נועם האור - אידיש · No'am Ha'or - Yiddish — שמיני עצרת - שמחת תורה (2026-09-28)

“נועם האור” גליון יג בעזרת השם יתברך
א
“נועם האור” גליון יג בעזרת השם יתברך
שיעור אור החיים הקדוש וזאת הברכה – שמיני עצרת תשפ”ז
איך נעם דיין תורה פאר א קעניג ,און מיט איר נעם איך דיר מיט
שמיני עצרת איז דער טאג וואס דער מלך פארמאכט
די טיר ,בלייבט אליין מיט זיין קינד ,און זאגט אים: דער מלך פארמאכט די טיר
“קשה עלי פרידתכם”. מיר שטייען אין א הייליגע טאג ,ביים סיום פון די
איך וויל זיך נישט שיידן פון דיר. הייליגע טעג.
און שמחת תורה איז דער ענטפער פונעם קינד: ראש השנה האבן מיר געשטאנען פארן אייבערשטן
און געשריגן“ :הַ מֶּ לְֶּך!”
“רבונו של עולם ,איך וויל זיך אויך נישט שיידן
פון דיר .איך נעם דיין תורה מיט מיר -און מיט איר מיר האבן געבעטן:
נעם איך דיר מיט אין מיין גאנצן יאר”. “ ְמלֹוְך עַ ל כָּל הָּ עֹולָּם כֻּּלֹו ִּבכְ בֹודֶּ ָך”.
יום כיפור זענען מיר געשטאנען פאר אים ,זיך
“כי התורה היא המולכת עלינו” אויסגערייניגט און אויסגעוואשן ,און אויסגערופן:
ּתֹורה ִּצּוָּה
אין פרשת וזאת הברכה זאגט משה רבינוָּ “ : “ה׳ הּוא הָּ אֱ ֹלקִּ ים!”
מֹורשָּ ה קְ ִּהּלַת ַיעֲקֹ ב .וַיְ ִּהי ִּבישֻּ רּון מֶּ לְֶּך, לָּנּו מֹ שֶּ הָּ , דערנאך איז געקומען סוכות.
ְב ִּה ְתאַ סֵּ ף ָּראשֵּ י עָּם יַחַ ד ִּש ְבטֵּ י יִּ ְש ָּראֵּ ל”. זיבן טעג זענען מיר געזעצן אינעם “צילא
דער אור החיים הקדוש שרייבט דא געוואלדיגע דמהימנותא” ,אונטערן שאטן פונעם אייבערשטן.
ווערטער: און יעצט איז שוין אלעס כמעט פאריבער.
ּתֹורה ִּהיא “עֹוד יִּ ְתבָּ אֵּ ר לְ פִּ י שֶּ אָּ מַ ר ְבסָּ מּוְך כִּ י הַ ָּ עס קומט שמיני עצרת.
ידים אֲ דַ בֵּ רָּ ,לזֶּהאֹומרֹו (משלי ח ,ו) נְ גִּ ִּ
הַ מֹו ֶּלכֶּת עָּ לֵּינּו ,כְ ְ
חז״ל געבן אונז א געוואלדיגן משל.
גָּמַ ר אֹומֵּ ר וַיְ ִּהי ִּבישֻּ רּון מֶּ לְֶּך ,פֵּ ירּוש ַו ֲה ָּויַת מֶּ לְֶּך
ְביִּ ְש ָּראֵּ ל זֶּה יִּ ְהיֶּה ִּאם יִּ ְתקַ ְבצּו ָּראשֵּ י עָּם וְ יִּ ְשאֲ לּו א מלך האט געמאכט א גרויסע סעודה .ווען די סעודה
אֹומרֹו ְב ִּה ְתאַ סֵּ ף
ְ מֶּ לְֶּך ,אָּ ז הּוא שֶּ יִּ ְהיֶּה מֶּ לְֶּך ,וְ הּוא ענדיגט זיך און אלע גייען אהיים ,זאגט דער מלך פאר
ָּראשֵּ י עָּם וגו׳ ,אָּ ז הּוא שֶּ יִּ ְהיֶּה מֶּ לְֶּך ִּבישֻּ רּון ִּמּלְ בַ ד זיין באליבטן:
ּתֹורה”. הַ ָּ “קשה עלי פרידתכם”.
דער אור החיים הקדוש זאגט: עס איז מיר שווער זיך צו שיידן פון אייך.
“כי התורה היא המולכת עלינו”. “עכבו עמי עוד יום אחד”.
די תורה איז אונזער מלך. בלייבט מיט מיר נאך איין טאג.
און נאר אויב כלל ישראל וועט זיך צוזאמנעמען און כביכול ,נאך אלע גרויסע עבודות ,אלע הייליגע
בעטן נאך א מלך ,וועט זיין א מלך “מלבד התורה” - מצוות ,זאגט דער אייבערשטער:
אויסער דעם מלך וואס זיי האבן שוין. יעצט וויל איך נישט קיין גרויסע סעודה .איך וויל
ווייל כלל ישראל האט אלעמאל איבער זיך א מלך: נישט דעם גאנצן עולם .יעצט וויל איך בלייבן מיט
די הייליגע תורה. דיר.
ב
“נועם האור” גליון יג בעזרת השם יתברך
דער אייבערשטער איז דער מלך ,אדער די תורה איז “שימה לנו מלך”
דער מלך? דער אור החיים הקדוש גייט ווייטער און ווייזט אז דאס
זאגט דער אור החיים: איז טאקע געשען אין די צייטן פון שמואל הנביא:
עס איז נישט קיין סתירה. “ּוכְ מֹו כֵּן מָּ ִּצינּו שֶּ הָּ יָּה ִּמּנּוי מֶּ לְֶּך עַ ל יִּ ְש ָּראֵּ ל ְבסֵּ דֶּ ר
“שכולה שמו של הקדוש ברוך הוא”. זֶּהִּ ,דכְ ִּתיב ִּב ְשמּואֵּ ל (א' ח ,ד-ה) :וַיִּ ְתקַ ְבצּו כָּל זִּקְ נֵּי
די תורה איז נישט בלויז א ספר וואו דער אייבערשטער יִּ ְש ָּראֵּ ל ַויָּבֹ אּו אֶּ ל ְשמּואֵּ ל וגו׳ִּ ,שימָּ ה ּלָּנּו מֶּ לְֶּך
האט אריינגעשריבן זיינע מצוות. לְ שָּ פְ טֵּ נּו ,וְ הּוא עַ ְצמֹו מַ אֲ מַ ר ְב ִּה ְתאַ סֵּ ף וגו׳”.
די ווערטער פונעם פסוק אין
די תורה איז זיין הייליגער
אור החיים הקדוש וזאת הברכה ווערן ממש
נאמען.
ּתֹורה ִּהיא יִתבָּ אֵ ר לְ פִ י שֶׁ אָּ מַ ר בְ סָּ מּוְך כִּ י הַ ָּ
עֹוד ְ מקויםְ “ :ב ִּה ְתאַ סֵּ ף ָּראשֵּ י
ווען די תורה איז אונזער מלך אֹומרֹו (משלי ח ,ו) ְנגִ ִידים אֲדַ בֵ ר, הַ מֹו ֶּלכֶּת ָּעלֵּינּו ,כְ ְ עָּם”
-איז דער אייבערשטער ָּלזֶׁה גָּמַ ר אֹומֵ ר וַיְ ִּהי ִּבישֻּ רּון מֶּ לְֶּך ,פֵירּוש ַו ֲה ָּויַת
און אין שמואל“ :וַיִּ ְתקַ ְבצּו כָּל
אונזער מלך. יִתקַ בְ צּו ָּראשֵּ י עָּם יִש ָּראֵ ל זֶׁה יִהְ יֶׁה ִאם ְ מֶׁ לְֶׁך בְ ְ
זִּקְ נֵּי יִּ ְש ָּראֵּ ל”.
אֹומרֹווְ י ְִשאֲלּו מֶׁ לְֶׁך ,אָּ ז הּוא שֶׁ יִהְ יֶׁה מֶׁ לְֶׁך ,וְ הּוא ְ
אבער וואס איז שלעכט מיט ְב ִּה ְתאַ סֵּ ף ָּראשֵּ י עָּם וגו׳ ,אָּ ז הּוא שֶׁ יִהְ יֶׁה מֶׁ לְֶׁך זיי קומען צו שמואל הנביא און
האבן א מלך? ּתֹורה.
בִ ישֻׁ רּון ִמלְ בַ ד הַ ָּ בעטן:
דא דארף מען פארשטיין. יִש ָּראֵ ל בְ סֵ דֶׁ ר
ּוכְ מֹו כֵן מָּ צִ ינּו שֶׁ הָּ יָּה ִמּנּוי מֶׁ לְֶׁך עַל ְ “ ִּשימָּ ה ּלָּנּו מֶּ לְֶּך לְ שָּ פְ טֵּ נּו”.
די תורה אליין האט דאך ַיִתקַ בְ צּו כָּל זִקְ נֵי
זֶׁה ,דִ כְ ִתיב בִ ְשמּואֵ ל (א' ח ,ד-ה) :ו ְ און דער אור החיים הקדוש
געזאגט: יִש ָּראֵ ל ַויָּבֹ אּו אֶׁ ל ְשמּואֵ ל וגו׳ִ ,שימָּ ה לָּנּו מֶׁ לְֶׁך ְ ענדיגט:
לְ שָּ פְ טֵ נּו ,וְ הּוא עַצְ מֹו מַ אֲמַ ר ְבהִּ ְתאַ סֵּ ף וגו׳.
“שֹום ּתָּ ִּשים עָּ לֶּיָך מֶּ לְֶּך”. “אֲ בָּ ל זּולַת זֶּה ִּּת ְהיֶּה ז ֹאת
ּתֹורה לְ בַ דָּ ּה לְ מֶּ לְֶּך
אֲבָּ ל זּולַת זֶׁה ִּּת ְהיֶּה ז ֹאת הַ ָּ
און דער רמב״ם פסק׳נט אז ּתֹורה לְ בַ דָּ ּה לְ מֶּ לְֶּך עַ ל הַ ָּ
עַ ל יִּ ְש ָּראֵּ ל ,וְ הּוא מַ אֲמַ ר הַ ּנָּבִ יא לָּהֶׁ ם (שם יב ,יב):
שטעלן א מלך אויף כלל יִּ ְש ָּראֵּ ל ,וְ הּוא מַ אֲ מַ ר הַ ּנ ִָּּביא
ּתֹורה ,שֶּ ֻּכּלָּּה וַה׳ אֱ ֹלקֵּ יכֶּם מַ לְ כְ כֶּם ,שֶּ ִּהיא הַ ָּ
ישראל איז א מצוה עשה. ְשמֹו שֶּ ל הַ קָּ דֹוש בָּ רּוְך הּוא.
לָּהֶּ ם (שם יב ,יב) :וַה׳ אֱֹלקֵּ יכֶּם
אויב אזוי ,פארוואס איז ּתֹורה,
מַ לְ כְ כֶּם ,שֶּ ִּהיא הַ ָּ
יֹורה עַל הַ צַ עַר וְ אּולַי כִ י ָּלזֶׁה ָּרמַ ז בְ תֵ יבַ ת וַיְ ִּהי שֶׁ ֶׁ
שמואל הנביא אזוי שטארק שֶּ ֻּכּלָּּה ְשמֹו שֶּ ל הַ קָּ דֹוש בָּ רּוְך
(מגילה י ,):דִ כְ ִתיב שָּ ם (ח ו) ַוי ֵַרע הַ דָּ בָּ ר בְ עֵינֵי
געווען קעגן זייער בקשה? ְשמּואֵ ל ַכאֲשֶׁ ר אָּ ְמרּו ְּתנָּה לָּנּו מֶׁ לְֶׁך לְ שָּ פְ טֵ נּו, הּוא”.
דער זאגט פארוואס ּוכְ ִתיב (שם שם ז) ַוי ֹאמֶׁ ר ה׳ וגו׳ כִ י אֹ ִתי מָּ אֲסּו ִמ ְמֹלְך דאס איז א געוואלדיגער לשון.
נִתנַבֵ א מֹ שֶׁ ה וְ אָּ מַ ר וַיְ ִּהי וגו׳.
ֲעלֵיהֶׁ ם ,וְ עַל זֶׁה ְ שמואל הנביא זאגט פאר די
אייבערשטער:
“כִּ י ל ֹא אֹ ְתָך מָּ אָּ סּו ,כִּ י אֹ ִּתי אידן ,מיט ווייטאג:
מָּ אֲ סּו ִּמ ְמֹלְך ֲעלֵּיהֶּ ם”? “וַה׳ אֱֹלקֵּ יכֶּם מַ לְ כְ כֶּם”.
וואס האבן זיי געטון? איר האט דאך שוין א מלך.
דער רמב״ם פרעגט טאקע די שאלה אין אנהייב הלכות און דער אור החיים הקדוש זאגט:
מלכים: “שהיא התורה”.
“ מֵּ אַ חַ ר שֶּ הֲקָּ מַ ת הַ מֶּ לְֶּך ִּמ ְצוָּה ,לָּמָּ ה ל ֹא ָּרצָּ ה הַ קָּ דֹוש וואס הייסט “שהיא התורה”?
בָּ רּוְך הּוא כְ שֶּ שָּ אֲלּו מֶּ לְֶּך ִּמ ְשמּואֵּ ל?”
ג
“נועם האור” גליון יג בעזרת השם יתברך
זיי האבן נישט געזאגט אז זיי ווילן נישט דינען דעם און ער ענטפערט:
אייבערשטן. “ לְ פִּ י שֶּ שָּ אֲלּו ְבתַ ְרעֹ מֶּ ת ,וְ ל ֹא שָּ אֲלּו לְ קַ יַם הַ ִּמ ְצוָּה...
זיי האבן געבעטן א מלך. שֶּ ּנֶּאֱ מַ ר :כִּ י ל ֹא אֹ ְתָך מָּ אָּ סּו ,כִּ י אֹ ִּתי מָּ אֲ סּו”.
און א מלך איז דאך גאר א מצוה אין דער תורה! זיי האבן נישט געבעטן א מלך ווייל זיי האבן געוואלט
פארוואס ווערט דאס אנגערופן: מקיים זיין דעם רצון ה׳.
“כִּ י אֹ ִּתי מָּ אֲ סּו”? זיי האבן געוואלט עפעס אנדערש.
אפשר ליגט דא עפעס אסאך טיפער. און זייער אייגענע ווערטער זאגן עס:
“ ִּשימָּ ה ּלָּנּו מֶּ לְֶּך לְ שָּ פְ טֵּ נּו כְ כָּל הַ גֹויִּ ם”.
וואס איז דיין קרוין? און שפעטער זאגן זיי נאך קלארער:
ווען א מענטש זאגט פאר איינעם: “וְ הָּ יִּ ינּו גַם אֲ נ ְַחנּו כְ כָּל הַ גֹויִּ ם”.
“דו ביסט מיין מלך” און דער אור החיים הקדוש זאגט ,אז דער גרויסער
מיינט דאס אסאך מער ווי: צער פון יענעם טאג איז שוין מרומז אינעם ערשטן
“איך וועל פאלגן וואס דו זאגסט”. ווארט פונעם פסוק — “וַיְ ִּהי”.
א מלך איז דער כבוד פון זיין פאלק. יֹורה עַ ל הַ צַ עַ ר “ וְ אּולַי כִּ י ָּלזֶּה ָּרמַ ז ְבתֵּ יבַ ת וַיְ ִּהי שֶּ ֶּ
דער מלך טראגט דעם כתר. (מגילה יִּ ,):דכְ ִּתיב שָּ ם (ח ו) ַוי ֵַּרע הַ דָּ בָּ ר ְבעֵּ ינֵּי ְשמּואֵּ ל
כַאֲשֶּ ר אָּ ְמרּו ְּתנָּה ּלָּנּו מֶּ לְֶּך לְ שָּ פְ טֵּ נּוּ ,וכְ ִּתיב (שם שם ז)
דער מלך איז די תפארת פונעם פאלק.
ַוי ֹאמֶּ ר ה׳ וגו׳ כִּ י אֹ ִּתי מָּ אֲ סּו ִּמ ְמֹלְך ֲעלֵּיהֶּ ם ,וְ עַ ל זֶּה
מיט אים אידענטיפיצירט זיך דאס פאלק. נִּ ְתנַבֵּ א מֹ שֶּ ה וְ אָּ מַ ר וַיְ ִּהי וגו׳”.
מיט אים שטאלצירט מען. עס איז ממש געוואלדיג.
און כלל ישראל האט געהאט אזא מלך: משה רבינו שטייט אין די לעצטע שעות פון זיין לעבן,
“וַה׳ אֱֹלקֵּ יכֶּם מַ לְ כְ כֶּם”. הונדערטער יארן פאר די מעשה מיט שמואל הנביא,
דער אייבערשטער איז אונזער קרוין. און ווען ער זאגט:
ער איז אונזער כבוד. “וַיְ ִּהי ִּבישֻּ רּון מֶּ לְֶּך”
ער איז אונזער תפארת. ליגט שוין אינעם ווארט “וַיְ ִּהי” דער צער אויף יענעם
און דא קומען אידן און זאגן: טאג.
“וְ הָּ יִּ ינּו גַם אֲ נ ְַחנּו כְ כָּל הַ גֹויִּ ם”. “ ַוי ֵַּרע הַ דָּ בָּ ר ְבעֵּ ינֵּי ְשמּואֵּ ל”.
מיר ווילן אויך האבן א מלכות ווי אלע פעלקער. און נאך טיפער:
דאס איז א פראבלעם. “כִּ י אֹ ִּתי מָּ אֲ סּו ִּמ ְמֹלְך ֲעלֵּיהֶּ ם”.
כביכול דער אייבערשטער זאגט: דא ליגט א גרויסער ווייטאג.
איר דארפט זוכן אן אנדערע קרוין? אבער יעצט דארף מען פארשטיין:
אן אנדער כבוד? וואס איז טאקע געווען אזא גרויסער צער?
אן אנדער זאך מיט וואס זיך צו שטאלצירן? זיי האבן דאך נישט געזאגט אז זיי ווילן מער נישט היטן
די תורה.
איר האט דאך:
ד
“נועם האור” גליון יג בעזרת השם יתברך
זיין כבוד ברענגט כבוד שמים. “וַה׳ אֱֹלקֵּ יכֶּם מַ לְ כְ כֶּם”.
זיין קרוין ווייזט אויף דעם קרוין פונעם אייבערשטן. און דאס איז דער צער וואס ליגט אינעם ווארט:
דאס איז מלכות בית דוד. “וַיְ ִּהי”.
“כִּ י אֹ ִּתי מָּ אֲ סּו ִּמ ְמֹלְך ֲעלֵּיהֶּ ם”.
דער מלך אויף וועמען מיר ווארטן
דער פראבלעם איז נישט געווען אז זיי האבן מער נישט
און אויף דעם ווארטן מיר נאך ביזן היינטיגן טאג. געוואלט היטן די תורה.
מיר ווארטן אויף: דער פראבלעם איז געווען עפעס טיפער:
מלך המשיח. ווער איז מיין מלך?
דער רמב״ם הייבט אן הלכות מלכים פרק י״א: ווער איז מיין כבוד?
“הַ מֶּ לְֶּך הַ מָּ ִּשיחַ עָּ ִּתיד ַלעֲמֹ דּ ,ולְ הַ ְחזִּיר מַ לְ כּות בֵּ ית מיט וועמען שטאלציר איך?
דָּ וִּ ד לְ י ְָּשנָּּה ,הַ מֶּ ְמשָּ לָּה הָּ ִּראשֹונָּה”. וואס איז מיין קרוין?
מען ווארט אז מלכות בית דוד זאל צוריקקומען.
אבער וואס איז דער ציל פון דער גאנצער מלכות? ווען א מענטשליכער מלך ווערט “כסא ה׳”
כדי מיר זאלן זיין די גרעסטע מאכט אויף דער וועלט? אבער דאס מיינט נישט אז א מענטשליכער מלך איז א
כדי אלע פעלקער זאלן זיך בוקן פאר אונז? סתירה צו מלכות שמים.
כדי מיר זאלן האבן כבוד ,עשירות און הצלחה? פארקערט.
דער רמב״ם ענדיגט זיין גאנצן ספר משנה תורה מיט עס קען זיין א מלכות וואס ווערט אינגאנצן א כלי פאר
געוואלדיגע ווערטער: מלכות ה׳.
יאים וְ הַ ֲחכ ִָּּמים יְ מֹות הַ מָּ ִּשיחַ ,ל ֹא כְ דֵּ י “ל ֹא נִּ ְתאַ ּוּו הַ ּנְ ִּב ִּ דאס איז די שלימות פון מלכות בית דוד.
שֶּ יִּ ְשלְ טּו עַל כָּל הָּ עֹולָּם ,וְ ל ֹא כְ דֵּ י שֶּ יִּ ְרדּו בַ גֹויִּ ם ,וְ ל ֹא ווען דוד המלך רעדט וועגן שלמה ,זאגט ער:
כְ דֵּ י שֶּ יְ נ ְַשאּו אֹותָּ ם הָּ עַ ִּמים”... “ וַיִּ ְבחַ ר ִּב ְשֹלמֹ ה ְבנִּ י לָּשֶּ בֶּ ת עַ ל כִּ סֵּ א מַ לְ כּות ה׳ עַ ל
נישט דאס זוכן מיר. יִּ ְש ָּראֵּ ל”.
נאר: וואס פאר א כסא האט שלמה?
ּתֹורה וְ חָּ כְ מָּ תָּ ּה”.
“אֶּ ּלָּא כְ דֵּ י שֶּ יִּ ְהיּו פְ נּויִּ ין בַ ָּ נישט “כסא שלמה”.
און דער רמב״ם ענדיגט: “כִּ סֵּ א מַ לְ כּות ה׳”.
“וְ ל ֹא יִּ ְהיֶּה עֵּ סֶּ ק כָּל הָּ עֹולָּם אֶּ ּלָּא לָּדַ עַ ת אֶּ ת ה׳ און ביי די המלכה פון שלמה שטייט:
ִּבלְ בָּ ד”. “ ַויֵּשֶּ ב ְשֹלמֹ ה עַ ל כִּ סֵּ א ה׳ לְ מֶּ לְֶּך ּתַ חַ ת דָּ וִּ יד אָּ ִּביו”.
דאס איז די שלימות פון מלכות. שלמה המלך זיצט אויף -
מלכות ה'. “כסא ה׳”.
מלכות התורה. דאס איז שוין גאנץ א אנדערע מלכות.
מלכות בית דוד. דער מלך נעמט נישט דעם כתר פונעם אייבערשטן.
מלכות משיח צדקינו. זיין גאנצע מלכות איז א כסא פארן אייבערשטנס
דער גאנצער וועלט האט איין עסק: מלכות.
ה
“נועם האור” גליון יג בעזרת השם יתברך
מיר טאנצן מיטן באשעפער וואס האט זיך ,כביכול, “לדעת את ה׳ בלבד”.
אריינגעלייגט אין די תורה" ,אנא נפשי כתבית יהבית". דער מלך המשיח נעמט נישט א מלוכה וואס איז
און מיט געזאנגן און טענץ רופן מיר אויס: "מלבד התורה".
דאס איז אונזער קרוין. ניין.
דאס איז אונזער כבוד. ער ברענגט מלוכה צום אייבערשטן.
מיט דעם שטאלצירן מיר. ער טוט אן די קרוין פארן תורה הקדושה.
אונזער פאָּ ן איז נישט: דאס איז מלכות בית דוד.
“והיינו גם אנחנו ככל הגויים”. דאס איז “כסא ה׳”.
מיר דארפן נישט זוכן אן אנדערע קרוין. ווי דער רמב"ם פסק'נט:
מיר האבן א קרוין. ּתֹורה וְ עֹוסֵ ק בַ ִמצְ וֹות
"וְ ִאם ַיעֲמֹ ד מֶׁ לְֶׁך ִמבֵ ית דָּ וִ יד הֹוגֶׁה בַ ָּ
די תורה הקדושה. ּתֹורה שֶׁ בִ כְ תָּ ב וְ שֶׁ בְ עַל פֶׁה ,וְ יָּכֹ ף כָּל
כְ דָּ וִ יד אָּ בִ יו ,כְ פִ י ָּ
און דורך איר: יִ ְש ָּראֵ ל לֵילְֵך בָּ ּה ּולְ חַ זַק בִ ְדקָּ ּה ,וְ יִ לָּחֵ ם ִמלְ חָּ מֹות ה' .ה ֲֵרי
זֶׁה בְ חֶׁ זְקַ ת ְשהּוא מָּ ִשיחַ ".
“וה׳ אלקיכם מלככם”.
און יעצט – שמחת תורה
דער מלך און זיין קינד
און יעצט קען מען פארשטיין וואס מיר טוען שמחת
און יעצט קומען מיר צוריק צו שמיני עצרת.
תורה.
א גאנצן חודש האבן מיר גערעדט צום אייבערשטן ווי
מען נעמט ארויס דעם ספר תורה.
צום מלך.
מען לייגט דערויף א שיינעם מעיל.
ראש השנה:
מען באצירט אים.
“המלך!”
מען לייגט דערויף א כתר.
“מלוך על כל העולם כולו בכבודך”.
מען קושט אים.
מיר האבן אים געקרוינט.
מען האלדזט אים.
מיר האבן זיך געבוקט.
מען טאנצט ארום אים.
מיר האבן געציטערט.
פארוואס אזא כבוד?
אבער צום סוף פונעם גאנצן חודש אנטפלעקט זיך
עפעס נאך טיפער. ווייל דאס איז אונזער מלך.
דער גרויסער מלך זאגט: “כי התורה היא המולכת עלינו”.
איך וויל דיר נישט לאזן גיין. און פארוואס קען די תורה זיין אונזער מלך?
“קשה עלי פרידתכם”. ווייל:
בלייב נאך איין טאג. ּתֹורה ,שֶּ ֻּכּלָּּה ְשמֹו
“ וַה׳ אֱ ֹלקֵּ יכֶּם מַ לְ כְ כֶּם ,שֶּ ִּהיא הַ ָּ
שֶּ ל הַ קָּ דֹוש בָּ רּוְך הּוא”.
שמיני עצרת איז דער טאג וואס דער מלך פארמאכט
די טיר ,בלייבט אליין מיט זיין קינד ,און זאגט אים: ווען מיר טאנצן מיט דער תורה ,טאנצן מיר נישט בלויז
מיט א ספר וואס מיר האבן ליב.
“קשה עלי פרידתכם”.
ו
“נועם האור” גליון יג בעזרת השם יתברך
ווען איך האב זוכה געווען צו פארשטיין א שטיקל און דאס קינד קוקט צוריק צום מלך און זאגט:
תורה -פריי איך זיך דערמיט? רבונו של עולם ,איך וויל זיך אויך נישט שיידן פון
ווען איך זע א תלמיד חכם -פיל איך כבוד? דיר.
ווען איך האב א קביעות אין תורה -ווייס איך אז דאס אבער מארגן דארף איך דאך אהיימגיין.
איז נישט נאך א זאך אינעם סדר היום וואס מען קען די ימים טובים ענדיגן זיך.
אוועקרוקן ווען עפעס וויכטיגערס קומט אריין? דער שופר ליגט שוין אוועקגעלייגט.
ווייל וואס קען זיין וויכטיגער? יום כיפור איז שוין פארביי.
דאס איז מיין קרוין. די סוכה גייט מען צונעמען.
און בעיקר: דער לולב און אתרוג ווערן אוועקגעלייגט.
וואס זעען די קינדער? עס קומט א לאנגער ווינטער.
ווען א קינד וואקסט אויף אין א שטוב ,וואס פארשטייט רבונו של עולם -
ער איז דער גרעסטער כבוד?
ווי אזוי זאל איך דיר מיטנעמען מיט מיר?
געלט?
און דא קומט שמחת תורה.
הצלחה?
דער איד נעמט דעם ספר תורה אין די הענט און זאגט:
א גוטע פאזיציע?
איך נעם דיין תורה מיט מיר.
א שיינע הויז?
און מיט איר נעם איך דיר מיט אין מיין גאנצן יאר.
אדער זעט ער אויפן טאטן'ס אויגן ,אז ווען מען רעדט
ווייל:
פון תורה -
“כולה שמו של הקדוש ברוך הוא”.
דא רעדט מען פון אונזער קרוין.
דא ליגט אונזער כבוד. ווי אזוי נעמט מען דעם מלך אהיים?
דא ליגט אונזער שמחה. און דאס איז נישט בלויז א שיינע מחשבה פאר די
דא ליגט אונזער לעבן. הקפות.
דאס איז: דאס דארף ווערן אונזער עבודה פארן גאנצן יאר.
“כי התורה היא המולכת עלינו”. די שאלה איז נישט בלויז:
וויפיל תורה וועל איך לערנען דעם יאר?
מיר שיידן זיך נישט
אוודאי דארף מען לערנען.
און אפשר דאס איז די מתנה וואס מיר נעמען מיט פון
אבער דא איז דא נאך א שאלה:
דעם גאנצן חודש תשרי.
וואס פאר א פלאץ האט תורה אין מיין לעבן?
ראש השנה האבן מיר געשריגן:
איז תורה מיין כבוד?
“הַ מֶּ לְֶּך!”
איז תורה מיין קרוין?
מיר האבן געקרוינט דעם אייבערשטן.
איז תורה מיין שיינקייט?
שמיני עצרת זאגט דער מלך צו אונז:
“קשה עלי פרידתכם”.
ז
“נועם האור” גליון יג בעזרת השם יתברך
ּתֹורה ,שֶּ ֻּכּלָּּה ְשמֹו
“וַה׳ אֱ ֹלקֵּ יכֶּם מַ לְ כְ כֶּם ,שֶּ ִּהיא הַ ָּ איך וויל זיך נישט שיידן פון אייך.
שֶּ ל הַ קָּ דֹוש בָּ רּוְך הּוא”. און שמחת תורה ענטפערן מיר:
שמחת תורה איז נישט דער סיום פון תשרי. רבונו של עולם ,מיר ווילן זיך אויך נישט שיידן פון
שמחת תורה איז ווי אזוי מיר נעמען תשרי מיט אינעם דיר.
גאנצן יאר. מיר נעמען דיין תורה מיט אונז.
דער כתר וואס מיר האבן געגעבן פארן אייבערשטן מיר וועלן איר ליב האבן.
ראש השנה - מיר וועלן איר מכבד זיין.
לייגן מיר יעצט אויפן ספר תורה. מיר וועלן זיך מיט איר בארימען.
און מיט דעם כתר גייען מיר אריין אינעם יאר. מיר וועלן איר מאכן פאר אונזער קרוין.
רבונו של עולם - און יעדעס מאל וואס מיר געבן כבוד פאר דער תורה -
איך נעם דיין תורה מיט מיר. קרוינען מיר נאכאמאל דעם אייבערשטן.
און מיט איר נעם איך דיר מיט אין מיין גאנצן יאר. ווייל:
לכל ענייני הגליון
דוד איגל
054-8498791
dudle148@gmail.com
ח
