gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

וקדשתו - אידיש · V'Kidashtoi - Yiddish — האזינו - שבת תשובה (2026-09-14)

מוציא לאור: וקדשתו - אידיש · V'Kidashtoi - Yiddish

שבוע: האזינו - שבת תשובה (2026-09-14)

וקדשתו - אידיש · V'Kidashtoi - Yiddish — האזינו - שבת תשובה (2026-09-14)

פתח את ה-PDF הורדה

‫ג‪++‬ליון‬ ‫גליון ט'‬ ‫חודש תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫הגליון‬ ‫לבחורי סאטמאר‬ ‫וויליאמסבורג‬ ‫חברי חבורת‬ ‫קדושת יום טוב‬ ‫לדעת כי אני ה׳ מקדשכם‬ ‫דבר המערכת‬ ‫תוכן‬ ‫הגליון‬ ‫בעל פה‪ ,‬יעדער פון אונז וועט זיך קענען ווארפן מיט זיין‬ ‫מסכתא ‪" -‬אין דף כ"ג שטייט אזוי און אין דף ס"ז זעט מען‬ ‫אויך היפש ענדליך דערצו" ‪ -‬מיר וועלן קענען שפאצירן צווישן‬ ‫וועג איז געווען א לאנגע און א שווערע‪ ,‬די מרחק‬ ‫פונעם ביז יעצטיגן וואוינארט פונעם חתן ביזן שטאט‬ ‫די‬ ‫ווי די גרויסע חתונה וועט געפראוועט ווערן איז נישט קיין‬ ‫די ווענט פון די מסכתא מיט פארמאכטע אויגן!‬ ‫קליינע‪ ,‬אסאך וועגן און שטעגן וועלן ווארשיינליך באטרויטן‬ ‫ווערן אין שאטן פון די שמחה‪.‬‬ ‫כדי צו באקומען דעם שטופ אויף ווייטער לאמיר דאס פרובירן‬ ‫מיט די ביז יעצטיגע פרקים‪ ,‬לאמיר יעצט אנהייבן איבערגיין‬ ‫דאס האלט אבער גארנישט אפ די שושבונין וועלכע קוקן‬ ‫דבר המערכת‬ ‫אונזערע בלעטער איינמאל און נאכאמאל‪ ,‬לאמיר זיך שטעלן‬ ‫שוין אזוי לאנג ארויס אויף דעם גליקליכן מאמענט זיך צוצואיילן‬ ‫אויף א פארהער אויף די אלע בלעטער‪ ,‬וואס דאס וועט אונז ווי‬ ‫איינצושפאנען דעם פערד און וואגן און זיך ארויסלאזן אויפן‬ ‫‪-‬א‪-‬‬ ‫דערמאנען צו וואו אהין מיר צילן און וואס מיר ווילן עררייכן‪.‬‬ ‫יארכע‪ ,‬און נאך גענוג פרי נישט צו דארפן זיין דער אויף וועם‬ ‫מ'וועט דארפן ווארטן‪.‬‬ ‫טאקע דערפאר האט הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א קובע‬ ‫רבינו הגדול אמרו‬ ‫געווען אז מ'זאל מסדר זיין איין פולע טאג וואס דאס זאל דינען‬ ‫האלטנדיג אין די סאמע ברען פונעם וועג איז די געלויף‬ ‫פאר דעם אויבנדערמאנטן ציל‪ .‬זיך אפשטעלן אריינאטעמען‬ ‫געקומען צו א פלוצלימ'דיגער אפשטעל‪ ,‬די קארעטע שפאצירט‬ ‫‪-‬ב‪-‬‬ ‫וואס און פארוואס מיר טוען‪.‬‬ ‫גענצליך אראפ פון וועג אריין צו א קלענערע שטעטל צופארנדיג‬ ‫צו די ארטיגע קרעטשמע‪.‬‬ ‫***‬ ‫אמירה נעימה‬ ‫פאזע?! ס'איז נישט געווען אפגעשמועסט‬‫"וואס איז די יעצטיגע ָ‬ ‫גלייכצייטיג דינט דער גרויסער יום הקצירה פאר נאך א‬ ‫אזוי?!"‪ ,‬אבער נאכן זיכער מאכן אז יעדער האט באקומען א ברייטן‬ ‫לעגענדארע צוועק‪ .‬די חבורה שטייט כהיום ביי א מספר רב‬ ‫‪-‬ב‪-‬‬ ‫פון א ריזן מספר בחורים‪ ,‬הונדערטער בחורים פארשטייען‬ ‫פארציע לאזט דער ראש המשפחה זיי נישט בלייבן פארוואונדעט‬ ‫און איז זיי מסביר דעם אורזאך פון זיין אומגערישטע באשלוס‪.‬‬ ‫די וויכטיגקייט און די תועלת פון באלאנגען צו אזא חבריא‬ ‫ולבבו יבין‬ ‫קדישא‪ .‬מצד שני שטייען אבער פילע בחורים וואס פאר סיי‬ ‫"ארויסגעפארן זענען מיר מיטן ציל אנצוקומען צום גרויסן‬ ‫וועלכע סיבה האבן זיי געהאט גענומען זייער באשלוס נישט‬ ‫חתונה‪ ,‬מיר פארן שוין אזוי פאר עטליכע שעה‪ ,‬מיר זענען‬ ‫‪-‬ג‪-‬‬ ‫אריינצוטאנצן אינעם עולם הבא מסכת‪ ,‬וואס פעלט עס אויס‪,‬‬ ‫פארנומען אויסרעכענען צו זאל מען נעמען די וועג אדער‬ ‫יענע וועג‪ ,‬איינער האט רייזע פיבער און איינער איז סתם אזוי‬ ‫כ'האב שוין גענוג לימודים‪ ,‬כ'האב סייווי נישט קיין צייט‪ ,‬ס'איז‬ ‫רפארן פונעם‬ ‫פא ָ‬‫אנגעדרייט‪ ,‬מיר האבן צוביסלעך אנגעהויבן ַ‬ ‫נעימות השבת‬ ‫נישט געמאכט פאר מיר‪ ,‬א‪.‬א‪.‬וו‪.‬‬ ‫מטרה‪ ,‬מיר פארגעסן צו וואו אהין מיר צילן"‪.‬‬ ‫ביי דעם מאמענט רופט זיך אויס פאר יעדעם איינעם‪ ,‬כל‬ ‫‪-‬ג‪-‬‬ ‫אשר בשם בחור יכונה‪ ,‬נישט קיין חילוק צו די האסט דיר‬ ‫"דאס איז די סיבה פון די יעצטיגע אפשטעל‪ ,‬זיך פשוט‬ ‫נאכאמאל קלאר מאכן‪ ,‬מיר פארן נישט סתם אבי‪ ,‬מיר פארן‬ ‫דערקלערט גוטע בחור צו שוואכע בחור‪ ,‬נישט קיין חילוק צו‬ ‫מיטצוהאלטן די גרויסע שמחה!"‪.‬‬ ‫נואם הכבוד‬ ‫דיינע כשרונות העלפן דיר ארויס צו לערנען אדער גאר פארקערט‪,‬‬ ‫קיינע חילוק! אויב ווילסטו אנקומען צום תכלית ‪ -‬קענסטו‬ ‫***‬ ‫‪-‬ו‪-‬‬ ‫אנקומען! חבורת קדושת יום טוב איז נישט קיין "מצויינים‬ ‫מיר זענען אינאיינעם ארויף אויפן 'קדושת יום טוב באן' מיטן‬ ‫ישיבה"‪ ,‬חבורת קדושת יום טוב איז נישט געאייגנט בלויז פאר‬ ‫פלאן אנצוקומען צום מטרה‪ :‬יעדע חסידיש בחור פארמאגט‬ ‫אמת תורתינו‬ ‫די וועלכע האבן באקומען א הונדערט אויף אלע זייערע בחינות‪,‬‬ ‫אן עולם הבא מסכת‪ ,‬יעדע געהויבענע תלמיד ישיבותינו הק'‬ ‫בכלל נישט! חבורת קדושת יום טוב איז אפן פאר סיי וועלכע‬ ‫דרייט זיך ארום מיט א פולע מס' אין מח! א פולע שלימות‬ ‫‪-‬י‪-‬‬ ‫בחור וואס זוכט די וועג ארויף‪ ,‬וואס דארשט פאר עפעס מער‬ ‫אין איינע פון די ל"ו מסכתות הש"ס! בעל פה!‬ ‫און עפעס העכערס‪ ,‬און איז זיך גרייט אנצושטרענגען צו זיין‬ ‫דאס איז דער ציל‪ .‬די מיטלען זענען עטליכע‪ ,‬קודם פשוט‬ ‫יום שכולו תורה‬ ‫א טייל פון א געהויבענע חבורה‪.‬‬ ‫גוט אפלערנען די בלעטער‪ ,‬עס גוט צוזאמנעמען און קלאר‬ ‫אין פאקט איז כהיום יום דא צענדליגער בחורים וועלכע‬ ‫ארויסהאבן‪ .‬צווייטנס מסדר זיין א סדר לחזרה איבערצוגיין די‬ ‫‪ -‬יא ‪-‬‬ ‫האבן זיך אייביג געשוואוירן אז זיי וועלן שוין קיין בלאט גמרא‬ ‫בלעטער בפנים און בע"פ‪ ,‬שקלא וטריא און סיכום השיטות‪,‬‬ ‫נישט קענען‪ ,‬אוודאי האט ער ווייטער געלערנט‪ ,‬אבער קיינמאל‬ ‫איינמאל און נאכאמאל‪ ,‬אויף א וועג אז ס'זאל ווערן שגור‬ ‫בפיו‪ .‬והשלישית ‪ -‬וזו העיקר ‪ -‬זיך צוגעוואוינען צוזאמנעמען א‬ ‫ישקו העדרים‬ ‫מיט א ציל אויף צו חזר'ן און פארהערן‪ ,‬אבער אצינד שטייען‬ ‫פולע בלאט גמרא אינטער א מינוט‪ ,‬זיך מרגיל זיין אין קלארע‬ ‫זיי ערגעץ ווי זיי וואלטן קיינמאל נישט פארגעשריבן‪ ,‬איינער‬ ‫‪ -‬יג ‪-‬‬ ‫גרייט זיך זיך צו פארהערן א פרק‪ ,‬איינער א לייכטערע מסכתא‬ ‫קורצע סיכומים‪ ,‬וויסן צו צוטיילן די כללים פון די פרטים‪ ,‬די‬ ‫שרשים פון די ענפים‪ .‬פערטנס די כסדר'דיגע חזרות‪ ,‬אפילו די‬ ‫און איינער בלויז עטליכע בלעטער‪ ,‬אבער דאס איז גארנישט‬ ‫וואס מ'האט נישט פארגעשריבן אויפן צעטל‪ ,‬אויסנוצן יעדע‬ ‫דבר החבורה‬ ‫גורע פון זיין סטאטוס אלס חבר החבורה‪.‬‬ ‫איבריגע מינוט איבערצוגיין נאכאמאל די בלעטער‪ ,‬שפאנענדיג‬ ‫צו באלאנגען אין די חבורה דארף מען נישט זיין דאס אדער‬ ‫מיט א טריט טיפער אריין אינעם עולם הבא אויף דער וועלט‪.‬‬ ‫‪ -‬טז ‪-‬‬ ‫יענץ‪ ,‬בלויז א דערהויבענע חסידישער בחור‪ .‬דאס איז ריכטיג‬ ‫עולמך תראה בחייך‪.‬‬ ‫שוה לכל נפש מיטן פולן זין פון ווארט‪.‬‬ ‫אט דאס איז די סיבה פון די יעצטיגע אפשטעל‪ ,‬לאמיר א‬ ‫צו זיין א קדושת יום טוב בחור דארף מען 'ווילן' נישט‬ ‫מינוט אריינטראכטן צו וואו אהין מיר גייען‪ ,‬מיר זענען אויפן‬ ‫'קענען'‪ .‬געדענק‪ ,‬אז דו ווילסט ‪ -‬קענסטו!‬ ‫וועג צו א מציאות אז מיר וועלן אלע קענען א גאנצע מסכתא‬ ‫א‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫אמירה נעימה‬ ‫רבינו הגדו‪++‬ל אמרו‬ ‫לקט דרבי הדרהכ והתעוררות בדרכי עובדת ה'‬ ‫לקט דרבי הדרהכ והתעוררות‬ ‫ששמענו מאת כבוד מרן‬ ‫בדרכי עובדת ה'‬ ‫הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א‬ ‫ששמענו מאת איתן אדונינו‬ ‫כ"ק מרן רביונ הגה"ק שליט"א‬ ‫עס קומט יעצט די הייליגע טעג‪ ,‬ימי הרחמים והרצון‪ ,‬וואס יעדע תפילה פון‬ ‫יעדן טאג מאכט אויס‪ ,‬מ'איז מתפלל אויף יעדן טאג‪ ,‬אויף יעדע מינוט‪ ,‬וויאזוי‬ ‫ס'זאל גיין און וויאזוי ס'זאל זיך פירן הן ברוניות והן בגשמיות‪ ,‬פארשטייט זיך‬ ‫אז דער אויבערשטער האט געגעבן א בחירה ביד האדם‪ ,‬אבער פון יעצט שרייבט‬ ‫וואס איז חסידות?‬ ‫מען שוין אפ וויאזוי ס'זאל צוגיין‪.‬‬ ‫ס'אז דא חסידות אין חיצוניות און‬ ‫יעדע איד‪ ,‬יעדע יצירה און יעדע בריאה‪ ,‬אלעס איז תלוי אין די גרויסע טעג וואס‬ ‫ס'קומט יעצט‪ ,‬ס'ווענדט זיך יעצט אין ענק וואסערע תפילות מ'וועט אראפלייגן‪,‬‬ ‫ס'איז דא חסידות אין פנימיות‪ ,‬דאס‬ ‫מיט וויפיל ערנסטקייט ס'וועט זיין‪ ,‬וויפיל מ'וועט זיך צוגרייטן וואס 'מלכיות זכרונות‬ ‫חיצוניות ווייזט נאר אויפן פנימיות‪ ,‬אבער‬ ‫שופרות' מיינט‪ ,‬וואס די תפילות פון ראש השנה מיינט‪ ,‬וואס ס'מיינט 'וידע כל‬ ‫דער עיקר איז חסידות אין פנימיות‪.‬‬ ‫פעול כי אתה פעלתו'‪ ,‬אז אפילו א דומם זאל וויסן אז ס'איז דא א באשעפער‪ ,‬ווי‬ ‫מ'גייט און ווי מ'שטייט זאל מען וויסן אז ס'איז דא א באשעפער אויף דער וועלט‪,‬‬ ‫דער הייליגער ראפשיצער רב אין זרע‬ ‫און אונז אוודאי‪ .‬ס'איז טאקע אזא הסתרת פנים‪ ,‬ס'איז הסתר בתוך הסתר‪ ,‬ס'איז‬ ‫אבער א זמן וואס מ'קען זיך אסאך אויסבעטן!‬ ‫קודש (פרשת תרומה) זאגט‪ ,‬וואס הייסט‬ ‫א חסיד? א חסיד הייבט זיך אן מיט‬ ‫דער אויבערשטער קוקט ארויס אויף תפילות ישראל‪ .‬ס'איז דא צוויי וואס ווארטן‬ ‫איינער אויפן צווייטן‪ ,‬אונז ווארטן אויפן אויבערשטן ‪ -‬אזויווי מיר זאגן יעדן טאג‬ ‫לערנען תורה‪ ,‬תורת חסד‪ ,‬דאס הייסט‬ ‫און נאכמער שבתים און ימים טובים‪ ,‬כי מחכים אנחנו לך‪ ,‬אונז ווארטן אויפן‬ ‫א חסיד‪ ,‬ווער ס'זיצט און לערנט‪ ,‬און‬ ‫אויבערשטן ‪ -‬און דער אויבערשטער ווארט אויף אונז‪ ,‬אזויווי מיר זאגן ביי ונתנה‬ ‫דאס איז די ערשטע זאך פון חסידות‪,‬‬ ‫תוקף‪" ,‬ועד יום מותו תחכה לו" דער אויבערשטער ווארט אויף א איד‪" ,‬אם ישוב"‬ ‫אויב א איד טוט תשובה‪" ,‬מיד תקבלו" נעמט אים דער אויבערשטער גלייך אן‪.‬‬ ‫זיצן און לערנען!‬ ‫און יעדער איינער האט אויף וואס תשובה צו טון‪ ,‬ס'איז נישט דא אזא זאך‪,‬‬ ‫די צווייטע זאך איז דאווענען‪ ,‬דאווענען‬ ‫אין צדיק בארץ אשר יעשה טוב ולא יחטא‪ ,‬ווען מ'זאל ווען אמת'דיג וויסן וויאזוי‬ ‫מיט א ברען מיט א התלהבות און מיט‬ ‫מ'מעסט אפ די מעשים וואלט מען מסתמא געווען סאך מער דערשראקן‪ ,‬מיר‬ ‫האבן נאר נישט קיין 'עיני השכל' אז מ'זאל קענען זען וואס ס'קומט פאר אין‬ ‫א פלאם מיט א קול‪ ,‬מען שטעלט זיך‬ ‫הימל‪ ,‬פארן ישמח משה האט מען מגלה געווען‪ ,‬אזויווי ס'שטייט אין ייטב לב אין‬ ‫אראפ אויף א פלאץ און מען קומט‬ ‫פרשת לך לך‪ ,‬אז ער איז צוגעגאנגען ראש השנה און נאך אזא עבודה וואס דער‬ ‫צייטליך צום דאווענען און מען דאווענט‪,‬‬ ‫הייליגער ישמח משה האט אפגעראכטן האט ער געמיינט אז זיכער איז אלעס‬ ‫פיין אין וואויל‪ ,‬ראש השנה ביינאכט האט מען אים אבער געוויזן די חשבון אביסל‬ ‫מען האט נישט אינזין די גאנצע וועלט‪,‬‬ ‫אנדערש‪ ,‬איז ער שוין אויפגעשטאנען ר"ה צופרי מיט אן אנדערע פחד‪ ,‬ער האט‬ ‫אלעס ווערט אוועקגעשטעלט אין די‬ ‫געזען אז ס'גייט נישט די חשבון ממש אזוי וויאזוי מענטשן מיינען‪ .‬אויב דאס איז‬ ‫זייט‪ ,‬יעצט דאווען איך און איך האב‬ ‫געווען ביים ישמח משה נו וואס זאלן אונז זאגן?‪...‬‬ ‫אינזין נאר דעם הייליגן באשעפער‪.‬‬ ‫מ'טאר נישט ווערן פארנארט‪ ,‬מ'דארף וויסן וואס מ'איז! ‪ -‬דער רבי ז"ל טייטשט‬ ‫די וואך א מורא'דיגע טייטש‪ ,‬רש"י זאגט "אין לך שופט אלא שבימיך"‪ ,‬מ'דארף‬ ‫און די זעלבע איז ווען מען איז מקיים‬ ‫גיין צו אים "כמו שהוא"‪ ,‬וואס הייסט כמו שהוא? זאגט דער רבי ז"ל אז "כמו‬ ‫א מצוה‪ ,‬איז מען עס מקיים מיט א‬ ‫שהוא" מיינט אז ער זאל וויסן וואס ער איז‪ ,‬ער זאל זיך אליינס נישט פאפן‪ ,‬ער‬ ‫זאל וויסן וואס זיין מצב איז‪ .‬דאס איז געזאגט געווארן אפילו ביי א שופט‪ ,‬אוודאי‬ ‫התרוממות הנפש‪ ,‬מיט א שמחה‪ ,‬מיט‬ ‫איז דאס געזאגט געווארן אויף אונז‪.‬‬ ‫א חיות דקדושה מיט א לעבעדיגקייט‪,‬‬ ‫און מיט א גליק‪ ,‬וויסן איך האב א‬ ‫מ'דארף זיך פארבעסערן‪ ,‬מ'דארף מתקן זיין די מעשים‪ ,‬מ'דארף זיך מקבל זיין‬ ‫קבלות טובות‪ ,‬מ'דארף אריינגיין צו די ימים נוראים מיט אן ערנסטקייט‪ .‬די זמן‬ ‫געוואלדיגע זכיה אז איך קען מקיים‬ ‫גייט זיך יעצט ענדיגן‪ ,‬דארף מען געדענקען אז אפילו מ'איז אינדערהיים‪ ,‬מ'איז‬ ‫זיין א מצוה‪ ,‬איך האב די זכיה צו טון‬ ‫נישט אין די מסגרת הישיבה‪ ,‬דארף מען געדענקען נזהר צו זיין אין כיבוד אב‬ ‫דעם רצון ה'‪.‬‬ ‫ואם‪ ,‬זיך מקבל זיין וואס מ'גייט לערנען דעם בין הזמנים‪ ,‬האסט שוין געענדיגט‬ ‫די לימודים פון דא? ס'איז דא גענוג און נאך וואס צו לערנען! יעדער איינער זאל‬ ‫זיך אפשרייבן וואס זיין פלאן איז צו לערנען בין הזמנים און וויפיל שעות ער גייט‬ ‫דאס הייסט א חסיד'ישער בחור! ואידך‬ ‫אריינלייגן‪ .‬און אז מ'לעבט אביסל מיט א מסגרת און מיט אן עול וועט עס זיכער‬ ‫פירושא זיל גמור‪ ,‬די אנדערע זאכן זענען‬ ‫זיין לשם ולתפארת!‬ ‫שוין תולדות און תולדות פון תולדות‪,‬‬ ‫דער אויבערשטער זאל העלפן מיר זאלן אלע האבן א כתיבה וחתימה טובה‬ ‫אבער דאס זענען די יסודות‪.‬‬ ‫און א גוט געבענטשט יאר‪ ,‬זיך אויסבעטן אלעס גוטס און די תפילות זאלן נתקבל‬ ‫ווערן לרחמים ולרצון‪ ,‬מיר זאלן שוין זוכה זיין צו הערן דעם שופר של משיח ווען‬ ‫מתוך דבריו לתלמידי ישיבה קטנה‬ ‫דער טאטע זאל זיין געזונט וועט אונז פירן קעגן משיח צדקינו‪ ,‬במהרה בימינו אמן‪.‬‬ ‫ט"ו בשבט שנת תשע"א לפ"ק‬ ‫מתוך דבריו לתלמידי ישיבה לצעירים‬ ‫יום ב' פרשת תבא שנת תשפ"ב לפ"ק‬ ‫תשוח"ח לועד להוצאת ספרי כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א‬ ‫שמסרו לנו הדב"ק לדפוס‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫ב‬ ‫ולבבו יבין‬ ‫פרקי התבוננות במצות תשובה הנוגע לכל יום ויום ובפרט לעשרת ימי תשובה‬ ‫כל אחד יכול לעשות תשובה בניקל‬ ‫שלחה לעולם הזה רחוק ממקום כבודו‬ ‫יכם" עכ"ל‪ ,‬ואף שמצות תשובה‬ ‫ְמׁשּוב ֵֹת ֶ‬ ‫א‬ ‫לעבדו ולשמור מצוותיו וחוקיו באותו‬ ‫הוא בכל יום‪ ,‬מכל מקום בימי אלול‬ ‫יַ ַען ִּכי נִ ְכנַ ע ִמ ָּפנַ י‪ :‬תשובה הוא שיכיר‬ ‫המקום‪ ,‬ומכח תקפת יצר לב האדם נכשל‬ ‫ותשרי יותר מתקבל כמו שכתב הרמב"ם‬ ‫האדם שסר מדרך הישר שהוא צריך‬ ‫לפעמים לשכוח ולהסיח דעת ממה שמוטל‬ ‫בפ"ב מהלכות תשובה (הלכה ו) "אף על פי‬ ‫לילך‬ ‫עליו ועוזב ְמקֹור ַמיִ ם ַחּיִ ים‪ַ ,‬ל ְחצֹב לעצמו‬ ‫שהתשובה והצעקה יפה לעולם‪ ,‬בעשרה‬ ‫ּבֹארֹות ּבֹארֹת נִ ְׁש ָּב ִרים ֲא ֶׁשר ֹלא יָ ִכלּו‬ ‫הימים שבין ראש השנה ויום הכפורים היא‬ ‫גודל מתנת השי"ת שיכולים‬ ‫ַה ָּמיִ ם‪ ,‬אמנם כאשר האדם 'כאפט זיך‬ ‫יפה ביותר ומתקבלת היא מיד‪ ,‬שנאמר‬ ‫לשוב אליו ובפרט בחודש אלול‬ ‫ביים הארצן' וזוכה שה' הטוב מזכירו‬ ‫ִּד ְרׁשּו ה' ְּב ִה ָּמ ְצאֹו‪[ ,‬ודרשו חז"ל (ר"ה יח‪):‬‬ ‫ברוך הוא אלקינו אשר טוב גמלנו‪ ,‬מתנה‬ ‫מצבו‪ ,‬ומתבונן בין לבים קונו ברוע מעלליו‬ ‫אלו עשרה ימים שבין ראש השנה ליום‬ ‫היותר טובה שנתן לנו השי"ת שאף אם‬ ‫ומיצר לו ונאנח בתוך תוכיות לבבו 'אוי‬ ‫הכיפורים] עכ"ל‪ ,‬וכבר כתב במג"א סו"ס‬ ‫אדם חוטא ומורד לפני מלך הכבוד אדון‬ ‫לי‪ ,‬עוד הפעם סרתי מדרך הישר'‪ ,‬רגע זו‬ ‫תר"ג שיעסוק בספרים המדברים במצוות‬ ‫הכל אשר נפח באפו רוח חיים ורועה אותו‬ ‫של התבונות והכרה‪ ,‬אשר בתוך 'הבנה'‬ ‫תשובה‪ ,‬על כן נשתדל לכתוב קצת הקדמות‬ ‫מאז שפתח בפעם הראשונה בבת עיניו‬ ‫הזה הרי הוא מתחרט על העבר‪ ,‬ומשתוקק‬ ‫לעורר הלב‪ ,‬ולהתעורר ללמוד ולהבין "בתוך‬ ‫עד יום הזה‪ ,‬והאדם שנמשך אחר הרוח‬ ‫שלא להיכשל עוד הפעם בחטא הזה‪ ,‬זהו‬ ‫ספרי הקודש בפנים"‪ ,‬שדבריהם כגחלי‬ ‫שטות לעבור פי מלכו וקדושו‪ ,‬שעוד פתח‬ ‫קיום מצות התשובה‪ ,‬לבבו הבין והכיר‬ ‫אש‪ ,‬ובס"ד נבאר דברינו בבי תרי ותלת‬ ‫לפניו דלתי תשובה לשוב לתקן הדרכים‬ ‫מהמעמד שהיה צריך להיות‪ ,‬והמעמד‬ ‫לעורר הלב במצות תשובה‪.‬‬ ‫להתנהג בדרך הישר והטוב והשי"ת מקבלו‬ ‫שעומד עכשיו‪ ,‬ושב לבוראו‪.‬‬ ‫בתשובה‪ ,‬כאשר פותח רבינו יונה ספרו‬ ‫מהות תשובה‪" :‬א מינוט‬ ‫'שערי תשובה' "מן הטובות אשר היטיב‬ ‫כפי שמרחיב האדם הכרת התשובה‬ ‫פון קלארקייט"‬ ‫השם יתברך עם ברואיו‪ ,‬כי הכין להם הדרך‬ ‫זוכה לקיים המצוה ביותר שלימות‬ ‫ּול ָבבֹו יָ ִבין וָ ָׁשב וְ ָר ָפא לֹו‪,‬‬ ‫כתיב (ישעיה ו י) ְ‬ ‫לעלות מתוך פחת מעשיהם ולנוס מפח‬ ‫אמנם הגם דרגע זו נקרא 'השבה'‪ ,‬עם‬ ‫מילין זעירין הללו מגלים ומבארים כל מהות‬ ‫פשעיהם לחשוך נפשם מני שחת‪ ,‬ולהשיב‬ ‫כל זה ווי טיפער און ברייטער שמתבונן‬ ‫'ּול ָבבֹו‬ ‫וקיום מצוה יקרה זו של תשובה‪ְ ,‬‬ ‫מעליהם אפו‪ ,‬ולמדם והזהירם לשוב אליו‬ ‫בזה ביותר מקיים המצוה‪ ,‬ווי טיפער און‬ ‫יָ ִבין' ‪" -‬א מינוט פון קלארקייט"‪ .‬דהן יֵ ֶצר‬ ‫כי יחטאו לו לרוב טובו וישרו‪ ,‬כי הוא‬ ‫ברייטער שמתבונן ברוע מעלליו מעצמו‬ ‫ֵלב ָה ָא ָדם ַרע ִמּנְ ֻע ָריו ודין גרמא דנזיקין‬ ‫ידע יצרם שנאמר (תהלים כה ח) טֹוב ְויָ ָׁשר‬ ‫יתוספו אצלו החרטה‪ ,‬ווי טיפער און‬ ‫שמשך השנה ישכח האדם חובת וסיבת‬ ‫יֹורה ַח ָּט ִאים ַּב ָּד ֶרְך‪ ,‬ואם הרבו‬ ‫ה' ַעל ֵּכן ֶ‬ ‫ברייטער שמתבונן בודאי ירצה להוסיף‬ ‫ביאתו לעולם השפל הזה‪ ,‬ונשמתו היקרה‬ ‫לפשוע ולמרוד ובגד בוגדים בגדו‪ ,‬לא‬ ‫גדרים וסייגים‪ ,‬אך כל זה להרחיב המצוה‪,‬‬ ‫נשלחה רחוק ומנותק מארצה וממולדתה‬ ‫סגר בעדם דלתי תשובה‪ ,‬שנאמר (ישעיה‬ ‫אבל קיום המצוה הוא ברגע הראשון‪,‬‬ ‫אשר זכתה לישב שם בבית אביה תחת‬ ‫לא ו) ׁשּובּו ַל ֲא ֶׁשר ֶה ְע ִמיקּו ָס ָרה ונאמר‬ ‫ואמנם זה רק ההתחלה לעלות מדרגא‬ ‫כסא הכבוד ליהנות מזיו השכינה‪ ,‬והשי"ת‬ ‫ׁשֹוב ִבים ֶא ְר ָּפה‬ ‫ָ‬ ‫(ירמיה ג כב) ׁשּובּו ָּבנִ ים‬ ‫נעימות השבת‬ ‫אקוד על אפי ואפרוש לך כפי עת כי אפתח פי בנשמת כל חי (זמירות ליל שב"ק)‪.‬‬ ‫והנראה לפרש עפ"י מה שהביא א"ז זללה"ה בייטב פנים (מאמר אבני זכרון אות עה) שהרה"ק הרבי ר'‬ ‫זושא ביקש להיות לו יראה כמו מלאך‪ ,‬ומילא ה' משאלותו ונפל עליו פחד ויראה גדול עד שלא היה לו‬ ‫ציצים ופרחים‬ ‫לזוז ממקומו בל יתנועע מרוב הפחד ויראת ה'‪ ,‬ואז פירוש הפסוק (שמות כ טו) וירא העם וינועו‪ ,‬כשרואים‬ ‫בקדושת וסגולת‬ ‫שהאפשריות לנוע אבר‪ ,‬אזי בודאי ויעמדו מרחוק‪ ,‬כי העובד ה' צריך שיעמוד באימה ויראה עד שמרוב הפחד‬ ‫לא יוכל לנוע איבריו כלל‪ ,‬עכדה"ק‪.‬‬ ‫יום שבת קדשינו‬ ‫ולפי"ז יתפרש אמרינו‪ ,‬אקוד על אפי ואפרוש לך כפי‪ ,‬כי על כן באתי להודות לה' על כל החסד אשר עשה‬ ‫משלחנו של כבוד‬ ‫עמדי‪ ,‬שעל אף שאני בא לומר שירות ותשבחות לה' ולומר לפניו שירה‪ ,‬בכל זה אני זוכה לעת כי אפתח פי‪,‬‬ ‫מה אשיב לה' שהיכולת בידי לפתוח פי בהודאה באמירת נשמת כל חי‪ ,‬כי מרוב הפחד היה לנו לעמוד ברתת‬ ‫מרן הגה"צ אבד"ק‬ ‫ובזיעה כאבן דומם מבלי כח לפתוח פיו באמירת גודל שבחא הדין‪ ,‬אמנם הקב"ה ברוב רחמיו נותן ליעף כח‬ ‫ור"מ שליט"א‬ ‫לפתוח פה בנשמת כל חי‪.‬‬ ‫ג‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫ולבבו יבין‬ ‫בלי חרטה‪ ,‬וכמו שמצינו באחאב שנכנע‬ ‫יחוד המעשה פ"ה) "ואל תחשוד אבותיך במה‬ ‫לדרגא כדי להגיע לשלימות הסרת טינופי‬ ‫מלפני ה' בזה שקרע בגדיו וצם ושכב בשק‪,‬‬ ‫שמסרו לך מאופני טובותיך‪ ,‬ואל תסתור‬ ‫החטא שלא ישאר על האדם כתמי העונות‪,‬‬ ‫שנראה כמתחרט על מה שעשה‪ ,‬ולא עזב‬ ‫עצתם במה שהורו אותך‪ ,‬כי אין עצה שתעלה‬ ‫ולהרגיל את עצמו שלא לשוב עוד לכסלה‪,‬‬ ‫כל חטאיו‪ ,‬ועם כל זה הועיל לו‪ ,‬כדכתיב‬ ‫בדעתך שלא קדמוך לדעתה‪ ,‬ועמדו על‬ ‫אך קיום המצוה הוא ההכנעה ושברון הלב‪,‬‬ ‫(מלכים א' כא כט) יַ ַען ִּכי נִ ְכנַ ע ִמ ָּפנַ י ֹלא ָא ִביא‬ ‫כל מה שמביאה אליו מטוב ורע"‪ ,‬ולכן‬ ‫וזה שייך לכל אחד בכל מצב שהוא‪.‬‬ ‫ָה ָר ָעה ְּביָ ָמיו וגו'‪ ,‬עיי"ש‪ ,‬ועיין דרשות הר"ן‬ ‫אין דברינו אמורים לאלו אשר יצאו לדרך‬ ‫שכתב (סוף דרוש העשירי) "ומי שמשלים חק‬ ‫עקלתון לתור את הארץ ומלואה למצוא‬ ‫ב‬ ‫תשובתו הרי זה משובח‪ ,‬ומי שאינו משלים‬ ‫מרגוע לנפשם אולי ימצא איזהו המדבר‬ ‫ממדריגה למדריגה‪ :‬גם לפני שזוכה האדם‬ ‫בה אלא שהתחיל בה ולא גמרה הרי הקל‬ ‫לנשמתו ושורש נפשו‪ ,‬כי מי שמתעקש‬ ‫שיגיע למדריגה שלא יחזור לסורו נחשב‬ ‫מחטאתו‪ ,‬שאפילו מי שמשים אל לבו דעת‬ ‫ימצא לעולם קושיות‪ ,‬וישארו לו לעולם‬ ‫כשב ותשובתו מתקבלת‬ ‫לשוב בתשובה מקל עונשו"‪ ,‬והביא ראיה‬ ‫תמיהות על מה שיאמרו לו‪ ,‬וחבל על הזמן‬ ‫יש אשר מתיאשים להגיע לתכלית‬ ‫לדבריו מדיוק של שני פסוקים בפרשת‬ ‫להתחיל לסתור קשיותיו ותמיהותיו‪ ,‬רק‬ ‫התשובה שלא ישובו עוד לכסלה‬ ‫תשובה דאחד מדבר מאלו שעושים תשובה‬ ‫מי שעושה כל מה שראה ולימד מאבותיו‬ ‫והנה הכל חפצים ליראה שמיך‪ ,‬ובפרט‬ ‫שלימה‪ ,‬והשני למי שעושה תשובה רק‬ ‫ורבותיו‪ ,‬אך רוצה להתבונן במעשיו ולהרחיב‬ ‫כשמתקרב ובא ימי הרחמים ורצון שמיוחדים‬ ‫בהרהורי הלב ולא השלימו למעשה‪ ,‬והפסוק‬ ‫קצת הענין‪ ,‬להם אמורים דברינו הבאים‪,‬‬ ‫למצות תשובה‪ ,‬נתעורר בלבות בני ישראל‬ ‫מבטיח שגם הוא ינצל מעונש‪.‬‬ ‫ויהיו נא אמרינו לרצון‪.‬‬ ‫תשוקה וכיסופין להחזיר לחק אבינו שבשמים‬ ‫התנאי שיעיד יודע תעלומות‬ ‫לחדש ימינו כקדם‪ ,‬ועם כל זה מצוי אצל‬ ‫האדם מקריב קרבן אף אם אינם‬ ‫בני אדם שיתרשלו במצוה יקרה זו מכח‬ ‫יודעים אם לא ישוב עוד לסורו‬ ‫אינו רק לדרגת תשובה גמורה‬ ‫רבינו הרמב"ם בתוך ספרו הגדול היד‬ ‫כמה ספיקות שנתפשט בלבות בני אדם‪,‬‬ ‫גם המהר"ם שיק (מצוה שס"ה) נקט שווידוי‬ ‫להיות שהם מרגישים בעצמם שכל כך פעמים‬ ‫החזקה אשר עשה מש"ה‪ ,‬יחוד ספר בפני‬ ‫בפה אפילו כשאינו מוסכם בלבו באמת‪,‬‬ ‫התחילו וקיבלו על עצמם קבלות טובות‬ ‫עצמו לבאר מצות ומהות התשובה‪ ,‬ושם‬ ‫ואינו מקבל לעשות רק טוב‪ ,‬מועיל הווידוי‬ ‫לישר דרכיהם‪ ,‬ושוב נפלו בפח היצר‪ ,‬וזה‬ ‫בפרק א' מבאר יסוד מצות וידוי ותשובה‪,‬‬ ‫בזה שמראה שעז רצונו לעשות רצון בוראו‪,‬‬ ‫גורם אבד סברם מלהתחיל שוב בהתחדשות‬ ‫ולא הזכיר כלל בתוך דבריו תנאי קודם‬ ‫ורע עליו שאינו יכול לעשותו בשלימות‬ ‫לעזוב דרך רשע בכוחות חדשות‪ ,‬וישנם‬ ‫למעשה התשובה שצריך שיעיד עליו יודע‬ ‫מפני שיצר הרע מעכבו‪ ,‬והביא ראיה ממה‬ ‫אשר נמנעים מכח התנאי שהעמיד רבינו‬ ‫תעלומות שלא יחזןר עוד לדרכים האלו‪,‬‬ ‫שמצינו דתנאי לכל המביא קרבן חטאת‬ ‫הרמב"ם (פ"ב ה"ב) שכתב "ומה היא התשובה‪,‬‬ ‫ורק בפרק ב' שמתחיל לבאר 'אי זו היא‬ ‫להתוודות על מה שחטא‪ ,‬והכהנים מקריבים‬ ‫הוא שיעזוב החוטא חטאו‪ ,‬ויסירו ממחשבתו‪,‬‬ ‫תשובה גמורה'‪ ,‬שם מונה והולך כמה דברים‬ ‫קרבנו ואוכלים ומברכין על אכילת הקרבן‪,‬‬ ‫ויגמור בלבו שלא יעשהו עוד‪ ,‬שנאמר (ישעיה‬ ‫חוץ מחרטה ועזיבת החטא‪ ,‬ובתוכם שיגמור‬ ‫ואיך יכולין לסמוך על זה אולי לא שב‬ ‫נה ז) יַ ֲעזֹב ָר ָׁשע ַּד ְרּכֹו ְו ִאיׁש ָא ֶון ַמ ְח ְׁשב ָֹתיו‪,‬‬ ‫בלבבו שלא לשוב עוד למעשיו הרעים ויעיד‬ ‫בתשובה שלימה‪ ,‬והלוא כהנים אינם יודעים‬ ‫וכן יתנחם על שעבר‪ ,‬שנאמר (ירמי' לא יח)‬ ‫עליו יודע תעלומות‪ ,‬ועל כרחך נראה שגם‬ ‫תעלומות‪ ,‬ועל כרחך אפילו בכהאי גוונא‬ ‫ׁשּובי נִ ַח ְמ ִּתי‪ ,‬ויעיד עליו יודע‬ ‫ִ‬ ‫ִּכי ַא ֲח ֵרי‬ ‫הרמב"ם לא העמיד הדרגא שיעיד עליו‬ ‫לא מקרי זבח רשעים תועבה כיון שניחם‬ ‫תעלומות שלא ישוב לזה החטא לעולם‪,‬‬ ‫יודע תעלומות כתנאי קודם למעשה‪ ,‬רק‬ ‫על רעתו‪ .‬וזה הטעם שחילק הרמב"ם דרגת‬ ‫ׁשּובה יִ ְש ָֹר ֵאל וגו' ְוֹלא‬ ‫ָ‬ ‫שנאמר (הושע יד ב‪)-‬‬ ‫חילק מצות התשובה לשתים‪' ,‬עצם ההשבה'‬ ‫התשובה לשנים‪ ,‬דגם הוא סובר שמקיימים‬ ‫ֹלקינּו ְל ַמ ֲע ֵשֹה יָ ֵדינּו ֲא ֶׁשר ְּבָך‬‫ֹאמר עֹוד ֱא ֵ‬ ‫נ ַ‬ ‫אשר די בלי שיעיד יודע תעלומות‪ ,‬ומעלה‬ ‫מצות תשובה אפילו לפני שזוכים לשוב‬ ‫וגו' עכ"ל‪ ,‬ולכן יש שמחליטים שחס ושלום‬ ‫יתירה לזכות לדרגת 'תשובה גמורה' וזהו‬ ‫בכל הלב ויעיד עליו יודע תעלומות שלא‬ ‫אין תשובתם נחשב לכלום היות כי יודעים‬ ‫'שיעיד עליו יודע תעלומות שלא ישוב לזה‬ ‫ישוב לזה החטא לעולם‪ ,‬אלא דבודאי סוף‬ ‫מרת נפשם ומתייאשים את עצמם מלעוד‬ ‫החטא לעולם'‪.‬‬ ‫ותחלית המדריגה של מצוות תשובה להגיע‬ ‫לזכות לשוב להשי"ת באמתית לבבם‪.‬‬ ‫למצב זו שלא ישיב לכסלו עוד‪ ,‬ויגיע האדם‬ ‫התשובה גם כי אינה‬ ‫למצב ומעמד שיחיה האדם בקשר תמידי‬ ‫שלימה נחשב כהשבה‬ ‫שלא לנטות ממה שהורו לנו רבותינו‬ ‫עם השי"ת ועולם ועד לא תהיה פרידה‪,‬‬ ‫וביאור הדבר כי יש מדריגות רבות‬ ‫ולפני שנבאר בס"ד ָּד ָבר ָּד ֻבר ַעל ָא ְפנָ יו‬ ‫ומכל מקום כל שאדם יש לו 'מינוט' של‬ ‫בתשובה‪ ,‬וכמו שכתב המבי"ט בספרו בית‬ ‫להסיר טענה הלזו מכל וכל‪ ,‬נקדים בדרך אגב‬ ‫התבוננות אמיתית‪ ,‬מרדה אחת בלבבו‪,‬‬ ‫אלקים (שער התשובה פי"ב) דמצות תשובה אינו‬ ‫יסוד גדול בעבודת בוראנו יתברך ויתעלה‪,‬‬ ‫מצב של "לבבו יבין"‪,‬שאז מגלה האדם‬ ‫כשאר המצות שהעושה חלק המצוה אין לו‬ ‫שעל כל ספק שנתעורר בלב האדם צריך‬ ‫בלבבו שהוא חוטא רק משום שנכנס בו רוח‬ ‫חלק שכר המצוה‪ ,‬כמו מצות ציצית לעשות‬ ‫בתחלה לידע הראשון לכל דבר‪ ,‬היסוד של‬ ‫שטות‪ ,‬והרי הוא כעין אנוס בדבר‪ ,‬וברור‬ ‫לבגד ד' כנפות‪ ,‬והעושה ציצית בג' כנפות‬ ‫ְצ ִאי ָלְך ְּב ִע ְק ֵבי ַהּצֹאן (שיר השירים א ח)‪ ,‬מי‬ ‫בעיניו שאם ישאר במצב בהירות שיש‬ ‫לבד אינו מקיים ג' חלקי המצוה‪ ,‬שהרי ד'‬ ‫שעושה מה שראה אצל ערליכע אידן ומה‬ ‫לו עכשיו לא ישוב לחטוא‪ ,‬ובהתבוננות‬ ‫ציציות מעכבין זה את זה‪ ,‬והרי הוא כאילו לא‬ ‫שהורו רבותינו נבג"מ שזהו הדרך הנכון‬ ‫כזה קיים מצות תשובה‪[ .‬וכמובן גם מי‬ ‫עשה שום דבר‪ ,‬ואולם התשובה גם כי אינה‬ ‫להתקרב להשי"ת‪ ,‬הולך לבטח ויגיע בס"ד‬ ‫שהגיע לתשובה גמורה שיעיד עליו יודע‬ ‫שלימה עד שתהיה בחרטה לשעבר ועזיבת‬ ‫למחוז חפצו לזכות להשיג בעבודת בוראו‪,‬‬ ‫תעלומות שלא ישוב לזה החטא לעולם‪,‬‬ ‫החטא לעתיד‪ ,‬עם כל זה החרטה לבד בלי‬ ‫ומי שאינו זז כלום מדרכי הוריו ורבותיו‬ ‫עדיין לא אבד הבחירה‪ ,‬ועד יום מותו יש‬ ‫עזיבת החטא מועיל קצת‪ ,‬וכן עזיבת החטא‬ ‫יצליח‪ ,‬וכמו שכתב בחובת הלבבות (שער‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫ד‬ ‫ולבבו יבין‬ ‫וח"ו תפוג תורה ולא ניחא ליה למרייהו‬ ‫בטומאה בתורתו ומצותיו‪ ,‬וביסוד זה האריך‬ ‫לו להאדם מלחמה תמידי עם יצרו האורב‬ ‫דלימרי הכי‪.‬‬ ‫לבאר שאין התעניתים והסיגופים מעיקרי‬ ‫עליו להפילו לשאולה]‪.‬‬ ‫התשובה‪ ,‬אלא עיקר התשובה החרטה גמורה‬ ‫אף מי שהתחיל ליצא בדרך‬ ‫על החטאים‪ ,‬עד שתסמר שערות ראשו‬ ‫ג‬ ‫התשובה נקרא בעל תשובה‬ ‫ותבוש מפניו יתברך שמו באמת ובקבלה‬ ‫ית‪ :‬אף מי שרק מתחיל‬ ‫הֹור ָ‬ ‫ׁשּובה ֵ‬ ‫ְו ֶד ֶרְך ְּת ָ‬ ‫ועל זה מחדש לנו מרן רבינו הקדוש‬ ‫גמורה שאפילו יהבי ליה כל חללי דעלמא‬ ‫לילך בדרך התשובה אינו נותן חיל לסט"א‬ ‫זי"ע דרך תשובה בספה"ק ויואל משה (ישוב‬ ‫לא ישוב עוד לכסלה‪ ,‬עד שיעיד עליו יודע‬ ‫במעשיו‬ ‫ארץ ישראל סימן מז) ומקור דבריו מיוסד על‬ ‫תעלומות שבוודאי לא יחטא עוד ואם ככה‬ ‫המצות שעושין כשמלולחים‬ ‫הקדמת ספה"ק אגרא דכלה שאם זוכה‬ ‫היא מחשבתו ולבו טרם עסקו בתורה ומצות‬ ‫בעונות נותן כח להסטרא אחרא‬ ‫האדם על כל פנים להרהור תשובה והכרה‬ ‫יקובל הכל לרצון לפני השי"ת‪ ,‬ואינו ח"ו‬ ‫שיכיר ידע ויבין רעת מעשיו איך מרד‬ ‫כזורע אל הקוצים יעיי"ש‪.‬‬ ‫ובדרך הזה נעלה ממדריגה למדריגה לבאר‬ ‫במלכו של עולם הגומל לחייבים טובות‪,‬‬ ‫חסדי המלך הרוצה בתשובת עמו ישראל‪,‬‬ ‫דהן ידוע מה שכתבו החכמי האמת (והובא‬ ‫אף שעדיין אין לו דעת אף להבין מה‬ ‫בדורינו השפל נחשב קבלה‬ ‫היא תשובה שלימה וחרטה באמת לאמיתו‪,‬‬ ‫אמיתית כמדריגה גבוה‬ ‫דבריהם בנושאי כליו של השו"ע באו"ח סי' תק"ע בעטרת‬ ‫מכל מקום יעסוק האדם בתורה ומצות‪ ,‬וזה‬ ‫ואמנם אף שסגנון דברי הרה"ק מהרצ"א‬ ‫זקנים ובבאה"ט סי' תקע"א סק"א) שכל המעשים‬ ‫ישפיע עליו לעשות תשובה יותר‪ ,‬ובזה‬ ‫זללה"ה הוא להקל עלינו שאין צורך להמתין‬ ‫או תורה שאדם עושה ולומד בעודו מלוכלך‬ ‫ית'‬ ‫הֹור ָ‬ ‫ׁשּובה ֵ‬ ‫מפרש מה שאומרים ְ'ו ֶד ֶרְך ְּת ָ‬ ‫על התעניתים וסיגופים אלא סגי בתשובה‬ ‫בעונות אין צריך לומר שאינו נותן כח‬ ‫שלכאורה סגי לומר 'תשובה הורית' כי מזה‬ ‫וקבלה האמיתית עד שיעיד עליו יודע‬ ‫בקדושה‪ ,‬אלא אדרבא מוסיף כח בקליפה‬ ‫אנו מדברים‪ ,‬ומה שהוסיף תיבת דרך הוא‬ ‫תעלומות שלדעתו ז"ל יוכל כל אדם לבוא‬ ‫רח"ל‪ ,‬וכשחוזר בתשובה מוציא אותו הכח‬ ‫לכאורה מיותר‪ ,‬וביאור הענין שאמר שאף‬ ‫לידי מדה זו בכל עת ובכל שעה‪ ,‬אבל‬ ‫מהקליפה ומכניסו בקדושה יעיי"ש‪ ,‬והיערות‬ ‫מי שאין בכוחו לעשות תשובה שלימה‬ ‫בעונותינו הרבים לפי שפלות דורינו היא‬ ‫דבש (ח"א דרוש הראשון) פירוש בזה מה שאומרים‬ ‫מקוצר דעתו והשגתו ומצב לבבו הסתום‬ ‫דרך קצרה וארוכה‪ ,‬דוודאי הזוכה למחשבה‬ ‫בזמירות למוצ"ש 'צאנך מיד גוזזים'‪ ,‬דכמו‬ ‫והאטום‪ ,‬מכל מקום הורה לנו הקב"ה לילך‬ ‫וקבלה אמיתית‪ ,‬שיתאמת לפני יוצרינו מקור‬ ‫שמאכילין את הצאן מלח כדי שרירבה לצמוח‬ ‫ב'דרך תשובה'‪ ,‬שאם יש לו איזה הרהור‬ ‫האמת ויעיד עליו‪ ,‬סגי לו התשובה בזמן‬ ‫צמרם שיוכלו לגוזזם‪ ,‬כמו כן הסטרא אחרא‬ ‫תשובה זהו הדרך שיוכל להביא אחר כך‬ ‫קצר‪ ,‬ואם באמת מגיעין הדברים לנקודה‬ ‫מביא לפעמים בעל עבירה לעשות מצוה‬ ‫לידי תשובה שלימה‪ ,‬ואף מי שלא זכה‬ ‫הפנימית שבלב עד שיודע תעלומות חדרי‬ ‫שיהיה להם יניקה מזה והוספת כח ר"ל‪,‬‬ ‫לשלימות התשובה‪ ,‬נחשב יציאתו לדרך‬ ‫לבבו יעיד על אותה הנקודה‪ ,‬הרי יש לזה‬ ‫ולזה מתפללין להנצל מזה‪ ,‬ועל זה ידוו‬ ‫התשובה כמודה ועוזב וירוחם‪ ,‬ואם זוכה‬ ‫האדם לב טהור‪ ,‬שרגע אחת מלב טהור‬ ‫כל הדווים דמי יאמר זכיתי לבי ולא נתן‬ ‫אחר כך לעשות תשובה כראוי‪ ,‬אף אם בא‬ ‫כזה יקר וחשוב מהכל עד אין שיעור וערך‪,‬‬ ‫למשחית לבוא בבית ה' אשר בתוך לבבו‪,‬‬ ‫לידי תשובה אמיתית ברגע אחרונה קודם‬ ‫אבל בעונותינו הרבים ארכה לנו השעה‬ ‫שׁש ְפ ָחה ִת ַירׁש ּגְ ִב ְר ָּתּה רח"ל‪.‬‬ ‫וגורם בחטאותיו ִ‬ ‫מיתתו‪ ,‬יחזור הכל אל הקדושה‪ ,‬ועל כל‬ ‫ולא הגענו לידי מדה זו‪ ,‬ובשפלות דורינו‬ ‫המקבל על עצמו לעזוב דרכיו‬ ‫פנים מי שרוצה לילך בדרך התורה‪ ,‬תקנתו‬ ‫הלבבות סתומים ואטומים וזעירין אינון‬ ‫המקולקלים אינו כזורע אל הקוצים‬ ‫שירבה לעסוק בתורה ומצות כמ"ש חז"ל‬ ‫שיוכלו להכניס בלבבם חרטה וקבלה אמיתית‬ ‫וכבר האריך בספה"ק דרך פקודיך (הקדמה)‬ ‫(במד"ר פ' אחרי כ' ה') על הפסוק (משלי כד ו)‬ ‫שלא ישובו עוד לכסלה אף מה שהוא לפי‬ ‫בזה טובא דחס ושלום לא יאמר האדם‬ ‫ְב ַת ְח ֻבּלֹות ַת ֲּע ֶשׂה ְלָּך ִמ ְל ָח ָמה‪ ,‬אם עשית‬ ‫לשון בני אדם‪ ,‬כל שכן האמת הגמור לפני‬ ‫דאם גורם במעשה מצותיו חיזוק להסטרא‬ ‫חבילות עבירות‪ ,‬תעשה מצות כנגדם‪ ,‬וישים‬ ‫יוצר בראשית‪ ,‬שאמרו הראשונים כמלאכים‬ ‫אחרא אם כן יפטור נפשו מעסק תורה‬ ‫אל לבו לתקן מדותיו ולהטות לבבו לתשובה‬ ‫(סוטה מט) על דורנו השפל שבעונותינו הרבים‬ ‫ומצות ח"ו עד אשר יתקן את אשר עיות‬ ‫שלימה‪ ,‬והשי"ת ברוב רחמיו יתברך מציל עני‬ ‫האמת‪ ,‬ואם נימא שחס ושלום ימנע האדם‬ ‫ויעשה כל התיקוני תשובה‪ ,‬דבזה מוסיף‬ ‫מחזק ממנו‪ ,‬היא הסט"א העצומה והנוראה‪,‬‬ ‫מתורה ומצות עד שהגיע לנקודה האמיתית‬ ‫חטא על פשע‪ ,‬אמנם העצה לזה שיקבל‬ ‫ומקבל מעשינו לטובה‪.‬‬ ‫הזו‪ ,‬לא מצאנו ידינו ורגלינו בביהמ"ד‪,‬‬ ‫על עצמו על להבא שמעתה לא יוסיף כח‬ ‫ה י ו צ א ל נ ו מ כ ל דב ר י נ ו ‪:‬‬ ‫א) שמצות תשובה הוא מתנה גדולה שקבלנו מהשי"ת‪ ,‬וימי אלול ותשרי מיוחדים לזה‪ ,‬ב) מהות תשובה היינו שלבבו‬ ‫הבין הכרה אמיתית ברעת מעשיו‪ ,‬ג) כפי שמרחיב האדם הכרת התשובה זוכה לקיים המצוה ביותר שלימות‪ ,‬ד) עיקר‬ ‫מצות תשובה היינו מרדע אחת בלבו של אדם להכניע לבבו להשי"ת‪ ,‬ה) לא להתיאש מי שמרגיש שלא יוכל להגיע‬ ‫לדרגת שיעיד עליו יודע תעלומות‪ ,‬כי יש כמה דרגות בתשובה וגם בלא זה מקיימים תשובה‪ ,‬ו) אף מי שלא סר מעצמו‬ ‫חטאותיו רק מתחיל להתעסק בכל לבבו בעשה טוב זוכה להינצל שלא יתנו מעשיו הטובים כח וחיל להסטרא אחרא‪,‬‬ ‫ז) בדורינו השפל אף מי שמהרהר ונאנח בלבבו על רוע מצבו ומתחיל לילך בדרך התשובה‪ ,‬גם כן מציל מעשיו מפח‬ ‫היצר‪ ,‬ח) יסוד גדול שלא להתעקש לחפוש דרכים חדשים מכל הבא ליד‪ ,‬כי דרך אבותינו מיוסדים על אדנים מחוזקים‪,‬‬ ‫והמתעקש ישאר לעולם בקשיות‪.‬‬ ‫ה‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫נואם הכבוד‬ ‫מאת המגיד המפורסם פה מפיק מרגליות‬ ‫שליט"א‬ ‫הרה"ג ר' בערל גורעלניק‬ ‫דרשה‬ ‫אצל מעמד "הילולא דרבי" להילולת מרן רבינו בעל ייטב לב זי"ע‬ ‫יום ד' פרשת תצא שנת תשפ"ו לפ"ק לפני חברי החבורה‬ ‫נפלאה‬ ‫מ'טוט נישט קיין מצוות אוועקצולייגן אין זעקל‬ ‫דאווענען‪ ,‬איך געב עס א לייג אריין אין מיין זעקל‪ .‬שפעטער פראווע‬ ‫ברשות דער רב שליט"א און די חשובע לעכטיגע בחורים‪ .‬אין חסידי‬ ‫איך אפ א דאווענען שעות אזויווי אמאל'דיגע חסידי אנשי מעשה‪ ,‬און‬ ‫חב"ד איז געווען א איד וואס האט געהייסן ר' מענדל פוטערפאס‪ ,‬ער‬ ‫איך לייג עס אריין אין מיין זעקל‪ .‬נאכדעם גיי איך אריין אין ישיבה‬ ‫איז ארויסגעקומען פון רוסלאנד אין די שפעטערע יארן‪ ,‬ער איז געווען‬ ‫און איך פראווע‪ ,‬איך לערן מיט בחורים‪ ,‬משפיע‪ ,‬אלעס גייט אריין אין‬ ‫אן אלטער איד‪ ,‬ער איז געווען אן אלטער חסידישער איד געווען‪ .‬אלס‬ ‫מיין זעקל ‪ -‬און אזוי איז ער אדורכגעגאנגען זיין סדר היום ‪ -‬ווען איך‬ ‫בחור ביי די פופצן יאר אין רוסלאנד האט ער געהאט א רבי וואס האט‬ ‫האלט סוף טאג איז מיין זעקל 'מלא וגדוש'‪ .‬איך האלט שוין יעצט‬ ‫געהייסן ר' חיים‪ ,‬אזוי האט ער פארציילט‪ ,‬דער ר' חיים איז געווען‬ ‫ביי זיבעציג יאר מיט אזעלכע זעקלעך‪ ,‬לויטן חשבון האב איך איבער‬ ‫אין די עלטערע יארן‪ ,‬אן אלטער חסידישער איד‪ ,‬און ער האט זיך‬ ‫זיבן און צוואנציג טויזנט זעקלעך‪ .‬רופט זיך דער מענדל אן צו אים‪,‬‬ ‫אמאל אויסגעקרעכצט צו אים‪" ,‬איך בין שוין אן אלטער איד‪ ,‬נאך‬ ‫"נו‪ ,‬אויב אזוי פארוואס קרעכצסטו? וואס פעלט דיר?"‪ ,‬זאגט ער‪ ,‬איך‬ ‫אביסעלע דארף איך דין וחשבון געבן"‪ ,‬ער האט זייער געקרעכצט אויף‬ ‫קרעכץ ווייל פארוואס האב איך עס אריינגעלייגט אין זעקל ‪ -‬פארוואס‬ ‫זיין מצב‪ ,‬און דער פופצן יעריגער מענדל פרעגט אים‪ ,‬וואס פעלט דיר?‬ ‫האב איך עס נישט אריינגעלייגט אין מיין הארץ?! די אלע מעשים‬ ‫דו האסט דאך אזעלכע לעכטיגע יארן פארברענגט‪ ,‬אזויפיל משקיע‬ ‫טובים דארפן אריינגיין אין די הארץ‪ ,‬נישט אינעם זעקל‪.‬‬ ‫געווען‪ ,‬אריינגעלייגט תורה‪ ,‬עבודה‪ ,‬חסידות‪ ,‬וואס קרעכצטו?‬ ‫האט ער געזאגט‪ :‬לאמיך דיר פארשטעלן וואס איך האב אלץ‬ ‫ס'איז זייער א גרויסע טיפע בליק וואס מיר ווילן אביסל‬ ‫אנגעיאגט אין מיין לעבן ‪ -‬ער האט אנגעפאנגען זיין סדר היום ‪ -‬יעדן‬ ‫אדורכשמועסן דעם געדאנק‪ ,‬וואס דאס מיינט‪ ,‬וואס א מענטש טוט‬ ‫טאג שטיי איך אויף אינדערפרי‪ ,‬די ערשטע זאך זאג איך מודה אני‪,‬‬ ‫אויף דער וועלט‪ ,‬א מענטש טוט אויף דער וועלט נישט נאר אויף‬ ‫נעבן בעט ליגט א זעקל‪ ,‬איך לייג אריין די מודה אני אין מיין זעקל‪ .‬איך‬ ‫צו שיקן תורה און מצוות ומעשים טובים אויף יענע וועלט‪ ,‬ס'איז דא‬ ‫וואש זיך נעגל וואסער‪ ,‬לבושת בגדים ווי עס דארף צו זיין‪ ,‬איך לייג‬ ‫אסאך אסאך מער וואס מיר זוכן אנצוקומען מיט אונזער תורה און‬ ‫עס אריין אין מיין זעקל‪ .‬איך גרייט זיך צו צום דאווענען מיט עבודה‪,‬‬ ‫מצוות ומעשים טובים‪.‬‬ ‫מיט חסידות‪ ,‬מיט נקיון הגוף און אלעס וואס ער טוט אלס הכנה צום‬ ‫ארבעטן צו זיין אן אמת'ע איד נישט בלויז טעכניש‬ ‫דער חפץ חיים האט אמאל געזאגט‪ ,‬אין הימל איז נישט דא קיין‬ ‫ס'איז דא א בריוו וואס דער בעל חובת התלמידים שרייבט צו זיך‬ ‫סארטן‪ ,‬קיין חסידות'ן‪ ,‬קיין סוגים‪ ,‬קבוצות‪ ,‬ספרדים‪ ,‬אשכנזים‪ ,‬פון דער‬ ‫אליינס‪ ,‬ער שרייבט א בריוו‪ ,‬ער שרייבט אזוי פאר זיך‪ ,‬ס'איז אין ספר‬ ‫סארט‪ ,‬יענער סארט‪ ,‬ס'איז נישט דא‪ .‬ס'איז דא פיר סארט מענטשן‪,‬‬ ‫צו וזירוז‪ ,‬שרייבט ער אזוי‪ :‬ער איז געווארן פערציג יאר אלט און ער‬ ‫פיר סארט אידן איז דא אין הימל‪ .‬ס'איז נישט דא "איך באלאנג‬ ‫וויל עפעס מקבל זיין‪ ,‬וואס זאל איך מקבל זיין? איך מיין אז וואס‬ ‫צו דער און דער"‪ ,‬וועסט ארויפקומען אין יענע וועלט וועסט דאס‬ ‫מ'קען אויף נישט צו גיין מיט בטלה אדער זיך מתרחק זיין פון תאוות‪,‬‬ ‫זאגן‪ ...‬אז דו וועסט זאגן ווער דיין רבי איז געווען וועט עס אפשר‬ ‫אויב מיין יצר הרע נארט מיר נישט אפ‪ ,‬איז ברוך השם‪ ,‬איך בין נישט‬ ‫יא רעדן דארט‪ ,‬אבער 'סארטן' איז נישט דא‪ .‬ס'איז דא פיר סארטן‬ ‫משועבד צו תאוה גופניות חס ושלום‪ ,‬וואס פעלט מיר? ער שרייבט‬ ‫אידן‪ .‬ס'איז דא קאלטע אידן‪ ,‬ווארימע אידן‪ ,‬הייסע אידן‪ ,‬און קאכעדיגע‬ ‫דארט זייער א גרויסע שפראך‪ ,‬זאגט ער‪ ,‬דו ווייסט וואס ס'פעלט מיר?‬ ‫אידן‪ .‬און מ'דארף זען צו זיין פון די קאכעדיגע אידן‪ ,‬און נישט פון‬ ‫"חסר לי להיות יהודי"‪ ,‬איך וויל זיין א איד‪ ,‬איך וויל זיין א איד‪ ,‬דאס‬ ‫דארט אראפ‪.‬‬ ‫פעלט מיר! ס'פעלט מיר 'נשמה'‪ ,‬ס'פעלט מיר 'איד'‪ .‬רבונו של עולם‪,‬‬ ‫צופה ומביט כל נעלם‪ ,‬איך בין זיך מתודה און איך בעט זיך צו דיר‪,‬‬ ‫וואס מיינט עס? יעצט אזוי‪ ,‬אז מ'זאל גיין אריין וואס מיינט עס‬ ‫איך בין דערווייטערט פון דיר‪ ,‬און איך וויל פשוט "רוצה אני מעתה‬ ‫קאלטע אידן‪ ,‬די אפטייטש פון קאלטע אידן‪ ,‬קיינער זאל נישט טראכטן‬ ‫להתגייר"‪ ,‬איך וויל זיך מתגייר זיין "ולהיות מעתה יהודי"‪ ,‬און העלף‬ ‫פון קיינעם נישט‪ .‬איך טראכט אייביג‪" ,‬אני משכים והם משכימים‪ ,‬אני‬ ‫מיר ‪ -‬ער פירט אויס מיט א תפילה‪ ,‬אזוי שרייבט ער צו זיך אליינס‪.‬‬ ‫עמל והם עמלים"‪ ,‬וועם האסטו אינזין ביי "והם"? ווער איז די גימטריא‬ ‫פון "והם"? פון וועם פונקטליך טראכסטו? שטעל דיך פאר דו גייסט‬ ‫ארויס פון בית המדרש און דו טרעפסט איינעם‪ ,‬זאגסטו‪" ,‬איך האב‬ ‫גרויסע אידן האבן גערעדט וועגן זיך אליינס‪ ,‬מ'קען עס נישט מקבל‬ ‫יעצט גערעדט פון דיר"‪ ,‬וואס האסטו גערעדט פון מיר? "ביי 'והם'‬ ‫זיין‪ .‬אבער וואס איז די מושג? וואס איז די געדאנק‪" ,‬איך וויל זיין א‬ ‫האב איך דיר אינזין געהאט"‪ ...‬ס'איז נישט אפעטיטלעך‪ ,‬מ'גייט נישט‬ ‫איד"? וואס איז די טייטש אין די ווערטער "איך וויל זיין א איד"?‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫ו‬ ‫יעדער פארשטייט אז ס'איז א קאלטע אידישקייט‪ .‬נישט דאס מיינט‬ ‫טראכטן פון קיינעם נישט‪ .‬אבער ס'איז דא אזא מציאות‪ ,‬מ'קען האבן‬ ‫ווען מ'רעדט פון א שומר שבת‪ ,‬נישט פון דעם רעדט מען‪.‬‬ ‫אידישקייט‪ ,‬און מ'קען האבן א קאלטע אידישקייט‪ ,‬וואס אלעס איז‬ ‫כדת וכדין ס'איז אבער א קאלטע אידישקייט‪.‬‬ ‫איינער האט מיר פארציילט אז אמאל ערב יום כיפור איז ער‬ ‫אריינגעקומען אין א גרויסע מקום‪ ,‬א גרויסער בית המדרש‪ ,‬א גרויסער‬ ‫איך וועל זאגן אפשר א פראסטע דוגמא‪ .‬איך האב געזען א מצבה‬ ‫ציבור האט געדאוונט דארט‪ .‬ער איז ביים טיר‪ ,‬שטעלט אים אפ א‬ ‫פון א איד אין בית הקברות‪ ,‬פארשטייט זיך גאר אמעריקאניש‪ ,‬נישט‬ ‫אינגערמאן און ער פרעגט אים‪ ,‬ער גייט יעצט זאגן וידוי‪" ,‬סאו וואס‬ ‫קיין אונזערע‪ ,‬אבער דער איד הייסט ‪ -‬איך זאג עס זאל זיין לעילוי‬ ‫נאכאמאל איז די פיר נקודות פון תשובה? חרטה‪ ,‬וידוי‪ ,‬קבלה לעתיד‪,‬‬ ‫נשמתו‪ ,‬איך ווייס נישט וויאזוי זיין טאטע האט געהייסן‪ ,‬ער האט‬ ‫אה‪ ,‬ער איז שוין גרייט‪ ,‬ער קען שוין תשובה טון‪ ,‬ער האט שוין די‬ ‫געהייסן 'סטיווען'‪ ,‬צו ביי זיין ברית האט מען געזאגט "ויקרא שמו‬ ‫"תשובה קיט" ‪ -‬נר מצוה האט נאכנישט געמאכט קיין תשובה קיט‪,‬‬ ‫בישראל סטיווען" ווייס איך נישט‪ ,‬אבער אזוי שטייט אויפן מצבה‪,‬‬ ‫אבער ער האט שוין א תשובה קיט‪ ,‬ער ווייסט שוין פונקטליך‪ ,‬ער‬ ‫"סטיווען סילווערבערג"‪ ,‬אזוי האט ער געהייסן‪ .‬און ס'שטייט דארטן‬ ‫האט זיך יעצט צוגעגרייט פאר יום הקדוש‪ ,‬וואס הייסט? ער האט‬ ‫אפגעטייטשט דער מענטש מיט אפאר ווערטער אפגעשריבן‪ ,‬אין‬ ‫יעצט געפרעגט איינעם‪ ,‬זאג מיר פונקטליך וואס די פיר זאכן זענען‪,‬‬ ‫ענגליש שטייט דארט‪ - "Love, Laughter, Song" :‬פאר די וואס‬ ‫אה‪ ,‬ער ווייסט שוין‪...‬‬ ‫קענען נישט קיין ענגליש‪ "Love" ,‬מיינט ליבשאפט‪"Laughter" ,‬‬ ‫מיינט לאכן‪ "Song" ,‬מיינט זינגען ‪."and chopped liver too" -‬‬ ‫און א מענטש קען אזוי אדורכגיין די גאנצע מעגל השנה‪ ,‬און יעדע‬ ‫דאס איז געווען זיין ספעציעלקייט‪ ,‬די פיר מדות הקדושות האט ער‬ ‫זאך וועט זיך האבן זיין יהדות און זיין אופן ווי ער גייט זיך פארפראווען‬ ‫געהאט‪.‬‬ ‫דארט‪ ,‬פאר פסח איז דא א כשר'ן קיט‪ ,‬און שבועות איז דא טשיזקעיק‪,‬‬ ‫און ראש השנה איז דא תפוח בדבש‪ ,‬חנוכה איז דא די דריידל מיט די‬ ‫יעצט‪ ,‬ס'איז נישט שיין צו זאגן‪ ,‬אבער מ'קוקט עס אן‪ ,‬מיט דעם‬ ‫לאטקעס‪ .‬אוודאי טוט ער אלעס אויכעט‪ ,‬אבער ערגעץ וואו‪ ,‬נישט פון‬ ‫ביסטו אדורכגעגאנגען די וועלט? דאס איז דיין פראטאקאל? דאס‬ ‫דעם רעדט מען‪ ,‬דאס איז א קאלטע אידישקייט‪ ,‬א קאלטע אידישקייט‪.‬‬ ‫האסטו פארגעשריבן פון זיך אליינס? אזוי האסטו אפגעטייטשט דיין‬ ‫לעבן? און וואס פאר א פנים האט ער ווען די נשמה יתירה קומט‬ ‫ווען איינער האלט שוין ביים וועלט פון ווארימע אידישקייט‪ ,‬דאס‬ ‫ארויף אויף יענע וועלט נאך א שבת און מ'פרעגט אים "נו‪ ,‬מה טיבך?‬ ‫מיינט אז ער איז פשוט א בן אדם‪ ,‬ער איז א מענטש‪ ,‬ער נעמט יהדות‬ ‫וואס האסטו געהאט?" ‪" -‬אה‪ ,‬דער שבת איז געווען א מורא'דיגע‬ ‫ערנסט‪ ,‬און ער פערפארמט עס און ער טוט עס וואס ער דארף צו טון‬ ‫שבת‪ ,Love, Laughter, Song,‬און אפילו ‪ Chopped Liver‬האב‬ ‫מיט אן ערנסטקייט‪ ,‬נישט מיט קיין מגושמ'דיגקייט‪ ,‬יא‪ ,‬ער שטייט‬ ‫איך אויך געהאט ביי די אייער צוויבל"‪ ...‬ער איז א איד‪ ,‬ער האט מקיים‬ ‫שוין אסאך מיילן ווייטער שטייט ער‪.‬‬ ‫געווען עונג שבת‪ ,‬אלעס כדת וכדין‪ ,‬אלעס גייט קענען שטימען‪ ,‬אבער‬ ‫דאס הארץ זאל ווערן איבערגענומען פון א מצוה‬ ‫זאגן‪ ,‬שמחה פון די מצוה איז גרעסער ווי די מצוה אליינס‪ ,‬הכנה פון‬ ‫אבער רבותי טייערע בחורים‪ ,‬ס'איז דא א סיפור ידוע מיטן בית‬ ‫די מצוה איז גרעסער פון די מצוה אליינס‪ .‬אבער ווי קען דאס זיין? ווי‬ ‫אברהם פון סלאנים‪ ,‬אז אמאל סוכות אינדערפרי איז געקומען צו אים‬ ‫קען זיין אזא זאך אז עפעס זאל זיין גרעסער פון א מצוה‪ ,‬וואס 'תורה‬ ‫א סאלדאט ‪ -‬אינדערהיים איז נעבעך געווען אידן האבן געדארפט זיין‬ ‫צוה לנו משה מורשה קהלת יעקב'‪ ,‬וואס יעדע מצוה איז שורשה‬ ‫סאלדאטן ‪ -‬איז געקומען צו אים א סאלדאט און די פנים האט אים‬ ‫בעולמות עליונים‪ ,‬פון שורש על גבי שורש‪ ,‬מ'האט נישט קיין השגה‬ ‫מורא'דיג געשיינט‪ ,‬און דער בית אברהם פרעגט אים‪ ,‬וואס איז דער‬ ‫וואס ליגט אין א מצוה‪ ,‬דער בעל התניא אין א מאמר ברענגט אראפ‬ ‫שיין פון דיין פנים? וואס איז דער שיין? זאג מיר‪ ,‬וואס האסטו געטון‬ ‫בשם דער מגיד‪ ,‬בשם דער בעל שם הקדוש‪ ,‬אז מלאך מיכאל וואלט‬ ‫אז דיין פנים שיינט אזוי?‬ ‫מוותר געווען אויף אלע זיינע השגות און מדרגות‪ ,‬אויף איין ציצה‪,‬‬ ‫טראכט ער ביי זיך‪ ,‬זאגט ער‪ ,‬ס'איז געווען אויף די נאכט‪ ,‬ער איז‬ ‫נישט אלע פיר ציצית‪ ,‬אויף איין ציצה צו קענען זוכה זיין אויף איין‬ ‫געשטאנען אויף די וואך דארט‪ ,‬און ער האט מורא'דיג געוואלט קידוש‬ ‫ציצה ‪ -‬מ'דארף פארשטיין די מעשה‪ ,‬וואס מיינט עס איין ציצה ‪-‬‬ ‫מאכן לפחות‪ ,‬עסן א כזית אין א סוכה‪ ,‬ס'איז אים געגאנגען בנפשו‪,‬‬ ‫אבער ווי קען זיין א זאך גרעסער ווי א מצוה?‬ ‫אבער די סכנת נפשות כפשוטו פון אפלאזן דעם וואך און גיין צו א‬ ‫אידישע סוכה‪ ,‬ס'איז געווען ממש פיקוח נפש‪ ,‬אבער ער האט א גאנצע‬ ‫נאכט געווארט ערגעצוואו ער וועט האבן א רואיגע מאמענט‪ ,‬ס'איז‬ ‫נאר וואס דען? אריינוואקסן צוביסלעך‪ ,‬די צייט איז זייער קורץ‪,‬‬ ‫געווארן ערגעצוואו אינצווישן‪ ,‬ביי חילופי משמרות פון איין משמר‪ ,‬ער‬ ‫בקיצור נמרץ‪ .‬אין עולמות העליונים איז גארנישט גרעסער ווי א מצוה‪,‬‬ ‫איז געווען משמר היוצא ומשמר הנכנס‪ ,‬האט ער געגעבן א לויף פון א‬ ‫די מצוה איז א מצוה‪ ,‬ס'רירט! ס'רירט! די גאנצע בריאה שאקלט זיך‪,‬‬ ‫סוכה מיט מסירות נפש ממש‪ ,‬און ער האט קידוש געמאכט‪ ,‬כזית‪ ,‬און‬ ‫גאנצע וועלטן ווערן באשאפן פון א מצוה‪ ,‬ס'איז אמת‪ ,‬אריינצולייגן‬ ‫צוריקגעקומען צום פלאץ‪.‬‬ ‫אינעם זאק און אפשיקן צום עולם העליון ‪ -‬ביי דעם איז א מצוה די‬ ‫דער בית אברהם איז נישט געווען צופרידן מיט דעם תשובה‪,‬‬ ‫גרעסטע זאך אין דער וועלט‪ .‬אבער אז דער מענטש זאל איבערגענומען‬ ‫זייער חשוב‪ ,‬נישט דאס‪ ,‬ס'איז נישט דאס‪ .‬וואס נאך? זאג מיר וואס‬ ‫ווערן פון די מצוה‪ ,‬אריינלייגן די מצוה אין הארץ אז דער מענטש זאל‬ ‫נאך? האט ער געזאגט פארן רבי'ן‪" ,‬ווען איך האב געענדיגט‪ ,‬איך בין‬ ‫שיינען פון די מצוה‪ ,‬דאס איז א מסכתא פאר זיך‪ ,‬דאס איז נישט א‬ ‫צוריקגעקומען אויפן פלאץ‪ ,‬האב איך א גאנצע נאכט געטאנצן פון‬ ‫זאך ווי גרויס די זאך איז‪ ,‬דאס איז די איבערגענומענקייט פון די מצוה‪.‬‬ ‫שמחה אז איך האב זוכה געווען צו עסן אין א סוכה"‪ ,‬האט דער בית‬ ‫ס'איז דא א זמן קודש און דער מענטש איז מקושר מיט אהבה‪ ,‬ער‬ ‫אברהם געזאגט‪ ,‬דאס איז עס! דאס איז עס!‬ ‫לעבט דאס‪ ,‬ער האט עס ליב‪ ,‬ער איז מתענג אין דעם‪ ,‬דאס איז די אור‬ ‫העליון וואס געפינט זיך אויף דעם מענטש‪ ,‬וואס דאס שאפט אים דעם‬ ‫איז לאמיר אביסל פרובירן צו פארשטיין די מעשה‪ .‬יא‪ ,‬מיט א‬ ‫קשר אז ער ווערט אן אנדערע סארט מענטש‪.‬‬ ‫ברייטע שפראך‪ ,‬ווי מ'רופט עס מיט די חסידישע שפראך‪ ,‬קען מען‬ ‫ז‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫נואם הכבוד‬ ‫דער תכלית החיים זיך צו הייבן מיט תורה ומצוות‬ ‫בין נישט געקומען אויף די וועלט נאר אויף צו שיקן פעקלעך‪ ,‬איך‬ ‫מיר רעדן דא מיט אינגע בחורים‪ ,‬איך וויל רעדן וועגן א נושא וואס‬ ‫בין געקומען אויף די וועלט אויף צו ווערן א געוויסע פערזאן! איך‬ ‫מ'רעדט נישט געווענליך מיט בחורים‪" ,‬יזכיר לו יום המיתה" ‪ -‬דער‬ ‫דארף ווערן א הייסער איד! א קאכעדיגער איד דארף איך ווערן! וויאזוי‬ ‫עולם וויל נישט רעדן פון דעם‪ ,‬באמת‪ ,‬ס'איז נישט אפעטיטלעך‪ ,‬ס'איז‬ ‫געשעט דאס? און דאס איז "תכלית החיים"‪ ,‬תכלית החיים איז צו ווערן‬ ‫'אינוואלוול' אין דעם בכיות‪ ,‬רמה ותולעה‪ ,‬חיבוט הקבר‪ .‬אבער מ'גייט‬ ‫א געוויסע סארט מענטש‪.‬‬ ‫נישט רעדן פון דעם חלק‪ ,‬מ'גייט רעדן פון דעם געשמאקן חלק‪ ,‬מ'גייט‬ ‫רעדן פון א איד וואס ער גייט שטארבן מארגן‪ ,‬די יום המיתה‪ ,‬און‬ ‫מ'גייט נישט רעדן פון דעם שטארבן ‪ -‬ער איז הונדערט און צוואנציג‪,‬‬ ‫דער שפת אמת זאגט אויפן פסוק "משארותם צרורות בשמלותם"‪,‬‬ ‫געזונט און פריש‪ ,‬לא נס לחה‪ ,‬דער קאפ דינט אים‪ ,‬עס רינט אים נישט‬ ‫רש"י זאגט דארט "וכי לא היה להם בהמות"? פארוואס האבן זיי‬ ‫קיין שפייעכץ‪ ,‬ער גייט אויף ביידע פיס‪ ,‬ער האט טויזנט אייניקלעך‬ ‫געלייגט די שיירא מצה ומרור אין די שמלה? זאגט רש"י "אלא לחבב‬ ‫מיט א גאנצע משפחה‪ ,‬ער האט געהאט א לעבן פון תורה וגדולה‬ ‫את המצוה"‪ .‬זאגט דער שפת אמת א שפראך‪ ,‬ער זאגט אזוי‪ ,‬ווען א‬ ‫במקום אחד‪ ,‬ס'איז אים געגאנגען‪ ,‬ער איז געווארן ראש הקהל‪ ,‬ער האט‬ ‫מענטש טוט א מצוה‪ ,‬די מצוה אליינס איז צורך גבוה‪ ,‬ס'שאקלט זיך‬ ‫געטון די בעסטע שידוכים‪ ,‬און ממש ער זיצט יעצט און ער שעפט‬ ‫הימלען ווען א מענטש טוט א מצוה! ס'איז פשוט אזוי‪ .‬אבער וואס איז‬ ‫נחת פון זיין גאנצע לעבן ‪ -‬פון דעם חלק גייט מען רעדן‪ ,‬יעדער קען‬ ‫די אור המצוה אין די נפש האדם? ווען א מענטש טוט א מצוה ברוב‬ ‫באשטיין צו רעדן פון דעם‪.‬‬ ‫אהבה ותשוקה‪ ,‬דעמאלטס בלייבט די הארת המצוה אין די נפש האדם‪,‬‬ ‫אויב נישט האט ער טאקע א מורא'דיגע זאק‪ ,‬ער האט מורא'דיגע‬ ‫דער מענטש אין דעם מצב‪ ,‬לאמיר פרעגן איין שאלה‪ ,‬וויאזוי קוקט‬ ‫מצוות‪ ,‬אבער דער מענטש איז געבליבן דער זעלבער‪ ,‬ער איז געבליבן‬ ‫ער אויס? וואס איז זיין געשמאק? פון וואס לעבט ער? וויאזוי קוקט‬ ‫דער זעלבער מענטש‪.‬‬ ‫ער אויס? און מ'זאל זיך באטראכטן‪ ,‬וויאזוי גיי איך אויסזען? איך‬ ‫די חילוק פון זיך צוגרייטן אדער אריינפאלן אין א מצוה‬ ‫היינט? ס'איז דער צענטער טאג פון תשרי‪ ,‬ער האט גארנישט‪ ,‬ער האט‬ ‫לאמיר נעמען א דוגמא‪ ,‬אונז האבן א מתנה "מתנה טובה יש בבית‬ ‫אן עשור‪ .‬דער צווייטער האט א יום כיפור‪ ,‬ס'איז דער זעלבער טאג‪.‬‬ ‫גנזי ושבת שמה"‪ ,‬ס'איז א מתנה פון שבת ‪ -‬ס'איז דא א מורא'דיגע‬ ‫דאס זעלבע נורא ואיום‪ ,‬כי נורא ואיום‪ ,‬דער זעלבער טאג‪ ,‬אויב איז ער‬ ‫ווארט פון קדושת יום טוב‪ ,‬הפלא ופלא‪ .‬ס'איז דא צוויי לשונות אין‬ ‫צוגעגאנגען צו דעם ווי ס'דארף צו זיין‪ ,‬האט ער געהאט א יום כיפור‪,‬‬ ‫גמרא‪ ,‬איין לשון אין די גמרא איז "היה יושב בבית המדרש וקידש עליו‬ ‫און דער צווייטער האט אן עשור‪.‬‬ ‫היום"‪ ,‬ס'איז דא אן אנדערע סגנון אין די גמרא אויף אן אנדערע פלאץ‬ ‫"היה מהלך בדרך ושקעה עליו חמה"‪ .‬ביידע רעדן אז ס'איז געווארן‬ ‫און אזוי איז יעדע זאך אין די גאנצע לוח השנה‪ ,‬אין די גאנצע מעגל‬ ‫שבת‪ ,‬איינס איז "קידש עליו היום" און איינס איז "שקעה עליו חמה"‪.‬‬ ‫השנה‪ ,‬דרייט זיך ארום די זעלבע תורה ומצוות‪ ,‬וואס מיט א טראפעלע‬ ‫זאגט דער קדושת יום טוב‪ ,‬אוודאי‪ ,‬זיצט ער אין בית המדרש פאר‬ ‫הכנה‪ ,‬מיט אביסל אריינגיין אין די מצוה‪ ,‬האט ער אן אנדערע וועלט‬ ‫שבת און ער האט זיך צוגעגרייט צום שבת‪ ,‬דער מענטש באקומט א‬ ‫אינגאנצן‪.‬‬ ‫שבת קודש‪ ,‬ער באקומט א "קידש עליו היום"‪ ,‬ס'גייט אריין אין די‬ ‫אין וויזשניץ בני ברק איז געווען א איד ער האט געהייסן ר' דוד‬ ‫וועלט פון קדושה‪ ,‬אבער דער וואס היה מהלך בדרך‪ ,‬ער גייט אויפן‬ ‫לייב‪ ,‬איך געדענק אים גוט‪ ,‬מ'האט אים גערופן ‪ -‬דער טיטל האט ער‬ ‫וועג‪ ,‬פאר אים איז "שקעה עליו החמה"‪ ,‬ס'איז געווארן נאכט‪ ,‬ער האט‬ ‫באקומען לאחר מותו ‪" -‬שנארערא קדישא"‪ ,‬ער איז געווען זייער א‬ ‫שוין געהערט די פייף‪ ,‬מ'דארף שוין צינדן לעכט‪ ,‬אדער האט ער שוין‬ ‫לעכטיגער איד‪ ,‬א מורא'דיגער לעכטיגער איד‪ ,‬ער האט זיך געמאכט מיט‬ ‫געשניטן די נעגל אדער גייט ער יעצט לויפן שניידן נעגל‪ ,‬בערך דאס‪,‬‬ ‫א משונה'דיגע פשטות‪ ,‬אבער די וואס האבן געוואוסט האבן געוואוסט‬ ‫אבער ער בלייבט אין די זעלבע פלאץ‪ .‬קומט אויס אז ס'איז די זעלבע‬ ‫אז ער איז גאר גאר א געהויבענער איד‪ .‬איך האב גראדע מצליח געווען‬ ‫שבת‪ ,‬די זעלבע מתנה פון שבת קודש‪ ,‬איינער האט א 'קידש עליו‬ ‫אמאל אין בית המדרש בית הלל‪ ,‬ס'איז געווען שפעט אויף דער נאכט‪,‬‬ ‫היום' און איינער האט א 'שקעה עליו השמש'‪.‬‬ ‫איך בין אנגעקומען דארט און קיינער איז נישט געווען דארטן נאר ער‬ ‫אליינס‪ ,‬מיט מוחין גדולים איז ער געווען‪ ,‬מ'האט דעמאלטס געזען‬ ‫אן אינטערעסאנטע זאך‪ ,‬ס'איז דא א לשון הרמב"ם אין יום הקדוש‬ ‫אז ס'איז עפעס אן אנדערע צורה אינגאנצן‪ ,‬זייער א גרויסער איד איז‬ ‫‪ -‬ס'איז אינטערעסאנט ס'איז אבער א שווערע רמב"ם ‪ -‬דער רמב"ם‬ ‫ער געווען‪.‬‬ ‫שרייבט אזוי‪ :‬אלע וואס ביי שבת ווען זיי זענען מחלל שבת באקומען‬ ‫ער האט אמאל צוגעגרייט די בחורים ‪ -‬ס'איז געווען ביים אמרי‬ ‫זיי סקילה‪ ,‬דאס הייסט ביי א מזיד‪ ,‬ווען ס'קומט צו עשור ‪ -‬דאס‬ ‫חיים ‪ -‬אז דער שבת ביים רבי'ן גייט זיין א מורא'דיגע שבת‪ ,‬מ'זאל‬ ‫מיינט יום כיפור‪ ,‬שביתת עשור ‪ -‬באקומען זיי כרת‪ ,‬און אלע וואס ביי‬ ‫זיך צוגרייטן ווייל ס'קומט א מורא'דיגע שבת‪ ,‬און דער עולם האט‬ ‫שבת זענען זיי א חיוב חטאת‪ ,‬האבן זיי אין יום הכפורים אויך א חיוב‬ ‫זיך אזוי אריינגעגרייט ווי ס'דארף צו זיין‪ ,‬מ'האט אריינגעלייגט כוחות‪,‬‬ ‫חטאת‪ .‬אינטערעסאנט‪ ,‬ער האט געטוישט דעם שפראך‪ ,‬ווען ער האט‬ ‫און ס'איז עפעס א מורא'דיגע שבת געווען‪ ,‬און נאך שבת האבן די‬ ‫גערעדט פון מזיד האט ער גערעדט פון "עשור"‪ ,‬און ווען ער רעדט‬ ‫בחורים געפרעגט מיט נייגער‪" ,‬פון וואו האסטו געוואוסט? פון וואו‬ ‫פון שוגג רעדט ער פון "יום הכפורים"‪ ,‬וואס האט זיך געטוישט? דער‬ ‫האסטו געוואוסט?"‪ ,‬האט ער געזאגט "ס'איז געווען די זעלבע שבת‬ ‫אור שמח זאגט עס מיט אביסל מער הדגשה‪ ,‬אבער די נקודה פון דעם‬ ‫ווי יעדע שבת‪ ,‬איך האב געוואוסט אז מ'וועט זיך צוגרייטן וועט מען‬ ‫איז‪ ,‬איינער וואס איז מחלל יום כיפור במזיד‪ ,‬ער האט נישט תשובה‬ ‫עס טרעפן"‪...‬‬ ‫געטון‪ ,‬ער האט נישט 'יום כיפור'‪ ,‬ס'איז נישט 'יום כיפור'‪ ,‬וואס איז‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫ח‬ ‫אנדערע מציאות! ס'איז אן איבערגענומענקייט מיט די אידישקייט‪ ,‬די‬ ‫שבת איז שבת‪ ,‬אבער די כלי‪ ,‬די השפעה‪ ,‬די איבערגענומענקייט‪ ,‬אז‬ ‫"וחי בהם" לעבט מיט אים‪ ,‬ס'איז אן אנדערע מציאות אין די גאנצע‬ ‫דער מענטש זאל ווערן א חלק פון דעם‪ ,‬דאס האט וויפיל ער שטעלט‬ ‫יהדות‪.‬‬ ‫זיך אריין‪ ,‬און א קאכעדיגער איד איז אן אנדערע סארט בריה! איז אן‬ ‫בויען די הרהורי מצוה וועלכע טוישט דעם מענטש‬ ‫האט מיר אייביג געבאדערט א קשיא‪ ,‬רבונו של עולם‪ ,‬סאו אויב‬ ‫דער שפת אמת זאגט אז אזויווי "הרהורי עבירה קשים מן העבירה"‬ ‫ס'איז נישט געלונגען ביי די תקיעות‪ ,‬אויב האב איך נישט געהאט דעם‬ ‫‪ -‬ווי קען זיין א זאך ערגער ווי עבירה? זאגט דער שפת אמת‪ ,‬ניין‪,‬‬ ‫הרגש וואס איך האב געהאט ווען איך בין געזעצן מיטן מחזור אדער‬ ‫מ'רעדט נישט פון יענע וועלט‪ ,‬אין יענע וועלט‪ ,‬אן עבירה שאקלט‬ ‫ווען איך האב געקוקט אין א ספר קדוש און אריינגעקוקט זיך צוגרייטן‬ ‫געפערליך געפערליך‪ ,‬אבער די השפעה אויפן מענטש‪ ,‬וואס דער‬ ‫צו מלכיות זכרונות שופרות‪ ,‬דאס מיינט אז איך האב געארבעט פאר‬ ‫מענטש ליידט איז פון די תשוקה‪ ,‬פון די הרהורים‪ ,‬מער ווי פון די‬ ‫גארנישט?! ניין! דאס איז געווען מיין 'הרהורי מצוה'! און מיין הרהורי‬ ‫עבירה ‪ -‬די זעלבע זאך איז דא א מושג וואס הייסט "הרהורי מצוה"‪.‬‬ ‫מצוה נעמט מיר איבער! יעצט איז די מצוה למעשה‪ ,‬אמאל שפירט‬ ‫הרהורי מצוה איז מקשר א מענטש צו די מצוה און ער ווערט‬ ‫מען מער און אמאל ווייניגער‪ ,‬דאס ווענדט זיך שוין אינעם רבונו של‬ ‫איבערגענומען‪ ,‬דאס קען טוישן זיין לעבן!‬ ‫עולם‪ ,‬ס'איז נישט מיין תפקיד‪ ,‬איך בין נישט ממונה אויף דעם‪ ,‬די‬ ‫עבודה פון דעם מענטש איז בויען הרהורי מצוה‪ ,‬בויען התקשרות‪.‬‬ ‫ס'האט מיר אייביג געבאדערט א קשיא‪ .‬דער חידושי הרי"ם זאגט‬ ‫ס'איז דא א שבת‪ ,‬שבת קען איבערמאכן די גאנצע יהדות! ס'איז‬ ‫"צמאה לך נפשי כמה לך בשרי בארץ ציה ועיף בלי מים"‪ ,‬יא‪ ,‬יעדער‬ ‫דא תפילה יעדן טאג מיטן רבונו של עולם‪ ,‬אבער וואס מיינט תפילה?‬ ‫איינער ווייסט וואס דאס מיינט‪ ,‬ס'קומט באלד די הייליגע טעג‪,‬‬ ‫איך קען מקושר ווערן צו די וועלט מיט תפילה! די תפילה קען מיר‬ ‫ס'קומט אזעלכע גרויסע טעג‪ ,‬און ס'נעמט איבער די אלע הרגשים‪ ,‬און‬ ‫איבערנעמען! אדער קען איך זיין אזא איינער וואס ‪ -‬איינער האט‬ ‫ס'קומט‪ ,‬לאמיר זיך צוגרייטן‪ ,‬ער נעמט ארויס זיין 'ספר הקדוש'‪ ,‬און‬ ‫אמאל געזאגט אז ער האט זיך געוואלט אויסלערנען ווי צו דאווענען‪,‬‬ ‫ער קוקט אריין‪ ,‬ס'קען אים אפילו מעורר זיין צו בכי מפעם לפעם‪ ,‬ער‬ ‫האט ער געקוקט אין שולחן ערוך‪ ,‬שטייט אין שולחן ערוך אז מ'דארף‬ ‫ווערט עפעס איבערגענומען‪ ,‬און אסאך מאל‪ ,‬אסאך מאל‪ ,‬ווען ס'קומט‬ ‫דאווענען 'כאילו מונה מעות'‪ ,‬האט ער געוואלט וויסן וויאזוי מ'ציילט‬ ‫למעשה ביי די תקיעות‪ ,‬ווינטשט ער זיך‪ ,‬אוי‪ ,‬ביים ספר איז געווען‬ ‫געלט‪ ,‬איז ער אריינגעגאנגען אין באנק און ער האט געזען אז ס'איז דא‬ ‫אזויפיל בעסער‪ ,‬איך האב עס נישט יעצט‪ ,‬אמאל יא‪ ,‬אמאל נישט‪.‬‬ ‫א מאשין וואס ציילט געלט‪ ,‬א מחיה! ווייסט ער שוין וויאזוי מ'דארף‬ ‫האט דער חידושי הרי"ם געטייטשט‪ ,‬יא‪ ,‬דאס זאגט דוד המלך‪ ,‬איך‬ ‫דאווענען‪ - ...‬אפשר וועט עס אנקומען אויף יענע וועלט‪ ,‬אבער וואס‬ ‫בין מתפלל אז נישט נאר פאר די מצוה‪ ,‬נאר "כן בקדש חזיתיך לראות‬ ‫האסטו פון דעם?! דו בלייבסט דער זעלבער מענטש!‬ ‫עוזך וכבודך"‪.‬‬ ‫די נקודה פון חבורת קדושת יום טוב‬ ‫איז יהדות‪ ,‬ס'איז נישט קיין זייטיגע פרט‪ ,‬דאס אנטוויקלט א מענטש‬ ‫די מטרה פון חבורה קדישתא הדין איז צו ווערן אנדערע סארט‬ ‫וואס אין די וועלט פון 'יזכיר לו' האט ער אנטוויקלט זיין בנין החיים‬ ‫אידן‪ ,‬קאכעדיגע אידן! אידן וואס די יהדות נעמט זיי איבער! דעם‬ ‫פון דעם 'איד'‪ ,‬פון דעם 'נשמה'דיגן איד'‪ ,‬דער 'תשוקה'דיגער איד'‪.‬‬ ‫"וחי בהם"! איך לעב אין א מצוה! וואס דאס איז די 'אלף בית' פון‬ ‫דורות הקדמונים ווי אידן האבן זיך אוועקגעזעצט פאר א געהויבענע‬ ‫און דאס איז דער בנין וואס ס'איז אזוי גרינג אנצוקומען צו דעם‪,‬‬ ‫זמן‪ ,‬פאר א יום טוב‪ ,‬פאר א שבת ‪ -‬איך געדענק צו זען די מחזה‬ ‫ארויספארן אביסל אביסל פון דעם סיסטעם‪ ,‬פון דעם וואש‪-‬מאשין‪ ,‬און‬ ‫וויאזוי רבי יודעלע דזשיקובער איז געזעסן ערב שבת נאכמיטאג מיט א‬ ‫זיך אוועקזעצן און מתבונן זיין‪ ,‬בויען קשר‪ ,‬בויען ידיעות וואס מיינט א‬ ‫נועם אלימלך און געקאכט! דאכט זיך אז ער האט אפילו כמעט נישט‬ ‫יום טוב‪ ,‬וואס מיינט א שבת‪ ,‬וואס מיינט א זמן‪ ,‬בויען קשר צו דעם‪,‬‬ ‫אריינגעקוקט אין די ספר‪ ,‬צו מיט א שיר השירים ‪ -‬ס'איז אלץ בנינים‬ ‫און דעמאלטס וועט מען נעמען אונזערע תורה ומצוות און משריש‬ ‫און אופנים ווי א מענטש האט אן אופן צו אנטוויקלען זיינע 'הרהורי‬ ‫זיין בלבנו‪ ,‬וועט זיין דעם "וטהר לבנו לעבדך באמת"‪ ,‬ס'וועט זיין‬ ‫מצוה'‪ ,‬צו ווי ער קען אנטוויקלען זיין תשוקה צו א מצוה‪ ,‬ווייל דאס‬ ‫דעם אמת'ן תשוקה און דעם תענוג‪ .‬כ'וועל פארליינען א לשון פונעם‬ ‫גייט זיין זיין קנין הנפש‪ ,‬דאס גייט אים מאכן פאר א קאכעדיגער איד!‬ ‫פרי צדיק‪ ,‬רבי מענדעלע וויטעבסקער‪" :‬ענין הדביקות בגשמיות היא‬ ‫התענוג"‪ .‬וואס מיינט דביקות? תענוג! מתענג זיין אין רוחניות‪ ,‬און ווערן‬ ‫מקושר צו די רוחניות‪ .‬די הפלאה זאגט "ובחרת בחיים" דעמאלטס‬ ‫איך האב אמאל געהערט פון ר' יעקב מאיר שעכטער זאל זיין‬ ‫וועט זיין "אתה וזרעך"‪ ,‬ווייל דאס גייט איבער צו די דורות ווייטער‪.‬‬ ‫געזונט‪ ,‬האט ער געזאגט א נורא'דיגע זאך‪ ,‬הרהורים איז א זאך וואס‬ ‫צוברעכט א מענטש זייער שטארק‪ ,‬איז דאך מדה טובה מרובה ממדת‬ ‫מ'זאל זוכה זיין ס'זאל ארויסקומען דעם תכלית הנרצה פון דעם‬ ‫פורעניות‪ ,‬דו ווערסט פרייליך פון א גוטע מחשבה! און באמת‪ ,‬ס'איז זה‬ ‫התקבצות לשם שמים‪ .‬מ'זאל זוכה זיין צו א כתיבה וחתימה טובה‪,‬‬ ‫לעומת זה‪ ,‬אבער אזויווי מ'דארף שליסן‪ ,‬די צייט ערלויבט נישט יעצט‪,‬‬ ‫צוקומען צו די הייליגע טעג ‪ -‬הייליגע אידן‪ ,‬קאכעדיגע אידן‪ ,‬מיט די‬ ‫וועלן מיר מסיים זיין מיט דעם פייט הקצר "ידיד נפש אב הרחמן‪,‬‬ ‫מלכיות און זכרונות שופרות‪ ,‬מיט אלע השפעות טובות‪ .‬א כתיבה‬ ‫משוך עבדך אל רצונך‪ .‬ירוץ עבדך כמו איל‪ ,‬ישתחוה אל מול הדרך‪,‬‬ ‫וחתימה טובה‪ ,‬א שנת גאולה וישועה‪ ,‬במהרה בימינו אמן‪.‬‬ ‫יערב לו ידידותיך"‪ ,‬בויען דעם זיסקייט‪" ,‬מנופת צוף וכל טעם"‪ ,‬דאס‬ ‫ט‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫אמת תורתינו‬ ‫שינוי זמן!‬ ‫סקירה קצרה באופן שאלה ותשובה‬ ‫אזויווי דעם קומענדיגן מיטוואך‬ ‫בדברי מרן רביה"ק זי"ע‬ ‫בראשית וועט פארקומען די יום‬ ‫מתוך שיעור השבוע בספה"ק משנת ויואל משה‬ ‫הבחינה פון חבורת "ותלמודו בידו"‬ ‫המתנוסס לשם ולתהילה אין אלע‬ ‫סניפי ישיבותינו הקדושות איז‬ ‫איזה דברים צריכים ללמוד עם הבנות בבית חינוך לבנות?‬ ‫דער יום הקצירה‬ ‫חייבים ללמוד כל ההלכות השייכים להם‪ ,‬דהיינו הלכות שבת‪ ,‬הלכות‬ ‫צוריקגערוקט געווארן‬ ‫ברכות‪ ,‬והלכות כל האיסורין‪ ,‬והלכות כל מצוות שאין הזמן גרמא‪ ,‬ב) דברי‬ ‫אויף דעם קומענדיגן‬ ‫מוסר ומדות המבוארים בתורה ובדברי חז"ל‪ ,‬כדי להינצל מזרם העולם‬ ‫(עמוד ת"א)‬ ‫ומהשפעת הדור‪.‬‬ ‫דינסטאג‬ ‫בראשית‬ ‫מדוע בדורינו א"א לסמוך שהבנות יקבלו‬ ‫חינוכם מן האבות ואמהות בלבד?‬ ‫יום שלישי שנכפל בו כי טוב‬ ‫אף שבדורות הקודמים סמכו על מה שמקבלות חינוכם מאביה ואמה‪,‬‬ ‫אבל בדורינו האחרון נשתנה מצב הדור לגריעותא‪ ,‬וגם יראים ושלמים‬ ‫נשתבשו בדבר חינוך הבנות מחמת חסרון הבנה‪ ,‬ועוד זאת שהשפעת זרם‬ ‫העולם מהשפעות לא טובות רח"ל‪ ,‬משפיע על הכל‪ ,‬ועל כן צריך חינוך תחת‬ ‫השגחת בקיאים ויודעים דעת תורה בענין חינוך הבנות‪ ,‬והאבות והאמהות‬ ‫לבקשת הרבים איז‬ ‫(עמוד ת"ג)‬ ‫יסייעו לזה‪.‬‬ ‫אויסגעברייטערט געווארן די‬ ‫מדוע בדורות שלפנינו לא עשו בתי חינוך לבנות?‬ ‫זמן ההרשמה‬ ‫יש בזה כמה טעמים שאין לפרטם על הכתב‪ ,‬ועתה לא שייכים עוד‬ ‫אלו הטעמים‪ ,‬ולפי עניות ושפלות דורינו‪ ,‬ברור שצריכים שיהי' איזה חינוך‬ ‫צום גרויסן יום הקצירה הבעל"ט‬ ‫(עמוד ת"ד)‬ ‫להבנות‪ ,‬וא"א לפרט הכל ולהעלות בזה יותר בכתב‬ ‫מ'קען זיך איינשרייבן‬ ‫ביז דעם קומענדיגן‬ ‫עד כמה צריך להיזהר שלא ללמוד עמהם מה שאסרו חז"ל?‬ ‫דאנערשטאג‬ ‫חומר הענין מבואר בירושלמי דמטרונא אחת באת לשאול את רבי אליעזר‬ ‫ערב סוכות‬ ‫איזה קושיא‪ ,‬ודחאה רבי אליעזר‪ ,‬ואותה האשה היתה נותנת מעשרותי' סכום‬ ‫ג' מאות כור בכל שנה להורקנוס בנו של רבי אליעזר‪ ,‬ואחר שדחאה רבי‬ ‫אליעזר פסקה מליתן לו‪ ,‬אמר לו הורקנוס בנו "בשביל שלא להשיבה דבר‬ ‫אחד מן התורה אבדת ממני ג' מאות כור מעשר בכל שנה"‪ ,‬והשיב לו רבי‬ ‫אליעזר אביו "ישרפו דברי תורה ולא ימסרו דברי תורה לנשים" וחזינן מזה‬ ‫שא"א להקל בשום אופן אף ללמוד עמהם מימרא אחת‪ ,‬ורבי אליעזר השיב‬ ‫מ'קען אנרופן די ראשי גבאי החבורה‬ ‫על זה תשובה חריפה ישרפו דברי תורה‪ ,‬וא"א להתחכם על דברי חז"ל‪ ,‬כי‬ ‫זיך איינצושרייבן‬ ‫(עמוד ת"ד שם)‬ ‫בודאי ראו גודל ההיזק‪ ,‬ומי יודע יותר מהם‬ ‫‪929.486.4699‬‬ ‫האם התיר החפץ חיים זצ"ל ללמוד‬ ‫אויב מ'הייבט נישט אויף‪ ,‬ביטע‬ ‫חומש רש"י עם הבנות בזמנינו?‬ ‫לאזט איבער א קלארע מעסידזש‬ ‫ח"ו להוציא שם רע על אותו צדיק לומר עליו שעקר הלכה פסוקה ח"ו‪,‬‬ ‫מיט די נאמען‪ ,‬מספר דפים‬ ‫וכל דבריו הוא רק על לימוד חומש בלבד שאין בו איסור מדינא‪ ,‬ואעפי"כ‬ ‫וויפיל מ'גייט זיך פארהערן‪ ,‬און‬ ‫הקפידו על כך בכל הדורות‪ ,‬וע"ז סבר שלפי מצב הדור ילמדו זאת עמהם‪,‬‬ ‫א נומבער ווי מ'קען צוריקרופן‪.‬‬ ‫אבל חומש עם רש"י שהוא איסור גמור וחמור מדינא לא התיר מעולם ח"ו‬ ‫(עמוד ת"ה)‬ ‫‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫י‬ ‫עקסטאזפולע מאמענטום ביי בחורי סאטמאר‬ ‫וויליאמסבורג אין בעפארגרייטונג צום גרויסן‬ ‫"יום הקצירה" דעם קומענדיגן דינסטאג בראשית‬ ‫היסטאריש ערווארטעטע יום שכולו אורה בראשות דער געטרייער נשיא החבורה הגה"צ‬ ‫אבדק"ק ור"מ שליט"א אין א פראכטפולע לאקאל אין שכונת רעד‪-‬הוק אין די געגנט פון ווילאמסבורג‬ ‫וויכטיגקייט פון פארמאגן א גאנצע מסכתא און איר קענען ווי‬ ‫וויליאמסבורג‪ - .‬אין די יעצטיגע טעג גרייטן זיך בחורי סאטמאר‬ ‫פון שלאף ארויס‪ ,‬באגלייט מיט רייכע סיפורים ועובדות פון צדיקי‬ ‫וויליאמסבורג צום גרויסן טאג‪ ,‬דער ארויסגעקוקטער יום שכולו‬ ‫הדורות נ"ע וועלכע האבן דאס פארלאנגט און געפאדערט און‬ ‫תורה‪ ,‬ווי די הונדערטער חברי חבורת קדושת יום טוב וועלן‬ ‫אליינס מקיים געווען‪.‬‬ ‫ארויספארן מחוץ לעיר צו פראווענען א יום קדוש מבואו ועד צאתו‬ ‫מיטן געמיינזאמען ציל איבערצו'חזר'ן און צוזאמצונעמען די פילע‬ ‫די פייער פון תורה האט זיך פון דאן פארשפרייט אויף א‬ ‫"עולם הבא בלעטער" און זיך שטעלן אויף א פארהער דערויף‪.‬‬ ‫מורא'דיגע אומערווארטעטע פארנעם‪ ,‬ווען א ריזן מספר פון אריבער‬ ‫דריי הונדערט בחורים זענען דאן אריינגעשפרינגען דערין‪ ,‬א טייל‬ ‫טאג איז געבראכן געווארן דעם‬ ‫די נייעס איבער דעם גרויסן ָ‬ ‫האבן נאך ניטאמאל פארשטאנען אין יענע מאמענט וואס פונקטליך‬ ‫פארגאנגענעם מיטוואך תצא ביים מעמד "הילולא דרבי" צום‬ ‫מ'צילט‪ ,‬אבער ביז עטליכע טעג האט זיך ארויסגעשטעלט אן‬ ‫יארצייט פונעם הייליגן ייטב לב זי"ע‪ ,‬ווען דער נשיא החבורה‬ ‫ערהאבן בילד‪ ,‬וויאזוי הונדערטער בחורים חברי חבורת קדושת יום‬ ‫הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א האט ארומגערעדט איבער די‬ ‫טוב האבן ווי געעפנט א פרישע מעיין המתגבר ביי זיך אין מח‬ ‫געוואלדיגע תועלת פון די עולם הבא מסכתא‪ ,‬זאגנדיג דערביי‬ ‫מיטן אוועקשטעלן די כח פון 'שקלא וטריא'‪ ,‬מיטן צוזאמענעמען‬ ‫אז די ריכטיגע מהלך וויאזוי אנצוכאפן די ענין איז אז מ'וועט‬ ‫יעדע בלאט גמרא מיט א גרינטליכקייט נאכן לערנען‪.‬‬ ‫באשטימען א טאג וואס דאן וועט מען זיך צוזאמנעמען אויף‬ ‫איבערצו'חזר'ן און זיך צו פארהערן די אלע בלעטער‪.‬‬ ‫שטייענדיג יעצט מיט עטליכע חדשים שפעטער זענען די חברי‬ ‫החבורה שוין גרייט זיך צו פארהערן אויף א 'חתיכה הראויה‬ ‫להתכבד' פונעם אויסגעקליבענעם מסכת‪ ,‬און ווי שוין געמאלדן‬ ‫הזורעים בדמעה ברנה יקצורו‬ ‫גלייך נאך שבת אז מטעם החבורה וועט זיין צוגעשטעלט א‬ ‫דאס קומט נאך וואס אינעם פארגאנגענעם שבת פ' שלח איז‬ ‫סדר מיט בוחנים אז יעדע בחור זאל קענען פילן אז דאס‬ ‫הגה"צ דער רב שליט"א ארויסגעפארן אויף א שבת התאחדות‬ ‫איז ער שוין אנגעקומען און באקומען דעם שטיפ אויף ווייטער‪,‬‬ ‫אינאיינעם מיט די חשובע חברי החבורה‪ ,‬וועלכע איז געפראוועט‬ ‫אשע"כ האט יעצט הגה"צ דער רב שליט"א באשטימט צו מסדר‬ ‫געווארן מיט גרויס דערהויבנקייט און איז איינגעקריצט געווארן‬ ‫זיין דעם היסטארישן טאג נאך איידער מ'הייבט אן דעם נייעם‬ ‫ביי די משתתפים לזכרון עד‪ ,‬ווי דארט ביים סעודתא דעתיקא‬ ‫ווינטער זמן הבעל"ט‪.‬‬ ‫קדישא וועלכע האט זיך געצויגן פאר א לענגערע וויילע מתוך‬ ‫עונג שבת האט הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א אוועקגעשטעלט‬ ‫סדר יום הגדול והקדוש‬ ‫דעם יסוד איתן אז א קדושת יום טוב בחור איז א דירעקטע‬ ‫שילוב פון 'תורה' מיט 'חסידות'‪ ,‬ווען בו בזמן די חבורה איז‬ ‫ווי געמאלדן וועט דער פולער יום שכולו תורה געפראוועט‬ ‫אוועקגעשטעלט אויף אריינצוברענגען דעם חסידישן לחלוחית‬ ‫ווערן אויף א דערהויבענעם פארנעם אין א הערליכע מקום‬ ‫אין די פנימיות הלב פון די תלמידי ישיבותינו הקדושות‪ ,‬וועט‬ ‫רחבת ידים וועלכע געפינט זיך אין געגנט פון וויליאמסבורג‪,‬‬ ‫מען באזונדער אוועקשטעלן אז יעדע בחור וועלכע באלאנגט‬ ‫דאס וועט דינען אלס דער אכסניה של תורה ווי די צענדליגער‬ ‫צו די חבורה זאל זיך קובע זיין א מסכתא וועלכע זאל נקבע‬ ‫שעות ע"ג שעות פון לימוד התורה בהתמדה רבה וועט בוקע‬ ‫ווערן אלס זיין פריוואטע עולם הבא מסכתא וועלכע וועט אים‬ ‫זיין רקיעי שמים‪.‬‬ ‫באגלייטן אויף די וועלט און אויף יענע וועלט‪.‬‬ ‫אנדערש ווי לכתחילה געפלאנט האט נשיא חבורתינו הגה"צ‬ ‫דאן האט דער רב שליט"א מכבד געווען הרה"ג ר' שלמה‬ ‫אבד"ק ור"מ שליט"א קובע געווען אז דער גרויסער "יום הקצירה"‬ ‫שבתי קעסטענבוים שליט"א מרבני קהילתינו הק' ער זאל מער‬ ‫מרחיב בדיבור זיין איבער די דרכי קנין וחזרת המסכתא אז יעדע‬ ‫זאל אפגעראכטן ווערן ברוב פאר והדר דעם קומענדיגן דינסטאג‬ ‫בחור זאל קענען אנקומען צו א מצב אז ער האט ביי זיך א‬ ‫בראשית שנת תשפ"ז לפ"ק‪ ,‬אזוי ארום אז די בחורים זאלן האבן‬ ‫פולע מסכתא כמונח בקופסא‪.‬‬ ‫א גרויסע חלק פון די ימי בין הזמנים ממשיך צו זיין און מוסיף‬ ‫צו זיין נאך בלעטער צו דאס וואס זיי גייען זיך בעז"ה פארהערן‬ ‫דאן האט הגאון רבי שבתי איבערגענומען דאס ווארט און‬ ‫ביים ענדע פון אט דעם טאג‪.‬‬ ‫שטארק ארומגענומען די סוגיא‪ ,‬ציטירנדיג מקורות איבער די‬ ‫אי‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫ביי דעם מאמענט וועלן די בחורים חברי חבורת קדושת‬ ‫דער טאג וועט זיך בעז"ה אנהייבן מיט א דערהויבענעם‬ ‫יום טוב תלמידי ישיבה לצעירים פון שנת תשפ"ו‪ ,‬אינאיינעם‬ ‫תפילת שחרית ברוב עם הדרת מלך‪ ,‬ווען ארום האלב צען נאך‬ ‫מיט די תלמידי ישיבה לצעירים פון שנת תשפ"ז‪ ,‬האבן דעם‬ ‫וואס די בחורים וועלן זיך גרייטן צום דאווענען איש על מחנהו‬ ‫געלעגנהייט אז דער נשיא החבורה הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א‬ ‫ואיש על דגלו וועלן די באסעס ארויספארן פון די לאקאלע בתי‬ ‫וועט זיי געבן פערזענליכע דברי הדרכה‪ ,‬שטייענדיג פאר א‬ ‫מדרשים און קורסירן צום שטח המעמד‪ ,‬ווי ס'וועט זיין אנגעגרייט‬ ‫לעבנס טויש ווען יעדע פון די בחורים וועלן אצינד טוישן זייער‬ ‫אז מ'זאל זיך קענען צוגרייטן צום דאווענען כראוי וכיאות‪ .‬די‬ ‫אכסניה של תורה‪ .‬דער רב שליט"א וועט יורד זיין מדריך‬ ‫דאווענען וועט געפראוועט ווערן בדביקות עילאה בראשות הגה"צ‬ ‫צו זיין תלמידיו הנאמנים לדעת את הדרך ילכו בה וויאזוי‬ ‫אבד"ק ור"מ שליט"א‪ ,‬ווי עס וועלן זיין צוזאמגענומען הונדערטער‬ ‫אויסצונוצן די גליקליכע בחורישע יארן וועלכע איז ווי דער‬ ‫חברי החבורה תחת קורת גג אחד און אראפלייגן א דאווענען‬ ‫יסוד איתן פאר'ן גאנצן לעבן‪.‬‬ ‫באש להבת שלהבת אויפן קדושת יום טוב'דיגן שטייגער‪.‬‬ ‫נאכן דאווענען וועלן די חשובע תלמידים האבן די זכיה‬ ‫מעמד ברנה יגילו‬ ‫צו הערן א הערליכע "תהלים שיעור" פון הגה"צ אבד"ק ור"מ‬ ‫שליט"א כמדי שבוע בשבוע בהיכל ישיבה לצעירים‪ ,‬ווי דער רב‬ ‫נאך א געהויבענע תפילת מנחה בראשות הגה"צ אבד"ק‬ ‫שליט"א וועט ארומרעדן איבער די עבודת הימים ארויסגייענדיג‬ ‫ור"מ שליט"א וועט געפראוועט ווערן די דרויסע מעמד נהדר‬ ‫פון אזעלכע הייליגע טעג‪ ,‬און בפרט איבער די תכלית פון דעם‬ ‫"ברנה יגילו"‪ ,‬ווי ס'וועלן זיך צוזאמנעמען רבנן ותלמידיהון צו‬ ‫גרויסן יום הקצירה ביי ווי מ'וועט דאן זיין פארזאמלט‪.‬‬ ‫פייערן די גרויסע שמחה ווי מ'איז אנגעקומען‪ ,‬עד הנה עזרינו‬ ‫נאך א ברייטע פת שחרית וועלכע וועט זיין צוגעשטעלט‬ ‫רחמיך ולא עזבינו חסדיך ה' אלקינו‪.‬‬ ‫פאר די חברי החבורה‪ ,‬אם אין קמח אין תורה‪ ,‬וועט מען זיך‬ ‫די מעמד וועט באגלייט ווערן מיט פרקי ניגוני וזמרה לכבוד‬ ‫ווידעראמאל צוזאמנעמען אינעם היכל הבית המדרש ווי מ'וועט‬ ‫היום ולכבוד המאורע‪ ,‬אזוי אויך וועט מען האבן די זכיה צו הערן‬ ‫הערן א פייערדיגע דרשה נלהבה מאחד המשפיעים שליט"א‬ ‫רייכע דרשות פון פארשידענע מגידים מפורסמים שליט"א‪ ,‬ועל‬ ‫וויאזוי מ'זאל צוזאמנעמען די בלעטער אויף אן אופן אז מ'זאל‬ ‫צבאם די צענטראלע דרשה פון הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א‬ ‫קענען ארויסגיין פון דעם גרויסן טאג מיט א קנין נצחי אין די‬ ‫וועלכע וועט ארומרעדן איבער די ווייטערדיגע פלענער אין ראם‬ ‫עולם הבא מסכת‪.‬‬ ‫פון חבורתינו הקדושה‪ ,‬חבורת קדושת יום טוב‪.‬‬ ‫משך די פארמיטאג שעות וועט דאס ביהמ"ד פארוואנדלט ווערן‬ ‫ויום טוב היה עושה בצאתו‪ ,‬ווען די חברי החבורה וועלן זיך‬ ‫אין א גן עדן העליון מיטן ארייננעמען אין זיך אן אויסשליסליכער‬ ‫ארויסלאזן אין א געטאנץ להודות ולהלל אז מ'האלט שוין ביי‬ ‫פאראיין פון הונדערטער בחורים וועלכע פילעווען אין תורה‬ ‫דעם‪ ,‬זיך גרייטנדיג אויף ווייטער אנצוהאלטן די סדרי החבורה‬ ‫הקדושה מיט א געהויבענעם געמיט‪ ,‬איבערגייענדיג זייער עולם‬ ‫מיט שטארקייט‪ ,‬סיי די לימוד ספרי קודש ווי סידורו של שבת‬ ‫הבא בלעטער איין מאל און נאכאמאל אויף א מסודר'דיגן אופן‬ ‫און משנת ויואל משה‪ ,‬און סיי ממשיך צו זיין איבערצוגיין די‬ ‫עד שיהא סדורה בפיהם‪.‬‬ ‫עולם הבא מסכת נאכאמאל און נאכאמאל‪ ,‬און בעיקר צו גיין‬ ‫נאך דריי לעכטיגע שעות של תורה וועט זיין צוגעשטעלט‬ ‫ווייטער בפנימיות הלב אפירצוזוכן די פינטעלע איד בעומק הלב‬ ‫א ברייטע מיטאג ווי די בחורים וועלן זיך קענען דערכאפן דאס‬ ‫בעבודת ה'‪.‬‬ ‫הארץ נאך אזעלכע ברענעדיגע שעות‪.‬‬ ‫הנה זה בא‬ ‫בשעת מיטאג ווערט ערווארטעט א הערליכע פאנעל אויף א‬ ‫לייכטע שטייגער‪ ,‬ווי ס'וועט ווערן אויסגעשמועסט א ברייטערע‬ ‫אין די פארגאנגענע טעג איז געעפנט געווארן די הרשמה‬ ‫טעמע און די אידישע היסטאריע וועלכע איז נוגע פאר חסידישע‬ ‫אפטיילונג אין ראם פונעם יום שכולו תורה‪ ,‬ווי די בחורים קענען‬ ‫בחורים וועלכע ווילן זיך פארברייטן זייערע השגות אין חסידישע‬ ‫אריינרופן די באשטימטע נומער זיך איינצושרייבן צום גרויסן טאג‪,‬‬ ‫היסטאריע‪.‬‬ ‫און גלייכצייטיג איינגעבן די פונקטליכע מספר הדפים אויף וואס‬ ‫זיי גייען זיך פארהערן באותו מעמד‪.‬‬ ‫עת הזמיר הגיע‬ ‫די טאג איז באשטימט פאר די אלע בחורי קהילתינו הק'‬ ‫פון דארט וועלן די בחורים צוריקגיין אינעם היכל הבית המדרש‬ ‫חברי החבורה וועלכע האלטן אן זייער קביעות אינעם עולם‬ ‫ווי מ'וועט ממשיך זיין צו פארענדיגן איבערגיין די בלעטער‪ ,‬ווען‬ ‫הבא מסכתא וועלכע ווילן מקדיש זיין איין טאג איבערצוגיין די‬ ‫צו די זעלבע צייט וועלן זיך די בחורים אנהייבן פארהערן ביי‬ ‫בלעטער פון זייער עוה"ב ווי זיי האלטן ביז היינט‪ ,‬זיך משלים‬ ‫די חשובע בוחנים שליט"א‪.‬‬ ‫זיין דערין און איר גומר זיין ביזן עס קענען ישר והפך זיך צו‬ ‫קענען בוחן זיין דערויף‪ ,‬און גלייכצייטיג הנאה האבן פון א פולע‬ ‫עס וועט בעז"ה זיין באזונדערע בוחנים צוטיילט לויט די‬ ‫סדר היום‪ ,‬להענג על ה' ובתורתו הקדושה‪.‬‬ ‫מסכתות‪ ,‬ווי יעדע בחור וועט קענען צוקומען מיט זיין חברותא‬ ‫מיט וועם ער האט אויסגענוצט די לעצטע עטליכע חדשים זיך‬ ‫בחורי סאטמאר וויליאמסבורג קוקן ארויס מיט עקסטאז איבער‬ ‫משלים צו זיין אין אט די מסכתא‪ ,‬ווי אינאיינעם וועט מען זיך‬ ‫דעם גרויסן טאג‪ ,‬און האפן אויף ווייטער ממשיך צו זיין מיט‬ ‫משתעשע זיין מיט די אויסגעהארעוועטע בלעטער איבערגייענדיג‬ ‫אלע סדרי החבורה ביתר שאת וביתר עוז‪.‬‬ ‫אויסעווייניג בלאט נאך בלאט ברוב תענוג ושמחה‪.‬‬ ‫עולמך תראה בחייך!‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫בי‬ ‫ישקו העדרים‬ ‫מאמר נפלא מתיקא כדובשא להשקות צמאי חסדך מבאר החסידות‬ ‫מאת המשפיע המפורסם‬ ‫שליט"א‬ ‫מענדלאוויטש‬ ‫הרה"ג ר' חיים צבי‬ ‫מח"ס שפתי חן ‪ -‬הקדמה לספרי חסידות‬ ‫ִה ְתּבֹונְ נּות ִל ְק ַראת ַהיֹום ַה ָקדֹוׁש‬ ‫ולהבנת הענין‪ ,‬יש להתבונן במה שאמרו חכמינו ז"ל בגמרא (יומא‬ ‫הנה הגיע ובא יום ה' הגדול והנורא‪ ,‬שלגודל מעלתה אין מזכירין‬ ‫כ‪ ,.‬נדרים לב‪ ):‬השטן בגימטריא שס"ד‪ ,‬שיש לו רשות בכל שס"ד ימים‬ ‫אותה בשמה‪ ,‬רק אומרים יום הקדוש או דער הייליגער טאג‪ ,‬כמנהג‬ ‫של השנה להסטין‪ ,‬אולם ימי השנה הם שס"ה ימים‪ ,‬כי יום אחד‪,‬‬ ‫אבותינו ורבותינו מדור הקודם‪ ,‬וכמבואר בבני יששכר (תשרי‪ ,‬מאמר ח‬ ‫הוא יום כפורים‪ ,‬אין לו רשות להסטין‪ .‬וכתב במהרש"א (נדרים שם)‬ ‫אות ב) שהמסכתא המדברת מענין מצות היום לא נקרא שמה על שם‬ ‫הטעם שאין לו רשות להסטין ביום כיפור‪ ,‬משום דישראל דומין אז‬ ‫היום 'יום הכפורים'‪ ,‬כמו שאר המועדים 'שבת‪ ,‬פסחים‪ ,‬ראש השנה‪,‬‬ ‫למלאכים שאין להם יצר הרע‪.‬‬ ‫סוכה'‪ ,‬רק נקרא בשם יומא‪ ,‬להורות על קדושת היום שהוא ממקום‬ ‫נעלם וראוי להסתירו‪ ,‬על כן מנהג אנשי מעשה שלא להזכיר שמו כל‬ ‫ולפי זה ביאר מרן רבינו הבעל שם טוב זלה"ה זי"ע (כתר שם טוב‪,‬‬ ‫כך בפשיטות באיזה דברים‪ ,‬רק כשמזכירים מענינו לאיזה הצטרכות‬ ‫מובא בבעש"ט עה"ת לר"ה אות כב)‪ ,‬דזה הטעם שיש חרדה ובכיה ערב‬ ‫קוראים אותו סתם יום הקדוש‪ ,‬ודי בזה למשכיל‪.‬‬ ‫יום הכפורים לעת ערב‪ ,‬כי אז הוא שעה אחרונה של עשרת ימי‬ ‫תשובה‪ ,‬ומאחר שביום הכיפורים לית ליה רשות לאסטוני‪ ,‬לכן בא‬ ‫והנה כשמתבוננים בליל הקדוש הזה‪ ,‬כאשר נכנסין לבית המדרש‪,‬‬ ‫השטן בכל כחו לקטרג על כל אדם‪ ,‬ומזלם חזי‪ ,‬על כן בוכים אנשים‬ ‫ומרגישין שכל האויר מלא התעוררות‪ ,‬יכולין לחתוך את תוקף‬ ‫ונשים וטף‪ ,‬כי עומד לנגדם מלחמה גדולה ונוראה מאוד‪ ,‬ונפש איש‬ ‫הערנסטקייט הנמצא אז‪ ,‬אחד מעוטף בטליתו ואומר 'תפלת זכה'‬ ‫ישראלי מרגיש מאוד איך היצר הרע מתאמץ להתגבר עליו ללחום‬ ‫ואחד אומר 'וידוי רבינו נסים'‪ ,‬ואחד לומד דרשת כל נדרי בספר או‬ ‫עמו ולהפילו ח"ו‪ ,‬ולכן הוא בוכה בבקשת רחמים והצלה‪.‬‬ ‫במחזור‪ ,‬מחשבת כל אחד הוא לשוב אל ה'‪ ,‬והמצב הוא 'פחד'‪ ,‬אחר‬ ‫אכן הרה"ק מראפשיץ זלה"ה (זרע קודש‪ ,‬לערב יו"כ ד"ה במדרש) ממתיק‬ ‫כך מתחילין סדר העבודה שהוא תכלית זה הלילה‪ ,‬והוא אמירת כל‬ ‫קצת את הענין‪ ,‬בכתבו שבאמת הקב"ה מסייע אותנו‪ ,‬כמו שרואים‬ ‫נדרי‪ ,‬אומרים אותה ג' פעמים‪ ,‬ובכל פעם מתגבר הפחד והקולות של‬ ‫בחוש שקודם כניסת ליל יום הכיפורים נופל אימה ופחד אפילו על‬ ‫הציבור עם הבעל תפלה‪ ,‬עד‪ ,‬עד שאומרים ברכת שהחיינו‪ ,‬ואז בא‬ ‫הפחות שבישראל‪ ,‬וזה מעזר אלקי יתברך שמו ששולח יראתו לכל‬ ‫קצת הנחה להפחד‪ ,‬ונכנס קצת אויר של יו"ט‪ ,‬אויר של שמחה‪ ,‬אויר‬ ‫אחד ואחד מישראל‪ .‬ולפי דבריו הקדושים משמע שהבכיה הוא מתוך‬ ‫של מחילת עונות‪ ,‬אויר של קרבת ה'‪ ,‬והכל הוא יום טוב'דיג‪ ,‬שמחה‬ ‫שמחה‪ ,‬כי נפשו מרגיש בעזר אלקי העומד עליו ומצילו ועוזרו‪.‬‬ ‫פנימיות הנמצא בתוך עומק נשמת ישראל הנמצא קרוב ומקושר אל‬ ‫המלך מלכו של עולם‪.‬‬ ‫ובכל אופן‪ ,‬העידו הצדיקים שבכניסת יום הקדוש יש בכיה גדולה‪,‬‬ ‫ולכן יש לזכור ולידע ולהחזיק את המח שהבכיה צריכה להיות מתוך‬ ‫וכאן נשאלת השאלה הגדולה‪ ,‬מהו הפחד מענין כל נדרי‪ ,‬הלא‬ ‫שמחה‪ ,‬היינו מגודל השמחה שהשי"ת עומד אתנו לא ירפך ולא‬ ‫בהסתכלות החיצוני הוא ענין של 'התרת נדרים'‪ ,‬ולא מצינו שיהיה‬ ‫יעזבך‪ ,‬והגם שהמלחמה קשה אבל כשיודע שיש לו עזר אלקי הרי‬ ‫פחד כזו בערב ראש השנה בהתרת נדרים‪.‬‬ ‫זה שמחה גדולה ונפלאה‪.‬‬ ‫וכפי הסיפור המקובל‪ ,‬שהנוסח הזה נתקן אחר גירוש שפאניע‪,‬‬ ‫ובספרים הקדושים מובא רמז נפלא‪ ,‬שתיבת בכיה הוא נוטריקון‬ ‫כאשר אחינו בני ישראל שנשארו שם היו אסורים ולטושים ולחוצים‬ ‫ב'שמך י'גילון כ'ל ה'יום‪ ,‬והכוונה שהבכיה תהיה מתוך שמחה‪ ,‬ובודאי‬ ‫תחת ממשלת הרשעה של האינקוויזיציע ימ"ש‪ ,‬והוצרכו במשך השנה‬ ‫לא מתוך מרה שחורה חס ושלום‪ ,‬שהוא סם המזיק המפריע לאדם‬ ‫להשתחוות לצלם רח"ל ועוד מעשים מגועלים כזו‪ ,‬ולהבטיח שהם‬ ‫מלעשות תפקידו‪ ,‬כמו שכתב מרן האריז"ל להדיא (ריש שער הכוונות‪,‬‬ ‫נאמנים לע"ז ה' ישמרינו‪ ,‬לכן הוצרכו פעם אחת בשנה להתאסף ביחד‬ ‫דרושי ברכת השחר) וזה לשון קדשו‪:‬‬ ‫ולבטל את כל הבטחותיהם ופעולותיהם בכל מיני ביטול‪.‬‬ ‫"אסור לאדם להתפלל תפילתו בעצבון‪ ,‬ואם נעשה כך אין נפשו‬ ‫וכפי המסופר‪ ,‬גם הנוסח שמנגנים אותה‪ ,‬נתחבר על ידי האנוסים‪,‬‬ ‫יכול לקבל האור העליון הנמשך עליו בעת התפילה‪ ,‬אמנם בעת‬ ‫שמתחילה יש בה רגש של הפחד הגדול שהיה שם שלא ירגישו‬ ‫שמתודה הוידוי ומפרט חטאיו אז טוב להתעצב בלבד‪ ,‬אבל בשאר‬ ‫בהם הרשעים‪ ,‬ואחר כך רגש של בהלה על שנתגלו ונחטפו‪ ,‬ולבסוף‬ ‫התפילה נמשך לו נזק נפלא גדול על ידי עצבותו‪ ,‬אבל צריך להראות‬ ‫צעקת הצלה‪.‬‬ ‫גי‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫ישקו העדרים‬ ‫בחסד ידע שזאת היא מתנת ה'‪ ,‬וכאשר רואה ח"ו ההיפוך ידע‬ ‫לפניו יתברך הכנעה גדולה באימה ויראה‪ ,‬אמנם תהיה בשמחה‬ ‫גם כן שזה בחשבון מן השמים‪ ,‬ואחר כך צריכין להזות עוד על‬ ‫יתירה וגדולה בכל האפשר כדמיון העבד המשמש את רבו בשמחה‬ ‫המשקוף שהוא באמצע הדלת‪ ,‬המורה על 'תפארת'‪ ,‬להורות שגם‬ ‫יתירה‪ ,‬ואם משמשו בעצבות עבודתו נמאסת לפניו‪ ,‬וכמעט שעיקר‬ ‫כאשר הכל הולך באמצע‪ ,‬לא בחסד ולא בדין רק עולם כמנהגו נוהג‪,‬‬ ‫המעלה והשלמות והשגת רוח הקודש תלויה בדבר זה"‪ ,‬עכלה"ק‪.‬‬ ‫גם בזה ידע ויבין שהכל הוא מהשי"ת ואין שום טבע בעולם כלל‪.‬‬ ‫ומה מאוד נפלאים הדברים המובאים בספר בית אברהם (ליו"כ‬ ‫ומי שיודע הידיעה הזה בברירות הרי הוא תמיד בשמחה‪ ,‬ונכלל‬ ‫עמ' רח ד"ה הרה"ק) בשם הרה"ק רבי משה מקאברין זלה"ה‪ ,‬כי בערב‬ ‫בפסוק 'ולישרי לב שמחה'‪ ,‬ולכן בליל הקדוש הזה מפייסין את‬ ‫יום כיפור לפנות ערב מתרבה מרה שחורה ובכיות בבתי ישראל‪,‬‬ ‫התורה הקדושה על שלא עשו את היחוד של הוי"ה אלהי"ם ג'‬ ‫והטעם‪ ,‬כי השטן יש לו שליטה כל שס"ד יום כמנין דיליה‪ ,‬וביום‬ ‫פעמים‪ ,‬שלא נתאמת בלבינו בברירות שכל העולם מתנהג על ידי‬ ‫הכפורים אין לו שלטון‪ ,‬וכשפורש מהם ליום הזה משאיר להם מרה‬ ‫התורה‪ ,‬כי קוב"ה ואורייתא וישראל חד‪.‬‬ ‫שחורה על יום הזה‪ ,‬שבזה לא יוכלו כבר להתעלות‪ ,‬ויעכב אותם‬ ‫ממדרגת עבודת יום הקדוש הזה‪ ,‬אולם מי שהוא בר דעת יודע כי‬ ‫אחר כך כתב בסידור הנזכר לעיל‪ ,‬לכוון באמירת ולישרי לב‬ ‫העיקר הוא להיות גם התשובה בשמחה כמו דכתיב (תהלים ב יא)‬ ‫שמחה‪ ,‬להשם הקדוש ביס"ץ שהוא אותיות 'שמחה' בחילוף א"ת‬ ‫'וגילו ברעדה'‪ ,‬מתחילה שמחה ואחר כך יבא מזה לרעדה‪ ,‬שהוא‬ ‫ב"ש‪ ,‬ועולה קס"ב שהוא השם אהי"ה במילוי יודין (כזה‪ ,‬אלף הי יוד‬ ‫מרירות ולא מרה שחורה‪ ,‬ומכח זה יהפך מכרת לכתר‪.‬‬ ‫הי שעולה קס"א) עם הכולל‪.‬‬ ‫וידוע שאחד מהטעמים שכל האוכל בתשיעי כאילו התענה‬ ‫ומוסיף בספר אמרי נועם (לשבת נחמו אות א)‪ ,‬דהשם הזה ביס"ץ‬ ‫תשיעי ועשירי‪ ,‬כי התשובה היא מצות עשה מן התורה‪ ,‬כמו כל‬ ‫עולה בגימטריא עין לב‪ ,‬דעיקר השמחה היא רק כשהעין והלב הם‬ ‫המצוות שצריכים לקיים בשמחה‪ ,‬והיות שיום כיפור אסור באכילה‬ ‫ברשותו של אדם עיי"ש‪.‬‬ ‫ושתיה לכן מצוה לאכול בתשיעי‪ ,‬שעל ידי זה יוכל להיות בשמחה‬ ‫ולקיים מצות תשובה בשמחה‪ ,‬ע"כ‪.‬‬ ‫ולפי כל הנזכר לעיל יובן‪ ,‬דעיקר השמחה מגיע לאדם כאשר‬ ‫וכענין הזה מבואר בספר תפארת בנים (לסוכות‪ ,‬ד"ה עוי"ל מה שנקרא)‬ ‫הוא מלא עם רצונות חזקות של קבלות טובות‪ ,‬ואומר אהיה טוב‪,‬‬ ‫מבאר הטעם על אמירת הפסוק (תהלים צז יא) אור זרוע לצדיק ולישרי‬ ‫ודייקא במילוי יודין למלאות תשוקתו ורצונו להיות יהודי טוב‪ ,‬אך‬ ‫לב שמחה בליל יום הקדוש‪ ,‬כי עתה היא העת שאנו יכולים להמשיך‬ ‫בתנאי שיהיה עם הכולל‪ ,‬דהיינו שיכלול עצמו ביחד עם כל ישראל‪.‬‬ ‫שמחה לעבוד את ה' בשמחה‪ ,‬עיי"ש בסודן של דברים‪.‬‬ ‫ועל מה צריך לשוב בעת הזאת‪ .‬על ב' דברים הללו עין ולב‪,‬‬ ‫וההסבר הפשוט הוא‪ ,‬כי שורש השמחה היא בספירת בינה הנקראת‬ ‫שיקבל עליו לשמור את עיניו‪ ,‬ולבו יהיה מלא בתשוקה ורצון לה'‬ ‫'אימא עילאה'‪ ,‬שמשם נמשך שורש הטהרה ושורש התשובה‪ ,‬ושם‬ ‫בלב ונפש חפיצה לקיים בכל נפשך בכל רצוניך‪.‬‬ ‫הוא גם כן שורש כח השמחה‪ ,‬כמו שביאר בראשית חכמה (שער‬ ‫הקדושה פט"ז)‪ ,‬שלמעלה ה'גבורה' היא השמאל ומשם נמשך היצר‬ ‫ואולי זה הטעם שנוהגים להוסיף הפסוק פלגי מים ירדו עיני על‬ ‫הרע‪ ,‬ובהמשך הדין למטה בחיצונים נעשה יצר הרע בזוהמא‪ ,‬דהיינו‬ ‫לא שמרו תורתיך‪ ,‬דכיון שעתה הוא זמן תיקון העין ולב‪ ,‬ובפסוק‬ ‫שיתאוה יצרו‪ ,‬אבל למעלה הוא שמחה לבד המתעורר מהשמאל‪,‬‬ ‫הקודם כבר התפלל במיוחד על טהרת הלב באמרו 'ולישרי לב‬ ‫והוא האש הרוחני בסוד שם אלקים‪.‬‬ ‫שמחה'‪ ,‬לכן מוסיף עתה להתפלל במיוחד על העינים‪ ,‬באמרו פלגי‬ ‫מים ירדו עיני‪.‬‬ ‫הרי דהעיקר שלא להתייאש ולא להתרשל‪ ,‬רק להיות בשמחה‬ ‫בכל עניניו‪ ,‬וכמו שכתב בספר אור לשמים (בהקדמה) הדרכה לימים‬ ‫***‬ ‫נוראים‪ ,‬שהענין הראשון הוא‪ ,‬שבראש השנה ויום כיפור צריך להיות‬ ‫אמרו חכמינו ז"ל (סוף תענית) לא היו ימים טובים לישראל כיום‬ ‫בשמחה בכל עניניו‪( .‬העשרה הדרכות נדפסו בשפתי חן לימים נוראים הקדמה‬ ‫הכיפורים‪ ,‬מאי טעמא מפני שהוא יום מחילה וסליחה‪ ,‬ואין לך‬ ‫ה'‪ ,‬עמוד קז‪ ,‬משם תדרשנו לטובה)‪.‬‬ ‫שמחה גדולה מזו שהשי"ת מוחל וסולח לעונותינו ומעביר אשמותינו‬ ‫והנה בסידור רבי שבתי (ליל יוכ"פ) כתב‪ ,‬דהג' תיבות ו'לישרי‬ ‫בכל שנה ושנה‪.‬‬ ‫ל'ב ש'מחה ראשי תיבות אותיות שלו‪ ,‬בגימטריא ג' פעמים הוי"ה‬ ‫אלהי"ם (מספר יב"ק)‪.‬‬ ‫ובאמת זהו שמחה גדולה ונפלאה‪ ,‬אבל כל אחד כואב לו בעמקי‬ ‫לבבו‪ ,‬בזכרו דברי הרמב"ם (הלכות תשובה פרק ב ה"ב) שכתב‪" ,‬ומה היא‬ ‫ואולי יש לפרש הכוונה‪ ,‬כי אלהי"ם בגימטריא הטבע‪ ,‬ויחוד הוי"ה‬ ‫התשובה‪ ,‬שיעזוב החוטא חטאו‪ ,‬ויסירו ממחשבתו‪ ,‬ויגמור בלבו‬ ‫אלהי"ם מורה שבכל עניני הטבע יודע ומכיר שהוי"ה הוא המנהיגו‬ ‫שלא יעשהו עוד‪ ,‬ויעיד עליו יודע תעלומות שלא ישוב לזה החטא‬ ‫ואכן אתה א‪-‬ל מסתתר בתוך כל הטבעיים‪ ,‬והידיעה הלזו צריכין‬ ‫לעולם"‪ ,‬ומי יוכל לומר על עצמו שהוא בטוח שלא ישוב לזה עוד‪,‬‬ ‫לידע בג' אופנים בימין בשמאל ובאמצע‪ ,‬דהיינו כעין המבואר בזוהר‬ ‫כל שכן שהשי"ת בעצמו יעיד עליו‪ ,‬הלא אין השי"ת מייחד שמו על‬ ‫הקדוש (פ' בא) הטעם שצוה השי"ת לזרוק הדם על שתי המזוזות‬ ‫החיים‪ ,‬כיון שעדיין יש לו מלחמה עם היצר הרע כל עוד בו נשמתו‪.‬‬ ‫שהם 'חסד וגבורה'‪ ,‬להורות שכאשר השי"ת מתנהג עם האדם‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫די‬ ‫ולכן בבוא היום הגדול והנורא‪ ,‬יש לכל אדם להתבונן בדעתו‪,‬‬ ‫אך ידוע שהצדיקים הקדושים חיפשו דרכי מליצה ישרה על בני‬ ‫האם רצון ה' שאני אשאר 'אזא קאלטער איד' כמו שאני כעת‪ ,‬האם‬ ‫ישראל למצוא חתירה להגיע אל השי"ת יותר בניקל‪ ,‬וגם על ענין זה‬ ‫כשאגיע אל הבית דין של מעלה וישאלו ממנו 'למה לא התפללת או‬ ‫מצינו שאמר הרה"ק רבי שלמה'קא מזעוויהל זלה"ה בשם הרה"ק רבי‬ ‫למדת כראוי‪ ,‬האם יהיו שבעי רצון בתירוץ 'אני הייתי פשוטער איד'‪...‬‬ ‫פנחס מקאריץ זלה"ה ביאור המשנה (יומא פה‪ ):‬האומר אחטא ואשוב‪,‬‬ ‫אין מספיקין בידו לעשות תשובה‪ ,‬דהכוונה הוא כך‪' ,‬האומר אחטא'‬ ‫כשישאלו אותך למה לא עשית פעולות להתקרב אל ה' במצוות‬ ‫שיודע שיחטא עוד כי עדיין איננו מושלם‪ ,‬אבל 'ואשוב' רצוני לשוב‬ ‫ומעשים טובים‪ ,‬להתעמק ביותר לראות עמקה ויופיו של תורה‪,‬‬ ‫בתשובה‪ ,‬אזי 'אין מספיקין' אין ספק בזה 'שבידו לעשות תשובה'‬ ‫או לעלות בדרגה מעולה בהתנהגות כאיש חסיד‪ ,‬האם יספיק לך‬ ‫שיש בכוחו לשוב‪ ,‬ותשובתו מקובל ומרוצה להשי"ת (אמרי פנחס‪,‬‬ ‫התירוץ 'זה אין שייך אצלי כי אני בדרגה קטנה מזה'‪ ,‬או 'דאס מיינט‬ ‫ליקוטים שער עבודת ה' אות כא‪ ,‬בשם ספר מזקנים אתבונן)‪.‬‬ ‫נישט מיך'‪ ,‬וכדומה‪.‬‬ ‫ויש להסמיך לזה דבריו הנוראים של הגה"ק בעל חפץ חיים זלה"ה‪,‬‬ ‫ועל ענין זה הוסיף הרה"ק מרוזין זלה"ה ביאור נפלא‪ ,‬דבאמת יש‬ ‫שכתב בטעם אמירת מפטיר יונה בתפלת מנחה של יום הקדוש (שו"ע‬ ‫קושיא גדולה האיך מועיל תשובה לחוטא‪ ,‬הלא אם יודע שהשי"ת‬ ‫סי' תרכב ס"ב‪ ,‬במשנה ברורה סק"ז)‪ ,‬להראות שאין יכולין לברוח מן השי"ת‪.‬‬ ‫עומד עליו ורואה במעשיו‪ ,‬ויודע שאסור לו לעשות עבירה‪ ,‬ועם כל זה‬ ‫עושהו‪ ,‬הרי יש בו חשש כפירה ח"ו שעל זה אין מועיל תשובה ה"י‪,‬‬ ‫ומבאר שם (שער הציון סק"ו) הכוונה‪ ,‬כי האדם חושב כמה פעמים‬ ‫אך אם גם בשעת החטא הוא אומר שאינו רוצה לעשות העבירה רק‬ ‫לייאש את עצמו שאין יכול לתקן בשום אופן‪ ,‬ועל כן יתנהג תמיד‬ ‫אין לו כח ללחום עם היצר הרע הגדול הבוער בקרבו‪ ,‬ואומר שרוצה‬ ‫באופן אחד‪ ,‬ואם יגזור עליו הקב"ה למות ימות‪ .‬אבל טעות הוא‪,‬‬ ‫לשוב ולהיות קרוב אל השי"ת‪ ,‬אם כן הרי הוא מאמין בהשי"ת בכל‬ ‫שסוף דבר יהיה‪ ,‬שכל מה שהקב"ה רוצה מנפשו שיתקן מוכרח‬ ‫לבו‪ ,‬ואין בו חשש כפירה‪ ,‬ומה שחוטא הוא רק משום שאין לו הכח‬ ‫הוא לתקן‪ ,‬ו[אם לא יתקנו בעודו בחיים‪ ,‬יוכרח] לבוא עוד פעם‬ ‫ללחום עם היצה"ר‪ ,‬אז אין שום ספק‪ ,‬וברור הוא שבידו לעשות‬ ‫ופעמים לעולם הזה‪ ,‬ובעל כרחך יוכרח לתקן‪ ,‬ואם כן למה לו כל‬ ‫תשובה‪ ,‬ותשובתו מקובלת (עירין קדישין‪ ,‬מס' יומא)‪.‬‬ ‫העמל למות ולסבול חיבוט הקבר ושאר צרות ולחזור עוד הפעם‪.‬‬ ‫***‬ ‫וראיה מיונה הנביא‪ ,‬שהקב"ה רצה מאתו שילך לעיר ננוה וינבא‬ ‫[שישובו בתשובה]‪ ,‬והוא מיאן בזה [כי לא רצה שיתעורר קטרוג על‬ ‫והנה יש אנשים שכאשר רואין בספרים ושומעים ממגידים שאסור‬ ‫בני ישראל שלא שמעו בקול הנביאים]‪ ,‬ונס לים מקום שלא ישרה‬ ‫להתייאש עצמו‪ ,‬המה מדמין בנפשם שהמדובר הוא במי שרוצה‬ ‫עליו עוד השכינה לנבאות כידוע‪ ,‬וראינו שנטבע בים ונבלע בדג‪ ,‬והיה‬ ‫להשליך עצמו אל הים הגדול ח"ו‪ ,‬או אחד שאבד עשתונותיו ואינו‬ ‫שם במעיו כמה ימים‪ ,‬ולפי הנראה בודאי לא יכול להתקיים דברי‬ ‫רוצה עוד להמשיך בדרכי החיים בסדר הרגיל וכדומה‪ ,‬וזה טעות‬ ‫השי"ת‪ ,‬ומכל מקום ראינו שסוף דבר היה שרצון השי"ת נתקיים‪,‬‬ ‫מפורסם‪ ,‬כי אין זאת כוונת 'יאוש'‪ ,‬כי זה יקרא 'מאבד עצמו לדעת'‬ ‫וילך וינבא‪ ,‬כן הוא האדם בעניניו‪ ,‬וזהו שאמרו באבות 'ואל יבטיחך‬ ‫או שם אחר כעין זה המתאים לו‪.‬‬ ‫יצרך שהשאול בית מנוס לך‪ ,‬שעל כרחך אתה נוצר וכו'‪ ,‬עכ"ל‪.‬‬ ‫'יאוש' הוא‪ ,‬כשהאדם מחליט שאינו יכול להתעלות‪ ...‬אם אדם‬ ‫הדברים נוראים‪ ,‬ויורדים עד עמקה של הנפש‪ ,‬והזמן להתבונן‬ ‫אומר‪ ,‬אני לא אוכל להשתנות ממעמדי‪ ,‬אני אברך בינוני‪ ,‬אני לומד‬ ‫בזה הוא דייקא בשעת מנחה‪ ,‬כאשר רואין שעוד מעט ופנה יום‪,‬‬ ‫כך וכך בכל יום‪ ,‬אני מסודר במהלך החיים שלי‪ ,‬אני מסודר בפרנסה‪,‬‬ ‫ויחזרו להתפלל שמונה עשרה רגילה‪ ,‬בלי המלך הקדוש ותפלת‬ ‫אני מסודר עם השי"ת‪ ,‬וכך יהיה החיים שלי עד מאה ועשרים‪ ,‬ואני‬ ‫אבינו מלכינו‪ ,‬והכל חוזר לקדמותו‪ ,‬ואם כן יחשוב "חבל שעברו‬ ‫מאוד שבע רצון‪ ,‬ואיני רוצה יותר‪ .‬ובקשתו בימים הנוראים הוא רק‬ ‫הימים בלא כלום‪ ,‬אבל מה אעשה‪ ,‬כבר יהיה טוב כמו שהוא‪ ,‬נסיים‬ ‫שלא יגיע לו שום רעה ח"ו‪ ,‬ונגע לא יקרב באהלו‪ ,‬ואם יקבל הבטחה‬ ‫'נעילה' ועולם כמנהגו נוהג"‪ ,‬תדע ידידי‪ ,‬שזה המחשבה הוא יאוש‪...‬‬ ‫מהשי"ת שהשנה הבא יהיה בערך כמו השנה שעברה‪ ,‬אז הרי הוא‬ ‫ובידך לתקנו‪ ...‬ועתה הוא הזמן לזה‪...‬‬ ‫'מסודר' על צד היותר טוב‪...‬‬ ‫ובקצת מחשבה תראה שאפשר לך לעשות קבלה קטנה‪ ,‬שישנה‬ ‫את כל מהותך לטובה‪ ,‬שתגיע למעלה גדולה שלא חשבת עד עכשיו‪.‬‬ ‫איש כזה הוא מוסגר בתוך התפיסה של יאוש באופן חזק מאוד‪...‬‬ ‫הוא נמצא בבור תחתיות של יאוש גמור‪ ,‬ועל זה צעקו הצדיקים‬ ‫יהי רצון שנזכה להתעלות בשנה הזו‪ ,‬להתקרב אל השי"ת במעלות‬ ‫שאין שום יאוש‪ ,‬כי באמת כל אדם יכול להשתנות להגיע למעלה‬ ‫גדולות‪ ,‬ותהיה שנה מבורכת בהצלחות גדולות ומרובות ברוחניות‬ ‫עליונה ממה שהוא‪ ,‬אם מעט ואם הרבה‪ ,‬ואין שום נפקא מינה האיך‬ ‫ובגשמיות‪ ,‬עדי נזכה לביאת גואל צדק במהרה בימינו אמן‪.‬‬ ‫נראה עכשיו‪.‬‬ ‫בברכת גמר חתימה טובה ושנת גאולה וישועה‬ ‫א פרייליכן יו"ט‬ ‫וט‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫דבר החבורה‬ ‫דרשות יקירות המלאים זיו ומפיקים נוגה שהשמיע נשיא החבורה‬ ‫הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א‬ ‫לפני תלמידיו הנאמנים חברי חבורת קדושת יום טוב‬ ‫ממה שהשמיע אצל מעמד "הילולא דרבי" לסעודת הילולת מרן הרה"ק בעל ייטב לב זי"ע‬ ‫יום ד' תצא תשפ"ו לפ"ק בהיכל ביהמ"ד שע"י קרית סקווירא סוואן לעיק נ‪.‬י‪.‬‬ ‫און אז ס'איז פורחת לעילא זעט ער עס נישט‪ ,‬און אז ער זעט‬ ‫לקיים מצוות ה' בדחילו ורחימו‬ ‫עס נישט‪ ,‬ווען מ'פרעגט אים צו ער האט געדאוונט‪ ,‬זאגט ער‬ ‫כדי שיהיה פורחת לעילא‬ ‫ניין‪ ,‬ער האט נאך נישט געדאוונט‪ ,‬ער האט מאכנישט געלערנט‬ ‫‪ -‬דאס זאגט ער אין פרשת בראשית‪.‬‬ ‫כי תצא למלחמה על אויביך ונתנו ה' אלקיך בידך ושבית שביו‬ ‫(דברים כא י)‪ ,‬פרשת שופטים לאזט זיך אויס (שם פסוק ט) ואתה תבער‬ ‫אין פרשת ראה טייטשט ער אזוי‪" ,‬לא תעשון ככל אשר אנחנו‬ ‫הדם הנקי מקרבך כי תעשה הישר בעיני ה'‪.‬‬ ‫עושים"‪ ,‬וואס טוט מען? א ס'איז "פה"‪ ,‬ס'בלייבט דא‪ ,‬ס'איז נישט‬ ‫געווען פורחת לעילא‪ ,‬און וועגן דעם איז נאר "היום"‪ ,‬ווייל א זאך‬ ‫ס'איז היינט יארצייט פונעם זיידן ז"ל דער ייטב לב‪ ,‬זכותו‬ ‫וואס איז נישט 'פורחת לעילא' איז יעדן טאג אנדערש‪ ,‬ס'האלט‬ ‫יגן עלינו ועל כל ישראל‪ .‬דער ספר ייטב לב איז דאך א 'כרכא‬ ‫זיך נישט‪ ,‬איין טאג אזוי‪ ,‬איין טאג אזוי‪ ,‬ס'איז נישט קיין דבר‬ ‫דכולא ביה'‪ ,‬אין פרשת ראה ברענגט ער אראפ א מעשה וואס‬ ‫קיום‪ ,‬אן אמת'דיגע עבודה איז א קיום‪.‬‬ ‫איז געווען אז דער ישמח משה האט געזאגט תורה ביי שלש‬ ‫סעודות‪ ,‬נאכדעם האט ער מכבד געווען זיין זון רבי אלעזר ניסן‬ ‫מ'וואלט אפשר געקענט צולייגן צו די ווערטער פון ייטב‬ ‫ז"ל צו זאגן תורה‪ ,‬און נאכדעם האט ער מכבד געווען דעם ייטב‬ ‫לב ‪ -‬ער זאגט אביסל אנדערש דעם אויספיר‪ ,‬אבער לויט זיין‬ ‫לב צו זאגן תורה‪ ,‬און ער האט געזאגט א סיבה אז טאמער ס'איז‬ ‫טייטש איז דאך זייער פשוט‪ ,‬ס'ליגט זייער גוט אין פסוק לכאורה‬ ‫"רואין זה את זה" וועט די תורה זיין אויף אייביג‪ ,‬און דער ייטב‬ ‫‪ -‬דער ייטב לב זאגט דאך אז די עבודה איז "פה"‪ ,‬ס'איז דא‪,‬‬ ‫לב האט געזאגט תורה‪ ,‬זעט מען דארט אז דער ייטב לב איז‬ ‫דאס פירט דער פסוק אויס‪" ,‬איש כל הישר" וואס ער טוט שוין‬ ‫געווען אין די בחינה ‪ -‬בעצם איז עס א דבר פשוט‪ ,‬אבער עכ"פ‬ ‫גוט‪ ,‬איז "בעיניו" זעט ער פאר די אויגן‪ .‬דער ייטב לב זאגט עס‬ ‫דארט זעט מען עס ‪ -‬אז ער האט עס נישט געדארפט צוגרייטן‪,‬‬ ‫נישט‪ ,‬אבער לכאורה לויט דעם טייטש איז דאך זייער פשוט‬ ‫ווייל זיין תורה איז געבויט אויף די תורה וואס דער ישמח משה‬ ‫אז דאס איז די אויספיר פונעם פסוק‪" ,‬איש כל הישר" די גוטע‬ ‫האט געזאגט ביי שלש סעודות און אויף וואס רבי אלעזר ניסן‬ ‫זאכן וואס ער טוט שוין יא‪ ,‬איז "בעיניו"‪ ,‬איז אין זיינע אויגן‪,‬‬ ‫האט געזאגט‪ ,‬און ער איז משלב די צוויי תורות‪ ,‬און אויף דעם‬ ‫ס'איז נישט פורחת לעילא‪ .‬מ'דארף טון א פעולה אז ס'זאל‬ ‫זאגט ער א טייטש‪.‬‬ ‫נישט זיין גוט "בעיניו"‪ ,‬נאר ס'זאל זיין גוט "בעיני השם"‪ ,‬ס'זאל‬ ‫זיין פורחת לעילא‪.‬‬ ‫על כל פנים‪ ,‬די טייטש פונעם ייטב לב איז געבויט אויף זיין‬ ‫בחינה וואס מיט דעם האט ער געלעבט‪ ,‬אז א מענטש דארף‬ ‫איז‪ ,‬קודם כל קען מען פארשטיין אפשר דעם פאריגן פרשה‪ ,‬ואתה‬ ‫אייביג פון זיך גארנישט מאכן‪ ,‬גארנישט האלטן‪ ,‬און די בחינה זאגט‬ ‫תבער הדם הנקי מקרבך‪" ,‬כי תעשה הישר" ווען דו טוסט א גוטע‬ ‫ער אויך אין פרשת בראשית‪ ,‬אז סתם אזוי ווען מ'וועט פרעגן‬ ‫זאך זאלסטו זען אז ס'זאל זיין "בעיני השם"‪ ,‬דער אייבערשטער‬ ‫א מענטש‪ ,‬א פשוט'ער מענטש‪" ,‬האסט שוין היינט געדאוונט?‬ ‫זאל דאס זען‪ ,‬נישט דו זאלסט עס זען‪ ,‬דו זאלסט עס נישט זען‪,‬‬ ‫האסט שוין היינט געלערנט?"‪ ,‬וועט ער זאגן יא‪ ,‬אז מ'וועט אבער‬ ‫ס'זאל זיין פורחת לעילא‪ ,‬און "כי תצא למלחמה על אויביך"‪ ,‬אז‬ ‫פרעגן אביסל אן ערליכער איד צו ער האט שוין געלערנט צו‬ ‫דו וועסט אזוי טון‪" ,‬ונתן ה' אלקיך בידך"‪ ,‬דעמאלטס וועט דער‬ ‫געדאוונט וועט ער זאגן ניין‪ .‬וואס איז די סיבה? וויאזוי קען זיין‬ ‫אויבערשטער דיר איבערגעבן דעם יצר הרע אין דיין הענט‪ ,‬אז‬ ‫אזא חילוק? די חילוק איז אז דער פשוט'ער מענטש‪ ,‬זיין תורה‬ ‫דו וועסט טון א פעולה אז יעדע זאך וואס דו טוסט זאל זיין‬ ‫בלייבט דא‪ ,‬ס'איז נישט פרחת לעילא‪ ,‬ווייל ס'איז נישט געמאכט‬ ‫לשם ה'‪ ,‬פורחת לעילא‪ ,‬וועט אזוי זיין‪.‬‬ ‫געווארן בדחילו ורחימו‪ ,‬ממילא איז עס דא‪ ,‬אז ס'איז דא זעט‬ ‫ואתה תבער הדם הנקי מקרבך‪" .‬ואתה תבער" דו זאלסט‬ ‫ער עס פאר די אויגן‪ .‬מה שאין כן אן ערליכער איד וואס טוט‬ ‫ברענען ביי א מצוה‪ ,‬דו זאלסט קאכן ביי א מצוה‪ ,‬אז דו וועסט‬ ‫אן עבודה‪ ,‬אן עבודת ה' בדחילו ורחימו‪ ,‬איז עס פורחת לעילא‪,‬‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫זט‬ ‫אים בכלל נישט קיין ארט און ס'איז אבי געדאוונט‪ ,‬נע‪ ,‬דאס איז‬ ‫טון אזוי א מצוה‪ ,‬דעמאלטס וועט זיין "כי תעשה הישר בעיני‬ ‫נישט עפעס א הייליגע זאך‪ ,‬דאס איז נישט מסטרא דקדושה‪.‬‬ ‫השם"‪ ,‬און די מצוה וועט זיין מיט אהבה און מיט יראה‪ ,‬בדחילו‬ ‫ורחימו‪ ,‬וועט אזוי זיין‪.‬‬ ‫"טוב להודות לה' ולזמר לשמך עליון"‪ ,‬ווייסטו ווען ס'איז גוט?‬ ‫אויב דער ציל פון דעם איז "להגיד בבקר חסדך"‪ ,‬אויב דער ציל‬ ‫דאס קען אפשר אויך זיין "מזמור שיר ליום השבת‪ ,‬טוב להודות‬ ‫איז אנצוקומען שבת צופרי צו א ריכטיגע דאווענען‪ ,‬דעמאלטס‬ ‫לה' ולזמר לשמך עליון"‪ .‬ס'קומט שבת‪ ,‬שבת איז דאך א בחינה‬ ‫איז טוב להודות לה'‪ ,‬אז נישט איז עס נישט ריכטיג אנגעכאפט‪.‬‬ ‫פון אהבה‪" ,‬אהבה בכל לב‪ ,‬אהבה בכל נפש‪ ,‬אהבה בכל מאוד"‬ ‫איז בגימטריא "שבת" כידוע (מובא בבני יששכר מאמרי השבתות מ"א אות‬ ‫ט)‪ ,‬ווען ס'קומט שבת און מ'דאוונט און מ'זינגט זמירות‪ ,‬איז די‬ ‫עיקר עבודת שב"ק להכרית ולזמר‬ ‫אלע זאכן וואס מ'טוט שבת איז פורחת למעלה‪.‬‬ ‫עצמו מהבלי עולם הזה‬ ‫איז "מזמור שיר ליום השבת" ווען ס'קומט שבת איז "טוב‬ ‫'זמר' איז א לשון פון לזמר עריצים ולהכרית הקוצים‪ ,‬פארשניידן‪.‬‬ ‫להודות לשם" איז גוט צו לויבן און דאנקען דעם אויבערשטן‪,‬‬ ‫ווען עס קומט שבת דארף א איד לויבן דאנקען דעם אויבערשטן‬ ‫"ולזמר לשמך" און זאגן זמירות פאר'ן אויבערשטנ'ס נאמען‪,‬‬ ‫און זיך אפשניידן און אפטיילן פון אלעס ארום און ארום‪ ,‬אינזין‬ ‫ווייל דעמאלטס איז "עליון"‪ ,‬די "טוב להודות" און די "לזמר"‬ ‫האבן נאר דעם הייליגן באשעפער צו קענען דאווענען‪ ,‬ארויסזאגן‬ ‫גייען דעמאלטס ארויף אויבן‪ ,‬ס'איז פורחת למעלה‪ ,‬ס'קומט‬ ‫א אידיש ווארט פונעם הייליגן באשעפער‪.‬‬ ‫אן אויבן אין הימל‪.‬‬ ‫"טוב להודות לשם" ס'איז גוט צו לויבן און דאנקען דעם‬ ‫אויבערשטן‪" ,‬ולזמר" און אויך זיך אפשניידן פון יעדע זאך‪ ,‬כדי‬ ‫צו קענען זיין "לשמך עליון"‪ ,‬זיך אוועקצונעמען פון אלע הבלי‬ ‫הסימן שהזמירות בליל שב"ק היתה‬ ‫עולם הזה אין אלע שטותים און הבלים‪ ,‬און נאר רעדן צום הייליגן‬ ‫כדבעי הוא כשמשכימין שב"ק בבוקר‬ ‫באשעפער‪ ,‬דאס איז דער עיקר וואס מ'קען אויפטון א שבת קודש‪.‬‬ ‫להגיד בבקר חסדך ואמונתך בלילות‪ .‬אידישע קינדער זינגען‬ ‫זמירות שירות ותשבחות פאר'ן אויבערשטן‪ .‬מ'קען אבער זען‬ ‫עוד יזכור לנו אהבת איתן זכרון שלשה‬ ‫אז היינטיגע צייטן האט זיך אויך היפש אריינגעכאפט אין די‬ ‫אבות רבותינו הקדושים זי"ע‬ ‫כמו חסידישע קרייזן ‪ -‬זיי רופן עס אן מיט אן אנדערע נאמען‪,‬‬ ‫צו "קומזיץ" צו כדומה אזעלכע זאכן ‪ -‬ווי מ'קומט זיך צוזאם‬ ‫מיר רעדן דא צו די חבורה וואס ווערט אנגערופן על שם קדושת‬ ‫און מ'זינגט זמירות‪ ,‬פארשטייט זיך נישט דווקא די חסידישע‬ ‫יום טוב‪ ,‬הגם היינט איז די יארצייט פונעם ייטב לב ‪ -‬איך האב‬ ‫זמירות‪ ,‬זיי רופן דאס אן אויף אן ענגלישע שפראך "קאנעקטעד"‪,‬‬ ‫געזאגט היינט פאר די בחורים‪ ,‬ס'קומט אזא ו' אלול‪ ,‬איך זאג‬ ‫מ'ווערט 'קאנעקטעד' צום אויבערשטן‪ ,‬א בחינה פון 'התדבקות'‬ ‫דעם אמת‪ ,‬מי יתן לי אבר כיונה אעופה ואשכונה (תהלים נה ז)‪ ,‬איך‬ ‫אויף אן אנדער מין אופן‪...‬‬ ‫פלעג אסאך צו פארן ו' אלול אויף די יארצייט‪ ,‬און טאמער דארף‬ ‫איך דא בלייבן איז מיר נישט אייביג לייכט‪ ,‬במשך די טאג און די‬ ‫ווי זעט מען די חילוק ווען א מענטש איז ערנסט‪ ,‬ס'איז‬ ‫נאכט קומט אסאך מאל ארויף אן התרגשות‪ ,‬א געפיל‪ ,‬כאילו מ'איז‬ ‫אויסגעהאלטן לשם ה'‪ ,‬אדער ס'איז סתם אבי פארברענגט די‬ ‫דארט און פארוואס מ'איז נישט דארט‪ ,‬ס'איז אביסל שווערליך‪.‬‬ ‫צייט אויף דעם אופן? מ'דארף זען וויאזוי דער מענטש ברענט‬ ‫פאר'ן שבת צופרי דאווענען‪ ,‬אויב דער מענטש וואס זינגט זמירות‬ ‫אבער על כל פנים‪ ,‬ווען מ'קומט דארט אריין אין אוהל איז‬ ‫שבת פרייטאג צונאכטס‪ ,‬ער קאכט אריין אין א קה אכסוף און ער‬ ‫דא דער ייטב לב‪ ,‬נאכדעם די קדושת יום טוב‪ ,‬און נאכדעם‬ ‫זינגט זמירות‪ ,‬אבער ער פארשטייט אז דאס איז נאר אן הקדמה‬ ‫דער עצי חיים‪ .‬מ'האט געזינגען פריער דעם "עוד יזכה לנו‬ ‫אז שבת אינדערפרי וועט ער אויפשטיין צום דאווענען‪ ,‬אבער‬ ‫אהבת איתן אדונינו‪ ,‬ובבן הנעקד ישבית מדינינו‪ ,‬ובזכות התם‬ ‫נישט גלייך צום דאווענען‪ ,‬ער וועט אויפשטיין פארדעם‪ ,‬ער וועט‬ ‫יוצא איום"‪ ,‬דערמאנט דא זכות אבות‪ ,‬אברהם יצחק און יעקב‪.‬‬ ‫לערנען און זיך ריכטיג צוגרייט צום דאווענען‪ .‬דער ציל פון די‬ ‫מ'קען אבער זאגן א בחינה‪.‬‬ ‫זמירות פרייטאג צונאכטס איז אנצואווארעמען דעם מענטש‬ ‫דער "ייטב לב" איז געווען דער ערשטער וואס האט געמאכט‬ ‫אז שבת אינדערפרי ווען ער וועט קאכן ביי פסוקי דזמרה‪ ,‬ביי‬ ‫א חסידישע ישיבה‪ ,‬געלערנט מיט בחורים אויף א חסידישן אופן‪,‬‬ ‫נשמת‪ ,‬זאל עס זיין אזוי בכל אבריו‪ ,‬דעמאלטס זעט מען‪ ,‬אה!‬ ‫וואס דער חתם סופר האט געטון אין די אשכנזישע מקומות אין‬ ‫דאס האט זיך געלוינט! אוודאי‪ ,‬ער איז אויף געווען אפילו ביז‬ ‫אויבערלאנד‪ ,‬האט דער ייטב לב אוועקגעשטעלט אין אונטערלאנד‪,‬‬ ‫שפעט ביינאכט‪ ,‬אבער דאס איז אלעס געווען אן הכנה צום‬ ‫אין די חסידישע פלעצער‪ ,‬ער האט אוועקגעשטעלט א חסידישע‬ ‫דאווענען צופרי‪ .‬דעמאלטס זעט מען אז די זמירות איז א ריכטיגע‬ ‫שטאט‪ ,‬אוועקגעשטעלט חסידישע בחורים עבדים נאמנים לה'‬ ‫"הקדמה"‪ ,‬אבער טאמער זעט מען אז ער איז נאר פארנומען‬ ‫ולתורתו‪ ,‬מיט דעם איז דער ייטב לב געווען דער ערשטער ‪-‬‬ ‫מיט פרייטאג צונאכטס‪ ,‬די שבת צופרי דאווענען פארנעמט ביי‬ ‫זי‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫דבר החבורה‬ ‫ווי ער פילט אז ער קען די מערסטע און די בעסטע‪ ,‬און עס‬ ‫"אברהם אבינו" איז געווען דער ערשטער וואס האט אויסגערופן‬ ‫חזר'ן און חזר'ן און חזר'ן און קענען אז אין דעם זאל זיין זיין‬ ‫אז ס'איז דא א באשעפער אויף דער וועלט (עי' ברכות ז‪.):‬‬ ‫קנין לעולם הבא‪ .‬מ'איז ארומגעגאנגען אין די קעמפס קוקן די‬ ‫אויפן "קדושת יום טוב" האבן דאך אלע עדות געזאגט אז‬ ‫קארטלעך‪ ,‬ס'איז ברוך השם געווען זייער שיין צו זען ווי בחורים‬ ‫ער איז געווען גרייט יעדע רגע זיך צו שחט'ן פאר'ן הייליגן‬ ‫האבן זיך אויפגעצייכנט וויפיל מאל זיי האבן שוין געלערנט א‬ ‫באשעפער‪ ,‬נאר דאס מעסער'ל האט געפעלט‪ ,‬די מסירות נפש‬ ‫בלאט און וויאזוי ס'גייט אן‪ ,‬און אונז האבן שוין געשמועסט‬ ‫וואס ער האט צוגעזען אין צאנז און ביי זיין טאטן איז געווען‬ ‫דעמאלטס אז טאמער גייט עס אן מיט א חברותא‪ ,‬דעמאלטס‬ ‫ביי אים בפועל ממש! ‪" -‬ובבן הנעקד"‪ ,‬ער האט זיך געלאזט‬ ‫וועט עס האבן א קיום‪ ,‬טאמער גייט עס אן מיט א באשטימטע‬ ‫שעכטן אויפ'ן מזבח‪.‬‬ ‫זמן וועט עס האבן א קיום‪.‬‬ ‫ביי יעקב אבינו טרעפט מען (בראשית מז ח) אז פרעה האט אים‬ ‫יעדער איינער פארשטייט אבער אז צו האבן די זאך זאל‬ ‫געפרעגט "כמה ימי שני חייך"‪ ,‬האט ער געענטפערט (שם פסוק ט)‬ ‫קענען ווערן עכט באגלייט‪ ,‬מוז עס קומען מיט א שטיקל אופן‬ ‫"מעט ורעים וכו' לא השיגו את ימי שני חיי אבותי"‪ ,‬איך האב‬ ‫פון א בחינה‪ ,‬עפעס מוז זיין אז דער בחור מוז זיך צושטעלן‬ ‫נישט געהאט די אריכות ימים פון מיינע עלטערן ‪ -‬ביים "עצי‬ ‫צו א געוויסע זמן‪ ,‬צו א געוויסע סדר‪ ,‬אדער א געוויסע זאך‪.‬‬ ‫חיים" איז אויך געווען די בחינה‪ ,‬אז זיינע קוצר ימים איז נישט‬ ‫האבן מיר געמאכט אזוי אז מיטוואך עשרת ימי תשובה‪ ,‬דאס‬ ‫געווען 'השיגו' פון זיינע עלטערן‪ ,‬על כל פנים ס'איז א בחינה‬ ‫הייסט דאנערשטאג איז שלש עשרה מידות מוקדם‪ ,‬מיטוואך‬ ‫פון זכות אבות‪.‬‬ ‫פארדעם וועט זיין זיבן אכט 'בוחנים' אויף די מסכתא וואס די‬ ‫בחורים האבן זיך גענומען‪ ,‬מ'גייט נישט אזוי ווייט קוקן אויף‬ ‫כמות‪ ,‬דאס הייסט‪ ,‬אחד המרבה ואחד הממעיט‪ ,‬אוודאי איז די‬ ‫בשבחא דחבורת קדושת יום טוב‬ ‫גרויסע יחוס אז מ'איז אנגעקומען צו א ריבוי‪ ,‬אבער די עיקר‬ ‫וסדרי ופרטי החבורה‬ ‫איז‪ ,‬וואס דו האסט גענומען ‪ -‬זאלסטו זיך שטעלן צו א פארהער‪.‬‬ ‫האסט געלערנט דרייסיג בלאט ‪ -‬פארהער דיר דרייסיג בלאט‪,‬‬ ‫די חבורה הייסט קדושת יום טוב‪ ,‬מ'האט עס מייסד געווען‬ ‫האסט געלערנט צוואנציג ‪ -‬פארהער דיר צוואנציג‪ ,‬אפילו אויב‬ ‫כדי אויסצולערנען די בחורים צו לעבן אין אביסל אן אנדערע‬ ‫דו ביסט אנגעקומען ווייניגער איז אויך גוט‪ ,‬אבער אויף וואס‬ ‫מין סארט וועלט מיט וואס די אמעריקענע גאס‪ ,‬און די ארומיגע‪,‬‬ ‫דו האסט‪ ,‬זאלסטו זיך שטעלן צו א פארהער‪ .‬דער בחור וועט‬ ‫און אפילו די חסידישע און די אידישע גאס פארדרייט דעם‬ ‫פילן‪ ,‬ער אליינס וועט זיך בוחן זיין‪ ,‬בין איך טאקע דא‪ ,‬האלט‬ ‫ציבור מיט דעת און מיט השגות‪ ,‬און אז ס'איז געבויט אויף די‬ ‫איך טאקע מיט‪ ,‬אדער ס'איז נאר אויפן צעטל?‬ ‫פריערדיגע יסודות‪ ,‬און אז מ'לערנט סידורו של שבת‪ ,‬מען האט‬ ‫אן אנדערע השגה און אנדערע מושגים וואס מיינט שבת‪ ,‬וויפיל‬ ‫און מ'האט עס דירעקט געמאכט אזוי בין הזמנים‪ ,‬כדי אז‬ ‫בחורים זענען מיר שוין געקומען זאגן ‪ -‬און וויפיל זענען נישט‬ ‫אפילו די בחורים האבן נאך יעצט מער א שיעבוד צו ענדיגן די‬ ‫געקומען זאגן‪ ,‬אבער זיי האלטן אזוי‪ ,‬די וואס טוען עס עכט און‬ ‫ישיבה'דיגע זאכן וואס מ'דארף צו ענדיגן צו די בחינה‪ ,‬זאל עס‬ ‫לערנען עס מיט א פעסטקייט ווייסן אז ס'איז אזוי ‪ -‬אז ס'האט‬ ‫נישט שטערן‪ ,‬ס'איז דא גענוג פאר ביידע‪ ,‬ס'איז דאס און ס'איז‬ ‫זיך געטוישט ביי זיי די גאנצע מושג פון שבת! זיי האבן באקומען‬ ‫דאס‪ ,‬ס'איז דא צייט גענוג און נאך‪ .‬און ועל כולם אז די בין הזמנים‬ ‫א דערהער וואס שבת מיינט!‬ ‫זאל זיין אביסל אויסגענוצט ווי ס'דארף צו זיין‪ ,‬ובפרט אין די‬ ‫הייליגע טעג‪ ,‬מ'דארף דאך צוגיין אביסל מיט א פחד און מורא‪,‬‬ ‫און לאו דווקא אין שבת‪ ,‬דאס שפיגלט זיך אפ אויף גאנץ תורה‬ ‫"זוחלים ורועדים מיום בואך"‪ ,‬היי יאר געבט מען עפעס אזא פאל‬ ‫ומצוות‪ ,‬אויף יעדע מצוה‪ ,‬ס'איז נישט אבי געטאן‪ ,‬ס'האט עפעס‬ ‫אריין אין דעם "זוחלים ורועדים"‪ ,‬מ'קומט אהיים פון קעמפ און‬ ‫א העכערקייט‪ ,‬ס'איז עפעס‪ ,‬מ'שפירט אז די נשמה איז די עיקר‪,‬‬ ‫שוין איז שוין די ערשטע טאג סליחות‪ ,‬שוין זאגט מען "זוחלים‬ ‫און די גוף איז נאר די וועג וויאזוי מ'קען צוקומען‪ ,‬ווייל צו טון‬ ‫ורועדים"‪ ,‬מ'דארף זיך אביסל צוגרייטן אז ס'זאל זיין "זוחלים‬ ‫א מצוה דארף מען האבן א גוף‪ ,‬אבער באמת איז דא א נשמה‬ ‫ורועדים"‪ ,‬ס'איז נישט אזוי פשוט‪ ,‬מ'קען נישט זאגן קיין ליגנט‬ ‫וואס מ'דארף געבן פאר די נשמה וואס מ'דארף‪.‬‬ ‫חס ושלום‪ .‬און אז מ'גרייט זיך צו‪ ,‬מ'לערנט‪ ,‬ווי מ'זאגט‪ ,‬ווייזט‬ ‫די זעלבע זאך מיט "משנת ויואל משה"‪ ,‬בחורים באקומען‬ ‫מען פאר'ן אויבערשטן אז איך זוך זכותים‪ ,‬איך זוך ווי איך קען‬ ‫אן השגה וואס מ'מעג טראכטן‪ ,‬וואס מ'מעג האלטן‪ ,‬וואס איז‬ ‫נאך עפעס‪ ,‬נאך א בלאט גמרא‪ ,‬נאך עפעס קונה זיין‪.‬‬ ‫אן איסור‪ .‬און בכלל‪ ,‬אן אויסגעברייטערטע מהלך המחשבה אין‬ ‫כל עניני השקפה‪ ,‬אין יעדע זאך‪ ,‬דאס שטעלט שטארק אוועק‬ ‫אז די ענין פון אמונות ודעות זאל זיין אויסגעקלארט און נישט‬ ‫התנהגות של חברי חבורת קדושת יום טוב‬ ‫פארדרייט ווערן‪.‬‬ ‫ועל כולם‪ ,‬די אלע זאכן וואס מ'האט יעצט געשמועסט‪ ,‬צו ס'איז‬ ‫און נאכדערצו די עולם הבא מסכתא‪ ,‬וואס מ'האט געגעבן א‬ ‫סידורו שבת‪ ,‬צו ס'איז אלע זאכן וואס מ'האט יעצט געשמועסט‪,‬‬ ‫רעכט פאר יעדן בחור זיך צו וועלן אן אייגענע מסכתא‪ ,‬דארט‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫חי‬ ‫ערשטער וואס האט געמאכט א חסידישע ישיבה ‪ -‬ס'איז דא א‬ ‫די תכלית פון דעם איז‪ ,‬אז דער בחור זאל זיין אן אנדערע מין‬ ‫תורה פונעם רבי'ן ז"ל ווי ער זאגט דארט אינמיטן ‪ -‬ס'איז אן‬ ‫סארט בחור‪ ,‬א בחור וואס געהערט צו חבורת קדושת יום טוב‬ ‫אינטערעסאנטע אויסדרוק ‪ -‬אז די תלמוד תורה איז די זעלבע‬ ‫איז פשט אז זיין דאווענען‪ ,‬זיין התנהגות‪ ,‬זיין זמן פון סליחות‬ ‫תלמוד תורה וואס יעקב אבינו האט אוועקגעשטעלט‪ ,‬ס'איז‬ ‫‪ -‬א בחור פון קדושת יום טוב זאל נישט פאסן צו זאגן סליחות‬ ‫ממש די זעלבע תלמוד תורה‪ ,‬און דאס גייט נאך עד היום הזה‪.‬‬ ‫שפעט! איך וויל נישט זאגן ווען ס'איז שפעט ווייל טאמער וועל‬ ‫דאס הייסט אז יעקב אבינו האט אוועקגעשטעלט די ערשטע‬ ‫איך זאגן אז אכט'ע איז שפעט‪ ,‬די אמת איז אז זיבענע איז שוין‬ ‫תלמוד תורה אויף די וועלט‪ ,‬און דאס איז אן המשכה עד היום‬ ‫אויך שפעט‪ ,‬ממילא וויל איך נישט זאגן קיין זמן ווען ס'איז‬ ‫הזה‪ ,‬ס'גייט אויפן זעלבן מהלך פון יעקב אבינו‪ ,‬ס'איז יעקב‬ ‫שפעט‪ ,‬יעדער איינער פארשטייט אליינס ווען ס'איז שפעט ‪-‬‬ ‫אבינו'ס ישיבה‪.‬‬ ‫ווען מ'זאגט שפעט סליחות‪ ,‬איז עס נישט א בחור וואס האט‬ ‫געלערנט סידורו של שבת‪ ,‬נישט קיין בחור וואס האט אן עולם‬ ‫אויב וועלן מיר זיך אויפפירן אזויווי ס'דארף צו זיין וועלן‬ ‫הבא מסכתא‪ ,‬נישט קיין בחור וואס לערנט משנת ויואל משה‪ .‬א‬ ‫מיר האבן א שייכות מיטן ייטב לב'ס ישיבה‪ ,‬ס'זאל זיין אזויווי‬ ‫בחור פון קדושת יום טוב מיינט אן ערנסטער בחור‪ ,‬א בחור מיט‬ ‫ער האט געוואלט‪ ,‬חסידישע בחורים‪ ,‬אבער לומדי תורה ‪ -‬דער‬ ‫השגות‪ ,‬און מ'רעדט נישט דא פון גרויסע השגות‪ ,‬מ'רעדט נישט‬ ‫טאטע זאל זיין געזונט האט מיר אמאל נאכגעזאגט פון אנדערע‬ ‫דא פון מאכן 'גלגול שלג' און זיך פייניגן מיט סיגופים‪ ,‬מ'רעדט‬ ‫חסידות‪ ,‬נישט פון סיגעטער קרייזן‪ ,‬האט אים יענער געזאגט‬ ‫פשוט און פראסט נארמאלע זאכן‪.‬‬ ‫אז אינדערהיים איז א סיגוט'ער תלמיד געווען א תלמיד חכם‪,‬‬ ‫אויב דער הייליגער דברי חיים האט געזאגט ווען מ'האט אים‬ ‫א סיגוט'ער תלמיד האט געקענט לערנען‪ ,‬דאס איז געווען די‬ ‫געפרעגט צו ס'איז א רבי‪" ,‬א רבי? אפשר א חסיד"‪ ,‬נו‪ ,‬אויב דער‬ ‫עיקר‪ ,‬אין אנדערע פלעצער זענען אנדערע זאכן געווען א יסוד‪,‬‬ ‫דברי חיים האט געזאגט אז ער איז אפשר נאר א חסיד על פי זוהר‪,‬‬ ‫ביי אונז איז די יסוד געווען לערנען‪ ,‬עולם הבא מסכתא‪ ,‬און‬ ‫איז אויב דער דברי חיים איז א חסיד‪ ,‬וואס זענען אונז? אבער‬ ‫אלע זאכן ארום און ארום‪ ,‬מיט חסידות צוזאמען‪ ,‬דאס בויט‬ ‫די זאכן וואס מיר האבן דא גערעדט איז דאך אמאל געווען א‬ ‫און דאס איז א מענטש!‬ ‫נארמאלע זאך‪ ,‬דאס האט יעדער איד געוואוסט‪ ,‬היינט איז דאס‬ ‫שוין א חבורה "קדושת יום טוב"‪ ,‬מ'רעדט אבער דא פון פשוטע‬ ‫זאל דער אויבערשטער העלפן אז מ'זאל קענען זיין ריכטיגע‬ ‫נארמאלע זאכן‪ ,‬און דאס ווערט היינט אנגערופן "השגות"‪ ,‬אבער‬ ‫לומדי תורה ויראתם הקודמת לחכמתם אויף דעם דרך אבותינו‬ ‫על כל פנים‪ ,‬אין דעם מצב דארף מען אזוי טון‪.‬‬ ‫ורבותינו הקדושים‪ ,‬מ'זאל קענען טון א נחת רוח פאר זיי‪ .‬דער‬ ‫אויבערשטער זאל העלפן אז אונזער עבודה זאל זיין 'פורחת‬ ‫ס'איז א געוואלדיגע זאך‪ ,‬ס'איז באמת באמת ‪ -‬ווען מ'האט‬ ‫לעילא' אזויווי מיר האבן פריער דערמאנט‪ ,‬ס'זאל זיין א נחת‬ ‫מייסד געווען די חבורה האט מען נישט געגלייבט אז מ'וועט‬ ‫רוח פארן בורא כל עולמים‪ .‬און דער עיקר איז אז די בחורים‬ ‫אנקומען ‪ -‬קיין עין הרע‪ ,‬בלי עין הרע ‪ -‬צו אזא מספר בחורים‬ ‫וואס שרייבן זיך אויף אויף די קארטלעך‪ ,‬דאס זאל גורם זיין אז‬ ‫וואס זאלן זיין אינטערעסירט און וועלן זיין פון די חבורה‪ ,‬געלויבט‬ ‫זיי זאלן אלע זוכה זיין צו א "כתיבה וחתימה טובה"‪ ,‬און אפילו‬ ‫השם יתברך אז מ'איז אנגעקומען דערצו‪ .‬מ'זוכט אבער אז די‬ ‫די אנדערע אויך‪ ,‬אבער די וואס פלאגן זיך זאל זיי אוודאי דער‬ ‫זאך זאל האבן א קיום‪ ,‬און א קיום וועט נאר זיין ווען די בחורים‬ ‫אויבערשטער אנשרייבן פאר זיי א גוט יאר‪ ,‬וואס מיינט "א גוט‬ ‫וועלן זיך באמת נישט נאר זיין אויפן נאמען און אויפן צעטל פון‬ ‫יאר"? א יאר וואס מ'זאל קענען עוסק זיין בתורה ומצוות אזויווי‬ ‫די חבורה‪ ,‬נאר מ'זאל באמת מקיים זיין וואס מ'בעט‪.‬‬ ‫ס'דארף צו זיין‪.‬‬ ‫ואידך פירושא זיל גמור‪ ,‬מ'דארף אליינס פארשטיין אז ס'קומט‬ ‫יעצט ראש השנה און מ'האט מסדר געווען אז מזאל לערנען‬ ‫דער אויבערשטער זאל העלפן‪ ,‬מ'זאל שוין זוכה זיין צו די‬ ‫של"ה‪ ,‬לערנט מען של"ה‪ ,‬מ'גרייט זיך צו די הייליגע טעג ‪ -‬ביי‬ ‫גרויסע שמחה‪ ,‬וואס דער טאטע זאל זיין געזונט‪ ,‬וועט אונז פירן‬ ‫חסיד'ישע אידן איז די של"ה געווען פון די יסוד היסודות‪ ,‬איך‬ ‫קעגן משיח צדקינו‪ .‬אבער איך וויל אויך ‪ -‬באמת וואלט מען‬ ‫זאג דעם אמת‪ ,‬ווען איך בין געווען א קליינע בחור האט זיך דער‬ ‫געדארפט אנהייבן מיט דעם‪ ,‬נאר אזויווי דער בעל אכסניא איז‬ ‫טאטע זאל זיין געזונט אראפגעזעצט מיט מיר אדורכלערנען‬ ‫נישט ממש דא בתוכינו ‪ -‬מ'דארף דאנקען פאר די קהלה דא‪,‬‬ ‫דעם של"ה פון די תקיעות און די אלע זאכן‪ .‬דאס איז נארמאל‪,‬‬ ‫פאר די הנהלת הקהלה‪ ,‬וואס האבן מסכים געווען בסבר פנים‬ ‫אזוי קומט עס‪ ,‬מ'לערנט דעם של"ה‪ ,‬מ'לערנט‪ ,‬מען באקומט‬ ‫יפות אוועקצוגעבן די בית המדרש‪ ,‬מ'דארף צו וויסן אז זיי טוען‬ ‫אביסל א מוסר פארציע ‪ -‬דער הייליגער ראפשיצער רב האט‬ ‫דאס נישט פאר קיינעם‪ ,‬זיי האבן עס געטון לכבודינו‪ ,‬פאר דעם‬ ‫געזאגט אז דער של"ה הקדוש שמייסט אין אים אריין‪ ,‬ער זאגט‬ ‫ציבור און פאר אונז‪ ,‬מיר זענען זיי שולדיג עכט אן הכרת הטוב‪,‬‬ ‫אים מוסר‪ ,‬וואס זאלן מיר שוין זאגן?‪...‬‬ ‫ס'איז א זאך וואס איז אן אויסנאם זאך‪ ,‬דער אויבערשטער זאל‬ ‫זיי באצאלן בכפל כפלים להגדיל תורה להדירה מיט אלעס וואס‬ ‫אז מ'וועט זיך צוגרייטן צו די הייליגע טעג ווי ס'דארף צו זיין‪,‬‬ ‫מ'דארף צו האבן‪ ,‬מ'זאל שוין זוכה זיין צו די גרויסע שמחה‬ ‫און מ'וועט זיין מקושר מיט די יסודות פון די פריערדיגע צדיקים‪,‬‬ ‫בביאת גואל צדק‪ ,‬במהרה בימינו אמן‪.‬‬ ‫אזויווי מ'האט פריער דערמאנט אז דער ייטב לב איז געווען דער‬ ‫טי‬ ‫גליון ט'‬ ‫תשרי שנת תשפ"ז לפ"ק‬ ‫• מראשית השנה ועד אחרית שנה •‬ ‫ערהאבן בילד‪ ,‬עפעס‬ ‫ַ‬ ‫מיט ַא בליק אויף צוריק ַאנטפלעקט זיך ַאן‬ ‫קורצע איבערזיכט פונעם ארומנעמענדען יאר וועלכע שפאנט יעצט‬ ‫פארשרייבן‪ .‬ס'איז נישט ַאדורך‬ ‫וואלט נישט געקענט ַ‬ ‫וואס קיינער ָ‬ ‫ָ‬ ‫אוועק פון אונזער הוה אנטייל צו נעמען אין אונזער פארגאנגענהייט‪,‬‬ ‫יאר וועלכע‬ ‫יאר‪ ,‬ניין‪ ,‬ווייט פון דעם‪ .‬ס'איז ַאדורך ַא ָ‬ ‫ַא בלויזע ָ‬ ‫היסטאריע‪ .‬פון ַא ווירקליך‬ ‫ָ‬ ‫פאר‬ ‫רוואנדלט ַ‬ ‫פא ַ‬ ‫תשפ"ו ווערט אין די טעג ַ‬ ‫גאלדענע אותיות אין די חסידישע‬ ‫וועט איינגעקריצט ווערן מיט ָ‬ ‫פאראויס מיט זיכערקייט אן קוקן‬ ‫שפאנט ָ‬ ‫ַ‬ ‫פאקט וועלכע‬ ‫ָאנגייענדע ַ‬ ‫גאר ספעציעל‪.‬‬ ‫היסטאריע‪ .‬עפעס ָ‬ ‫ָ‬ ‫מאל ַא טייל פונעם עבר‪.‬‬‫מיטא ָ‬ ‫ַ‬ ‫אויף צוריק ווערט זי‬ ‫יאר ווען יעדע קדושת יום טוב בחור האט זיך קובע געווען ַא‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫ליאן פון‬ ‫טא ָ‬‫בא ַ‬ ‫ַ‬ ‫צוזאמצונעמען ַא‬ ‫ַ‬ ‫באוויזן‬‫ַ‬ ‫האט‬‫ָ‬ ‫יאר וועלכע‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫שיעור בספה"ק סידורו של שבת צו הייבן די השגה בקדושת‬ ‫ַאריבער דריי הונדערט בחורים וועלכע יעדע שבת און יעדע יום‬ ‫השבת ובדרכי עבודתו יתברך;‬ ‫טוב ווערט אויפגענומען מיט די ריכטיגע הכנה דרבה מיט לימוד התורה‬ ‫וספרי חסידות ;‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫‬ ‫האבן זיך מתאסף‬‫ָ‬ ‫יאר וועלכע תלמידי ישיבותינו הקדושות‬‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫בעפאר יעדע יומא דפגרא צו הערן דברי הדרכה והתעוררות‬ ‫ָ‬ ‫געווען‬ ‫קראפט דעם "נשתנה‬ ‫ַ‬ ‫האט ָאפגעשטויסן מיט‬ ‫ָ‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א יאר וועלכע‬ ‫פונעם ראש הישיבה הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א;‬ ‫נטווארט‪ ,‬מיטן צוזאמברענגען ַאן ַארמיי פון הונדערטער‬ ‫ָ‬ ‫העיתים" ַא‬ ‫שטאפל!‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫טמאר‬‫סא‬ ‫דאווענען ָאן זיך ריכטיג‬ ‫בחורים וועלכע ווייסן ַאז מ'גייט נישט צו צו קיין ַ‬ ‫ַ‬ ‫ַ‬ ‫ַ‬ ‫בחורי ַ‬ ‫‬ ‫צוגרייטן דערצו בסור מרע ועשה טוב;‬ ‫יאר ווען יעדע חסידישע בחור האט ַאדורכגעלערנט און זיך‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫‬ ‫פארהערט די הייליגע הקדמה פונעם דרך פיקודיך וועלכע כ"ק‬ ‫ַ‬ ‫דאס איז ווי דער יסוד אין‬ ‫פאדערט כסדר ַאז ָ‬ ‫מרן רבינו הגה"ק שליט"א ָ‬ ‫געהאט די‬ ‫ַ‬ ‫האבן‬ ‫יאר אין וועלכע חברי חבורת קדושת יום טוב ָ‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫הקדמה צום עולם החסידות;‬ ‫געלאדענטע משתתפים ביים‬‫ַ‬ ‫זעלטענע זכיה צו זיין די פערזענליך‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫שמחת השבע ברכות לשמחת נישואין נכד דור רביעי פון כ"ק מרן רבינו‬ ‫הגה"ק שליט"א בצל קדשו אין קרית יואל הערנדיג דעם דבר ה' ברמה‬ ‫האט געהויבן די גייסט צווישן די חשובע בחורים‬‫יאר וועלכע ָ‬‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫יוצא מפי כהן גדול באופן שאלה ותשובה;‬ ‫אין אלע סניפי הישיבות‪ ,‬וואוסענדיג ביי זיך אז מען איז נישט‬ ‫פאראיין פון‬ ‫מאסיווע ַ‬‫ַ‬ ‫נאר ַא טייל פון ַא‬ ‫ארויסגעפאלענעם יחיד‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫קיין‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫פאר עפעס העכערס;‬‫בחורים כערכו וועלכע זוכן און לעכצן ַ‬ ‫האבן א‬ ‫יאר אין וועלכע צענדליגער תלמידי ישיבה לצעירים ָ‬‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫קלארע ווערטער פונעם הייליגן חובת הלבבות‬‫ָ‬ ‫דורכגעאקערט די‬ ‫ַ‬ ‫ַא‬ ‫אויסצוקלארן אין די יסודות האמונה והבטחון;‬ ‫ָ‬ ‫אין שער הבטחון זיך‬ ‫באגלייט געווארן‬‫יאר וועלכע יעדע חבר החבורה איז פערזענליך ַ‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫דורך דער נשיא החבורה הגה"צ אבד"ק ור"מ שליט"א וועלכע איז‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫האלט מיט די סדרי‬ ‫באזונדער ווי ער ַ‬‫איבערגעגאנגען מיטן יעדן תלמיד ַ‬ ‫החבורה;‬ ‫האבן זוכה געווען‬ ‫ָ‬ ‫יאר ווען די ַאריבער ‪ 300‬חברי החבורה‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫מאמענטן ביים גייסטרייכן שבת התאחדות‬ ‫מיטצולעבן לעכטיגע ָ‬ ‫נגעשלאסן‬ ‫ָ‬ ‫האבן זיך ָא‬ ‫טמארע בחורים ָ‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א יאר וועלכע הונדערטער ַ‬ ‫שבת פ' שלח ווי ס'איז ַאוועקגעשטעלט געווארן די יסודות פונעם חבריא‬ ‫עוסק צו זיין בתורת רבינו הקדוש זי"ע חלילה נישט נכשל צו ווערן‬ ‫קדישא דורך הגה"צ דער רב שליט"א און נאך חשובע משפיעים שליט"א‬ ‫אין קיין מחשבת מינות רח"ל;‬ ‫באגלייט זיי אויף שטענדיג;‬ ‫וועלכע ַ‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫יאר אין וועלכע הונדערטער בחורים זענען פארוואנדלט געווארן‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫פאראייניגט הונדערטער חברי החבורה וועלכע‬ ‫יאר וועלכע האט ַ‬ ‫תשפ"ו‪ַ :‬א ָ‬ ‫אין לעבעדיגע ספרי תורה ווערנדיג דבוק בלב ובנפש אין זייער‬ ‫געטראפן דעם‬ ‫ָ‬ ‫האבן אינאיינעם ַאדורכגעלערנט מסכת חגיגה אין‬ ‫ָ‬ ‫טאג‬ ‫באגלייט זיי אויף ַא ָ‬ ‫אייגן אויסגעקליבענעם עולם הבא מסכת וועלכע ַ‬ ‫פאר עבודת ה' ותורתו הקדושה;‬ ‫טאג ַ‬ ‫וועג אויסצונוצן יעדע פרייע מינוט אין ָ‬ ‫פארנעם ;‬ ‫טעגליכע ַ‬ ‫‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫שטאפל!‬ ‫ַ‬ ‫וויליאמסבורג גייען ַארויף ַא‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫‬ ‫פארגייער‬ ‫תשפ"ז‪ :‬דער ָ‬ ‫יאר וועלכע וועט פילפאכיג איבערשטייגן איר ָ‬ ‫מיטן הייבן די השגה און די עבודה פון יעדע ווארעמער בחור בכמות ובאיכות;‬ ‫שטאפלען!‬ ‫ַ‬ ‫נאך פולע‬ ‫וויליאמסבורג וועלן בעז"ה ַארויפגיין ָ‬ ‫ַ‬ ‫טמאר‬ ‫ַ‬ ‫סא‬ ‫בחורי ַ‬ ‫ישא ברכה מאת ה' ויתברך ממעון‬ ‫שבח יקר וגדולה למעלת פני גברא יקירא‪ ,‬אשר בצדקתו וחסדו הארץ מלאה‪ ,‬ראש וראשון‬ ‫שלום‬ ‫מקדמת דנא | ‪917.384.8723‬‬ ‫הברכות לכל טוב סלה‪ ,‬וזכות זיכוי‬ ‫לכל דבר שבקדושה‪ ,‬רודף צדקה וחסד ביד רחבה ורוח נדיבה‪ ,‬הרבני הנכבד והמפואר‬ ‫הרבים יעמוד לו שיזכה לברכת גמר‬ ‫רב‬ ‫מוה"ר שלום אליעזר פראנקל‬ ‫חתימה טובה‪ ,‬בדין הוא שיטול שכרו‬ ‫מדה כנגד מדה להיכתב ולהיחתם‬ ‫בספרן של צדיקים בספר החיים‪.‬‬ ‫הי"ו‬ ‫לאוהבי‬ ‫תורתך‬ ‫גזבר דקהילתינו הקדושה‬ ‫הנהלת חבורת‬ ‫קדושת יום טוב‬ ‫על שזכה לקנות 'זכות הוצאות הגליון' להגדיל תורה ולהדירה‬