gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

וברכת - אידיש · Uveirachtu - Yiddish — ראש השנה (2026-09-07)

מוציא לאור: וברכת - אידיש · Uveirachtu - Yiddish

שבוע: ראש השנה (2026-09-07)

וברכת - אידיש · Uveirachtu - Yiddish — ראש השנה (2026-09-07)

פתח את ה-PDF הורדה

‫בעזהשי"ת | גליון יא' חודש אלול תשפ"ו לפ"ק‬ ‫על חקך‬ ‫ברכה מרובה | דבר המערכת‬ ‫שו"ת בהלכות נטילת ידים וברכת המזון‬ ‫תחל שנה וברכותי"ה‬ ‫ענטפערן 'אמן' ווען מען איז‬ ‫פארנומען‬ ‫שאלה‪ :‬אויב איך האלט אינמיטן עפעס‬ ‫איד און אים פארגעלייגט די שאלה‪.‬‬ ‫און נאכאמאל זענען מיר דא בעזרת ה' מיטן‬ ‫טון‪ ,‬און איך הער דעם חבר בענטשן‪ ,‬צי‬ ‫"דער כח פון א קבלה"‪ ,‬האט ער מיר‬ ‫גליון 'וברכת'‪ ,‬איבער די גרויסקייט פון 'מצוות‬ ‫דארף איך ענטפערן אמן נאך 'הזן את הכל'‬ ‫ברכת המזון' און 'נטילת ידים'‪.‬‬ ‫וכדו'‪ ,‬אדער איך קען ווייטער עוסק זיין אין‬ ‫געענטפערט‪" ,‬איז גאר שטארק‪ .‬עס איז זייער‬ ‫די זאכן וואס איך האלט אינמיטן טון?‬ ‫חשוב אז דו ביסט עס מקיים‪ ,‬און דו פירסט‬ ‫פאלגנד איז א מעסעדזש פון א איד‪ ,‬אן‬ ‫די צווייטע שאלה איז‪ :‬עס מאכט זיך‬ ‫זיך שוין אזוי‪ ,‬אבער עס זענען צוויי אינגאנצן‬ ‫אריינרופער צום מערכת 'וברכת'‪:‬‬ ‫אסאך מאל בשעת איך בענטש‪ ,‬אז די‬ ‫אנדערע זאכן‪ :‬צו טון עפעס סתם אזוי‪ ,‬אדער‬ ‫חברים ארום שמועסן נאך‪ .‬אויב וועל‬ ‫עס איז געווען דעם יאר‪ ,‬ערגעץ אין די‬ ‫איך בענטשן אויפן פלאץ וואו איך האב‬ ‫זיך מקבל זיין עס צו טון‪ .‬בפרט ווען עס איז א‬ ‫ווינטער חדשים‪ ,‬ווען איך בין אריין אין בית‬ ‫געגעסן‪ ,‬וועל איך געשטערט ווערן פון‬ ‫רבים אידן וואס נעמען אויף זיך א גוטע קבלה‪,‬‬ ‫המדרש וואו איך דאווען‪ ,‬און איך האב דארט‬ ‫בענטשן; צי מעג מען לכתחילה טוישן‬ ‫דעמאלס איז דא א ספעציעלע חשיבות פון‬ ‫פלאץ צו אן אנדערן ארט ביים טיש? און‬ ‫געטראפן דעם גליון 'וברכת'‪.‬‬ ‫וואס איז די הלכה לגבי טוישן דאס פלאץ‬ ‫'נמנו חבריו לדבר מצוה'‪.‬‬ ‫און גיין צו אן אנדערן טיש?‬ ‫איך האב גענומען דעם גליון אין די האנט‪,‬‬ ‫"יעדע זאך איז דאך בהשגחה עליונה; אז‬ ‫און געזען אז דער גליון איז פול מיט הערליכע‬ ‫תשובה‪ :‬יעדעס מאל וואס מען הערט‬ ‫דו האסט געזען אט‪-‬דעם גליון‪ ,‬און געליינט‬ ‫עניינים אויף ברכת המזון‪ .‬עס זענען דארט‬ ‫א ברכה‪ ,‬איז מען מחוייב צו ענטפערן‬ ‫איבער אידן וואס זענען נתעורר געווארן צו‬ ‫געווען געשריבן עטליכע מעשיות איבער‬ ‫אמן‪.‬‬ ‫ברכת המזון‪ ,‬כאפ זיך מיט און זע ישועות‬ ‫אידן וואס האבן געהאט ישועות אין זכות פון‬ ‫מען מעג גיין זיצן ביי אן אנדערן טיש און‬ ‫אינאיינעם מיט זיי"‪.‬‬ ‫אריינברענגען די מצוה פון ברכת המזון אין‬ ‫בענטשן דארט‪ .‬אויב עס פעלט אויס פאר‬ ‫איך האב טאקע אזוי געטון‪ .‬איך האב זיך‬ ‫זייער טאג‪-‬טעגליכן לעבן‪.‬‬ ‫סיי וועלכע סיבה‪ ,‬קען מען אפילו גיין אין‬ ‫מקבל געווען‪ ,‬אז יעדן טאג וועל איך זיך בלי‪-‬‬ ‫אן אנדערן צימער און דארט בענטשן‪,‬‬ ‫עס איז געשטאנען דארט א מעשה מיט א איד‬ ‫נדר וואשן צו ברויט ‪ -‬כאטש איינמאל א טאג‬ ‫וואס האט געהאט א ישועה אין פרנסה‪ ,‬און א‬ ‫אויב מען קען פון דארט זען דאס פלאץ‬ ‫‪ -‬און איך וועל בענטשן בכוונה‪ ,‬אויפן קול‪,‬‬ ‫צווייטער איד האט זיך געמוטשעט רח"ל מיט‬ ‫וואו מען האט געגעסן‪.‬‬ ‫און פון אינעווייניג‪ .‬און איך האב געזען אן‬ ‫צער גידול בנים פאר א לענגערע צייט‪ ,‬און‬ ‫אינטערסאנטע זאך‪ :‬דאס גאנצע בענטשן איז‬ ‫האט געהאט א ישועה בזכות דעם וואס ער‬ ‫איינטינקען אין זאלץ‬ ‫נתעלה געווארן‪ .‬איך האב אנגעהויבן בענטשן‬ ‫האט זיך מקבל געווען צו בענטשן יעדן טאג‬ ‫מיט מער כוונה‪ ,‬מיט מער חשק און מיט מער‬ ‫הויך אויפן קול‪ ,‬פון אינעווייניג‪.‬‬ ‫שאלה‪ :‬די הלכה איז‪ ,‬אז מען דארף‬ ‫איינטינקען דאס שטיקל ברויט אין זאלץ‪.‬‬ ‫שמחה‪.‬‬ ‫די שאלה איז‪ ,‬ווען מען עסט די ברויט מיט‬ ‫איך אליין האב אויך געדארפט א ישועה אין‬ ‫עפעס וואס האט שוין זאלץ אין זיך‪ ,‬ווי‬ ‫איי‪ ,‬איך האב דאך אזוי געטון ביז יעצט אויך?‬ ‫איינע פון די צוויי זאכן‪ ,‬און איך האב געטראכט‬ ‫למשל טונא פיש אדער ענליכס‪ ,‬צי דארף‬ ‫אזוי האב איך געמיינט‪ .‬אבער יעצט האב איך‬ ‫צו מיר‪' :‬איך טו דאך אויך אזוי‪ ,‬איך בענטש‬ ‫מען עס דעמאלס אויך איינטינקען אין‬ ‫געזען אז מיין קבלה האט נישט נאר צוגעגעבן‬ ‫כמעט אלע טעג‪ ,‬און איך פרוביר צו בענטשן‬ ‫זאלץ‪ ,‬אדער איז גענוג אז דאס עסן אליין‬ ‫פארמאגט שוין זאלץ?‬ ‫א באזונדערע חשיבות מצד די קבלה אליין‪,‬‬ ‫פון אינעווייניג; האט דען דאס וואס איך ליין דא‬ ‫נאר די גאנצע כמות פונעם בענטשן איז נתעלה‬ ‫איבער קבלות טובות א שייכות צו מיר? איך טו‬ ‫תשובה‪ :‬מען זאל אין יעדן פאל‬ ‫געווארן אסאך העכער‪.‬‬ ‫עס דאך סייווי‪ ,‬האב איך דען עפעס צו מוסיף‬ ‫איינטינקען אין זאלץ‪.‬‬ ‫יעצט‪ ,‬קען איך אויך דערציילן און מקיים זיין‬ ‫זיין אין דעם ענין?'‬ ‫דעם ובתוך רבים אהללנו‪ ,‬וועגן מיין ישועה‬ ‫איך בין עס געגאנגען דורכרעדן מיט א גוטן‬ ‫המשך אויף עמוד ו'‬ ‫טראכטן עס צו באקומען‪ .‬איך האב טאקע‬ ‫מסיח דעת געווען דערפון‪.‬‬ ‫יעצט‪ ,‬אזוי ווי איך האב זיך פארגענומען‬ ‫צוזאמען מיט מיינע קינדער צו בענטשן ווי‬ ‫עס דארף צו זיין‪ ,‬איז אנגעקומען דאס געלט‪.‬‬ ‫עס איז מיר נישט קיין וואונדער‪ ,‬ווייל מיין‬ ‫אקאונטענט האט געטראכט פון א שכל'דיגן‬ ‫שטאנדפונקט‪ ,‬און לויט די לאגישע חשבונות‬ ‫ע‪+‬ל ה‪+‬ניסים‬ ‫האט עס טאקע נישט געשטימט אז מען זאל‬ ‫סיפורי ישועה מכלי ראשון בזכות זהירות בנטילת ידים וברכת המזון כראוי‬ ‫מיר שיקן דאס געלט‪ .‬ברכת המזון האט אבער‬ ‫א כוח צו ברענגען א גרויסע שפע‪ ,‬בפרט ווען‬ ‫עס איז מיט א כוח הרבים פון מיר און מיינע‬ ‫קינדער אינאיינעם‪.‬‬ ‫דערמיט ענדיגט זיך נאר איין חלק פון‬ ‫"אפאר טעג שפעטער‪ ,‬האב איך‬ ‫דער מעשה‪ .‬די איבעריגע חלקים ענדיגן‬ ‫זיך נישט‪ ...‬איך גיי אלעמאל ארום מיט א‬ ‫ערהאלטן אין מיין באנק‪-‬אקאונט א‬ ‫בענטשער אין טאש‪ ,‬זיך צו קענען וואשן און‬ ‫בענטשן איבעראל וואו כ'זאל זיך נאר געפינען‪,‬‬ ‫סכום פון געלט וואס איך האב זיך בכלל‬ ‫און די שפע שטעלט זיך קיינמאל נישט אפ‪ .‬עס‬ ‫קומען נאר צו כסדר השפעות טובות מיט די‬ ‫נישט געראכטן דערויף"‬ ‫וואונדערליכע וועגן פון דער השגחה‪.‬‬ ‫צוויי וואונדערליכע געשיכטעס וויאזוי ברכת המזון האט אריינגעברענגט אן אומגעראכטענע שפע‬ ‫ביי זיין טעגליכן שיעור וועגן דער גרויסקייט‬ ‫לכבוד "וברכת"‪,‬‬ ‫פאר מיר‪ .‬איך האב גערעדט צו זיי וועגן דער‬ ‫און חשיבות פון מצות ברכת המזון‪ ,‬האט הרה"ג‬ ‫גרויסקייט פון בענטשן ערליך און זיי געזאגט‬ ‫אינעם גליון פון חודש סיון איז געשטאנען א‬ ‫ר' אברהם מרדכי מלאך שליט"א דערציילט‬ ‫אז איך וועל פון היינט אן זיך וואשן טעגליך צו‬ ‫מעשה פון א איד וואס האט געדארפט חתונה‬ ‫דאס פאלגנדע‪ :‬זייט מיר האבן אנגעהויבן‬ ‫ברויט און בענטשן פון א בענטשער הויך אויפ'ן‬ ‫מאכן צוויי קינדער און האט נישט געהאט‬ ‫לערנען יעדן טאג א פאר מינוט וועגן ברכת‬ ‫קול‪ .‬איך האב געבעטן אז זיי זאלן דאס אויך‬ ‫קיין געלט דאס צו קענען באווייזן‪ ,‬האט ער‬ ‫המזון‪ ,‬רופן כסדר אריין אידן דערציילן זייערע‬ ‫טון און עס זאל זיין א זכות פאר אונז אז מיר‬ ‫געבעטן זיינע קינדער אז יעדער פון זיי זאל‬ ‫וואונדערליכע מעשיות בנוגע זהירות אין‬ ‫זאלן האבן א שפע אין שטוב‪.‬‬ ‫זיך אונטערנעמען אז זיי וועלן זיך וואשן יעדן‬ ‫מקיים זיין די מצוה‪ .‬פאריגע וואך האט א איד‬ ‫די קינדער האבן אלע איינגעשטימט‪ ,‬און‬ ‫טאג צו ברויט און בענטשן אינעווייניג אויפ'ן‬ ‫דערציילט די פאלגנדע מעשה‪ ,‬וואס האט מיך‬ ‫צווישן די ווענט ביי מיר אין שטוב האט‬ ‫קול‪ .‬דער איד האט ב"ה חתונה געמאכט ביידע‬ ‫זייער איבערגענומען‪.‬‬ ‫אנגעהויבן קלינגען א הויכע שטימע פון‬ ‫קינדער און איז נישט געבליבן מיט קיין שום‬ ‫"לעצטנס‪ ",‬האט דער איד דערציילט‪" ,‬האב‬ ‫חובות‪.‬‬ ‫ברכת המזון‪ ,‬פון מיר און פון די קינדער‪ .‬דאס‬ ‫איך זיך צוגעכאפט אויסצוהערן די טעגליכע‬ ‫איז געווען דאס ערשטע מאל וואס מען האט‬ ‫שפעטער האט ער דאס דערציילט פאר א‬ ‫שיעורים‪ ,‬און עס האט מיר אנגעהויבן אריינגיין‬ ‫געבענטשט ביי מיר אזוי הויך און ווארעם מיט‬ ‫ברודער זיינעם וואס האט זיך געגרייט בר מצוה‬ ‫אין קאפ‪ .‬אן אינערליכע שטימע האט גערעדט‬ ‫התעוררות און כוונה‪.‬‬ ‫צו מאכן און האט נישט געהאט קיין געלט‪ ,‬און‬ ‫צו מיר און געזאגט‪' :‬וואו האלטסטו מיט ברכת‬ ‫עס זענען אריבער נישט מער ווי א פאר טעג‪,‬‬ ‫דער ברודער האט געטון דאס זעלבע‪ .‬ער האט‬ ‫המזון? 'ואכלת ושבעת' ביסטו ב"ה מקיים‬ ‫ווען איך האב ערהאלטן אין מיין באנק‪-‬אקאונט‬ ‫געבעטן זיינע קינדער אנצוהייבן זיך צו וואשן‬ ‫טעגליך‪ ,‬אבער פון 'וברכת' פארגעסטו משבת‬ ‫א סכום פון העכער פינף טויזנט דאלער געלט‬ ‫טעגליך צו ברויט און בענטשן פון אינעווייניג‪,‬‬ ‫לשבת‪ .‬עס איז צייט פאר א תיקון‪'.‬‬ ‫וואס איך האב זיך נישט געראכטן און נישט‬ ‫און ער האט געהאט א ישועה‪.‬‬ ‫"כדי איר זאלט פארשטיין וואס איך וויל‬ ‫געטראכט דערוועגן‪.‬‬ ‫לייענענדיג די צוויי מעשיות‪ ,‬האב איך‬ ‫דא זאגן‪ ,‬וויל איך זיך ערשט פאר אייך‬ ‫דאס געלט איז געווען פון א "טעקס ריפאנד"‬ ‫געטראכט צו מיר‪ ,‬אז איך דארף דאך אויך‬ ‫פארשטעלן‪ .‬איך וואוין אין ארץ ישראל און‬ ‫פון דער רעגירונג וואס האט געהאט געבעטן‬ ‫יעצט בר מצוה מאכן און כ'האב אויך נישט‬ ‫בין עוסק אין ריעל עסטעיט‪ .‬לעצטנס האט‬ ‫אז איך זאל אריינשיקן געוויסע דאקומענטן‪,‬‬ ‫קיין געלט‪ ,‬וועל איך טון די זעלבע זאך‪.‬‬ ‫עס מיר אנגעהויבן גיין זייער שווער‪ ,‬און נישט‬ ‫אבער מיין אקאונטענט האט געזאגט אז עס‬ ‫איך פרוביר דאך צו טון פאר מיינע קינדער‬ ‫האבנדיג קיין געלט צו דער האנט מיט וואס‬ ‫איז א "ברכה לבטלה" און איך זאל אפילו נישט‬ ‫אלעס וואס מעגליך‪ ,‬און יעצט אז איך דארף‬ ‫צו האנדלען‪ ,‬בין איך אריבערגעגאנגען צו מיין‬ ‫הילף‪ ,‬זאלן זיי זיך אויך איינשפאנען און טון‬ ‫המשך אויף עמוד ו'‬ ‫ברכה מרובה | דבר המערכת‬ ‫ווען מען איז נישט ראוי חלילה‪.‬‬ ‫עס זענען דא זייער ווייניג מענטשן וואס ווארטן‬ ‫וואס איך האב זוכה געווען דערצו‪.‬‬ ‫נו‪ ,‬אוודאי לוינט זיך עס מקבל צו זיין אויף זיך‪,‬‬ ‫נישט אויף א הרווחה אין בני‪ ,‬חיי אדער מזוני‪ ,‬אדער‬ ‫אזויווי מיר האלטן יעצט פאר די הייליגע טעג‪,‬‬ ‫און אזוי אויך אויסלערנען פאר די קינדער זיך צו‬ ‫גאר אין אלע דריי ‪ -‬און ברכת המזון איז מסוגל‬ ‫וויל איך זאגן פאר מיינע טייערע ברידער די‬ ‫וואשן יעדן טאג‪ ,‬בענטשן ברכת המזון בכוונה‪ ,‬און‬ ‫אויף אלע פון זיי‪ .‬עס איז די איינציגסטע מצוה‬ ‫בכל אתר ואתר‪ :‬דער כח פון ברכת המזון איז‬ ‫אויפן קול‪ ,‬כדי צו זוכה זיין צו אלע ברכות וישועות‬ ‫וואס חז"ל לערנען אונז‪ ,‬אז אין דעם זכות איז דער‬ ‫אומבאשרייבליך! עס נעמט אוועק דעם חרון אף‪,‬‬ ‫און צו א שנה טובה ומתוקה‪.‬‬ ‫אויבערשטער 'נושא פנים'‪ ,‬און שענקט גוטס אפילו‬ ‫און עס ברענגט חסדים ורחמים‪.‬‬ ‫ב'‬ ‫שיעור יא' ברכת המזון‬ ‫שיעור ה‪+‬מע‪++‬לו‪+‬ת‬ ‫פון די הערליכע טעגליכע 'שיעורי ברכת המזון' פון הרה"ג ר' אברהם מרדכי מלאך שליט"א‬ ‫נישט סערווירט ווייל עס איז טמא געווארן‪ ,‬קומט‬ ‫די מלאכים האבן אנגענומען די איינלאדונג‪,‬‬ ‫בענטשן ברענגט הארת פנים‬ ‫דאך אויס אז זיי האבן קיינמאל נישט געבענטשט;‬ ‫און אברהם אבינו האט צוגעגרייט פאר זיי א‬ ‫אלע ווייסן וואס חז"ל זאגן אונז אין מסכת‬ ‫נו‪ ,‬וויאזוי האבן די מלאכים איר געוואלט שיקן א‬ ‫געשמאקע סעודה‪ .‬דריי גאנצע בהמות האט ער‬ ‫ברכות (דף כ')‪ :‬די מלאכים זאגן פאר'ן‬ ‫כוס של ברכה פון בענטשן?‬ ‫געלאזט שעכטן כדי צו קענען געבן פאר יעדן‬ ‫אויבערשטן‪" :‬רבוש"ע! אין דיין תורה שטייט אז‬ ‫ענטפערט דער קהלת יצחק‪ ,‬אז עס איז דעמאלט‬ ‫פון די געסט א גאנצע צונג‪.‬‬ ‫דו ביסט נישט נושא פנים און נעמסט נישט קיין‬ ‫געווען פסח ביינאכט ווען עס איז דא א מצות‬ ‫אז איר וועט גוט אריינקוקן אין די פסוקים‪,‬‬ ‫שוחד‪ .‬אויב אזוי‪ ,‬ווי אזוי זאגסטו פאר אידן 'ישא‬ ‫עשה דאורייתא צו עסן מצה‪ ,‬און מען האט זיך‬ ‫וועט איר באמערקן אז איין זאך טרעפט מען‬ ‫ה' פניו אליך'‪ ,‬אז דו ביסט נושא פנים און טוסט‬ ‫ארומגעזען מיט א פראבלעם‪ :‬פון איין זייט‪ ,‬האט‬ ‫נישט דארט‪ :‬אז אברהם אבינו האט טאקע‬ ‫גוטס פאר זיי אפילו ווען זיי זענען נישט ראוי‬ ‫מען געוואלט מחמיר זיין און נישט עסן פון א טייג‬ ‫געגעבן פאר די מלאכים ברויט צו עסן‪ .‬וואס‬ ‫דערצו?"‬ ‫וואס איז טמא געווארן כאטש עס איז נאר חולין‪,‬‬ ‫האט פאסירט?‬ ‫ענטפערט השי"ת פאר די מלאכים‪" :‬ווי אזוי‬ ‫אבער פון דער אנדערער זייט איז דא א מצות עשה‬ ‫דערציילן אונז חז"ל‪ ,‬אז דאס ברויט איז טמא‬ ‫זאל איך דען נישט נושא פנים זיין פאר אידישע‬ ‫צו עסן מצה‪ .‬וואס טוט מען?‬ ‫געווארן בשעת שרה האט עס געקנעטן‪ ,‬און‬ ‫קינדער‪ ,‬ווען איך האב זיי באפוילן צו בענטשן‬ ‫האט אברהם אבינו ארויפגעלייגט ביידע זאכן‬ ‫כאטש על‪-‬פי הלכה מעג מען עסן חולין וואס‬ ‫נאר ווען זיי עסן א 'כביצה' ברויט אדער מער‪,‬‬ ‫אויף דער וואגשאל און געוואויגן איינס‬ ‫און זיי בענטשן אפילו ווען זיי עסן‬ ‫קעגן אנדערן‪ :‬נישט עסן ברויט פון חולין‬ ‫נאר א 'כזית'"‪.‬‬ ‫וואס איז טמא געווארן איז א דרבנן‪ ,‬און עסן‬ ‫דאס איז א באקאנטע גמרא וואס‬ ‫מצה איז א דאורייתא‪ ,‬אבער כדי יוצא צו זיין‬ ‫יעדער איינער פון אונז לערנט‪ .‬לאמיר‬ ‫דעם חיוב פון אכילת מצה איז גענוג איין‬ ‫זיך מתבונן זיין און פארשטיין‪ :‬וואס‬ ‫כזית‪ .‬דערפאר האט מען אריינגעברענגט‬ ‫עפעס זענען מיר זוכה דווקא דורך‬ ‫איין שטיקל מצה יוצא צו זיין די מצוה‪ ,‬און‬ ‫ברכת המזון צו די גרויסע זכותים‬ ‫דאס איבעריגע האט מען נישט געגעסן‪ ,‬און‬ ‫אז השי"ת זאל אונז נושא פנים זיין?‬ ‫אויף דעם כזית האט מען געבענטשט און‬ ‫אמת טאקע‪ ,‬אז מיר זענען מקיים‬ ‫פון דעם האבן זיי געוואלט שיקן פאר שרה‬ ‫די מצוה מיט א באזונדערן הידור‪,‬‬ ‫דעם כוס של ברכה‪.‬‬ ‫אבער צי איז דאס די איינציגע מצוה‬ ‫פארשטייען מיר שוין יעצט זייער גוט וואס‬ ‫אין וועלכער מיר זענען מחמיר מער‬ ‫די גמרא זאגט‪ ,‬אז ווען די מלאכים טענה'ן צו‬ ‫ווי מען דארף על‪-‬פי הלכה‪ ,‬און צי‬ ‫השי"ת אז אידן זענען נישט מקיים מצוות‬ ‫איז בכלל דא א מצוה וואס מיר ווילן‬ ‫געהעריג און פארוואס זאל מען פאר זיי‬ ‫נישט מקיים זיין מיט אלע חומרות‬ ‫נושא פנים זיין‪ ,‬זאגט זיי השי"ת‪ :‬איך וועל רעדן צו‬ ‫און הידורים? מיר זענען דאך "לכתחילה'דיגע‬ ‫אייך פון דעם חשיבות פון מיינע קינדער – אזוי ווי‬ ‫איז טמא געווארן‪ ,‬האט אברהם אבינו מחמיר‬ ‫אידן" וואס זוכן שטענדיג מקיים צו זיין יעדע‬ ‫איר האט אליין געזען מיט די אויגן ווען איר זענט‬ ‫געווען און ביי אים אין שטוב האט מען דאס‬ ‫מצוה מיט'ן גרעסטן הידור וואס איז שייך‪ ,‬און‬ ‫געווען דארט אונטן ביי אברהם אבינו – ווי אזוי און‬ ‫נישט געגעסן‪ ,‬דערפאר האט ער נישט געגעבן‬ ‫וואס איז דער יחוס פון ברכת המזון דערין מער‬ ‫מיט וויפיל חשבונות זיי זענען מקיים די מצוות‬ ‫קיין ברויט פאר די מלאכים‪.‬‬ ‫ווי אנדערע מצוות‪ ,‬אז דווקא די מצוה ברענגט‬ ‫פון מיינעטוועגן‪ .‬איך האב געזאגט אז זיי זענען‬ ‫די כוס של ברכה פון די מלאכים‬ ‫אונז דאס נשיאות פנים?‬ ‫מחוייב צו בענטשן נאר ווען זיי עסן א כביצה‪ ,‬און‬ ‫דאס איז אבער נישט אזוי פשוט‪ ,‬און דא‬ ‫כדי דאס צו פארענטפערן‪ ,‬לאמיר נאכזאגן א‬ ‫זיי זענען מחמיר און בענטשן אפילו ווען זיי עסן‬ ‫ווערט שווער נאך א קשיא; און אויב איר האט‬ ‫הערליך ווארט פונעם ספר "קהלת יצחק"‪ .‬אין‬ ‫נאר א כזית; און פארוואס טאקע עסן זיי נאר א‬ ‫נישט געטראכט פון דער קשיא‪ ,‬ווייזט דאס ווי‬ ‫פרשת וירא לערנען מיר ווי אברהם אבינו האט‬ ‫כזית? ווייל זיי ווילן מקיים זיין די מצות עשה פון‬ ‫וויכטיג מען דארף האלטן אין איין איבערלערנען‬ ‫מקיים געווען מצות הכנסת אורחים‪ :‬זעענדיג‬ ‫אכילת מצה‪ ,‬אבער זיי זענען מחמיר נישט צו עסן‬ ‫די פסוקים‪ .‬די תורה דערציילט‪ ,‬אז די מלאכים‬ ‫ווי די מלאכים שטייען אינדרויסן‪ ,‬איז אברהם‬ ‫חולין וואס איז טמא געווארן‪ .‬אזוי שטארק זוכן‬ ‫האבן געפרעגט פון אברהם אבינו "איה שרה‬ ‫זיי אנטקעגנגעלאפן און האט זיי געבעטן‬ ‫זיי מקיים צו זיין אלע מיינע מצוות מיט אזויפיל‬ ‫אשתך"‪" ,‬וואו איז דיין פרוי שרה?" פארוואס‬ ‫אריינצוקומען צו אים אין שטוב עפעס עסן‪.‬‬ ‫חומרות און הידורים!‬ ‫האבן זיי אים דאס געפרעגט? ערקלערט רש"י‪,‬‬ ‫"ואקחה פת לחם"‪ ,‬אברהם האט זיי געזאגט‪ ,‬איך‬ ‫דערמיט איז שוין פארענטפערט פארוואס די‬ ‫אז זיי האבן איר געוואלט שיקן כוס של ברכה‪.‬‬ ‫וועל נעמען א שטיקל ברויט‪" ,‬וסעדו לבכם"‪ ,‬און‬ ‫גמרא ברענגט דווקא די מצוה פון ברכת המזון אלס‬ ‫לענט אונטער אייער הארץ‪" ,‬ואחר תעבורו"‪ ,‬און‬ ‫א ביישפיל פון א מצוה וואס מיר זענען מקיים מיט‬ ‫רבותי‪ ,‬וואס טוט זיך דא? ברויט האט מען‬ ‫דערנאך וועט איר ווייטער גיין אין וועג‪.‬‬ ‫ג'‬ ‫ברכת שמים‬ ‫בליצן און טרעפליכע מאמרים דורך די חשוב'ע לומדי הגליון‬ ‫א באזונדערן הידור‪ ,‬וואס דורך דעם זענען‬ ‫מיר זוכה צו נשיאות פנים‪ ,‬ווייל עס רעדט‬ ‫זיך פון א פאל וואס מיר דארפן אויסרעכענען‬ ‫אלע וועגן מקיים צו זיין מערערע מצוות מיט‬ ‫ווען מען בענטשט מתוך הכתב‬ ‫אלע חומרות און הידורים‪ :‬די מצוה פון אכילת‬ ‫איז דאס מעורר די כוונה‬ ‫מצה‪ ,‬נישט עסן ברויט פון חולין וואס איז טמא‬ ‫געווארן‪ ,‬און בענטשן אפילו ווען מען עסט נאר‬ ‫לכבוד "וברכת"‪,‬‬ ‫א כזית‪.‬‬ ‫זינט מען האט געשריבן איבער דעם שטארקן‬ ‫ענין פון 'בענטשן אינעווייניג פון א סידור'‪ ,‬פיר‬ ‫צדיק גוזר והקב"ה מקיים‬ ‫איך זיך טאקע אזוי ב"ה בקביעות‪ ,‬און עס איז‬ ‫נאך א שיין ווארט שטייט פונעם באבוב'ער רב‬ ‫קלאר אז דאס איז מעורר די כוונה צו קענען‬ ‫זצ"ל‪ :‬מען דארף פארשטיין דעם פשט אין דער‬ ‫ואכ‪+‬לת וש‪+‬בעת וב‪+‬רכ‪+‬ת‬ ‫בענטשן כדבעי‪.‬‬ ‫אויבנדערמאנטער גמרא‪ :‬אויב השי"ת האט‬ ‫לעצטנס האב איך געזען אין ספר 'רוח חיים'‬ ‫געהייסן אז מיר זאלן בענטשן נאר ווען מיר‬ ‫פונעם חיד"א‪ ,‬געוואלדיגע ווערטער און‬ ‫עסן א "כביצה"‪ ,‬איז ווי אזוי מעגן מיר מחמיר‬ ‫מורא'דיגע דיבורים איבער דער זכיה וואס‬ ‫זיין און בענטשן אפילו ווען מיר עסן נאר א‬ ‫מיר האבן‪ ,‬אז מיר קענען מאכן א ברכה פארן‬ ‫"כזית"? צי עס איז נישט קיין "ברכה לבטלה"?‬ ‫אויבערשטן‪ .‬ער שרייבט דארט‪:‬‬ ‫ענטפערט דער באבוב'ער רב‪ :‬וויבאלד חז"ל‬ ‫"דער אויבערשטער מיט זיין גרויס עניוות האט‬ ‫האבן פארשטאנען אז אזוי איז ריכטיג צו טון‪,‬‬ ‫אונז געגעבן די רשות אים צו דינען‪ ,‬און צו‬ ‫צו בענטשן אפילו ווען מען עסט נאר א כזית‪,‬‬ ‫בענטשן זיין הייליגן נאמען אויף אייביג‪.‬‬ ‫איז שוין דער חיוב אויך מן התורה‪ ,‬ווי עס‬ ‫"עס איז באקאנט וואס דער רבי מהרימ"ט האט‬ ‫שטייט אין פסוק "לא תסור מן הדבר אשר‬ ‫מסביר געווען אויפן פסוק 'כי טוב חסדך מחיים‬ ‫יגידו לך ימין ושמאל"‪ ,‬אז מען זאל נישט טון‬ ‫שפתי ישבחוך' (תהלים סג‪ ,‬ד)‪ .‬ער טייטשט‬ ‫אנדערש ווי די חכמים הייסן טון‪.‬‬ ‫אויס‪ ,‬אז דער חסד וואס דער אויבערשטער‬ ‫אט דאס ענטפערט השי"ת צו די מלאכים‪:‬‬ ‫האט געטון מיט אונז‪ ,‬אז ער האט אונז געגעבן‬ ‫איך פיר מיך מיט מיינע קינדער אזוי ווי זיי פירן‬ ‫רשות אים צו לויבן‪ ,‬דאס אליין איז פיל גרעסער‬ ‫זיך מיט מיר‪ .‬איך האב זיי געהייסן בענטשן נאר‬ ‫פונעם לעבן וואס ער שענקט אונז‪ .‬לויט דעם‬ ‫ווען זיי עסן א כביצה‪ ,‬און זיי פאלגן וואס די‬ ‫קען מען ערקלערן דעם פסוק 'תרננה שפתי כי‬ ‫חכמים זאגן אז מען זאל בענטשן אפילו ווען‬ ‫אזמרה לך' (תהלים עא‪ ,‬כג) ‪ -‬מיינע ליפן וועלן‬ ‫מען עסט נאר א כזית‪ .‬דערפאר טו איך אויך‬ ‫זיך פרייען אויף דעם אליין‪ ,‬וואס איך האב די‬ ‫ווי די חכמים הייסן און איך בין נושא פנים פאר‬ ‫זכיה דיך צו קענען לויבן און זינגען פאר דיר‪.‬‬ ‫אידישע קינדער‪ ,‬ווי עס שטייט "צדיק גוזר‬ ‫"מיט דעם קען מען פארשטיין דעם פסוק‬ ‫והקב"ה מקיים"‪ ,‬דער צדיק איז גוזר אז השי"ת‬ ‫וואס מען זאגט יעדן טאג ביי 'אשרי'‪' :‬יודוך‬ ‫זאל מבטל זיין די שווערע גזירות פון אידן‪ ,‬און‬ ‫ה' כל מעשיך'‪ ,‬ווייל אלע ממונים וואס זענען‬ ‫השי"ת טוט ווי דער צדיק איז גוזר‪.‬‬ ‫געשטעלט איבער יעדע זאך אויף דער וועלט ‪-‬‬ ‫קומט אויס דערפון‪ ,‬אז ווען מיר זענען מקיים‬ ‫סיי דומם‪ ,‬צומח‪ ,‬אדער חי ‪ -‬אלע זינגען שירה‬ ‫די מצוה צו בענטשן אפילו ווען מיר עסן נאר‬ ‫המשך אויף עמוד ה'‬ ‫א כזית‪ ,‬זענען מיר דורך דעם זוכה אז מען זאל‬ ‫זיך פירן צו אונז פון הימל מיט מדת החסד;‬ ‫די צדיקים זאלן האבן א כוח מבטל צו זיין‬ ‫די שווערע גזירות און מיר זאלן זוכה זיין צו‬ ‫ברענגט אריין א ברכה אינעם יאר!‬ ‫ישועות ונחמות‪.‬‬ ‫זייט געבענטשט‪ ,‬און א כתיבה וחתימה טובה!‬ ‫אכטונג גבאים און מנהלי המוסדות‪ ,‬באשטעלט די‬ ‫ביטע לאזט‬ ‫הערליכע 'וברכת' בענטשערס בחינם!‬ ‫איבער א קלארע‬ ‫מעסעדזש מיט‬ ‫צו הערן די הערליכע טעגליכע 'שיעורי ברכת המזון'‬ ‫אלע דעטאלן‬ ‫פון הרה"ג ר' אברהם מרדכי מלאך שליט"א‬ ‫‪contact@uveirachtu.org‬‬ ‫‪718.407.1772‬‬ ‫רופט מכון אלמדה‪718.820.7720 :‬‬ ‫ד'‬ ‫בליצן און טרעפליכע‬ ‫מאמרים דורך די‬ ‫חשוב'ע לומדי הגליון‬ ‫ברכת שמים‬ ‫המשך פון עמוד ד'‬ ‫יעדעס איינציגע נאכטמאל ברענגט עס‬ ‫אריינגעקומען אין זיין פעלד‪ ,‬און געזען‬ ‫פארן אויבערשטן‪ ,‬אזויווי עס ווערט מבואר‬ ‫אריין קדושה און פרייליכקייט‪ .‬מיר‬ ‫דארט פירות וואס זענען געצייטיגט‬ ‫אין פרק שירה‪ .‬דאך‪ ,‬איז דער ענין פון‬ ‫קומען צו דעם ראש השנה מיט אזויפיל‬ ‫געווארן; ער האט גענומען א בענדל‪ ,‬און‬ ‫לויבן דעם הייליגן באשעפער ביי אידישע‬ ‫מליצי יושר וואס זענען באשאפן געווארן‬ ‫עס ארויפגעבונדן אלס א סימן אז דאס‬ ‫קינדער אינגאנצן אנדערש‪' :‬וחסידיך‬ ‫פון אט די הייליגע מצות עשה וואס האט‬ ‫איז 'ביכורים'‪ .‬דער איד האט שפעטער‬ ‫יברכוכה' ‪ -‬ביי קיינעם פון די בעלי חיים‬ ‫אויפגעלעבט ביי אונז אין שטוב‪ ,‬והכל‬ ‫גענומען די פירות‪ ,‬זיי אריינגעלייגט אין א‬ ‫טרעפט מען נישט אזא סארט שבח‪.‬‬ ‫בזכותכם‪.‬‬ ‫קארב‪ ,‬און געטראגן אין בית המקדש‪ ,‬וואו‬ ‫"אזא זאך ווי דאנקען דעם אויבערשטן‬ ‫מען האט אים אויפגענומען מיט א שמחה‬ ‫'בשם ומלכות'‪ ,‬דאס איז א ספעציעלע‬ ‫איך וויל דא שרייבן א שיין ווארט פונעם‬ ‫רבה‪ ,‬אזויווי חז"ל דערציילן אונז‪.‬‬ ‫חשיבות און מדריגה וואס נאר אידישע‬ ‫הייליגן רבי משה מקאברין זי"ע‪ ,‬ער פלעגט‬ ‫זאגן אז "דער וואס דאווענט אויף פרנסה‬ ‫וואס איז דער שפיץ פון ברענגען ביכורים‬ ‫קינדער האבן‪ .‬אזויווי מיר האבן שוין‬ ‫און גלייבט מיט אמונה שלימה אז נאר דער‬ ‫פארן אויבערשטן? אז מען לייקנט נישט‬ ‫אביסל משיג געווען די גרויסע גוטסקייט‬ ‫אייבערשטער אליין גיבט און טיילט‪ ,‬און‬ ‫אין זיין גוטס‪ ,‬ווי רש"י הקדוש זאגט דארט‬ ‫פונעם באשעפער אז ער לאזט אונז אים‬ ‫אן אים איז גארנישט שייך – מיט די אמונה‬ ‫אויפן פלאץ‪' :‬ללמד שאינך כפוי טובה'‪.‬‬ ‫בענטשן‪ ,‬דארף דאך א ירא שמים ציטערן‬ ‫עפענט מען אים אויף די שערי פרנסה‪".‬‬ ‫מען אנערקענט‪ ,‬און מען איז מכיר טוב‬ ‫מיט א שרעק‪ :‬וויאזוי קען מען זאגן‬ ‫דעם אויבערשטן; מען זעט איין אז עס איז‬ ‫אזויפיל ברכות אן קיין שום כוונה און אן‬ ‫דאס זעלבע איז אויך ווען מען בענטשט‬ ‫נישט דא קיין 'כוחי ועוצם ידי'‪ ,‬עס זענען‬ ‫טראכטן וואס מען רעדט? עס איז דאך א‬ ‫מיט כוונה; ווען מען זאגט ארויס די‬ ‫נישט מיינע כוחות וואס האבן געמאכט אז‬ ‫געוואלדיגע בושה און חרפה‪.‬‬ ‫ווערטער קלאר אויפ'ן קול‪ ,‬דערמאנט עס‬ ‫דאס פלאנצן זאל גוט וואקסן צוליב מיינע‬ ‫"אונזערע חכמים זכרונם לברכה האבן‬ ‫אונז אז אלעס קומט פונעם רבוש"ע‪ ,‬און‬ ‫פעולות‪ ,‬נאר אלעס איז פונעם רבונו של‬ ‫געשריבן אז איינער איז געקומען אין‬ ‫דער שליסל פון פרנסה ליגט אין זיינע‬ ‫עולם‪.‬‬ ‫א חלום און דערציילט‪ ,‬אז די ערשטע‬ ‫הענט‪ .‬דורך דעם וואס מען געדענקט‬ ‫דאס און מען דאווענט צו אים‪ ,‬איז עס א‬ ‫איך האב אמאל געהערט א געדאנק‪:‬‬ ‫צוועלף חדשים נאך זיין פטירה האט ער‬ ‫ריכטיגע סגולה אז עס זאל אראפקומען‬ ‫אזויווי היינט ברענגט מען דאך נישט‬ ‫געהאט שווערע יסורים אין גיהנום‪ ,‬נאר‬ ‫א שפע און מען זאל געהאלפן ווערן מיט‬ ‫קיין ביכורים‪ ,‬איז דאס פלאץ וואו א איד‬ ‫ווייל ער פלעגט זאגן ברכות אן קיין כוונה‪.‬‬ ‫אלעם גוטן‪.‬‬ ‫האט די געלעגנהייט אויסצורופן אז ער‬ ‫און וואס קען שוין א לעבעדיגער מענטש‬ ‫ג‪ .‬ה‪ .‬ק‪ - .‬מאנטריאל‬ ‫אנערקענט דעם חסד פונעם אויבערשטן‬ ‫טענה'ן אויב ער האט נישט קיין מחשבה‬ ‫ביי ברכת המזון‪.‬‬ ‫בשעת די ברכות?"‬ ‫דארט דאנקט מען דעם אויבערשטן אויף‬ ‫אזוי איז דער חיד"א דארט מאריך איבער‬ ‫אלע גוטס וואס ער גיבט אונז‪ ,‬און דארט‬ ‫דעם ענין פון מאכן ברכות מיט כוונה‪.‬‬ ‫זאגט מען און מען חזר'ט איין פאר זיך‬ ‫די מציאות איז‪ ,‬אז ווען מען בענטשט‬ ‫אליין‪ ,‬אז אלעס איז דער אויבערשטער‬ ‫הויך אויפן קול און פון אינעווייניג אין א‬ ‫און גארנישט איז נישט מיינע כוחות‬ ‫‪++‬לחן ו‪+‬לחסד‬ ‫בכלל‪ .‬דארט איז מען מקיים דעם 'ללמד‬ ‫שאינך כפוי טובה'‬ ‫סידור‪ ,‬אויסער די גרויסע עניינים וואס‬ ‫ווערן געברענגט אויף דעם אליין‪ ,‬ברענגט‬ ‫דאס כוונה‪ ,‬און מען וועט זוכה זיין צו‬ ‫נ‪ .‬מ‪ .‬ל‪ - .‬ירושלים‬ ‫באקומען שכר אויף די אלע ברכות וואס‬ ‫מען מאכט און צו אלע השפעות טובות‬ ‫אין דעם זכות‪.‬‬ ‫ואכלת ושבעת‬ ‫י‪ .‬ה‪ - .‬קרית יואל‬ ‫הרה"ק ר' שלמה מקארלין זי"ע‬ ‫מיטן גלייבן אליין‪ ,‬ברענגט מען א‬ ‫האט געטייטשט‪ :‬ואכלת ושבעת ‪-‬‬ ‫שפע פון פרנסה‬ ‫פון וואס זאלסטו זאט ווערן? פון‬ ‫ברכת המזון‪ ,‬א בחינה פון ביכורים‬ ‫דער וברכת ה' אלקיך – פון דאס‬ ‫לכבוד די מערכת‪ ,‬שלום וברכה‪.‬‬ ‫דאנקען דעם אויבערשטן ביים‬ ‫לכבוד מערכת "וברכת"‪,‬‬ ‫איר האט געטוישט אונזער שטוב לטובה!‬ ‫ברכת המזון‪.‬‬ ‫די ווענט אין הויז זענען אנגעפילט מיט‬ ‫מען האט נארוואס געלערנט פרשת כי‬ ‫ברכת המזון'ס פון די גאנצע משפחה;‬ ‫תבא‪ ,‬די פרשה פון ביכורים‪ .‬א איד איז‬ ‫ה'‬ ‫המשך פון עמוד ב'‬ ‫ע‪+‬ל ה‪+‬ניסים‬ ‫ווייטער מחזק צו זיין אין דער מצות עשה‬ ‫אקאונטענט איבעררעדן מיט אים דעם מצב‪,‬‬ ‫המשך פון עמוד א'‬ ‫דאורייתא פון ברכת המזון‪.‬‬ ‫וואו מיר האלטן אויף דער וועלט‪ .‬איך האב‬ ‫געהאפט אז ער וועט מיר צואווייזן אז עס‬ ‫"יענע וואך מוצאי שבת‪ ,‬קלאפן אריין צו‬ ‫א בענטשער וואס האט נישט‬ ‫מיר צוויי חברים און דערציילן‪ ,‬אז אונזער'ס‬ ‫איז מער‪-‬ווייניגער יא אין ארדענונג‪ ,‬אבער‬ ‫קיין פולע נעמען‬ ‫א נאענטער חבר גייט נעבעך אדורך אסאך‬ ‫ער האט מיר נאר צוגעגעבן נאך מער דאגה‪,‬‬ ‫שאלה‪ :‬איך בין מקפיד שטענדיג צו‬ ‫זאגנדיג אז דער צושטאנד איז שווערער ווי‬ ‫צער און עגמת נפש מיט זיין פרוי און די‬ ‫בענטשן אינעווייניג פון א בענטשער‪.‬‬ ‫עס זעט אויס און מען דארף דא א שטיקל‬ ‫קינדער און שווימט אין א ים פון חובות און‬ ‫אויב איך בענטש פון אזא סארט‬ ‫אין צרות‪ .‬זיי האבן זיך אריינגעלייגט בלב‬ ‫ישועה‪ .‬איך האב מקיים געווען 'השלך על‬ ‫בענטשערל וואס האט נישט דעם‬ ‫ה' יהבך' און זיך מחזק געווען מיט בטחון‬ ‫ונפש אים צו העלפן‪ ,‬פאר אלעם געמאכט‬ ‫אויבערשטנ'ס נאמען ארויסגעשריבן‬ ‫אין אויבערשטן‪ ,‬אז אלעס וועט זיך שטעלן‬ ‫געהעריג‪ ,‬צי הייסט דאס נאכאלץ‬ ‫א פלאן אויפצוקומען מיט א סומע פון פיר‪-‬‬ ‫אין ארדענונג‪.‬‬ ‫'געבענטשט אינעווייניג?'‬ ‫און‪-‬פופציג טויזנט שקל אז ער זאל פשוט‬ ‫קענען אנגיין מיט'ן טעגליכן לעבן‪ .‬זיי האבן‬ ‫"יענע נאכט איז מיר אויסגעקומען צו גיין‬ ‫תשובה‪ :‬די גרויסקייט פון בענטשן‬ ‫צוגעגעבן‪ ,‬אז בשליחות פון אונזער רבי'ן‬ ‫צו א שבע ברכות פון מיינעם א נאענטן‪.‬‬ ‫אינעווייניג איז צוליב צוויי טעמים‪ :‬א)‬ ‫גייען זיי יעצט צוערשט צו די פינף נאענטע‬ ‫אריינקומענדיג צו דער שמחה‪ ,‬האב איך זיך‬ ‫אזוי לאזט מען זיכער נישט אויס קיין‬ ‫חברים פון דעם איד‪ ,‬אז יעדער פון זיי זאל‬ ‫צוגעזעצט נהנה זיין מסעודת חתן‪ ,‬אבער‬ ‫ווערטער‪ .‬ב) ווען די ווערטער זענען‬ ‫זיך טיילן אין דעם סכום‪.‬‬ ‫באלד איז מיר דורכגעלאפן א מחשבה‪ :‬ר'‬ ‫פאר די אויגן‪ ,‬קען מען בעסער אינזין‬ ‫איד! האסט זיך די וואך נאכנישט געוואשן‬ ‫"דער חבר איז מיר געווען נאענט צום‬ ‫האבן‪ .‬דערפאר‪ ,‬יעדע סארט בענטשער‬ ‫און נאכנישט מקיים געווען מצות ברכת‬ ‫הארצן‪ ,‬און איך האב געוואוסט אז דער‬ ‫וואו מען זעט קלאר דעם אויבערשטנ'ס‬ ‫המזון‪ ,‬אפשר לייגסטו צו א נטילת ידים‪,‬‬ ‫מצב וואס זיי שילדערן איז ווייט נישט‬ ‫נאמען (אפילו אויב עס איז נישט‬ ‫א ברכת המזון? אייגנטליך‪ ,‬האב איך נישט‬ ‫ארויסגעשריבן פולערהייט)‪ ,‬הייסט עס‬ ‫איבערגעטריבן‪ .‬איך האב זיי געענטפערט‪,‬‬ ‫געוואלט צופיל עסן דארט‪ ,‬אבער איך האב‬ ‫'געבענטשט אינווייניג'‪.‬ברכת המוציא‪.‬‬ ‫אז ווען זיי קומען ווען צו מיר א וואך צוריק‪,‬‬ ‫געטראכט צו מיר‪ :‬ביסט דאך ערשט היינט‬ ‫וואלט איך זיי באלד געמוזט אוועקשיקן‪,‬‬ ‫געזעסן ביים אקאונטענט און ער האט‬ ‫ווייל איך האב נישט געהאט קיין עקסטרע‬ ‫אריינגיין מיט א בענטשער‬ ‫פעני צו געבן‪ ,‬אבער ברוך ה'‪ ,‬אז איך האב‬ ‫דיר געוויזן אז דער מצב איז נישט אזוי‬ ‫אין בית הכסא‬ ‫יעצט אומגעראכטן באקומען א סכום געלט‬ ‫בא'טעמ'ט‪ .‬פון דער אנדערער זייט‪ ,‬האסטו‬ ‫א הבטחה אויף מצות ברכת המזון‪ ,‬אז עס‬ ‫שאלה‪ :‬זינט מען האט געשריבן‬ ‫און דארף נעמען מעשר דערפון‪ .‬איך האב‬ ‫'וועט נישט פעלן קיין פרנסה‪.‬‬ ‫איבער די גרויסקייט און די ספעציעלע‬ ‫זיי דערציילט פון דעם געלט וואס איז‬ ‫סגולות פון בענטשן אינעווייניג‪ ,‬בענטש‬ ‫אריינגעקומען צו מיר אין באנק‪.‬‬ ‫"איך האב מחליט געווען זיך צו וואשן‪,‬‬ ‫איך שטענדיג פון א בענטשער‪ .‬איך האב‬ ‫פשוט מקיים צו זיין די מצוה פון ברכת‬ ‫ביי מיר אין טאש א קליין בענטשערל‪,‬‬ ‫"הערנדיג דעם סכום‪ ,‬רופט זיך אן איינער‬ ‫המזון‪ .‬שפעטער‪ ,‬ווען עס איז געקומען צום‬ ‫וואו דעם אויבערשטנ'ס נאמען שטייט‬ ‫פון זיי‪' :‬מאך א פשוט'ן חשבון ‪ -‬אויב יעדער‬ ‫בענטשן‪ ,‬האב איך געהאט א באזונדערס‬ ‫נישט ארויסגעשריבן געהעריג‪ ,‬נאר‬ ‫פון די פינף חברים גיט צען טויזנט מיט אכט‬ ‫עס שטייט 'ה' אלקינו'; צי מעג מען‬ ‫גוטע הרגשה‪ ,‬אז דאסמאל איז דאס בענטשן‬ ‫הונדערט שקל‪ ,‬האבן מיר דעם גאנצן סכום‪.‬‬ ‫אריינגיין מיט דעם אין בית הכסא?‬ ‫פשוט מקיים צו זיין מצות ברכת המזון‪,‬‬ ‫רעכן אויס דעם מעשר פון די הונדערט מיט‬ ‫ווייל נאר צוליב דעם האב איך זיך געוואשן‪.‬‬ ‫אכט טויזנט שקל וואס דו האסט פארדינט‬ ‫תשובה‪ :‬מען מעג עס ארייננעמען‬ ‫איך האב געבענטשט ערליך פון א סידור‬ ‫– דאס איז אויפ'ן האר דער סכום פון דיין‬ ‫אין בית הכסא‪ ,‬נאר אויב עס איז 'כיס‬ ‫מיט כוונה‪.‬‬ ‫חלק!'‬ ‫בתוך כיס'‪ .‬צום ביישפיל‪ :‬מען לייגט‬ ‫"דעם אנדערן טאג‪ ,‬רופט צו מיר דער‬ ‫עס אריין אין א פלאסטיק זעקל אין א‬ ‫"איך האב זיי געזאגט‪ ,‬אז באמת וואלט‬ ‫אקאונטענט און פרעגט‪' ,‬זאג‪ ,‬האסט געזען‬ ‫טאשקע‪ ,‬אדער מען האלט עס אין א‬ ‫איך נישט געטראכט צו געבן פאר דעם‬ ‫וואס עס איז געשען היינט אין באנק?'‬ ‫בערזל אינעם טאש‪.‬‬ ‫צוועק דעם גאנצן סכום פונעם מעשר וואס‬ ‫'ניין‪ ',‬זאג איך אים‪' ,‬איך האב נאכנישט‬ ‫איז‬ ‫בענטשערל‬ ‫דאס‬ ‫אויב‬ ‫איך דארף אראפנעמען‪ ,‬אבער זעענדיג די‬ ‫אריינגעקוקט אין מיין אקאונט‪'.‬‬ ‫לעמינעיטעד מיט פלאסטיק ארום און‬ ‫אינטערעסאנטע השגחה פרטית אין דער‬ ‫ארום‪ ,‬ווערט דאס אויך גערעכנט ווי‬ ‫פינקטליכקייט פון דעם סכום‪ ,‬וועל איך עס‬ ‫"'וועסט נישט גלייבן‪ ',‬זאגט ער‪' .‬מען האט‬ ‫עס ליגט אין א פלעסטיק זעקל‪.‬‬ ‫אי"ה געבן‪.‬‬ ‫דיר געשיקט א 'טעקס ריטוירן' אין דעם‬ ‫סכום פון הונדערט מיט אכט טויזנט שקלים‪.‬‬ ‫"אזוי רעדנדיג פון די חשבונות‪ ,‬האט מיר‬ ‫עס איז מיר א וואונדער‪ .‬איך פארשטיי‬ ‫איר קענט אנפרעגן אייער שאלה בעניני נטילת‬ ‫אויפגעבליצט אין געדאנק אן אנדער חשבון‪:‬‬ ‫ידים וברכת המזון דורכן אריינרופן צו די מערכת‬ ‫נישט פארוואס דו האסט באקומען אזויפיל‪,‬‬ ‫איין טאג נאכ'ן זיך מקבל זיין א חיזוק אין‬ ‫‪718.407.1772‬‬ ‫און פארוואס שוין יעצט‪'.‬‬ ‫מצות ברכת המזון‪ ,‬האב איך באקומען פון‬ ‫נפסק ע"י הרב הגאון ר' נחום צבי מאיר ראזענפעלד שליט"א‬ ‫הימל א טשעק אינעם סכום פון המזו"ן‬ ‫"איך האב געדאנקט דעם אויבערשטן‬ ‫מו"ץ בשיכון סקווירא‪ ,‬ובעל הליכות החיים‬ ‫(‪ - )108‬הונדערט מיט אכט [טויזנט] שקל‪".‬‬ ‫אויף דער גרויסער שפע און באשלאסן זיך‬ ‫הגליון מוקדש‬ ‫ברכת צלח ורכב לידידינו הנכבדים בעלי 'עמיונעט'‬ ‫פאר הערות והארות‪ ,‬סיפורי ישועה‪ ,‬ווי אויך צו באקומען‬ ‫לע"נ איש היקר באנשים‬ ‫‪Uveirachtu‬‬ ‫לרגל הופעת הפילטער החדש‬ ‫מוה"ר משה שמעון ז"ל‬ ‫די גליון אין אימעיל‪ ,‬פארבינדט אייך מיט די מערכת‪:‬‬ ‫‪199 Lee Ave. #377‬‬ ‫בן יבלחט"א מוהר"ר‬ ‫‪Brooklyn N.Y. 11211‬‬ ‫‪contact@uveirachtu.org‬‬ ‫‪7 18.407.17 72‬‬ ‫שרגא פייביל הלוי הי"ו‬ ‫תנצב"ה‬ ‫ו'‬