באור החיים · BEOHR HACHAIM — נח (2026-10-12)

בעזרת השם יתברך
תשרפחנ ז״פשת
גל י ון א" קת ת
צא לאור
ע
יו
"י
ע"י הרה"ח ר' יחזקאל ווייס הי"ו (מאנטריאל)
הגליון
חתן הרבני החסיד ר' נתן פייטל פאשקעס שליט"א
לרגל שמחת נישואי בתו למזל טוב ובשעטו"מ נתנדב
משפחת וויינבערגער שיחי' פרנס פעולות
לע"נ חותנם הרבני החסיד ר' צבי ארי' ב"ר ישראל ז"ל
האיחוד
יארצייט ביום ט"ז חשון הבעל"ט לחודש חשון
נא שלא לקרותו בשעת התפלה וקריאת התורה
בעזהשי"ת
סדר הלימודים
במסגרת החבורות שע"י קהילתינו הק'
= פרשת לך לך = 718.451.8674 - 514.500.8674
0.333.015.0715 - 079.704.0074
ה' עמודים -מסכת סנהדרין ז' עמודים -מסכת מנחות
חזרת השבוע לימוד היום חזרת השבוע לימוד היום
קולו בקודש מרביה"ק זי"ע | דברות
חזרה חזרה דף נא: דף נה. שב"ק נח ושיחות קודש מרבינו שליט"א | דרשות
| שיעורים | חבורות | מעמדים | מאורעות
דף נב. דף נה: דף נב. דף נה: זונטאג
| מודעות | שמחות | אינטערוויו'ס |
דף נב: דף נו. דף נב: דף נו. מאנטאג מזון הנפש | עזר לתושבים | מעמבער
אפטיילונג | ואטהר ואתקדש | קהילות
דף נג. דף נו: דף נג. דף נו: דינסטאג ומוסדות | פרנסה ביחד | ועוד
דף נג: דף נז. דף נג: דף נז. מיטוואך
דף נד. דף נז: דף נד. דף נז: דאנערשטאג
חזרה חזרה דף נד: דף נח. עש"ק פרנס השיעורי תורה
בחינה הבאה ביום א' תולדות
על 'קול איחוד' לשבוע הבעל"ט
חבורת ז' עמודים -מח – :סב.
חבורת ה' עמודים -נא – .ס. לע"נ האשה החשובה מרת חי'
הערליכע שיעורים לימוד וחזרה ,שואל ומשיב ,ווי אויך צו טרעפן א חברותא
רופט קול איחוד טאהש
פעסיל בת ר' חיים ע"ה קרויס
514-500-8674 - 718-451-8674
ביי 4-1פון די מעין מעניו
יארצייט ו' חשון הבעל"ט
זכות השיעורי תורה דרבים יעמוד לו ולזרעו להתברך
בכל הברכות הכתובה בתורה עד עולם אמן
צא לאור
ע יו
"י
יארצייטן
פון רבותינו
הק' ואנשי
שלומינו וואס
געפאלט אין
די קומענדיגע
וואך
זכר צדיקים לברכה
תר"ח הרה"ק רבי יודא צבי בן רבי משה זי"ע -מ'ראזלא -דעת קדושים ז' חשון
תקנ"ח הרה"ק רבי מנחם נחום בן רבי צבי הירש זי"ע -מאור עינים י"א חשון
זכר חסידים לברכה
P: 718.451.8674 #80 F: 845.610.8674
ביה"ח דקריתינו תשפ"א האשה החשובה מרת חי' פעסיל בת ר' חיים ע"ה קרויס ו' חשון
הקדושה אשת הרה"ח ר' אשר ענזיל ע"ה 11 VAN BUREN DR. #205 MONROE N.Y. 10950
ביה"ח דקריתינו תש"ע האשה החשובה מרת שרה פרומט בת ר' יעקב שלמה ע"ה ניימאן ח' חשון
הקדושה אשת הרה"ח ר' שלום עזריאל ע"ה
ביה"ח ניו דזערסי תשל"א הרב החסיד ר' נפתלי צבי בן ר' יחזקאל שרגא הכהן ע"ה לאנדאוי ט' חשון פילצאליגע פראיעקטן צו פאראייניגן און סערווירן אנשי שלומינו
(סאטמאר)
גליון באור החיים | להתאחד בחורי טאהש | קול
ביה"ח בקרית הרב החסיד ר' יוסף בן ר' שמואל דוד ע"ה סאקס
יואל תשע"א י' חשון איחוד טאהש | חברה ש"ס | מתאחדת בלעטל |
טעלעפאון ביכל | פרנסה ביחד | ולויים בדוכנם
ביה"ח בקרית תשפ"ה הרב החסיד ר' יואל בן ר' משה אורי ע"ה בלויא י' חשון
יואל
ביה"ח דקריתינו תשע"ה הרב החסיד ר' ישעי' בן ר' יקותיאל יודא ע"ה פאוועל י"ב חשון
הקדושה לא הניח אחריו זש"ק די לעצטע געלעגנהייט אריינצושיקן בריוון,
מודעות ,און מזל טוב'ס פארן גליון ,איז:
ביה"ח וויזניץ תשפ"ג הרב החסיד ר' אברהם צבי בן ר' חנוך שלום הלוי ע"ה גליק י"ב חשון
מאנסי
מיטוואך 12:00מיטאג
ה ח י י ם ב צ ר ו ר צ ר ו ר ה נ ש מ ת ם ת ה א
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ב
המדור נתנדב ע"י מוה"ר חיים יואל פריעדמאן הי"ו (בארא פארק)
לרגל שמחת נישואי בנו החתן נטע מנחם ני"ו למזל טוב
ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן
באור פני מלך
פניני עבודת עבודה על פרשת השבוע
הרבה בדיבורים אלו ,היאך הקב"ה ברוב
חסדו וטובו ,התחסד עם האדם ,שהוריד
יכול להיות מכאן ולהבא איש צדיק.
שבת קודש הוא זמן
לדבק להשי"ת
(עבו"ע שפת"ק נח)
נשמה קדושה ,חלק אלוקי ממעל לתוך
גוף חומרי ,כדי לזכותו בקיום התורה
והמצות בעולם הזה ,אשר מתוך כך יזכה
* נח איש צדיק תמים היה
בדורותיו.
להנות מזיו השכינה לעולם הבא ,ואחר כשאדם עובר עבירה איתא בתיקו"ז" ,נח בא שבת דביה
שהקב"ה עושה עמו חסדים רבים כאלה,
האיך אפשר כי כאשר האדם נולד ילך
הוא גוזל תענוג מן ניחא דכולא" ,אפשר לרמז בזה ,דאפילו
אחר שרירות לבו ,למלאות תאוות גופו, הנשמה יש לאדם בימי השבוע דברים שמטרידות
הרי מצער בזה את הנשמה להיות עבד אותו ,ויש לו כמה מניעות שאינו יכול
ויאמר אלקים לנח קץ כל
לתאוות גופו ,והיאך אפשר לאדם להיות בשר בא לפני כי מלאה לעבוד את השי"ת כראוי ,לזה נתן
כפוי טובה כל כך ,לכפור ברוב הטובה הארץ חמס. הקב"ה את השבת קודש לדבקו ולעובדו,
שעשה עמו הקב"ה הרי גוזל בזה את כי שבת קודש הוא גאולת הנפש ,גאולה
פרש"י הק' כל מקום שאתה מוצא
הקב"ה ,וגוזל מן הנשמה את התענוג בתוך הגלות ,כמו כשבני ישראל היו
זנות ועבודה זרה אנדרלמוסיא באה
אשר ברצונו להשיג. במצרים ולא היו להם פנאי לעבוד את
לעולם והורגת טובים ורעים ,ואח"כ על
ואחר התבוננות זו ,יבין האדם ,כי בכל השי"ת היה משה פעל להם שיהיה יום
כי מלאה הארץ חמס פרש"י הק' לא
חטא אשר הוא חוטא נכלל בו גם איסור השבת זמן לנוח מן העבודה ,כן בכל דור
נחתם גזר דינם אלא על הגזל.
גזל שגוזל את הקב"ה ואת הנשמה ,ואין ודור השבת הוא מיוחד לנוח מן העבודה
לך גזלן וחמסן גדול יותר מזה ,וחלק הגזל ודקדקו המפרשים דברי רש"י הק' הגשמיות ולהידבק ברוחניות.
שבחטא נעשה לפעמים חרון אף ,יותר הנראים כסותרים ,דמתחלה אמר
וזהו רמז לנו הפסוק" ,נח" זהו יום
מן עצם החטא. שהמבול בא מפני זנות ועבודה זרה,
השבת" ,איש צדיק" ,דביום השבת יכול
ואח"כ אמר הגזל.
לזה אמר רש"י ,דלא נחתם גזר דינם האדם להיות צדיק ,אע"פ שהיה טרוד
אלא על הגזל ,דהצער השכינה מן החטא וביארו בספרים הק' הענין בזה ,על פי בששת ימי המעשה בפרנסה ובדברים
זנות ועבודה זרה על זה נחתם גזר דינם, מה שאנו אומרים בכל יום בברכת השחר, אחרים ,וג"כ רמז לנו הפסוק דע"י השבת
אע"פ שעל העצם החטא אינו בא עונש אלקי נשמה שנתת בי טהורה היא אתה קודש יכול להשריש בלבו קרבות לה'
גדול כזה. בראתה אתה יצרתה אתה נפחתה בי כדי לעבוד אותו בכל ימי השבוע ,וזהו
(עבו"ע פתג"ק נח) ואתה משמרה בקרבי וכו' ,שיש להתבונן "נח" – ע"י השבת קודש" ,איש צדיק"
ותגל נפשנו בישועתך ,אונז זאלן זיך שביבי
פרייען מיט די הייליגע תורה וואס ווערט
אנגערופן שעשועים ,און דעמאלטס וועט
מען שוין ממילא געהאלפן ווערן מיט אלע
אש
(שיח"ק ח"ב תכ"ז) מיני ישועות . קורצע טרעפליכע טייטשן
מתורתו של כ"ק מרן
רבינו הקדוש זיעועכ"י
ג תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
המדור נתנדב ע"י מו"ה משה מנחם יאזשעף הי"ו (טאהש)
לרגל שמחת הולדת בנו למזל טוב
ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן
דער הייליגער
רבי זאגט
ילקוט אמרים מכ״ק רביה"ק זי"ע מלוקט מספרי דבי רב -באידיש
בגמטריא 'הטבע' ,אין די זעקס טעג וואס מען קען דורכדעם זיך מדבק זיין
דורך שב''ק קען א
האט דער אייבערשטער באשאפן די צום אייבערשטן ,נאכדעם איז דא די
איד צוקומען צום
סדר הטבע ,און שבת האט ער גערוהט, עבודה פון די סעודות שבת ,דאס איז אן
אייבערשטן און דאס
כי בו שבת מכל מלאכתו ,ווייל שבת איז עקסטערע כח און א עקסטערע מתנה
ממשיך זיין אויף א
העכער די סדר הטבע ,אלע בריאים גייען וואס דער אייבערשטער האט אונז
געגעבן ,די אבות קומען צו די סעודות,
גאנצע וואך
צוריק צום שורש ,זאגט דער פסוק ''את
האלקים התהלך נח'' ,את קען טייטשן נאכדעם איז דא דער כח פון מתן תורה נח איש צדיק תמים היה בדורותיו.
פון ,ווי רש"י הק' זאגט די וואך את הארץ פונעם שבת ,שבת האט א כח פון מתן
תורה ,לכולי עלמא בשבת ניתנה תורה אין תיקו"ז הק' שטייט ,אז נח איז
כמו מן הארץ ,את העיר כמו מן העיר,
(שבת פ"ו ב') ,וביום השבת קודש שישו מרמז אויפ'ן שבת ,נח דא שבת דבי'
זאגט דער פסוק'' ,את האלקים התהלך
ושמחו כמקבלי מתן נחליאל ,מיט די נייחא דכולא ,לויט דעם קען זיין דער
נח'' ,דער נח ,דער שבת גייט אוועק
אלע בחינות קען זיך א מענטש אנקניפן רמז אין פסוק אזוי ,נח איש צדיק תמים
פון די טבע ,שבת גייען אלע ברואים
צום אייבערשטן ,יעדע חלק פונעם שבת, היה בדורותיו ,יעדע מדריגה ווערט
ארויס פון די סדר הטבע ,ממילא קען
האט אן עקסטערע כח צו ברענגן א אנגערופן א דור ,ווי דער הייליגער רבי
א איד דעמאלטס נתקרב ווערן ,אפילו
גאולה פאר'ן מענטש ,דאס טייטש תמים ר' אלימלך זי"ע שרייבט ,תמים היה ,נח
אינעם סדר הטבע משך די וואך האט
היה בדורותיו דורך אלע מדריגות ,אלע איז געווען גאנץ ,ער איז צוגעקומען צו
ער פארשידענע מניעות ,ער איז נאך
בחינות פונעם שבת ,קען א מענטש שלימות ,דורותיו ,ווייל ער איז געגאנגען
זייער ווייט ,אבער שבת גייט ער ארויס
פון אלעם ,און דורכדעם קען ער שוין צוקומען צו זיין א תמים ,א שלם ,צו זיין ממדרגה למדרגה.
דערלייכטן די טבע אויך ,קען ער שוין נאנט צום אייבערשטן ,ס'זאל זיין תמים קען זיין דעם רמז לגבי שבת ,אז
אריינלייכטן אין די ששת ימי המעשה תהיה עם ה' אלקיך. אינעם שבת איז דא פארשידענע
אויך. זאגט דער פסוק נאכדעם ,את מדריגות ,פארשידענע בחינות ,ס'איז
(עבו"ע שפת"ק) האלקים התהלך נח" ,אלקים" איז דא די עבודה פון די תפילות פון שבת,
המשך מעמוד ח'
יאר ,פאר זיך און פאר די קינדער ,השפעות טובות ברוחניות,
אידן זענען געקומען בעטן וואס זיי דארפן ,מען האט אנגעגרייט
ובגשמיות ,און סייעתא דשמיא אויף אלעס וואס מען טוט,
פעקלעך ,און דורך די תפילות יעדן טאג ,קומט אראפ פון דעם,
דער צדיק פון אויבן קוקט אראפ אויף אונז ,ער בעהט זיך ביים
זאל מען זעהן עס זאל נישט פארפאלן ווערן ,מען זאל עס נישט
אייבערשטן מען זאל אונז אריינשיינען ,אונז זענען דא אין א
שטעטל על קברו ,א שטאט וואס דער צדיק איז משפיע ,ער אוועקלאזן.
קוקט אראפ ,ער זאל אונז ווייטער היטן ,ער זאל פועל'ן אין הימל אונז שטייען יעצט אין חודש מרחשון ,מרחשון טייטשט דער
אונז זאלן שוין אויפגעראכטן ווערן ,עס שטייט (תהלים ק' כ"ט) ה’ קאזניצער מגיד זצ"ל ,אז עס איז א לשון פון מרחשין ,רעדן ,ווייל
למבול ישוב ,איז טייטש נאך דער מבול ,וואס דער אייבערשטער אין הימל רעדט מען יעצט דורך די חודש תשרי ,וואס מען האט
האט אוועקגעשיקט און אוועקגעווארפן אלע זינדיגע און אלע געטון אין דעם חודש ,וואס מען האט געבעטן ,זאגט אויף דעם
שלעכטס ,האט זיך דער אייבערשטער כביכול אראפגעזעצט, רביה"ק זי"ע אמת אין הימל רעדט מען דורך אונזערע תפילות
און געוויזן אז עס איז דא א באשעפער אויף דער וועלט ,און אז און בקשות ,אבער כדי עס זאל אנקומען צו אונז דארפן אונז
ער איז דער באשעפער ,דער זעלבע בעהט מען אויך ,וישב ה'
בעטן דעם אייבערשטן ,און אזוי וועלן מיר עס באקומען,
מלך לעולם ,די אלע רשעים און שונאים זאל מען אוועק נעמען
פון אונז ,און עס זאל זיין וישב ה’ מלך לעולם דער אייבערשטער
זאל זיך אראפזעצן און ווייזן אז ער איז דער קעניג אויף די וועלט,
ברכת הקודש
און אויף אלעמאל ,וה’ עוז לעמו יתן ה’ יברך את עמו בשלום, זאל דער אייבערשטער העלפן אידישע קינדער זעלן טאקע
ובא לציון גואל במהרה בימינו אמן. וויסן נאר פון גוטס ,און האבן גע'פועל'ט א לעכטיגע יאר ,א זיסע
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ד
המדור נתנדב ע"י מוה"ר מרדכי ארי' שפיטצער הי"ו (וומסב"ג)
ניצוצי קודש
לרגל שמחת אירוסי בתו למזל טוב -ולע"נ אביו הרה"ח ר' אלי' ב"ר מאיר משה ע"ה
ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן
תוכן דברות קודש ששמענו מאת
כ"ק מרן רבינו שליט"א
זיך שוין טאקע אויסגערייניגט ,אבער המבול ,וואס זענען זיי
מען דארף וויטער אנציען ,מען דארף אנדערש פון מיר ,נאר תוכן דב"ק בעת רעוא דרעוין
זיך ווייטער האלטן בקדושה בטהרה. דער אייבערשטער שב"ק פרשת נח
האט מיר געהאלפן, שנת תשפ"ה לפ"ק
מען האט געזאגט אין די הייליגע
און געזאגט ,בא אתה
טעג ,וכתוב לחיים טובים כל בני
וכל ביתך אל התבה, עס שטייט אין די וואכענדיגע סדרה,
בריתך ,ווען וועט זיין וכתוב לחיים
אבער ווען נישט וואלט איך געוועהן אלה תולדות נח נח איש צדיק תמים
טובים ,ווען עס וועט זיין כל בני
די זעלבע ווי די גאנצע דור ,איז שווער, היה בדורותיו את האלוקים התהלך נח.
בריתך ,מען וועט זיך האלטן בקדושה
וואס איז פשט אין דער מדרש ,דער
ובטהרה ,מען וועט אפהיטן דעם
ברית.
אייבערשטער זאגט דיר ,כי אתך ראיתי ד’ דיוקים בפרשתנו
צדיק לפני בדור הזה ,וואס זאגסטו,
פרעגט דער אור החיים הק’ פארוואס
דער זוהר הק’ ברענגט ,פארוואס כאשר עשו כן עשיתי.
זאגט דער פסוק תמים היה בדורותיו,
קומט אויס פרשת נח ,נאך די הייליגע
טעג ,ווייל עס קומט לערנען ,אז נאך להמשיך צריכין דורותיו טייטשט אסאך דורות ,דא
רעדט מען דאך נאר פון זיין דור ,אויב
די הייליגע טעג ,וואס דעמאלטס
אזוי וואלט געדארפט שטיין תמים הי'
זענען אידישע קינדער געווען
בדורו.
אינגאנצן הייליג ,זאל מען זעהן עס
ווייטער אנצוצוען ,אזויווי מען זעהט נאך דארף מען פארשטיין ,דער
אין פרשת נח אז עס איז געקומען ווען וועט זיין בעל הטורים שרייבט ,אז די ווערטער,
מבול ,ווייל מען האט זיך נישט "וכתוב לחיים טובים", האלוקי’ם התהל’ך נ’ח ,איז סופי
תיבות חכ"ם ,דארף מען פארשטיין
געהאלטן בקדושה ובטהרה ,דאס ווען עס וועט זיין "כל וואס וויל ער זאגן מיט דעם.
קומט אויפציוועקן דעם מענטש,
ער זאל וויסן ,האסט געענדיגט
בני בריתך" ,מען וועט ווייטער ,שטייט אין פסוק ,אז
דעם חודש ,האסט געענדיגט די זיך האלטן בקדושה דער אייבערשטער האט געהייסן נח,
הייליגע טעג ,יעצט גיי ווייטער אן ובטהרה. עשה לך תבת עצי גפר ,קנים תעשה
בקדושה ובטהרה. את התבה ,קנים איז די זעלבע לשון
נאך זאגט דער זוהר הקדוש ,עס ווי קן צפור ,זאגט דער מדרש ,אמר ר’
שטייט אין פסוק ,נח איש צדיק ,נח יצחק ,אזויווי פאר א מצורע נעמט מען
וואס האט זיך יא אויפגעפירט בקדושה א קן צפור ,און דורך דעם ווערט ער
גערייניגט ,די זעלבע וועט אויך די תיבה
בעבודת הימים
ובטהרה ,ווערט אנגערופן א צדיק ,די
זעלבע אויך ,ווען אידישע קינדער רייניגן די מענטשן אין דעם .דארף מען
פירן זיך אויף בקדושה ובטהרה ,ווערן הקדושים העעל"ט פארשטיין ,וואס האט איינס שייכות
מיטן צווייטן.
זיי אנגערופן צדיקים ,און אויף דעם פאר מיר וועלן פארענטפערן ,וועלן
שטייט' ,ועמך כולם צדיקים לעולם מיר זאגן אפאר ווערטער .אונז זענען ווייטער איז דא א מדרש ,אז ווען דער
ירשו ארץ' ,ווען אידישע קינדער פירן יעצט אריין אין חודש חשון ,אונז אייבערשטער האט געזאגט פאר נח,
זיך אויף בקדושה ובטהרה ,וועלן זיי זענען ארויס פון חודש תשרי ,אידישע בא אתה וכל ביתך אל התבה ,כי אתך
האבן עולם הזה און עולם הבא ,איז קינדער האבן זיך אויסגערייניגט, ראיתי צדיק לפני בדור הזה ,האט נח
דאך יעצט א געוואלדיגע זמן ,אידישע אייבערשטן, פארן אויסגעוואשן געזאגט פארן אייבערשטן ,איך בין די
קינדער וועלן ווייטער זיך מחזק זיין, רביה"ק זי"ע פלעגט זאגן ,מען האט זעלבע ווי מיין גאנצע דור ,כאשר עשו
און אנצוען ווייטער די קדושה וטהרה כן עשיתי ,איך בין אויך ביי דער דור
ה תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
מתפלל געוועהן אויף דעם.
לשמור את עצמו ואת פון די הייליגע טעג.
צריכין לילך בתמימות דורותיו מן הכלים לשמור מן היצה"ר אף
ולהראות כן להבנים הטמאים ולחזק האמונה אחר הימים הקדושים
דאס דארף יעדע טאטע וואס בה' די גמרא ברענגט אין מס’ סוכה,
האט א שטוב מיט קינדער צו טון, ליידער היינט בעיקבתא דמשיחא, אז רבי אחא בר יעקב ,ווען ער האט
אכטונג געבן אויף זיינע דורות ,די קומען ארויס פארשידענע כלים, געשאקלט לולב ואתרוג ,האט ער
קינדער זעהן וואס די טאטע'ס טוהן, דארף מען זיך אפהיטן פון דעם ,מען געזאגט ,רבונו של עולם זאל דער
איך גלייב נישט אז עס איז דא א איד זאל זיך האלטן בקדושה ובטהרה, לולב זיין א פייל אין דער אויגן פון די
וואס טוט עפעס נישט אויסגעהאלטן, אזוי אויך דארף מען זיך האלטן מיט שטן דער יצה"ר ,די גמרא זאגט דארט,
אלע עלטערן טוען נאר וואס איז אמונה פשוטה אינעם אייבערשטן, אז ר’ אחא בר יעקב האט עס טאקע
אויסגעהאלטן ,און אויב דארף ער מען האלט נאך א חודש וואס אידן געזאגט ,ער האט געמעגט ,אבער
יא א כלי ,טוט ער עס אויסגעהאלטן האבן מקבל געוועהן אמונה בה’, סתם א מענטש ,זאל נישט אזוי זאגן,
ע"פ הלכה ,נאר די קינדער וואס זעהן, מען האלט שוין נאך סוכות וואס איז כדי זיך נישט צו רייצן מיט די שטן
ווייסן נישט ,זיי פארשטייען נישט די געוועהן אהבת ה’ ,מען האט שוין דער יצה"ר .דער הייליגע מהרש"א
חילוק ,על כן דארף מען אכטונג געבן, געהאט יראה מיט אהבה ,דארף מען זאגט אויף דעם ,אז זאגן זאל מען
נישט צו ווייזן פאר די קינדער די אלע זעהן עס ווייטער אנצוהאלטן ,פאר עס טאקע נישט ,אבער אינזין האבן
זאכן ,און די קינדער זאלן וויסן ,אז זיך און פאר די קינדער ווייטער. במחשבה מעג מען יא.
אונז אליין פארשטייען גארנישט ,נאר
מען פאלגט בתמימות די דעת תורה, תירוץ על דיוק א’ די ספרים הקדושים -די תלמידי
בעש"ט -פרעגן ,ווי קען דאס זיין,
און אויב דער טאטע טוט עפעס אידישע קינדער האלטן נאך די
אז מען פארשטייט וואס עס
אנדערש ,האט ער זיך פארדעם דורך הייליגע טעג ,עס איז געוועהן צוויי
ליגט אויף א מענטש צו טוהן ,פאר
גערעדט מיט א דיין אדער מורה הייליגע טעג ראש השנה וואס מען
זיך און פאר זיינע קינדער ,קען מען
הוראה .דאס ווייזט אונז די פסוק, האט מבלבל געווען דעם שטן ,מיט
פארענטפערן די ערשטע קשיא,
תמים היה בדורותיו ,ער איז געגאנגען תקיעות דמיושב און תקיעות דמעומד,
פארוואס שטייט תמים היה בדורותיו
בתמימות ,און דאס האט ער געוויזן דער שטן איז דאך נישט דא געווען,
נישט בדורו ,איז די תירוץ ,אז די תורה
פאר זיינע קינדער. עס איז געוועהן יום הקדוש וואס מען
וויל זאגן ,אז נח האט אכטונג געגעבן
מען האט געלערנט במסגרת אויפצושטעלן ווייטער הייליגע דורות, שיקט אוועק דעם שטן ,ער זאל נישט
חבורת מזון הנפש ,אין מס’ סנהדרין, אויף דעם האט ער מתפלל געוועהן קענען מקטרג זיין ,אויב אזוי פארוואס
אז פארוואס איז זמרי בן סלוא דורך צום אייבערשטן ,אז זיינע דורות, זאל מען יו"ט סוכות נאך דארפן אינזין
געפאלן ,ווייל ער האט געפרעגט פון זאלן זיך קענען שטארקן אין אלע האבן ,אדער ווי ר' אחא בר יעקב ,צו
משה רבינו שאלות מיט שאלות, שוועריגקייטן וואס זיי וועלן דורך גיין, ארויסזאגן ,אז די לולב זאל זיין פיילן,
פארוואס דאס יא און פארוואס דאס דאס איז פשט ,בדורותיו ,נח אליין איז אין די אויגן פון די שטן ,ער איז דאך
נישט ,וועגן דעם איז ער אזוי ווייט טאקע נאר געוועהן בדורו ,אבער ער נישטא.
געפאלן ,אונז דארפן וויסן אז אונז האט אכטונג געגעבן אויפצושטעלן נאר וואס דען ,דער שטן איז נאך
פארשטייען נישט אלעס ,אונז פאלגן הייליגע דורות. אלץ מרקד בינינו ,ער איז אלעמאל
בתמימות ,תמים תהיה עם ה’ אלוקיך.
מען האט גערעדט מוצאי יו"ט ביים תירוץ על דיוק ב’ גרייט אויסצופירן זיין שלעכטע
רצונות ,וועגן דעם אפילו מען האלט
באגלייטן ,האב איך געזאגט אז מען מיט דעם קען מען פארשטיין וואס שוין נאך די הייליגע טעג ,מען האלט
זעהט ביי שמחות בית השואבה אז די בעל הטורים שרייבט ,אז האלוקי’ם שוין ביי סוכות ,דאך דארף מען
אידן האבן זיך געפריידט דארט ,וואס התהל’ך נ’ח איז סופי תיבות חכ"ם, ווייטער מלחמה האלטן מיט אים,
האט מען דארט געטוהן ,מען איז אזויווי דער קאזניצער מגיד זאגט, וועגן דעם ברענגט מען אן אתרוג
געגאנגען פון ביינאכט ביז צופרי ווען איזהו חכם הרואה את הנולד ,ווער וואס ווייזט אויפן הארץ ,הדסים וואס
מען האט געגאסן די וואסער אויפן איז א חכם דער וואס זעהט דעם נולד, ווייזט אויפן אויגן ,ערבות וואס ווייזט
מזבח ,א גאנצע יאר גיסט מען נאר דהיינו אז עס קען קומען שווערע אויפן מויל ,כדי צו ווייזן אז דער שטן
וויין ,סוכות אויך וואסער ,זאגט דער צייטן ,און אז עס גייט קומען שווערע איז נאך מרקד בינינו ,און מען דארף
הייליגע בעל התניא ,מילא וויין האט צייטן ,און דאס איז נח געוועהן ,ער זיך ווייטער אפהיטן ,די הארץ די אויגן
א טעם ,עס האט א קאליר עס איז א האט געזעהן דעם נולד ,און ער האט און די מויל ,בקדושה ובטהרה.
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ו
תורה ,די כולל אינגערלייט זענען זיך איז געווען ,אז יעדעס יאר זוממער זאך פאר זיך ,אבער וואסער וואס האט
קובע עתים אין די כוללים ,די בחורים האט ער געקויפט אסאך סחורה ,און נישט קיין טעם און נישט קיין קאליר,
אין ישיבה ,די קינדער אין חדר ,אלעס אויפגענייט מאנטלען ,און ווינטער ווען און עס שטייט נישט בפירוש און די
גייט ב"ה ווייטער אן ,אונז דארפן וויסן, עס איז געווארן קאלט ,האט ער אלעס תורה ,נאר עס איז אנגענומען אזוי ביי
אז אונז דארפן טוהן פארן אייבערשטן, פארקויפט .איז געוועהן איין יאר ,וואס די חכמים ,ביי די כהנים ,הלכה למשה
און דער אייבערשטער וועט אונז די ווינטער איז נישט געווען אזוי קאלט, מסיני ,האבן אידן געמאכט פון דעם
צוהעלפן ,מען דארף דאך סייעתא און מענטשן האבן נישט געדארפט אזא גרויסע שמחה ,זעהט מען פון
דשמיא ,אונז וועלן טוהן א אתערותא קויפן קיין נייע מאנטלען ,און די חסיד דעם ,אז א איד דארף גיין בתמימות
דלתתא ,און דער אייבערשטער וועט האט זיך געטראפן אן קיין פרנסה, מיט וואס די חכמים זאגן ,מען דארף
טוהן א אתערותא דלעילא. זיינע קינדער האבן געשריגן פאר א וויסן אז תמים תהיה עם ה’ אלוקיך,
מען דארף נישט אלעס פארשטיין,
שלא יעזוב את התורה
שטיקל ברויט ,ער האט אבער נישט
געהאט קיין עסן אינדערהיים .איין מען קען פרעגן ,אז מען ענטפערט
אפי’ יום אחד טאג האט מען אים פון הימל געשיקט ענטפערט מען ,אבער פרעגן ווייטער
איינעם ,און יענער האט געזאגט ,איך פארוואס אהין פארוואס אהער ,טויג
אין די וואכענדיגע סדרה זעהט
וויל אפקויפן די גאנצע סחורה ,אבער שוין נישט ,און מען פאלט אוועק.
מען א געוואלדיגע זאך ,עס איז דא
א מסורה ,אז עס שטייט פיר מאל דער חסיד וואס האט נאך געהאלטן עס געפאלט די וואך די יארצייט
די ווארט "הלוך" .דא ביי די מבול פארן דאווענען און פארן לערנען, פונעם הייליגן רוזין'ער זי"ע ,האט
שטייט ,וישבו המים מעל הארץ הלוך אים האט ער געזאגט ,עס שטייט ואהבת את
ושוב ,ווייטער שטייט ,והמים היו הלוך ה’ אלוקיך ,א איד דארף דינען דעם
וחסור ,ביי אברהם שטייט ,ויסע אברם אייבערשטן מיט אהבה ,ווייל מיט
הלוך ונסוע ,ביי יצחק שטייט ,ויגדל ליידער היינט יראה טוט מען נאר ווען מען שטייט
האיש וילך הלוך וגדול. אויף דיר ,מיט אהבה טוט מען אויך
בעיקבתא אן דעם ,פאר דעם אליין ווייל דער
זענען די תלמידי בעל שם טוב
זי"ע מבאר ,אז עס איז מרמז
דמשיחא ,קומען ארויס הייליגע באשעפער האט אזוי
אויף א איד וואס לערנט תורה, פארשידענע כלים ,דארף געזאגט ,אפילו איך פארשטיי
נישט ,וויל אהבה מיינט איך האב
אויב איז ער 'הלוך ושוב' ער גייט מען זיך אפהיטן פון דעם, אים ליב ,און וואס ער זאגט נעם
ווייטער און ווייטער ,דעמאלטס
'הלוך וגדול עד כי גדל מאד' ,ער
מען זאל זיך האלטן איך אן ,דער אייבערשטער זאגט
וואקסט זייער גרויס ביז ער וואקסט בקדושה ובטהרה אז מען זאל לערנען די הייליגע
א גרויסע תלמיד חכם .אויב אבער תורה ,לערנט מען ,אז מען טוט אזוי
'הלוך ונסוע' ער לערנט און גייט קען מען ווייטער אנצוען פאר זיך און
אוועק ,דעמאלטס אם תעזבנו יום פאר די דורות ווייטער ,פארשטייט זיך
מיומים אעזבך ,אויב לאזט ער נאך מיט אהבה דארף מען אויך האבן
זאגנדיג אפגעזאגט,
איין טאג ווערט עס נאך איין און נאך סייעתא דשמיא ,מען זאל זיך קענען
איך טוה נישט קיין סחורה פארן
איין ביז ער ווערט 'הלוך וחסור'. אפהיטן ,מען זאל זיך קענען האלטן.
דאווענען און לערנען ,פאר איך
די אלע פיר הלוך’ס קומען צו האב נאך גארנישט געטוהן פארן דאס איז נח געוועהן ,אזויווי עס
לערנען ,אז א איד טאר זיך נישט אייבערשטן .און דא האט זיך דער שטייט ,אלה תולדות נח נח איש
אפלאזן פון די הייליגע תורה אפילו רוזינער אפגעשטעלט .ביז דא גייט צדיק ,די פסוק זאגט אז ער איז געווען
איין טאג ,דאס איז שייך פאר יעדע דער מעשה .אז א איד איז געוועהן נח לשמים ונח לבריות ,ער איז געווען
איד ,אפילו א בעל הבית און אוודאי אלעס גרייט צו פארלירן ,נאר פארן גרינג צווישן מענטשן ,און ער איז
די בחורים די כולל אינגעלייט און אייבערשטן. געווען גרינג צום אייבערשטן ,וואס
קינדער וואס לערנען די הייליגע תורה, דער אייבערשטער האט געזאגט טוהן
וואס איז געווען ווייטער ,דאס איז האט ער געטוהן ,און וואס ער האט
די תורה איז מגנא ומצלא בין בעידנא
שוין נישט נוגע ,דער אייבערשטער געזאגט נישט טוהן האט ער נישט
דעסיק ביה ,ובין בעידנא דלא עסיק
האט ווייטער געפירט זיין וועלט .דאס געטוהן ,אן קיין קשיות.
ביה ,מען דארף זיך נאר אריינלייגן אין
די תורה ,און עס וועט אונז באגלייטן. דארף מען זיך ארויסלערנען ,דאס
האט ער אונז געלערנט ,אונז גייען ב"ה דער הייליגן רוזינער זי"ע האט
עס שטייט פון די הייליגע רבי ווייטער אן ,אונז לערנען די הייליגע איינמאל פארציילט א מעשה ,אז עס
משה לייב סאסובער זי"ע ,אז ווען איז געוועהן א חסיד ,וואס זיין פרנסה
ז תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
האט דורך דעם מוחל געווען אלע הילף ,וואס ער האט רחמנות געהאט מען זאגט יעדן טאג אתה חונן לאדם
עבירות ,היינט זענען מיר עס מקיים אויף אים ,און אים געראטעוועט פון די דעת וכו' ,דארף א מענטש בעטן
מיטן זאגן ,און דאס וועט זיין פאר נסיונות ,ווייל ער האט מתפלל געווען. אזויווי ער בעהט ביי ונתנה תוקף,
א אתערותא דלתתא ,און אזוי וועט דאס איז געוועהן נח איש צדיק ,ווייל אז ער זאל צוקומען צו חכמה בינה
דער אייבערשטער טוהן אתערותא ער וואלט געקענט טוהן ווי זיין גאנצע דעת ,די ראשי תיבות פון ח’כמה
דלעילא ,ער וועט מער נישט ברענגען דור ,אבער ער האט נישט ,ער איז ב’ינה ו’דעת איז די ראשי תיבת פון
קיין מבול. געגאנגען דאווענען צום אייבערשטן, ח’יל ב’לע ו’יקיענו ,וואס דאס האט
ליידער דארף מען אויף די וועלט אז ער זאל אים ראטעווען ,און אזוי איז מען אינזין אויב מען איז ח"ו דורך
אסאך רחמים ,אסאך רחמים דארף געוועהן ,עס איז דא א באשעפער ,ער געפאלן ,ווי אויך דארף מען אינזין
מען ,עס איז דא וואס מען ווייסט ,און קען אונז ראטעווען פון אלע שווערע האבן אז דער אייבערשטער זאל אין
עס איז דא וואס מען ווייסט נישט, נסיונות ,נח איז געוועהן נח לשמים, אונז אריינשיינען די אור התורה ,עס
עס איז דא וואס מען זאל אפילו ווייל ער האט געבעטן דעם אייבערשטן, זאל בלייבן אין אונז ,אונז זאלן עס
נישט וויסן פון דעם ,לאמיר ברענגען און דער אייבערשטער האט אים ליב פארשטיין.
א ריח ניחוח פארן אייבערשטן ,אזוי
וועט דער אייבערשטער זאגן אז איך
געהאט ,און אים ארויס געראטעוועט.
תירוץ על דיוק ג’
אונזער דור איז נישט ווי זיין דור,
ברענג מער נישט קיין שלעכטס ,איך דאס איז וואס די תורה זאגט דא
אונז האבן ב"ה א תורה ,אונז ווייסן
וועל ברענגען נאר גוטע זאכן. ווייטער ,דער אייבערשטער זאגט
וואס יא און וואס נישט ,דארף מען
פאר נח ,עשה לך תבת עצי גפר קנים
קביעות עתים לתורה זעהן צו טוהן וואס מען דארף ,און
נישט טוהן וואס מען טאר נישט ,אונז
תעשה את התבה ,קינים טייטשט
ושלא יצא מביהמד וועלן אזוי טוהן ביז דער אייבערשטער
שטיבלעך ,אזויווי קן צפור ,וואס
מתחלת התפלה עד סופו וועט העלפן ,אויף דעם ווארט מען,
מיינט א נעסט ווי די פייגל וואוינט,
תעשה את התבה ,תבה ,קען טייטשן
אויף דעם זענען אידן מתפלל ,אז דער
אונז טוהן אזוי אונז האלטן זיך א ווארט ,איז די פסוק מרמז ,קינים
אייבערשטער זאל אונז אריינלייגן
הייליג ,אונז גייען אריין אין די נייע תעשה את התבה ,מען זאל מאכן די
אין די תורה ,און העלפן אז מען זאל
חודש ,אין די נייע יאר ,מען גייט אריין ווערטער פון דאווענען עס זאל זיין ווי
קענען דאווענען און לערנען ווי עס
אין די ווינטער ,עס קומט יעצט די א שטיבל ,וואס מען גייט אריין אין
דארף צו זיין.
לאנגע ווינטער נעכט ,דארף מען זעהן דעם ,די זעלבע זאל מען זיך אריינלייגן
קובע צו זיין עתים לתורה ,און קומען
גדלת אמירת קרבנות אין די ווערטער ,וואס מען רעדט צום
צום דאווענען באצייטנס ,איך רעד צו
מיר אויך ,איך רעד נאר הויעך ,וואס וקטורת אייבערשטן ווען מען דאווענט צו אים
און דעמאלטס וועט זיין אזויווי א קן
עס שטייט אין די ספרים הקדושים, עס שטייט אין די סדרה א צפור וואס רייניגט א מצורע ,וועסטו
וואס די תלמידי בעש"ט ברענגען, מורא'דיגע זאך ,פון וואס מען קען זיך ריין ווערן דורך די ווערטער וואס דו
אונז אלע דארפן זעהן צו קומען צום ארויסלערנען א געוואלדיגע לימוד ,עס רעדסט צום אייבערשטער.
דאווענען באצייטנס ,דאווענען ווי שטייט אין פסוק אז נח ווען ער איז
עס דארף צו זיין ,נישט ארויסלויפן ארויס פון די תבה ,האט ער מקריב תירוץ על דיוק ד’
בשעתן דאווענען ,מען בעהט דעם געוועהן קרבנות ,שטייט דארט ,וירח דאס האט דער אייבערשטער
אייבערשטן ער זאל אונז געבן ה’ את ריח הניחוח ויאמר ה' אל לבו געזאגט פאר נח ,בא אתה וכל ביתך
השפעות טובות ,פרנסה ,געזונט ,און לא אסף לקלל עוד את האדמה ,וועגן אל התבה כי אותך ראיתי צדיק לפני
אלעס וואס מען דארף ,זאל מען ח"ו די ריח הניחוח וואס נח האט געמאכט, בדור הזה ,איז געוועהן שווער די
נישט ארויסלויפן סוף דאווענען ,ווייל האט דער אייבערשטער געזאגט אז מדרש ,אז נח האט געזאגט איך בין
דער אייבערשטער הערט אונזערע ער וועט שוין מער נישט ברענגען א די זעלבע ווי מיין דור ,כאשר עשו כן
תפלות ,און ער גרייט אונז אן פעקלעך מבול אויף דער וועלט ,נאר א רעגן עשיתי ,לכאורה איז דאך נישט אזוי
מיט ישועות ,אבער דער אייבערשטער בויגן ווען מען דארף. געוועהן ,עס שטייט דאך נח איש צדיק,
געבט נישט אלעס אויף איינמאל ,נאר
אידישע קינדער קומען אריין צום נאר פשט איז ,אז דאס וואס ער זאגט
צעביסלעך ,אזויווי די מן ,האט דער
דאווענען ,מען זאגט קרבנות מיט אז איך בין די זעלבע ,מיינט נישט אז
אייבערשטער געגעבן עקסטער נישט
קטורת ,עס איז דאך זייער וויכטיג, איך טוה די זעלבע מעשים ,נאר אונז
אויף איינמאל ,ווייל ער האט געוואלט
אונז האבן נישט קיין ביהמ"ק ,ווען די זענען דורך די זעלבע נסיונות ,נאר נח
מען זאל בעטן פאר עס יעדן טאג.
ביהמ"ק איז געשטאנען ,איז עס געווען האט זיך טאקע געשטארקט ,און דאס
עס איז יעצט געווען די הייליגע טעג, א געוואלדיגע זאך ,דער אייבערשטער איז געקומען נאר מיטן אייבערשטנס
המשך בעמוד ג'
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ח
א ווארט צום
שבת טיש
געקליבענע תורות און מעשיות נאכצוזאגן ביים יו״ט טיש
א תורה אויף די
רבי ר' בונם פון פשיסחא זי"ע געטייטשט, בקש ,אמר דור המבול היו ח' נח ובניו
אז עס איז דא אויבן אין הימל אסאך שערים ונשיהם ולא הצילו על דורם ,ועל ט' ע"י
"אסאך טויערן" ,צוויי פון די טויערן זענען
נאנט איינס לעבן די אנדערן ,דאס זענען
צירוף כבר בקש ולא מצא".
לויט דעם איז אבער שווער ,ווייל
פרשה
תולדותיהם של צדיקים ,די שער פון האבן
קינדער ,און די אנדערע איז מעשים טובים,
אברהם האט מתפלל געווען אויף ניין אלה תולדות נח נח.
צדיקים מיט'ן צירוף פון דעם כביכול אלס
דער וואס טוט חסד איינער מיט'ן אנדערן. מען זאגט נאך פונעם יהודי הקדוש פון
צענטער ,און ווען דער באשעפער האט
האט דער לב שמחה געזאגט צו דער באפוילן פאר נח צו בויען דעם תיבה האט פרשיסחא זי"ע'' :מענטשן טענה'ן אז זיי
איד ,אז דו האסט געעפענט די שער פון טון דאך נאך מתושלח געלעבט ,אינאיינעם ארבעטן אזוי שווער נאר פאר די קינדער ,און
חסד ,קענסטו זיך גרינג אריין כאפן אין די מיט נח'ס פרוי און זיינע דריי קינדער מיט בעטן אלעמאל א ברכה פאר די קינדער ,אז
אנדערע שער פון האבן קינדער .וכך הוה, זייערע פרויען ,איז דאך געווען ניין ,איז זיי זאלן אויסוואקסן צדיקים און ערליכע אידן.
דער איד איז געהאלפן געווארן מיט קינדער.. שווער דעמאלטס פארוואס האט ער נישט און די קינדער ווייטער טוען די זעלבע ,ווען
מתפלל געווען און מצרף געווען דעם זיי וואקסן אויף אנשטאט צו ארבעטן אויף
* אייבערשטער כביכול אלס צענטער? זיך ,מוטשען זיי זיך אויך פאר די קינדער''.
פלעגט דער יהודי הקדוש זאגן'' :איך ווארט
אבער לויט רש"י הק' דא ,שטימט שוין אזוי לאנג צו זעהן דעם לעצטן קינד,
ומוראכם וחתכם יהי' על כל חית עס זייער גוט ,ווייל אברהם אבינו ע"ה דער וואס אלע האבן געבעטן און זיך
הארץ. האט נישט געדארפט קיין סעד לתומכו, געמוטשעט פאר זיינעט וועגן ,נאר וואס דען,
דער הייליגער רבי משה סאווראנער זי"ע האט ער דעריבער געקענט מצרף זיין יעדער דארף טאקע זעהן זיך אינזין צו האבן
האט דערציילט ,אז ווען דער גרויסער גאון דעם אייבערשטן ,אבער נח וואס זיין מען זאל אליין אויסוואקסן א לייט''.
וקדוש דער פני יהושע זי"ע איז געווען רב גאנצע צדקות איז נאר געווען מיט'ן הילף
פונעם רבוש"ע ,איז ער דאך שוין געווען דאס זאגט דא דער פסוק' ,אלה תולדות
אין פראנקפורט פלעגט ער זיך פירן אנצוטון
אריינגרעכנט אין די ניין צדיקים ,האט נח נח נח' -נח האט נישט געארבעט נאר
טלית ותפילין אין שטוב ,און ווען ער האט
נישט געקענט נאכאמאל מצרף זיין דער פאר די קינדער ,נאר האט זיך זעלבסט
געהאט אויף זיך דעם טלית ותפילין פלעגט
רבש"ע משלים צו זיין פאר צען. געזען אלס קינד און האט געהארעוועט
ער אריינקומען אין שוהל.
אויף זיך ,ער איז געווען דער זוהן ,וואס
(חתם סופר)
איינמאל ווען ער איז ארויס פון שטוב האט פארשטאנען אז אויך אויף אים ליגט
אויפ'ן וועג צום שוהל זעהט ער ווי די
גאסן זענען גענצליך ליידיג .ער האט זיך
# א פליכט צו דינען דעם אייבערשטען,
און דאס מיינט אויך דער מאמר חז"ל
א מעשה אויף די
שטארק געווואנדערט וואס עס האט היינט (סנהדרין קט) שעיקר תולדותיהם של צדיקים
פאסירט ,ביז ער האט פלוצלינג באמערקט מעשים טובים ,אז די צדיקים זעהן אין די
ווי א גרויסע בער קומט אים אנטקעגן,
דער פני יהושע האט גלייך פארשטאנען
פרשה מעשים טובים כאילו זיי זענען די קינדער.
(היהודי הק' מפרשיסחא זי"ע)
אז דאס איז דער סיבה פארוואס קיינער
איז נישט אין גאס ,די שטאטלייט האבן תולדותיהם של צדיקים. את האלקים התהלך נח.
מורא פונעם שעדליכן חיה ,און יעדער איז עס איז אמאל געווען א איד וואס האט
רש"י ,ובאברהם הוא אומר אשר התהלכתי
געבליבן איינגעשפארט אין די הייזער. נעבעך נישט געהאט קיין קינדער פאר
לפניו ,נח היה צריך סעד לתומכו אבל אברהם
דער הייליגער פני יהושע האט אסאך יארן .איז אמאל אויסגעקומען ,אז
היה מתחזק ומהלך בצדקו מאליו.
אראפגענומען זיין טלית פון זיין הייליגע דער הייליגער לב שמחה פון גור זצ"ל
האט געדארפט האבן א וויכטיגע טובה מען קען פארענטפערן פארוואס נח
פנים ,און גייט צו מיטן פולסטן רואיגקייט
פון דער איד ,און דער איד האט עס געטון האט נישט מתפלל געווען אויף זיין דור
צום גרויסן בער ,און קוקט אים אן ,ווען
מיט זיין גאנצן הארץ. אז זיי זאלן ניצל ווערן פונעם מבול ,ווייל
דער בער האט געזעהן דאס הייליגע
שפעטער ביי סדום שטייט ווען אברהם
געשטאלט פון דעם פני יהושע ,איז ער האט דער לב שמחה געזאגט צו דער איד,
אבינו האט מתפלל געווען 'אולי ימצאון
אנטלאפן פון שטאט ,און מער האט אים אז עס שטייט אין רש''י "תולדותיהם של
שם עשרה' זאגט רש"י "על פחות לא
נישט צוריקגעזעהן אין שטאט. צדיקים מעשים טובים" ,האט דער הייליגער
ט תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
ביאור הלכה
הלכות וביאורים מתוך ספרי בית נאמן בישראל
אשר עדיין לא ראו אור הדפוס
מאת הגאון הגדול דומ"ץ קריתינו הק' שליט"א
משרתת עכו"ם
שלחן ערוך (יו"ד סימן קנ"א סי"ד) אז מען גריסט אים ווי ווייניגער ,מען האט מתיר
טאר נישט לויבן אדער רומען א גוי'שע געווען נאר וויפיל עס פאדערט זיך וועגן
בבית ישראל
משרתת ,למשל מען טאר נישט זאגן דרכי שלום ,און אזוי ווערט געפסק'נט אין
אז זי ארבעט זייער גוט ,אדער זי איז א שלחן ערוך (יו"ד סימן קמ"ח ס"י).
געשיקטע ,א.ד.ג ,.אויך טאר מען נישט
זעט מען פון די גמרא ,אז נאר וועגן
רומען איר מהות ,אז זי איז קלוג ,אדער זי
דרכי שלום האט מען מתיר געווען צו זאגן
איז ארענטליך ,אדער ערליך א.ד.ג ,.ווייל
שלום ,און וועגן דעם זאל מען ענדערש
רייניגן די שטוב דורך א גוי'שע
דאס רומען גוים ברענגט נאנטשאפט צו משרתת (ב)
אנהייבן צו זאגן שלום ,כדי מען זאל נישט
גוים ,און מען קען זיך לערנען פון זייערע
מעשים ,און דאס גייט אריין אין די איסור
פון "לא תחנם" ,אז גוים טארן נישט האבן
דארפן צו זאגן צוויי מאל שלום.
אבער די פוסקים שרייבן ,אז דאס איז
*
חן אין אונזער אויגן. נאר ווען מען גריסט אויף לשון קודש
מיטן לשון "שלום" ,ווייל דאס איז דער זהירות ביי א גוי'שע
פעלער וואס מען מעג רומען נאמען פונעם אייבערשטן ,אבער צו גריסן משרתת
אויף א אנדערע לשון ווי למשל א גון-
עס זענען דא פעלער וואס מען מעג אין די פריערדיגע מאמר האבן מיר
מארגן ,אדער א גוטן-טאג ,א.ד.ג ,.מעג
זיי רומען ,דאס איז ווען דאס רומען געשריבן אז די חכמים האבן געאסר'ט
מען זאגן אפילו צוויי מאל (טו"ז ס"ק ו') ,און
ברענגט א נוצן ,למשל :ווען דורכן רומען זיך צו באפריינדן מיט גוים ,און זיי
דער ברכי יוסף שרייבט אז אויף דעם
אז זי ארבעט גוט ,וועט זי טון איר ארבעט האבן געאסר'ט פארשידענע זאכן ,אין
פארלאזט זיך די וועלט צו גריסן פאר די
מיט מער חשק ,אזוי אויך ווען א שכנ'טע דעם מאמר האבן מיר געשריבן בעזרת
גוים (והש"ך שם מפקפק בזה).
פרעגט זיך נאך איבער איר ,ווייל זי השי"ת נאך עטליכע זאכן וואס די חכמים
וויל וויסן צי זי זאל איר נעמען פאר א קומט אויס אז מען מעג גריסן פאר די
האבן געאסר'ט זאכן וואס ברענגען
משרתת א.ד.ג ,.וואס דעמאלטס מעג מען גוי'שע משרתת גאד-מארנינג ,אדער גאד-
פריינדשאפט ,און מען דארף אכטונג
זאגן אירע מעלות ,אבער סתם צו רומען דעי ,א.ד.ג.
געבן אין די זאכן.
אירע מעלות איז אסור. באמערקומג
א.
ג. שטייט אין ספר חסידים אז די וואס
שעלטן דעם גוי בשעת'ן גריסן ,אפילו
דער גוי פארשטייט נישט וואס דער איד שאלה :מעג מען גריסן
שאלה :מעג מען געבן א פאר די גוי'שע משרתת,
גוטע עצה פאר א גוי'שע זאגט ,און ער מיינט אז ער גריסט אים זיי
למשל זאגן גאד-מארנינג,
משרתת? טוען א עבירה ,ווייל דאס איז א גניבת
אדער גאד-דעי?
דעת (ספר חסידים סימן נ"א).
תשובה :מען טאר נישט געבן א עצה תשובה :שטייט אין די גמרא (גיטין דף
ב.
פאר א גוי'שע משרתת ,אויסער אויב ס"א ע"א) אז מען מעג גריסן פאר א גוי און
דאס איז פאר די אייגענע טובה ,אדער זאגן שלום ,וועגן דרכי שלום ,און וויבאלד
א טובה פון א צווייטן איד ,און וועגן דרכי שאלה :מעג מען לויבן א דער סדר איז אז דער וואס הייבט אן צו
שלום מעג מען אפילו עס איז א טובה גוי'שע משרתת ,למשל
זאגן פאר די משרתת, גריסן זאגט נאר איינמאל שלום ,און דער
פאר די משרתת אליין. אדער פאר אנדערע וואס ענטפערט זאגט צוויי מאל שלום,
מענטשן ,אז זי ארבעט דעריבער ווען מען זעהט א גוי און מען
ד. זייער גוט ,אדער אז זי איז וויל אים גריסן זאל מען קודם גריסן דעם
זייער געטריי ,אדער אז זי גוי און זאגן נאר איינמאל שלום ,און נישט
שאלה :מעג מען געבן איז א קליגע א.ד.ג?. ווארטן אז דער גוי זאל קודם גריסן ,ווייל
א ברכה פאר א גוי'שע דעמאלטס וועט מען אים דארפן זאגן צוויי
משרתת? תשובה :עס ווערט געפסק'נט אין מאל שלום ,און עס איז בעסער אז מען
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש י
אז די מצות עשה פון "ביומו תתן שכרו" און אזוי אויך פארקערט עס זענען געווען תשובה :א גוי'שע משרתת וואס איז
איז שייך אויך ביי א גוי ,דעריבער שרייבן מענטשן וואס האבן נישט צוריק געגעבן אין א עת צרה ,זי אדער איינער פון איר
פוסקים ,אז לכתחלה זאל מען באצאלן א אבידה פון א גוי ,כאטש עס וואלט משפחה דארף א רפואה ,אדער א אנדערע
אויך פאר א גוי אינעם זעלבן טאג נאך געקענט ארויסקומען פון דעם א קידוש ישועה ,מעג מען איר אנוואונטשן ,אזוי אויך
זיין ארבעט. השם ,און זיי האבן נישט מצליח געווען מעג מען איר וואונטשן אז זי זאל פארן און
(באר הגולה סימן שמ"ח ס"ב בשם ספר חסידים.). צוריק קומען געזונטערהייט (דרכי תשובה סימן
און דער קב הישר שרייבט ,מיט דעם
לשון :עס איז א גרויסע ווארענונג פאר די קנ"א ס"ק כ"ט ,בשם ספר חסידים סימן תשמ"ו).
אלע מענטשן וואס זיי הערן די געבעט
.3מען איז מחויב צוריק צו געבן
ה.
פון זייער ארבעטארער אפילו א גוי ,וואס אויב דורך דעם וואס מען וועט נישט
בעטן זיך אז מען זאל זיי באצאלן פאר צוריק געבן די אבידה ,קען ארויס קומען
זייער ארבעט ,און מען שטופט זיי אפ פון דעם א חילול השם ,למשל זי האט שאלה :א גוי'שע
און מען באצאלט זיי נישט אין די צייט, עס פארלוירן אין די אידישע שטוב אדער משרתת האט עפעס
עס איז נישטא א גרעסערע חילול השם אין חצר ,און אז מען וועט עס נישט צוריק
פארלוירן ,אדער עפעס
איבערגעלאזט ביי א איד
גרעסער פון דעם ,און די שטראף איז געבן וועט זי חושד זיין אז איינער פון די אינדערהיים ,און זי ווייסט
נאנט צו קומען ,און זייער פארמעגן וועלן אידן האט דאס געגנב'ט ,ביי אזא פאל נישט ווי זי האט עס
ווערן פארלוירן ,און אפילו יעצט גייט איז מען מחויב צוריק צו געבן די אבידה. איבערגעלאזט ,דארף מען
זיי גוט ,וועלן זיי צום סוף ארעם ווערן, מקיים זיין די מצוה פון
דעריבער דארף יעדער מענטש אכטונג ו. השבת אבידה?
געבן נישט נכשל צו ווערן אין דעם ,נאר
באצאלן אין די צייט (קב הישר פרק י"ד). שאלה :איז דא א חיוב תשובה :עס איז דא אין דעם דריי
באמערקונג צו באצאלן פאר די אופנים :אופן .1מען טאר נישט צוריק
גוי'שע משרתת אין דעם געבן ,אופן .2ווער עס גיט צוריק איז
עס איז דא ווער עס איז מעורר ,אז זעלבן טאג וואס זי האט געלויבט ,אופן .3מען איז מחויב צוריק צו
כאטש מען דארף צאלן אפילו פאר א גוי געארבעט? געבן ,ווי פאלגענד:
אין דעם טאג נאך זיין ארבעט ,כדי עס זאל
נישט ארויס קומען פון דעם א חילול השם, תשובה :מן התורה איז דא א חיוב .1מען טאר נישט צוריק געבן
פונדעסטוועגן זאל מען נישט באצאלן פון צו באצאלן פאר אן ארבעטארער זיין
פאראויס פאר מען האט געענדיגט די סתם אזוי ווען א גוי'שע משרתת
געהאלט אינעם זעלבן טאג פון די ארבעט, פארלירט עפעס ,טאר מען דאס נישט
ארבעט ,ווייל דער חיוב צו באצאלן איז
און איינער וואס באצאלט איינמאל א צוריק געבן ,און אויב מען גיט דאס צוריק
ביים סוף טאג נאך זיין ארבעט ,און נישט
וואך ,אדער איינמאל א חודש ,דארף איז מען עובר א עבירה ,ווייל אין די תורה
פאר מען האט געענדיגט די ארבעט (שו"ת
תשובות והנהגות ח"ב סימן תש"ל). באצאלן אין די לעצטע טאג פון וואך שטייט ,אז מען זאל צוריק געבן "אבידת
אדער פון חודש ,און ווער עס באצאלט
המשך יבוא אי"ה נישט איז עובר אויף די מצות עשה פון
אחיך" א אבידה פון דיין ברידער דאס
מיינט א איד ,און ווער עס גיט צוריק אויך
"ביומו תתן שכרו" ,דאס מיינט אז דו א אבידה פון א גוי ,ווייזט מיט דעם אז די
זאלסט באצאלן אינעם זעלבן טאג זיין מצוה פון השבת אבידה איז ביי אים נישט
געהאלט ,און אויך איז מען עובר אויף א א מצוה פון די תורה ,ווייל אפילו פאר
לאו פון "לא תלין פעולת שכיר" זאלסט
בס"ד
א גוי וואס די תורה האט נישט געהייסן
נישט איבערנעכטיגן די געהאלט פון דיין צוריק געבן זיין אבידה גיט ער עס אויך
געדינגענער ארבעטארער. צוריק (רש"י סנהדרין ע"ו).
מודעה אין די גמרא (בבא מציעא דף קי"א ע"ב) איז
.2ווער עס גיט צוריק איז געלויבט
משמע אז דאס איז שייך נאר ביי א
הננו בזה להודיע לכל הקהל הקודש הע"י אשר
אידישע ארבעטער ,אבער ביי א גוי'שע אויב עס וועט ארויס קומען פון דעם
כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א ארבעטער איז דאס נישט שייך ,ווייל די א קידוש השם ,אז מען וועט דורכדעם
ישבות בעז"ה
גמרא זאגט אז ביי א גר תושב איז יא לויבן די אידישע פאלק ,אז זיי זענען
מיום א' נח עד יום ה' וירא הבעל"ט שייך די מצוה פון ביומו תתן שכרו ,איז א באגלייבטע פאלק ,וואס דעמאלטס
בפארט לארידעיל געדרינגען אז א גוי וואס איז נישט קיין כאטש עס איז נישט קיין חיוב צוריק צו
גר תושב ,איז בכלל נישט שייך די הלכה געבן ,מעג מען צוריק געבן ,און ווער עס
***
להזכרות וכדו'
פון באצאלן אין דעם טאג. גיט צוריק דער איז געלויבט.
יכולין להתקשר אל המשב"ק
450-435-0209 אבער דער רמב"ם כאטש ער שרייבט עס שטייט אין ספר חסידים אז אסאך
נישט אז ווען מען צאלט נישט פאר א גוי מענטשן האבן צוריק געגעבן א אבידה
בכבוד רב
אין דעם טאג ,איז מען עובר אויף די לאו פאר א גוי כדי עס זאל ארויס קומען א
העומדים על משמרת הקודש פון "לא תלין" ,פונדעסטוועגן שרייבט ער קידוש ה' ,און זיי האבן מצליח געווען,
אי תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
נועם העבודה
ווי אזוי קדושת
בעזרת השם וועל מיר רעדן איבער די מעלות פון שבת קודש.
און באמת איז ,אונז שטיי מיר אין חודש חשון ,די ספרים זאגן אז
שבת ברענגט
מרחשון איז נישטא קיין ימים טובים .נאך די אלע ימים טובים
וואס אונז האבן געהאט חודש תשרי ,קומט א חודש חשון וואס
איז נישטא אין די חודש קיין ימים טובים ,איז דאך יעצט די
מקיים צו זיין די
ריכטיגע צייט זיך אריינצולייגן אין די ענין פון קדושת שבת.
איז באמת ,שבת איז נישט סתם נאך א מצוה ,ס'איז א יסוד,
גאנצע תורה
די גמרא זאגט דאך אז ס'איז א פשיטא ,אז שבת איז שקול קעגן
די גאנצע תורה.
עטליכע מצוות זענען שקול כנגד די גאנצע תורה ,וואס באמת
א יעדע מצוה וואס מען איז מקיים זאגט מען אלס" ,ותרי"ג מצוות
התלוים בה" ,און די ספרים הק' זענען מסביר אז יעדע מצוה
איז כלול פון אלע תרי"ג מצוות ,און דאס איז א זאך ברוחניות,
ברוחניות איז דער כלל אז יעדע זאך איז כלול פון אלעס ,יעדע
אותיות מחכימות:
יסוד האט אין זיך אלע יסודות ,און תלמידי בעל שם טוב ברענגען,
אז באמת אפילו א מענטש איז מקיים נאר איין מצוה בשלימות,
קען עס אים ברענגען צו כל התורה כולה ,נישט קיין חילוק וועלכע העיקרי שבו יש בכח האדם לקנות בנפשו כח האמונה והזמן
פון די תרי"ג מצוות .פארשטייט זיך נאר באופן אז ער מיינט נישט הזאת ,הוא ביום שבת קודש ,כמו שביארנו ,כי בבוא יום
מיט דעם פטור צו ווערן פון עפעס אנדערש ,אז ער וויל זיך פטר'ן השבת קודש ,זוכים כל הברואים להכיר כי הבורא ב"ה הוא המחיה
פון אנדערע מצות ווייל ער טוט שוין דאס ,דעמאלטס וועט עס אותם והמקיימם בכל רגע ,ואם האדם מכין את עצמו ליום השבת
נישט ארבעטן ,נאך מער ,אפילו ווען ס'איז פארקערט ,אפילו אויב קודש כראוי ,וממלא את סדר יום השבת קודש כדבעי ,אז זוכה להשיג
נאר איין מצוה נעמט ער נישט ,אז ער וויל נאר אויסלאזן איין אמונה הזאת .וכבר ביארו בספרים הקדושים ענין קדושת יום השבת
מצוה הייסט ער שוין א מומר לדבר אחד. קודש ,בפרט תלמידי הבעל שם טוב הק' ,מבארים הרבה ומסבירים
היטב בספריהם הקדושים ,כיצד צריכה להיות הנהגת האדם בשבת
אבער אפילו ער איז נישט מקיים אלע מצוות בשלימות ,ער
קודש ,ובספר הקדוש סידורו של שבת ,מבאר בלשונו הקדוש והנעים,
לייגט נאר אויף איין מצוה א שטערקערע דגוש דערויף ,קען אים
כל פרט ופרט של סדר השבת קודש ,בדברים מובנים ופשוטים
די איין מצוה ברענגען אז ער זאל ווערן א צדיק אין אלע ענינים,
מאוד ,שאפילו נערים וצעירים יכולים להבין הדברים בניקל .על כן
און ער זאל קענען צוקומען צו כל התורה כולה.
צריכין להגות הרבה בספרים הקדושים הללו ,כדי להתלמד כיצר
דאס איז געזאגט געווארן ביי יעדע מצוה ,און מען האט טאקע לערוך את יום השבת קודש כראוי ,להתדבק בו יתברך על ידי קדושת
געזען צדיקים וואס האבן געלייגט א דגוש אויף א מצוה פרטית, השבת ,שזהו תכלית יום השבת קודש ,ולא כמו שהאיש ההמוני
און מיט דעם האבן זיי מקרב געווען אידן ,געמאכט בעלי תשובות מדמה בדעתו ,כי השבת ניתנה כדי לנוח מנוחת הגוף ,ולכן עיקר
מיט איין נקודה ,כידוע אסאך מעשיות פון צדיקים. דאגתו של איש כזה היא ,שביום השבת יוכל לנוח מעבודתו הגופנית
אבער די מצוה פון שבת קודש איז מער ווי דעם .שבת איז שבששת ימי המעשה ,וכאשר כבר ישן די צורכו ,אז מרגיש שכבר פעל
טאקע שקול כנגד כל התורה כולה ,און שבת איז פשוט אז דער תכליתו ביום השבת קודש .אוי ואבוי מהתנהגות כזו ,וכי לכך הנחילנו
רבוש"ע האט אונז געגעבן די מצוה פון שבת אז דאס זאל אונז ה' אלקינו את יום השבת באהבה וברצון ,כדי שיוכל האדם למלאות
ברענגען מקיים צו זיין די גאנצע תורה ,ווי די סידורו של שבת איז תאותו בעולם הזה כסוס וכפרד ,רחמנא ליצלן.
מסביר אין די הקדמה ,אז שבת איז געגעבן געווארן נאך במרה,
ער איז מסביר מיט א משל ,ווי א דאקטאר וואס וויל אויסהיילן א
על זה הזהירה אותנו התורה ,שהשבת יהי' שבת לה' ,היינו הלא
שעיקר כונת המנוחה תהיה לנוח מענינים גשמיים ומכחות
מענטש ,ער קען היילן ,קיינער גלייבט אים נישט אז ער קען היילן,
הקליפות השולטין בימות החול ,ולהתדבק בו יתברך על ידי כח
האט ער אויסגעהיילט איינעם פאר אומזיסט ,צו ווייזן אז ער קען
הקדושה ואור ה' היורד ביום השבת.
אויסהיילן .ווייל אז מען וועט פון דעם זען אז ער קען אויסהיילן,
(עבודת עבודה דב"ק ח"ב קי"ב)
וועט מען שוין קומען צו אים און מען וועט שוין זיין גרייט צו צאלן
פאר אים פאר אנדערע מחלות.
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש בי
נמסר על ידי הרב הגאון ר' יואל גאנדל שליט"א
ר"מ בישיבתינו הק' תורת משולם פייש ,ניו יארק -במיוחד לבחורי אנ"ש חברי חבורות עבודת עבודה
באהאלטן די סודות פונעם שבת. אזוי איז דער שבת ,ווען דער רבוש"ע האט געוואלט געבן די תורה
פאר די אידן ,האט ער געגעבן טועם צו זיין וואס דאס איז א מצוה,
די ענין פונעם שבת איז ,אז דער שבת גייט אלץ ארויף ,במשך
וואס בעצם די וועלט איז דאך "היום לעשותם ומחר לקבל שכרם",
די מעת לעת פונעם שבת ,פרייטאג צונאכטס און שבת צופרי ,שלש
אויף די וועלט פילט מען דאך נישט די טעם פון די מצוות ,דער
סעודות ,גייט עס אלץ העכער און העכער ,ביז ס'קומט אן די שפיץ,
אייבערשטער האט געוואלט אז אידן זאלן מקבל זיין די תורה ,האט
די שלש סעודות וואס דערהייבט א מענטש אין א אנדערע מצב,
ער אונז געגעבן די מצוה פון שבת ,און שבת איז מעין עולם הבא,
אין א אנדערן וועלט ,אויטאמאטיש ס'קומט די וואכענדיגע טעג נאך
שבת קען מען טועם זיין ,א מענטש איז זוכה .שבת איז א מצוה
שבת ,איז ער נישט דער זעלבער מענטש ,און אפילו ער גייט צוריק
וואס איז געגעבן געווארן כדי צו פילן דעם טעם פון עולם הבא ,כדי
צו די וואכן טעג ,פירט ער זיך שוין אויף אנדערש ,כידוע די מעשה
צו פילן נאנט צום אייבערשטן .און ממילא אז א איד איז מקיים דעם
מיט'ן באר מים חיים אליינס ,אז ער האט אויפגעהויבן א איד אין
שבת ווי עס דארף צו זיין ,ברענגט עס אים צו כל התורה כולה.
א הויכע מדריגה דורך די קדושה פון שבת ביז ער האט דאס נישט
אויסגעהאלטן. און דער סידורו של שבת איז טאקע מסביר ,די גמרא זאגט,
"אלמלא שמרו ישראל שתי שבתות מיד נגאלו" ,און ס'איז זיכער
און פארשטייט זיך אז פאר דעם דארף מען זיך צוגרייטן ,אז א אז אידן ווערן נישט אויסגעלייזט נאר דורך תשובה ,ווי דער רמב"ם
מענטש איז פארנומען מיט שמועסן א גאנץ שבת ,גייט ער ארויס פסק'נט "אין ישראל נגאלין אלא בתשובה" ,און תשובה מיינט אויף
פונעם שבת ,ער לייגט זיך נישט אריין אינעם עמקות פונעם שבת. אלע ענינים .נאר וואס דען? אז מען היט איין שבת ווי עס דארף צו
איינע פון די יסודות וואס רבינו הקדוש זי"ע האט אונז אלס זיין ,זעט שוין די גאנצע וואך אויס אנדערש ,ממילא אז די גאנצע
געזאגט טאקע ,איז די ענין פון נישט רעדן שבת .דאס איז זייער וואך איז ווי עס דארף צו זיין ,איז שוין די שבת נאכדעם אסאך א
שווער מקיים צו זיין אסאך מאל ,און מען דארף מטכס עצה זיין העכערע מדריגה .ממילא אז ס'איז דא צוויי שבתות ,די ערשטע
דערויף .איז פשוט 'נישט שמועסן שבת' ,קען ביי געוויסע זיין סתם שבת און די צווייטע שבת ,מיינט עס די גאנצע וואך איז שוין גוט ,און
א סיגוף ,און באמת שטייט טאקע אין שולחן ערוך אז די מענטשן אז די גאנצע וואך איז גוט ,איז פשט אז ס'איז דא תשובה אין אלע
וואס האבן א עונג פון רעדן שבת זיי מעגן רעדן שבת ,אבער מען ענינים ,האט דאך די שבת צוגעברענגט צו אלע ענינים ,דעמאלטס
רעדט טאקע אז א מענטש זאל זיך טאקע אריינלייגן אין קדושת איז טאקע מיד נגאלו.
שבת ,אז ס'זאל זיין א עונג "נישט צו שמועסן" ,ער וועט ארויפגיין דער הייליגע באר מים חיים זי"ע האט געמאכט א ספר 'סידורו
מדרגא לדרגא ,און מיטהאלטן מיט קדושת השבת ביז ער וועט נישט של שבת' ,ווי ער איז גאר שיין מסביר די גאנצע סדר הדברים פון
וועלן שמועסן. שבת קודש ,ער שרייבט אין די הקדמה ,אז דער ספר (אינעם חלק א') איז
אז א מענטש גייט דורך מיט'ן שבת ,ער האלט מיט יעדן פלאץ אויסגעשטעלט אויף א אופן ,אז ער גייט דורך דעם סדר היום פונעם
פונעם שבת ,וואו מען האלט יעצט ,וואס איז די טיפקייט דערפון, שבת ,אז א מענטש זאל גיין מדרגא לדרגא פון אנפאנג שבת ביז סוף
וואס איז די כונות דערפון ,איז פארקערט ,וויל ער נישט רעדן ,וויל ער שבת ,מען זאל זיך דערהייבן אלץ מער און מער.
זיך נישט אריינלייגן אין עפעס אנדערש .יא ,ער וועט באגריסן יעדעם די מציאות איז אז א מענטש קען אמאל דורכגיין דעם שבת און
איינעם ,אבער ער קען זיך נישט אויספלאגן פונעם שבת ווי מען ער וועט גארנישט מרגיש זיין .ווייל אז מען לייגט זיך נישט אריין
זאגט ,ער קען זיך נישט אריינלייגן אין עפעס אנדערש ,ער הייבט אן דערין ,אז מען לערנט נישט דערפון ,ווייסט מען נישט וואס דא טוט
מיט די הכנה צום שבת נאך פאר שבת ,די ענין פון תשובה טון פארן זיך.
שבת ,כדי מען זאל טאקע קענען זוכה זיין צו קדושה פון שבת ,די
די נקודת הדברים איז ,אז א מענטש לייגט זיך אריין אין א זאך
קבלת עול מלכות שמים ,און נאכדעם גייט מען ווייטער מיט די נרות
און ער גייט דערין טיפער און טיפער און טיפער און טיפער אן קיין
שבת ,די ענין פון ופרוס עלינו סוכת שלומך ,די ענין פון דער רבוש"ע
הפסק ,קומט ער אריין אינעווייניג ,דעמאלטס קומט ער אריין אינעם
נעמט אונז אריין אין זיין שמירה.
שבת.
אזוי גייט ער מדרגא לדרגא ,די זמירות שבת ,די קידוש פון שבת,
דער סידורו של שבת איז מסביר ,ער האט אויסגעשטעלט דעם
די תפילות פון שבת ,מען קומט צו שבת צופרי נאך א דרגא ,די מוסף.
ספר אין 9שרשים ,ער גייט דורך די גאנצע סדר פון אונטן ארויף,
די סעודה פון שבת צופרי ,ביזן שלש סעודות ,אזוי גייט מען מדרגא
אנגעהויבן פון ערב שבת ,די הכנות צום שבת ,ס'הייבט זיך אן פון
לדרגא ,ס'פארט און פארט ארויף ארויף ,אויטאמאטיש ווערט ער
מדת המלכות ,צו יסוד ,הוד ,העכער און העכער ,אריין אינעם שבת,
אריינגענומען אין די קדושה פון שבת ,הייבט עס אים אויף אינגאנצן,
שבת ביינאכט ,שבת בייטאג ,עס קומט צו שלש סעודות האלט ער
המשך בעמוד די שוין ביי כתר .ער איז אלעס מסביר בפשטות ,אבער אין אלעס ליגט
גי תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
באור הילולא
תולדות וסיפורים מצדיקים שיודה"ל
חל בשבוע הבעל"ט
שווארצן הרה"ק רבי יהודה צבי מראזלא זי"ע
יונגערמאן דעם קומענדיגן זונטאג לך לך – ז' חשון ,געפאלט אויס די יומא
דהילולא קדישא פונעם הייליגן צדיק רבי יהודה צבי מ'ראזלא,
רבינו הקדוש זי"ע דערציילט אין רבי יהודה צבי בן הרה"ק רבי משה מ'סאמבור זי"ע.
עבודת עבודה ,אז אמאל פרייטאג
צונאכטס האט רבי יהודה צבי מ'ראזלא
געוואלט אריינטראגן פאר זיין שווער
רבותינו הקדושים זי"ע האבן געהאט ואלה מתולדותיו
א ספעציעלע קשר מיטן ראזלא רב ודרכו
א גלאז טיי ,קומענדיג נענטער צו די דער הייליגער רבי יהודה צבי מ'ראזלא
בקודש ,זייענדיג א תלמיד ותיק וחביב
טיר ,האט ער ארויסגעהערט קולות זי"ע איז געבוירן געווארן אין יאר תקנ"א
מיט זיין הייליגן שווער רבינו העטרת צבי
פון עטליכע מענטשן ,אנצייגענדיג אז לפ"ק.
מזידיטשוב זי"ע.
אינעם צימער פון זיין שווער געפינען זיך ער איז געווען א תלמיד און א איידעם
ווען דער ראזלא רב זי"ע איז געווען
עטליכע מענטשן .האט זיך רבי יהודה צבי ביי זיין פעטער ,דער הייליגער עטרת
אמאל אין די שטעטל הארשפאלווע ,איז
אראפגעבויגן אין אריינגעבליקט אינעם צבי פון זידיטשוב זי"ע ,און האט געדינט
דער הייליגער שרף זי"ע זייענדיג נאך אלץ
צימער דורכ'ן לאך פון די טיר .האט רבי ברבנות אין די שטעט פון גלינא ,ברדושין,
בחור ,געפארן וויילן במחיצתו ,דער ראזלא
יהודה צבי געזעהן ווי אינעם צימער זיצן ראזלא.
רב האט באלד געזעהן אז דאס איז גאר אן
דארט צוויי עלטערע מענטשן ,איינער הויעכע נשמה ,האט ער אים מקרב געווען ער האט מחבר געווען די פאלגענדע
האט אויסגעזעהן ווי א עלטערע מאן, און האט אויף אים משפיע געווען פון זיין ספרים" :דעת קדושים" – "עמוד התורה"
און דער צווייטער האט אויסגעזעהן ווי א גרויסע קדושה .זינט דאן האט דער שרף – "תעלומות חכמה".
יונגערמאן .און זיין שווער דער עטרת צבי אנגעקניפט א געוואלדיגע קשר מיטן רבי יהודה צבי מראזלא זי"ע איז נסתלק
האט זיך מיט זיי מפלפל געווען. ראזלא רב. געווארן עטליכע רגעים נאכן ליינען
אזוי ווי רבי יהודה צבי האט דאס געזעהן, דער סבא קדישא זי"ע פלעגט פורים קריאת שמע ,און זאגן די פרשה פון עשרת
האט ער שוין מורא געהאט אריינצוגיין און ערב יוה"ק זאגן א ספעציעלע "לשם הדברות – זייענדיג זיבן-און-פופציג יאר,
מיטן גלעזל משקה ,און ער האט זיך יחוד" וואו ער האט אויסגערעכענט על אין ז' מרחשון אין יאר תר"ח לפ"ק.
אויסגעדרייט און אוועקגעגאנגען. דעת עטליכע צדיקים ,צווישן זיי איז
שבת ביי שלש סעודות האט דער געווען "על דעת וכוונת הרה"צ רבי יודא *
עטרת צבי אנגעהויבן זאגן תורה מיט א צבי מראזלא זצ"ל ותלמידיו".
מאמר פון זוהר הק' ,מיטן זידיטשובער שייכות מיוחדת
נוסח "דעם מאמר לערנט רבי שמעון בר פרעגטס דעם לרבותינו הקדושים
המשך מעמוד די
זיך מתבונן זיין בבריאת העולם .און ווייטער אין פרשת ואתחנן
שטייט וזכרת כי עבד היית במצרים ,אז מען דארף געדענקן ער פילט זיך ווי א צווייטער מענטש ,אויטאמאטיש וועט די
די ענין פון יציאת מצרים ,וואס שבת קומט אויך פאר דעם ,צו גאנצע וואך שוין אויסזען אנדערש.
דערמאנען אידן אז אונז זענען אויסגעקליבן געווארן פון אלע די ערשטע זאך איז טאקע די הכנה וואס מען לערנט
פעלקער ,און אויך ביי קידוש ,אשר קדשנו במצותיו ורצה בנו, וועגן שבת ,מען לערנט אביסל ,וויסן וואס א שבת איז .אפילו
ווייל שבת האט מען למעשה געגעבן נאר פאר כלל ישראל ,ולא בפשטות ,פשוט ביי יעדע מצוה דארף מען דאך געדענקן די
נתת ה' אלקינו לגויי הארצות .און אזוי יעדע נקודה פון שבת .ווי טעם ,איבערהויפט אז די תורה זאגט דעם טעם ,די תורה זאגט
מיר וועלן מער מבאר זיין קומענדיגע וואך בס"ד. דאך כי ששת ימים עשה ה' את השמים ואת הארץ ,דארף מען
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש די
יהודה צבי האט געהערט די שמועס פון ווי נאר דער עטרת צבי האט יוחאי פשט אזוי ,דער אר"י הק' לערנט
די קינדער אויפן גאס ,האט ער תיכף אויסגעטרעטן שמונה עשרה ,וואס פשט דערין אנדערש ,און איך לערן פשט
פארשטאנען אז אויף די בהמה האט ער האט אויסגעזעהן פאר רבי יהודה צבי אזוי ,און ביידע סיי רבי שמעון בר יוחאי
גע'פסק'נט די שאלה ,און נאכן פארשן ווי א אייביגקייט ,האט זיך די עטרת צבי און סיי דער אר"י הק' זענען מסכים מיט
די גאנצע מעשה ביי די קינדער איז אים אויסגעדרייט צו זיין איידעם רבי יהודה מיין פשט" ,און טאמער גלייבט עטץ
קלאר געווארן אז די בהמה איז באמת יא צבי ,און זיך אנגערופן מיט א שמייכל מיר נישט ,פרעגטס דעם שווארצן
כשר אן קיין שום ספק ,און האט אפגעגעבן "זארג דיר נישט ,אין הימל האט מען יונגערמאן ,ער האט אריינגעבליקט
א שבח והודאה צום אייבערשטן וואס געפסק'נט ווי דיר אז דער בהמה איז כשר". דורך די קלאמקע"...
האט אים געפירט צו פסק'נען כדת וכדין. תיכף האט זיך רבי יהודה צבי בארואיגט,
וויסענדיג אז זיין שווער האט דאס זיכער אין הקב"ה מביא
זיבעציג מאל געזאגט מיט רוח הקודש. תקלה ע"י צדיקים
גע'חזר'ט שפעטער ביינאכט האט אבער צוריק אין די יונגע יארן פון רבי יהודה צבי,
רבי יהודה צבי מראזלא האט אמאל אויפגעפלאמט די שאלה אין רבי יהודה איז געברענגט געווארן פאר אים א שאלה
געזאגט אויף זיך" :איידער איך בין צבי'ס קאפ ,נישט קענענדיג האבן מנוחה אויף א בהמה וועלכע מ'האט גע'שחט'ן
געווארן א בעל הוראה ,האב איך טראכטענדיג ווי אזוי די שאלה קען ערב שבת ,און ביים בודק זיין האט מען
איבערגע'חזר'ט הלכות מליחה ,בשר האבן א צד היתר ,און דאס האט נישט געפינען אין די בהמה א גרויסע נאדל .רבי
בחלב און תערובות ,זיבעציג מאל"! צורוה געלאזט דעם רבי יהודה צבי. יהודה צבי האט גלייך מתיר געווען דעם
דעם קומענדיגן אינדערפרי ,האט רבי בהמה ,און דאס פלייש איז צעשפרייט
זכותו יגן עלינו ועל כל ישראל יהודה צבי געעפענט דעם פענסטער, געווארן אין די גאנצע שטאט לכבוד שבת.
און האט אביסל
געציילטע שעה'ן שפעטער איז רבי
ארויסגעקוקט צו
יהודה צבי דערציטערט געווארן ,זיך
עטוואס בארואיגן
כאפענדיג נאכן אריינקלערן טיפער אין די
זיין מח ,ווען
בס"ד שאלה ,אז ער האט מתיר געווארן טריפות
פלוצלינג האט
גמור ,און האט געהאט גרויס צער ,ווייל
ער געהערט ווי
אשרי קינדער צוויי
דאס מיינט אז די פלייש איז שוין געקאכט
עין שפילן צווישן
געווארן ביי פיל אידישע שטובער ,און עס
ראתה זיך ,און איינער
וועט ארויסקומען א גרויסע שאדן דערפון.
כל
שטייענדיג נאך די געהויבענע ירח האיתנים בצלא דמהימנותא קדישא
פון כ''ק מרן רבינו שליט''א ,ווען אנשי שלומינו די בכל אתר ואתר
האבן בעזהשי"ת זוכה געווען מיטצולעבן די הייליגע טעג פון פארן זאגט רבי יהודה צבי האט זיך בארעכענט
ראש השנה – יום הקדוש – חג הסוכות
און ספעציעל דעם הייליגן יו"ט
אלה אנדערן" :אבער אז בעפאר ער וועט אויפשטורעמען
דעם שטאט איבער די טריפה'נע פלייש
שמחת תורה דו האסט נישט
וואס ער האט מתיר געווען ,וועט ער גיין
וועלכע האט אריינגענומען אין זיך ,די דערהויבענע
תפלות ,מעמדים ,אמירת תשליך ,עריכת השלחנות,
געקענט טרעפן
הקפות ,עפל טיש ,א.א.וו.
די שפילקע ,איך איבערשמועסן די שאלה מיט זיין שווער,
וואס כל כולו איז געווען חטיבה אחת פון דביקות והתרוממות הנפש,
ווען מען האט זוכה געווען אנצושעפן אורות והשפעות טובות ברוחניות ובגשמיות
מלוא חפניים ,וואס מ'וועט בע"ה מיטנעמען אויף א גאנץ יאהר. האב דאס אזוי דער הייליגער עטרת צבי זי"ע.
דער ציבור לאלפים האט ב''ה צוגעזעהן און מיטגעהאלטן די אלע
חידושים ,תיקונים ושינויים לטובה ,וואס די עסקני הקהלה האבן
צוגעשטעלט לטובת ולשביעת הציבור הרחב.
גוט באהאלטן". אנקומענדיג צום שטוב פון זיין
ובפרט די געוואלדיגע איבערמידליכע כוחות
וואס די עסקנים האבן זיכער געמאכט אז האט דער חבר שווער דער עטרת צבי ,איז ער געווארן
אלע פרטים זאלן קלאפן עצהיו''ט לקראת די
צווייטע טעג יו''ט ,און קענען אקאמאדירן צוריק געזאגט: אנטוישט זעהנדיג ווי זיין שווער האט
דעם ריזן ציבור אורחים ביי די געהויבענע
מעמדים און הקפות. "אבער זאג מיר שוין אנגעהויבן שמונה עשרה פון מנחה,
קומען מיר מיט א בקשה צו אנשי שלומינו:
אויב האט איר סיי וועלכע וואו האסטו דאס וואס ווי באקאנט פלעגט דער עטרת צבי
הערות ,געדאנקען ,פארשלאגן באהאלטן? אויף אנהויבן מנחה ערב שבת בעוד יום גדול,
צו פארבעסערן און פארשענערן סיי וואס ארום חודש תשרי
''ובפרט די צווייטע טעג יו''ט'' ,ביטע לאזט איבער א מעסידזש
אויפן ספעציעלן 'דעת הקהל' אפטיילונג אויף קול איחוד טאהש:
פלאץ יענעם און ער האט מאריך געווען ביי דעם שמונה
718.451.8674 / 514.500.8674 אין די קישקעס עשרה אזוי לאנג ווי צוויי דריי שעה.
ext. #960
אדער שיקט אן אימעיל צו
dasshakuhal@gmail.com
פון די בהמה" – באין ברירה האט רבי יהודה צבי
יעדע מעסעדזש וועט בע"ה גענומען ווערן אין באטראכט,
און זיין פאר אונז א שטארקע הילף למען כבוד הציבור.
האט דער חבר געדארפט ווארטן ,ווייל אן די הסכמה
געענטפערט. פונעם עטרת צבי האט ער גארנישט
רבי ווען געוואלט טוען.
וט תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
מאמר כ״ב
המשך סימן ה'
טהרת הטבילה
במקוה
להערות והוספות נא להתקשר מנהגי והליכות כ"ק מרן רבינו הקדוש זי"ע
עם מכון "עבודת הלוים"
718.451.8674 Ext. 847
(המשך סעיף א') ומטהרו מכל זוהמת היצר הנמשך על האדם במשך היום [ב] מכעס (ב) ומדות רעות ג) .ולכן יראה שלא
יחסיר אפילו יום אחד מלטבול [ג].
מעיינות הלוי
ובספר מנורת זהב (פ' אחרי בשם ספר פתגמין קדישין) כתב ,שמעתי מספרים בשם ר' זושא ג) בספר אברך על תהלים מהגה"צ מבאלחוב זי"ע (בקונטרס מאיר לעולם עמ' סד ,א)
ז"ל נבג"מ שהוכיח את אדם אחד על שכעס בענין מצוה ,וצוהו לילך למקוה במכתב שם כתב וז"ל ,והנזהר במקוה בכוונה ,ממילא אין לו כעס ,כי כעס עם
וקור גדול היה. הכולל מספרו מקוה ומספר קומה ,עכ"ל.
עבודת הלוי
לטהר את הנפש מפגם הכעס. שיטבול אחר שכעס ,כי הטבילה במקוה מועיל גם (ב) פעם אחת הורה למי שנכשל במדת הכעס ח"ו,
בארות הלוי
עלה לו לפעול בשמים ,כי מעתה מי שיזהר לטבול אזי נבילה טובה הימנו ,כי טומאת נבילה היא (המשך סעיף קטן א') וכאשר השתדך הרה"ק רבי יצחק
בכל יום במקוה ,תיחשב לו טבילתו כאילו התענה אב הטומאה ,והנוגע בה נעשה ראשון לטומאה, אייזיק מזידיטשוב זי"ע עם הרה"ק רבי יהושע
באותו יום ,ושמח הבעש"ט מאוד על שזכה לפעול משא"כ אדם שלא טבל מטומאת הגוף ,אפשר מבעלזא זי"ע ,רצה רבי אייזיק'ל שיבואו לעשות
דבר זה ,כי על ידי זה יוכלו לקיים ענין התעניות ,אף שיהיה אבי אבות הטומאה (עי' ויקרא טו ,ה) ,לכן נבילה את התנאים בזידיטשוב ,לכן שלח לאמר להרה"ק
בזמן הזה בדורות החלשים .והבעש"ט הק' עצמו טובה הימנה. מבעלזא כדברים האלה ,בכל יום הנני עולה עד
מסר נפשו על הטבילה במקוה ,ופעם אחת ירד וזה פירוש נפלא ומלמד לנו מוסר גדול ,עד כמה הרקיע הששי ,ולרקיע השביעי איני יכול להגיע,
מהר גבוה לתוך גיא עמוק כדי לטבול בו. צריכים להיזהר בטבילה במקוה ,כמו שהנהיג כיון שאין ביכלתי לטבול במקוה מפני חולשתי,
פעם אחת יצא הבעש"ט הק' עם הסופר סת"ם הבעש"ט הק' לטבול במקוה בכל יום ,כדי להיטהר ואילו יכולתי לטבול במקוה הייתי מגיע בכח זה
שלו לשדה ,כדי ללמדו שם כוונות כתיבת ספרים מכל ספק טומאה ,ולהיטהר מכל זוהמת היצר גם לרקיע השביעי.
תפילין ומזוזות ,ותלמידו רבי זאב וואלף קיצעס הנמשכת על האדם במשך היום ,על ידי כעס אין לנו השגה במדרגות האלה ,אבל אנו למדים
ז"ל הסתתר בשדה כדי לראות מעשיהם ,וראה ומדות רעות (שיח"ק ח"ג עמ' תג). מזה גודל הכח שיש בטבילה במקוה שמביא
כי הבעש"ט ברא שם מקוה טהרה וטבלו שם כבר אמרו צדיקים כי מעת שירד הבעש"ט לעולם, טהרה רבה לנפש האדם ,וכמו שהצדיק זוכה
בקביעות ,וכך ישבו שם כמה ימים ולמדו את והנהיג ענין הטבילה במקוה בכל יום ,נחלש כח לעלות על ידה לרקיע יותר גבוה ,כן כל בר ישראל
כוונות הכתיבה (דבר"ק ח"א עמ' רע"ו ,שיח"ק ח"ב עמ' תל"ג). המכשפים והכשפים ,כי הטהרה במקוה מבטלת זוכה להתעלות על ידה למדרגה יותר גבוהה
במכתב"ק (מכתב קנג) כותב ,כידוע גודל מעלת את כל כוחות הטומאה .וצדיקים רמזו ענין זה, בתורה ועבודה (שיח"ק ח"ג עמ' עד).
טבילת המקוה בכל יום מפי ספרים וסופרים, במה שאמרו בגמרא (סנהדרין סז ,ב) שהכשפים אינם פעם נפגש הרבי הק' מלובלין זי"ע עם כמה
ומשמיה דמרן אור שבעת הימים הבעש"ט הק' שולטים במים .וזהו הטעם בכלל מה שהטבילה תלמידי חכמים שלא הלכו בדרך החסידות ,ורצו
מתאמרא שהטבילה במקוה בכל יום חשוב מאוד במקוה מגרשת את הטומאה השורה על האדם, לבחון אותו בקושיא חזקה לראות אם יוכל להשיב
למעלה ומכפר על האדם כמו תענית ,ע"כ. כי כח הקליפה אין לה שליטה במקום שיש טהרה עליה ,ושאלו לו את פירוש מאמר חז"ל (ויק"ר א ,טו)
הרה"ק ר' שלמה מזוויהיל זי"ע – צדיק זה נודע במים (שיח"ק ח"ג עמ' תסג). 'כל תלמיד חכם שאין בו דעת ,נבילה טובה הימנו',
לאיש פלא ,פעל ישועות נפלאות לבני ישראל – הבעש"ט הק' הרבה לעורר בענין זה ,להיזהר איךך אפשר שנבילה תהא טובה מתלמיד חכם,
כאשר באו להתייעץ אתו באיזה ענין ,או להזכיר מאוד בענין נטילת ידים ,וכן בענין טהרת המקוה, כיון שאין בו דעת ,וכי מה הוא אשם בזה שאין
לפני דבר ישועה ,צוה לגבאי שלו לרשום את והוא הנהיג ותיקן לטבול במקוה בכל יום ,ואמר לו דעת.
הדברים על נייר ,ובעת שטבל במקוה ,קרא הגבאי שהטבילה כל יום מועילה לטהר את האדם כמו ופירש להם בזה פירוש נפלא ,כי חז"ל (שבת לא ,א)
לפניו את כל הבקשות ,והוא השיב תשובה על כל תענית .הוא החזיר ויסד את מצות טהרת המקוה, אמרו ,על הפסוק (ישעיה לג ,ו) 'והיה אמונת עתיך
דבר כדת מה לעשות .וזה ענין נפלא ,שבעמדו ואמר שאחד מעיקרי היסודות שעל ידם יוכל חוסן ישועות חכמת דעת' ,ו'דעת' זה סדר טהרות.
בתוך מי הטהרה השיג מהשמים תשובה לכל ענין, האדם לדבק נפשו בה' ,הוא על ידי שיזהר בטבילה ועל זה אמרו ,כל תלמיד חכם שאין בו דעת ,היינו
וגם המשיך אז ישועה לכל הנצרך. במקוה טהרה כל יום. שאינו עוסק בסדר טהרות ,שאינו נזהר לטבול
ויש ללמוד מזה מוסר גדול ,בגודל העת רצון של פעם אחת סיפר לתלמידיו בשמחה גדולה ,כי במקוה טהרה ,לטהר את עצמו מטומאת הגוף,
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש זט
וכל שכן בזמן שיש חיוב טבילה מצד הדין להרבה פוסקים ד) ,שיש להחמיר בזה מאוד.
מעיינות הלוי
אין הכוונה במצוה זאת שיהיה חיוב על הטמא שיטבול כמו סוכה לולב תפילין, ד) כתב בשערי המצוות (פרשת תצא ד"ה ענין הטבילה) ,ענין הטבילה הנזכר בגמ' (ברכות
אלא מי שירצה ליטהר מטומאתו צריך להתנהג בדרך הטהרה הזאת וכו' .ומכל כב ,א) ראיתי למורי ז"ל מקפיד בכל כוחו ונזהר לקיימה ,ואף שהיה בגופו חולי
מקום אין זה מדת חסידות ,כי הטומאה מאוסה ,וטהרה אהובה ,ונפשו של אדם קשה הנקרא שבירה ר"ל שנקרע הכרס ויוצאים בני מעיים ,והטבילה מזקת
מתעלה ע"י טהרת המקוה ,ולכן נוהג מצוה זאת בכל מקום ובכל זמן אף שאין מאוד לחולי זה עכ"ז לא היה מבטלה כלל עכ"ל.
אפר פרה ,שמצוה על כל טמא אם ירצה להיות טהור שיטבול במקוה ,וכל ובספר מאור ושמש (ריש פ' אמור) כתב ,דכשלומד ומתפלל ואינו נזהר בטבילה זו,
הטובל במקוה מטומאתו אף בזמן הזה ,מקיים מצות עשה מרמ"ח מצות ,ונפשו אי אפשר בשום אופן להגיע לגופי תורה ומצוה ,ואם הוא לומד ספרי קבלה והוא
מזדככת כדברי רבינו הק' בעל החינוך .ושרשי המצוה יעוין בדברי מרן אלקי בלתי טהור יכול לבוא עי"ז לידי אפיקורסות וכו' ,והכת ש"ץ ימ"ש וכו' ,ומזה
הבעש"ט ודברי מרן אלקי האר"י זי"ע והספרים פתוחים ,כי כוונת המקוה הוא נעשו אפיקורסים שלמדו ספרי קבלה בטומאת הגוף ,והיה העולם שמם ,עד
בגבהי מרומים אשרי היודעים והזוכים אליה. שבאו שני המאורות הגדולים לעולם ,הבעש"ט הק' ואדמו"ר הרב רבינו אלימלך
ובספרו זהר חי (ח"א דף ז' ע"ב) כתב ,וגם שורש אל השגה ,טהרה וטבילה ,וכו' ,שאי נבג"מ ,והם פתחו שער לה' צדיקים יבואו בו שלא יהרהר אדם שום הרהור תורה
אפשר לו לדבר שום דיבור בדביקות אמת ,ומכל שכן לייחד שום יחוד בשום עד שיטבול עצמו לקרויו ,שחכמי הגמ' לא בטלוה אלא מפני שאין רוב ציבור
אופן עד שיטבול ,ויכוין בארבעים סאה בארבע יודין וכו' ,וטבילה הוא עיקר יכולין לעמוד בה ,אבל אותן אנשים הרוצים להשיג גופי תורה ומצוות ,צריכין
להשגה ,להטביל בכל עת ובכל יום להמתיק הדינים להמשיך מוחין צלולים להיות נזהרין מאוד בטבילה זו ,עכ"ל.
ומאירים וזכים וכו' ,ויזהר הרבה בטבילה ,ואין לך מונע לטעום אור התורה והרה"ק מקאמארנא זי"ע כתב בכמה מקומות בחיבוריו הק' בגודל נחיצותו,
וחיות אלהות אלא מניעות הטבילה ,רז"ל אמרו ג"כ שצריך לטבול אחר מקרה בשלחן הטהור (סי' פח ס"ב) כתב ,בעל קרי אסור בכל דבר קדושה זהו מתקנת עזרא,
לילה ר"ל ,וטבילה זו לא נתבטלה מבני ישראל הק'. אבל מצוה לטבול וליזהר שלא יאמר דבר קדושה בעוד טומאתו עליו ,אם לא
ובנו הרה"ק מוהרא"צ זי"ע כתב וז"ל ,כתב אאמו"ר בספרו זוהר חי (ח"א דף ז' ע"ב) מאונס ודוחק גדול ,כך פסק מרן האר"י .ומרן הבעש"ט הזהיר מאוד אף באונס
אפילו בזמן הזה אסור לאדם להתפלל ולומר דברי תורה עד שיטבול ,כי כבר ודוחק שיטבול בהכרח פ"א .ואם הוא במקום שלא נמצא מקוה באין פנים ,תיקן
קבלוה בעלי נפש לחובה ויכולין לעמוד בהם ,ומי שאינו טובל נחשב כבהמה מרן הריב"ש זלה"ה רחיצה לרחוץ עשרים רחיצות ,ולכוין כל אות כסדרן יו"ד וכו'.
וכתרנגול שאין בהם דעת והרגשות חיות אלקות עיי"ש .ובפרט עתה בדורנו ובספרו מעשה אורג (ברכות פ"ג מ"ד) כתב ,עזרא תיקן טבילה ,שראה ברוח קדשו
שלא נמצא שום ישוב כשיש שם עשרה ישראלים שלא יהיה להם מקוה ,ובאיזה שיתבטל בגלות כל דיני טומאה וטהרות ,וטהרה הוא ענין גדול לאנשי צורה
מקומות מחממים את מקוה ישראל ,לזה נחשב עתה שיכולין הציבור לעמוד זכי הנפש ,שכמעט שנעשים בריה חדשה ,ומתחדש לו מוחין חדשים ,והארה
במקוה כשירה ולטבול בהם ,עבור זה הדר קבלוהו עתה בימינו טבילת ישראל, יתירה בטבילה וטהרה וכו' ,כדי שיהיה הטבילה מצויה ,ולא ישתכח תורה טהרה
ונעשה חובה לכל הטבילות שצריכין לטבול וכו' ,וכך קיבלתי מאאמו"ר זלהה"ה, וטבילה מישראל ,וגם שיהיו ישראל קדושים ופרושים בקדושה.
והוא קיבל מרבו רבינו צבי דודו מזידיטשוב ,ורבו מרבו עד הבעש"ט זלה"ה וכו'. ובספרו אוצר החיים (ויקרא דף קכא ע"א מצוה קעז) כתב ,שיטבול הטמא במי מקוה,
בארות הלוי
חילוק ,די טהרה וואס ווערט אונטערן וואסער איז בכוונה ובשמחה ,ויקרא תיכף קריאת שמע (שיח"ק שעת הטבילה במקוה .ומפני גודל הזמן הזה נהג
א געוואלדיגע זאך ,אפילו מ'שפירט נישט ,ס'איז א ח"א עמ' יז). הרה"ק בעל עטרת צבי מזידיטשוב זי"ע לומר
גרויסע נפקא מינה לגבי יעדע זאך צו מ'איז געוען ווען מ'שטייט אויף צופרי ,זאלט עטץ שטארק תהלים ולעסוק בספר הזוהר בעמדו בתוך מי
דעמאלטס טאג אין מקוה צו נישט ,אן א מקוה נזהר זיין צו גיין יעדן טאג אין מקוה חק ולא יעבור, הטבילה ,וכן נהג הבעש"ט הק' זי"ע (שיח"ק ח"ג עמ' רצה).
איז גאר אנדערש די זאך ,ס'מאכט זיך אמאל אן די ערשטע זאך פונעם טאג זאל זיין די מקוה ,די בשם הבעש"ט הק' ידוע הדבר שאותיות מקו"ה
אויסנאם ,א מענטש שפירט זיך נישט גוט ,ער מקוה האט א געוואלדיגע כח מטהר צו זיין דעם הם האותיות של 'קומ"ה עזרתה לנו' ,שעל ידי
קען נישט גיין ,אבער ער זאל וויסן אז ער מוז עס מענטש פון אלע זוהמות און מחשבות חיצונית, טבילה במקוה יכולים לזכות לעזרת ה' (וראה בספר
האבן ,אזוי ווי ער קען נישט אנגיין אן קיין שלאף, פון אלע תאות און עבירות חלילה ,מ'ווערט ממש דגל מחנה אפרים פר' תזריע) (רשימות תלמידים).
אזוי קען ער נישט אנגיין אן קיין טבילת המקוה א בריה חדשה .דער בעש"ט הקדוש האט פאר עוד אבקש מכם ,שתטהרו בכל יום ויום במקוה,
(שפתי קודש עמ' קלז). ארבעט מעשים וועגן דעם ענין פון מקוה ,ער האט להטהר ולהתקדש לפניו יתברך ,ויהיה לפניכם
במכת"ק (מכתב ה') לפני הימים נוראים ,ביקש וז"ל, געזאגט :איך האב גע'פועל'ט ביים אייבערשטן אז מאמרם ז"ל (יומא פה ,ב) אמר רבי עקיבא אשריכם
ותקבלו נא על עצמיכם בימים הק' הללו למען איינער וואס גייט יעדן טאג אין מקוה ,ווערט עס ישראל לפני מי אתם מטהרין ,ומי מטהר אתכם
ה' לא להחסיר ,חוץ באונס גמור ,מלילך למקוה גערעכנט ווי ער האט געפאסט יענעם טאג. אביכם שבשמים ,שנאמר (יחזקאל לו ,כה) 'וזרקתי
בכל יום ,ע"כ. אלע תלמידים ברענגען דאס נאך ,און זיי עליכם מים טהורים וטהרתם' ,ואומר (ירמיה יד,ח)
פאר יעדע מצוה מוז זיין קדושה וטהרה ,מיט דעם ברענגען אז דער בעש"ט הקדוש האט געהאט 'מקוה ישראל' וכו' ,וסיפיה דקרא (שם) 'מושיעו
מאכט מען א כלי פאר די מצוה ,פארדעם יעדן א געוואלדיגע שמחה פון דעם אז ער האט דאס בעת צרה' ,כי על ידי טהרתנו במקוה כראוי נוושע
טאג פאר מ'שטעלט זיך דאווענען ,דארף מען גיין גע'פועל'ט ,ווייל אזוי קען א מענטש זיין א גאנץ מכל צרה וצוקה ,ועל כן לא יעבור עליכם יום בלי
אין מקוה ,די מקוה איז א געוואלדיגער כח וואס לעבן אין די בחינה פון א תענית ,און מ'וועט שוין להיטהר במקוה (מכתבי קודש ,מכתב יח).
איז משפיע טהרה אויפן מענטש .בזמן המקדש, נישט דארפן פאסטן קיין איבריגע תעניתים ,וואס [ב] בקומו בבוקר יקבל על עצמו להתנהג בסדר
נאך די טהרה פון אפר פרה האט נאך געדארפט דאס שוואכט אפ דעם מענטש און שטערט קבוע כל היום ,תחלה יטבול במקוה ,שהמקוה
זיין א טבילה במקוה אויך וכו'. שטארק פון עבודת ה' (אמר"ק ח"ב עמ' קצו ,דבר"ק ח"א מנקה את האדם מהגשמיות ,ומטהרתו מכל
היינט האבן מיר נישט קיין מי חטאת ,אבער די עמ' רע"ו). זוהמא וטומאה שנדבק בו ונשאר עליו מהיום
מקוה האבן מיר נאך היינט אזוי ווי בזמן המקדש, [ג] מען דארף זייער נזהר זיין אין די טבילה במקוה, הקודם ,או על ידי דיבורים מיותרים ואסורים ,או
דאס איז מכפר און מטהר דעם מענטש פון אלע אפילו ס'דאכט זיך אמאל פאר א מענטש ,אז על ידי כעס והקפדה שבזה מבריח האדם את
זוהמות וואס זאמלען זיך אן אויף אים (שפתי קודש היינט דארף ער נישט קיין מקוה ,טאר מען דאס הקדושה ממנו ,מכולם נטהר על ידי הטבילה
פרשת במדבר אות ד'). נישט אויסלאזן ,מ'דארף וויסן אז ס'איז א גרויסער במקוה ,אחר כך ילך לביהמ"ד ויברך ברכת התורה
זי תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
זכרונות ועובדות מאנשי שלומינו בצל קדשו של רביה"ק זי"ע
ווייטער מיט כוונה .זעט אויס אז עס איז
הרה"ג ר' שמשון
געווארן א גאנצע טומל ,עס זענען געווען
מערערע וואס האבן עס געטון ברבים ,און פויגעל שליט"א (ה)
עס איז אנגעקומען צום רבי'ן אז אידן האבן ר"מ בישיבתינו הק' רבות בשנים
ומחשובי תושבי קריתינו הקדושה
קידוש געמאכט און געגעסן פאר תקיעת
שופר.
עס האט דעם רבי'ן זייער וויי געטון.
עסן פאר תקיעת שופר .עס זענען געווען פאסטן שלש
ער האט זיך אויפגעשטעלט און ער האט
אזעלכע וואס זענען געגאנגען און געמאכט
קידוש פאר תקיעת שופר .עס איז שוין
עשרה מידות א
פארלאנגט אז די אלע אידן – אדער אפשר ג א נ ץ געווען גאנצן טאג
יעדער וואס איז געווען אין ביהמ"ד – זאלן
רעדנדיג פון דעם אז דער רבי האט צומאל
פאסטן ביום שלש עשרה מידות ,א טאג
געדאווענט מנחה זייער שפעט ,געדענק
פאר ערב יום כיפור ,וואס אונזער מנהג
איך אויך איין יאר ראש השנה ביי מנחה
איז צו פאסטן ביז נאך חצות היום,
איז דער רבי אריינגעקומען זייער
אז דעם יאר זאל יעדער פאסטן
ביז נאכט ,אלס א קנס פארן אבער דער שפעט ,ממש א צוואנציג מינוט
פאר'ן זמן צאת הכוכבים.
עסן פאר תקיעת שופר .אזוי
הארב איז עס געווען ביים
רבי האט איינער איז צוגעגאנגען צום
אים ,און עס איז אונז טאקע געענטפערט מיט עמוד ,אבער דער רבי האט
אים אוועקגעשיקט ,און ער
אריין אין די ביינער אז פאר
אזא הייליגן זמן פון תקיעת מורא'דיגע ווערטער איז אליין צוגעגאנגען צום
עמוד ,כאטש געווענליך
שופר עסט מען נישט ,נאר
מען גרייט זיך צו בדחילו
"ווער ס'דאוונט מיט האט דער רבי נישט
געדאווענט מנחה ראש
ורחימו צו דעם געהויבענעם
זמן.
אונז איז ממילא השנה פארן עמוד.
געבענטשט"... איך האב פארשטאנען כוונתו
ווער ס'דאווענט בקודש אז ער האט נישט געוואלט
מיט אונז איז אז דער בעל תפילה זאל וועגן אים
זאגן הויכע שמונה עשרה נאכן זמן ,איז
ממילא געבענטשט ער אליין צוגעגאנגען ,און פאר זיך אליין
איינמאל בין איך אריינגעגאנגען צום האט ער שוין גענומען אחריות.
רבי'ן ראש השנה בעטן אז דער רבי זאל מיר שפעט ,און זיי האבן געפילט אז זיי דארפן אגב ,איין ראש השנה אין די פריערדיגע
בענטשן ,אבער דער רבי האט געענטפערט קידוש מאכן כדי צו קענען דאווענען יארן איז געווען א גאנצע מערכה מיטן
ביטע לאזט א מעסידש אויף
קול איחוד טאהש אויב האט איר א מעשה
צו פארציילן פון רבינו הקדוש זיעועכ"י
718-451-8674 אדער איר ווייסט פון א מענטש וואס האט צו פארציילן
און דרוקט 842
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש חי
געברענגט בערך ווען דער רבי איז געקומען
צום דאווענען ,און די בחורים האבן געקענט
פורים און שמחת מיט מורא'דיגע ווערטער "ווער ס'דאווענט
מיט אונז איז ממילא געבענטשט"...
מיטהאלטן וויאזוי דער רבי באטראכט עס תורה – די
מיט הנאה. געהויבענע ריקודין אבער יום הקדוש האט ער יא געקענט
בענטשן די וואס זענען געקומען .דאס איז
יענעם יאר שמיני עצרת ביינאכט נאך אין דעם פרייליכן יו"ט פורים איז אין געווען ליל יום הקדוש ,נאך שיר היחוד ,האט
די הקפות האט דער רבי אויך אריינגעגעבן אנהייב געווען צייטן ווען דער רבי האט דער רבי פארגעלערנט משניות מסכת יומא.
זיין אייגענע ספר תורה מיט א מורא'דיגע געפירט צוויי טישן; איינס איז געווען מער דער רבי איז געשטאנען מיטן טלית און ער
התרגשות ,און טאקע זינט דאן בין איך אינדערפרי ,און די אנדערע איז געווען
האט פארגעלערנט די גאנצע מסכתא מיטן
כסדר דא געווען ,מיטצוהאלטן די הייליגע נאכמיטאג מער ביינאכט ,וואס דאן איז
פירוש ברטנורא ,עס האט געקענט נעמען
צווייטע טעג סוכות אין טאהש. געווען דער "משתה היין" טיש .מען
האט דעמאלטס נאכנישט געזינגען די ארום צוויי שעה .מען האט געענדיגט די
"איך פאר נישט אלע פיוטים און פזמונים וואס מען האט תפילות ליל יום הקדוש ארום צוועלף
וועגן ביטול תורה" שפעטער איינגעפירט. אזייגער ,און משניות האט זיך געצויגן ביז
צוויי אזייגער פארטאגס.
אין יענע יארן איז דער רבי כמעט נישט ווען איך בין געווען דאס ערשטע מאל
געפארן צו קברי צדיקים קיין אייראפע .אויף בשנת תשל"ג ,ג"לשת תנשב פורים אין טאהש, דאס האט געמיינט אז עס איז געבליבן
כ"ח סיון תשל"ט איז דער רבי יא געפארן גאר א קליינער ציבור מיטהאלטן די
קיין טאהש אין אונגארן צום ציון המציונת משניות ,און נאכן לערנען האט זיך געקענט
פונעם הייליגן שרף זי"ע ,אבער ער האט מאכן אז מען איז אדורכגעגאנגען און
שטארק מקפיד געווען אז עס זאל דער רבי האט געבענטשט די בחורים
נאר מיטקומען א מנין מצומצם. וואס זענען דארט געווען .נאכדעם
פארשטייט זיך אז נאך אידן "ווען איר זאלט פלעגט זיך דער רבי אראפלייגן
האבן געטראפן זייער וועג
אהין ,אבער זיי האבן געמוזט וויסן וואספארא הנאה אין ביהמ"ד ,כמבואר אין שו"ע,
ביז פיר אזייגער .האלב פינף
פארן מיט אנדערע וועגן
אז דער רבי זאל זיי נישט
דער רבונו של עולם האט מען שוין אנגעהויבן
צו זאגן תהלים כהכנה צום
זען ,וויבאלד יעדער האט
געוואוסט פון די קפידא אז
האט ווען א איד עסט פיש דאווענען .דאס איז געווען
דער סדר הלילה פון די
דער רבי וויל נישט אז מען
זאל מיטקומען.
שבת און יו"ט ,וואלט איר הייליגע נאכט.
דער רבי אליין האט כמה קיינמאל אזא נדר נישט אגב ,דער רבי האט אויף
יום כיפור נישט אנגעטון
פעמים געזאגט "איך האב
זייער חשק צו גיין צום ציון געמאכט"... קיין פאפוטשן אדער אנדערע
פונעם הייליגן רבי ר' אלימלך זי"ע, באקוועמע שוך וואס זענען
מיינע זיידעס זענען געפארן .פארוואס אויסגעהאלטן פאר יום כיפור ,נאר ער
גיי איך נישט? איך פאר נישט וועגן ביטול האט ארומגענומען זיינע פוס מיט שטרוי
תורה .ווען איך פאר ,וועט דאך יעדער און ארומגעבונדן מיט א בענדל .דאס איז
נאכפארן ,און דאס וועט מאכן אסאך ביטול געווען אין די זעלבע צייט וואס דער רבי איז
תורה ,ממילא פאר איך אליין אויך נישט"... ערשטן מאל האב איך צום געשטאנען במשך אלע תפילות ,אפילו ווען
דאס האט ער כמה פעמים געזאגט ווען ער מיטגעהאלטן דער טאנץ פון תמחה את זכר ער האט נישט געדאוונט פארן עמוד ,כמעט
האט גערעדט ביים יארצייט פונעם רבי ר' עמלק .ווען איך האב געזען דעם טאנץ ,האט
דעם גאנצן מעת לעת אויף די פוס.
אלימלך אדער כ"ח סיון. עס מיר זייער איבערגענומען .איינער פון די
אידן דארט ,זעענדיג אז איך בין אזוי מרוגש, דער רבי האט זיך אויך געשטעלט אויף
ואגב ,דער רבי האט אויך נישט געהאלטן האט ער זיך אנגערופן צו מיר "ס'איז נאך דעם אז די בחורים זאלן שטיין בשעת'ן
פון די פארעריי וואס טוט זיך היינט אפ נישט קיין ֵ'ֵמ ֵֵעין' קעגן שמחת תורה "...דאס דאווענען ,ער אליין איז געשטאנען אייביג
ביי די מקומות הקדושים .ווען מען האט האט געמאכט אז אויפן קומענדיגן סוכות, ווען ער האט געדאווענט ,סיי אינדערוואכן,
אים געפרעגט צי מען זאל פארן ,האט ער שמחת תורה תשל"ד ,בין איך געקומען קיין
אייביג געזאגט אז מען דארף גיין צו א ציון און סיי שבתים וימים טובים .נישט ווייל
טאהש אויף די צווייטע טעג סוכות. מען מוז עפ"י הלכה ,אבער די הנהגה איז
און אויסזאגן דארט תהלים ,זיין א לענגערע
צייט און ארייננעמען א שייכות מיטן צדיק. יענע צייט האט דער רבי געלאזט געווען אז מען שטייט ,וויבאלד ווען מען
נישט אז מען איז דארט ,מען זאגט עטליכע שרייבן א ספר תורה .איך געדענק ווי דער זיצט שלאפט מען איין ,און דער רבי האט
קאפיטלעך ,צי אפילו א גאנצן ספר ,און רבי האט זיך כסדר משתעשע געווען מיט שטארק פארלאנגט אז מען זאל דאווענען
געגאנגען ווייטער. די פארטיגע יריעות .דער סופר האט עס מיט חיות און א ברען.
טי תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
אונז מהנה מוז ביי אונז געהאלפן ווערן"
האב איך געזאגט פאר'ן סאטמארער רבי'ן
לאז מיר אראפ צו די בחורים ,זיי ווייסן
נאכנישט וויאזוי מ'דארף דאווענען ,א בחור
"ביי מיר וואלטן
אז כל שכן ווער עס איז מהנה דעם רבונו של פארשטייט נישט וויאזוי צו דאווענען, געדארפט
עולם דארף אוודאי געהאלפן ווערן"... מ'דארף קענען דולדן בחורים ,און איך לאז דאווענען ווייסע
"האט מיר דער סאטמארער רבי מיך אראפ צו די בחורים און איך בין מוותר"... בעקיטשעס"
געפרעגט "נו ,וויאזוי איז מען מהנה דעם
רבונו של עולם?" האב איך מיך אנגערופן ווען מען איז מהנה איינמאל איז מיר אויסגעקומען אז איך
"וועגן דעם בין איך דאך געקומען"... דעם רבוש"ע בין אריינגעגאנגען צום רבי'ן און איך האב
איבערגעשמועסט א פערזענליכן ענין .דער
און דער רבי האט אויסגעפירט "אז דארף מען אוודאי רבי האט מיר אנגעוויזן אז איך זאל מוותר
מ'וועט צוריקגעגעבן דעם אפיקומן ,וועט געהאלפן ווערן זיין אויף א געוויסע נושא ,און ער האט מיר
מען דאך אוודאי מהנה זיין דעם רבונו של אראפגעלייגט וואס דאס מיינט מוותר זיין,
ס'איז געווען איין יאר פסח ביים סדר ,ווען
עולם מיט דעם אז מען וועט קענען גיין און ער האט מיר געזאגט בלשונו הקדוש
דער בחור וואס האט משמש געווען ביים
ווייטער מיט'ן סדר .און מיט דעם זכות אז "איך דאווען מיט די בחורים ,איך לאז
רבי'ן האט גע'גנב'עט דעם אפיקומן ,און ער
מ'האט מהנה געווען דעם אויבערשטן וועט מיר אראפ צו די בחורים .ביי מיר וואלטן
האט עס נישט געוואלט צוריקגעבן ביז דער
מען אוודאי געהאלפן ווערן "...און דער בחור געדארפט דאווענען ווייסע בעקיטשעס...
רבי וועט אים מבטיח זיין אז ער וועט א חתן
האט טאקע צוריקגעגעבן דעם אפיקומן. און אויב איך וואלט דווקא געוואלט וואלט
ווערן בקרוב ,איך געדענק נישט פונקטליך
איך געקענט דינגען אינגעלייט צו דאווענען
ווען ער זאל וויסן דעם זמן וואס ער האט געוואלט.
מיט מיר"...
וואספארא הנאה דער רבי האט אים נישט געוואלט מבטיח
זיין ,און עס האט זיך אזוי געצויגן אויף א
און דער רבי האט ממשיך געווען "נו,
דער רבוש"ע האט לענגערע
פארוואס דאווען איך מיט די בחורים? איך
ווען א איד עסט צייט .זעענדיג
פיש אז עס ווערט
שפעט ,האט
איך געדענק איינמאל ווען א געוויסער רבי דער
חשוב'ער איד ,א בנש"ק ,איז געקומען פארציילט א יעדער וויל
צום טיש חול המועד פסח .דער רבי האט מעשה .דער זיין ערליך
געהייסן אים געבן א פארציע פיש ,אבער ער רבי האט אים
האט עס נישט געגעסן .ווען דער רבי האט
באמערקט אז ער עסט עס נישט ,האט אים
אנ געהויבן
זאגן "איך בין
ענדליך
דער רבי געפרעגט "פארוואס עסטו נישט?"
האט ער געזאגט "ביי אונז עסט מען נישט
געווען ביים
סאטמארער
איז דא
קיין פיש פסח" אזויווי עס איז איינגעפירט
ביי אסאך משפחות.
רבי'ן (עס איז
נאך געווען בחיים
קלארקייט
האט דער רבי אים געזאגט אז ער זאל יא חיותו פון הרה"ק
עסן פון היינט און ווייטער .דער איד האט מ ס א ט מ א ר
אבער חושש געווען אז א הנהגה טובה וואס זי"ע) און איך
מען האט זיך געפירט א שטיק צייט באקומט אים האב גדרי קדושה
א דין פון א נדר ,האט ער געזאגט פארן רבי'ן געוואלט אזוי צווישן קרובי
א ו י פ ל ע ב ן, משפחה,
אז ער וויל אז דער רבי זאל אים מתיר נדר
שכנים און
זיין .ער האט זיך געגעבן א רוף אן אז דער רבי איך האב געסט
זאל אים געבן א פתח חרטה אויף דעם. אים געזאגט
דער רבי האט געטראכט א מינוט ,און אז איך האב
נאכדעם האט ער געגעבן א זאג "ווען איר געהערט מפה
קדשו פונעם קלאר •
זאלט וויסן וואספארא הנאה דער רבונו של צו באקומען אין אלע פראקטיש
זיידן זכרונו
עולם האט ווען א איד עסט פיש שבת און ספרים געשעפטן • לייכטע
לברכה (הסב"ק
יו"ט ,וואלט איר קיינמאל אזא נדר נישט שפראך •
זי"ע) וואס ער
געמאכט "...דאס האט דער רבי גענוצט אלס
האט געזאגט
פתח חרטה ,און ער האט אים מתיר געווען
דעם הנהגה און דער איד האט געגעסן די פיש. "מ'האמיר
גע'פועל 'ט
אין הימל אז
המשך יבא בעז"ה ווער ס'איז מכירה הראשית
אצל
718.384.1324
לﬣשיג אצל כל מוכרי הספﬧים
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש כ
באור השיחות
ליקוט בקצרה מגדולת הצדיקים אשר יומדה"ל חל בימים האלו
מתוך ספרי הקדושים עבודת עבודה שיחות קודש ג"כ
י"א חשון ט' חשון ז' חשון
הרה"ק ר' אברהם הרה"ק ר' אברהם הרה"ק ר' יהודה צבי
(מסלאנים) ב"ר משה (מפשעווארסק) (מראזלא) ב"ר משה
יצחק מתתיהו זי"ע ב"ר צבי הירש זי"ע (מסאמבור) זי"ע
ספרו הקדוש כאלו אמרם דוד מדרגתו
איך עצה מען זאל אסאך לערנען אינעם די צייט ווען הרה"ק דער רבי ר' אלימלך הוא היה איש קדוש ובעל מוח גדול מארי
ספר הקדוש "יסוד העבודה" ווייל דארט איז פון ליזענסק זי"ע איז געגאנגען גלות ליידן דרזין,
מבואר בטוב טעם ודעת די גאנצע ענין פון איז ער אמאל אנגעקומען צו די שטאט
לערנען תורה לשמה ,און דורכ'ן לערנען דעם פשעווארסק שפעט אינמיטן די נאכט ,און ער בסוד תורה הבהיר
ספר וועלן ענק זוכה זיין צו לערנען די תורה איז ארומגעגאנגען די גאנצע שטאט זוכן וואו
הקדושה ווי עס דארף צו זיין. ער האט משמש געווען זיין גרויסער
ער קען איינשטיין ,האט ער געזעהן אז אין ר'
שווער (און פעטער) הרה"ק ר' הערשעלע
(שיח"ק ח"א כ"ח) משה פשעווארסקער'ס (הראשון) הויז ברענט א
זידיטשובער זי"ע ,און ער האט מקבל געווען
* לעכטל ,האט ער אריינגעקלאפט און ר' משה
האט געעפענט און אים אריינגענומען און
הויפענעס מיט תורה און יראת שמים ,ער
האט אמאל מעיד געווען ,אז עס איז נישט דא
י"א חשון שיין מכבד געווען און ער האט אים געגעבן
קיין איין פסוק אין תנ"ך וואס זיין שווער האט
הרה"ק ר' מנחם נחום זיין בעט צו שלאפן וויבאלד ער איז שוין
אויפגעשטאנען ביי חצות הלילה ,און היות
נישט מגלה געווען סודות התורה.
(מטשערנאביל) עס איז געווען טינקל האט ר' משה נישט (שיח"ק ח"א כ"ב)
ב"ר צבי זי"ע בעל באמערקט ווער דער ארימאן איז.
מאור עינים דער רבי ר' אלימלך איז זיך געגאנגען
ברכת צדיק
לייגן ,און ר' משה איז געגאנגען ווייטער ער האט זיך אמאל אנגעטראפן אלס
בא מעולם העליון צו זיין עבודת הקודש בתורה ועבודה ,און יונגערמאן מיט דער הייליגער ראפשיצער
נאכדעם האט ר' משה זיך גענומען זאגן רב זי"ע ,און ראפשיצער רב האט גלייך
הרה"ק ר' ארי' לייב פון סאדילקוב זי"ע באמערקט אז דאס איז א גרויסער איד ,האט
תהלים ,דעמאלס איז די רבי ר' אלימלך
א זון פון ר' אברהם פון קאריסטשוב וואס ער אים געזאגט ,דו גייסט דאך אמאל נאך
ארויסגעשפרינגען פון בעט און זיך
איז געווען אן איידעם ביים מאור עינים ,ער זיין א גרויסער רבי און דו גייסט בענטשן
געשטעלט נעבן ר' משה און זיך גענומען
האט איינמאל אנגעפאנגען א נייע עבודה פון אידן ,איז בענטש מיך יעצט דער ערשטער,
מיטזאגן תהלים ,האט ר' משה זיך אנגערופן
פאסטן משבת לשבת אזוי ווי אסאך גרויסע און ראזלא רב זייענדיג נאך אן יונגערמאן
צו אים ,דו ביזט דאך אפגעמוטשעט פון די
צדיקים ,ער האט עס געטון איין וואך און האט ער זיך געשעמט צו בענטשן דעם
וועג פארוואס גייסטו נישט צוריק שלאפן,
אלעס איז אדורך בשלום ,אבער די צווייטע ראפשיצער רב ,האט ער דאס אפגעזאגט,
איז ר' אלימלך צוריק געגאנגען אין בעט,
וואך שבת קודש ווען ער האט אויסגעטרינקן
אבער גלייך דערנאך איז ער נאכאמאל האט אים ראפשיצער רב געזאגט אז ווען
די וויין פון קידוש ,האט ער זיך דערשטיקט
צוריק געקומען ,האט אים ר' משה געפרעגט ער איז געווען א יונגערמאן האט אים דער
אויף די וויין און ער האט גע'חלש'ט ,און ער איז
פארוואס ער קומט ארויס ,איך האב דיך שוין הייליגער בארדיטשובער אנגעטראפן און
געווען אין א גרויסער סכנה ,נאך א שטיק צייט
געבעטן אז דו זאלסט זיך גיין גוט אויסרועהן, ער האט מיך געזאגט די זעלבע זאך און איך
אזוי ליגן ,האט ער פלוצלינג געעפנט די אויגן,
האט אים ר' אלימלך געענטפערט ,ווי קען איך האב דאס אפגעזאגט ,און למעשה יעצט
און זיין מצב איז בעסער געווארן ,און ער האט
ליגן אין בעט ווען דוד המלך שטייט דא נעבן האב איך חרטה אויף דעם אז איך האב נישט
דערציילט אז די זיידע דער מאור עינים איז
דיך בשעת דו זאגסט תהלים ,האט ר' משה געבענטשט ,דו זאלסט זעהן נישט צו חרטה
געקומען מעולם העליון און אים געראטעוועט
זיך געוואונדערט ווער איז דאס וואס איז האבן אזוי ווי מיר ,און דעמאלס האט אים
און אויסגעהיילט און ער האט אים געזאגט אז
זוכה צו זעהן דוד המלך ,און דעמאלס האט ראזלא רב געבענטשט מיט ביידע הענט.
ער זאל אויפהערן צו פאסטן משבת לשבת,
נאר ער זאל ענדערש אויסזאגן ספר תהלים ער אים דערקענט אז דאס איז דער רבי ר' (שיח"ק ח"ג י"ד)
דריי מאל א טאג און דאס איז גערעכנט כאילו אלימלך מליזענסק.
ער פאסט משבת לשבת( .שיח"ק ח"ג רע"ז) (שיח"ק ח"ב י"ט) *
אכ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
זכרונות מאנשי שלומינו שהלכו לעולמם
זכיה וואס זיי ,קליינע קינדער ,האבן געהאט הרה"ח ר' הערש לייב וויינבערגער ז"ל (א)
צו וויילן במחיצתו הקודש ,און דער דראנג
און זכיה אים צו משמש זיין" .מיר פלעגן מהיושבים ראשונים במלכות
זיך קריגן ווער עס זאל אריינשטופן דעם ומפארי וישישי תושבי קריתינו הקדושה
רב'ס בענקל ,ביז עס איז אפילו געקומען
ט"ז חשון תשפ"ו
צו קינדערישע געשלעגן" ,פלעגט ער
פארציילן מיט בענקעניש צו יענע ליכטיגע
צייטן.
אלה תולדותיו: אסאך קען געשריבן ווערן איבער ר'
הערש לייב ז"ל ,ר' הערש לייב קען ריכטיג
הרה"ח ר' צבי ארי' איז געבוירן געווארן
כדי עס זאל זיך נישט איבערשפילן, בא'טיטעל'ט ווערן אלס אן איש תם וישר,
י"א חשוון תרפ"ד אינעם עיר ואם בישראל
האבן די גבאים איינגעפירט א גורל ,אז ותיק וחסיד ,ירא ושלם ,א ריכטיגע רודף
מונקאטש ,צו זיין חשוב'ע טאטע הרה"ח ר'
יעדע וואך זאל א צווייטע קינד האבן די צדקה וחסד ,אנגעהויבן פון זיינע פולע
ישראל ,וועלכע איז געווען א פייערדיגער
געלעגנהייט אריינצושטופן דעם בענקל. לייסטונגען למען הכלל והפרט לכל קדשי
מונקאטש'ע חסיד ,ומגדולי מקורבי בעל
הערש לייב ,נאכן געווינען דעם גורל צום קהילתנו זייענדיג די סאמע ערשטע חסיד
מנחת אלעזר זי"ע ,און צו זיין מאמע מרת
ערשטן מאל ,איז נישט געווען צופרידן פון מקבל מרות צו זיין פון אבינו רועינו רביה''ק
בת שבע ע"ה ,א טאכטער פון הרה"ח ר'
דער איינציגער געלעגנהייט וואס ער האט זי''ע נאך עלי אדמות אין די ביטערע
יצחק אלבוים ז"ל ,אייניקלעך פון הרה"ק
באקומען .די קומענדיגע וואך האט ער אייראפע ,ומאז עד יומו האחרון האט ער
רבי יעקב קאפל ליקאווע'ר זי"ע ,און הרה"ק
אוועקגעגעבן זיינע ספעציעלע קיכעלעך זיך נישט אוועקגערירט ממול פני הקודש,
רבן של ישראל הרבי ר' אלימלך מ'ליזענסק
וואס זיין מאמע האט אים געבאקן אלס און איז געווען צוגעבינדן בכל נימי נפשו,
זי"ע.
באלוינונג פארן גוט קענען דעם פארהער, און דעמאלטס נאך אין די יארן בזעיר אנפין,
פאר דעם אינגל וואס זיין נאמען איז הערש לייב איז אויפגעוואקסן אין א אין די קליינע באגרעניצטע בית המדרש
ארויסגעקומען אינעם גורל יענע וואך ,און געהויבענע סביבה .זיין טאטע ר' ישראל אין 'מאנטריאל' האט ער נושא בעול געווען
אויסטויש כדי נאכאמאל צו האבן די זכיה איז געווען א געהויבענער איד און אן איש אלע יארן וואס ער האט געוואוינט דארט.
צו משמש זיין דעם רב. מורם מעם ,וועלכע איז כל ימיו געזעסן
על התורה ועל העבודה ,און ער האט עס קען רואיג געשריבן ווערן אז ר'
און אזוי איז טאקע געווען; די קומענדיגע הערש לייב איז געווען אין קהלתינו הק'
אריינגעווארצלט אין זיינע קינדער אמונה
וואך האט ער נאכאמאל אריינגעריקט פון די לעצטע שטריק פונעם בריק צו די
און התקשרות צו צדיקים ,איבערהויפט צו
דאס בענקל פונעם הייליגן מנחת אלעזר. אלטער היים ,זייענדיג משרידי דור הישן,
זיין רבי דער הייליגער מנחת אלעזר ,פון
דער רב וואס האט באמערקט דעם אינגן און א ריכטיג פארצייטישער איד ,וואס האט
וועמען ער האט זיך נישט גערירט.
הערש לייב אריינריקן די בענקל שוין מיט-געברענגט מיט זיך א תקופה פון פארן
דעם צווייטן מאל ,האט ער אים מיט
ליבליכקייט געפרעגט" :דו האסט דאך
במעלליו יתנכר קריג ,וואס ווערט מער און מער געשלאסן
שוין געהאט די זכיה די פארגאנגענע נער מיט א יעדעס פארבייגייענדע טאג ,ווען די
לעצטע קערנדלעך שארית הפליטה קערן
וואך"? האט ער דערציילט פארן רב דברים שוין אלס קליין קינד האט זיך דער זיך שוין צוריק למקור מחצבתם ,און די
כהווייתן ,אז ער האט אוועקגעגעבן זיינע קליינער הערש לייב געקלאמערט ביים
נאסטאלגישע קאפיטל ריקט זיך צו איר
קיכעלעך דערפאר" ,אזוי?" האט דער רב הייליגן מנחת אלעזר זי"ע ,און נישט
ענדע.
אויסגעדריקט התפעלות ,אז א קליין קינד אראפגענומען קיין אויג פון אים .ער פלעגט
זאל האבן אזא השגה... אלץ דערציילן איבער די אויסטערלישע
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש בכ
מידע און ערשעפטע טוען זיי זייער תש"ה ווען מען האט אים געפירט צום ביי די בר מצוה האט הערש לייב געהאט
ארבעט ,אבער דער קאמאנדיר וואס איז גונסקירכען לאגער ,וואו מען האט אים די זכיה צו זיין פון די סאמע לעצטע
ווארשיינלעך נישט געווען אין די בעסטע באאויפטראגט צו מקבר זיין די מתים וואס בחורים פאר וועמען דער הייליגער מנחת
גוסטע יענעם אינדערפרי ,איז נישט געווען זענען אומגעקומען פון הונגער און רציחה. אלעזר האט געלייגט תפילין .נאך די בר
צופרידן פון זייער ארבעט. הערש לייב האט ליידער צוגעזען דעם מצוה איז ער אריין אין ישיבת 'דרכי התורה'
אויפגערעגטערהייט באשליסט ער ,אז חורבן מיט די אייגענע אויגן ,און געברויכט אין מונקאטש ,וואו ער האט אויסגעניצט
זייערע מינוטן זענען לעצט מינוט'יג ,און טאן די שווערע פיזישע און גייסטישע זיינע ישיבה יארן מיט גרויס פלייס.
אחת דתם להמית חלילה .דער קאמאנדיר ארבעט. אבער ליידער זענען די גאלדענע ישיבה
טראכט נישט קיין צוויי ,נאר ער הייסט זיי אבער טראץ די אלע צרות וואס ער האט יארן געקומען צו א שנעלן ענדע ,ווען די
שטיין אין פארנט פון די גרוב וואס זיי האבן מיטגעמאכט ,האט הערש לייב זיך נישט אונגארישע מיליטער האט פארכאפט
אויפגעגראבן מיט זייערע צוויי הענט ,און געבראכן ,נאר געקעמפט מיט עקשנות און זיין פאטער ר' ישראל ,און דער יונגער
גרייט זיך מקיים פסק צו זיין .דערשראקן אונטער די שווערסטע אומשטענדן ,און הערש לייב ,א זעכצן-יעריגער בחור ,האט
צום טויט זענען זיי געשטאנען דארטן, נישט אויפגעגעבן אויף זיין אמונה. ליידער געמוזט פארמאכן די גמרא ,און
ווען דער רוצח צילט זיין רעוואלווער ארויפשארבן די ארבל צו ברענגען ברויט
אויף די צוויי הילפסלאזע בחורים און אין שטוב .ער האט פרובירט זיין בעסטע
דערשיסט זיי צום טויט הי’’ד. לויט די אומשטענדן צו פארגרינגערן די
נויט און העלפן זיין משפחה לויט זיין
הערש לייב שטייט דארט יכולת.
איינגעהילט אין פחד; ער איז דער
קומענדיגער אין די רייע .מיט א אימת שנות הזעם
מות זעט ער ווי דער דייטש שטעלט
כ"ד אדר תש"ד ווערט געדענקט מיט
אן זיין ביקס העכער זיין קאפ .און
בלוטיגע אותיות ביי כלל ישראל ,ווען די
פרובירט אים צו צילן ..הערש לייב
דייטשן ימח שמם האבן אריינמארשירט
שרייט 'שמע ישראל' ,זיינע מינוט'ן
אין אונגארן און אנגעזייט א חורבן ,ה'
זענען געציילטע ,אבער דא האט דאס
ירחם .א טאג שפעטער ,כ"ה אדר ,זענען
אומגלויבליכע פאסירט! די ביקס האט
זיי אריין אין דער עיר ואם בישראל
זיך פארהאנקערט; די קויל גייט נישט
מונקאטש און ליידער אויסג'הרג'ט דעם
ארויס .ער פרובירט ווידער אמאל ,אבער
רוב פונעם מונקאטשער אידנטום הי"ד.
די ביקס ווי זאל זיך ווען קאטאגאריש
קעגן שטעלן איר אפיציר’ס באפעל הערש לייב ,אזוי ווי רוב כלל ישראל,
אנטזאגט זיך מיטצוארבעטן .א שווערע האט נישט אויסגעמיטן די גזירה,
נידערלאגע פארן שטאלצן קאמאנדיר, נאר אינאיינעם מיט זיינע אידישע
אבער גיין נעמען א אנדערע ביקס האט ברידער איז ער אויך דורכגעגאנגען די
נישט געפאסט פארן דייטש" .שמוציגער ביטערע קריג .עס האט זיך אנגעהויבן
יודע ,גיי שנעל צוריק צו די ארבעט!" מיט די מונקאטש'ע געטא אונטער די
האט ער זיך באגנוגנט מיט עטליכע שפאט שווערסטע אומשטענדן אין די ערשטע
ווערטער ,און אזוי געראטעוועט הערש ממות לחיים חדשים פונעם קריג ,און אזוי ווייטער אין
די שפעטערדיגע דעפארטאציעס קיין
לייב ממות לחיים.
-ניסים אין אוישוויץ ,און די טרויעריג-בארימטע
יעדע יאר ביים סדר נאכט פלעגט ר'
הערש לייב דאנקען דעם אויבערשטן
גונסקירכען לאגער סעלעקציעס ,וואו מען האט הערש לייב
אין איינע פון די טעג אינמיטן די אפגעטיילט פון זיין גאנצער משפחה,
אויף זיין פריוואטע נס הצלה ,און כסדר
שווערע צוואנגס-ארבעט ,האט הערש וועלכע זענען נעבעך אומגעקומען על
גע'חזר'ט מיט די קינדער און אייניקלעך אז
לייב אינאיינעם מיט אנדערע 2בחורים קידוש השם.
מען האט אים געשאנקן פון הימל די זכות
צו לעבן צו קענען אויפשטעלן ערליכע אין זיין עלטער געטון די ביטער שווערע זייענדיג א געזונטער בחור'ל ,האט מען
אידישע דורות. ארבעט ,און נעבעך אויפגערייניגט די מתים, אים געשיקט צו די ארבעטס-לאגערן,
זייענדיג א גאנצע צייט ארומגענומען שפעטער האט ער דורכגעמאכט די
המשך יבוא בעז"ה ווַא ך.
אונטער א שווערע ַ שרעקליכע טויט-מארשן ,ביז אום ניסן
גכ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
בריוון און
מעסעדזשעס פון
אנשי שלומינו
צו אנשי שלומינו
אכסניות ,פיל מער וויפיל מען האט געקענט פאראויסזען.
באזונדער איז די סיסטעם אויף 'קול איחוד' געווען גאר אקטיוו,
די לעכטיגע בחורי
ווען יעדן איינציגן טאג האבן מענטשן געטראפן דירות ,און חמד בשעת די
צוגעפאסטע אכסניות.
אזוי אז אפילו אויב מען שפירט אז עס איז נישט גענוג ,טאר מען
הקפות
האבנדיג די זכיה מיטצוהאלטן די געהויבענע צווייטע טעג
נישט פארזען די אויסטערלישע כוחות פון די עסקנים ,וואס מען
האט יא צוגעשטעלט. בצל הקודש ,איז געווען א דערקוויקנדע בילד ,צו זען אויף די
הויכע פארענטשעס ,די לאנגע שורות תלמידי ישיבותינו הק',
מיט פיל שעצונג. לעכטיגע טאהש'ע בחורים ,וואס הכרת פניהם ענתה בהם ,עס
מ.ב .מאנסי האט געגעבן א געוואלדיגע חיזוק ווען אום תשפ"ז ,אריבער 11
# יאר זינט מיר האבן ליידער פארלוירן אבינו רועינו די הייליגע רבי
זי"ע ,איז געבליבן זיין פייער און ברען ,זיין שאיפה און שטרעבן
אויפצושטעלן לעכטיגע טאהש'ע בחורים ,דער ציל וואס האט אים
אכטונג געבן אויף געברענגט אויפצושטעלן די גאנצע שטעטל ,אלעס וועגן 'זיינע
בחורים' .דאס גייט נאך אן און זעצט פאר ביתר שאת ועוז ,אלעס
נכסי בעל הבית ווען אויף די זעלבע אויסגעטראטענע דרך ,אונטער די עינא פקיחא פון
כ"ק מרן רבינו שליט"א .אשרינו שזכינו!
מען שטייט איין צו ס'איז זיכער אז דער הייליגער רבי פון אויבן ,שעפט נחת מיט
גאסט אזעלכע הייליגע תלמידים!
פאריגע וואך אין מאנ"ש לאנ"ש האט איינער ארויסגעברענגט
זיין ווייטאג נאכ'ן נישט האבן די זכי' מיטצוהאלטן די יו''ט שמחת
#
תורה בצל הקודש ,און דער כותב השורות בעט אז דער עולם זאל
אויפקומען מיט געדאנקען ,וויל איך אנמערקן א קליינע הערה וואס
איז בדרך לא דרך אנגעקומען צו מיינע אויערן:
בנוגע דירות אויף יו"ט
דאס וואס איינער האט זיך דא שטארק אפגערעדט אז ס'איז
איך האב ב"ה יא געהאט די זכי' צו זיין אין טאהש די צווייטע נישט דא גענוג דירות ,וואלט איך געוואלט איבערגעבן די צווייטע
טעג און מיטהאלטן די דערהויבענע יו"ט ,עס איז געווען גאר שיין, זייט פון די מטבע ,פון א איד וואס האט יא געהאט די זכיה צו זיין
דערהויבן ,און הייליג .און דא איז טאקע די פלאץ זיך צו באדאנקען בצל הקודש אויף יו"ט ,און יא געווארן מסודר מיט א דירה.
פאר אלע עסקנים וועלכע האבן אלעס צוגעשטעלט ,עס האט זיך
אלעס אנגעזען אויף טריט און שריט. ס'איז טאקע אמת אז 'אין הקומץ משביע את הארי' ,און דער
פארלאנג איז פיל גרעסער ווי מען קען צושטעלן .אבער ווער עס
איינשטייענדיג ביי מיין אכסניא אויף יו"ט האב איך שטענדיג האט מיטגעהאלטן די איבערמידליכע כוחות וואס די עסקנים האבן
געפילט אן אחריות צו האלטן די הויז זויבער און חלילה נישט אריינגעלייגט ,צו אקאמאדירן יעדן ,שוין וואכן פריער האט מען
מזיק זיין חפצים ,און ב"ה זייענדיג געבענטשט מיט עטליכע קליינע געארבעט דערויף ,אפגערעדט א גאנץ יום טוב ,ווען יעדער איז
קינדער האב איך באזונדער אכטונג געגעבן אז דער בעל אכסניא רואיג און פארנומען מיט די משפחה ב"ה ,זענען די עסקנים געווען
זאל נישט חרטה האבן אויף די מצוה וואס ער האט געטון. פאריאגט און פארנומען ביז איבער'ן קאפ צו שאפן דירות פאר אידן,
עטליכע טעג נאך יו"ט האט מיר מיין בעל אכסניא אנגערופן זיך געהאנגען צעטלעך אנצו-ווארעמען תושבי קריתינו צו פארדינגען
באדאנקען אז די הויז איז געבליבן ממש די זעלבע ווי ער האט עס זייערע דירות ,און מען האט טאקע געשאפט א איבערראשנדע צאל
איבערצוגעבן
וויבאלד עס נעמט צייט
צו מגיה זיין די בריוון אין לאזט א מעסעדזש אויף שיקט א שיקט א בריוו אויף
דעם אפטיילונג כראוי,
ביטע אנטשולדיגן אויב קול איחוד פעקס פאסט
זעהט איר נאך נישט
גלייך אייער מעסעדזש
אדער בריוו אינעם מדור.
718.451.8674 #841 845.610.8674 11 VAN BUREN DR. #205
MONROE, NY 10950
אייער בריוו
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש דכ
ענדלאזע התרוממות הנפש. ארויסגעגעבן .בתוך הדברים האט ער מיר פארציילט אז ביי איינע
פון זיינע חברים איז איינגעשטאנען א איד און יענעמ'ס קינדער
בלייבט איבער צו דאנקען און בעטן ,אשרינו מה טוב חלקינו
האבן געגעסן אסאך זאכן פון די אכסניא (וואס איז נישט געווען צוגעגרייט פאר
ומה יפה ירושתינו ,די הייליגע ירושה און עבודת הקודש פון
די געסט) ,אויך האבן זיי גענוצט בייק'ס און סקוטער'ס פון די שכנים,
רבינו הקדוש זי"ע ,וואס גייט ווייטער אן בגאון ובעוז ,זאל ווייטער
און עס פשוט נישט צוריקגעברענגט.
ממשיך זיין עד ביאת הגואל ,און נאך לאנגע געזונטע יארן זוכה זיין
להסתופף בצלא דמהימנותא קדישא. ווי פארשטענדליך איז דאס ווייט נישט פון א כלל ,און ב"ה
א .י .קרית טאהש דער עולם פארשטייט די וויכטיגקייט פון האלטן זויבער יענעמ'ס
פלאץ ,אבער עס איז קלאר אז מ'דארף אכטונג געבן ווען מען נוצט
# יענעמ'ס הויז וויאזוי מען פירט זיך אויף אינעווייניג און צווישן די
שכנים ,אזוי אז תושבי קריתינו זאלן האבן די גוטע אפעטיט אונז צו
העלפן מיטהאלטן אזעלכע ליכטיגע זמנים בצל הקודש.
יישר כח פאר די מיט דאנק.
רייכע 'שבת בראשית' ()-
גליון #
אסאך איז שוין ארויסגעברענגט געווארן צו באדאנקען די
חשוב'ע מערכת פון באור החיים פאר די נייע איבערגעפרישטע
גליון .איך האב מיר טאקע באגענוגנט ביז יעצט מיט די דאנק
מיינע 'נעילת החג
ווערטער פון אנדערע ,און געלאזט דעם ציבור אויסדרוקן דעם מחשבות'
יישר כח ברבים.
ליינענדיג דא אינעם גליון דעם פארלאפענעם חודש תשרי איבער
אבער דעם שבת בראשית בין איך באמת איבערראשט געווארן, די מחשבות בעת נעילת חג ,וואס עמיצער האט אריינגעשיקט,
ווען מען האלט נאך יו"ט ,און נאך די רייכטע פארגרעסערטע יום איז ווי אויטאמאטיש געווארן ביי מיר דעם דערהויבענעם זמן
טוב אויסגאבע ,און מיט דעם אלעם גייט דער גליון אן מיט די פונעם 'נעילת החג' א עת להתבוננן איבער דעם פארלאפענעם
זעלבע רייכע פארמאט ווי יעדע וואך ,מיט פולע רייכע מאמרים, ירח האיתנים העעל"ט ,און דער אויספיר ביי מיר איז געווען אין
דאס איז שוין אויסנאמליך ,און ווערד צו באדאנקען. איין שורה' :אשרינו מה טוב חלקינו ומה נעים גורלנו ומה יפה
ירושתינו'!
דער גליון במציאות מאכט דעם שבת פאר אומצאליגע אידן
אנ"ש איבער די וועלט ,א פלאץ וואו מען קען זיך פארקוקן א תורה נאכ'ן מיטהאלטן די געהויבענע חודש תשרי בצל הקודש ,לאזט
פאר'ן שבת טיש; א מעשה צו פארציילן פאר די קינדער; א הייליג זיך זאגן דערויף 'הדרא דלא אפשר למפרט בשפוותא' ,זייענדיג א
שטיקל מספרי חטיבה אחת פון התעוררות ,התרוממות ,שמחה וחדות הנפש ,און
הק'; רבינו עס ציעט זיך שטריכן צו יענע דערהויבענע זמנים בהלו נרו על
וויכטיגע א ראשינו ווען מיר האבן געהאט די זכיה מיטצוהאלטן די עבודת
הלכה למעשה; הקודש פון מרן רביה"ק זיעוכי"א ,וואס ווי באקאנט פלעגט דער
מיטהאלטן הייליגער רבי כמעט נישט עסן און נישט שלאפן ,זיין גאנצע עבודה
מה נעשה איז געווען למעלה מהשגת אנוש .מיט די פשוט'ע שכל האט מען
ו ה נ ש מ ע עס נישט געקענט פארשטיין ,וויאזוי א בשר ודם קען אזוי אנגיין
ברכת מזלא טבא בצל הקודש; אן צו עסן און שלאפן ,און נאך אלעס מיט אזא שמחה של מצוה
וגדיא יאה
מודעות און
בשמחה רבה ואותות כבוד והוקרה הננו מברכים ברכת מזלא טבא
וחיות דקדושה.
וגדיא יאה אל מול פני האי גברא יקירא ,ירא ושלם איש תבונות ורב
המעש ,מקים עולה של תורה ולומדי' בלבו בוער אהבת התורה ,מוקיר
א שמחות.
רבנן ותלמידיהון ואיהו גופי' צורבא מרבנן שלמ"ה שמו ושלימה
משנתו ,רודף צדקה וחסד בכל לבו נפשו ומאודו וה' נתן חכמה לשלמ"ה יעצט ,במשך דעם פארלאפענעם חודש ,האט מען געזען די
שזכה ליקר וגדולה להרים ולהגביר קרן התורה בקהלותינו הקדושות די
הרה"ג ריכטיגע כרכא
בכל אתר ואתר ,אשרי שלו ככה להגדיל תורה ולהאדירה
המשכה צו די הייליגע עבודה .ווען אפילו פאר'ן אלגעמיינעם ציבור
אב"ד קוזש ביה, דכולא איז געווען זייער ווייניג צייט צו עסן און שלאפן ,דער גאנצער טאג
שליט"א אזוי אלעס און האט זיך געדרייט ארום די תפילות און שולחנות הטהורות ,דער
פטרון חבורתינו "מזון הנפש"
לרגל השמחה השורה במעונו שיין און ברייט קערפער האט גאנץ ווייניג באקומען .אבער דער חידוש איז געווען
בהולדת נכדו למז"ט
אצל חתנו הרב אביגדור ראטטענבערג שליט"א צוגעשטעלט, וויאזוי רבינו שליט"א איז אנגעגאנגען מיט די עבודת הקודש,
כה לחי!
זכות התורה הקדושה ,וזכות הלומדים והנבחנים מסכת אחר מסכת,
בודאי יגן ויעמוד למע"כ הרב אב"ד קלוזש שליט"א שיתברך בברכת אריינלייגנדיג העכערע כוחות ,טראץ וואס די עבודת הקודש
התורה ,בכל הברכות האמורות בתורה וסגולותי' ,רב תענוג ונחת דקדושה
ממנה ומכל יוצ"ח ,ותזכו לאורך ימים בימינה ובשמאלה עושר וכבוד ,עץ
חיים היא למחזיקים בה ותומכי' מאושר ,בני סמוכי חיי אריכא ומזוני
רויחא ,עדי נזכה כולנו יחד לקבל פני משיח בן דוד ומלכינו בראשינו
במהרה בימינו אמן. פיל מיט דורכאויס דעם תשרי לאזט איבער גאר ווייניג צייט צו עסן און
המברכים לעומתו
הנהלת "מזון הנפש" דאנק שלאפן ,ווען עס איז איין לאנגע קייט פון תפילות ,דרשות ,טישן,
י .ב.
און מעמדי קודש .האט זיך אבער נישט דערקענט קיין שום חילוק,
אנטווערפען נאר אדרבה 'וקוי ה' יחליפו כח' ,אנצוגיין מיט פרישע כוחות און
הכ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
נייעס ,באריכטן ,און
במקהלות
אנטוויקלונגען ,אינערהאלב
קהילותינו
הקדושים
צווישן מקהלת אנשי
שלומינו ברחבי תבל
שמחות בבית צדיקים:
אנשי שלומינו גרייטן זיך מיט
גרויס התרגשות צו די געהויבענע
שמחות החתונות וואס וועלן
פארקומען בחצרות קדשינו
דורכאויס די קומענדיגע ווינטער
חדשים
צדיקים. בית צדיקים יעמוד :גרויס ענטוזיאזם הערשט אין
בעפארברייטונג צו די געהויבענע שמחות כפולה ומכופלת בבית
יום ה' פרשת וישלח ,י"ז כסלו הבעל"ט: צדיקים ,ווען עס וועלן געפראוועט ווערן ברוב פאר והדר 3
עס וועט גיין אונטער'ן חופה הכלה בת הגה"צ רבי יחיאל מיכל דערהויבענע חתונות בחצרות קדשינו ,ווי עס וועלן גיין אונטער
ישעי' מאסקאוויטש שליט"א חדב"ן ,עב"ג החתן פרי עץ חיים הרב די חופה נדכי כ"ר מקן רבינו עט"ר שליט"א במשך די קומענדיגע
נחמן שליט"א ,בן הגה"צ רבי מרדכי כהנא שליט"א ,בן אדמו"ר ווינטער חדשים ,בהתאסף ראשי עם יחד שבטי ישראל
מספינקא בני ברק שליט"א וחתן אדמו"ר מנצח מנחם ספינקא
מאנסי. זמני החתונות זענען ווי
די געהויבענע שמחת החתונה וועט פארקומען באתרא דמר אין
קרית מלך רב קרית טאהש המעטירה ,ווי די גאנצע שטעטל וועט
פאלגענד:
ווערן איינגעהילט אין א שמחה'דיגע שטימונג ,און זיך מיטפרייען
בשמחת רבינו .עס ווערן ערווארטעט א גרויסע ציבור אנשי שלומינו
יום א' פרשת ויצא ,ו' כסלו הבעל"ט:
פון ניו יארק וועלכע וועלן קומען צו פארן מיטהאלטן די דערהויבענע עס וועט גיין אונטער'ן חופה הכלה החשובה בת הגה"צ אב"ד
שמחת החתונה ,און די עסקנים טוען אין יעצטיגע טעג מסדר זיין קהילתינו מאנסי שליט"א ,עב"ג החתן פרי עץ חיים בנן של קדושים
אלע טעכנישע חלקים ,אז די געהויבענע שמחה זאל געקרוינט ווערן הרב מנשה שליט"א ,בן אב"ד זכרון אלימלך ספינקא שליט"א ,די
מיט גרויס הצלחה און סייעתא דשמיא. דערהויבענע חתונה וועט פארקומען פאר די מענער אין עטרת חי'
שרה זאלן ,און פאר די פרויען אין די עטרת גינענדל זאלן אין שטאט
יום ד' פרשת בא ,ו' שבט הבעל"ט: מאנסי יע"א.
עס וועט גיין אונטער'ן חופה החתן פרי עץ חיים הרב אהרן ארי' אין די יעצטיגע טעג טוען די עסקנים פון די ועד החתונה
גינזבערג שליט"א ,ממצוייני תלמידי ישיבתינו הק' אור החיים ,בן אריינליגן גרויסע כוחות אויסצושטעלן אלע לאגיסטישע חלקים פון
הגה"צ רבי מרדכי אברהם גינזבערג שליט"א חדב"ן ,עב"ג הכלה בת די חתונה ,די מקום ואופן מעמד הקבלת פנים און די מעמד החופה,
האדמו"ר מדעעש בארא פארק שליט"א ,חתן אדמו"ר מדעעש בני און אזוי ווייטער די גאנצע חתונה ,אז אלעס זאל געקרוינט ווען מיט
ברק שליט"א. די גרעסטע כבוד און פראכט ווי עס פאסט פאר אזא שמחת בית
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש וכ
ימי השמחה הממשמשים ובאים .די "שמחה תליתאי" איז דאס די געהויבענע שמחת החתונה וועט פארקומען אין די עטרת
געשפרעך פונעם טאג ביים "עם תליתאי" אנשי שלומינו ,וועלכע גאלדא זאל אין שטאט בארא פארק ,ווי אנשי שלומינו וועלן
גרייטן זיך מיט פרייד אויף די די עידן חדותא בהיכלא דמלכא ,וואס נאכאמאל האבן די געהויבענע זכי' אז כ"ק מרן רבינו שליט"א וועט
טוט דינען אלס א צינור השפעה פאר חסידים פון אומעטום ,וועלכע זיך אויפהאלטן אין שטאט ,און מען וועט ווידעראמאל זוכה זיין
טוען זיך מיטפרייען מיט די שמחות בבית צדיקים; אין די מוראדיגע מיטצוהאלטן א געהויבענע חתונה בחצרות קדשינו.
עת רצון ,ומשמחה זו ישפע שפע רב.
עסקנים און אישי הציבור געפינען זיך שוין אין פולן שוואנג
והחוט המשולש לא במהרה ינתק. מיט די נויטיגע שריט און ערשטע צוגרייטונגען צו די פייערליכע
דיק:
ש ָע ִר י ם ְו יָ בֹ א ּג ֹו י ַצ ִ ּ
פ ְת ח ּו ְ ׁ
ִּ
מוצלח'דיגע פתיחת זמן החורף
געעפנט מיט גרויס הצלחה אין
אלע תורה צענטערן פון קהילתנו
הקדושה
אזוי אויך אין די ישיבות קטנות האט זיך דער נייער זמן ב"ה גרויס התחדשות זעט זיך אן אין אלע תורה צענטערן דקהילתנו
אנגעהויבן מיט א זעלטענע פרישקייט און התעלות ,מיט פרישע הקדושה צום אנהויב פונעם פרישן ווינטער זמן ,מיט א שטארקן
חברותות און לימודים. פלייס און חיות דקדושה ,בעיקר אין די מבצרי הישיבות וואו מען
האט נארוואס אנגעהויבן א נייעם זמן .אין די ישיבות גדולות וקטנות
אין חסידות כתחילתה זענען די בחורים דעם פארלאפענעם ראש חודש חשון געקומען
צוגעגרייט מיט פרישע כוחות צום נייעם זמן הלימודים ,און זיך גלייך
אריינגעווארפן בהוויות דאביי ורבא מיט א קול גדול ולא יסף ,מיט
חשק און פלייס .ואין בו אלא חידושו:
ישיבה גדולה אור החיים:
דער זמן האט זיך נארוואס אנגעהויבן מיט א פרישקייט ,דעם
פארלאפענעם מאטאג ראש חודש חשון נאכמיטאג ,ווען צום נייעם
זמן איז אריינגעקומען לערנען בישיבה של רבי א העכערע צאל
תלמידים כ"י ווי ערווארטעט ,וואס הייבט די באגייסטערונג ביי די
בחורים וועלכע קוקן ארויס אויף א שטארקן זמן בס"ד.
עקסטער קוקן די תלמידים ארויס צום פרייליכען מאמענט ,ווען
בקרוב ממש וועט מען זיך אריבערצוען צום נייעם הערליכן היכל
הישיבה ,וואס האלט אצינד ביי די לעצטע שטאפלען פון איבערבויען,
און דאס וועט אוודאי שטארק צוגעבן צו די הרחבת הדעת פון די
תלמידים ,נאכדעם וואס די צר לי המקום שרייט זיך ארויס פון אלע
ווינקלן אינעם ביז יעצטיגן אזוי-געריפענע קליינע היכל הישיבה.
ישיבה גדולה תורת משולם פייש
-ניו יארק:
שערי הישיבה האבן זיך געעפנט דעם פארלאפענעם זונטאג
מיט א נייע כיתה פון פרישע תלמידים ,וועלכע האבן אנגעהויבן
דעם זמן מיט באגייסטערונג און עליות מעלות רמות .ספעציעל
שטארצט ארויס דער פרישער שיעור ב' צום נייעם זמן ,וואס
וואקסט ברוך השם בכמות ובאיכות.
זכ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
באריכטן און
אנטוויקלונגען פון די
4תורה
פעסטונגען
ישיבה גדולה אור החיים טאהש
ישיבה גדולה תורת משולם פייש טאהש -ניו יארק
ישיבה קטנה אור החיים טאהש
ישיבה קטנה תפארת משולם פייש טאהש -ניו יארק
ישיבה של רבי
נייעס ,באריכטן ,און
לאור
באור החיים
אנטוויקלונגען אינערהאלב
ישיבה גדולה
אור החיים
קרית טאהש יע"א
פתיחת הזמן בהיכל הישיבה:
קול תורה דינערט אפ בין כותלי הישיבה
מבוקר עד הערב
וועלכע איז געקומען לערנען אין ישיבה ,בצל קדשו פון כ״ק מרן און א געהויבענע רוחניות'דיגע שטימונג האט זיך דעם מאנטאג
רבינו שליט״א .און ארויסגעברענגט אז א בחור וואס לערנט אין נח ב' דר"ח חשון העעל"ט אנגעהויבן דעם נייעם זמן החורף תשפ"ז
אזא מקום תורה ,דארף זיך פירן מיט א געוואלדיגע ערנסטקייט בשעטו"מ ,בין כותלי הישיבה ,ווי די תלמידי הישיבה -החדשים
און זיך צושטעלן צו די הייליגן וועגן וואס רבינו הקדוש זי"י מייסד וגם ישינים -האבן זיך אריינגעווארפן באהלה של תורה ,ללמוד
הישיבה האט אונז געלערנט און פארלאנגט פון די תלמידים. וללמד לשמור ולעשות ולקיים.
דער מנהל האט ארומגערעדט איבער די וויכטיגקייט פון די
איינאיינעם מיט די יעצטיגע פתיחת הזמן זענען די ספסלי ביהמ"ד
סדרי הלימוד און עבודת התפילה ,און דערמאנט אז דער יסוד
נתרבה געווארן אויף א גאר שטארקע פארנעם ,און עס דערקענט
פון א בן ישיבה איז צו לערנען מיט א התמדה ,און יראת שמים,
זיך פון אלע ווינקלען די ענגקייט אינעם ביז יעצטיגן היכל הישיבה,
און שטענדיגע געדענקן דעם דרך ארץ קדמה לתורה .אויך האט
און האפענטליך בקרוב ממש וועט מען זיך אריבערצוען צום נייעם
ער מדגיש געווען די וויכטיגקייט פון אויפשטיין פרי און זיך
איבערגעפרישטן היכל הישיבה ,וועלכע האלט שוין בס"ד ביי די
אריינצולייגן אין די סדרי הישיבה מי'ן גאנצן כח און מוח ,כדי
לעצטע שטאפלען צו ווערן פארענדיגט כלול בהדרו ,ווי עס פאסט
אויסצונוצן די טייערע יארן אין ישיבה אויף דעם בעסטן אופן.
זיך פאר א מקום תורה.
דערנאך האט דער מנהל אויסגעשמועסט די תקנות הישיבה ,און
קלאר געשטעלט די סדרים און די הנהגה וואס ווערט פארלאנגט דער קול התורה דינערט אפ צווישן די ישיבה ווענט ,און די
פון יעדן תלמיד. ווארימע תפילות וועלכע זענען א שם דבר אלס א פלאמעדיגע
טאהש'ע דאווענען זענען בוקע רקיעים .אלע באדערפענישן פאר
* די תלמידי הישיבה זענען צוגעשטעלט אויפן בעסטען פארנעם,
די הערליכע רחבות'דיגע דארמיטארי צימערן ,א.א.וו .מיט דער
אזוי אויך האט דער חשוב'ער משפיע הישיבה הרה"ג רבי
האפענונג אז עס זאל ווייטער גיין מחיל אל חיל.
אלימלך סג"ל לאווען שליט"א שוין אנגעהויבן אויפטרעטן מיט
זיינע וועכנטליכע שמועסן .אין די שמועסן גיבט דער משפיע
שליט"א איבער טללי חיזוק און ידיעות נפלאות ,וועלכע ער האט *
מקבל געווען מבית מדרשו של רבי ,און מספרי החסידות ,און איז דעם צווייטן טאג אין זמן האט דער חשוב'ע מנהל שליט״א
מחזק די תלמידי הישיבה צו שטייגן אין תורה ,תפילה ,יראת שמים אויפגעטרעטן מיט'ן דרשת פתיחת הזמן ,אין וועלכער ער האט
און מידות טובות. ארויסגעברענגט די גרויסע אחריות וואס ליגט אויף יעדן בחור
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש חכ
מהנעשה והנשמע
בביתו נאוה קודש
של כ"ק מרן רבינו
עט"ר שליט"א
בצל הקודש
פיש שליט"א פון וומסב"ג ,נכד רביה"ק זי"ע.
ליל א' דיו"ט סוכות
די עליות האבן עולה געווען :כהן מו"ה חיים אלי' צבי פריעד הי"ו
מנחה ערב יום טוב איז צוגעגאנגען צום עמוד כ"ק אדמו"ר
פון מאנטריאל ,לוי מוה"ר ישראל חיים סג"ל קרויס הי"ו ,שלישי הרב
מספינקא שליט"א .דער רבי איז צו געגאנגען צו מעריב ,נאך מעריב
משה גינזבערג שליט"א פון וומסב"ג נכד רבינו שליט"א ,דער רבי
איז דער עולם אריבער וואונטשן 'א גוט יום טוב'.
האט געגעבן די נאמען לבתו הנולד לו למזל טוב ,רביעי מו"ה חיים
זאב געלב הי"ו דער רבי האט געגעבן די נאמען לבתו הנולד לו למזל דערנאך האט דער רבי באזיכט ביי אלמנת הרה"ח ר' אלי'
טוב ,חמישי מוה"ר יעקב שאול הערשקאוויטש הי"ו ,ששי הרה"ח ר' שפיטצער ז"ל אין שטוב ,און אנגעוואונטשן ברכת קדשו.
נתן פייטל פאשקעס הי"ו פון מאנטריאל ,שביעי הרב יחיאל יצחק שפעטער איז דער רבי אריינגעקומען צום שלחן הטהור אינעם
שפיטצער שליט"א פון קרית יואל ,אחרון מו"ה מרדכי ארגעל הי"ו. היכל הסוכה בביתו נאוה קודש ,דער רבי האט געלאדענט די
פאר מפטיר האט דער רבי געמאכט די מי שברך לחולי ישראל, אושפיזין ,מיט הגבהת הכוס צו קידוש איז מכובד געווארן הרה"ח ר'
און מפטיר האט עולה געווען הרה"ח ר' צבי זאב בערגער הי"ו. שמואל גרשון גראד הי"ו פון לאנדאן.
צו מוסף איז צוגעגאנגען אדמו"ר מ'זוטשקא קאראקאס שליט"א, במשכ'ן טיש האט מען געזינגן די זמירות שבת שחל ביו"ט ,דער
און פארן דוכ'ענען האט דער רבי אפגעגאסן גיסו הגדול כ"ק אדמו"ר רבי האט געטיילט שיריים פון אלע מאכלים ,אזוי אויך האבן די
מ'ספינקא שליט"א ,און הרה"צ רבי יואל יחיאל קאהן שליט"א חדב"ן, בעלי האושפיזין געברענגט קוגלען כנהוג ,פון וואס דער רבי האט
און הרה"צ רבי נחמן כהנא שליט"א חדב"ן. געטיילט שיריים.
פתיחה צו אנעים זמירות הרה"ח ר' חיים אלעזר גערטנער הי"ו צווישן די זמירות און כיבודים זענען מכובד געווארן :אב"ד קלוזש
פון מאנסי. שליט"א ,הרבני הנגיד ר' נתן פייטל פאשקעס הי"ו פון מאנטריאל,
מוה"ר יחזקאל ווייס הי"ו פון מאנטריאל ,מוה"ר הערשל גאלדבערגער
* הי"ו פון מאנטריאל ,הרה"ח ר' יהוסף יואל סג"ל קרויס הי"ו פון
מאנטריאל ,מוה"ר נפתלי צבי ברוך לאנדאוי הי"ו פון וומסב"ג ,מוה"ר
דערנאך איז פארגעקומען די קידוש פון די אור אייניקל פון רבינו יצחק שלמה בראדי הי"ו פון מאנסי ,מוה"ר ישראל זאב סג"ל שווארץ
שליט"א בהיכל הסוכה הגדולה .מיט הגבהת הכוס צו קידוש איז הי"ו פון וומסב"ג ,הרה"ג ר' אלכסנדר בלויא שליט"א פון מאנטריאל,
מכובד געווארן דער זיידע הגה"צ רבי מרדכי אברהם גינזבערג מו"ה יעקב שאול הערשקאוויטש הי"ו.
שליט"א חדב"ן ,דער רבי האט געטיילט שיריים פון די פערפעל פאר
כל הקהל הקודש. ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ג ר' אברהם
שלמה פאפלאנאש שליט"א ,שיר המעלות הב' שמחה גאלדבערגער
מען האט געזינגן פאסיגע ניגונים ,און דער ציבור איז אריבער ני"ו פון מאנטריאל.
דעם רבי'ן וואונטשן מזל טוב.
נאכן בענטשן איז פארגעקומען די שלום זכור פון בן מוה"ר
* יעקב שאול הערשקאוויטש הי"ו ,דער רבי האט טועם געווען פון
די בונדלעך ,און געטיילט שיריים פארן בעל שמחה ומשפחתו און
שפעטער ביים שלחן הטהור איז מכובד געווארן מיט הגבהת אנגעוואונטשן ברכת קדשו.
הכוס צו קידוש מוה"ר יחיאל אלתר גוטמאן הי"ו פון מאנסי.
ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"צ רבי אברהם יום א' דיו"ט סוכות
יודא סג"ל שליט"א .שיר המעלות הב' ישראל מענדל וויינשטיין ני"ו
די ערשטע טאג יו"ט האט געדאווענט פסוקי דזמרה פארן עמוד
פון קרית יואל.
הרה"ח ר' שמואל גרשון גראד הי"ו פון לאנדאן ,צו שחרית איז
מען האט צוטיילט די סעודה ,און געדאווענט מנחה ,צום עמוד צוגעגאנגען הרה"ח ר' צבי זאב בערגער הי"ו.
איז צוגעגאנגען הרה"ח ר' דוד יודא לאנדאוי הי"ו פון מאנסי .די
דער רבי האט פארגעדאווענט הלל ביידע טעג יום טוב מיט גרויס
עליות האבן עולה געווען כהן הרב אברהם יצחק קאהן שליט"א נכד
התעוררות .פתיחת הארון לאמירת הושענות איז מכובד געווארן
רבינו שליט"א ומלמד בתלמוד תורה עבודת משולם פייש מאנסי,
הרה"ג ר' משה מאירוביץ שליט"א.
לוי הרה"צ רבי שמואל פריעדמאן שליט"א חדב"ן ,שלישי מוה"ר
ביים ליינען האט געטראגן די צווייטע ס"ת צום בימה הרב שמעון
טכ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
האט דער רבי געמאכט די מי שברך לחולי ישראל ,מפטיר האט יצחק שלמה בראדי הי"ו פון מאנסי .הגבה הגה"צ אב"ד קהלתינו הק'
עולה געווען הרה"ג ר' אלכסנדר בלויא שליט"א .הגבה אויפן צווייטן מאנסי שליט"א ,גלילה מו"ה יוסף שאול אמסעל הי"ו פון וומסב"ג.
ספר תורה מוה"ר חיים משה מאיר סג"ל קרויס הי"ו פון מאנטריאל.
מוסף האט געדאווענט כ"ק אדמו"ר מ'ספינקא שליט"א .פאר'ן *
דוכ'נען האט דער רבי אפגעגאסן חתנו הרה"צ רבי נחמן כהנא ביי סעודה שלישית איז מכובד געווארן מיט קידוש הרה"ח ר'
שליט"א חדב"ן. חיים יחזקאל שרגא לאנדאוי הי"ו פון וומסב"ג.
פתיחה צו אנעים זמירות מוה"ר ישראל זאב סג"ל שווארץ הי"ו מען האט געזינגן די זמירות סעודה שלישית שחל ביו"ט .צווישן
פון וומסב"ג. אנדערע זענען מכובד געווארן מוה"ר אברהם יושע העשיל פאללמאן
* הי"ו פון מאנטריאל ,מוה"ר אברהם מרדכי זילבער הי"ו ,מוה"ר
אברהם חיים גראד הי"ו פון לאנדאן.
מיט הגבהת הכוס צו קידוש איז מכובד געווארן הרה"ח ר' משה ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ג ר' אלכסנדר
שמעון פעלבערבוים הי"ו פון וומסב"ג. בלויא שליט"א ,מרבני בית מדרשינו מאנטריאל.
ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' מרדכי
מאיר לאנדאוי הי"ו פון וומסב"ג .שיר המעלות הב' אלימלך בה"ר ליל ב' דיו"ט סוכות
יצחק אייזיק פיש ני"ו נכד רביה"ק זי"ע ותלמיד ישיבה גדולה.
ליל ב' דיו"ט איז צוגעגאנגען צו תפילת מעריב כ"ק אדמו"ר
צו מנחה איז צוגעגאנגען הרה"ג ר' איסר נפתלי מערמעלשטיין מ'ספינקא שליט"א .נאך מעריב איז דער רבי ארויף אויפן ארון
שליט"א ,מעריב ליל מוציו"ט מוה"ר מרדכי ווידער הי"ו מגבאי הקדוש ,און געוואונטשען א גוט יום טוב פאר כל הקהל הקודש.
ביהמ"ד הגדול.
ביים שלה"ט האט דער רבי אנגעהויבן מיט למנצח ,די סדר
דערנאך האט דער רבי געמאכט הבדלה בסוכה הפרטי בביתו האושפיזין כנהוג .מיט הגבהת הכוס צו קידוש איז מכובד געווארן
נאוה קודש. הרה"ח ר' מרדכי מאיר לאנדאוי הי"ו פון וומסב"ג.
במשכ'ן טיש האט דער רבי פארטיילט שיריים פון אלע מאכלים,
ליל א' דחוה"מ און פון די קוגלען פון די אושפיזין ,מען האט געזינגן די 15שיר
דער רבי האט אויפגענומען קבלת קהל לברך ולהתברך בחדר המעלות און לדוד ה' אורי ,וועלכע זענען צוטיילט געווארן צווישן
הפרטי בבנין הישיבה. די חשובי העדה ואורחים החשובים .צווישן די כיבודים איז מכובד
געווארן הרה"ח ר' לייב גוטמאן הי"ו פון בארא פארק.
דער שלחן הטהור לכבוד אושפיזא דיעקב בהיכל הסוכה הגדולה,
איז פארריבער גאר דערהויבן ,עס איז סערווירט געווארן א ברייטע ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' פנחס
סעודה ,און די מקהלת המנגנים דחצרות קדשינו האבן אנגעפירט ארי' גרינוואלד הי"ו ,שיר המעלות הב' לוי יצחק ב"ר יואל סג"ל
מיט פאסיגע ניגונים ,עס האבן זיך אנגעזעהן א פרישע עולם געסט שווארץ הי"ו פון וומסב"ג.
פון מאנטריאל.
דער רבי האט געצינדן ליכט ,איינגעלאדענט די אושפיזין ,זיך יום ב' דיו"ט סוכות
געוואשן צום סעודה און געטיילט שיריים פון אלע מאכלים ,און
תיכף אינדערפרי ,האט דער רבי מקיים געווען די מצות ד' מינים
משמיע געווען דב"ק.
און די עבודת הנענועים אינעם סוכה הפרטי ,דער רבי האט געמאכט
מיט די 15שיר המעלות זענען מכובד געווארן ,די בעלי אושפוזין די ברכה אויף א יאנאווא אתרוג ,און דערנאך ממשיך געווען בעבודת
נכבדי העם ואורחים החשובים ,צווישן אנדערע :כ"ק אדמו"ר הקודש א לענגערע צייט אויך מיט אתרוגי מאראקא און ארץ ישראל.
מ'ספינקא שליט"א ,אדמו"ר מ'זוטשקא קאראקאס שליט"א ,אדמו"ר
פסוקי דזמרה האט געדאווענט פארן עמוד מוה"ר אהרן מיכאל
מ'טריסק שליט"א ,הרה"ג ר' יעקב יוסף וואזנער שליט"א דומ"ץ
גבריאל סג"ל קרויס הי"ו ,צו שחרית איז צוגעגאנגען מוה"ר יעקב
סקווירא ,הרה"צ רבי יעקב סג"ל שליט"א בן רבינו שליט"א ,אב"ד
אליעזר מערמעלשטיין הי"ו.
קלוזש שליט"א ,הרב יעקב פאגעל שליט"א ,מוה"ר יעקב אליעזר
מערמעלשטיין הי"ו ,מוה"ר שמואל יעקב פעלבערבוים הי"ו ,מו"ה די פייערדיגע הלל און נענועים און הושענות האט אנגעווארעמט
יעקב אלימלך קליין הי"ו ,מו"ה יעקב יואל שיליץ הי"ו ,מוה"ר יעקב יעדען'ס הארץ ,בשעת די אמירת הושענות האט החתן שמשון בה"ר
מאיער הי"ו פון מאנטריאל ,מוה"ר שלום געשטעטנער הי"ו פון יצחק יודא משה גוטמאן ני"ו תלמיד ישיבה גדולה געהאלטן די ספר
מאנטריאל ,הרה"ח ר' חיים פנחס צוויבל הי"ו ,הרה"ח ר' אפרים תורה אויפן בימה.
פישל פעלבערבוים הי"ו ,מוה"ר זיידא ישראל חיים סג"ל קרויס הי"ו. די צווייטע ספר תורה האט געטראגן צום בימה הרב חיים אלי'
במשכ'ן טיש האט מען זיך אויפגעשטעלט טאנצן געהויבענע ראזענבערגער שליט"א פון וומסב"ג נכד רביה"ק זי"ע.
ריקודין ,דער רבי האט געטיילט שיריים פון די פילע אושפיזין קוגלען די עליות האבן עולה געווען :כהן כ"ק אדמו"ר מ'ספינקא שליט"א,
פאר כל הקהל הקודש. לוי הגאון הגדול הדומ"ץ שליט"א ,שלישי מוה"ר יחזקאל ווייס הי"ו
ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הגה"צ ראב"ד פון מאנטריאל ,רביעי החתן חיים נחום ב"ר יואל מערמעלשטיין ני"ו
סקווירא שליט"א ,שיר המעלות הב' יעקב יוסף ב"ר ראובן מנחם תלמיד ישיבה גדולה ,חמישי מוה"ר מרדכי ווידער הי"ו גבאי ביהמ"ד
שווארץ ני"ו תלמיד ישיבה גדולה. הגדול .הגבה הרה"ג ר' חיים ברוך יודא לייפער שליט"א .פאר מפטיר
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ל
גרשון גראד הי"ו פון לאנדאן ,רביעי הרה"ח ר' הערש לייב קרויס
הי"ו ,הגבה מו"ה פנחס קליין הי"ו פון מאנטריאל ,גלילה מו"ה אהרן
מאנטאג -א' דחוה"מ
שמואל סג"ל שווארץ הי"ו פון וומסב"ג. ביי תפלת שחרית בהיכל ביהמ"ד הגדול איז צוגעגאנגען צום
עמוד מוה"ר יהוסף אלקנה סג"ל קרויס הי"ו .דער רבי איז צוגעגאנגען
צו מוסף איז צוגעגאנגען מוה"ר משה סג"ל ראטמאן הי"ו משב"ק.
צו הלל און הושענות מיט גרויס התעוררות .בשעת די הושענות האט
פתיחה צו אנעים זמירות הרה"ח ר' נחמי' צבי סג"ל קרויס הי"ו פון
החתן אלימלך ב"ר יואל אלחנן פאפלאנאש ני"ו געהאלטן די ספר
וומסב"ג.
תורה ביים בימה.
* די עליות האבן עולה געווען כהן הרה"ח ר' חיים יחזקאל לאנדאוי
הי"ו פון וומסב"ג ,לוי הרה"ח ר' יעקב שמואל סג"ל קרויס הי"ו,
ביים שלחן הטהור בהיכל הסוכה בביתו נאוה קודש איז מכובד שלישי הרה"ג ר' יונה פישער שליט"א מו"ץ ,רביעי אדמו"ר מ'זוטשקא
געווארן מיט די זמירות ,אתה בחרתנו הרה"ג ר' יוסף מאיר זילבערמאן קאראקאס שליט"א ,הגבה מו"ה יוסף צוויבל הי"ו פון קרית יואל,
שליט"א פון מאנטריאל ,אתה אחד הרה"ג ר' איסר פורסט שליט"א גלילה מו"ה יעקב דוב כהן הי"ו פון בארא פארק.
פון מאנטריאל ,ויתאיו כל מוה"ר חיים משה מאיר סג"ל קרויס הי"ו
צו מוסף איז צוגעגאנגען מוה"ר יואל אלחנן פאפלאנאש הי"ו
פון מאנטריאל.
משב"ק.
ברמה"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' ישראל
הערש פעלבערבוים הי"ו פון מאנסי ,שיר המעלות הב' שמואל
אליקים בה"ר יעקב ישראל ברוך גוטמאן ני"ו תלמיד ישיבה גדולה.
*
דער רבי האט אויפגענומען די אורחים החשובים קבלת קהל
* לברך ולהתברך בחדר הפרטי בבנין הישיבה.
צו מנחה און מעריב איז צוגעגאנגען מו"ה יצחק אייזיק קרויס
נאכן טיש האט זיך דער רבי משתתף געווען ביים ברית מילה פון
הי"ו פון וומסב"ג.
בן מוה"ר זיידא ישראל חיים סג"ל קרויס הי"ו בביתו ,דער רבי איז
מכובד געווארן מיט סנדקאות און מכבד געווען דער זיידע הרה"ח
ר' הערש לייב קרויס הי"ו ,און דער רבי איז מכובד געווארן מיט
*
סנדק מעומד. ביים שלחן הטהור ליל אושפיזא דמשה בהיכל הסוכה הגדולה,
האט דער רבי געצינדן ליכט ,איינגעלאדענט די אושפיזין ,זיך געוואשן
נאך קדיש האט דער רבי געבענטשט די קינד און ווארעם
צום סעודה און געטיילט שיריים פון אלע מאכלים ,געוואונטשן
אנגעוואונטשן די בעל שמחה און זיידע'ס ובני משפחה.
לחיים און משמיע געווען דב"ק.
* מיט די 15שיר המעלות זענען מכובד געווארן די בעלי
אושפוזין נכבדי העם ואורחים החשובים ,צווישן אנדערע :הרה"צ
נאכמיטאג האט דער רבי אויפגענומען קבלת קהל די אורחים
רבי יצחק אייזיק פיש שליט"א ,הרה"צ רבי משה סג"ל שליט"א בן
החשובים לברך ולהתברך בחדר הפרטי בבנין הישיבה.
רבינו שליט"א ,מוה"ר יצחק אייזיק חסן הי"ו ,מוה"ר יצחק אייזיק
צו מנחה און מעריב איז צוגעגאנגען מו"ה בנימין גוטמאן הי"ו. מערמעלשטיין הי"ו ,מוה"ר יצחק מאיר שווארץ הי"ו פון בארא
פארק ,הרה"ח ר' יעקב הערש אדלער הי"ו פון וומסב"ג ,הרב משה
* יואל שפירא שליט"א פון מאנטריאל ,הרה"ח ר' משה סג"ל ראטמאן
שליט"א ,הרב בנציון מאנדל הי"ו ,מוה"ר יעקב צבי ברוין הי"ו פון
ביים שלחן הטהור בהיכל הסוכה הגדולה ליל אושפיזא דאהרן,
מאנסי ,הרה"ח ר' שלום יחיאל מיכל ארגעל הי"ו ,הרה"ג ר' שמעון
האט דער רבי געצינדן ליכט ,איינגעלאדענט די אושפיזין ,זיך געוואשן
יחיאל ראטה שליט"א מנהל ישיבה גדולה אוה"ח ,מוה"ר שמואל
צום סעודה און געטיילט שיריים פון אלע מאכלים ,געוואונטשן
מאיר קרויס הי"ו ,הרה"ח ר' אהרן פריעד הי"ו ,מוה"ר מרדכי ווידער
לחיים און משמיע געווען דב"ק.
הי"ו.
מיט די 15שיר המעלות זענען מכובד געווארן די בעלי אושפוזין
ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' משה
נכבדי העם ואורחים החשובים ,צווישן אנדערע :אב"ד באבוב
שמעון פעלבערבוים הי"ו פון וומסב"ג .שיר המעלות הב' אברהם דוד
מאנטריאל שליט"א ,אדמו"ר מ'קרעטשניף סיגוט שליט"א ,הרה"צ
צבי ב"ר יצחק שמעון אסטרייכער ני"ו תלמיד ישיבה גדולה.
רבי מרדכי יודא פיש שליט"א נכד רביה"ק זי"ע ,אב"ד זידיטשוב
טאמס ריווער שליט"א ,הרב שמעון ליגעטי שליט"א פון מאנטריאל,
הרב יודא אליעזר צבי כהנא שליט"א פון וומסב"ג נכד רביה"ק דינסטאג – ב' דחוה"מ
זי"ע ,הרה"ח ר' אהרן קרויס הי"ו ,מוה"ר יוסף שלום כרמל הי"ו פון ביי שחרית בהיכל ביהמ"ד הגדול איז צוגעגאנגען צום עמוד
מאנטריאל ,מוה"ר אהרן ברוך יודא ארגעל הי"ו ,מוה"ר משה אהרן מוה"ר יהוסף אלקנה סג"ל קרויס הי"ו .דער רבי איז צוגעגאנגען צו
ניימאן הי"ו ,מוה"ר מנחם מאיר פייג הי"ו פון מאנטריאל ,מוה"ר הלל און הושענות מיט גרויס התעוררות .בשעת די הושענות האט
מיכאל יוסף בואדאנא הי"ו ,הרה"ח ר' אלעזר עקיבא בינעטה הי"ו הב' יצחק ב"ר אביגדור וויינבערגער ני"ו פון וומסב"ג געהאלטן די
פון מאנטריאל ,הרה"ח מוה"ר לוי יצחק ליימזידער הי"ו פון וומסב"ג, ספר תורה ביים בימה.
מוה"ר אברהם יצחק זוסמאן הי"ו.
די עליות האבן עולה געווען כהן מוה"ר אביגדור וויינבערגער
ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הגאון הגדול הי"ו פון וומסב"ג ,לוי רבינו שליט"א ,שלישי הרה"ח ר' שמואל
אל תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
מיט די 15שיר המעלות זענען מכובד געווארן די בעלי אושפוזין הדומ"ץ שליט"א.
נכבדי העם ואורחים החשובים ,צווישן אנדערע :הרה"ח ר' משה
ישעי' ווערצבערגער הי"ו ,הרה"ח ר' אברהם שניצלער הי"ו ,הרה"ג ר'
מתתי' יואל קאהן שליט"א ראה"כ דקהלתינו הק' מאנטריאל ,הרה"ג
מיטוואך – ג' דחוה"מ
ר' יוסף משה אונסדארפער שליט"א פון מאנטריאל ,הרה"ח ר' יעקב צו שחרית בהיכל ביהמ"ד הגדול איז צוגעגאנגען צום עמוד מוה"ר
שלמה גרינוואלד הי"ו פון קרית יואל ,הרה"ח ר' יעקב יוסף כהנא יחיאל אלתר גוטמאן הי"ו פון מאנסי .דער רבי איז צוגעגאנגען צו
הי"ו משב"ק ,הרה"ח ר' מרדכי מאירוביץ הי"ו פון וומסב"ג ,הרה"ג הלל און הושענות מיט גרויס התעוררות .בשעת די הושענות האט
ר' משה מאירוביץ שליט"א ,הרה"ח ר' דניאל הלל פיליפסון הי"ו פון הב' ב"ר אלימלך ראזענצווייג ני"ו געהאלטן די ספר תורה ביים בימה.
מאנסי ,מוה"ר ישראל מרדכי קרויס הי"ו ,הרה"ג ר' שמשון פויגעל די עליות האבן עולה געווען כהן הרה"ח ר' דוד יודא לאנדאוי הי"ו
שליט"א ,מוה"ר יואל הערש פויגעל הי"ו פון וומסב"ג ,מוה"ר ישעי' פון מאנסי ,לוי הרה"ח ר' הערשל סג"ל שווארץ הי"ו פון וומסב"ג,
יחזקאל ווייס הי"ו ,הרב יוסף צבי קליין שליט"א ,מוה"ר משולם זושא שלישי הרב אברהם ישעי' ענגל שליט"א אב"ד זידיטשוב טאמס
אונגאר הי"ו פון מאנטריאל ,מוה"ר יואל שרגא גאנדל הי"ו גבאי בית ריווער ,רביעי הרה"ח ר' חיים פנחס צוויבל הי"ו ,הגבה מוה"ר יואל
מדרשינו מאנטריאל ,מוה"ר יהוסף אלקנה סג"ל קרויס הי"ו ,הרב הערש פעלבערבוים הי"ו פון וומסב"ג ,גלילה מוה"ר יואל כהנא הי"ו.
יוסף מאיר הערשקאוויטש שליט"א מנהל בית צירל.
צו מוסף איז צוגעגאנגען מוה"ר אליעזר דוד קרויס הי"ו חבר
ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען כ"ק אדמו"ר הנהלת ת"ת.
מ'ספינקא שליט"א ,שיר המעלות הב' יהוסף ב"ר נחמי' צבי שווארץ
ני"ו.
*
* ביים שלחן הטהור בהיכל הסוכה בביתו נאוה קודש זענען מכובד
געווארן מיט די זמירות :הרה"ג ראש הכולל טאב שליט"א פון
דערנאך איז פארגעקומען געהויבענע ריקודין בשירה ובזמרה
מאנטריאל ,הרה"ג דומ"ץ טאב שליט"א פון מאנטריאל ,הרב נפתלי
בתופים ובמחולות בהיכל ביהמ"ד הגדול ,זקנים עם נערים אברכים
הירצקא זילבערמאן שליט"א פון מאנטריאל ,הרה"צ רבי ישכר דוב
ובעלי בתים כל הקהל הקודש ,לכבוד שמחת בית השואבה ,אין
משה סג"ל טירנויער שליט"א ,הרה"ח ר' צבי זאב בערגער הי"ו.
שפיץ פון כ"ק מרן רבינו שליט"א ,ומה נהדר היה המראה ,ומי שלא
ראה שמחת בית השואבה לא ראה שמחה מימיו. ברמה"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הגה"צ אב"ד טאב
שליט"א ,שיר המעלות הב' אשר ענזיל ב"ר אלי' סג"ל קרויס ני"ו
דאנערשטאג – ד' דחוה"מ תלמיד ישיבה גדולה.
צו שחרית בהיכל ביהמ"ד הגדול איז צוגעגאנגען צום עמוד
מוה"ר יחיאל אלתר גוטמאן הי"ו פון מאנסי .דער רבי איז צוגעגאנגען
*
צו הלל און הושענות מיט גרויס התעוררות .בשעת די הושענות נאכמיטאג איז פארגעקומען בהיכל הסוכה בביתו נאוה קודש פון
האט הב' אלימלך ב"ר יודא ארי' פישער ני"ו תלמיד ישיבה גדולה רבינו שליט"א די שמחת התנאים פון החתן אברהם זיידא פויגעל
געהאלטן די ספר תורה ביים בימה. ני"ו תלמיד ישיבה גדולה ,בן מוה"ר יואל הערש הי"ו ,עב"ג בת
מוה"ר יחיאל מיכל יקותיאל פריעדמאן הי"ו חבר הנהלת ת"ת.
די עליות האבן עולה געווען :כהן מוה"ר נפתלי צבי ברוך לאנדאוי
הי"ו פון וומסב"ג ,לוי הרה"ח ר' פנחס ארי' סג"ל קרויס הי"ו ,שלישי דער רבי האט געליינט תנאים ,דערנאך געטרינקן און געוואונטשן
הרה"ח ר' יעקב שלמה גרינוואלד הי"ו פון קרית יואל ,רביעי הרה"ג לחיים ,געטיילט שיריים פון די לקח ,און אנגעוואונטשן ברכת קדשו
ר' יששכר דוב מאירוביץ שליט"אש ,הגבה מוה"ר יואל הערש פויגעל פארן חתן און פאר די כלה און פאר די מחותנים ובני משפחה.
הי"ו פון וומסב"ג ,גלילה מו"ה יחזקאל שרגא טעללער הי"ו פון
שפעטער האט דער רבי אויפגענומען די אורחים החשובים קבלת
לאנדאן .צו מוסף איז צוגעגאנגען הרב יוסף מאיר הערשקאוויטש
קהל לברך ולהתברך בחדר הפרטי בבנין הישיבה.
שליט"א מנהל בית צירל.
צו מנחה און מעריב איז צוגעגאנגען מו"ה יצחק אייזיק סג"ל
* טירנויער הי"ו פון וומסב"ג.
ביים שלחן הטהור זענען מכובד געווארן מיט אתה בחרתנו
הרה"ח ר' מרדכי מאירוביץ הי"ו פון וומסב"ג ,אתה אחד מוה"ר חיים
*
מאיר לעבאוויטש הי"ו פון מאנטריאל ,ויאתיו כל הרב מרדכי יוסף ביים שלחן הטהור בהיכל הסוכה הגדולה לכבוד אושפיזא
קאהן שליט"א פון מאנסי נכד רביה"ק זי"ע ,לדוד ה' אורי הרה"ח ר' דיוסף ,האט דער רבי געצינדן ליכט ,איינגעלאדענט די אושפיזין,
אפרים פישל פעלבערבוים הי"ו. זיך געוואשן צום סעודה און געטיילט שיריים פון אלע מאכלים,
געוואונטשן לחיים און משמיע געווען דב"ק.
ברהמ"ז על הכס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' יהוסף
יואל סג"ל קרויס הי"ו פון מאנטריאל ,שיר המעלות החתן יואל ב"ר דער רבי האט אויפגענומען מיט גרויס כבוד הגה"צ אב"ד
אברהם יושע בינער ני"ו תלמיד ישיבה גדולה. סאטמאר מאנטריאל שליט"א ,און נאכן טיש ארויסבאגלייט ביזן קאר.
תשרפחנ ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש בל
