נועם האור - אידיש · No'am Ha'or - Yiddish — ראש השנה (2026-09-07)

“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
א
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
שיעור אור החיים הקדוש ערב ראש השנה תשפ”ז
"זָכְ ֵרנּו לְ חַ יִּ יםּ ...ובָ חַ ְרתָ בַ חַ יִּ ים ...כִּ י הּוא חַ יֶּיָך"
מיר בעטן זיך אויף לעבן :א יאר פון דביקות אין אייבערשטן
ווען א איד שטייט ראש השנה פארן אייבערשטן ,בעט
ער :רבונו של עולם ,גיב מיר נאך א יאר .גיב מיר מיר בעטן זיך אויף לעבן
געזונט .גיב מיר פרנסה .גיב מיר נחת פון די קינדער.
גיב מיר די זכיה צו זען שמחות .גיב מיר א גוט ,געזונט שלום וברכה טייערע חברים.
און פרייליך יאר. מיר שטייען געציילטע טעג בעפאר די גרויסע הייליגע
אבער אפשר ,איידער מיר בעטן אויף חיים ,דארף מען פרייליכע שפיץ טאג פונעם יאר .ראש השנה!
זיך אפשטעלן אויף א מיר גייען ממליך זיין דעם
אור החיים הקדוש: אייבערשטן.
פשוט'ע שאלה:
וואס מיינט בכלל “לעבן”? “לְ אַ הֲבָ ה אֶ ת ה׳ וְ גֹו׳ .מַ אֲמָ ר זֶה סָ מּוְך עִ ם אים קרוינען .אויף זיך ,און
לכאורה איז דער ענטפער מַ ה שֶ לְ מַ עְ לָה ִממֶ ּנּו ,שֶ אָ מַ ר לְ מַ עַ ן ִּת ְחיֶּה אויף די גאנצע וועלט.
זייער פשוט. אַ תָ ה וְ ז ְַרעֶּ ָך ,וְ גָמַ ר אֹומֵ ר לְ אַ הֲבָ ה וְ גֹו׳, מיט הכנעה אריבער גייען,
א מענטש אטעמט .זיין הארץ פֵירּוש שֶ טַ ַעם חֵ פֶץ בַ חַ יִ ים הּוא לְ אַ הֲבָ ה יעדער איינער באזינדער,
קלאפט .ער גייט ,ער רעדט, און ווערן גע'משפט מיט
אֶּ ת ה׳ ,לִּ ְשמֹ עַ ְבקֹולֹו וְ גֹו׳. צדק און רחמים ,דורכן
ער עסט ,ער ארבעט.
וְ נָתַ ן טַ עַם כִּ י הּוא חַ יֶּיָך ,כִ י מַ ה לָאָ דָ ם הייליגן גרויסן קעניג.
ער לעבט.
חַ יִ ים ִאם ל ֹא ְרצֹונֹו יִ ְתבָ ַרְך ,שֶ ע ֲִשיַת עס איז דא איין ווארט וואס
אבער דער הייליגער אור
ְרצֹונֹו הִ יא ְתסֹובֵ ב שֶ יִ ְדבַ ק הָ אָ דָ ם בְ קֹונֹו, מען חזר'ט איבער נאכאמאל
החיים הקדוש אנטפלעקט
און נאכאמאל אין די תפילות
אז ”חיים” מיינט אונז, אֹומרֹו "ּולְ דָ בְ קָ ה בֹו" ,וְ זֶה הּוא עַצְ מֹו כְ ְ
פון די הייליגע טעג :חיים.
עפעס אסאך טיפער. הַ חַ יִ ים בָ עֹולָם הַ זֶה ,וְ אֹ ֶרְך י ִָמים לָעֹולָם
מיר בעטן“ :זָכְ ֵרנּו לְ חַ יִּ ים,
און ווען מען וועט פארשטיין הַ בָ א”. מֶּ לְֶּך חָ פֵ ץ בַ חַ יִּ ים ,וְ כ ְָתבֵ נּו
וואס אמת'ע חיים זענען,
ְבסֵ פֶּ ר הַ חַ יִּ ים ,לְ מַ עַנְ ָך
וועט אפשר אויך אונזער גאנצע ”זכרנו לחיים” ראש
אֱ ֹלקִּ ים חַ יִּ ים”.
השנה באקומען אן אנדער באדייט.
אין ונתנה תוקף ציטערט מען ביי די ווערטערִּ “ :מי
ּומי יָמּות”.
יִּ ְחיֶּה ִּ
“ובחרת בחיים”
ּובסֵ פֶּ ר חַ יִּ יםְ ,ב ָרכָה וְ שָ לֹום
און שפעטער בעטן מירְ “ :
ביים סוף פון פרשת נצבים זאגט די תורה: ּופַ ְרנָסָ ה טֹובָ ה ...נִּ ָזכֵר וְ נִּ כָתֵ ב לְ פָ נֶּיָך”.
“ הַ עִּ דֹ ִּתי בָ כֶּם הַ יֹום אֶּ ת הַ שָ מַ יִּ ם וְ אֶּ ת הָ אָ ֶּרץ ,הַ חַ יִּ ים יעדער מענטש וויל לעבן.
וְ הַ מָ וֶּת נָתַ ִּתי לְ פָ נֶּיָך ,הַ ְב ָרכָה וְ הַ קְ ָללָהּ ,ובָ חַ ְרתָ בַ חַ יִּ ים,
ב
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
ער קען נאך איינמאל זיך מתגבר זיין. לְ מַ עַן ִּת ְחיֶּה אַ תָ ה וְ ז ְַרעֶּ ָך .לְ אַ הֲבָ ה אֶּ ת ה׳ אֱ ֹלקֶּ יָך,
ער קען נאך עפעס מתקן זיין. לִּ ְשמֹ עַ ְבקֹ לֹו ּולְ דָ ְבקָ ה בֹו ,כִּ י הּוא חַ יֶּיָך וְ אֹ ֶּרְך יָמֶּ יָך”.
ער קען נאך א טאג מאכן א נחת רוח פארן אייבערשטן. אויפן ערשטן בליק איז דער פסוק זייער קלאר.
פאר דעם וויל ער לעבן. דער אייבערשטער שטעלט פארן מענטש צוויי וועגן:
טוב אדער רע.
אבער דער אור החיים גייט נאך א טריט טיפער ברכה אדער קללה.
חיים אדער מות.
ווען דער אור החיים וואלט זיך אפגעשטעלט דא,
וואלט דער חידוש שוין געווען גרויס. און דער אייבערשטער זאגטּ“ :ובָ חַ ְרתָ בַ חַ יִּ ים”.
לעבן איז נישט דער ציל ,און עבודת ה׳ איז נישט דער וועל אויס דעם גוטן וועג.
מיטל צו באקומען דאס לעבן. טו דעם רצון ה׳.
פארקערט: און דורכדעם וועסטו זוכה זיין צו לעבן.
דאס לעבן איז דער מיטל ,כדי צו קענען דינען דעם אבער דער אור החיים הקדוש לערנט אריין אין די
אייבערשטן. ווערטער א טיפערן פשט.
אבער דער אור החיים גייט ווייטער: אויף די ווערטער ”לְ אַ הֲבָ ה אֶּ ת ה׳” שרייבט ער:
“וְ נָתַ ן טַ עַ ם ,כִּ י הּוא חַ יֶּיָך .כִּ י מַ ה לָאָ דָ ם חַ יִּ ים ִּאם ל ֹא “לְ אַ הֲבָ ה אֶּ ת ה׳ וְ גֹו׳ .מַ אֲ מָ ר זֶּה סָ מּוְך עִּ ם מַ ה
ְרצֹונֹו יִּ ְתבָ ַרְך ,שֶּ ע ֲִּשיַת ְרצֹונֹו ִּהיא ְתסֹובֵ ב שֶּ יִּ ְדבַ ק שֶּ לְ מַ עְ לָה ִּממֶּ ּנּו ,שֶּ אָ מַ ר לְ מַ עַן ִּת ְחיֶּה אַ תָ ה וְ ז ְַרעֶּ ָך,
אֹומרֹו "ּולְ דָ ְבקָ ה בֹו" ,וְ זֶּה הּוא עַ ְצמֹו הָ אָ דָ ם ְבקֹונֹו ,כְ ְ וְ גָמַ ר אֹומֵ ר לְ אַ הֲבָ ה וְ גֹו׳ ,פֵ ירּוש שֶּ טַ עַם חֵ פֶּ ץ בַ חַ יִּ ים
הַ חַ יִּ ים בָ עֹולָם הַ זֶּה ,וְ אֹ ֶּרְך י ִָּמים לָעֹולָם הַ בָ א”. הּוא לְ אַ הֲבָ ה אֶּ ת ה׳ ,לִּ ְשמֹ עַ ְבקֹולֹו וְ גֹו׳”.
דא זאגט ער שוין עפעס נאך טיפער. דא דרייט דער אור החיים הקדוש איבער אונזער
נישט בלויז :איך וויל לעבן ,כדי צו קענען זיין נאנט גאנצע בליק.
צום אייבערשטן. מיר האבן פארשטאנען:
נאר :דאס זיין נאנט צום אייבערשטן -דאס אליין טו דעם רצון ה׳ ,כדי דו זאלסט באקומען לעבן.
הייסט לעבן. דער אור החיים זאגט:
“וְ זֶּה הּוא עַ ְצמֹו הַ חַ יִּ ים בָ עֹולָם הַ זֶּה”. דו ווילסט לעבן ,כדי דו זאלסט קענען טון דעם רצון
דביקות אינעם אייבערשטן איז נישט עפעס וואס א איד ה׳.
טוט מיט זיין לעבן. “שֶּ טַ עַם חֵ פֶּ ץ בַ חַ יִּ ים הּוא לְ אַ הֲבָ ה אֶּ ת ה׳”.
דביקות אינעם אייבערשטן איז דאס לעבן אליין. פארוואס וויל א איד נאך א טאג?
ווייל אין דעם טאג קען ער נאכאמאל ליב האבן דעם
אבער וואס מיינט דאס – דביקות איז לעבן? אייבערשטן.
מען דארף פארשטיין וואס דאס מיינט למעשה. ער קען נאך עפעס לערנען.
ער קען נאך א תפילה דאווענען.
ער קען נאך א מצוה טון.
ג
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
און ווען זי פילט זיך אפגעריסן פון איר מקור ,קען א מענטש וואס האט היינט געלערנט א בלאט גמרא איז
אינדרויסן אלעס ווייטער ארבעטן -אבער אינעווייניג מער “לעבעדיג” ווי איינער וואס האט נישט
הייבט זיך אן אן אויסטריקעניש. געלערנט?
א מענטש וואס איז ווייט פונעם אייבערשטן גייט דאך
דער צווייג וואס איז אפגעריסן פונעם בוים אויך ארום .ער רעדט .ער עסט .ער ארבעט .ער
שלאפט .ער לאכט.
מען קען עס נאך שטערקער זען ביי א בוים ,עס
וואס מיינט מען ווען מען זאגט אז עס פעלט אים
וואקסט א שיינער גרינער צווייג ,ער איז פול מיט
“חיים”?
בלעטער ,עס הענגען אפילו פירות דערויף.
אפשר קען מען דאס פארשטיין מיט א פשוט'ן משל.
מען שניידט אים אפ פונעם בוים.
מען האט פאר זיך א מענטש.
א מינוט שפעטער קוק אויף דעם צווייג.
ער האט א הארץ ,א מוח ,אויגן ,אויערן ,הענט ,פיס,
ער איז נאך אלץ גרין ,די בלעטער זענען נאך דארט,
אלע אברים זענען דא.
די פירות זענען נאך דארט.
און דאך ,ווען די נשמה גייט ארויס פונעם גוף ,איז דער
א מענטש וואס האט נישט געזען ווי מען האט אים
מענטש נישט מער בין החיים.
אפגעשניטן קען אפילו נישט דערקענען אז עפעס האט
פאסירט. וואס איז פארשוואונדן?
אבער מיר ווייסן :דער צווייג איז שוין אפגעריסן די אויגן זענען דא ,די אויערן זענען דא ,די הענט זענען
פון זיין מקור החיים. דא ,אלעס וואס מיר קענען אנרירן איז לכאורה נאך
דא.
די טרוקעניש זעט מען נאכנישט ,אבער זי האט זיך
שוין אנגעהויבן ,דער צווייג קען זיך נישט האלטן וואס פעלט?
אליין ,ער מוז יונק זיין פונעם שורש. עס פעלט דער חיבור צום מקור החיים.
פון דער אנדערער זייט קען א צווייג וואס איז יא “לעבן” איז נישט נאך איין אבר אינעם מענטש.
פארבונדן צום בוים דורכגיין ווינטן ,רעגן ,היץ און די נשמה איז דאס וואס גיט חיות אין אלע אברים.
קעלט.
ווילאנג דער גוף איז פארבונדן מיט זיין חיות ,זעט דאס
אפשר ווערט ער אמאל געשאקלט .אפשר פארלירט אויג ,הערט דאס אויער ,קלאפט דאס הארץ.
ער א בלאט .אבער ער איז מחובר .ער איז יונק .ער
ווען דער חיבור ווערט אפגעריסן ,בלייבט אלעס דארט
לעבט.
-אבער עס איז נישטא קיין לעבן.
און דאס זאגט דער אייבערשטער פאר א איד:
און אויף דעם זאגט די תורה:
“ּולְ דָ ְבקָ ה בֹו -כִּ י הּוא חַ יֶּיָך”.
“ּולְ דָ ְבקָ ה בֹו -כִּ י הּוא חַ יֶּיָך”.
די שאלה איז נישט בלויז :וויפיל האסטו געטון?
דער אייבערשטער איז נישט בלויז דער וואס האט
די טיפערע שאלה איז :פון וואו נעמסטו דיין חיות?
אונז געגעבן לעבן.
ביסטו מחובר צום שורש?
ער איז דער מקור פון אונזער לעבן.
ווען א נשמה איז פארבונדן מיט איר מקור -לעבט זי.
ד
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
דער ערשטער ראש השנה אין דער וועלט א מענטש קען זיין זייער פארנומען – און דאך זוכן
לעבן
און דא קומט דער גאנצער יסוד אריין אין ראש השנה.
דאס קען אונז אויך מסביר זיין א זאך וואס מען זעט
ראש השנה איז נישט בלויז דער טאג ווען מיר בעטן
אסאך.
אויף לעבן.
א מענטש קען זיין פארנומען פון אינדערפרי ביז
ראש השנה איז דער טאג ווען אדם הראשון איז
ביינאכט.
באשאפן געווארן.
ער לויפט .ער ארבעט .ער פארדינט .ער קויפט .ער
און אין יענעם ערשטן טאג פון מענטשלעכן לעבן האט
פארקויפט .ער רעדט .ער פלאנט .ער פארט .ער
דער אייבערשטער געזאגט פאר אדם הראשון:
ערלעדיגט .קיין מינוט איז נישט ליידיג.
“ּומֵ עֵ ץ הַ דַ עַ ת טֹוב ו ָָרע ל ֹא ת ֹאכַל ִּממֶּ ּנּו ,כִּ י ְביֹום
און ביינאכט קען ער זיך אראפזעצן און שפירן:
אֲ כָלְ ָך ִּממֶּ ּנּו מֹות תָ מּות”.
עפעס פעלט מיר.
אדם הראשון האט געגעסן פונעם עץ הדעת.
ער ווייסט נישט אלעמאל וואס.
מען וואלט ערווארטעט“ :ביום אכלך ממנו מות
תמות ”.ער עסט -און ער פאלט גלייך אראפ טויט. איז ער זוכט נאך עפעס .אפשר נאך א הצלחה .אפשר
נאך אביסל געלט .אפשר נאך א הנאה .אפשר נאך א
אבער דאס זעט מען נישט.
נייע זאך .אפשר ווען איך וועל אנקומען אהין וועל איך
ער גייט נאך .ער רעדט נאך .ער הערט נאך .שפעטער שוין זיין צופרידן.
האט ער קינדער .ער לעבט נאך הונדערטער יארן.
ער קומט אן .עס איז גוט פאר א וויילע .און נאך א
אוודאי איז דאס נישט קיין קשיא ווי חז”ל און די שטיק צייט הייבט זיך ווידער אן דער זעלבער חלל.
מפרשים זענען מבאר ,אז "ביום אכלך" גייט ארויף
פארוואס?
אויף די טאג פונעם אייבערשטן וואס דאס איז טויזענט
יאר .און נאך עטליכע מהלכים איבער דעם ענין. ווייל מען קען געבן פארן גוף זייער אסאך זאכן.
אבער לויט דעם יסוד פונעם אור החיים הקדוש קען אבער די נשמה זוכט עפעס אנדערש.
מען אפשר זען דא נאך א נקודה בדרך העבודה. די נשמה זוכט איר מקור.
ווייל עפעס האט יא געשטארבן גלייך יענעם טאג. “כִּ י הּוא חַ יֶּיָך”.
דער אייבערשטער האט באשאפן א מענטש מיט
וואס איז געשען תיכף נאכן חטא? גשמיות'דיגע באדערפענישן ,און אוודאי דארף מען עס
האבן .מען דארף פרנסה ,מנוחה ,א שטוב ,עסן און
לאמיר קוקן אין די פסוקים.
אלע צרכי החיים.
איידער דעם חטא איז אדם הראשון אין גן עדן.
אבער דאס אלעס קען נישט ערזעצן דאס וואס די
ער לעבט מיטן אייבערשטן. נשמה דארף.
עס איז נישטא קיין מחיצה. די נשמה וויל זיין פארבונדן מיט איר מקור.
ער דארף זיך נישט באהאלטן.
און דא עסט ער פונעם עץ הדעת.
וואס איז דער ערשטער זאך וואס געשעט?
ה
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
דאס הארץ קלאפט נאך. “ וַיִּ ְש ְמעּו אֶּ ת קֹול ה׳ אֱ ֹלקִּ ים ִּמ ְתהַ לְֵך בַ גָן ...וַיִּ ְתחַ בֵ א
אדם הראשון רעדט נאך. הָ אָ דָ ם וְ ִּא ְשתֹו ִּמפְ נֵי ה׳ אֱֹלקִּ ים ְבתֹוְך עֵ ץ הַ גָן”.
אבער ער באהאלט זיך פון מקור החיים. אדם הראשון באהאלט זיך פונעם אייבערשטן.
אין דעם זין קען מען זאגן בדרך העבודה: מען דארף זיך אפשטעלן און טראכטן:
“ ְביֹום אֲ כָלְ ָך ִּממֶּ ּנּו מֹות תָ מּות” האט זיך שוין וואס איז דא געשען?
אנגעהויבן יענעם טאג. זיך באהאלטן פונעם אייבערשטן?!
דער מענטש וואס איז געווען מחובר צום אייבערשטן, איז דען דא א גרעסערע שטות ווי דעם?
שפירט זיך פלוצלינג אפגעריסן פון אים. פון וועמען באהאלטסטו זיך?
פון דעם וואס האט דיך באשאפן?
און וואס טוט דער אייבערשטער?
פון דעם וואס האט באשאפן דעם בוים אונטער וועלכן
אדם הראשון האט געזינדיגט ,און ער באהאלט זיך. דו באהאלטסט זיך?
אבער דער אייבערשטער? פון דעם וואס ווייסט יעדע מחשבה וואס דו טראכסט?
דער אייבערשטער באהאלט זיך נישט פון אדם. וואו קען מען זיך באהאלטן פונעם אייבערשטן?
פארקערט. אבער דא ליגט דער עומק.
ער רופט אים. נישט דער אייבערשטער איז געווארן ווייטער.
“וַיִּ קְ ָרא ה׳ אֱ ֹלקִּ ים אֶּ ל הָ אָ דָ םַ ,וי ֹאמֶּ ר לֹו :אַ ֶּיכָה”. אדם הראשון האט אנגעהויבן זיך שפירן ווייט.
אדם! דער חטא האט עפעס געטון אין אים.
וואו ביסטו? איידער דעם חטא איז ער געשטאנען נאנט צום מקור
החיים.
אוודאי ווייסט דער אייבערשטער וואו אדם איז.
נאכן חטא שפירט ער:
“איכה” איז נישט קיין שאלה ווייל דער אייבערשטער
פרעגט. איך קען נישט שטיין פארן אייבערשטן.
דאס איז א רוף פון ליבשאפט. איך דארף אנטלויפן.
אדם ,וואו ביסטו אנטלאפן? איך דארף זיך באהאלטן.
פארוואס באהאלטסטו זיך? עס איז נישטא מער "טויט" פון דעם!
דו האסט געזינדיגט? און יעצט הערט מען די ווערטער פונעם אור החיים
קום צוריק. מיט אן אנדער אויער:
איך רעד נאך מיט דיר. “ּולְ דָ ְבקָ ה בֹו -כִּ י הּוא חַ יֶּיָך”.
איך רוף דיך נאך. אויב דביקות איז לעבן -
איך האב דיך נישט פארלאזט. וואס איז ניתוק?
אבער וואס ענטפערט אדם? דאס איז א בחינה פון מיתה.
“אֶּ ת קֹ לְ ָך שָ מַ עְ ִּתי בַ גָן ו ִָּא ָירא ...וָאֵ חָ בֵ א”. דער גוף גייט נאך.
ו
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
קום ארויס פון באהעלטעניש. איך האב געהערט דיין קול -און איך האב מורא
קום צוריק. באקומען.
שטעל זיך נאכאמאל פארן אייבערשטן. דער קול פונעם מקור החיים איז געווארן פאר אים
א קול פון וועלכן ער אנטלויפט.
פון דארט וועסטו באקומען די חיות צו קענען מתקן
זיין. דאס איז דער ניתוק וואס דער חטא האט געשאפן.
אזוי ווי דעם באקאנטע פיוט פון רבי ישראל נג'ארה
זצ"ל" :אָ נָה ִּמפָ נֶּיָך אֶּ ְב ַרח ,אֶּ ְב ַרח ִּמ ְמָך אֵ לֶּיָך" ,אוואו דער חטא נאכן חטא
קען איך פון דיר אנטלויפן .איך וועל אנטלויפן פון דיר
און דא ליגט א געוואלדיגע נקודה פאר יעדן איד.
– צו דיר.
א מענטש איז חלילה דורכגעפאלן ,געטון עפעס וואס
יא ,איך שעם זיך מיט מיינע חטאים ,איך שפיר אז איך
ער וואלט נישט געדארפט ,פארפאסט עפעס ,ער
וויל אנטלויפן און זיך באהאלטן.
געפינט זיך ווייט פון וואו ער האט געוואלט זיין.
אבער ,די פלאץ וואו איך וועל אהינלויפן איז ,צו דיר!
דאס איז איין פראבלעם.
ווייל דו ביסט מיין לעבן.
אבער נאכדעם קומט דער יצר הרע מיט א צווייטן
פלאן:
ראש השנה – צוריקקומען צום לעבן
יעצט באהאלט זיך.
און אפשר איז דאס איינע פון די עבודת פון ראש השנה. ווי קענסטו נאך עפענען א גמרא?
דער ערשטער ראש השנה האט אדם הראשון זיך ווי קענסטו זיך שטעלן דאווענען?
באהאלטן פונעם אייבערשטן. דו ווייסט דאך ווי דיין נעכטן האט אויסגעזען.
יעדן ראש השנה קומט דער טאג נאכאמאל. וואספארא פנים האסטו צו קומען צום אייבערשטן?
ווידער שטייט א מענטש פארן גרויסן באשעפער ,וואס ווער ביסטו בכלל?
האט אים באשאפן.
קודם ווער א גוטער איד -און נאכדעם קום צום
ווידער הערט זיך די קריאה“ :אַ ֶּיכָה?” וואו ביסטו? אייבערשטן.
עס איז אריבער נאך א יאר. אבער דאס איז ממש דער זעלבער טעות פון אדם
יעדער איינער ווייסט וואס איז אריבער אויף אים. הראשון.
עס זענען געווען גוטע טעג. ווייל ווער וועט דיך צוריקברענגען צום לעבן ,אויב
עס זענען געווען שוואכערע טעג. נישט מקור החיים?
עס זענען געווען תפילות וואס האבן אויסגעזען ווי א דער חטא האט דיך אפגעשוואכט.
תפילה. און יעצט וויל דער יצר הרע אז דו זאלסט אליין
און עס זענען געווען תפילות וואס מיר וואלטן געוואלט אפשניידן דעם צווייג פונעם בוים.
איבערדאווענען. דער אייבערשטער זאגט“ :אַ ֶּיכָה?”
עס זענען געווען קבלות וואס מיר האבן מקיים געווען. און דער יצר זאגט :באהאלט זיך.
און אנדערע וואס זענען געבליבן ערגעץ אינמיטן יאר. דער אמת'ער וועג פון תשובה איז פונקט פארקערט:
ז
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
חיות אין א תפילה. עס זענען דא זאכן מיט וועלכע מיר קומען שטאלץ צום
חיות אין א שבת. אייבערשטן.
חיות אין א מצוה. און עס זענען דא זאכן מיט וועלכע מיר וואלטן
ליבערשט געוואלט טרעפן א גרויסן בוים וואו זיך צו
חיות אין א גוטע מחשבה.
באהאלטן.
חיות אין דעם פשוט'ן געפיל:
און דער יצר הרע זאגט:
איך בין א איד ,און איך געהער צום אייבערשטן.
מיט דעם אלעם ווילסטו שטיין ראש השנה פארן
מלך?
“למענך אלקים חיים”
און דער אייבערשטער זאגט:
און אפשר קען מען אזוי הערן נאך טיפער די ווערטער: יא .דווקא מיט דעם אלעם .קום.
“וְ כ ְָתבֵ נּו ְבסֵ פֶּ ר הַ חַ יִּ ים -לְ מַ עַנְ ָך אֱ ֹלקִּ ים חַ יִּ ים”. ווייל דער תיקון איז נישט צו אנטלויפן.
פשוט פשט איז: דער תיקון איז צוריקקומען צום מקור החיים.
רבונו של עולם ,גיב אונז לעבן ,כדי מיר זאלן קענען
נוצן דאס לעבן פאר דיר. “זכרנו לחיים” – מאך אונז צוריק לעבעדיג
און דאס איז ממש דער ערשטער חלק פונעם אור
און דא באקומט אונזער בקשה א נייע טיפקייט:
החיים:
“זָכְ ֵרנּו לְ חַ יִּ ים”.
“שֶּ טַ עַם חֵ פֶּ ץ בַ חַ יִּ ים הּוא לְ אַ הֲבָ ה אֶּ ת ה׳”.
אוודאי בעטן מיר חיים כפשוטם.
פארוואס וויל איך נאך א יאר?
רבונו של עולם ,גיב אונז געזונט.
למענך.
היט אונזערע קינדער.
איך וויל האבן נאך א יאר פאר דיר.
גיב אונז אריכות ימים.
אבער נאכן צווייטן חלק פונעם אור החיים קען מען
הערן נאך א טיפערע תפילה. גיב אונז פרנסה.
“לְ מַ עַ נְ ָך אֱֹלקִּ ים חַ יִּ ים”. גיב אונז נחת.
רבונו של עולם: גיב אונז א גוט יאר.
איך בעט פון דיר נישט בלויז אז מיין הארץ זאל אבער אינעם ווארט ”חיים” ליגט נאך א תפילה:
ווייטער קלאפן. רבונו של עולם ,מאך אונז צוריק לעבעדיג.
איך בעט אויף די חיים וואס קומען פון דיר. גיב אונז א יאר אין וועלכן די נשמה זאל לעבן.
“כִּ י עִּ ְמָך ְמקֹור חַ יִּ ים”. גיב אונז א יאר אין וועלכן מיר זאלן שפירן פארבונדן
איך וויל א יאר וואס איז פארבונדן צום מקור החיים. מיט דיר.
לאז אונז נישט זיין ווי א צווייג וואס זעט נאך אויס
גרין ,אבער איז שוין אפגעריסן פונעם שורש.
גיב אונז חיות אין א בלאט גמרא.
ח
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
פארוואס גייען די צוויי צוזאמען? נישט בלויז נאך א יאר – א לעבעדיגע יאר
ווייל ווען א איד זאגט: דאס איז אפשר דער חילוק צווישן לעבן נאך א
דער אייבערשטער איז מיין מלך - יאר און האבן א לעבעדיגע יאר.
זאגט ער נישט בלויז ווער פירט די וועלט. מען קען אריבערגיין נאך צוועלף [דרייצן] חדשים.
ער זאגט: מען קען דורכגיין נאך א גאנצן לוח.
איך געהער צו אים. תשרי ,חשון ,כסלו ,טבת...
מיין לעבן איז נישט קיין אפגעזונדערטע מציאות. און צום סוף איז מען געווארן א יאר עלטער.
איך בין פארבונדן צו אים. אבער ראש השנה בעטן מיר אויף מער פון דעם.
איך וויל זיין א חלק פון זיין מלכות. מיר ווילן א לעבעדיגע יאר.
איך וויל טון זיין רצון. א יאר אין וועלכן די תורה זאל לעבן אין אונז.
און וואס זאגט דער אור החיים? א יאר אין וועלכן דער דאווענען זאל נישט בלויז זיין
“ע ֲִּשיַת ְרצֹונֹו ִּהיא ְתסֹובֵ ב שֶּ יִּ ְדבַ ק הָ אָ דָ ם ְבקֹונֹו”. ווערטער וואס מען זאגט ,נאר א פלאץ וואו די נשמה
טרעפט איר מקור.
מלכות ברענגט דביקות.
א יאר אין וועלכן שבת זאל אריינברענגען חיות אין
דביקות איז חיים.
דער וואך.
ראש השנה איז נישט בלויז דער טאג ווען דער מלך
א יאר אין וועלכן א מצוה זאל אונז דערמאנען:
פסק'נט:
איך בין מחובר.
צי דו וועסט לעבן.
איך געהער ערגעץ.
ראש השנה איז דער טאג ווען א איד דערמאנט זיך:
איך האב א מקור.
ווער איז מיין לעבן.
“כִּ י הּוא חַ יֶּיָך”.
“כִּ י הּוא חַ יֶּיָך”.
ראש השנה – דער טאג פון מלכות און דער טאג פון
יעצט פארשטייט מען “ובחרת בחיים”
חיים
און יעצט קענען מיר צוריקגיין צום אנהייב. אפשר איז דאס אויך דער קשר צווישן די צוויי גרויסע
דער אייבערשטער זאגט: ענינים פון ראש השנה:
“הַ חַ יִּ ים וְ הַ מָ וֶּת נָתַ ִּתי לְ פָ נֶּיָךּ ...ובָ חַ ְרתָ בַ חַ יִּ ים”. מלכות און חיים.
אויפן ערשטן בליק האבן מיר פארשטאנען: ראש השנה איז דער טאג ווען מיר בעטן:
וועל אויס דעם גוטן וועג ,און דער אייבערשטער וועט זכרנו לחיים.
דיר שפעטער באלוינען מיט חיים. און אין דעם זעלבן טאג איז די הויפט עבודה:
אבער דער אור החיים הקדוש לערנט אונז: “תמליכוני עליכם”.
ווען דו וועהלסט אויס דעם גוטן וועג -האסטו שוין מיר מאכן דעם אייבערשטן פאר אונזער מלך.
אויסגעוועלט חיים.
ט
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
אבער איך באהאלט זיך נישט. דו דארפסט נישט ווארטן אויף די באלוינונג.
איך בין דא. ווען דו האסט זיך פארבונדן צום אייבערשטן -
און איך וויל צוריקקומען. האסטו אויסגעוועלט לעבן.
ווען דו האסט געהערט בקולו -
דער קול פונעם שופר – צוריק צום מקור האסטו אויסגעוועלט לעבן.
אפשר קען מען מיט דעם געפיל צוגיין צום שופר. ווען דו האסט געטון זיין רצון -
דער שופר האט נישט קיין ווערטער. האסטו אויסגעוועלט לעבן.
עס איז א פשוט'ער קול. ווייל:
א קול וואס קומט פון טיפן אינעווייניג. “ע ֲִּשיַת ְרצֹונֹו ִּהיא ְתסֹובֵ ב שֶּ יִּ ְדבַ ק הָ אָ דָ ם ְבקֹונֹו”.
א קול פון א נשמה וואס קען אפשר נישט אלעס מסביר און:
זיין ,אבער איין זאך ווייסט זי :איך וויל צוריק. “וְ זֶּה הּוא עַ ְצמֹו הַ חַ יִּ ים בָ עֹולָם הַ זֶּה”.
איך וויל נישט זיין אפגעריסן.
איך וויל נישט זיין באהאלטן. דער תיקון :זיך נישט באהאלטן
איך וויל זיין מחובר צום מקור החיים. איז לאמיר מיטנעמען אט די יסוד אין דעם נייעם יאר:
אויפן ערשטן ראש השנה האט דער אייבערשטער איך וויל זיך נישט באהאלטן פונעם אייבערשטן.
גערופן“ :אַ ֶּיכָה?”
אויב איך בין דורכגעפאלן -וועל איך צוריקקומען.
און אדם האט געזאגט“ :וָאֵ חָ בֵ א”.
אויב איך בין קאלט געווארן -וועל איך פרובירן
ראש השנה שטייען מיר און הערן דעם שופר. נאכאמאל.
און אפשר איז דאס אונזער ענטפער: אויב דער דאווענען איז היינט נישט געגאנגען -וועל
איך באהאלט זיך מער נישט. איך מארגן נאכאמאל שטיין פארן אייבערשטן.
רבונו של עולם ,איך בין דא. אויב בין איך געפאלן -וועל איך נישט מאכן פונעם
פאל א ניתוק.
“זכרנו לחיים” – גיב אונז א לעבעדיגע יאר ווייל דאס איז געווען דער טעות פון אדם הראשון.
ער האט געהערט דעם קול פונעם אייבערשטן -און
און ווען מיר וועלן זאגן דעם ראש השנה:
זיך באהאלטן.
“זָכְ ֵרנּו לְ חַ יִּ ים ,מֶּ לְֶּך חָ פֵ ץ בַ חַ יִּ ים”
מיר ווילן ראש השנה ענטפערן אנדערש.
וועלן מיר בעטן מיטן גאנצן הארץ אויף חיים כפשוטם.
דער אייבערשטער פרעגט“ :אַ ֶּיכָה?”
א גוט געזונט יאר.
און מיר ענטפערן :רבונו של עולם ,איך בין דא.
א יאר פון נחת.
אפשר בין איך נישט וואו איך וואלט געדארפט זיין.
א יאר פון פרנסה בהרחבה.
אפשר בין איך נישט וואו איך האב געהאפט צו זיין א
א יאר פון שמחות. יאר צוריק.
י
“נועם האור” גליון י’ בעזרת השם יתברך
מיר ווילן זיין נאנט צו דיר. א יאר פון ישועות.
מיר ווילן זיין דבוק אין דיר. א יאר פון אריכות ימים ושנים.
ווייל יעצט פארשטייען מיר די הייליגע ווערטער אבער אינעווייניג וועלן מיר צולייגן נאך א תפילה:
פונעם אור החיים: רבונו של עולם ,גיב אונז נישט בלויז נאך א יאר.
“ כִּ י מַ ה לָאָ דָ ם חַ יִּ ים ִּאם ל ֹא ְרצֹונֹו יִּ ְתבָ ַרְך ...שֶּ יִּ ְדבַ ק גיב אונז א לעבעדיגע יאר.
הָ אָ דָ ם ְבקֹונֹו ...וְ זֶּה הּוא עַ ְצמֹו הַ חַ יִּ ים בָ עֹולָם הַ זֶּה”.
א יאר אין וועלכן מיר זאלן זיין פארבונדן צום שורש.
“כִּ י הּוא חַ יֶּיָך”.
א יאר אין וועלכן מיר זאלן שפירן אז תורה איז נישט
דער אייבערשטער איז נישט בלויז דער וואס גיט אונז עפעס וואס נעמט אוועק פונעם לעבן -תורה גיט אונז
לעבן. לעבן.
ער איז אונזער לעבן. אז תפילה איז נישט אן אפשטעל פונעם לעבן -תפילה
און ראש השנה בעטן מיר נישט בלויז: פארבינדט אונז צום לעבן.
לאז אונז לעבן. אז א מצוה איז נישט עפעס וואס מען גיט אוועק פארן
מיר בעטן: אייבערשטן -דארט באקומט די נשמה איר חיות.
לאז אונז באמת זיין לעבעדיג. און אפילו ווען מיר פאלן ,זאלן מיר קיינמאל נישט
מאכן דעם גרעסטן טעות:
“ּובָ חַ ְרתָ בַ חַ יִּ ים”.
זיך באהאלטן פונעם מקור החיים.
זאל דער אייבערשטער אונז אלע פארשרייבן און
פארזיגלען אין ספרן של צדיקים גמורים ,פאר א שנת ווייל דער אייבערשטער רופט אונז.
חיים וברכה ,א יאר פון געזונט ,פרנסה ,נחת און “אַ ֶּיכָה?”
שמחה ,א יאר פון תורה ותפילה מיט חיות ,א יאר פון און מיר ווילן ענטפערן:
דביקות בה׳ ,און א כתיבה וחתימה טובה פאר אונז און
רבונו של עולם ,מיר זענען דא.
פאר גאנץ כלל ישראל ,אמן.
מיר קומען צוריק.
לכל ענייני הגליון
דוד איגל
054-8498791
dudle148@gmail.com
יא
