שיעורי חינוך - אידיש · Shiurei Chinuch - Yiddish — סוכות (2026-09-21)

ינוךְ
יִ ְת ָּב ַר ְך ַה ׁ ּ ֵש ם ְּב עֶ זְ ַר ת
יעו ֵרי ִח ּ
ׁ ִש ּ
גִ ְליוֹ ן
ִא ִידישׁ
יט "א
אש יְ ׁ ִש יבָ ה ׁ ְש לִ ָ
פו נֶ עם רֹ ׁ
ּ
ער ןְ ,מ לַ ְמ ִד יםְ ,מ ַח ְּנ כִ ים אוּ ן ְמ ַח נְ כוֹ ת
יש ע עֵ צוֹ ת אוּ ן ַה ְד ָר כוֹ ת פַ אר עֶ לְ ֶט ְ
אק ִט ׁ ֶ
ּ ְפ ַר ְ
דש ת היכל הקו
יום טוב סוכות ס פרשת בר
תרומה דו גליון
גליון
שנת תשפ"ז תשפ"ג קע''ב
א'
מוס
לב
יעו ִ+רי+ם ִאין ִ+חינּ ּו ְך
ׁ ִש ּ
אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א
פוּ נֶ עם רֹ ׁ
ייטן.
ַצ ְ אּבן ַאלֶ עארף ֶמען לִ יּב ָה ְ ער ַפאר ַד ְ ֶד ְ ִ -די ָחכְ ָמה פּון ִחינּוְך -
עקּומען צּו אּונְ ז ֶ ֶדער ְמנַ ֵהל ִאיז ַא ַריינְ גֶ ִקינְ ֶדערִ ,מ ְת ַּפלֵ ל זַ יין ַפאר זֵ יי ,אּון ַאלְ ץ
“עס ֶפעלְ ט ערּופןֶ : ְ אֹויסגֶ
ְ ִאין ּכִ ָּתה אּון עמען ַא רֹויסצּונֶ ֶ
זּוכְ ן ַא וֶ ועג וִ וי ַאזֹוי ַא ְ טּוּפן ַא ִקינְ ד
ועק ְׁש ְ
יׁשט ַאוֶ ְ
נִ ְ
גֶ עלְ ט פּון ָא ִפיסֵ ,איינֶ ער ָהאט גֶ ע’גַ נְ ְב ֶ’עט ַא ִקינְ ד פּון זַ יין ַמ ָצבָ ,אן ֶדעם וָ ואס ֶער זָ אל ערן אּון ְמ ַחּנְ כִ יםִ ,די ייע ֶרע ֶעלְ ֶט ְ ַט ֶ
יעזֶ ר)ְצוָ ואנְ ִציגֶ ער!” ֶדער ְמלַ ֵמד ֶ(ר ִּבי יַ ֲעקֹב ֱאלִ ֶ חּוצף ָא ֶדער ַא ְׁשלֶ עכְ ט
זִ יְך ְׁש ִּפ ְירן וִ וי ַא ְמ ָ אטע אּון גּוטע ַט ֶ גַ אנְ ֶצע ָחכְ ָמה פּון זַ יין ַא ֶ
ארּואיגְ ט ֶדעם ְמנַ ֵהל אּון ִאים ִ ָהאט ַּב ִקינְ ד. גּוטער ְמ ַחנֵ ְך ,וֶ וענְ ְדט זִ יְך ִאין אמע אּון ַא ֶ ַמ ֶ
צּוּב ֶרענְ גֶ ען צּור ְיק ְ גֶ עזָ אגְ ט ַאז ֶער וֶ ועט זֶ ען ִ עדע יׁשט זּוכְ ן צּו ַמאכְ ן פּון יֶ ֶ ֵאיין יְ סֹוד :נִ ְ
אהאנְ ְדלְ ט ַא גְ נֵ ָיבה ִמיט ָחכְ ָמה ַּב ַ חּוצף'. זַ אְך ַא ְ'מ ָ
קּוקן ִדי דּורכְ ְ ָדאס גֶ עלְ טֶ ,ער גֵ ייט ַאלֵ יין ְ
וייטער: ער ֵציילְ ט וַ ֶ ִקינְ ֶדערֶ .דער ִאיד ֶד ְ ערט ַא ַמ ֲע ֶׂשה וָ ואס עה ְִאיְך ָהאּב גֶ ֶ יׁשט אֹויף ַקיין עמט נִ ְ ֶמען נֶ ְ
ייסן ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער עה ְ ֶדער ְמלַ ֵמד ָהאט גֶ ֵ יעזֶ ראס ְירט ִמיט ָה ַרב ר' יַ ֲעקֹב ֱאלִ ֶ ָהאט ַּפ ִ מֹוסד ּכְ ֵדי צּו ָ עׁש ֶטעלְ ֶטע ִאין ַא ַאיינְ גֶ ְ
יטן ָּפנִ ים צּום וַ ואנְ ט, ייען ִמ ְ אֹויס ְד ֵר ֶ
ְ זִ יְך [דער ֶ ויטׁש זִ כְ רֹונֹו לִ ְב ָרכָ ה ער ָקאוִ ְ ֶּב ְ חּוצף ַארֹויס!” “מ ָ ֶקענֶ ען זָ אגְ ן אֹויף ַא ִקינְ דְ :
עדן רּומגֶ עגַ אנְ גֶ ען צּו יֶ ְ אּון ֶער ִאיז ַא ְ ארער ַּדּיָ ן ִאין ִק ְריַ ת אט ַמ ֶ אטע פּונֶ עם ַס ְ ַט ֶ יׁשט ַקיין ָחכְ ָמה ,וַ וייל ָדאס ִאיז ִּבכְ לַ ל נִ ְ
ֵאיינֶ עם אּון ַא ַריינְ גֶ עלֵ ייגְ ט זַ יין ַהאנְ ט ִאין ויטׁשער ָקאוִ ְ עציל ֶּב ְ יֹואל ,הגה"צ ֶר ִּבי ּגֶ ִ ֵ עדע ְקלֵ יינִ ֵיקייט ַמאכְ ן ַא ֶמען ֶקען פּון יֶ ֶ
עקּומען צּו ֶ אׁשן .וֶ וען ֶער ִאיז ָאנְ גֶ ִדי ַט ְ יט"א]ֶ .ער ִאיז גֶ עוֶ וען ַא ְמלַ ֵמד ִאין ִדי ְׁשלִ ָ חּוצ ָּפה. גַ אנְ ֶצע ַּפ ְר ָׁשה פּון ְ
ערן יט ְ עהֹויּבן ִצ ֶ ְ ַמיין ַטאׁשָ ,האּב ִאיְך ָאנְ גֶ ארן .נָ אְך ערע ֵח ֶדר ַפאר לַ אנְ גֶ ע יָ ְ אט ֶמ ֶ ַס ְ
אקע ְמ ַחנֵ ְך זַ יין ִדי ִקינְ ֶדער, ארף ַט ֶ ֶמען ַד ְ
אּפן ַּביי ִדי ַפאר ְׁש ֶרעק ַאז ֶער גֵ ייט ִמיְך כַ ְ עקּומעןֶ זַ יין ְּפ ִט ָירהַּ ,ביי ִדי ִׁש ְב ָעהִ ,איז ָאנְ גֶ
ארף ערנֶ ען ַאז ֶמען ַד ְ אֹויסלֶ ְ
ְ ארף זֵ יי ֶמען ַד ְ
אקע גֶ עוֶ וען ֶ -ער יבה ,אּון ַאזֹוי ִאיז ַט ֶ גְ נֵ ָ ער ֵציילְ ט ַפאר עענֶ ער ִאיד אּון ֶד ְ ַאן ָאנְ גֶ עזֶ ֶ
אמע אּון ֶמען אטע אּון ַא ַמ ֶ ָפאלְ גְ ן ַא ַט ֶ
ענּומען ָדאס גֶ עלְ ט פּון ַמיין ֶ רֹויסגֶ
ָהאט ַא ְ אטע ָהאט ַמ ָמׁש ייער ַט ֶ “א ֶ ִדי ִמ ְׁש ָּפ ָחהַ :
ארף ָפאלְ גְ ן ַא ְמ ַחנֵ ְך ,אּון ַאז ֶמען ָטאר ַד ְ
עענְ ִדיגְ ט וייטער גֶ ֶ ַטאׁשָ ,א ֶּבער ֶער ָהאט וַ ֶ עּבן”.
אטעוֶ ועט ַמיין לֶ ְ ער ֶ גֶ ַ
וער ֶטער. יידעלֶ ע וֶ ְ אּומ ֵא ֶ עדן ַקיין ְ יׁשט ֶר ְ נִ ְ
ערנָ אְך אּפן ִדי גַ אנְ ֶצע ּכִ ָּתה ,אּון ֶד ְ אֹויס ַט ְ
ְ ער ֵציילְ ט :וֶ וען ִאיְך ִּבין ֶדער ִאיד ָהאט ֶד ְ “א ֶּבער צּוריקָ : ערט ִ וֶ וען ַא ִקינְ ד ֶענְ ְט ֶפ ְ
עצט אּפגֶ עזֶ ְ צּוריק ַא ָר ְ ִ ָהאט ֶמען זִ יְך יטןגֶ עוֶ וען ַא ְקלֵ יין ִקינְ דִּ ,בין ִאיְך ִאינְ ִמ ְ ארף ֶמען ִאים יׁשט טּון”ַ ,ד ְ ִאיְך וִ ויל ָדאס נִ ְ
ערנֶ ען. לֶ ְ ָטאג גֶ עגַ אנְ גֶ ען ִאין ֵּבית ַהּכִ ֵסאִ .איְך ִּבין עּבן יׁשט ִאין לֶ ְ ערנֶ ען ַאז ֶמען טּוט נִ ְ אֹויסלֶ ְ ְ
עקּומען אּון ֶ וֶ וען ֶדער ְמנַ ֵהל ִאיז ַא ַריינְ גֶ דּורְך גֶ עגַ אנְ גֶ ען ֶדעם ְמנַ ֵהלְ ’ס ָא ִפיס וָ ואס ְ נָ אר וָ ואס ֶמען וִ ויל ,נָ אר ֶמען טּוט וָ ואס
עפ ֶרעגְ ט“ :נּו ,וֶ וער ִאיז ֶדער גַ נָ ב?” ָהאט גֶ ְ צּופאל גֶ עוֶ וען ָא ְפן ,אּון ִאיְך ָהאּב ער ַ ִאיז ֶּפ ְ ארף טּון. ֶמען ַד ְ
“איְך וֵ וייס ערטִ : עענְ ְט ֶפ ְ ֶדער ְמלַ ֵמד גֶ ֶ ער ְקט ַאז ֶעס לִ יגְ ט ַא ְצוָ ואנְ ִציגֶ ער אמ ְ ַּב ֶ ערוַ וייל ארף ָא ֶּבער ְט ַראכְ ְטן‘ֶ :ד ְ ֶמען ַד ְ
עמ’ס אפן ִאין ֵאיינֶ ְ עט ָר ְ יׁשטִ ,איְך ָהאּב ֶעס גֶ ְ נִ ְ ענּומען אּון ֶ אֹויפן ִטיׁש; ִאיְך ָהאּב ֶעס גֶ ְ עצט ָהאט ֶער ִאיז ָדאס ִקינְ ד נָ אְך ַא ִקינְ ד; יֶ ְ
עפ ֶרעגְ ט“ :וָ ואס ַטאׁש”ָ .האט ֶדער ְמנַ ֵהל גֶ ְ ַא ַריינְ גֶ עלֵ ייגְ ט ִאין ַמיין ַטאׁש. ערט עענְ ְט ֶפ ְ
עדאוֶ וענְ טֶ ,ער ָהאט גֶ ֶ יׁשט גֶ ַ נִ ְ
ייסט? וֶ וער ִאיז גֶ עוֶ וען ֶדער גַ נָ ב?” ָהאט ֵה ְ צּוריק ִ ִאיז ְמנַ ֵהל וֶ וען ֶדער ערן ָא ֶדער ֶדער ְמ ַחנֵ ְך חּוצ ָּפה ִ
(ּפינְ ְקט וִ וי ִדי ֶעלְ ֶט ְ ִמיט ְ
יׁשט; “איְך וֵ וייס נִ ְ ערטִ : עענְ ְט ֶפ ְ ֶדער ְמלַ ֵמד גֶ ֶ עקּומען ִאין זַ יין ָא ִפיסָ ,האט ֶ ַא ַריינְ גֶ עצט עענְ ְט ֶפ ְערט ַאלְ ס ִקינְ ד )...אּון יֶ ְ אּבן אֹויְך גֶ ֶ ַאלֵ יין ָה ְ
עמאכְ ֶטע רּומגֶ עגַ אנְ גֶ ען ִמיט צּוגֶ ַ ִאיְך ִּבין ַא ְ ער ְקט ַאז ָדאס גֶ עלְ ט ֶפעלְ ט. אמ ְ ֶער ַּב ֶ וארט וָ ואס ֶמען ָטאר ָהאט ֶער גֶ עזָ אגְ ט ַא וָ ְ
יׁשט ְט ַראכְ ְטן ְׁשלֶ עכְ ט אֹויגְ ן ,וַ וייל ִאיְך וִ ויל נִ ְ יׁשט גֶ עוֶ וען ַקיין ייטן ִאיז נָ אכְ נִ ְ יֶ ענֶ ע ַצ ְ יׁשט זָ אגְ ןָ .א ֶּבער וָ ואס וֶ ועט זַ יין ִאין ֶצען נִ ְ
אֹויף ַא ִקינְ ד”. מֹוסדֹות ְ ערעס (אֹויגֶ עלֶ עְך) ִאין ִדי אמ ֶ ַק ֶ טּוּפןועק ְׁש ְ יָ אר ַארּום? אֹויּב וֶ ועל ִאיְך ַאוֶ ְ
“א ַדאנְ ק עפ ְירטַ : אֹויסגֶ ִ ְ ֶדער ִאיד ָהאט ענּומען ָדאס ֶ צּוקּוקן וֶ וער ֶעס ָהאט גֶ ְ נָ אכְ עמ ְּפלֶ ען ַאלְ ס ָדאס ִקינְ ד אּון ִאים ָאנְ ְׁש ֶט ְ
אטע ָהאט ַר ְח ָמנּות ייער ַט ֶ ֶדעם וָ ואס ַא ֶ עמאלְ ט גֶ עלְ ט ,אּון ַא ְצוָ ואנְ ִציגֶ ער ִאיז ֶד ָ חּוצף אּון ַא ְׁשלֶ עכְ ט ִקינְ ד ,וֶ ועט ֶער ַא ְמ ָ
עמט, אר ֶׁש ְ יׁשט ַפ ְ עהאט אֹויף ִמיר אּון ִמיְך נִ ְ גֶ ַ גֶ עוֶ וען ַא ִריזִ יגֶ ער ְסכּום גֶ עלְ טְּ ,ב ֶע ֶרְך ארלִ ְירן זַ יין ֵח ֶׁשק צּו וֶ ועלְ ן זַ יין ִאינְ גַ אנְ ְצן ַפ ְ
ייער ֵח ֶׁשק עצינְ ְדן ִאין ִמיר ַא נֵ ֶ ָהאט זִ יְך ָאנְ גֶ ִ ערט ָדאלֶ ער ַהיינְ ִטיגֶ ע ַאזֹוי וִ וי ִפינְ ף הּונְ ֶד ְ גּוט’.
א
ההממשך
יעו ִ+רי+ם ִאין ִ+חינּ ּוךְ
ׁ ִש ּ
שך
אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א
פוּ נֶ עם רֹ ׁ <<<
פּון ֶדעם וֶ ועג; ֶמען ֶקען ִמיט ֶדעם ַחס ער ַפאר ָהאט זִ י גֶ עזָ אגְ ט ַפאר ִדי ֶד ְ ערנֶ ען אּון ַדאוֶ וענֶ ען אּון זִ יְך צּו וֶ ועלְ ן לֶ ְ
וְ ָׁשלֹום ָחרּוב ַמאכְ ן ַא ִקינְ ְד’ס נֶ ֶפׁש אּון ִאים “איְך וֶ ועל זֶ ען וָ ואס ִאיְך ֶקען טּון, עריןִ : ער ִ לֶ ֶ דּורְך ֶדעם ִּבין ִאיְך אֹויפ ִפ ְירן ֶע ְרלִ יְך ,אּון ְ ְ
עּבןֶ .עס ארן גַ אנְ ְצן לֶ ְ ייס ִטיׁש ַפ ְ ַה ְרגְ ֶ’ענֶ ען גֵ ְ עדזְ ֶׁשער ֶער עטן ֶדעם ֶמענֶ ְ ֶא ְפ ָׁשר וֶ ועל ִאיְך ֶּב ְ עׁש ֶטעלְ ט ַאן אֹויפגֶ ְ
ואק ְסן ֶע ְרלִ יְך אּון ְ אֹויסגֶ עוַ ְְ
רֹויסע ַר ְח ָמנּות אֹויף ִדי ִקינְ ֶדער ִאיז ַא גְ ֶ קּוקן וֶ וער ֶעס ָהאט גֶ ע’גַ נְ ְב ֶ’עט”... זָ אל נָ אכְ ְ ֶע ְרלִ יכֶ ער דֹור”.
ייע ֶרע יט ַמאכְ ן פּון זֵ ֶ אר ְפן ָדאס ִמ ְ וָ ואס ַד ְ ערּופן
ְ ערנָ אְך ָהאט ִדי ְמנַ ֶהלֶ ת גֶ ֶד ְ א’דיגֶ ע ַמ ֲע ֶׂשה .וֶ וען ִאיְך מֹור ִ ָדאס ִאיז ַא ָ
ערן. ֶעלְ ֶט ְ ָדאס ִקינְ ד צּו זִ יְך ִאין ָא ִפיס אּון ִאיר ֵׁשיין ייערְט ַראכְ ט ַא ַריין ִאין ֶדעם ,וֶ וער ִאיְך זֵ ֶ
וייטער וֶ ועג: ערנָ אְך ִאיז ָדא ַא ְצוֵ ֶ ֶ .2ד ְ עדט זִ יְך “ע ֶּפעס ַא ִקינְ ד ֶר ְ עפ ֶרעגְ טֶ : אֹויסגֶ ְ ְ יׁשט ִצי ִאיְך ענּומען; ִאיְך וֵ וייס נִ ְ ֶ ערגֶיּב ְ ִא ֶ
טּוען רֹוב ֶ אר ְירן ָדאס ִקינְ דָ .דאס ִאיגְ נָ ִ עמט ַארֹויס נַ אׁש פּון ִאיר ָאּפ ַאז ֵאיינֶ ער נֶ ְ ייׁש ֵטיין ַאזַ א נִ ָסיֹון. עקענְ ט ֵּב ְ וָ ואלְ ט גֶ ֶ
אמעס וֶ וען ַא ִקינְ ד ַע ְק ְׁשנְ ’ט זִ יְך אּון וִ ויל ַמ ֶ וייסט ֶא ְפ ָׁשר וֶ וער ֶעס ָהאט אׁש ֶקע; דּו וֵ ְ ַט ְ גּוטער ְמ ַחנֵ ְך זִ יְך ארף זַ יין גָ אר ַא ֶ ֶמען ַד ְ
אֹויפן ִקינְ ד: ְ יׁשט ֶע ְסן; זֵ יי ְט ַראכְ ְטן צּו זִ יְך נִ ְ ערט: עענְ ְט ֶפ ְ ָדאס גֶ עטּון?” ָהאט ָדאס ִקינְ ד גֶ ֶ זֹויפיל ֵׂשכֶ ל ִאין ַאזַ א ַפאל. אּומצּוגֵ יין ִמיט ַא ִ ְ
אר ְפ ְסטּו יׁשט ֶע ְסן ַ -ד ְ ‘אֹויּב דּו וִ וילְ ְסט נִ ְ “נֵ יין”. אקע זֶ ען ַאז ָדאס ארף ֶמען ַט ֶ פּון ֵאיין זַ ייט ַד ְ
יׁשט; וָ ואס זָ אל ִאיְך טּון? ִאיְך ֶקען ָדאְך נִ ְ יׁשט גֶ עוָ ואלְ ט ַאזֹוי וִ וי ִדי ְמנַ ֶהלֶ ת ָהאט נִ ְ ִקינְ ד זָ אל ְמ ַקיֵ ים זַ יין ִדי ִמ ְצוָ ה פּון “וְ ֵה ִׁשיב
ערער עס ֶ רּוּב ְירן’ָ .דאס ִאיז ׁשֹוין ַא ֶּב ֶ נָ אר ְּפ ִ ארן ִקינְ ד ָא ְפן ִאין ָּפנִ ים ַאז זִ י ָהאט זָ אגְ ן ַפ ְ ערנֶ ען אֹויסלֶ ְ
ְ ֶאת ַהּגְ זֵ לָ ה” (וַ יִ ְק ָרא ה ,כג) ,אּון ִאים
ַמ ֲהלָ ְך וִ וי ְׁשלָ אגְ ן. ערעס וִ וי זִ י אמ ֶ ַאלֵ יין גֶ עזֶ ען אֹויף ִדי ַק ֶ יׁשט גַ נְ ְב ֶ’ענֶ ען; ָא ֶּבער פּון ַאז ֶמען ָטאר נִ ְ
יטער וֶ ועג, ָ .3א ֶּבער ֶעס ִאיז ָדא ַא ְד ִר ֶ גַ נְ ְב ֶ’עט ,אּון זִ י ִאיז ַסיי ַא גַ נָ ב אּון ַסיי ַא עדענְ ֶקען ַאז ארף ֶמען גֶ ֶ ערע זַ ייט ַד ְ ִדי ַאנְ ֶד ֶ
עס ֶטער וֶ ועג: וָ ואס ָדאס ִאיז ֶדער ֶּב ְ ייער גּוט ַאז לִ יגְ נֶ ערָ ,האט זִ י ִאיר גֶ עזָ אגְ ט“ :זֵ ֶ ָדאס ִקינְ ד ִאיז נָ אְך ְּבלֹויז ַא ִקינְ ד ,אּון ֶעס
רֹויסצּוגֵ יין צּוהעלְ ְפן ָדאס ִקינְ ד ַא ְ רֹויס ֶ ַא ְ יסט ַא וואֹויל יׁשט גֶ עגַ נְ ְב ֶ’עט ,דּו ִּב ְ אסט נִ ְ דּו ָה ְ יׁשט ִריכְ ִטיג ֶער זָ אל ְׁש ִּפ ְירן ַא גַ אנְ ץ ִאיז נִ ְ
יס ֶטעָ ,אן ִאים צּו ַמאכְ ן וערע גִ ְ פּון זַ יין ְׁשוֶ ֶ ערּופן ּכְ ִאילּו ְ ערנָ אְך ָהאט זִ י זִ יְך ָאנְ גֶ ִקינְ ד”ֶ .ד ְ יׁשט פּון ִאים אּון ֶמען יָ אר ַאז ֶמען ַהאלְ ט נִ ְ
ה’דיג.חּוצ ָּפ ִ
ְׁש ִּפ ְירן ְׁשלֶ עכְ ט ָא ֶדער ְ צּו זִ יְך ַאלֵ יין‘ִ :איְך ְט ַראכְ ט ִצי ִאיְך זָ אל קּוקט ִאים ָאן וִ וי ַא גַ נָ בֶ .מען ֶקען ָדאְך ְ
ערן; ָדאס ִאיז ִדי ָחכְ ָמה פּון ְקלּוגֶ ע ֶעלְ ֶט ְ עדזְ ֶׁשער ֶער זָ אל עטן ֶדעם ֶמענֶ ְ ֶא ְפ ָׁשר ֶּב ְ יּבער ִדי עדן ְד ָרׁשֹות ִאין ּכִ ָּתה ִּבכְ לָ לִ ּיּות ִא ֶ ֶר ְ
ייען ַאז ֶּב ֱא ֶמת וִ ויל ַקיין ֵאיין אר ְׁש ֵט ֶ זֵ יי ַפ ְ ענּומען’. ֶ קּוקן וֶ וער ֶעס ָהאט ֶעס גֶ גֵ יין נָ אכְ ְ יבהָ ,אן ֶדעם וָ ואס ֶמען אר ְּב ֵקייט פּון גְ נֵ ָ ַה ְ
יׁשט זַ יין ְׁשלֶ עכְ ט ָא ֶדער זִ יְך ְק ִריגְ ן ִקינְ ד נִ ְ מּועס עענְ ִדיגְ ט ֶדעם ְׁש ֶ נָ אכְ ֶדעם ָהאט זִ י צּוגֶ ֶ ויסן וֶ וער ֶעס ִאיז גֶ עוֶ וען אר ְפן וִ ְ זָ אל ִּבכְ לַ ל ַד ְ
ערן .וֶ וען ַא ִקינְ ד ִפ ְירט זִ יְך ִמיט ִדי ֶעלְ ֶט ְ ויסן ,אֹויּב יטן ִקינְ ד אּון גֶ עזָ אגְ ט“ :זָ אלְ ְסט וִ ְ ִמ ְ ֶדער גַ נָ ב.
אֹויף ַאזֹויִ ,איז ֶעס ְּבלֹויז וַ וייל ֶער ִאיז קּומען ֶ עריגֶ ,קען ֶמען ַאלְ ץ ֶמען ִאיז הּונְ גֶ ִ
יׁשט -צּולִ יּב ֶדעם וָ ואס ֶער ִאיז עמ ְ יסל ֶצ ִ ַא ִּב ְ עטן ַא נַ אׁש ָא ֶדער ֶע ֶּפעס צּו צּום ָא ִפיס ֶּב ְ עׁש ֶטעלְ ט ִדי גְ נֵ ָיבה ִמיט ָחכְ ָמה ָא ְּפגֶ ְ
עקּומען פּונֶ עם ָּבאס ָא ֶדער ֶ אּפגֶעצט ַא ָר ְ יֶ ְ עטער ִאיז צּוריק ִאין ּכִ ָּתה”ְׁ .ש ֶּפ ֶ ֶע ְסן .גֵ יי ִ אס ְירט ַּביי ַאן ֶענְ לִ יכֶ ע ַמ ֲע ֶׂשה ָהאט ַּפ ִ
ויּבאלְ ד יּבה -אּון וִ ַ ערע ִס ָ צּולִ יּב ַאן ַאנְ ֶד ֶ עקּומען ִאין ּכִ ָּתה אּון ֶ ִדי ְמנַ ֶהלֶ ת ַא ַריינְ גֶ אמע ָהאט "ּבית ֵפיגָ א" ׁשּולֶ עַ .א ַמ ֶ אּונְ ז ִאין ֵ
ֶער ִאיז ָדאְך ְּבלֹויז ַא ִקינְ דֶ ,קען ֶער זִ יְך יּבער עדט ִּבכְ לָ לִ ּיּות צּו ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער ִא ֶ ער ְ גֶ ֶ אקלָ אגְ ןַ ,אז ערין זִ יְך ַּב ְ ער ִ ערּופן ַא לֶ ֶ ְ ָאנְ גֶ
צּוק ִריכְ ן פּון זַ יין רֹויס ְ יׁשט ֶהעלְ ְפן ַא ְ ַאלֵ יין נִ ְ אר ְּב ֵקייט פּון גַ נְ ְב ֶ’ענֶ ען. ִדי ַה ְ עדן ָטאג קּומט יֶ ְ עריג ָטאכְ ֶטער ְ ִאיר נַ יין יֶ ִ
ער ַפאר ֶהעלְ ְפן זֵ יי ֶדעם יס ֶטעֶ .ד ְ ְׁשלֶ עכְ ֶטע גִ ְ ָדאס ִאיז ַא לִ ימּוד ַפאר ְמ ַחּנְ כִ ים ַאז ֶמען עמט ִאיר ַארֹויס ַא ֵהיים וֵ ויינֶ ען ַאז ֵאיינֶ ער נֶ ְ
עמט ֶדעם מ ַֹח דּורְך ֶדעם וָ ואס ֶמען נֶ ְ ִקינְ ד ְ יׁשט ארף ַהאלְ ְטן פּון ִדי ִקינְ ֶדער ,אּון נִ ְ ַד ְ ערין ָהאט ער ִ אׁש ֶקעִ .די לֶ ֶ נַ אׁש פּון ִאיר ַט ְ
פּונֶ עם ִקינְ ד אּון ֶמען ִפ ְירט ֶעס ַאוֶ ועק צּו זּוכְ ן וִ וי ַאזֹוי ֶמען ֶקען ַמאכְ ן ַא ִקינְ ד ַפאר ַא עּבן ַפאר ִדי ְמנַ ֶהלֶ ת ,אּון ערגֶ עגֶ ְ יּב ְ ָדאס ִא ֶ
ערׁש. ֶע ֶּפעס ַאנְ ֶד ְ אֹויפוַ וייזְ ן‘ִ :איְך ָהאּב ִדיְך ְ חּוצף’ אּון ִאים ְ‘מ ָ קּוקן אֹויף ִדי ְ ִדי ְמנַ ֶהלֶ ת ִאיז גֶ עגַ אנְ גֶ ען
יׁשט ַּביים לְ ָמ ָׁשל ,וֶ וען ַא ִקינְ ד ַהאלְ ט נִ ְ אּפט ַּביי ִדי ַמ ֲע ֶׂשה!’ גֶ עכַ ְ אּפן אֹויף ַאלֶ עס וָ ואס ערעס וָ ואס כַ ְ אמ ֶ
ַק ֶ
ארן אֹויפ ֶע ְסן ִדי נַ אכְ ְט ָמאל ,זָ אגְ ט ֶמען ַפ ְ ְ טּוט זִ יְך ָאּפ ִאין ִדי ּכָ תּות ,אּון זִ י ָהאט
יס ֶטע צּופ ְירן פּון ַא ְׁשלֶ עכְ ֶטע גִ ְרֹויס ִוִ וי ַאזֹוי ַא ְ ער ְקט וִ וי ֵאיין ִקינְ ד גֵ ייט צּו אמ ְ אקע ַּב ֶ ַט ֶ
ארט!” ִקינְ ד“ :אֹוי ,קּוק וִ וי ַא ֵפייגֶ עלֶ ע ְפלִ יט ָד ְ
“וואּו וואֹוינֶ ען ִדי ֵפייגֶ עלֶ עְך? ֶעס ִאיז ָדאְך וערע וֶ וען ַא ִקינְ ד ַפאלְ ט ַא ַריין ִאין ַא ְׁשוֶ ֶ עמט ַארֹויס אׁש ֶקע אּון נֶ ְ צּו יֶ ענֶ ע ִקינְ ְד'ס ַט ְ
ַאזֹוי ַקאלְ ט ַפאר ִדי ֵפייגֶ עלֶ עְך!” אּון ַאזֹוי, יׁשט ָפאלְ גְ ן - יס ֶטעֶ ,ער ְּבלָ אזְ ט אּון וִ ויל נִ ְ גִ ְ ָדאס נַ אׁש.
ִּב ְׁש ַעת ֶדעם ִקינְ ְד’ס מ ַֹח ְט ַראכְ ט פּונֶ עם אֹויפ ֶע ְסן ִדי
ְ יׁשט לְ ָמ ָׁשל ַא ִקינְ ד וָ ואס וִ ויל נִ ְ עט ַראכְ טֶ :עס ִדי ְמנַ ֶהלֶ ת ָהאט ַּביי זִ יְך גֶ ְ
ֵפייגֶ עלֶ עְׁ ,שמּוגְ לְ ט ֶמען ַא ַריין ָדאס ֶע ְסן ִאין נַ אכְ ְט ָמאל אּון ֶער ְׁש ַרייט ִמיט ַע ְק ָׁשנּות: ערין ער ִ יׁשט ּכְ ַדאי צּו זָ אגְ ן ַפאר ִדי לֶ ֶ ִאיז נִ ְ
יׁשט ַאז אּפט ֲא ִפילּו נִ ְ מֹויל ,אּון ָדאס ִקינְ ד כַ ְ יׁשט ֶע ְסן!” -זֶ ענֶ ען גֶ עוֶ וענְ לִ יְך “נֵ יין! ִאיְך וִ ויל נִ ְ ענּומען.
ֶ ַאז ִאיְך וֵ וייס וֶ וער ֶעס ָהאט ֶעס גֶ
עׁש ִּפילְ ט. אֹויסגֶ ְ
ְ ֶמען ָהאט ִאים ָדא עאגִ ְירן צּו ערן ֶר ַ ָדא ְד ַריי וֶ ועגְ ן וִ וי ַאזֹוי ֶעלְ ֶט ְ ערין וֶ ועט גֶ עוואֹויר ער ִ וַ וייל אֹויּב ִדי לֶ ֶ
ֶדעם. וערן וֶ וער ָדאס ִקינְ ד ִאיז ,וֶ ועט זִ י ִאיר ׁשֹוין וֶ ְ
יׁשט ,זָ אגְ ט ֶמען אֹויּב ָדאס ַא ְר ֶּבעט נִ ְ
יציי ארן ִקינְ ד“ :אֹוי ,קּוק וִ וי ַא ָּפאלִ ֵ וייטער ַפ ְ וַ ֶ אס ֶקען, ֶ .1עס ִאיז ָדא ֶדער וֶ ועג פּון ְפ ַר ְ ב’טע ִּביז סֹוף יָ אר אּון ֶמער קּוקן וִ וי ַא גַ נָ ֶ ָאנְ ְ
ארט ָדא!” אֹויּב ָדאס ִקינְ ד ְׁש ַרייט אּון ַקאר ָפ ְ ערע ְקנָ סֹות. עּבן ַאנְ ֶד ֶעטׁש ָא ֶדער גֶ ְ ֵטיילְ ן ֶּפ ְ יׁשט ַהאלְ ְטן פּון ִאיר; ָדאס ִקינְ ד וֶ ועט ׁשֹוין נִ ְ
“איְך גֵ יי וייטער“ :נֵ יין ,נֵ יין ,נֵ יין!” ִ טֹויסט וַ ֶ ְׁש ְ ערן וָ ואס זֶ ענֶ ען יצן נָ אר ֶעלְ ֶט ְ ֶדעם וֶ ועג נִ ְ יח זַ יין ,וַ וייל ֵאיינְ ָמאל ַא יׁשט ֶקענֶ ען ַמ ְצלִ ַ נִ ְ
ארף יׁשט לִ יּב”ַ ,ד ְ יׁשט ֶע ְסןִ ,איְך ָהאּב ֶעס נִ ְ נִ ְ יׁשט וייסן נִ ְ יׁשט ַקיין ְמ ַחּנְ כִ ים; זֵ יי וֵ ְ עּבעְך נִ ְנֶ ֶ יׁשט פּון ִאיר, ִקינְ ד ְׁש ִּפ ְירט ַאז ֶמען ַהאלְ ט נִ ְ
ערע ֵע ָצה. ֶמען ְׁשנֶ על ְט ַראכְ ְטן פּון ַאן ַאנְ ֶד ֶ ארף ְמ ַחנֵ ְך זַ יין ִקינְ ֶדער. וִ וי ַאזֹוי ֶמען ַד ְ עּבן
ארלִ ְירט זִ י ֶדעם ֵח ֶׁשק אּון ָדאס ְׁש ְט ֶר ְ ַפ ְ
ארן ִקינְ ד: ייׁש ִּפילֶ ,מען זָ אגְ ט ַפ ְ צּום ֵּב ְ יטןער ְׁש ֶטער זָ אל אּונְ ז ָא ְּפ ִה ְ ייּב ְ
ֶדער ֵא ֶ צּו זַ יין גּוט אּון וואֹויל.
ב
המהשמך
יעו ִ+רי+ם ִאין ִ+חינּ ּוךְ
ׁ ִש ּ
שך
אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א
פוּ נֶ עם רֹ ׁ <<<
רּומ ִׁש ְיקן
עטן אּון ַא ְ צּוא ְר ֶּב ְ
יט ַעהֹויּבן ִמ ְ
ְ ָאנְ גֶ יטןעפ ְירט ַא ֵס ֶדר ִאינְ ִמ ְ ערין ָהאט ַאיינְ גֶ ִ ער ִ לֶ ֶ אֹויפ ֶע ְסן ַדיין ְ ועסט ֶענְ ִדיגְ ן “אה ,וֶ וען דּו וֶ ְ ָ
עדן ֵאיינֶ עם...
ּפּוׁש ֶקע ִּפינְ ְקט וִ וי יֶ ְ
ִדי ְ ַדאוֶ וענֶ עןַ ,אז ֶמען ִׁש ְיקט ַארּום ַא ְ'צ ָד ָקה עצ ֶיעלֶ ע אֹויס ֵטיילְ ן ְס ֶּפ ִ ְ ייען ִמירנַ אכְ ְט ָמאל ,גֵ ֶ
עפאלְ ן ,צּו ייער גֶ ִָדי ַמ ֲע ֶׂשה ִאיז ִמיר זֵ ֶ וייטן ,אּון ִדי ּפּוׁש ֶקע' פּון ֵאיין ִקינְ ד צּום ְצוֵ ְ ְ ועסט זַ יין ֶקענְ ִדיס ַפאר ַאלֶ ע ְׁשכֵ נִ ים ,אּון דּו וֶ ְ
יסל ָחכְ ָמה ֶקען ֶמען זֶ ען וִ וי ַאזֹוי ִמיט ַא ִּב ְ רּוטה ַפאר ְצ ָד ָקה. ִקינְ ֶדער לֵ ייגְ ן ַא ַריין ַא ְּפ ָ אר ְׁש ֵטייט זִ יְך ַאלֵ יין ַאז ֶמען ֶדער גַ ְּב ַאי!” ַפ ְ
חּוצ ָּפה.
ארן ַא גַ אנְ ֶצע ַמ ֲע ֶׂשה פּון ְ ַאיינְ ְׁש ָּפ ְ אּפט; עקלַ ְ ַּביי ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער ָהאט ֶעס גֶ ְ עמ’ס ְמ ָׁשלִ ים ,וַ וייל יׁשט נָ אכְ ַמאכְ ן יֶ ענֶ ְ ֶקען נִ ְ
רּוטה אּון עדער ָהאט ַא ַריינְ גֶ עלֵ ייגְ ט ַא ְּפ ָ יֶ ֶ יצן זַ יין ֵאייגֶ ענֶ עם וֶ ועג ּכְ ֵדי ֶעס עדער מּוז נִ ְ יֶ ֶ
ער ְׁש ְטן ייּב ְ עטן ַא ַסאְך ֶדעם ֵא ֶ ֶּב ְ עׁש ְיקטָ ,א ֶּבער ַּביי ֵאיין רֹויפגֶ ִ
וייטער ַא ְ ֶעס וַ ֶ אט ְירלִ יְך.
אֹויסזֶ ען נַ ְִ זָ אל
אר ְׁש ֵטייט זִ יְך ַאלֵ יין ַאז נָ אְך ַאלֶ ע ֶעס ַפ ְ עׁש ֶטעלְ ט. עדן ָטאג ָא ְּפגֶ ְ ִקינְ ד ָהאט זִ יְך ֶעס יֶ ְ יּבער ַּביי ָדאס זֶ עלְ ֶּבע ְׁש ִּפילְ ט זִ יְך ִא ֶ
ֵעצֹות אּון ְמ ַהּלְ כִ יםֶ ,קענֶ ען ִדי ַאלֶ ע זַ אכְ ן עקּומען ֶ ּפּוׁש ֶקע ִאיז ָאנְ גֶ עדע ָמאל וֶ וען ִדי ְ יֶ ֶ ְמ ַחּנְ כִ ים ִאין ּכִ ָּתהֶ .עס זֶ ענֶ ען ָדא ְמ ַחּנְ כִ ים
קּומט ִאינְ ֵאיינֶ עם ְ נָ אר ֶהעלְ ְפן אֹויּב ֶעס עמאכְ ט ּכְ ִאילּו צּו ִאיר ְּפלַ אץָ ,האט זִ י זִ יְך גֶ ַ יטן ֶע ְר ְׁש ְטן ַמ ֲהלָ ְך פּון יצן זִ יְך ִמ ְ וָ ואס ַּבאנִ ְ
עטן ֶדעם ארף ֶּב ְ ִמיט ַא ַסאְך ְּת ִפלָ הֶ .מען ַד ְ ארק יׁשטָ .דאס ָהאט ְׁש ַט ְ זִ י זֶ עט ֶעס נִ ְ ער ְׁש ֶטער זָ אל ייּב ְ עטׁש ֶ -דער ֵא ֶ ֵטיילְ ן ֶּפ ְ
עפערֶ ,העלְ ף אׁש ֶ “היילִ יגֶ ער ַּב ֶ ער ְׁש ְטןֵ : ייּב ְ
ֵא ֶ דּורְך ֶדעם ְ ערט ִאין ּכִ ָּתה ,וַ וייל עׁש ֶט ְ גֶ ְ ועסט אׁשען“ :דּו וֶ ְ יטן ָ -א ֶדער זֵ יי ְס ְט ַר ֶ אּונְ ז ִה ְ
יח זַ יין ִמיט ִדי ִקינְ ֶדער”, ִמיר ִאיְך זָ אל ַמ ְצלִ ַ עהאלְ ְטן ִדי גַ אנְ ֶצע ּכִ ָּתה פּון אֹויפגֶ ַ
ְ ָהאט זִ י אֹויס ְפלּוג” ,אּון ְ קּומען צּום יׁשט ֶקענֶ ען ִמיט ֶ נִ ְ
עפערֶ ,העלְ ף ִמיר ִאיְך זָ אל אׁש ֶ“היילִ יגֶ ער ַּב ֶ ֵ יטןוייטער ִמ ְ ּפּוׁש ֶקע אּון גֵ יין וַ ֶ רּומ ִׁש ְיקן ִדי ְ ַא ְ ערע ְמ ַחּנְ כִ ים ֶענְ לִ יכֶ ע ְס ְט ַראׁשּונְ גֶ עןַ .אנְ ֶד ֶ
אּבן ִדי ִקינְ ֶדער ִּפינְ ְקט וִ וי ַמיינֶ ע ֵאייגֶ ענֶ ע לִ יּב ָה ְ ַדאוֶ וענֶ ען. אר ְירן וייטן ַמ ֲהלָ ְך פּון ִאיגְ נָ ִ עמען ֶדעם ְצוֵ ְ נֶ ֶ
ואק ְסן
אֹויסוַ ְְ ִקינְ ֶדער ,אּון ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער זָ אלְ ן יּבער נָ אכְ ֶדעם וָ ואס ָדאס ָהאט זִ יְך ִא ֶ וערע ִקינְ ֶדער. ִדי ְׁשוֶ ֶ
אּבן
ֶע ְרלִ יכֶ ע ִא ְידןַ ,אלֶ ע זָ אלְ ן זֹוכֶ ה זַ יין צּו ָה ְ ערין ער ִ ע’חזֶ ְר’ט ֶע ְטלִ יכֶ ע ֶטעגָ ,האט ִדי לֶ ֶ גֶ ַ ָא ֶּבער ַא ְקלּוגֶ ער ְמ ַחנֵ ְך ִפ ְירט זִ יְך אֹויף ִמיט
עּבן”. יח זַ יין ִאין לֶ ְ יִ ְר ַאת ָׁש ַמיִ ם אּון ַמ ְצלִ ַ עט ַראכְ ט ַּביי זִ יְך‘ָ :דאס ִקינְ ד ִאיז ַא ְמ ֻח ֶּצ ֶפת, גֶ ְ רּוּב ְירט צּו ֶהעלְ ְפן ָדאס ִקינְ ד ָחכְ ָמה אּון ְּפ ִ
ארף ֶמען ַא ַסאְך ִמ ְת ַּפלֵ ל ַאזֹוי אֹויְך ַד ְ רֹויס ִׁש ְיקן פּון ּכִ ָּתה’ָ .א ֶּבער ארף ִאיר ַא ְ ֶמען ַד ְ אר ְׁש ֵטייט רֹויסצּוגֵ יין פּון זַ יין ַמ ָצבֶ .ער ַפ ְ ַא ְ
זַ ייןַ ,סיי ַפאר ִדי ֵאייגֶ ענֶ ע ִקינְ ֶדער אּון ַסיי אּפט ַאז ֶעס ִאיז ִּבכְ לַ ל זִ י ָהאט זִ יְך גְ לַ ייְך גֶ עכַ ְ יׁשט ָפאלְ גְ ןָ ,א ֶדער ַאז וֶ וען ַא ִקינְ ד וִ ויל נִ ְ
“היילִ יגֶ ער ַפאר ִדי ַּתלְ ִמ ִידים אּון ַּתלְ ִמידֹותֵ : עמ ְּפלֶ ען ַא יׁשט ַקיין ָחכְ ָמה צּו ָאנְ ְׁש ֶט ְ נִ ְ יּבערֵ ,מיינְ ט ֶעס ערט אּון ְד ֵרייט ִא ֶ ֶער ְׁש ֶט ְ
יׁשט עפערֶ ,העלְ ף ִמיר ֶעס זָ אל נִ ְ אׁש ֶַּב ֶ ִקינְ ד ַאלְ ס ַא ְמ ֻח ֶּצ ֶפת ,וַ וייל ֶמען ֶקען ָדאְך חּוצף’ ,נָ אר יׁשט ַאז ָדאס ִקינְ ד ִאיז ַא ְ‘מ ָ נָ אכְ נִ ְ
דּורְך ִמיר; ִאיְך קּומען ַקיין ׁשּום ִמכְ ׁשֹול ְ רֹויס ֶ
ַא ְ עדע זַ אְך ַמאכְ ן ַא גַ אנְ ֶצע ַּפ ְר ָׁשה פּון פּון יֶ ֶ יסל ֶעס ִאיז ַא ַּבאוַ וייז ַאז ָדאס ִקינְ ד זּוכְ ט ַא ִּב ְ
ערן פּון וייט ְ ערוַ ֶ יׁשט ֶד ְ זָ אל ָחלִ ילָ ה ֵקיינֶ עם נִ ְ רּוּב ְירן זִ יְך ַאן ערׁש ְּפ ִ אמיר ֶענְ ֶד ְ חּוצ ָּפה .לָ ִ ְ אמ ֵקייט; ֶעס ֶפעלְ ט ִאים ָּפׁשּוט ער ְקזַ ְ אֹויפ ֶמ ְ
ְ
עדן ְמ ַק ֵרב זַ יין ִדיר צּו ִדינֶ ען ,נָ אר ִאיְך זָ אל יֶ ְ ערע וֶ ועג. עּבן אֹויף ַאן ַאנְ ֶד ֶ ֵע ָצה צּו גֶ ְ יצט ֶער ער ַפאר נִ ְ וער ֶטערֶ .ד ְ גּוטע וֶ ְ יסל ֶ ַא ִּב ְ
אּון ְּב ֶרענְ גֶ ען נֶ ענְ ֶטער צּו ִדיר”. זַ יין ֵׂשכֶ ל אּון ְט ַראכְ ט ִמיט ָחכְ ָמה וִ וי ַאזֹוי
ערּופן ָדאס ִקינְ ד ְ ערין ָהאט צּוגֶ ער ִִדי לֶ ֶ
עפיל עדן ִקינְ ד ֶדעם גֶ ִ עּבן ַפאר יֶ ְ ֶער ֶקען גֶ ְ
עטן וואֹויל ִאיז ַפאר ִדי ְמ ַחּנְ כִ ים וָ ואס ַא ְר ֶּב ְ “איְך וִ ויל ַאז דּו ִאין ַא זַ ייט אּון ִאיר גֶ עזָ אגְ טִ :
דּורְך
וערד אּון ָחׁשּוב ,אּון ְ ַאז ֶער ִאיז ֶע ֶּפעס וֶ ְ
יׁשט צּו ַמאכְ ן ִמיט ֵׂשכֶ ל אּון ָחכְ ָמה אּון זּוכְ ן נִ ְ ּפּוׁש ֶקע ִמיט ֵׁשיינֶ ע ָקאלִ ְירן אר ְּבן ִדי ְ זָ אלְ ְסט ַפ ְ אֹויפ ִפ ְירן
ְ צּופ ִר ְידן אּון זִ יְך ֶדעם וֶ ועלְ ן זֵ יי זַ יין ְ
חּוצ ִפים ,נָ אר זֵ יי ִדי ִקינְ ֶדער ַפאר ַקיין ְמ ָ ואר ְטלִ יְך אר ַאנְ ְטוָ ְ וערן ַפ ְ אּון דּו זָ אלְ ְסט וֶ ְ וואֹויל.
עדן ִקינְ ד ִמיט ַא ְׁש ֵמייכְ ל; ֶדער עמען אֹויף יֶ ְ נֶ ֶ צּוריק צּו ֶדערֹויף; ַדיין ַא ְר ֶּבעט וֶ ועט זַ יין ֶעס ִ
ער ְׁש ֶטער וֶ ועט זֵ יי זִ יכֶ ער ֶהעלְ ְפן ַאז זֵ יי ייּב ְ
ֵא ֶ עדן ָטאג נָ אכְ ן ַדאוֶ וענֶ ען”. אֹויפן ְּפלַ אץ יֶ ְְ לֵ ייגְ ן יׁשט ַקיין ְמ ֻח ֶּצ ֶפת
ֶמער נִ ְ
אּבן ַא גֶ עוַ ואלְ ִדיגֶ ע ַה ְצלָ ָחה ִמיט ִדי זָ אלְ ן ָה ְ יּבער עׁשען וואּונְ ֶדער ִא ֶ אּון ֶעס ִאיז גֶ ֶ ערט ַא ַמ ֲע ֶׂשה וָ ואס ָהאט עה ְ ִאיְך ָהאּב גֶ ֶ
ִקינְ ֶדער. לּוצלִ ינְ ג ָהאט ָדאס ִקינְ ד וואּונְ ֶדער; ְּפ ְ "ּבית ֵפיגָ א" ׁשּולֶ עַ .א אס ְירט ַּביי אּונְ ז ִאין ֵ
ַּפ ִ
ינו ְך
פון ִ+ח ּ
ְּב ִריוְ ון ּ
אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א
פוּ נֶ עם רֹ ׁ
ְּבעֶ זְ ַרת ה' יִ ְת ָּב ַרְך -יֹום א' ּפַ ְר ַׁשת ועס ֶטער וידער ַמיינֶ ע ׁ ְשוֶ ְ אר ְּב ֶרענְ גֶ ען .וִ ֶצ ּו ַפ ְ ּט'ע ִּב ִיליגֶ ע ֶל ְּ
עבןֶ ,קען ִפ ְירן ַא ּ ָפ ׁשו ֶ
יך ,זֵ יי ייער הוֹ ְ יך זֵ ֶ אל ְטן זִ ְ
ערינְ ס ַה ְ אוּן ׁ ְשוֶ ועגֶ ִ
ְׁש ִמינִ י-ב ,כ"ג נִ ָיסןִ ,א ְסרּו ַחג ּפֶ ַסחְׁ ,שנַ ת אטן ַפאר ִדי ִקינְ ֶדער? ׁ ַש ְ
אכן ,אוּן ֶמען גֵ ייט אוֹ יף ייע ֶרע זַ ְיפן ַא ְלץ ֵט ֶ קוֹ ְ
תשע"ח לִ פְ ָרט ָק ָטן יס ְפלוּגְ ן.
ייע ֶרע אוֹ ְ וייטע אוּן ֵט ֶ וַ ֶ ְׁש ֵאלָ ה:
ִאיְך ָהאּב עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר ְּב ִריוו. ישט יב ָדאס וֶ ועט נִ ׁ ְ ויסן אוֹ ּ יך וִ ויל וִ ְ ִא ְ יט"א, יבה ׁ ְש ִל ָ ֹאש יְ ׁ ִש ָ
ְל ָכבוֹ ד ֶדער ר ׁ
ועל ֶכע ֶקענֶ ען אטן ַפאר ַמיינֶ ע ִקינְ ֶדער וֶ ְ ׁ ָש ְ אמע פוּן ַא ִקינְ ֶדער יך ִּבין ַא ַמ ֶ ִא ְ
וואֹויל ִאיז ַאייְך ַאז ִאיר ִציט אֹויף
וארן,ול'ט גֶ עוָ ְ ׁ ְש ּ ִפ ְירן ַאז זֵ יי זֶ ענֶ ען ַּב ַ
א'עוְ ְ ְ ְ
יליֶ עִ ,איך ּ ְפרו ִּּביר זִ יך צ ּו אמ ְעבענְ ְט ׁ ְש ֶטע ַפ ִ גֶ ֶּ
יידן וְ כּו'.
אׁש ְיידל אּון ַּב ֵ ַאייעֶ ר ִמ ְׁשּפָ ָחה ֵא ְ ישט עך'ס ,זֵ יי ַּבאקו ֶּמען נִ ׁ ְ עב ְ זֵ יי זֶ ענֶ ען ִדי נֶ ֶּ יפןארט ,צ ּו קוֹ ְ יליגֶ ע ְס ַטאנְ ַד ְ אל ְטן צ ּו ַא ִּב ִ ַה ְ
ויסן זָ אלְ ט ִאירִ ,די ִקינְ ֶדער וָ ואס ֶמען וִ ְ ייע ֶרע ְקרוֹ ִבים. יפיל וִ וי זֵ ֶ ַאזוֹ ִ עמען גֶ ענו ְּצ ֶטע יליגְ ְס ֶטע ,אוּן ֲא ִפיל ּו נֶ ֶ ִדי ִּב ִ
ער ֶטעלְ ט ְ(סּפֹוילְ ט) זֵ ייֶ ,מען טּוט זֵ יי ָאן וִ וי ֶצ ְ יְ יַ ׁ ֵשר ּכ ַֹח ערע ,אוּן וֶ וען ֶעס קו ְּמט חוֹ ל ועש פוּן ַאנְ ֶד ֶ וֶ ׁ
ֶקענִ יגְ ן אּון ֶמען ְט ָראגְ ט זֵ יי חֹול ַהּמֹועֵ ד ׁשּובה:
ְּת ָ עצער ייען ִמיר נָ אר צ ּו ּ ָפ ׁשו ֶּט'ע ּ ְפ ֶל ֶ ַה ּמוֹ ֵעד גֵ ֶ
ג
ינו ְך
פון ִ+ח ּ
ְּב ִריוְ ון ּ
אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א
פוּ נֶ עם רֹ ׁ
אֹויף ַדיין פְ ַראגֶ ע אֹויּב דּו זָ אלְ ְסט עּבט פַ אר זִ יְך ער ְׁש ְטןֶ ,מען לֶ ְ ייּב ְ
אר'ן ֵא ֶ פַ ְ
ַהאלְ ְטן אֹויף ִדי זּון ִאין ִדי לְ ָבנָ ה וְ כּו' -
ִׁש ְיקן ַדיינֶ ע ִקינְ ֶדער צּו ַא ּפְ לֶ עי חֹול עּבן.
עּבט ֶמען ַא גּוט לֶ ְ עמאלְ ט לֶ ְ ֶ -ד ָ
רֹויסער ַר ְח ָמנּות ,וַ וייל אֹויף זֵ יי ִאיז ַא גְ ֶ
יׁשט גֶ עוֶ וען ַהמֹועֵ ד; ִאיְך ִּבין ֵקיינְ ָמאל נִ ְ יׁשט נָ אכְ ַא ָמאלֵ ,קיינֶ ער זָ אל ַאייְך נִ ְ עּבן פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער ַאלֶ עס וָ ואס זֵ יי גֶ ְ
ערן ִאין ַּביי ַא ּפְ לֶ עיַּ ,ביי ַמיינֶ ע עֶ לְ ֶט ְ עּבן
יׁשט גֶ ְ עדן ַאז אֹויּב ִאיר וֶ ועט נִ ְ לֹומ'עֶ ן ָדאס
ַאיינְ ֶר ְ וִ וילְ ן אּון ַאלֶ עס וָ ואס זֵ יי ָח ְ
עׁש ַמאק ,עֶ ס ְׁשטּוּב ִאיז גֶ עוֶ וען ַאזֹוי גֶ ְ פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער ָדאס ֵטייעֶ ְר ְס ֶטע אּון ָדאס עּבעְך. ַמאכְ ט זֵ יי פַ אר ַא נֶ ֶ
אּבן
יׁשט גֶ עפֶ עלְ טִ ,מיר ָה ְ ארנִ ְָהאט אּונְ ז גָ ְ עטער עס ֶטע וְ כּו' וְ כּו' וֶ ועלְ ן זֵ יי ְׁשּפֶ ֶ ּבֶ ְ
גֶ עּבְ ן פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער ַאלֶ עס וָ ואס זֵ יי
יׁשט גֶ עוָ ואלְ ט גֵ יין .אֹויְך ִאין עֶ ְרגֶ עץ נִ ְ זָ אגְ ן ַאז ֶמען ָהאט זֵ יי ּבַ א'עַ וְ ולְ 'ט; עטן וְ כּו' ִ -איז ַא פֹוילֶ ע וֶ ועג ִאין ִחינּוְך; ֶּב ְ
יׁשט צּו ַקיין ַמיינֶ ע ִקינְ ֶדער ִׁשיק ִאיְך נִ ְ ערטִ ,די ַאלֶ ע וָ ואס ְׁש ֵרייעֶ ן ַאז ֶמען אר ֶק ְ פַ ְ
יׁשט ַאז ָדאס ָאנְ טּון ערן כַ אּפְ ן זִ יְך נִ ְ עֶ לְ ֶט ְ
ּפְ לֶ עיסִ ,איְך ַהאלְ ט זֵ יי ִמיט ִמירִ ,איְך קּומען עּבן וְ כּו' ֶ - יׁשט גֶ עגֶ ְ ארנִ ְ ָהאט זֵ יי גָ ְ
יידער ִדי ִקינְ ֶדער ִמיט ִדי ֵטייעֶ ְר ְס ֶטע ְקלֵ ֶ
עׁש ַמאק ִאין ְׁשטּוּב רּוּביר זֵ יי צּו ַמאכְ ן גֶ ְּפְ ִ פּון ְׁשטּוּבֶ ער וָ ואס ֶמען ָהאט זֵ יי ֶּב ֱא ֶמת אדעס -וֶ ועט זֵ יי ייס ֶטע ָמ ֶ אּון ִמיט ִדי נֵ ְ
עס ְירן ִדי ער ִ יׁשט ִאינְ ֶט ֶַאז עֶ ס זָ אל זֵ יי נִ ְ ע'רֹודפְ 'ט,ְ עמט אּון גֶ אר ֶׁש ְ גֶ עּפַ יינִ יגְ ט ,פַ ְ אס ְטן ַא ֵטייעֶ ֶרע ּפְ ַרייז. עטער ָק ְ ְׁשּפֶ ֶ
יׁשע ּפְ לֶ עיס. אר ֶ נַ ִ ערט זֵ יי. אד ְָדאס ַּב ֶ
יׁשטִ ,קינְ ֶדער ארנִ ְ ארפְ ן גָ ְ ִקינְ ֶדער ַד ְ
וָ ואס ֶקען ִאיְך ִדיר זָ אגְ ן ,וָ ואס וֵ וייס עטןארף ֶמען ַא ַסאְך ֶּב ְ ֶדער עִ ָּקר ַד ְ
עמע ואר ֶ "א וַ ֶ ארפְ ן נָ אר ַאיין זַ אְךַ : ַד ְ
ִאיְך פַ אר ִמיר וָ ואס צּו טּון; ַמאְך ער ְׁש ְטן ַאז ֶמען זָ אל זֹוכֶ ה זַ יין ייּב ְ
ֶדעם ֵא ֶ
עמע ואר ֶ אּבן ַא וַ ֶ ְׁשטּוּב"; ִקינְ ֶדער וָ ואס ָה ְ
ער ְׁש ְטן
ייּב ְ
ּבֹודדּותֶּ ,בעט ֶדעם ֵא ֶ ִה ְת ְ צּו עֶ ְרלִ יכֶ ע ִקינְ ֶדער; ִּבפְ ַרט ַהיינְ ִטיגֶ ע ואק ְסן אֹויף ִאין ַא ְׁשטּוּב ְׁשטּוּב ,זַ יי וַ ְ
ויסן וָ ואס צּו טּון. זָ אלְ ְסט וִ ְ טּורעם ייטן וָ ואס עֶ ס ּבּוזְ ֶׁשעוֶ ועט ַא ְׁש ֶ ַצ ְ
אּבן זִ יְך לִ יּב ,וואּו ִדי ערן ָה ְ וואּו ִדי עֶ לְ ֶט ְ
ְּבעִ ָיקר זָ אלְ ְסטּו זֶ ען עֶ ס זָ אל זַ יין ייסט אֹויס יּונְ גֶ ע אּון ַאלְ ֶטע וִ וינְ ט אּון ַר ְ
ערן זֶ ענֶ ען זִ יְך ְמכַ ֵּבד ֵאיינֶ ער ֶדעם עֶ לְ ֶט ְ
פְ ֵריילִ יְך ִאין ְׁשטּוּב. יימערֶ ,מענְ ְט ְׁשן פַ אלְ ן ַאוֶ ועק פּון וערן ֵּב ֶ
יׁשט וֶ ְ וייטן ִ -די ִקינְ ֶדער ֶקענֶ ען נִ ְ ְצוֵ ְ
ער ְׁש ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִמיר ייּב ְ
ֶדער ֵא ֶ ִדי ֱאמּונָ הֶ ,מענְ ְט ְׁשן פַ אלְ ן ַאוֶ ועק עדט עּבעְך'סִ .קינְ ֶדער וָ ואס ֶמען ֶר ְ ַקיין נֶ ֶ
זָ אלְ ן ׁשֹוין זֹוכֶ ה זַ יין צּו (ּפְ ָס ִחים קטז:): ארף ֶמען ַא ַסאְך ּתֹורהַ ,ד ְ פּונֶ עם ֶד ֶרְך ַה ָ
יׁשט, ערט זֵ יי נִ ְ ערנִ ֶיד ְ ֵׁשיין צּו זֵ ייֶ ,מען ֶד ְ
ּומן ַהּפְ ָס ִחים"; "וְ נֹאכַ ל ָׁשם ִמן ַהּזְ ָב ִחים ִ עדעס ער ְׁש ְטן אֹויף יֶ ֶ עטן ֶדעם ֵאייּבֶ ְ ואק ְסן ּבֶ ְ
יׁשט אֹויף זֵ יי ִ -די וַ ְ ֶמען ְׁש ֵרייט נִ ְ
אתָך ֵמ ֶא ֶרץ ימי ֵצ ְ אּון צּו ִ(מיכָ ה ז ,טו)ּ" :כִ ֵ ארף ַא ַסאְך ִקינְ ד ַּבאזּונְ ֶדער אּון ֶמען ַד ְ אֹויף גֶ עזּונְ ט.
ִמ ְצ ָריִ ם ַא ְר ֶאּנּו נִ פְ לָ אֹות"ָ ,א ֵמן. אר ְּב ֶרענְ גֶ ען ִמיט זֵ יי.
אּבן פַ ְ
מֹורא ָה ְ יׁשט ָ ער ֶיּבער זָ אלְ ט ִאיר נִ ְ ֶד ִ
... ער ְׁש ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר ֶדער ֵאייּבֶ ְ
וייטער צּו ְמ ַחנֵ ְך זַ יין ַאייעֶ ֶרע ִקינְ ֶדער וַ ֶ
(ע ָצתֹו ֱאמּונָ ה ַחג ַהּפֶ ַסח תשפ"ג)
ֲ
אּבן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים. זָ אלְ ט ָה ְ
יׁשט ּפָ ׁשּוט אּון ּבִ ילִ יג אּון ִאיר זָ אלְ ט נִ ְ
... וייטןֲ .חכָ ֵמינּו זִ כְ רֹונָ ם קּוקן אֹויף ַא ְצוֵ ְ ְ
(עצתו אמונה חלק ד' ,מכתב רצב)
לִ ְב ָרכָ ה זָ אגְ ן ְ(ּב ָרכֹות וּ" :):כֵ יוָ ן ֶׁשּנִ ְצ ָט ֵרְך
ָא ָדם לַ ְּב ִריֹותּ ,פָ נָ יו ִמ ְׁש ַּתּנֹות ּכִ ּכְ רּום",
ינו ְך ָא ּ ְפ ֵט ּ
יילונְ ג ִח ּ וייטן ,עֶ ר קּוקט אֹויף ַא ְצוֵ ְ וֶ וען ַא ֶמענְ ְטׁש ְ
אוֹ יף קוֹ ל ְּב ֶר ְסלֶ ב וערט עֶ ר וייטן ,וֶ ְוִ ויל גֶ עפֶ עלְ ן פַ אר ַא ְצוֵ ְ
ער ֵהיים, עש ַמאק ִאינְ ֶד ְ ַאז ֶעס ִאיז גֶ ׁ ְ טֹויׁשט ְ ַאזֹוי וִ וי ַא ָקאלִ ְיר ֶטע פֵ ייגְ ל וָ ואס
צו הערן אלע שיעורים אויף חינוך ויכ ִטיג ִדי ּ ְפ ֶלעיס
ישט ַאזוֹי וִ ְ ִאיז נִ ׁ ְ ארף עדן ָטאג ִאיר ָקאלִ יר ,וַ וייל זִ י ַד ְ יֶ ְ
פון דער ראש ישיבה שליט"א ְּבעֶ זְ ַרת ה' יִ ְת ָּב ַרְך -יֹום ד' ּפַ ְר ַׁשת ַצו, קּוקן - אֹויס ְערׁש ְ עדן ֵאיינֶ עם ַאנְ ֶד ְ פַ אר יֶ ְ
אויף קול ברסלב עּבן; ַאז ֶמען זּוכְ ט ז' נִ ָיסןְׁ ,שנַ ת תשפ"ג לִ פְ ָרט ָק ָטן יׁשט ַקיין לֶ ְ ָדאס ִאיז נִ ְ
דרוקט1-2-4-2 : לְ כָ בֹוד ...נֵ רֹו יָ ִאיר עמאלְ ט ִאיז וייטן ֶד ָנָ אר צּו גֶ עפֶ עלְ ן ַא ְצוֵ ְ
-שמעו ותחי נפשכם - עּבעְךָ ,אּבֶ ער וֶ וען ֶמען לֶ עּבְ ט ֶמען ַא נֶ ֶ
ִאיְך ָהאּב עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין ּבְ ִריוו.
צו באקומען וועכנטליך דעם גליון ,ביטע שרייבט צוchinuchgilyon@gmail.com :
'' קול ב+רסלב
קוואל פון אמונה (פרויען) -שיעורים; מעשיות פון תפלה; רעסעפיס; און נאך קול ברסלב -שיעורים; חיזוק יומי; ניגונים; מעשיות פון תפלה און נאך
845-351-9060 / 212-444-9169 212-444-9191 / 845-351-0910
ארץ ישראל / 0797040069ענגלאנד /03303502363קאנאדא 438-320-9090 ארץ ישראל / 0797040066ענגלאנד / 03303502361קאנאדא 4383008080
חיזוק יומי אימעיל /chizikyomi@gmail.comטעלעפאן מעסידזשינג 347-630-2876 בעלגיע / 3235003461ארגענטינע 11552354370
