט און צוואנציג .וויפיל
איז דין? ס"ד .וויפיל איז צען מאל ס"ד? איז דאך זעקס הונדערט און פערציג .וויפיל איז די העלפט פון זעקס הונדערט
און פערציג? דריי הונדערט און צוואנציג .קומט אויס אז ס'איז פינף מאל דין ,אבער דעריבער איז דא אן אל"ף אנהייב
פון דעם שם אדנ"י ,אז ס'זאל נישט זיין דין אליין ,נאר דער אל"ף איז אים ממתיק.
דער אריז"ל זאגט אז דער אל"ף פון שם אדנ"י קומט פון דעם אל"ף פון שם אהי"ה .אהי"ה איז א שם ממידת הרחמים,
אהיה אשר אהיה .ווען מ'לייגט צו א' צו פינף מאל דין ,אנשטאט דריי און צוואנציג ווערט עס פינף און צוואנציג .דער
אר"י הקדוש זאגט ,אין די מגילה שטייט "וחמת המלך שככה" ,ס'איז המתקת הדינים ,שכ"ה ,אפילו ס'שטייט צוויי כפי"ן.
על כל פנים ,כבש מיט די דריי אותיות איז שכ"ה .שכ"ה איז המתקת הדינים .דער אר"י הקדוש זאגט ,דעריבער זאגט מען
"השיבה שופטינו כבראשונה" ,אז ס'זאל נמתק ווערן אלע דינים און מ'זאל זוכה זיין אז די אלע פאלשע שופטים וואס איז
דא היינט אויף דער וועלט ,די גוי'אישע בית משפט זאל בטל ווערן" ,וכל הרשעה כולה כעשן תכלה" ,און ס'זאל נישט
זיין קיין ממשלת זדון ,נאר ווער? "השיבה שופטינו כבראשונה" ראשי תיבות שכ"ה .בכלל ,אויב ס'איז דין אמת ,איז
"כשיש דין למטה אין דין למעלה" ,און ממילא קומען אראפ די חמשה אלפים און זענען ממתיק אלע דינים .שטעלט זיך
צו צו יעדן דין ,פינף מאל דין ווערט פינף מאל אל"ף דל"ת נו"ן יו"ד.
דער הייליגער רבי ר' אלימלך זאגט אויך ,אז א מענטש וויל עפעס אויס'פועל'ן ,זאל ער מאכן עפעס א עובדא ,מעורר זיין
אונטן דא עפעס א עובדא וואס איז א דוגמא צו דעם .במעשה דלתתא ווערט נתעורר עובדא לעילא .דעריבער רוב בני חיל,
גייען מיט רויטע בגדים ,אין רוסלאנד זיכער ,אפילו די ענגלישע גייען אויך רויטע בגדים ,ווייל זיי ווילן מיט דעם מעורר
זיין די פעולת הרציחה ,זיי ווילן אראפברענגען שפיכות דמים .דאס ברענגט רבי שמעון דעם רמ"ק אין זיין ספר פרדס.
פארדעם עסט מען קרא ,קרא איז מעלאנע ,פיש ,ריבוי בראש השנה .די אלע זאכן ,שירבו זכיותינו ,צו ווייזן די עובדא
דלעילא ,און נאכדעם איז מען מתפלל במחשבה .הגם אונז זענען מיר זיך מתפלל צו זיין אפילו בדיבור ,מ'זאגט די יהי
רצון.
נאך א טעם האט ער געזאגט ,פארוואס עסט מען ארבוז ראש השנה? ווייל ס'שטייט פון רבי פנחס'ל קאריצער אז מ'זאל
עסן ארבוז .איז מיר שווער געווען ,וואס האט ארבוז מיט וואסער? האב איך געפרעגט א רוסקי ,זאג נאר ,וואס הייסט
וואטערמעלאן? וואס הייסט דאס אויף רוסיש? ארבוז! דער זיידע פלעגט עסן ארבוז אלעמאל ראש השנה.
פארוואס עסט מען מעלאנע ראש השנה? ווייל דאס וואקסט פון די לבנה ,און די לבנה מאכט וואסער ,וואס הייסט ,ווייל
אז ס'איז דא א גרויסע לבנה ,איז דא גרויסע כוואליעס ,וואס שפעטער אין חודש ווערט קלענער די כוואליעס ,ביז ס'ווערט
כמעט גארנישט ,אין אנפאנג חודש איז עס גארנישט ,און נאכדעם ווערט עס שטערקער און שטערקער ,ווייל דאס קומט
פון די לבנה ,די ענין פון התגברות המים ,און מים איז חסדים .ער ברענגט אריין א תנועה אין די מים .והראיה ,ווען די
לבנה איז גאנץ און ס'שיינט שטארק ,ס'איז לויטער אויבן ,וואקסט עס אסאך מער ווי אן אמה .זעט מען דאך פון דעם אז
די לבנה האט א שייכות מיט מים .מעלאנע איז דאך פול מיט וואסער ,ממילא צעשפרייט זיך די וואסער און ס'וואקסט.
נאך א זאך ,די טבע פון מעלאנע איז אז ס'איז קאלט ,אפילו אינמיטן זומער .מ'רעדט נישט אז ס'ליגט אין א פרידזשידער,
אז מ'שניידט אים אויף איז ער פון אינעווייניגער קאלט .פארדעם הייסט עס קרע ,מלשון קרירות .און מ'איז מרמז אז ס'זאל
אפקילן און ממתיק זיין די דינים בראש השנה .נאך א מנהג האט ער געהאט פון ר' פינחס קאריצער אז מ'זאל ראש השנה
איינטונקען די חלה אין שמן זית .פארוואס? ווייל שמן זית איז א סגולה צו זכרון ,און בפרט ביום הזכרון.
ראש השנה תשפ"ז טו
פארוואס עסט מען נישט קיין ניס ביז נאך יום כיפור ,און א טייל פירן זיך ביז נאך הושענא רבה? ווייל אגוז איז גימטריא
חטא ,ס'איז מעורר דעם ענין און ס'איז מקטרג .און ווייטער ,דער וואס איז וואויל ,איז אגוז בגימטריא טוב .יא ,ט' מיט
ח' .פארדעם רופט מען דאס אויף אידיש "ניסלעך"" ,ונסלח" .ווייל פאר יום כיפור ,פאר סליחת העוונות ,איז נאך א
מענטש נישט בבחינת טוב ,פארדעם עסט מען נישט ביז נאך יום כיפור .נאך די סליחת העוונות ,מ'האט שוין געזאגט
"ונסלח לכל העם" ,מ'האט זוכה געווען צו סליחה ,זענען מיר שוין בבחינת טוב ,דעמאלטס מעג מען שוין עסן ניסלעך.
אבער פארדעם ,ווי לאנג מ'האט נישט קיין תשובה געטון ,איז דאך געקומען דער מקטרג און ער איז א כולל גימטריא
חטא ,פלא'דיגע זאכן.
גודל חשיבות היום
ראש השנה איז די בלויפרינט פון א גאנץ יאר .האט ר' שמערל ווארחיווקער זי"ע ,ער איז געווען א תלמיד פון בעל שם
טוב .מ'זעט זעלטן דעם נאמען ,אבער ביי ר' פנחס'ל קאריצער איז עס דא כסדר .אזוי ווי א מענטש פירט זיך ראש השנה,
אזו י וועט מען זיך מיט אים פירן א גאנץ יאר .פארדעם עסט מען נישט קיין זויערע זאכן אין ראש השנה ,ווייל מ'עסט
עפעס א זויערע זאך ,גיבט ער אים אזא ברען מיט'ן מויל ,ער קרימט מיט'ן מויל ,ווערט א גליפה על כל השנה ,ס'ווערט א
געקרימעכץ.
וועגן דעם האט ער קיינמאל נישט געוואלט רעדן קיין ווארט דברי כיבושין פאר תקיעת שופר ,ווייל ס'קען אים חס ושלום
ארויסגיין פון זיין מויל א דבר שאינו הגון ,א שארפע זאך .און ס'איז א גרויסע מורא אין דעם טאג וואס ס'ווערט א רושם
אויף א גאנץ יאר ,פארדעם זאל א מענטש נישט ארומשמועסן און סתם פעניען דארטן ,ווייל ער קען רעדן דברים בטלים,
און ער ווייסט נישט וואס ער איז מעורר מיט דעם .פארדעם ראש השנה דארף מען פארברענגען דעם גאנצן טאג מיט
תורה און תפילה ,אפילו נאך די סעודה אויך .האט ער מסביר געווען דעם ענין אז ראש השנה איז א גליפה פאר א גאנץ
יאר .א מענטש וויל בויען א הויז ,קודם מאלט ער עס אויף אויף א טבלא צורת הבית ,מיט די אלע שטיבלעך ,און אויף
דעם אופן בויט ער דעם בנין .אזוי אויך ראש השנה ,וואס ער טוט ראש השנה ,יעדע קליינע זאך ווערט נתגלה פון דעם א
מציאות.
איינמאל איז געקומען דער רבי ר' פנחס'ל קאריצער אין בית המדרש ,און ער האט אים צוגעשלעפט א סטענדער ,און ער
האט געזאגט פאר'ן עולם ,אפילו די סטענדער איז מען דן ראש השנה אויב ער זאל איבערלעבן דאס גאנצע יאר ,אדער ער
זאל זיך אינמיטן יאר צוברעכן.
להתפלל על פרנסה
נאך א זאך ,יעדער ווייסט ס'איז דא אזא זוהר ,אז מ'בעט ראש השנה "געב מיר לעבן ,געב מיר געזונט ,געב מיר דאס ,געב
מיר יענץ" ,צווחין ככלבין ,זיי שרייען ווי הונט ,דער לשון פון חז"ל איז "הב הב" ,א הונט מאכט אזוי "הב הב" .זאגט ער,
מ'זאל מתפלל זיין אויף פרנסה בעשרת ימי תשובה מער ווי א גאנץ יאר ,ווייל ראש השנה איז דער אייבערשטער "חותך
חיים לכל חי" .דער שם "חתך" איז דער שם פון די נסירה ,אזוי הייסט עס .כ'וויל נישט אריינגיין אין דעם ווייל נישט
יעדער וועט דאס פארשטיין .על כל פנים" ,חתך" ווייזט אויף "פותח את ידך" ,דאס איז דער שם פון פרנסה אויך ,נישט
נאר פון חיים .אז דאס מיינט די גמרא "מאן דיהיב חיי יהיב מזוני" ,אז די פרנסה קומט מיט'ן לעבן .דער אייבערשטער
געבט נישט פאר איינעם פרנסה ווען ער דארפט עס נישט מער ,ער געבט אים לויט זיין ווילן .דאס איז מקושר איינס צום
צווייטן.
פארדעם האט ער געהייסן זאגן אלע עשרת ימי תשובה יעדן טאג פרשת המן ,אפילו ער זאגט עס נישט א גאנץ יאר .אסאך
מאל האב איך געהערט אז ער האט אנגעווארנט אז מ'זאל מתפלל זיין אויף פרנסה ,און גלייבן אז דער אייבערשטער וועט
ממלא זיין אן קיין ספיקות .דאס איז א מצוה רבה ווייל דאס איז אמונה .אמונה בראש השנה איז א זייער גרויסע זאך ,מיט
דעם אליין קען ער פועל'ן ,ווייל ס'איז א יום המחשבה .ראש איז דאך א מח ,הייסט ראש .נישט נאר דאס ,מיט דעם וואס
מ'בעט אויף וואס מ'דארף ,דאס ברענגט עליות השכינה .דיבור קומט ,די שכינה מדברת מתוך גרונו של כל אדם מישראל,
ווער ס'דאוונט ערליך ,אן קיין פניות ,און מיט הכנעה וענוה ,און ער דאוונט און בעט דעם באשעפער ,זאל ער וויסן אז די
שכינה רעדט ארויס פון זיין מויל.
ויהי ידיו אמונה ,זאגט דער תרגום ,והוו ידיה פריסן בצלו ,ביי משה רבינו .דער תרגום זאגט אז ס'מיינט תפלה .ווייל
פארוואס בעט א איד? אז ער גלייבט נישט ,קען ער נישט ארויסהערן די אידישע ווארט פון מויל ,ווייל איך רעד צום וואנט
חלילה ,אז ער בעט ,ער גלייבט אז ס'איז דא א באשעפער ,יעדער גלייבט ,אבער דו דארפסט ארויסברענגען מן הכח אל
הפועל ,אז א איד איז זיך מכניע פאר'ן אייבערשטן ,און ער ווייסט דע לפני מי אתה עומד .ווען איינער זאל הערן עפעס א
טז ראש השנה תשפ"ז
ז
גרויסע גביר ,מ'קען ביי אים געהאלפן ווערן ער זאל געבן א שיינעם סכום געלט .אויב ער וועט זיך צושטעלן צו אים ,און
איך ווייס נישט וואס צו טון ,בקיצור ,ער וועט זיך פרובירן זיין מיט אים די בעסטע חברים .בבן אדם שאין לו תשועה,
אל תבטחו בנדיבים ,אז מ'שטייט פאר'ן בורא כל עולמים ,שטייט מען דארטן וואו דער מקור פון אלע השפעות זענען,
אלעס קומט פון דעם אייבערשטן.
איי ,האסטו מורא אז דו וועסט ווערן א חנוקא ,דו זיצסט און דו לערנסט און דו דאוונסט אהין און אהער .אויב א מענטש
האט מורא פון אן איידעם ,ער פראוועט די פרומע שטיק ,ער קען נישט נעמען אן איידעם ,ער וועט נישט מאכן קיין
פרנסה ,א נעכטיגן טאג .איך קען קלים וריקים ,זיי האבן נישט קיין פרנסה ,און איך קען אזעלכע ,זיי זעען אויס אזעלכע
בטלנים .ר' אליש ענגלענדער איז דאך א פארפרומטער ,ער זיצט שעות נאכן דאווענען ,ער וויינט בדמעות שליש .און
דער אמת איז ,איך ווער נתפעל פון דעם איד ,ווייל דאס הייסט אן עכטע מאמין .ער איז נישט מאמין אין זיין פרנסה אז
ווייל איך האב געלט ...געווענליך ,איינער וואס פארמאגט א גרויסע סכום געלט ,ער האט נישט וואס צו וויינען ,ער איז
מלא שמחה ,ער דארף אנקומען צום אייבערשטן? ער האט דאך אזויפיל געלט ...ער קען לעבן דארטן א פאר מיליאן יאר
און אויסהאלטן די קינדער מיט די אייניקלעך .ניין ,ער זיצט און ער וויינט און ער דאוונט .דאס הייסט אמונה.
דער הייליגער רוז'ינער האט אמאל געזאגט ,איך וואלט געוואלט האבן דאס גאנצע געלט פון די גאנצע וועלט ,און איך
זאל האפן צום אייבערשטן .דאס הייסט אמונה .איינער וואס האט גארנישט ,ער מוז דאך האבן אמונה ,אז נישט וועט ער
נישט אויסהאלטן ,ער וועט נישט קענען אריבערגיין דעם טאג .יא .דאס איז א מצוה רבה .איהי אמת שטייט אין זוהר,
ואיהי אמונה .דער אייבערשטער איז כביכול אמת ,און כנסת ישראל אמונה .און דורך דעם וואס א מענטש בעט אלעס
פון באשעפער ,פאלן אוועק אלע אמונות שקריים ,פאלן אראפ אלע שפל'דיגע אמונות .אפילו ביי די אומות העולם האבן
מיר א מפלה מיט דעם ,ס'פאלט אוועק ,ווייל אידן הייבן אויף די מדה פון אמונה ,אן אמת'דיגע אמונה .מ'ברענגט ארויף
די אמונה צום אמת ,ממילא ווערט אויס אמונה צו שקר ,ווייל כשזה קם זה נופל .נישט אלעס וואס איך שמועס דא אויס
שטייט מפורש ,אבער יעצט וואס איך האב געזאגט די אלע זאכן ,וועט מען אריינקוקן ,וועט מען זען אז ס'שטייט יא.
נאכאמאל האט געזאגט דער רבי רפאל בערשעדער אין נאמען פון רבי פנחס'ל קאריצער ,שוטים רעדן זיך איין ,צועקים
ככלבים הב הב ,און זיי בעטן נישט ראש השנה יום כיפור פרנסה .דאס איז א שטות גדול.
אויך האט ער דערמאנט ,דער רבי פנחס'ל קאריצער ,שטייט אין ספר בן פורת יוסף ,סוף ספר פון תולדות יעקב יוסף,
שמעתי ממורי .אז א מענטש דארף גלייבן אז גלייך ווען ער איז מתפלל פאר'ן אייבערשטן אויף נישט קיין חילוק וועלכע
בקשה ס'איז ,ווערט ער גלייך געהאלפן .איי ,ער זעט נישט בפועל אז ס'איז נעשה מבוקשו ,אבער אויבן אין הימל ווערט
א גרויסע תיקון דורך די תפילה אין די עולמות העליונים.
איך האב געזאגט אמאל פאר א יונגערמאן ,ער האט זיך זייער אויסגערעדט אז ער האט נישט קיין קינדער ,ער האט שוין
פרובירט אלע מיני סגולות ,ער איז געווען אויסער זיך צובראכן כחרס הנשבר .כ'האב געבעטן דעם אייבערשטן אז ער
זאל מיר מחונן דעת זיין אז כ'זאל אים קענען עפעס מחזק זיין .זאג איך אים אזוי :פאר צום סאטמארער רב'ס ציון .פרעגט
ער ,פארוואס עפעס פונקט סאטמארער רב? זאג איך ,אדער קענסטו קענסט פארן צום ריבניצער'ס ציון .פארוואס זאג
איך די צוויי? ווייל זיי האבן נישט געהאט קיין קינדער ,און זיי האבן זיך זיכער מתפלל געווען כל ימיהם אז זיי זאלן זוכה
זיין צו קינדער .די תפילות איז נישט אזוי פשוט ,כאטשיג ביי זיי איז עס נישט אראפגעקומען בפועל ,אבער די צדיקים
האבן אין זיך א כח ממשיך צו זיין די כוחות פון זייערע תפילות וואס זיי האבן געבעטן .ער האט מיר געפאלגט ,ער איז
געווען ביי ביידע און ער האט געהאט א קינד.
ווען ער וואלט געווען א לץ ,וואלט ער זיך אויסגעלאכט און געגאנגען ווייטער .ליצנות איז די היפוך פון אמונה .מ'זאגט
פון צדיקים ,לץ איז אותיות צ"ל ,א שאטן .דאס הייסט ,ווען די וואלקענעס פארדעקן די זון ,קען מען נישט זען דעם זון.
גייט איינער און רעדט זיך איין ,פון ווען ער איז געבוירן ביז ער פארשטייט שוין עפעס ,האט מען נישט געקענט זען קיין
זון .האט ער געזאגט ,ס'איז אן ארויסגעטראכטע זאך ,ס'איז נישט געשטויגן ,נישט געפלויגן .ווער זאגט די זון שיינט?
די וואלקענעס שיינען אראפ .ער האט קיינמאל נישט געזען זיין לעבן א זון .אזוי אויכעט ,דער וואס איז א לץ ,מאכט אים
דאס צו טרעפן א שאטן ארום און ארום ,און ער זעט נישט .ער איז בלינד ,ער זעט נישט .און פארדעם שמועס איך דאס,
אז צו קענען פועל'ן ישועות פאר זיך צו פאר אן אנדערן ,דארף מען זיין א גרויסער מאמין .און וויסן אז דער אייבערשטער
האט אלעס.
שבת שובה
ממני פריך נמצא ,וואס דו דארפסט ,טוט דיך ביי מיר אין די האנט .אין תרי עשר ,איז דא א מורא'דיגע לשון .א בעלזער
חסיד האט מיר געזאגט ,אז הרה"ק מהרי"ד מבעלזא זי"ע פלעגט דאס זאגן יעדן שבת שובה ,ער האט עס געזאגט מיט
ראש השנה תשפ"ז יז
אזא בעלזער ניגון און דער עולם האט געבוכה'ט ווי קליינע קינדער ,ס'איז געווארן אזא מין התעוררות .כ'האב ממש
פונקט גוט אויפגעמישט אין ענקער זכות ,דער אייבערשטער האט אונז געוואלט ווייזן אז דאס איז וויכטיג.
רש"י זאגט דא ,דאס איז די הפטורה "ושובה ישראל" ,מ'וועט עס זאגן בעזרת השם דעם קומענדיגן שבת שובה .איך
פריי מיך אלעמאל ווען שבת איז גלייך נאך ראש השנה ,ווייל אז מ'פאלט אריין אין א וואכנטאג פון ראש השנה איז עס
א ריזיגע ירידה .אבער מ'גייט אריין נאך אין א העכערע קדושה וואס הייסט שבת ,ממילא קען מען דעם קשר מער
אנהאלטן ווייל ס'איז דא א ממוצע ,מ'פאלט נישט אריין פלוצלינג אין די וואכנטאג ...קודם ,דריי מאל איז א חזקה...
"אני כברוש רענן" ,זאגט רש"י" ,אני כביכול נכפף" ,איך בייג מיך אראפ צו דעם בנינו ,בעט זיך ביי יעדן איד" ,להיות
אוחז ידי בי" ,זיין האנט זאל זיך אנכאפן אין מיר" .כברוש רענן" ,אזוי ווי א בוים "הנכפף לארץ" ,וואס בייגט זיך אראפ
ביז צו דער ערד" ,שהאדם אוחז בענפיו ,כלומר אהיה מצוי לו" .אפילו איינער האט געזינדיגט ,און ער איז זיך מקבל אויף
זיך עס זאל זיין גוט" ,אהיה מצוי לו" ,דער אייבערשטער דרייט זיך נישט אוועק" ,רוצה בתשובת רשעים".
"ממני פריך נמצא" ,ווייל "לא אני הוא שכל טובותיך מאתי באה" .וואס קריכסטו ארום דא און דארט? דאס וועט דיר
גליקליך מאכן ,דאס וועט דיר גליק מאכן .קום צום שורש וואס דארט ווענדט זיך אלע זאכן .אז א איד כאפט זיך אן אין
באשעפער ,ער האט אמונה ,ער איז מתפלל ,ער גלייבט אלעס אויפ'ן באשעפער ,וועט ער אלעס האבן.
נאך א זאך זאגט דער הייליגער רבי ר' ברוך ,פארוואס עסט מען ראש השנה האניג? שטייט אזוי אין שולחן ערוך אין
סימן תקפ"ג ,ווייל דבש איז גימטריא אב הרחמן .דער רבי ר' ברוך זאגט ,קודם זאל ער פילן די דבש בפיו איידער ער
נעמט אריין ,אז מ'לייגט אריין א שטיקל חלה וואס איז איינגעטונקען ,דארט וואו מ'האט איינגעטונקען ,זאל זיין די דבש
לפיו נאך איידער ער מרגיש דעם טעם של הלחם.
אויך האט ער מקפיד געווען אז מ'זאל נישט טרינקען קיין שום משקה .די ערשטע זאך זאל מען איינטרינקען דעם תפוח
בדבש .פרעגט ער זאגן א ווערטל ,פארדעם עסט מען האניג? מוטב שיהא שוטה כל ימי ולא יהא רשע אחת לשעה המקום.
ווער עסט האניג? א קינד ,ער האט ליב האניג .וואס מוטב שיהא שוטה כל ימי ,מ'מיינט נישט ס'איז דא א שוטה ,מ'מיינט
צו זאגן ,איך האלט פאר גארנישט ,נישט האלטן אזוי קלוג.
דער אייבערשטער זאל העלפן ,מ'זאל זוכה זיין טאקע צו א שנה טובה ומתוקה ,מ'זאל האבן מנוחה אין ארץ ישראל ,די
אידן זאלן קענען געהעריג דאווענען ,און די אלע שונאים זאלן אייננעמען א מיתה משונה" ,חרבם תבוא בלבם" ,זאל זיך
אויסדרייען די תהלים און זיי הארגענען .דער אייבערשטער קען דאס מאכן.
אחינו בני ישראל אין ארץ ישראל לעבן מיט נישט פשוטע זמנים .זיי ווילן נעמען די בחורים אין מיליטער ,שוטים וואס
זיי זענען .חזקיהו המלך האט אוועקגעשטעלט א חרב ,סאלדאטן דארטן ,אז ווער ס'וועט בטל'ן די צייט" ,כל מי שאינו
עוסק בתורה ידקר בחרב" ,זאל מען אים אריינשטעכן מיט א שפיז .יעדער האט מורא געהאט פאר אים .איז יעדער געזיצן
און געלערנט .ברענגט די גמרא אז ס'איז געקומען סנחריב מיט חיילותיו ,מיליאנען מענטשן ,מיליאנען ,כחול הים .וויפיל
זענען די אידן געווען קעגן זיי? און נישט נאר ער האט נישט געשיקט אינדרויסן מלחמה האלטן מיט זיי ,די טויער איז
געווען פארמאכט .ער האט זיך געלייגט שלאפן און געזאגט" ,רבונו של עולם ,איך האב נישט קיין כח צו די אלע זאכן.
איך פארלאז מיך אויף דיר ,און אין זכות פון די תורה הקדושה ,נעם קעיר פון זיי".
האט דער אייבערשטער געעפנט אלע הימלען ,און זיי האבן געהערט ווי די מלאכים זאגן שירה ,און זיי זענען אלע
אויסגעשטארבן .ס'איז דארט געווען כסף וזהב לרוב .די אמאליגע מלכים פלעגן מיטגעבן גאלד און זילבער ,אז די גאנצע
פארמעגן זאלן זיי מיטנעמען אין די וואגן וואו זיי גייען מלחמה האלטן ,אזוי וועלן זיי זיך מוסר נפש זיין ,זיי וועלן נישט
פארלירן זייער געלט.
שוטים וואס זיי זענען ,דאס גאנצע קיום אין ארץ ישראל איז נאר צוליב די לומדי תורה! טאמער חלילה ס'וואלט נישט
געווען די אלע בחורים און די אלע אידן וואס זיצן און לערנען און לויבן דעם אייבערשטן ,איך וויל נישט ארויסזאגן וואס
איך קלער וואס ס'וואלט געקענט דא זיין! כי לא בכח יגבר איש .פארקערט גאר ,זיי וואלטן געדארפט שטעלן שומרים
אז א בחור זאל זיך נישט דרייען ביי די קאווע ,און זיך נישט דרייען ביים כותל ,נאר זאל זיצן און לערנען .חלילה אז דער
אייבערשטער זאל שיצן צוליב זייערע עבירות ,דער אייבערשטער שיצט אידישע קינדער ווייל ס'איז דא אידן וואס זיצן
און לערנען! אויף 'זיי' היט דער אייבערשטער ,ווייל זיי זענען "בנים אתם לה' אלקיכם".
דער אייבערשטער זאל זיך מרחם זיין בזכות פון די אלע ערליכע אידן וואס זענען דא אין ארץ ישראל ,אזויפיל אידן וואס
זיצן און לערנען תורה מתוך הדחק ,זאל דער אייבערשטער העלפן מ'זאל זוכה זיין צו זען ישועת ה' כהרף עין ,אז משיח
זאל שוין קומען .אזוי זאל די מדינה בטל ווערן ,משיח זאל קומען און ער זאל אלע ארויסווארפן פון דארט במהרה בימינו.
א כתיבה וחתימה טובה.
יח ראש השנה תשפ"ז
ז
בשעה 6זכו להתפלל תפלת מנחה עם כ"ק במשך ימי השבוע נהרו חסידים ואנשי
רבינו שליט"א .ואח"כ השמיע להם רבינו בפתקא דרחמי טבא אל הקודש פנימה אצל
שליט"א שיחת קודש מאלפות ,ובסיום עברו כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א ,להתברך מפי
בסך לקבל 'דבש מבורך'. הקודש לקראת ימי הרחמים והרצון.
ב' האזינו א' נכנסו בקודש פנימה ,ילדי בין הנכנסים היו :כ"ק האדמו"ר מבוטושאן,
תשב"רתלמידי ת"ת קדושת אליעזר סקאליע, כ"ק האדמו"ר מקרעטשניף סיגוט ,הגה"צ ראש
אצל נשיא המוסדות כ"ק מרן אדמו"ר ישיבת שערי יושר ואב"ד מטה אפרים ,הגה"צ
שליט"א ,אשר השמיע להם שיחות קודש ר' יחזקאל מייזעלס אב"ד בית יחזקאל ,הגה"צ
וחילק לכל אחד 'דבש מבורך'. ר' צבי ווייס אב"ד אוהעל ,הגה"צ ר' ברוך דוד
א' האזינו בלילה השתתף רבינו שליט"א אצל ראטה אב"ד מראה יחזקאל ,הגה"צ ר' חיים
שמחת השבע ברכות לנכדתו תחי' שהתקיים אלעזר מאנדעלאוויטש דומ"ץ טארטיקוב,
באולם 'ויואל משה' בוומסב"ג ע"י קהל בית הגה"צ ר' עמרם יוסף יונגרייז גאב"ד
באלטימאר ודומ"ץ לעיקפראנט ,הגה"צ ר'
משה אהרן פשעווארסק ,לכבודו של רבם
משה סופר אב"ד ערלוי ,הגה"צ ר' ישראל
ומאורם כ"ק הגאב"ד שליט"א.
לייפער מווערדאן ור"י עטרת צבי ,הגה"צ ר'
במשך המעמד פיארו בכבוד כ"ק האדמורי"ם יהושע העשיל ט"ב אב"ד בריגל ועוד.
מסאטמאר ,קאשוי ,ישועות יעקב סקולען,
כמו כן נכנס הגה"צ אב"ד סקולען וומסב"ג
תולעת יעקב ,קרעטשניף סיגוט אב"ד
שליט"א – חדב"ן ,לקבל ברכת הקודש לרגל
סאטמאר ירושלים שליט"א ועוד.
קביעת משכנו בעיר וויליאמסבורג ,לעמוד
רבינו שליט"א השמיע זכרונות הוד קדומים לימין אביו הגדול כ"ק האדמו"ר מסקולען
מצדיקי בית פשעווארסק ,וכן נשאו דברים שליט"א בהנהגת העדה.
כ"ק הגאב"ד ואב"ד אושפיצין שליט"א.
במוצאי מנוחה – א' סליחות כחצות הלילה,
ד' האזינו השתתף רבינו שליט"א אצל שמחת נהרו ובאו המוני אנ"ש לשמוע אל הרינה ואל
הבר מצוה לבן ידידינו הרב אשר פרידמאן התפלה ,קולו בקודש בנעימים של כ"ק מרן
שליט"א – כותב התורות של רבינו שליט"א. רבינו שליט"א שירד לפני התיבה בהשתפכות
ד' האזינו א' נכנס רבינו שליט"א לביקור הוד הנפש וביראה טהורה .אחר אמירת סליחות
אצל כ"ק האדמו"ר ממונקאטש שליט"א עברו קהל אנ"ש להתברך מברכת קדשו.
להתברך בברכת השנים .בהמשך נסתובבה ב' האזינו א' נכנסו בקודש פנימה קבוצה
שיחה ידידות בדברי תורה וסיפורי צדיקים גדולה של תלמידי ישיבה קטנה דברי חיים
ורבינו נתן לו ספה"ק מעין גנים ,ולעומתו נתן ד'סאטמאר מקרית יואל ,שהצטיינו בלימודם
האדמו"ר ממונקאטש לרבינו ,את ספרו 'דרכי במשך השנה ולאות הוקרה זכו להמתנה
תשובה' וליוה את רבינו שליט"א החוצה המיוחדת לחסות בצל קדשו של כ"ק מרן
ביתרת הכבוד. רבינו שליט"א ולהתחמם לאורו הבהיר.
יט ראש השנה תשפ"ז
שבת שבע ברכות בחצר קדשינו
שבתא דריגלא שבת מרוממת ונעלה עברה בחצר קדשנו ,לרגל שמחת השבע ברכות לנכדת כ"ק
מרן אדמו"ר שליט"א ,בתו בכורה לחתנו כבנו כ"ק הגה"צ גאב"ד פשעווארסק שליט"א .התפילות
ועריכת השולחנות הטהורת נערכו ברוב עם הדרת מלך בהיכל בית מדרשנו ,וסעודות השבת הוכנו
לאורחים הרבים באולמי התלמוד תורה.
קהל רב של חסידים ומעריצים לבית סקאליע ופשעווארסק נהרו לשבות בעירנו לכבוד השמחה,
וכן הסתופפו בצל הקודש הרבנים הגאונים הצדיקים שליט"א בני וחתני כ"ק רבינו שליט"א ,וכן
נכדי כ"ק אדמו"ר שליט"א ,ביניהם בני כ"ק האדמו"רים מסקווירא ,קרעטשניף סיגעט ,ואוסטראה,
אשר הגיעו בשליחות אביהם האדמו"רים שליט"א .לרגל השבת הופיע ויצא לאור עולם קונטרס
זמירות "מזמור לדוד" – נוסח ומנהגי בית סקאליע ,אשר הודפס מחדש בפורמט קטן.
לתפילת מנחה בערב שבת קודש התכבד רבינו שליט"א לירד לתיבה הגה"צ רבי נפתלי אלימלך
רייך שליט"א ,אב"ד בית משה אהרן באנטווערפן .לתפילת קבלת שבת ניגש המחותן הגה"צ אב"ד
בריגל שליט"א .לאחר התפילה עברו הקהל לברך ולהתברך לפני הקודש בברכת "גוט שבת".
סעודת ליל שבת הוכנה בהרחבה גדולה עבור האורחים ,והגה"צ רב דקהילתנו שליט"א נשא
מדברותיו במהלך הסעודה .בשעה 12הס הושלך בהיכל בהופעתו של כ"ק אדמו"ר שליט"א
לעריכת השלחן לפני ה' ,כאשר ציבור ענק עומדים צפופים ונרגשים לחזות פני צדיק בהאי זמן
נשגב .מרן שליט"א פתח בזמירות שלפני קידוש ופיזם התנועה של הרה"ק מרוזין זי"ע בקול דממה
דקה .בהגבהת הכוס כיבד את החתן.
לאחר שתיית ב' רביעית יין ,ישב מרן שליט"א על כסא כבודו ושרר הניגון 'לית אתר פני מיניה'
בדביקות עילאה ,ואח"כ ניגן 'למבצא על ריפתא' כנהוג ונטל ידיו לסעודה ובצע על הי"ב חלות ונשא
דברים בנועם שיחת קודש .באמירת ה"פסוק" כובד הרה"ח ר' ישראל אבאבוך שליט"א מארץ
ישראל ,ממקורבי הגה"צ ר' איטשע מאיר מארגענשטערן שליט"א האדמו"ר מתורת חכם .בערך
בשעה 2:30ערך רבינו את הריקודין עילאין של ה"מצוה טאנץ" לפני הכלה כנהוג.
ביום השבת קודש ניגש רבינו שליט"א לפני העמוד לפסוקי דזמרה .לתפילת שחרית ירד לתיבה
הרב יצחק פינחס ווייסמאנדל שליט"א חתן המחותן שליט"א .לתפלת מוסף ניגש לתיבה הגה"צ
אבד"ק תהלה לדוד סקאליע שליט"א .לאחר התפילה ערך רבינו את ה"קידושא רבא" ונשא דברי
קודש על הפסוק .ב"פסוק" כובד הגה"צ אב"ד בית ישעי' אנטווערפן שליט"א.
לאחר הקידוש פנה הקהל לסעודת היום באולם ,שם נשא דברים הגה"צ ר' חיים אריה הורוויץ
שליט"א – חדב"ן .בשעה 3:15הופיע רבינו שליט"א באולם וערך את ה'מיטאג טיש' ביחד עם
האורחים החשובים .מרן שליט"א שרר את הזמירות ,ופתח באמרי קודש.
לתפילת מנחה ,ניגש לפני העמוד הרה"צ ר' שמואל צבי הורוויץ שליט"א ,חתן הגה"צ גאב"ד
פשעווארסק וויליאמסבורג זצ"ל .בסעודה שלישית כובד ב"פסוק" המחותן הגה"צ אב"ד בריגל
שליט"א .לאחר הדברות קודש עמד רבינו שליט"א לריקודין של שמחה .בברכת המזון כובד הסבא
הגה"צ אב"ד רחובות הנהר שליט"א ,ובברכות השבע ברכות כובד הגה"צ רב דקהילתנו שליט"א.
לתפילת מעריב במוצאי שבת ניגש לפני העמוד כ"ק אדמו"ר שליט"א ,לרגל ימי הסליחות ולרגל
יומא דהילולא של זקנו רביה"ק המגיד מזלאטשוב זי"ע .לאחר הבדלה ומעמד 'כתיבת השמות',
עברו המוני תושבי העיר והאורחים החשובים לפני הקודש לברך ולהתברך 'א גוטע וואך'.
ראש השנה תשפ"ז כ
שבע ברכות המרכזי
ג' האזינו בערב נהרו והתקבצו קהל אנ"ש באולם החדש 'סקאליע ת"ת' ,אצל מעמד 'שבע ברכות
המרכזי' שנערכה ע"י קהלתינו הק' לרגל השמחה בבית חיינו .במשך הסעודה נהנו בפרקי שיר,
וזכינו לשמוע דברות קודש מאת כ"ק רבינו שליט"א .כמו כן נאם הגה"צ אב"ד דקהלתינו שליט"א,
והמחותנים הגה"צ גאב"ד פשעווארסק ואב"ד בריגל שליט"א ,ובדחנא דמלכא ר' משולם זושא
שניצלער הי"ו וכן ר' שמעון ווערטהיים הי"ו מאנטווערפן השמיעו מילתא דבדיחותא.
בראש המשתתפים זכינו להופעת קדשו של עמוד ההוראה ומזקני צדיקי הדור כ"ק האדמו"ר
מסערדיהעלי שליט"א שהטריח בטירחא דגברא רבא ,על אף גודל העמוס בימים אלו לפני הימים
נוראים ,לבא להשתתף בשמחת מחותנו כ"ק רבינו שליט"א .בכניסתו לאולם התקבל ביתרת הכבוד
ע"י מרן רבינו שליט"א ושוחחו למשך זמן בהערצה ובידידות מופלגת .בין השיחין הביע האדמו"ר
ברכת תודה קדם רבינו שליט"א על הביקור המרומם שערך בראש חודש אלול העלל"ט בהיכל
ישיבת סערדיהעלי והשמיע מדברות קדשו לפני בחורי החמד.
האדמו"ר מסערדיהעלי :ס'איז מיר נאכנישט אויסגעקומען זיך צו באדאנקען פאר'ן רבי'ן ,אז מ'איז געקומען
אין ישיבה .דאס אליינס אז מ'איז געקומען איז שוין חשוב פאר זיך אליינס ,אבער כל שכן אז דער רבי האט
געדרשנ'ט פאר די בחורים ...כ'בין שטארק מכיר טובה!
רבינו שליט"א :קע"ה ,זיי זענען איידעלע בחורים .ס'דערקענט זיך אויף זיי אז זיי לערנען ביים רבי'ן אין ישיבה.
הכרת פניהם ענתה בם...
בהמשך בירך האדמו"ר מסערדיהעלי לרבינו שליט"א וכן להחתן מתלמידי 'ישיבת סערדיהעלי',
וקם לרקוד עם החתן והמחותנים ,וריקוד מיוחדת במחול לצדיקים עם כ"ק מרן רבינו שליט"א.
בסיום ליוה אותו מרן רבינו שליט"א עד החוצה ביתרת הכבוד ונפרדו לשלום ברוב ברכות .כמו כן
השתתפו השכנים הקרובים כ"ק האדמורי"ם מקאסאני וראפשיץ שליט"א ועוד .ויה"ר שמשמחה זו
ישפע שפע רב לנו ולכל ישראל אמן.
בית כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
– 4433 – 18 Ave. 347 – 452 - 5788
זמני קבלת קהל
לברך ולהתברך בקודש פנימה לקראת ימי הרחמים והרצון אצל
כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
להיפקד בדבר ישועה ורחמים בברכת כתיבה וחתימה טובה
פרשת האזינו
דינסטאג ,מיטוואך ,דאנערשטאג
משעה 8:30עד שעה 10:00בערב
לקביעת לזמנים אחרים אפשר לצלצל המשב"ק הרב ברוך דוד קאלאדני שליט"א
347 – 452 – 5788
ראש השנה תשפ"ז כא
ט
בראשות כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
קהל אנ"ש ציילן שוין די טעג און שעות ווען מ'וועט זוכה זיין צו דערלעבן די אזוי לאנג-
ערווארטעטע מאמענטן ,מיטצוהאלטן די היסטארישע 'מסע קודש לארה"ק' בראשות כ"ק מרן
אדמו"ר שליט"א ,דעם קומענדיגן חודש חשון תשפ"ז הבא לקראתינו לשלום.
די הכנות דורך די 'וועד הנסיעה' האט זיך נישט אפגעשטעלט ,און יעדן טאג ווערן ערלעדיגט נאך
און נאך פרטים ארום און ארום ,כדי זי כער צו מאכן ,בס"ד ,אז אלעס זאל קלאפן על צד היותר טוב,
לכבוד ולתפארת בית סקאליע.
בעז"ה לויטעט די פלענער ,אז כ"ק אדמו"ר שליט"א וועט זיך ארויסלאזן פון מעון קדשו אין בארא
פארק ,דעם קומענדיגן דינסטאג פרשת נח אויפן וועג קיין ארה"ק .אי"ה מיטוואך צופרי נאכן לאנדען
בשלום אין ארץ ישראל ,וועט דער רבי שליט"א צופארן צום אכסניא אין ירושלים עיה"ק און דארט
דאווענען תפלת שחרית מיט א מנין מצומצום פון די מקורבים ובני המשפחה .דורכאויס די גאנצע
נסיעה וועט כ"ק אדמו"ר שליט"א זיך אויפהאלטן אין די אכסניא אין ירושלים .בלויז אויף 'שבת לך –
שבת שבע ברכות' ,וועט דער רבי האבן די אכסניא אין שטאט בית שמש.
לויט ווי עס איז שוין געמאלדן געווארן ,וועלן זיין באשטימטע שעות אויף 'קבלת קהל' סיי אין
ירושלים און סיי אין בית שמש .אזוי אויך ליל ששי לך אין שטאט אשדוד ,און זונטאג וירא אין שטאט
ביתר .די גענויע זמנים וועלן געמאלדן ווערן נאך יום טוב אי"ה .רבינו שליט"א וועט זיך אי"ה
צוריקקערן קיין ניו יורק ,מאנטאג וירא פארטאג'ס ,מיט הויפענעס השפעות טובות ישועות ורפואות
וכל מילי דמיטב לכל ישראל.
מטעם די 'וועד הנסיעה' ווערט צוגעשטעלט 'גאר ביליגע טיקעטס און אש"ל מלא' פאר אנ"ש
משתתפי הנסיעה .מיט די הילף פון נדיבים בעם איז ערמעגליכט געווארן צו קענען באקומען
טיקעטס פאר שפאט-ביליגע פרייזן פון פופצן הונדערט דאללער (!) "ביידע וועגן אן קיין אפשטעל".
ווי פארשטענדליך זענען פארהאן נאך ביליגערע אפציעס ,פאר רייזעס 'מיט אן אפשטעל'.
וויכטיגע באמערקונג:
כדי צו קענען ארויספארן פון אמעריקא קיין ארץ ישראל
מוז די פאספארט זיין גילטיג
אויף א האלבע יאר שפעטער
ביטע קוקט אויף די ’ ‘Date of Exp.פון אייער פאספארט
אויב איז פארהאן סיי וועלכע פראבלעם ,ביטע זייט עס מסדר ווי פריער,
כדי צו איינשפארן אומזיסטע עגמת נפש.
ראש השנה תשפ"ז כב
א' תצא השתתף רבינו שליט"א אצל שמחת
החתונה בבית גיסו הגה"צ ר' אלחנן הורוויץ
שליט"א אב"ד ראפשיץ ק"י באולמי עטרת חי'
שרה בעיר מאנסי.
ב' תצא עלה רבינו שליט"א לנחם אבלים אצל
כ"ק האדמו"ר מקרעטשניף סיגוט שליט"א –
חדב"ן ואחיו הרה"צ ר' מאיר שליט"א ,בבית
מדרשו בוומסב"ג ,לאחר פטירת אביהם כ"ק
האדמו"ר מקרעטשניף סיגוט זצ"ל .שם גם
נפגש עם כ"ק האדמו"ר מנדבורנא מב"פ
שליט"א.
אח"כ השתתף אצל שמחת החתונה לנכד
ידידו ורעו ש"ב כ"ק האדמו"ר מגאלאנטא
שליט"א באולמי 'אימפיריעל' ,והתכבד
ביתרת הכבוד וקם לרקוד עם החתן
והמחותנים ,וריקוד מיוחד עם האדמו"ר
מגאלאנטא .כמו כן נפגש עם הסבים כ"ק
גאב"ד טענקא ,גאב"ד ווינא והאדמו"ר
מבורשטין שליט"א.
משם חזר רבינו שליט"א לב"פ והשתתף אצל
שמחת החתונה של ש"ב החתן ישראל אהרן
ארי' לייפער הי"ו נכד מרן רביה"ק בעל אמרי
ברוך מסקאליע זי"ע ,עם הכלה תחי' בת
ידידינו הרב אברהם יעקב פריינד הי"ו .כמו
רקד בעיגול עם צאצאי מרן רביה"ק בעל
אמרי ברוך זי"ע.
אח"כ השתתף רבינו שליט"א אצל שמחת
החתונה לנכד ידידינו הרב ברוך הורוויץ
שליט"א בן דודו הרה"צ ר' יעקב הורוויץ
שליט"א ממעליץ ,עם הכלה נכדת הרה"צ ר'
ישראל אונסדארפער שליט"א והרה"ג ר' יעקב
פעלדמאן שליט"א.
לה נצבים וילך תשפ"ו
פאר אלע קלאסן פון נורסערי ביז כתה ב'
