עלה נעלה - אידיש · Ale Na'aleh - Yiddish — סוכות (2026-09-21)

605 615 7777 #66
אליין וואס מ'בעט דארט אזויפיל תפלות אויף די
פירות ,הושענא פירות משדפון ,ירק מתולעת ,וכו'
וכו' ,אזויפיל תפלות לייגט מען אריין ,ס'איז געווען א
יאר פון הארעוואניע ,מ'האט אריינגעשוויצט .מ'האט
געאקערט אין איינגעזייט פירות ,און ענדליך,
מ'האלט שוין ביים שניט ,מ'געבט זיך א קוק אים ,און
ענדליך מ'איז שוין אנגעקומען צום שפיץ פונעם שטייט אין פסוק "בסוכות תשבו שבעת ימים וכו'
שניט ,דארף א יוד אנערקענען אז די אלע זאכן זענען הייליגער רוז'ינער זי"ע אז די גאנצע תכלית פון
למען ידעו דורותיכם כי בסוכות הושבתי את בנ"י",
נישט "כחי ועצם ידי עשה לי את החיל הזה" .ער דארף סליחות ,אלול ,ראש השנה ,יום כיפור ,סוכות איז
מען זיצט אין די סוכה בצלא דמהימנותא ,א זכר צו די
אנערקענען אז אלס איז כח ד' "אין עוד מלבדו" ,פון די צוצוקומען צום "אתה הראת לדעת כי ה' הוא האלקים
ענני הכבוד .פון איין זייט זעט מען אז דערפאר האבן
צווייטע זייט אפי' אויב חלילה ער האט נישט קיין אין עוד מלבדו" ,אז ס'איז גארנישט דא חוץ דעם
חז"ל מתקן געווען אז מ'זאל אריינברענגען די
גשמיות'דיגע הצלחה ,ער טרעפט זיך ער האט בוכ”ע .ר"ה יו"כ ,איז זיך א מענטש מטהר ,און ער קומט
שענסטע כלים אין די סוכה ,ס'איז דא אן ענין פון כבוד
אריינגעלייגט ארבעט אינעם גורן ויקב ,און נאך די צו יו"כ צום תכלית השלימות פון ביטול גמור ,און
הסוכה ,מ'טאר זיך נישט פירן בדרך בזיון .ווייטער
גאנצע הארעוואניע האט ער זיך קוים צוזאמגעקליבן דעמאלטס איז די זמן א מענטש דארף אנערקענען און
זעט מען אז די סוכה דארף זיין דווקא
ס"ה אפאר טרויבעלעך און אפאר תבואה'לעך ,ער וויסן אז אין עוד מלבדו ,ס'איז גארנישט דא חוץ דעם
צוזאמגעקלאפט "באספך מגרנך ומיקבך" ,דווקא פון
האט גארנישט דערגרייכט ,ער שפירט אז ער האט בוכ”ע ,א איד דארף וויסן אז ס'עקזיסטירט נישט
די אפפאל פון די שוואכסטע סחורה וואס א איד
חלילה גארנישט אויף די וועלט ,דארף ער זיך מחזק גארנישט אויף דער וועלט ,נישט אין עניני גשמיים,
פארמאגט .לכאורה ס'איז א זמן אסיפה ,מ'שניידט אפ
אין דעהם אין עוד מלבדו ,צו וויסן און גלייבן אז ביז נישט אין עניני רוחניים ,חוץ דעם "אין עוד מלבדו".
די פירות ,זמן הקציר ,און מ'פרייט זיך .איז פון וואס
ווילאנג ער איז בוטח בד' אז ער איז דער נותן לך כח זיין עבודת ד’ איז דער אייבערשטער ,זיין דאווענען
מאכט מען א סוכה? נישט מיט די שענסטע פירות
לעשות חיל ,און דער זן ומפרנס ומחי' לכל ,פעלט אים איז דער אייבערשטער ,זיין תפילה איז דער
וואס א מענטש פארמאגט אזוי ווי ביכורים .נאר
גארנישט ווייל ער איז בצל ד' ,דאס איז אין עניני אייבערשטער ,און זיין לולב איז דער אייבערשטער,
"באספך מגרנך ומיקבך" ,די אפפאל פון די גרנך
גשמיות. און זיין סוכה איז דער אייבערשטער ,און זיין פירות
ומיקבך ,פון דעהם דארף מען מאכן די סוכה ,לכאורה
איז דער אייבערשטער ,און זיין הויז איז דער
אויב מ'וויל ארויסברענגען די שמחה ,וואלט געפאסט
אייבערשטער.
צו מאכן פון די שיינע פירות וואס מ'האט
און אין עניני רוחניות איז אויך דא אזא מושג פון צוזאמגענומען אזוי ווי מ'זעט דאך טאקע ,בעצם די
"אין עוד מלבדו" .לא מיבעי' ווען ער האט געהאט נוי סוכה וואס מ'מאכט דארף טאקע זיין פון די
לעכטיגע שלימותדיגע זמנים ,דאס דאווענען ,די שענסטע .און אפי' די מענטשן וואס האבן יא א שיינע
לערנען ,די תשובה ,די התעוררת ,אלע מצוות ,אלעס סוכה ,זיי האבן אן אייגענע הויז וואס מ'מאכט פאר א
איז געווען ברום המעלה דארף ער געדענקן לויבן אין סוכה ,די ווענט קען זיין פון אלע מיני
דאנקן דעם אייבערשטען פאר דעהם ,ווייל אלץ איז סארטן.פונדעסטוועגן דאך ביי די סכך ,וואס דאס איז
נאר בכוחו ובזכותו ווייל "אין עוד מלבדו" אין אלעס די עיקר הסוכה ,דארט זענען די עשירים מיט די
טוט דער רבוש"ע ,וויטער איז דא זייער אסאך ארעמעלייט צוגלייך ,סיי די עושר ,סיי די ארעמאן,
מענטשן וואס האבן א "בלו-פרינט" אין עבודת ד’. יעדער איינער האט די זעלבע סארט סכך .ס'איז
אוודאי דארף זיך א מענטש משתדל זיין און זיך אפשר ביי איינעם אביסל א טייערע סכך ,און ביים
אנגרייטן מיט הכנה דרבה צום יום הדין ,צו ימי רחמים צווייטן אביסל א ביליגערע סכך ,אבער די דאך וואס
ורצון .אבער צו האבן א "בלו-פרינט" אין עבודת ד’, דאס איז די סכך די עיקר סוכה ,דארטן איז ביי יעדן
כך וכך ,אויף דעם און דעם מצב הדביקות קען איך "באספך מגורנך ומיקבך" די אפפאל פון די העלצער
דינען דעם בוכ”ע ,און אויב איך בין נישט אין די וואס מען האט צוזאמענגעקלויבט .לכאו' ,אויב איז די
מדרגה קען איך נישט דינען דעם בוכ”ע (דאס איז צייט פון ארויסברענגען שמחה פון "באספך מגורנך
אביסל א העכערע בחינה) אבער ביי צדיקים איז דאס ווען מ'רעדט פון אין עוד מלבדו אז ס'איז
ומיקבך" ,וואלט לכאורה געדארפט זיין
געווען א סתירה צו "אין עוד מלבדו" ,און דאס מאכט גארנישט דא חוץ דעם בוכ”ע ,איז סוכות א זמן מוכשר
אויסגעשטעלט אז מ'זאל אויסגעלייגן אויפ'ן דאך פון
זיך זייער אסאך מאל ,בפרט ביי בני עליה .ס'קומט מכיר צו זיין צוויי מאל אז אין עוד מלבדו ,סיי אין עניני
די שיינע פירות פאר סכך ,כדי אוועקצוגעבן דאס
ראש השנה ,אלול ,מ'לייגט אריין סליחות ,און מ'לייגט גשמיות און סיי אין עניני רוחניות ,אין ביי ביידע ענינים
שענסטע און דאס בעסטע וואס א איד פארמאגט
אריין א גרויסע עבודה פון יגיעה מיט עצומה ,מיט איז דא צוויי סארט וועגן פון התבוננת אין די הכרה פון
פא ר'ן אייבערשטן .און בכלל ,אויב איז עס זכר לענני
תעניתים ,סיגופים ,יעדער לויט זיין מדריגה און די אין עוד מלבדו .אין עניני גשמיות איז פשוט ,א מענטש
הכבוד ,וואס האט עס מיט "באספך מגורנך ומיקבך"?
שפיץ איז אז ס'גייט קומען ר"ה ביי תקיעת שופר ,ער קלויבט זיך צוזאמען דעם "מגרנך ומיקבך" ,ער נעמט
איז אנגעגרייט מיט כוונות מיוחדות .און ער שטייט צוזאם זיינע געשמאקע אויסגעהארעוועטע פירות,
שוין ענדליך ביי די למנצח ,און פלוצלינג ס'איז און מען קען אנהייבן שפירן אביסל אז "כוחי ועוצם ידי
נאר קען זיין דער ענין איז אזוי ,סוכות איז א זמן
אויסגעלאשן .ס'זאגט זיך נישט די למנצח .די אלע עשה לי את החיל הזה" .היינט פארשטייט מען בכלל
נאך וואס עס איז שוין דורך ראש השנה יום כיפור.
כוחות וואס ער האט אריינגעלייגט א גאנץ אלול מיט נישט וואס דאס מיינט .הושענא רבה ביי די הושענות
זאגט ר' משה קאברינער ,אנדערע זאגן עס פון די
די ימי הסלי חות און זיך אנגעגרייט ,ס'איז עפעס געווארן אויסגעלאשן און ס'איז פארטרוקנט .ער האט
געוואלט אזויפיל טרערן פארגיסן ,ס'קומט א יאר ,מ'דארף זיך אויף דעם יאר אזויפיל בעטן ,און ער וויל
מתפלל זיין ,און ס'רוקט זיך עפעס נישט .אדער ביי "ונתנה תוקף" ,א צווייטער ביי יום כיפור מ'האט
שוין אלעס אלעס געמאכט ,מ'שטייט שוין ביי נעילה ,מ'גייט יעצט זאגן די פסוקי יחוד ביי נעילה ,ד'
הוא האלקים ,און ס'זאגט זיך נישט ,דער עולם קאכט אין בית המדרש ,און ביי אים קומט עפעס אן
אויסגעלאשנקייט ,און ס'כאפט אים א צעבראכנקייט און א פארלוירנקייט מיט א יאוש ,חלילה ,אז זיין
עבודת ד’ איז נישט ווערד .דא קומט אריין דער רעיון פון אין עוד מלבדו .אוודאי ,די יגיעה צוצוקומען
צו דעם ,צו האבן א הרגשה און א דביקות אינעם בוכ”ע ,דארף זיין ,מען דארף מתפלל זיין און פארגיסן מצות לולב זעט מען ביי די צדיקים ,און ס'איז
טייכן טרערן נאנט צו ווערן צום אייבערשטען ,אויב אבער ער האט אריינגעלייגט די יגיעה ,און בעצם דא זייער זייער זייער טיפע זאכן אין דעם ,און ס'איז
למעשה די מחשבה וואס ער האט זיך גע'חלומ'ט אז ער גייט צו דעם צוקומען איז נישט אנגעקומען, זייער א ברייטע ענין בכלל .כדי עפעס צו קענען אריינגיין
צו ווערן צעבראכן פון דעם און אויפגעבן ,דאס איז א סתירה צו אין עוד מלבדו .ער דארף זיין גרייט צו אין די מצוה ,און עפעס קענען פארשטיין בשעת'ן האלטן
דינען דעם בוכ”ע אפילו אין א מצב ווען ס'דאוונט זיך נישט ,זיין למנצח האט זיך נישט געזאגט וויאזוי די ד' מינים ,און עפעס זיך מקשר זיין מיט דעם ,וועט מען
ער האט זיך פארגעשטעלט ס'וועט זיין ,זיין פסוקי יחוד יו"כ האט זיך נישט געזאגט וויאזוי ער האט אנכאפן איין קליינע געוויסע נקודה וואס ווערט דערמאנט
זיך פארגעשטעלט ס'וועט זיין ,און פון דעסטוועגן דאך זאגט ער ד' הוא האלקים בלויז ווייל ער גלייבט אין ספרים ,וואס וועט דארפן זיין בחינת תן לחכם ויחכם
אז ד' הוא האלקים .אפילו ס'איז נישט מיט'ן קאך ,ס'איז נישט מיט'ן ברען ,אבער איך טו דעם רצון ד’. עוד ,אריינצוקוקן אין ספרים הקדושים ,אויסצוברייטערן
און איך וואלט אוודאי געוואלט טון דעם רצון ד’ אויף א העכערע בחינה ,אבער דער בוכ”ע וויל יעצט די ענין ,און די עיקר איז די דעת ,ארויסצוהאבן די ענין
פון מיר איך זאל טון דעם רצון ד’ אזוי .און דאס איז די זמן און די עכטע הכרה פון אין עוד מלבדו. טיפער.
ס'קומט יעצט די הייליגע יו"ט סוכות ,דארף מען צוקומען צו די הכרה סיי בעניני רוחניות דארף די ד' מינים שטייט אין ספרים הקדושים אז ס'איז
מען וויסן אז מ'דארף טון און זיך משתדל זיין און פרובירן וואס מ'קען .אבער וויאזוי דער בוכ"ע פירט מינים ,בלעטער און פירות וואס איז מעורר א מורא'דיגע
צו למעשה אפי' ס'ארבעט ז יך נישט אויס וויאזוי מ'וויל ,איך האב נישט קיין בלו-פרינט אז אזוי און שמחה .נאך ווערט דערמאנט אין בני יששכר ,אז יעדע זאך
אזוי מוז זיין מיין עבודה ,איך טו די עבודה וויאזוי דער אייבערשטער וועט מיר צופירן ,ווייל ווען עס וואס וואקסט האט א שר ,א מלאך וואס נעמט קער .די ד'
גייט איז דאס אויך ער ווייל אין עוד מלבדו ,ווייטער בגשמיות ס'איז א זמן פון "באספך מגרנך ומיקבך". מינים איז נישטא קיין שר וואס איז שולט ,ס'קומט גלייך
סיי ווען א איד האט טאקע יא דעם "גרנך ומיקבך" ,ער האט א שיינע הויז ,האט ער אפילו א הערליכע פונעם אייבערשטן אליין .ס'ווערט אנגערופן שרביטו של
אן אינווענדיגסטע סוכה ,דארף ער געדענקען איין זאך די סכך ,וואס דאס איז מרמז אויף די ענני מלך ,ס'איז די אברים פונעם אייבערשטן ,וואס דער
הכבוד ,דאס דארף טאקע זיין דוקא פון פסולת גורן ויקב דארף זיין צוזאמענגעשטעלט דער סכך ,ווייל אייבערשטער אליין פארעט זיך מיט דיר.
דיין הויז ארום דארפסטו זיך משתדל זיין און זען וואס דו קענסט האבן .אבער געדענקען דארפסטו
אלעס אז דו אליין ביסט א פסולת גורן ויקב ,דו קענסט גארנישט אן דעם בוכ”ע ,און ווייטער דער איד
וואס ווי געשמועסט האט נאר נאכן גאנצן יאהר אינגאנצן צוזאמען געקליבן פסולת גורן ויקב און דאס דער בני יששכר און נאך ספרים ברייטערן עס אויס ,אז
איז זיין גאנצע פארמעגן ,ער קען נאר צוזאמענגעקלאפן א סוכה פסולת גורן ויקב מיט א לומדות ,א מיר האלטן יעצט נאך די דערהויבענע טעג פון ראש השנה
שוואכע סוכה ,מיט גיד אחית ואסיק ,אין דאס איז בעצם זיין גאנצע פארמעגן ,פון דעם קען ער אויכעט יום כיפור ,די אידן האבן תשובה געטון ,מ'איז צוריק
מאכן ענן הכבוד .וויאזוי ווערט ענן הכבוד? וואס איז ענן הכבוד? מ'איז געזיצן אין מדבר מ'האט געווארן נאנט צום אייבערשטן ,מ'האט זיך צוריק מבטל
גארנישט ,נישט קיין אכילה ,נישט קיין שתיה ,נישט קיין נייע קליידונג .אבער אז מען האט דעם בוכ"ע, געווען פאר'ן אייבערשטן ,מ'האט זיך מקשר געווען צום
עס איז דא השראת השכינה ,איז דא לבוש ,איז דא אוכל ,איז דא שתיה ,האסטו אלעס ,ווייל דער בוכ”ע אייבערשטן ,גייען מיר אונז יעצט ,און דער אייבערשטער
איז דא מיט דיר .און דאס איז דיין ענן הכבוד .דיין ענן הכבוד איז טאקע דעם פסולת גורן ויקב .דאס זאגט אונז זאלן מיר נעמען זיין פנימיות'דיגע חפץ ,די חפץ
דארפסטו נעמען און ווייזן צוויי נקודות :דו ביסט בעצם א פסולת גורן ויקב ,דו קענסט גארנישט אן וואס דאס איז זיין טשאטשקע ,זיין שפילצייג ,וואס דאס איז
דעם בוכ” ע .און אפילו דו ביסט אין א מצב וואס דו דארפסט אפילו נישט מדמה זיין אז דו ביסט פסולת די נענטסטע זאך צום אייבערשטן כביכול .און מיר זאלן עס
גורן ויקב ווייל די פארמאגסט באמת נאר פסולת גורן ויקב ,דאס אליין קענסטו אויך מאכן אן ענן נעמען און ארומגיין מיט דעם.
הכבוד .דאס דארף ווערן דיין שענסטע שטוב" ,תשבו כעין תדורו" .איך פריי זיך מיט דעם איין נקודה.
מ'קען צונעמען פון א מענטש זיין ווייב ,זיינע קינדער ,זיין הויז ,מיט זיין קהילה ,מיט זיין פארמעגן,
אבער זיין בוכ”ע קען מען נישט אוועקנעמען .און אז מ'קען נישט אוועקנעמען זיין בוכ”ע ,האט ער איז אין דעם איז דא אפאר חלקים ,ס'איז דא די חלק פון
אלעס. געפיל פאר דעם מענטש ,די אהבה ,דער אייבערשטער
גיבט פאר דעם מענטש ,נעם מיין חפץ ,נעם דאס ,און גיי
דערפאר טאר מען נישט ארויסגיין פון סוכה ,וויל דער אפטייטש פון לעבן מיט די מושג אז "אין ארום מיט דעם ,שאקל דאס ,און זיי מיך מייחד אין אלע פיר
עוד מלבדו איז נישט פשט ,איך גיי טראכטן אז דער בוכ”ע איז אלעס .דהיינו מער ווייניגער א גאנצן זייטן ,אויבן און אונטן ,און סיי מייחד זיין דעם אייבערשטן
טאג בין איך "איך" ,און איך האב מיין הויז מיט מיין קאר מיט מיין גאנצע וואוינונג .און אפאר מאל א אין די וועלט ,און אויפטון גרויסע זאכן ,און נאכדעם
טאג וועל איך א טבילה טון אין בוכ” ע ,איך וועל טראכטן פון אים אז אלעס איז ער .אבער מער ווייניגער אריינלייגן אין דיך אליינס ,מגלה זיין אין דיך די אהבה ,די
אין טאג בין איך דער משתדל ,איך ט ו אלעס ,און איך האב א בורא צו מיר אויכעט ,וואס איך געב אים קשר צום אייבערשטן .אויך ווערט דערמאנט אין ספרים,
אוועק די גאנצע וועלט ,די ד' רוחות העולם מיט די ז' רקיעים מיט די ערד .אבער איין זאך און דעם ס'איז א בחינה פון "אני לדודי ודודי לי" -מ'נעמט דעם
"אחד" ,ווארף איך דעם "איך" אויך אריין דארט ,נאר א איד דארף צוקומען צו א מצב ער זאל וויסן אז אייבערשטן און מ'ברענגט עס אריין אין זיך ,און ס'איז א זמן
ס'איז "אין עוד מלבדו" ,אז חוץ דעם בוכ”ע איז בעצם גארנישט דא ,און אלעס איז דער בוכ”ע ,סיי ווען וואס מ'קען רעדן צום אייבערשטן ,תשובה מאהבה .און חוץ
ס'קומט צו ענינים גשמיים און סיי ווען ס'קומט צו ענינים רוחניים. פון דעם שטייט אין ספרים אז ס'פארטרייבט די אלע
מ'דארף חזר'ן און געדענקען און לעבן מיט דעם אז אתה הראת לדעת כי ה' הוא האלקים אין עוד חיצונים פון אלע זייטן ,וואס ווען מ'איז מגלה אויף א פלאץ
מלבדו ,אתה הראת דו זאלסט באווייזן פאר דיר "כי ה' הוא האלקים אין עוד מלבדו" ,ויאמר כל אשר אז דער אייבערשטער איז דארט ,ווערט מבורר דער אמת.
נשמה באפו ד' אלקי ישראל מלך אז דו וועסט מאכן דעם בוכ”ע מלך אויף דיר ,דאס וועט גורם זיין און ווען ס'איז דא דער אמת ,קען די שקר און די קליפות
"ומלכותו בכל משלה " דאס וועט גורם זיין אז די מלכות זאל זיין אויף די גאנצע וועלט .אז דער בוכ”ע נישט דארט זיין .דאס איז איין געוויסע נקודה.
זעט אז ס'איז דא א תשוקה אויף דעם ,אז ס'זאל זיין "מלכותו מלכות כל עולמים" ,וועט ער ברענגן און "תלך חכם ויחכם עוד" ,די עיקר איז ,די מוח זאל
משיח צדקנו מרומם צו זיין די קרן השכינה ,עס זאל זיין "והיה ד' למלך על כל הארץ ביום ההוא יהיה ד' קענען זיין אפן ,און מ'זאל קענען אנהייבן אריינצוגיין ,און
אחד ושמו אחד". פון דארטן ווייטער קען מען עס נעמען ווייטער און
ווייטער ,עס צו אויסברייטערן.
אדער לערנען .די עיקר מצוה אין א סוכה איז אז א
מענטש זאל אוועקשטעלן דארט זיין דירה .זאלסט
דארט עסן ,זאלסט דארט שלאפן ,זאלסט דארט
טרינקען ,זאלסט דארט מטייל זיין ,זאלסט
פארברענגען דארטן .האסטו עפעס א שעה צייט,
דארפסט זיך אויסלופטערן? זאלסטו שמועסן דווקא
אין די סוכה ,צו קובע זיין פאר א מענטש מיט א
געוואלדיגע קלארקייט אז די אלע מציאות אין עולם לשון "כנשר יעיר קניו על גוזליו ירחף" ,אונז גייען
הזה ,די אלע חלקי הבריאה וואס פארלאנגט זיך פאר מיר אריין אונטער די כנפי השכינה ,עס איז דא א
תחתונים ,קען א מענטש זיין ערליך אויכעט .און דאס דער אייבערשטער האט אונז געגעבן א
לשון אין מדרש ,א בחינה פון "והיו שבעת ימים תחת
איז א געוויסע שימוש וואס אונז באקומען די זיבן טעג געוואלדיגע מתנה" ,ותתן לנו ה' אלקינו מועדים
אמו"" .אמו" גייט ארויף אויף די שכינה הקדושה ,די
סוכות ,און דאס געבט אונז כוחות פאר א גאנץ יאר. לשמחה".א נחלה האבן מיר באקומען ,דער
בחינה פון אמו" .אמו" ווערט אנגערופן אין חסידישע
אייבערשטער זאגט פאר א איד ,גיי נישט גלייך אין
ספרים ,תשובה .א מאמע זארגט אויף די קינדער ,א
עולם הזה ,ס'איז נישט קיין טובה .אמאל מעג מען
מאמע וויל אייביג זען די קינדער אין א גוטן מצב .די
געבן א בעל הבית'ישע משל ,אזוי ווי לא עלינו ,א
שכינה הקדושה זארגט פאר אונז ,נעמט אונז אריין
אויב מיר זענען זוכה צו אזא זאך יום טוב סוכות, מענטש וואס חלילה פילט נישט גוט ,איז פאר ער גייט
תחת חיפתו .דער אייבערשטער רייסט אונז ארויס פון
פארשטייט דער עולם אליין אז דאס איז א געוואלדיגע צוריק צו די סדר החיים ,פאר ער גייט אריין צוריק אין
די הייזער ,אונז גייען מיר אריין צוזאמען מיט די
ענין פון זמן שמחתנו .וואס איז די ענין פון זמן שמחתנו? די רוטינע לעבן ,גייט ער אריין אין א פלאץ וואס הייסט
שכינה ,בשמחה אין די סוכה.
די גאנצע מציאות שטייט ביי די חטא פון אדם הראשון, א ריהעב ,ער גייט זיך צוגעוואוינען צו די נייע לעבן.
די ערשטע זאך נאכן חטא איז געווען" ,בעצבון
תאכלנה"" ,בעצב תלדי בנים"" .בעצבון"" ,בעצב" ,דאס
אלעס ווייזט אז א מענטש איז נישט צופרידן ,א מענטש אין די סוכה איז דא א מצוה אז א מענטש זאל
פילט זיך נישט אויף זיין פלאץ .ווען א מענטש איז זוכה מ'זאגט פאר א מענטש ,גיי נישט גלייך אין עולם
דארט אריינגיין .ער דארף נישט דארט דאווענען,
צו באקומען די קלארקייט ,צו באקומען די הכרה אז הזה ,קום קודם כל אריין תחת כנפי ה' .ס'שטייט די
ומצא בארות מים .יצחק האט זוכה געווען צו מגלה זיין,
איז פארשטייט זיך ,עס קומט יום טוב סוכות ,ווען און מ'האט זיך געשלאגן מיט אים ,אבער למעשה ,צום וואו ער איז ,אפילו אין די עולם הזה איז עס דער
מיר האלטן ביי זמן שמחתנו ,נאך די טהרה פון ראש סוף האט ער מגלה געווען חפר ומצא בארות מים ,ער אייבערשטער און דאס געבט פאר א מענטש א
השנה יום כיפור ,און מיר האבן זוכה געווען איז זוכה געווען צו מגלה זיין די בארות מים .אבער געוואלדיגע שמחה.
ארויסצוגיין פון די חטא פון אדם הראשון ,האט זיך שטערקער פון דעם ,בשלימות האט עס געענדיגט דוד
אנגעהויבן די עבודה פון שמחת בית השואבה .די המלך ביים מאכן די שיטין אין בית המקדש ,און דוד
עבודה פון שמחת בית השואבה איז געווען אז מ'האט המלך איז די רגל רביעי במרכבה ,דוד המלך האט
גענומען מים .די מים האבן געוויינט .האט דער געהאט א געוואלדיגע כח ,אונז ווייסן טאקע אז דוד אבער צו בשלימות אוועקשטעלן די שמחה איז
אייבערשטער געענטפערט ,דער אייבערשטער האט המלך בעצם האט בעצם גארנישט געהאט קיין מציאות געקומען דער ענין פון ניסוך המים .אזוי ווי מיר
געענטפערט א נחמה אז מ'גייט נעמען וואסער, פון יארן ,אלע זיינע יארן האט ער באקומען במתנה פון האבן פריער מקדים געווען אז בשעת אדם הראשון
סוכות גייט מען מנסך זיין מים. אדם הראשון ,קען זיין פשט טאקע איז ,אדם הראשון האט חוטא געווען ,איז געווארן א ענין פון נתמלא
האט געוואוסט אז דוד המלך גייט ענדיגן מתקן זיין די עפר וצרורות .קודם כל ווייסן מיר אלע אבות
חטא .און ס'האט זיך פארלאנגט דערויף א געוואלדיגע הקדושים ,אברהם יצחק ויעקב ,זענען
מסירות נפש וואס דוד המלך האט געהאט .דוד המלך אראפגעקומען אויף דער וועלט צו מתקן זיין די
און שטעלט זיך א שאלה ,דאס איז א נחמה? האט נישט געארבעט נאר פאר זיך ,דוד המלך האט חטא פון אדם הראשון ,און אויף דעם טרעפט מען
לכאורה ,די בכיה איז ,אז אנן בעינן למהיוא כמה געארבעט פאר אלע אידן און פאר אלע דורות .שטייט טאקע אברהם אבינו ,וואס האט געהאט א ענין פון
מלכה ,די מים העליונים זענען דאך א גאנץ יאר אויבן, די לשון דארטן אין שמואל ביי דוד המלך" ,ויאספו אליו חפירת בארות .וכל הבארות וואס אברהם האט
און די ניסוך המים איז דאך נאר בזמן הבית ,און נאר כל מצוק וכל מר נפש" ,יעדע פארווייטאגטע הארץ, אויפגעגראבן סתמום פלשתים ,יצחק איז געקומען
סוכות ,די איינמאל א יאר ,און פון די תקופה פון ניין יעדע פארביטערטע נשמה האט געהאט פלאץ ביי דוד און צוריק אויפגעגראבן די בארות .מ'קוקט אריין אין
הונדערט יאר ,פיר הונדערט אין בית ראשון און פיר די חומש שווערע פסוקים ,ס'ליגט אבער טיפער
המלך .ס'איז געווען אזא שטייגער ,ס'האט זיך געדרייעט
הונדערט אין בית שני ,איז געווארן א נחמה פאר די דארט צעבראכענע נשמות ,דער ענין פון דעם ברענגט דערין ,קען זיין פשט גייט פשוט .די חפירת הבארות
וואסער? אלא מאי ,די ווארט גייט דא טיפער .די ארויס די ענין אז דוד המלך האט געזארגט פאר אלע ברענגט ארויס די נקודה ,דער עולם הזה האט
נחמה איז נישט נאר געווען דעמאלטס ,די נחמה איז געהאט זיין שלייער ,פון די חטא פון אדם הראשון
דורות.
געווען אז מ'גייט מנסך זיין המים על החג ,דאס מיינט איז די גאנצע צוויי טויזנט יאר ביז אברהם אבינו איז
אז יעדע יום טוב סוכות באקומט א מענטש כוחות ,און געווען א געוואלדיגע הסתר אויף די וועלט ,עס איז
ס'איז לאו דוקא סוכות ,אונז גייען מיטנעמען די כוחות געווען א דור אנוש ,א דור המבול ,א דור הפלגה ,זיי
אויף א גאנץ יאר .שטייט פון טשערנאבלער מגיד אז האבן אנגעהויבן צו חופר זיין .די חפירה ברענגט
מיר ווייסן דאך אז עס איז געווען א שבועה פון דוד
זמן שמחתנו .זמן איז די לשון ,מיר צוגרייטן .אונז ארויס די ענין ,זיי האבן אנגעהויבן צו חופר זיין די
המלך" :אשר נשבע לה' נדר לאביר יעקב אם אבא באהל
ארבעטן טאקע יעצט ,אבער מיט דעם גרייטן מיר צו ביתי אם אעלה על ערש יצועי עד אמצא מקום לה'" .עס ענין,
גרויסע כוחות אויף א גאנץ יאר .דוד המלך ,ער האט קען זיין אז דאס וואס ער זאגט "אמצא מקום לה'" מיינט
מתקן געווען ,האט ער געהאט די כוחות אז מ'האט נישט נאר דעם פלאץ פון בית המקדש ,נאר "אמצא
מנסך געווען די מים ,און די מים איז אנגעקומען ביז מקום לה'" מיינט אויך אוועקצושטעלן די שיטין .דאס
די מים התחתונים ,ביז אין תהום אריין איז די וואסער אוועקשטעלן די שיטין ברענגט ארויס די נקודה אז עס און די אבות האבן געוואלט צוריק מגלה זיין די
דורך די שיתין ,און רמב"ם איז משמע אזוי ווי די איז דא א נקב און א חלל שממנו הושתת העולם ,וואס קדושה וואס איז דא אפילו אין עולם הזה אויכעט.
וואסער איז נישט אנגעקומען ביז אונטן ,איז מען דארט ווערט נתגלה דער גאנצער מסך המבדיל .די און פלשתים ווייזט אויף די ליצנות ,ס'איז דא א כח
נישט יוצא געווען .ווייל די עיקר מציאות הדברים איז מחיצה המבדילה צווישן עליונים ותחתונים ווערט א פון ליצנות ,אלע סארט כוחות פון עולם הזה .זיי
דא ,אז אונז זענען ארויסגעברענגט אז אונז זענען שיטין ,און דער שיטין געפינט זיך טאקע נאר אויף איין האבן געקומען סתמום פלשתים וימלאום עפר ,זיי
מקשר און אונז ברענגען ארויס די ענין פון מים ספעציפישן פלאץ אין מקום המקדש ,אבער דאס איז א האבן צוריקגעשטעלט די הסתר פון עולם הזה.
התחתונים צוריק ביזן מזבח ,און דאס איז די גרויסע כח אויף די גאנצע בריאה ,וואס פון דארט נעמט מען נאכדעם איז געקומען יצחק .יצחק האט ווייטער
שמחה וואס איז געווען" ,ושאבתם מים בששון ארויס כוחות פאר איבעראל. געגראבן בארות .חפר ומצא ,ווי מ'זאגט ביי תפלת
ממעיני הישועה". גשם ,זאגט מען דארטן ,די לשון דארטן איז חפר
די הונדערטער בחורי חמד אין קרית יואל זענען נאך מאנטריאל :איז פארגעקומען א גאר געהויבענער מעמד הכנה צום הייליגן יום הקדוש
אונטען געוואלדיגן רושם ,פון דער בין הזמנים קורס פאר בחורי קהלתנו הקדושה ,וואו עס האבן אויפגעטרעטן מיט גאר שיינע און ציענדע
פריעקט ,דער פראיעקט איז געווארן אויפגענומען מיט דרשות :דער חשוב'ער מגיד מישרים הרה"ג ר' יואל וויינבערגער שליט"א מיט דברי הכנה
אן אויסנאמליכן געשמאק און האט אריינגגעברענגט א והתעוררות ,און הרה"ג ר' חיים דוד דעמביצער שליט"א וואס האט באלויכטן בטוב טעם ודעת
פרישע גייסט פון חשק און שמחת החיים ,ווען די די עבודת היום פון יוה"ק( .דאס קומט נאך די גאר פראכטפולע פעולות און שטארקע סדרי
בחורים שעפן דערפון ליכטיגע כוחות זיך צו בויען, הלימוד אין דער ישיבת בין הזמנים ,וואו אלע בחורים פון די קהילה האבן הנאה בשבת אחים
שפירן די אייגענע חשיבות ,און גיין פאראויס מיט גרויס גם יחד מיט אן אויסנאמליכן דיבוק חברים און אחדות נפלאה),
הצלחה און פעסטקייט!. מאנסי :א פראכטפולער שיעור בהלכה ובאגדה ,איז געהערט געווארן דורך דורך איינע פון
די ציל דערפון איז געווען ארויסצוברענגן פאר די די דינים אין מאנסי ,ווי דער דיין שליט"א האט באלויכטן מיט אן אויסנאמליכער בהירות,
בחורים די וויכטיגקייט פון זיך אליין שטעלן אויף די פיס עמקות און רייכקייט די הלכות ומנהגים פון די ארבעת המינים ,ווען די בחורים שעפן דערפון
און אנהייבן טראכטן מיט א אייגענע סדר היום וואס קלארע ידיעות און א ברענענדיגן שיינקייט און שמחה צום קומענדיגן יום טוב סוכות.
אויף דעם איז בין הזמנים געמאכט
די שיעור איז פארגעקומען נאך א קנאקעדיגע סדר הלימוד אין ראם פון כולל בין הזמנים.
.
