gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

באור החיים · BEOHR HACHAIM — נח (2026-10-12)

מוציא לאור: באור החיים · BEOHR HACHAIM

שבוע: נח (2026-10-12)

באור החיים · BEOHR HACHAIM — נח (2026-10-12)

פתח את ה-PDF הורדה

‫בעזרת השם יתברך‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת‬ ‫גל י ון א" קת ת‬ ‫צא לאור‬ ‫ע‬ ‫יו‬ ‫"י‬ ‫ע"י הרה"ח ר' יחזקאל ווייס הי"ו (מאנטריאל)‬ ‫הגליון‬ ‫חתן הרבני החסיד ר' נתן פייטל פאשקעס שליט"א‬ ‫לרגל שמחת נישואי בתו למזל טוב ובשעטו"מ‬ ‫נתנדב‬ ‫משפחת וויינבערגער שיחי'‬ ‫פרנס פעולות‬ ‫לע"נ חותנם הרבני החסיד ר' צבי ארי' ב"ר ישראל ז"ל‬ ‫האיחוד‬ ‫יארצייט ביום ט"ז חשון הבעל"ט‬ ‫לחודש חשון‬ ‫נא שלא לקרותו בשעת התפלה וקריאת התורה‬ ‫בעזהשי"ת‬ ‫סדר הלימודים‬ ‫במסגרת החבורות שע"י קהילתינו הק'‬ ‫= פרשת לך לך =‬ ‫‪718.451.8674 - 514.500.8674‬‬ ‫‪0.333.015.0715 - 079.704.0074‬‬ ‫ה' עמודים ‪ -‬מסכת סנהדרין‬ ‫ז' עמודים ‪ -‬מסכת מנחות‬ ‫חזרת השבוע‬ ‫לימוד היום‬ ‫חזרת השבוע‬ ‫לימוד היום‬ ‫קולו בקודש מרביה"ק זי"ע | דברות‬ ‫חזרה‬ ‫חזרה‬ ‫דף נא‪:‬‬ ‫דף נה‪.‬‬ ‫שב"ק נח‬ ‫ושיחות קודש מרבינו שליט"א | דרשות‬ ‫| שיעורים | חבורות | מעמדים | מאורעות‬ ‫דף נב‪.‬‬ ‫דף נה‪:‬‬ ‫דף נב‪.‬‬ ‫דף נה‪:‬‬ ‫זונטאג‬ ‫| מודעות | שמחות | אינטערוויו'ס |‬ ‫דף נב‪:‬‬ ‫דף נו‪.‬‬ ‫דף נב‪:‬‬ ‫דף נו‪.‬‬ ‫מאנטאג‬ ‫מזון הנפש | עזר לתושבים | מעמבער‬ ‫אפטיילונג | ואטהר ואתקדש | קהילות‬ ‫דף נג‪.‬‬ ‫דף נו‪:‬‬ ‫דף נג‪.‬‬ ‫דף נו‪:‬‬ ‫דינסטאג‬ ‫ומוסדות | פרנסה ביחד | ועוד‬ ‫דף נג‪:‬‬ ‫דף נז‪.‬‬ ‫דף נג‪:‬‬ ‫דף נז‪.‬‬ ‫מיטוואך‬ ‫דף נד‪.‬‬ ‫דף נז‪:‬‬ ‫דף נד‪.‬‬ ‫דף נז‪:‬‬ ‫דאנערשטאג‬ ‫חזרה‬ ‫חזרה‬ ‫דף נד‪:‬‬ ‫דף נח‪.‬‬ ‫עש"ק‬ ‫פרנס השיעורי תורה‬ ‫בחינה הבאה ביום א' תולדות‬ ‫על 'קול איחוד' לשבוע הבעל"ט‬ ‫חבורת ז' עמודים ‪ -‬מח‪ – :‬סב‪.‬‬ ‫חבורת ה' עמודים ‪ -‬נא‪ – .‬ס‪.‬‬ ‫לע"נ האשה החשובה מרת חי'‬ ‫הערליכע שיעורים לימוד וחזרה‪ ,‬שואל ומשיב‪ ,‬ווי אויך צו טרעפן א חברותא‬ ‫רופט קול איחוד טאהש‬ ‫פעסיל בת ר' חיים ע"ה קרויס‬ ‫‪514-500-8674 - 718-451-8674‬‬ ‫ביי ‪ 4-1‬פון די מעין מעניו‬ ‫יארצייט ו' חשון הבעל"ט‬ ‫זכות השיעורי תורה דרבים יעמוד לו ולזרעו להתברך‬ ‫בכל הברכות הכתובה בתורה עד עולם אמן‬ ‫צא לאור‬ ‫ע‬ ‫יו‬ ‫"י‬ ‫יארצייטן‬ ‫פון רבותינו‬ ‫הק' ואנשי‬ ‫שלומינו וואס‬ ‫געפאלט אין‬ ‫די קומענדיגע‬ ‫וואך‬ ‫זכר צדיקים לברכה‬ ‫תר"ח‬ ‫הרה"ק רבי יודא צבי בן רבי משה זי"ע ‪ -‬מ'ראזלא ‪ -‬דעת קדושים‬ ‫ז' חשון‬ ‫תקנ"ח‬ ‫הרה"ק רבי מנחם נחום בן רבי צבי הירש זי"ע ‪ -‬מאור עינים‬ ‫י"א חשון‬ ‫זכר חסידים לברכה‬ ‫‪P: 718.451.8674 #80‬‬ ‫‪F: 845.610.8674‬‬ ‫ביה"ח דקריתינו‬ ‫תשפ"א‬ ‫האשה החשובה מרת חי' פעסיל בת ר' חיים ע"ה קרויס‬ ‫ו' חשון‬ ‫הקדושה‬ ‫אשת הרה"ח ר' אשר ענזיל ע"ה‬ ‫‪11 VAN BUREN DR. #205 MONROE N.Y. 10950‬‬ ‫ביה"ח דקריתינו‬ ‫תש"ע‬ ‫האשה החשובה מרת שרה פרומט בת ר' יעקב שלמה ע"ה ניימאן‬ ‫ח' חשון‬ ‫הקדושה‬ ‫אשת הרה"ח ר' שלום עזריאל ע"ה‬ ‫ביה"ח ניו דזערסי‬ ‫תשל"א‬ ‫הרב החסיד ר' נפתלי צבי בן ר' יחזקאל שרגא הכהן ע"ה לאנדאוי‬ ‫ט' חשון‬ ‫פילצאליגע פראיעקטן צו פאראייניגן און סערווירן אנשי שלומינו‬ ‫(סאטמאר)‬ ‫גליון באור החיים | להתאחד בחורי טאהש | קול‬ ‫ביה"ח בקרית‬ ‫הרב החסיד ר' יוסף בן ר' שמואל דוד ע"ה סאקס‬ ‫יואל‬ ‫תשע"א‬ ‫י' חשון‬ ‫איחוד טאהש | חברה ש"ס | מתאחדת בלעטל |‬ ‫טעלעפאון ביכל | פרנסה ביחד | ולויים בדוכנם‬ ‫ביה"ח בקרית‬ ‫תשפ"ה‬ ‫הרב החסיד ר' יואל בן ר' משה אורי ע"ה בלויא‬ ‫י' חשון‬ ‫יואל‬ ‫ביה"ח דקריתינו‬ ‫תשע"ה‬ ‫הרב החסיד ר' ישעי' בן ר' יקותיאל יודא ע"ה פאוועל‬ ‫י"ב חשון‬ ‫הקדושה‬ ‫לא הניח אחריו זש"ק‬ ‫די לעצטע געלעגנהייט אריינצושיקן בריוון‪,‬‬ ‫מודעות‪ ,‬און מזל טוב'ס פארן גליון‪ ,‬איז‪:‬‬ ‫ביה"ח וויזניץ‬ ‫תשפ"ג‬ ‫הרב החסיד ר' אברהם צבי בן ר' חנוך שלום הלוי ע"ה גליק‬ ‫י"ב חשון‬ ‫מאנסי‬ ‫מיטוואך ‪ 12:00‬מיטאג‬ ‫ה ח י י ם‬ ‫ב צ ר ו ר‬ ‫צ ר ו ר ה‬ ‫נ ש מ ת ם‬ ‫ת ה א‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫ב‬ ‫המדור נתנדב ע"י מוה"ר חיים יואל פריעדמאן הי"ו (בארא פארק)‬ ‫לרגל שמחת נישואי בנו החתן נטע מנחם ני"ו למזל טוב‬ ‫ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן‬ ‫באור פני מלך‬ ‫פניני עבודת עבודה על פרשת השבוע‬ ‫הרבה בדיבורים אלו‪ ,‬היאך הקב"ה ברוב‬ ‫חסדו וטובו‪ ,‬התחסד עם האדם‪ ,‬שהוריד‬ ‫יכול להיות מכאן ולהבא איש צדיק‪.‬‬ ‫שבת קודש הוא זמן‬ ‫לדבק להשי"ת‬ ‫(עבו"ע שפת"ק נח)‬ ‫נשמה קדושה‪ ,‬חלק אלוקי ממעל לתוך‬ ‫גוף חומרי‪ ,‬כדי לזכותו בקיום התורה‬ ‫והמצות בעולם הזה‪ ,‬אשר מתוך כך יזכה‬ ‫*‬ ‫נח איש צדיק תמים היה‬ ‫בדורותיו‪.‬‬ ‫להנות מזיו השכינה לעולם הבא‪ ,‬ואחר‬ ‫כשאדם עובר עבירה‬ ‫איתא בתיקו"ז‪" ,‬נח בא שבת דביה‬ ‫שהקב"ה עושה עמו חסדים רבים כאלה‪,‬‬ ‫האיך אפשר כי כאשר האדם נולד ילך‬ ‫הוא גוזל תענוג מן‬ ‫ניחא דכולא"‪ ,‬אפשר לרמז בזה‪ ,‬דאפילו‬ ‫אחר שרירות לבו‪ ,‬למלאות תאוות גופו‪,‬‬ ‫הנשמה‬ ‫יש לאדם בימי השבוע דברים שמטרידות‬ ‫הרי מצער בזה את הנשמה להיות עבד‬ ‫אותו‪ ,‬ויש לו כמה מניעות שאינו יכול‬ ‫ויאמר אלקים לנח קץ כל‬ ‫לתאוות גופו‪ ,‬והיאך אפשר לאדם להיות‬ ‫בשר בא לפני כי מלאה‬ ‫לעבוד את השי"ת כראוי‪ ,‬לזה נתן‬ ‫כפוי טובה כל כך‪ ,‬לכפור ברוב הטובה‬ ‫הארץ חמס‪.‬‬ ‫הקב"ה את השבת קודש לדבקו ולעובדו‪,‬‬ ‫שעשה עמו הקב"ה הרי גוזל בזה את‬ ‫כי שבת קודש הוא גאולת הנפש‪ ,‬גאולה‬ ‫פרש"י הק' כל מקום שאתה מוצא‬ ‫הקב"ה‪ ,‬וגוזל מן הנשמה את התענוג‬ ‫בתוך הגלות‪ ,‬כמו כשבני ישראל היו‬ ‫זנות ועבודה זרה אנדרלמוסיא באה‬ ‫אשר ברצונו להשיג‪.‬‬ ‫במצרים ולא היו להם פנאי לעבוד את‬ ‫לעולם והורגת טובים ורעים‪ ,‬ואח"כ על‬ ‫ואחר התבוננות זו‪ ,‬יבין האדם‪ ,‬כי בכל‬ ‫השי"ת היה משה פעל להם שיהיה יום‬ ‫כי מלאה הארץ חמס פרש"י הק' לא‬ ‫חטא אשר הוא חוטא נכלל בו גם איסור‬ ‫השבת זמן לנוח מן העבודה‪ ,‬כן בכל דור‬ ‫נחתם גזר דינם אלא על הגזל‪.‬‬ ‫גזל שגוזל את הקב"ה ואת הנשמה‪ ,‬ואין‬ ‫ודור השבת הוא מיוחד לנוח מן העבודה‬ ‫לך גזלן וחמסן גדול יותר מזה‪ ,‬וחלק הגזל‬ ‫ודקדקו המפרשים דברי רש"י הק'‬ ‫הגשמיות ולהידבק ברוחניות‪.‬‬ ‫שבחטא נעשה לפעמים חרון אף‪ ,‬יותר‬ ‫הנראים כסותרים‪ ,‬דמתחלה אמר‬ ‫וזהו רמז לנו הפסוק‪" ,‬נח" זהו יום‬ ‫מן עצם החטא‪.‬‬ ‫שהמבול בא מפני זנות ועבודה זרה‪,‬‬ ‫השבת‪" ,‬איש צדיק"‪ ,‬דביום השבת יכול‬ ‫ואח"כ אמר הגזל‪.‬‬ ‫לזה אמר רש"י‪ ,‬דלא נחתם גזר דינם‬ ‫האדם להיות צדיק‪ ,‬אע"פ שהיה טרוד‬ ‫אלא על הגזל‪ ,‬דהצער השכינה מן החטא‬ ‫וביארו בספרים הק' הענין בזה‪ ,‬על פי‬ ‫בששת ימי המעשה בפרנסה ובדברים‬ ‫זנות ועבודה זרה על זה נחתם גזר דינם‪,‬‬ ‫מה שאנו אומרים בכל יום בברכת השחר‪,‬‬ ‫אחרים‪ ,‬וג"כ רמז לנו הפסוק דע"י השבת‬ ‫אע"פ שעל העצם החטא אינו בא עונש‬ ‫אלקי נשמה שנתת בי טהורה היא אתה‬ ‫קודש יכול להשריש בלבו קרבות לה'‬ ‫גדול כזה‪.‬‬ ‫בראתה אתה יצרתה אתה נפחתה בי‬ ‫כדי לעבוד אותו בכל ימי השבוע‪ ,‬וזהו‬ ‫(עבו"ע פתג"ק נח)‬ ‫ואתה משמרה בקרבי וכו'‪ ,‬שיש להתבונן‬ ‫"נח" – ע"י השבת קודש‪" ,‬איש צדיק"‬ ‫ותגל נפשנו בישועתך‪ ,‬אונז זאלן זיך‬ ‫שביבי‬ ‫פרייען מיט די הייליגע תורה וואס ווערט‬ ‫אנגערופן שעשועים‪ ,‬און דעמאלטס וועט‬ ‫מען שוין ממילא געהאלפן ווערן מיט אלע‬ ‫אש‬ ‫(שיח"ק ח"ב תכ"ז)‬ ‫מיני ישועות ‪.‬‬ ‫קורצע טרעפליכע טייטשן‬ ‫מתורתו של כ"ק מרן‬ ‫רבינו הקדוש זיעועכ"י‬ ‫ג‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫המדור נתנדב ע"י מו"ה משה מנחם יאזשעף הי"ו (טאהש)‬ ‫לרגל שמחת הולדת בנו למזל טוב‬ ‫ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן‬ ‫דער הייליגער‬ ‫רבי זאגט‬ ‫ילקוט אמרים מכ״ק רביה"ק זי"ע מלוקט מספרי דבי רב ‪ -‬באידיש‬ ‫בגמטריא 'הטבע'‪ ,‬אין די זעקס טעג‬ ‫וואס מען קען דורכדעם זיך מדבק זיין‬ ‫דורך שב''ק קען א‬ ‫האט דער אייבערשטער באשאפן די‬ ‫צום אייבערשטן‪ ,‬נאכדעם איז דא די‬ ‫איד צוקומען צום‬ ‫סדר הטבע‪ ,‬און שבת האט ער גערוהט‪,‬‬ ‫עבודה פון די סעודות שבת‪ ,‬דאס איז אן‬ ‫אייבערשטן און דאס‬ ‫כי בו שבת מכל מלאכתו‪ ,‬ווייל שבת איז‬ ‫עקסטערע כח און א עקסטערע מתנה‬ ‫ממשיך זיין אויף א‬ ‫העכער די סדר הטבע‪ ,‬אלע בריאים גייען‬ ‫וואס דער אייבערשטער האט אונז‬ ‫געגעבן‪ ,‬די אבות קומען צו די סעודות‪,‬‬ ‫גאנצע וואך‬ ‫צוריק צום שורש‪ ,‬זאגט דער פסוק ''את‬ ‫האלקים התהלך נח''‪ ,‬את קען טייטשן‬ ‫נאכדעם איז דא דער כח פון מתן תורה‬ ‫נח איש צדיק תמים היה בדורותיו‪.‬‬ ‫פון‪ ,‬ווי רש"י הק' זאגט די וואך את הארץ‬ ‫פונעם שבת‪ ,‬שבת האט א כח פון מתן‬ ‫תורה‪ ,‬לכולי עלמא בשבת ניתנה תורה‬ ‫אין תיקו"ז הק' שטייט‪ ,‬אז נח איז‬ ‫כמו מן הארץ‪ ,‬את העיר כמו מן העיר‪,‬‬ ‫(שבת פ"ו ב')‪ ,‬וביום השבת קודש שישו‬ ‫מרמז אויפ'ן שבת‪ ,‬נח דא שבת דבי'‬ ‫זאגט דער פסוק‪'' ,‬את האלקים התהלך‬ ‫ושמחו כמקבלי מתן נחליאל‪ ,‬מיט די‬ ‫נייחא דכולא‪ ,‬לויט דעם קען זיין דער‬ ‫נח''‪ ,‬דער נח‪ ,‬דער שבת גייט אוועק‬ ‫אלע בחינות קען זיך א מענטש אנקניפן‬ ‫רמז אין פסוק אזוי‪ ,‬נח איש צדיק תמים‬ ‫פון די טבע‪ ,‬שבת גייען אלע ברואים‬ ‫צום אייבערשטן‪ ,‬יעדע חלק פונעם שבת‪,‬‬ ‫היה בדורותיו‪ ,‬יעדע מדריגה ווערט‬ ‫ארויס פון די סדר הטבע‪ ,‬ממילא קען‬ ‫האט אן עקסטערע כח צו ברענגן א‬ ‫אנגערופן א דור‪ ,‬ווי דער הייליגער רבי‬ ‫א איד דעמאלטס נתקרב ווערן‪ ,‬אפילו‬ ‫גאולה פאר'ן מענטש‪ ,‬דאס טייטש תמים‬ ‫ר' אלימלך זי"ע שרייבט‪ ,‬תמים היה‪ ,‬נח‬ ‫אינעם סדר הטבע משך די וואך האט‬ ‫היה בדורותיו דורך אלע מדריגות‪ ,‬אלע‬ ‫איז געווען גאנץ‪ ,‬ער איז צוגעקומען צו‬ ‫ער פארשידענע מניעות‪ ,‬ער איז נאך‬ ‫בחינות פונעם שבת‪ ,‬קען א מענטש‬ ‫שלימות‪ ,‬דורותיו‪ ,‬ווייל ער איז געגאנגען‬ ‫זייער ווייט‪ ,‬אבער שבת גייט ער ארויס‬ ‫פון אלעם‪ ,‬און דורכדעם קען ער שוין‬ ‫צוקומען צו זיין א תמים‪ ,‬א שלם‪ ,‬צו זיין‬ ‫ממדרגה למדרגה‪.‬‬ ‫דערלייכטן די טבע אויך‪ ,‬קען ער שוין‬ ‫נאנט צום אייבערשטן‪ ,‬ס'זאל זיין תמים‬ ‫קען זיין דעם רמז לגבי שבת‪ ,‬אז‬ ‫אריינלייכטן אין די ששת ימי המעשה‬ ‫תהיה עם ה' אלקיך‪.‬‬ ‫אינעם שבת איז דא פארשידענע‬ ‫אויך‪.‬‬ ‫זאגט דער פסוק נאכדעם‪ ,‬את‬ ‫מדריגות‪ ,‬פארשידענע בחינות‪ ,‬ס'איז‬ ‫(עבו"ע שפת"ק)‬ ‫האלקים התהלך נח‪" ,‬אלקים" איז‬ ‫דא די עבודה פון די תפילות פון שבת‪,‬‬ ‫המשך מעמוד ח'‬ ‫יאר‪ ,‬פאר זיך און פאר די קינדער‪ ,‬השפעות טובות ברוחניות‪,‬‬ ‫אידן זענען געקומען בעטן וואס זיי דארפן‪ ,‬מען האט אנגעגרייט‬ ‫ובגשמיות‪ ,‬און סייעתא דשמיא אויף אלעס וואס מען טוט‪,‬‬ ‫פעקלעך‪ ,‬און דורך די תפילות יעדן טאג‪ ,‬קומט אראפ פון דעם‪,‬‬ ‫דער צדיק פון אויבן קוקט אראפ אויף אונז‪ ,‬ער בעהט זיך ביים‬ ‫זאל מען זעהן עס זאל נישט פארפאלן ווערן‪ ,‬מען זאל עס נישט‬ ‫אייבערשטן מען זאל אונז אריינשיינען‪ ,‬אונז זענען דא אין א‬ ‫שטעטל על קברו‪ ,‬א שטאט וואס דער צדיק איז משפיע‪ ,‬ער‬ ‫אוועקלאזן‪.‬‬ ‫קוקט אראפ‪ ,‬ער זאל אונז ווייטער היטן‪ ,‬ער זאל פועל'ן אין הימל‬ ‫אונז שטייען יעצט אין חודש מרחשון‪ ,‬מרחשון טייטשט דער‬ ‫אונז זאלן שוין אויפגעראכטן ווערן‪ ,‬עס שטייט (תהלים ק' כ"ט) ה’‬ ‫קאזניצער מגיד זצ"ל‪ ,‬אז עס איז א לשון פון מרחשין‪ ,‬רעדן‪ ,‬ווייל‬ ‫למבול ישוב‪ ,‬איז טייטש נאך דער מבול‪ ,‬וואס דער אייבערשטער‬ ‫אין הימל רעדט מען יעצט דורך די חודש תשרי‪ ,‬וואס מען האט‬ ‫האט אוועקגעשיקט און אוועקגעווארפן אלע זינדיגע און אלע‬ ‫געטון אין דעם חודש‪ ,‬וואס מען האט געבעטן‪ ,‬זאגט אויף דעם‬ ‫שלעכטס‪ ,‬האט זיך דער אייבערשטער כביכול אראפגעזעצט‪,‬‬ ‫רביה"ק זי"ע אמת אין הימל רעדט מען דורך אונזערע תפילות‬ ‫און געוויזן אז עס איז דא א באשעפער אויף דער וועלט‪ ,‬און אז‬ ‫און בקשות‪ ,‬אבער כדי עס זאל אנקומען צו אונז דארפן אונז‬ ‫ער איז דער באשעפער‪ ,‬דער זעלבע בעהט מען אויך‪ ,‬וישב ה'‬ ‫בעטן דעם אייבערשטן‪ ,‬און אזוי וועלן מיר עס באקומען‪,‬‬ ‫מלך לעולם‪ ,‬די אלע רשעים און שונאים זאל מען אוועק נעמען‬ ‫פון אונז‪ ,‬און עס זאל זיין וישב ה’ מלך לעולם דער אייבערשטער‬ ‫זאל זיך אראפזעצן און ווייזן אז ער איז דער קעניג אויף די וועלט‪,‬‬ ‫ברכת הקודש‬ ‫און אויף אלעמאל‪ ,‬וה’ עוז לעמו יתן ה’ יברך את עמו בשלום‪,‬‬ ‫זאל דער אייבערשטער העלפן אידישע קינדער זעלן טאקע‬ ‫ובא לציון גואל במהרה בימינו אמן‪.‬‬ ‫וויסן נאר פון גוטס‪ ,‬און האבן גע'פועל'ט א לעכטיגע יאר‪ ,‬א זיסע‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫ד‬ ‫המדור נתנדב ע"י מוה"ר מרדכי ארי' שפיטצער הי"ו (וומסב"ג)‬ ‫ניצוצי קודש‬ ‫לרגל שמחת אירוסי בתו למזל טוב ‪ -‬ולע"נ אביו הרה"ח ר' אלי' ב"ר מאיר משה ע"ה‬ ‫ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן‬ ‫תוכן דברות קודש ששמענו מאת‬ ‫כ"ק מרן רבינו שליט"א‬ ‫זיך שוין טאקע אויסגערייניגט‪ ,‬אבער‬ ‫המבול‪ ,‬וואס זענען זיי‬ ‫מען דארף וויטער אנציען‪ ,‬מען דארף‬ ‫אנדערש פון מיר‪ ,‬נאר‬ ‫תוכן דב"ק בעת רעוא דרעוין‬ ‫זיך ווייטער האלטן בקדושה בטהרה‪.‬‬ ‫דער אייבערשטער‬ ‫שב"ק פרשת נח‬ ‫האט מיר געהאלפן‪,‬‬ ‫שנת תשפ"ה לפ"ק‬ ‫מען האט געזאגט אין די הייליגע‬ ‫און געזאגט‪ ,‬בא אתה‬ ‫טעג‪ ,‬וכתוב לחיים טובים כל בני‬ ‫וכל ביתך אל התבה‪,‬‬ ‫עס שטייט אין די וואכענדיגע סדרה‪,‬‬ ‫בריתך‪ ,‬ווען וועט זיין וכתוב לחיים‬ ‫אבער ווען נישט וואלט איך געוועהן‬ ‫אלה תולדות נח נח איש צדיק תמים‬ ‫טובים‪ ,‬ווען עס וועט זיין כל בני‬ ‫די זעלבע ווי די גאנצע דור‪ ,‬איז שווער‪,‬‬ ‫היה בדורותיו את האלוקים התהלך נח‪.‬‬ ‫בריתך‪ ,‬מען וועט זיך האלטן בקדושה‬ ‫וואס איז פשט אין דער מדרש‪ ,‬דער‬ ‫ובטהרה‪ ,‬מען וועט אפהיטן דעם‬ ‫ברית‪.‬‬ ‫אייבערשטער זאגט דיר‪ ,‬כי אתך ראיתי‬ ‫ד’ דיוקים בפרשתנו‬ ‫צדיק לפני בדור הזה‪ ,‬וואס זאגסטו‪,‬‬ ‫פרעגט דער אור החיים הק’ פארוואס‬ ‫דער זוהר הק’ ברענגט‪ ,‬פארוואס‬ ‫כאשר עשו כן עשיתי‪.‬‬ ‫זאגט דער פסוק תמים היה בדורותיו‪,‬‬ ‫קומט אויס פרשת נח‪ ,‬נאך די הייליגע‬ ‫טעג‪ ,‬ווייל עס קומט לערנען‪ ,‬אז נאך‬ ‫להמשיך‬ ‫צריכין‬ ‫דורותיו טייטשט אסאך דורות‪ ,‬דא‬ ‫רעדט מען דאך נאר פון זיין דור‪ ,‬אויב‬ ‫די הייליגע טעג‪ ,‬וואס דעמאלטס‬ ‫אזוי וואלט געדארפט שטיין תמים הי'‬ ‫זענען אידישע קינדער געווען‬ ‫בדורו‪.‬‬ ‫אינגאנצן הייליג‪ ,‬זאל מען זעהן עס‬ ‫ווייטער אנצוצוען‪ ,‬אזויווי מען זעהט‬ ‫נאך דארף מען פארשטיין‪ ,‬דער‬ ‫אין פרשת נח אז עס איז געקומען‬ ‫ווען וועט זיין‬ ‫בעל הטורים שרייבט‪ ,‬אז די ווערטער‪,‬‬ ‫מבול‪ ,‬ווייל מען האט זיך נישט‬ ‫"וכתוב לחיים טובים"‪,‬‬ ‫האלוקי’ם התהל’ך נ’ח‪ ,‬איז סופי‬ ‫תיבות חכ"ם‪ ,‬דארף מען פארשטיין‬ ‫געהאלטן בקדושה ובטהרה‪ ,‬דאס‬ ‫ווען עס וועט זיין "כל‬ ‫וואס וויל ער זאגן מיט דעם‪.‬‬ ‫קומט אויפציוועקן דעם מענטש‪,‬‬ ‫ער זאל וויסן‪ ,‬האסט געענדיגט‬ ‫בני בריתך"‪ ,‬מען וועט‬ ‫ווייטער‪ ,‬שטייט אין פסוק‪ ,‬אז‬ ‫דעם חודש‪ ,‬האסט געענדיגט די‬ ‫זיך האלטן בקדושה‬ ‫דער אייבערשטער האט געהייסן נח‪,‬‬ ‫הייליגע טעג‪ ,‬יעצט גיי ווייטער אן‬ ‫ובטהרה‪.‬‬ ‫עשה לך תבת עצי גפר‪ ,‬קנים תעשה‬ ‫בקדושה ובטהרה‪.‬‬ ‫את התבה‪ ,‬קנים איז די זעלבע לשון‬ ‫נאך זאגט דער זוהר הקדוש‪ ,‬עס‬ ‫ווי קן צפור‪ ,‬זאגט דער מדרש‪ ,‬אמר ר’‬ ‫שטייט אין פסוק‪ ,‬נח איש צדיק‪ ,‬נח‬ ‫יצחק‪ ,‬אזויווי פאר א מצורע נעמט מען‬ ‫וואס האט זיך יא אויפגעפירט בקדושה‬ ‫א קן צפור‪ ,‬און דורך דעם ווערט ער‬ ‫גערייניגט‪ ,‬די זעלבע וועט אויך די תיבה‬ ‫בעבודת הימים‬ ‫ובטהרה‪ ,‬ווערט אנגערופן א צדיק‪ ,‬די‬ ‫זעלבע אויך‪ ,‬ווען אידישע קינדער‬ ‫רייניגן די מענטשן אין דעם‪ .‬דארף מען‬ ‫פירן זיך אויף בקדושה ובטהרה‪ ,‬ווערן‬ ‫הקדושים העעל"ט‬ ‫פארשטיין‪ ,‬וואס האט איינס שייכות‬ ‫מיטן צווייטן‪.‬‬ ‫זיי אנגערופן צדיקים‪ ,‬און אויף דעם‬ ‫פאר מיר וועלן פארענטפערן‪ ,‬וועלן‬ ‫שטייט‪' ,‬ועמך כולם צדיקים לעולם‬ ‫מיר זאגן אפאר ווערטער‪ .‬אונז זענען‬ ‫ווייטער איז דא א מדרש‪ ,‬אז ווען דער‬ ‫ירשו ארץ'‪ ,‬ווען אידישע קינדער פירן‬ ‫יעצט אריין אין חודש חשון‪ ,‬אונז‬ ‫אייבערשטער האט געזאגט פאר נח‪,‬‬ ‫זיך אויף בקדושה ובטהרה‪ ,‬וועלן זיי‬ ‫זענען ארויס פון חודש תשרי‪ ,‬אידישע‬ ‫בא אתה וכל ביתך אל התבה‪ ,‬כי אתך‬ ‫האבן עולם הזה און עולם הבא‪ ,‬איז‬ ‫קינדער האבן זיך אויסגערייניגט‪,‬‬ ‫ראיתי צדיק לפני בדור הזה‪ ,‬האט נח‬ ‫דאך יעצט א געוואלדיגע זמן‪ ,‬אידישע‬ ‫אייבערשטן‪,‬‬ ‫פארן‬ ‫אויסגעוואשן‬ ‫געזאגט פארן אייבערשטן‪ ,‬איך בין די‬ ‫קינדער וועלן ווייטער זיך מחזק זיין‪,‬‬ ‫רביה"ק זי"ע פלעגט זאגן‪ ,‬מען האט‬ ‫זעלבע ווי מיין גאנצע דור‪ ,‬כאשר עשו‬ ‫און אנצוען ווייטער די קדושה וטהרה‬ ‫כן עשיתי‪ ,‬איך בין אויך ביי דער דור‬ ‫ה‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫מתפלל געוועהן אויף דעם‪.‬‬ ‫לשמור את עצמו ואת‬ ‫פון די הייליגע טעג‪.‬‬ ‫צריכין לילך בתמימות‬ ‫דורותיו מן הכלים‬ ‫לשמור מן היצה"ר אף‬ ‫ולהראות כן להבנים‬ ‫הטמאים ולחזק האמונה‬ ‫אחר הימים הקדושים‬ ‫דאס דארף יעדע טאטע וואס‬ ‫בה'‬ ‫די גמרא ברענגט אין מס’ סוכה‪,‬‬ ‫האט א שטוב מיט קינדער צו טון‪,‬‬ ‫ליידער היינט בעיקבתא דמשיחא‪,‬‬ ‫אז רבי אחא בר יעקב‪ ,‬ווען ער האט‬ ‫אכטונג געבן אויף זיינע דורות‪ ,‬די‬ ‫קומען ארויס פארשידענע כלים‪,‬‬ ‫געשאקלט לולב ואתרוג‪ ,‬האט ער‬ ‫קינדער זעהן וואס די טאטע'ס טוהן‪,‬‬ ‫דארף מען זיך אפהיטן פון דעם‪ ,‬מען‬ ‫געזאגט‪ ,‬רבונו של עולם זאל דער‬ ‫איך גלייב נישט אז עס איז דא א איד‬ ‫זאל זיך האלטן בקדושה ובטהרה‪,‬‬ ‫לולב זיין א פייל אין דער אויגן פון די‬ ‫וואס טוט עפעס נישט אויסגעהאלטן‪,‬‬ ‫אזוי אויך דארף מען זיך האלטן מיט‬ ‫שטן דער יצה"ר‪ ,‬די גמרא זאגט דארט‪,‬‬ ‫אלע עלטערן טוען נאר וואס איז‬ ‫אמונה פשוטה אינעם אייבערשטן‪,‬‬ ‫אז ר’ אחא בר יעקב האט עס טאקע‬ ‫אויסגעהאלטן‪ ,‬און אויב דארף ער‬ ‫מען האלט נאך א חודש וואס אידן‬ ‫געזאגט‪ ,‬ער האט געמעגט‪ ,‬אבער‬ ‫יא א כלי‪ ,‬טוט ער עס אויסגעהאלטן‬ ‫האבן מקבל געוועהן אמונה בה’‪,‬‬ ‫סתם א מענטש‪ ,‬זאל נישט אזוי זאגן‪,‬‬ ‫ע"פ הלכה‪ ,‬נאר די קינדער וואס זעהן‪,‬‬ ‫מען האלט שוין נאך סוכות וואס איז‬ ‫כדי זיך נישט צו רייצן מיט די שטן‬ ‫ווייסן נישט‪ ,‬זיי פארשטייען נישט די‬ ‫געוועהן אהבת ה’‪ ,‬מען האט שוין‬ ‫דער יצה"ר‪ .‬דער הייליגע מהרש"א‬ ‫חילוק‪ ,‬על כן דארף מען אכטונג געבן‪,‬‬ ‫געהאט יראה מיט אהבה‪ ,‬דארף מען‬ ‫זאגט אויף דעם‪ ,‬אז זאגן זאל מען‬ ‫נישט צו ווייזן פאר די קינדער די אלע‬ ‫זעהן עס ווייטער אנצוהאלטן‪ ,‬פאר‬ ‫עס טאקע נישט‪ ,‬אבער אינזין האבן‬ ‫זאכן‪ ,‬און די קינדער זאלן וויסן‪ ,‬אז‬ ‫זיך און פאר די קינדער ווייטער‪.‬‬ ‫במחשבה מעג מען יא‪.‬‬ ‫אונז אליין פארשטייען גארנישט‪ ,‬נאר‬ ‫מען פאלגט בתמימות די דעת תורה‪,‬‬ ‫תירוץ על דיוק א’‬ ‫די ספרים הקדושים ‪ -‬די תלמידי‬ ‫בעש"ט ‪ -‬פרעגן‪ ,‬ווי קען דאס זיין‪,‬‬ ‫און אויב דער טאטע טוט עפעס‬ ‫אידישע קינדער האלטן נאך די‬ ‫אז מען פארשטייט וואס עס‬ ‫אנדערש‪ ,‬האט ער זיך פארדעם דורך‬ ‫הייליגע טעג‪ ,‬עס איז געוועהן צוויי‬ ‫ליגט אויף א מענטש צו טוהן‪ ,‬פאר‬ ‫גערעדט מיט א דיין אדער מורה‬ ‫הייליגע טעג ראש השנה וואס מען‬ ‫זיך און פאר זיינע קינדער‪ ,‬קען מען‬ ‫הוראה‪ .‬דאס ווייזט אונז די פסוק‪,‬‬ ‫האט מבלבל געווען דעם שטן‪ ,‬מיט‬ ‫פארענטפערן די ערשטע קשיא‪,‬‬ ‫תמים היה בדורותיו‪ ,‬ער איז געגאנגען‬ ‫תקיעות דמיושב און תקיעות דמעומד‪,‬‬ ‫פארוואס שטייט תמים היה בדורותיו‬ ‫בתמימות‪ ,‬און דאס האט ער געוויזן‬ ‫דער שטן איז דאך נישט דא געווען‪,‬‬ ‫נישט בדורו‪ ,‬איז די תירוץ‪ ,‬אז די תורה‬ ‫פאר זיינע קינדער‪.‬‬ ‫עס איז געוועהן יום הקדוש וואס מען‬ ‫וויל זאגן‪ ,‬אז נח האט אכטונג געגעבן‬ ‫מען האט געלערנט במסגרת‬ ‫אויפצושטעלן ווייטער הייליגע דורות‪,‬‬ ‫שיקט אוועק דעם שטן‪ ,‬ער זאל נישט‬ ‫חבורת מזון הנפש‪ ,‬אין מס’ סנהדרין‪,‬‬ ‫אויף דעם האט ער מתפלל געוועהן‬ ‫קענען מקטרג זיין‪ ,‬אויב אזוי פארוואס‬ ‫אז פארוואס איז זמרי בן סלוא דורך‬ ‫צום אייבערשטן‪ ,‬אז זיינע דורות‪,‬‬ ‫זאל מען יו"ט סוכות נאך דארפן אינזין‬ ‫געפאלן‪ ,‬ווייל ער האט געפרעגט פון‬ ‫זאלן זיך קענען שטארקן אין אלע‬ ‫האבן‪ ,‬אדער ווי ר' אחא בר יעקב‪ ,‬צו‬ ‫משה רבינו שאלות מיט שאלות‪,‬‬ ‫שוועריגקייטן וואס זיי וועלן דורך גיין‪,‬‬ ‫ארויסזאגן‪ ,‬אז די לולב זאל זיין פיילן‪,‬‬ ‫פארוואס דאס יא און פארוואס דאס‬ ‫דאס איז פשט‪ ,‬בדורותיו‪ ,‬נח אליין איז‬ ‫אין די אויגן פון די שטן‪ ,‬ער איז דאך‬ ‫נישט‪ ,‬וועגן דעם איז ער אזוי ווייט‬ ‫טאקע נאר געוועהן בדורו‪ ,‬אבער ער‬ ‫נישטא‪.‬‬ ‫געפאלן‪ ,‬אונז דארפן וויסן אז אונז‬ ‫האט אכטונג געגעבן אויפצושטעלן‬ ‫נאר וואס דען‪ ,‬דער שטן איז נאך‬ ‫פארשטייען נישט אלעס‪ ,‬אונז פאלגן‬ ‫הייליגע דורות‪.‬‬ ‫אלץ מרקד בינינו‪ ,‬ער איז אלעמאל‬ ‫בתמימות‪ ,‬תמים תהיה עם ה’ אלוקיך‪.‬‬ ‫מען האט גערעדט מוצאי יו"ט ביים‬ ‫תירוץ על דיוק ב’‬ ‫גרייט אויסצופירן זיין שלעכטע‬ ‫רצונות‪ ,‬וועגן דעם אפילו מען האלט‬ ‫באגלייטן‪ ,‬האב איך געזאגט אז מען‬ ‫מיט דעם קען מען פארשטיין וואס‬ ‫שוין נאך די הייליגע טעג‪ ,‬מען האלט‬ ‫זעהט ביי שמחות בית השואבה אז‬ ‫די בעל הטורים שרייבט‪ ,‬אז האלוקי’ם‬ ‫שוין ביי סוכות‪ ,‬דאך דארף מען‬ ‫אידן האבן זיך געפריידט דארט‪ ,‬וואס‬ ‫התהל’ך נ’ח איז סופי תיבות חכ"ם‪,‬‬ ‫ווייטער מלחמה האלטן מיט אים‪,‬‬ ‫האט מען דארט געטוהן‪ ,‬מען איז‬ ‫אזויווי דער קאזניצער מגיד זאגט‪,‬‬ ‫וועגן דעם ברענגט מען אן אתרוג‬ ‫געגאנגען פון ביינאכט ביז צופרי ווען‬ ‫איזהו חכם הרואה את הנולד‪ ,‬ווער‬ ‫וואס ווייזט אויפן הארץ‪ ,‬הדסים וואס‬ ‫מען האט געגאסן די וואסער אויפן‬ ‫איז א חכם דער וואס זעהט דעם נולד‪,‬‬ ‫ווייזט אויפן אויגן‪ ,‬ערבות וואס ווייזט‬ ‫מזבח‪ ,‬א גאנצע יאר גיסט מען נאר‬ ‫דהיינו אז עס קען קומען שווערע‬ ‫אויפן מויל‪ ,‬כדי צו ווייזן אז דער שטן‬ ‫וויין‪ ,‬סוכות אויך וואסער‪ ,‬זאגט דער‬ ‫צייטן‪ ,‬און אז עס גייט קומען שווערע‬ ‫איז נאך מרקד בינינו‪ ,‬און מען דארף‬ ‫הייליגע בעל התניא‪ ,‬מילא וויין האט‬ ‫צייטן‪ ,‬און דאס איז נח געוועהן‪ ,‬ער‬ ‫זיך ווייטער אפהיטן‪ ,‬די הארץ די אויגן‬ ‫א טעם‪ ,‬עס האט א קאליר עס איז א‬ ‫האט געזעהן דעם נולד‪ ,‬און ער האט‬ ‫און די מויל‪ ,‬בקדושה ובטהרה‪.‬‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫ו‬ ‫תורה‪ ,‬די כולל אינגערלייט זענען זיך‬ ‫איז געווען‪ ,‬אז יעדעס יאר זוממער‬ ‫זאך פאר זיך‪ ,‬אבער וואסער וואס האט‬ ‫קובע עתים אין די כוללים‪ ,‬די בחורים‬ ‫האט ער געקויפט אסאך סחורה‪ ,‬און‬ ‫נישט קיין טעם און נישט קיין קאליר‪,‬‬ ‫אין ישיבה‪ ,‬די קינדער אין חדר‪ ,‬אלעס‬ ‫אויפגענייט מאנטלען‪ ,‬און ווינטער ווען‬ ‫און עס שטייט נישט בפירוש און די‬ ‫גייט ב"ה ווייטער אן‪ ,‬אונז דארפן וויסן‪,‬‬ ‫עס איז געווארן קאלט‪ ,‬האט ער אלעס‬ ‫תורה‪ ,‬נאר עס איז אנגענומען אזוי ביי‬ ‫אז אונז דארפן טוהן פארן אייבערשטן‪,‬‬ ‫פארקויפט‪ .‬איז געוועהן איין יאר‪ ,‬וואס‬ ‫די חכמים‪ ,‬ביי די כהנים‪ ,‬הלכה למשה‬ ‫און דער אייבערשטער וועט אונז‬ ‫די ווינטער איז נישט געווען אזוי קאלט‪,‬‬ ‫מסיני‪ ,‬האבן אידן געמאכט פון דעם‬ ‫צוהעלפן‪ ,‬מען דארף דאך סייעתא‬ ‫און מענטשן האבן נישט געדארפט‬ ‫אזא גרויסע שמחה‪ ,‬זעהט מען פון‬ ‫דשמיא‪ ,‬אונז וועלן טוהן א אתערותא‬ ‫קויפן קיין נייע מאנטלען‪ ,‬און די חסיד‬ ‫דעם‪ ,‬אז א איד דארף גיין בתמימות‬ ‫דלתתא‪ ,‬און דער אייבערשטער וועט‬ ‫האט זיך געטראפן אן קיין פרנסה‪,‬‬ ‫מיט וואס די חכמים זאגן‪ ,‬מען דארף‬ ‫טוהן א אתערותא דלעילא‪.‬‬ ‫זיינע קינדער האבן געשריגן פאר א‬ ‫וויסן אז תמים תהיה עם ה’ אלוקיך‪,‬‬ ‫מען דארף נישט אלעס פארשטיין‪,‬‬ ‫שלא יעזוב את התורה‬ ‫שטיקל ברויט‪ ,‬ער האט אבער נישט‬ ‫געהאט קיין עסן אינדערהיים‪ .‬איין‬ ‫מען קען פרעגן‪ ,‬אז מען ענטפערט‬ ‫אפי’ יום אחד‬ ‫טאג האט מען אים פון הימל געשיקט‬ ‫ענטפערט מען‪ ,‬אבער פרעגן ווייטער‬ ‫איינעם‪ ,‬און יענער האט געזאגט‪ ,‬איך‬ ‫פארוואס אהין פארוואס אהער‪ ,‬טויג‬ ‫אין די וואכענדיגע סדרה זעהט‬ ‫וויל אפקויפן די גאנצע סחורה‪ ,‬אבער‬ ‫שוין נישט‪ ,‬און מען פאלט אוועק‪.‬‬ ‫מען א געוואלדיגע זאך‪ ,‬עס איז דא‬ ‫א מסורה‪ ,‬אז עס שטייט פיר מאל‬ ‫דער חסיד וואס האט נאך געהאלטן‬ ‫עס געפאלט די וואך די יארצייט‬ ‫די ווארט "הלוך"‪ .‬דא ביי די מבול‬ ‫פארן דאווענען און פארן לערנען‪,‬‬ ‫פונעם הייליגן רוזין'ער זי"ע‪ ,‬האט‬ ‫שטייט‪ ,‬וישבו המים מעל הארץ הלוך‬ ‫אים‬ ‫האט‬ ‫ער געזאגט‪ ,‬עס שטייט ואהבת את‬ ‫ושוב‪ ,‬ווייטער שטייט‪ ,‬והמים היו הלוך‬ ‫ה’ אלוקיך‪ ,‬א איד דארף דינען דעם‬ ‫וחסור‪ ,‬ביי אברהם שטייט‪ ,‬ויסע אברם‬ ‫אייבערשטן מיט אהבה‪ ,‬ווייל מיט‬ ‫הלוך ונסוע‪ ,‬ביי יצחק שטייט‪ ,‬ויגדל‬ ‫ליידער היינט‬ ‫יראה טוט מען נאר ווען מען שטייט‬ ‫האיש וילך הלוך וגדול‪.‬‬ ‫אויף דיר‪ ,‬מיט אהבה טוט מען אויך‬ ‫בעיקבתא‬ ‫אן דעם‪ ,‬פאר דעם אליין ווייל דער‬ ‫זענען די תלמידי בעל שם טוב‬ ‫זי"ע מבאר‪ ,‬אז עס איז מרמז‬ ‫דמשיחא‪ ,‬קומען ארויס‬ ‫הייליגע באשעפער האט אזוי‬ ‫אויף א איד וואס לערנט תורה‪,‬‬ ‫פארשידענע כלים‪ ,‬דארף‬ ‫געזאגט‪ ,‬אפילו איך פארשטיי‬ ‫נישט‪ ,‬וויל אהבה מיינט איך האב‬ ‫אויב איז ער 'הלוך ושוב' ער גייט‬ ‫מען זיך אפהיטן פון דעם‪,‬‬ ‫אים ליב‪ ,‬און וואס ער זאגט נעם‬ ‫ווייטער און ווייטער‪ ,‬דעמאלטס‬ ‫'הלוך וגדול עד כי גדל מאד'‪ ,‬ער‬ ‫מען זאל זיך האלטן‬ ‫איך אן‪ ,‬דער אייבערשטער זאגט‬ ‫וואקסט זייער גרויס ביז ער וואקסט‬ ‫בקדושה ובטהרה‬ ‫אז מען זאל לערנען די הייליגע‬ ‫א גרויסע תלמיד חכם‪ .‬אויב אבער‬ ‫תורה‪ ,‬לערנט מען‪ ,‬אז מען טוט אזוי‬ ‫'הלוך ונסוע' ער לערנט און גייט‬ ‫קען מען ווייטער אנצוען פאר זיך און‬ ‫אוועק‪ ,‬דעמאלטס אם תעזבנו יום‬ ‫פאר די דורות ווייטער‪ ,‬פארשטייט זיך‬ ‫מיומים אעזבך‪ ,‬אויב לאזט ער נאך‬ ‫מיט אהבה דארף מען אויך האבן‬ ‫זאגנדיג‬ ‫אפגעזאגט‪,‬‬ ‫איין טאג ווערט עס נאך איין און נאך‬ ‫סייעתא דשמיא‪ ,‬מען זאל זיך קענען‬ ‫איך טוה נישט קיין סחורה פארן‬ ‫איין ביז ער ווערט 'הלוך וחסור'‪.‬‬ ‫אפהיטן‪ ,‬מען זאל זיך קענען האלטן‪.‬‬ ‫דאווענען און לערנען‪ ,‬פאר איך‬ ‫די אלע פיר הלוך’ס קומען צו‬ ‫האב נאך גארנישט געטוהן פארן‬ ‫דאס איז נח געוועהן‪ ,‬אזויווי עס‬ ‫לערנען‪ ,‬אז א איד טאר זיך נישט‬ ‫אייבערשטן‪ .‬און דא האט זיך דער‬ ‫שטייט‪ ,‬אלה תולדות נח נח איש‬ ‫אפלאזן פון די הייליגע תורה אפילו‬ ‫רוזינער אפגעשטעלט‪ .‬ביז דא גייט‬ ‫צדיק‪ ,‬די פסוק זאגט אז ער איז געווען‬ ‫איין טאג‪ ,‬דאס איז שייך פאר יעדע‬ ‫דער מעשה‪ .‬אז א איד איז געוועהן‬ ‫נח לשמים ונח לבריות‪ ,‬ער איז געווען‬ ‫איד‪ ,‬אפילו א בעל הבית און אוודאי‬ ‫אלעס גרייט צו פארלירן‪ ,‬נאר פארן‬ ‫גרינג צווישן מענטשן‪ ,‬און ער איז‬ ‫די בחורים די כולל אינגעלייט און‬ ‫אייבערשטן‪.‬‬ ‫געווען גרינג צום אייבערשטן‪ ,‬וואס‬ ‫קינדער וואס לערנען די הייליגע תורה‪,‬‬ ‫דער אייבערשטער האט געזאגט טוהן‬ ‫וואס איז געווען ווייטער‪ ,‬דאס איז‬ ‫האט ער געטוהן‪ ,‬און וואס ער האט‬ ‫די תורה איז מגנא ומצלא בין בעידנא‬ ‫שוין נישט נוגע‪ ,‬דער אייבערשטער‬ ‫געזאגט נישט טוהן האט ער נישט‬ ‫דעסיק ביה‪ ,‬ובין בעידנא דלא עסיק‬ ‫האט ווייטער געפירט זיין וועלט‪ .‬דאס‬ ‫געטוהן‪ ,‬אן קיין קשיות‪.‬‬ ‫ביה‪ ,‬מען דארף זיך נאר אריינלייגן אין‬ ‫די תורה‪ ,‬און עס וועט אונז באגלייטן‪.‬‬ ‫דארף מען זיך ארויסלערנען‪ ,‬דאס‬ ‫האט ער אונז געלערנט‪ ,‬אונז גייען ב"ה‬ ‫דער הייליגן רוזינער זי"ע האט‬ ‫עס שטייט פון די הייליגע רבי‬ ‫ווייטער אן‪ ,‬אונז לערנען די הייליגע‬ ‫איינמאל פארציילט א מעשה‪ ,‬אז עס‬ ‫משה לייב סאסובער זי"ע‪ ,‬אז ווען‬ ‫איז געוועהן א חסיד‪ ,‬וואס זיין פרנסה‬ ‫ז‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫האט דורך דעם מוחל געווען אלע‬ ‫הילף‪ ,‬וואס ער האט רחמנות געהאט‬ ‫מען זאגט יעדן טאג אתה חונן לאדם‬ ‫עבירות‪ ,‬היינט זענען מיר עס מקיים‬ ‫אויף אים‪ ,‬און אים געראטעוועט פון די‬ ‫דעת וכו'‪ ,‬דארף א מענטש בעטן‬ ‫מיטן זאגן‪ ,‬און דאס וועט זיין פאר‬ ‫נסיונות‪ ,‬ווייל ער האט מתפלל געווען‪.‬‬ ‫אזויווי ער בעהט ביי ונתנה תוקף‪,‬‬ ‫א אתערותא דלתתא‪ ,‬און אזוי וועט‬ ‫דאס איז געוועהן נח איש צדיק‪ ,‬ווייל‬ ‫אז ער זאל צוקומען צו חכמה בינה‬ ‫דער אייבערשטער טוהן אתערותא‬ ‫ער וואלט געקענט טוהן ווי זיין גאנצע‬ ‫דעת‪ ,‬די ראשי תיבות פון ח’כמה‬ ‫דלעילא‪ ,‬ער וועט מער נישט ברענגען‬ ‫דור‪ ,‬אבער ער האט נישט‪ ,‬ער איז‬ ‫ב’ינה ו’דעת איז די ראשי תיבת פון‬ ‫קיין מבול‪.‬‬ ‫געגאנגען דאווענען צום אייבערשטן‪,‬‬ ‫ח’יל ב’לע ו’יקיענו‪ ,‬וואס דאס האט‬ ‫ליידער דארף מען אויף די וועלט‬ ‫אז ער זאל אים ראטעווען‪ ,‬און אזוי איז‬ ‫מען אינזין אויב מען איז ח"ו דורך‬ ‫אסאך רחמים‪ ,‬אסאך רחמים דארף‬ ‫געוועהן‪ ,‬עס איז דא א באשעפער‪ ,‬ער‬ ‫געפאלן‪ ,‬ווי אויך דארף מען אינזין‬ ‫מען‪ ,‬עס איז דא וואס מען ווייסט‪ ,‬און‬ ‫קען אונז ראטעווען פון אלע שווערע‬ ‫האבן אז דער אייבערשטער זאל אין‬ ‫עס איז דא וואס מען ווייסט נישט‪,‬‬ ‫נסיונות‪ ,‬נח איז געוועהן נח לשמים‪,‬‬ ‫אונז אריינשיינען די אור התורה‪ ,‬עס‬ ‫עס איז דא וואס מען זאל אפילו‬ ‫ווייל ער האט געבעטן דעם אייבערשטן‪,‬‬ ‫זאל בלייבן אין אונז‪ ,‬אונז זאלן עס‬ ‫נישט וויסן פון דעם‪ ,‬לאמיר ברענגען‬ ‫און דער אייבערשטער האט אים ליב‬ ‫פארשטיין‪.‬‬ ‫א ריח ניחוח פארן אייבערשטן‪ ,‬אזוי‬ ‫וועט דער אייבערשטער זאגן אז איך‬ ‫געהאט‪ ,‬און אים ארויס געראטעוועט‪.‬‬ ‫תירוץ על דיוק ג’‬ ‫אונזער דור איז נישט ווי זיין דור‪,‬‬ ‫ברענג מער נישט קיין שלעכטס‪ ,‬איך‬ ‫דאס איז וואס די תורה זאגט דא‬ ‫אונז האבן ב"ה א תורה‪ ,‬אונז ווייסן‬ ‫וועל ברענגען נאר גוטע זאכן‪.‬‬ ‫ווייטער‪ ,‬דער אייבערשטער זאגט‬ ‫וואס יא און וואס נישט‪ ,‬דארף מען‬ ‫פאר נח‪ ,‬עשה לך תבת עצי גפר קנים‬ ‫קביעות עתים לתורה‬ ‫זעהן צו טוהן וואס מען דארף‪ ,‬און‬ ‫נישט טוהן וואס מען טאר נישט‪ ,‬אונז‬ ‫תעשה את התבה‪ ,‬קינים טייטשט‬ ‫ושלא יצא מביהמד‬ ‫וועלן אזוי טוהן ביז דער אייבערשטער‬ ‫שטיבלעך‪ ,‬אזויווי קן צפור‪ ,‬וואס‬ ‫מתחלת התפלה עד סופו‬ ‫וועט העלפן‪ ,‬אויף דעם ווארט מען‪,‬‬ ‫מיינט א נעסט ווי די פייגל וואוינט‪,‬‬ ‫תעשה את התבה‪ ,‬תבה‪ ,‬קען טייטשן‬ ‫אויף דעם זענען אידן מתפלל‪ ,‬אז דער‬ ‫אונז טוהן אזוי אונז האלטן זיך‬ ‫א ווארט‪ ,‬איז די פסוק מרמז‪ ,‬קינים‬ ‫אייבערשטער זאל אונז אריינלייגן‬ ‫הייליג‪ ,‬אונז גייען אריין אין די נייע‬ ‫תעשה את התבה‪ ,‬מען זאל מאכן די‬ ‫אין די תורה‪ ,‬און העלפן אז מען זאל‬ ‫חודש‪ ,‬אין די נייע יאר‪ ,‬מען גייט אריין‬ ‫ווערטער פון דאווענען עס זאל זיין ווי‬ ‫קענען דאווענען און לערנען ווי עס‬ ‫אין די ווינטער‪ ,‬עס קומט יעצט די‬ ‫א שטיבל‪ ,‬וואס מען גייט אריין אין‬ ‫דארף צו זיין‪.‬‬ ‫לאנגע ווינטער נעכט‪ ,‬דארף מען זעהן‬ ‫דעם‪ ,‬די זעלבע זאל מען זיך אריינלייגן‬ ‫קובע צו זיין עתים לתורה‪ ,‬און קומען‬ ‫גדלת אמירת קרבנות‬ ‫אין די ווערטער‪ ,‬וואס מען רעדט צום‬ ‫צום דאווענען באצייטנס‪ ,‬איך רעד צו‬ ‫מיר אויך‪ ,‬איך רעד נאר הויעך‪ ,‬וואס‬ ‫וקטורת‬ ‫אייבערשטן ווען מען דאווענט צו אים‬ ‫און דעמאלטס וועט זיין אזויווי א קן‬ ‫עס שטייט אין די ספרים הקדושים‪,‬‬ ‫עס שטייט אין די סדרה א‬ ‫צפור וואס רייניגט א מצורע‪ ,‬וועסטו‬ ‫וואס די תלמידי בעש"ט ברענגען‪,‬‬ ‫מורא'דיגע זאך‪ ,‬פון וואס מען קען זיך‬ ‫ריין ווערן דורך די ווערטער וואס דו‬ ‫אונז אלע דארפן זעהן צו קומען צום‬ ‫ארויסלערנען א געוואלדיגע לימוד‪ ,‬עס‬ ‫רעדסט צום אייבערשטער‪.‬‬ ‫דאווענען באצייטנס‪ ,‬דאווענען ווי‬ ‫שטייט אין פסוק אז נח ווען ער איז‬ ‫עס דארף צו זיין‪ ,‬נישט ארויסלויפן‬ ‫ארויס פון די תבה‪ ,‬האט ער מקריב‬ ‫תירוץ על דיוק ד’‬ ‫בשעתן דאווענען‪ ,‬מען בעהט דעם‬ ‫געוועהן קרבנות‪ ,‬שטייט דארט‪ ,‬וירח‬ ‫דאס האט דער אייבערשטער‬ ‫אייבערשטן ער זאל אונז געבן‬ ‫ה’ את ריח הניחוח ויאמר ה' אל לבו‬ ‫געזאגט פאר נח‪ ,‬בא אתה וכל ביתך‬ ‫השפעות טובות‪ ,‬פרנסה‪ ,‬געזונט‪ ,‬און‬ ‫לא אסף לקלל עוד את האדמה‪ ,‬וועגן‬ ‫אל התבה כי אותך ראיתי צדיק לפני‬ ‫אלעס וואס מען דארף‪ ,‬זאל מען ח"ו‬ ‫די ריח הניחוח וואס נח האט געמאכט‪,‬‬ ‫בדור הזה‪ ,‬איז געוועהן שווער די‬ ‫נישט ארויסלויפן סוף דאווענען‪ ,‬ווייל‬ ‫האט דער אייבערשטער געזאגט אז‬ ‫מדרש‪ ,‬אז נח האט געזאגט איך בין‬ ‫דער אייבערשטער הערט אונזערע‬ ‫ער וועט שוין מער נישט ברענגען א‬ ‫די זעלבע ווי מיין דור‪ ,‬כאשר עשו כן‬ ‫תפלות‪ ,‬און ער גרייט אונז אן פעקלעך‬ ‫מבול אויף דער וועלט‪ ,‬נאר א רעגן‬ ‫עשיתי‪ ,‬לכאורה איז דאך נישט אזוי‬ ‫מיט ישועות‪ ,‬אבער דער אייבערשטער‬ ‫בויגן ווען מען דארף‪.‬‬ ‫געוועהן‪ ,‬עס שטייט דאך נח איש צדיק‪,‬‬ ‫געבט נישט אלעס אויף איינמאל‪ ,‬נאר‬ ‫אידישע קינדער קומען אריין צום‬ ‫נאר פשט איז‪ ,‬אז דאס וואס ער זאגט‬ ‫צעביסלעך‪ ,‬אזויווי די מן‪ ,‬האט דער‬ ‫דאווענען‪ ,‬מען זאגט קרבנות מיט‬ ‫אז איך בין די זעלבע‪ ,‬מיינט נישט אז‬ ‫אייבערשטער געגעבן עקסטער נישט‬ ‫קטורת‪ ,‬עס איז דאך זייער וויכטיג‪,‬‬ ‫איך טוה די זעלבע מעשים‪ ,‬נאר אונז‬ ‫אויף איינמאל‪ ,‬ווייל ער האט געוואלט‬ ‫אונז האבן נישט קיין ביהמ"ק‪ ,‬ווען די‬ ‫זענען דורך די זעלבע נסיונות‪ ,‬נאר נח‬ ‫מען זאל בעטן פאר עס יעדן טאג‪.‬‬ ‫ביהמ"ק איז געשטאנען‪ ,‬איז עס געווען‬ ‫האט זיך טאקע געשטארקט‪ ,‬און דאס‬ ‫עס איז יעצט געווען די הייליגע טעג‪,‬‬ ‫א געוואלדיגע זאך‪ ,‬דער אייבערשטער‬ ‫איז געקומען נאר מיטן אייבערשטנס‬ ‫המשך בעמוד ג'‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫ח‬ ‫א ווארט צום‬ ‫שבת טיש‬ ‫געקליבענע תורות און מעשיות נאכצוזאגן ביים יו״ט טיש‬ ‫א תורה אויף די‬ ‫רבי ר' בונם פון פשיסחא זי"ע געטייטשט‪,‬‬ ‫בקש‪ ,‬אמר דור המבול היו ח' נח ובניו‬ ‫אז עס איז דא אויבן אין הימל אסאך שערים‬ ‫ונשיהם ולא הצילו על דורם‪ ,‬ועל ט' ע"י‬ ‫"אסאך טויערן"‪ ,‬צוויי פון די טויערן זענען‬ ‫נאנט איינס לעבן די אנדערן‪ ,‬דאס זענען‬ ‫צירוף כבר בקש ולא מצא"‪.‬‬ ‫לויט דעם איז אבער שווער‪ ,‬ווייל‬ ‫פרשה‬ ‫תולדותיהם של צדיקים‪ ,‬די שער פון האבן‬ ‫קינדער‪ ,‬און די אנדערע איז מעשים טובים‪,‬‬ ‫אברהם האט מתפלל געווען אויף ניין‬ ‫אלה תולדות נח נח‪.‬‬ ‫צדיקים מיט'ן צירוף פון דעם כביכול אלס‬ ‫דער וואס טוט חסד איינער מיט'ן אנדערן‪.‬‬ ‫מען זאגט נאך פונעם יהודי הקדוש פון‬ ‫צענטער‪ ,‬און ווען דער באשעפער האט‬ ‫האט דער לב שמחה געזאגט צו דער‬ ‫באפוילן פאר נח צו בויען דעם תיבה האט‬ ‫פרשיסחא זי"ע‪'' :‬מענטשן טענה'ן אז זיי‬ ‫איד‪ ,‬אז דו האסט געעפענט די שער פון טון‬ ‫דאך נאך מתושלח געלעבט‪ ,‬אינאיינעם‬ ‫ארבעטן אזוי שווער נאר פאר די קינדער‪ ,‬און‬ ‫חסד‪ ,‬קענסטו זיך גרינג אריין כאפן אין די‬ ‫מיט נח'ס פרוי און זיינע דריי קינדער מיט‬ ‫בעטן אלעמאל א ברכה פאר די קינדער‪ ,‬אז‬ ‫אנדערע שער פון האבן קינדער‪ .‬וכך הוה‪,‬‬ ‫זייערע פרויען‪ ,‬איז דאך געווען ניין‪ ,‬איז‬ ‫זיי זאלן אויסוואקסן צדיקים און ערליכע אידן‪.‬‬ ‫דער איד איז געהאלפן געווארן מיט קינדער‪..‬‬ ‫שווער דעמאלטס פארוואס האט ער נישט‬ ‫און די קינדער ווייטער טוען די זעלבע‪ ,‬ווען‬ ‫מתפלל געווען און מצרף געווען דעם‬ ‫זיי וואקסן אויף אנשטאט צו ארבעטן אויף‬ ‫*‬ ‫אייבערשטער כביכול אלס צענטער?‬ ‫זיך‪ ,‬מוטשען זיי זיך אויך פאר די קינדער''‪.‬‬ ‫פלעגט דער יהודי הקדוש זאגן‪'' :‬איך ווארט‬ ‫אבער לויט רש"י הק' דא‪ ,‬שטימט‬ ‫שוין אזוי לאנג צו זעהן דעם לעצטן קינד‪,‬‬ ‫ומוראכם וחתכם יהי' על כל חית‬ ‫עס זייער גוט‪ ,‬ווייל אברהם אבינו ע"ה‬ ‫דער וואס אלע האבן געבעטן און זיך‬ ‫הארץ‪.‬‬ ‫האט נישט געדארפט קיין סעד לתומכו‪,‬‬ ‫געמוטשעט פאר זיינעט וועגן‪ ,‬נאר וואס דען‪,‬‬ ‫דער הייליגער רבי משה סאווראנער זי"ע‬ ‫האט ער דעריבער געקענט מצרף זיין‬ ‫יעדער דארף טאקע זעהן זיך אינזין צו האבן‬ ‫האט דערציילט‪ ,‬אז ווען דער גרויסער גאון‬ ‫דעם אייבערשטן‪ ,‬אבער נח וואס זיין‬ ‫מען זאל אליין אויסוואקסן א לייט''‪.‬‬ ‫וקדוש דער פני יהושע זי"ע איז געווען רב‬ ‫גאנצע צדקות איז נאר געווען מיט'ן הילף‬ ‫פונעם רבוש"ע‪ ,‬איז ער דאך שוין געווען‬ ‫דאס זאגט דא דער פסוק‪' ,‬אלה תולדות‬ ‫אין פראנקפורט פלעגט ער זיך פירן אנצוטון‬ ‫אריינגרעכנט אין די ניין צדיקים‪ ,‬האט נח‬ ‫נח נח' ‪ -‬נח האט נישט געארבעט נאר‬ ‫טלית ותפילין אין שטוב‪ ,‬און ווען ער האט‬ ‫נישט געקענט נאכאמאל מצרף זיין דער‬ ‫פאר די קינדער‪ ,‬נאר האט זיך זעלבסט‬ ‫געהאט אויף זיך דעם טלית ותפילין פלעגט‬ ‫רבש"ע משלים צו זיין פאר צען‪.‬‬ ‫געזען אלס קינד און האט געהארעוועט‬ ‫ער אריינקומען אין שוהל‪.‬‬ ‫אויף זיך‪ ,‬ער איז געווען דער זוהן‪ ,‬וואס‬ ‫(חתם סופר)‬ ‫איינמאל ווען ער איז ארויס פון שטוב‬ ‫האט פארשטאנען אז אויך אויף אים ליגט‬ ‫אויפ'ן וועג צום שוהל זעהט ער ווי די‬ ‫גאסן זענען גענצליך ליידיג‪ .‬ער האט זיך‬ ‫‪#‬‬ ‫א פליכט צו דינען דעם אייבערשטען‪,‬‬ ‫און דאס מיינט אויך דער מאמר חז"ל‬ ‫א מעשה אויף די‬ ‫שטארק געווואנדערט וואס עס האט היינט‬ ‫(סנהדרין קט) שעיקר תולדותיהם של צדיקים‬ ‫פאסירט‪ ,‬ביז ער האט פלוצלינג באמערקט‬ ‫מעשים טובים‪ ,‬אז די צדיקים זעהן אין די‬ ‫ווי א גרויסע בער קומט אים אנטקעגן‪,‬‬ ‫דער פני יהושע האט גלייך פארשטאנען‬ ‫פרשה‬ ‫מעשים טובים כאילו זיי זענען די קינדער‪.‬‬ ‫(היהודי הק' מפרשיסחא זי"ע)‬ ‫אז דאס איז דער סיבה פארוואס קיינער‬ ‫איז נישט אין גאס‪ ,‬די שטאטלייט האבן‬ ‫תולדותיהם של צדיקים‪.‬‬ ‫את האלקים התהלך נח‪.‬‬ ‫מורא פונעם שעדליכן חיה‪ ,‬און יעדער איז‬ ‫עס איז אמאל געווען א איד וואס האט‬ ‫רש"י‪ ,‬ובאברהם הוא אומר אשר התהלכתי‬ ‫געבליבן איינגעשפארט אין די הייזער‪.‬‬ ‫נעבעך נישט געהאט קיין קינדער פאר‬ ‫לפניו‪ ,‬נח היה צריך סעד לתומכו אבל אברהם‬ ‫דער הייליגער פני יהושע האט‬ ‫אסאך יארן‪ .‬איז אמאל אויסגעקומען‪ ,‬אז‬ ‫היה מתחזק ומהלך בצדקו מאליו‪.‬‬ ‫אראפגענומען זיין טלית פון זיין הייליגע‬ ‫דער הייליגער לב שמחה פון גור זצ"ל‬ ‫האט געדארפט האבן א וויכטיגע טובה‬ ‫מען קען פארענטפערן פארוואס נח‬ ‫פנים‪ ,‬און גייט צו מיטן פולסטן רואיגקייט‬ ‫פון דער איד‪ ,‬און דער איד האט עס געטון‬ ‫האט נישט מתפלל געווען אויף זיין דור‬ ‫צום גרויסן בער‪ ,‬און קוקט אים אן‪ ,‬ווען‬ ‫מיט זיין גאנצן הארץ‪.‬‬ ‫אז זיי זאלן ניצל ווערן פונעם מבול‪ ,‬ווייל‬ ‫דער בער האט געזעהן דאס הייליגע‬ ‫שפעטער ביי סדום שטייט ווען אברהם‬ ‫געשטאלט פון דעם פני יהושע‪ ,‬איז ער‬ ‫האט דער לב שמחה געזאגט צו דער איד‪,‬‬ ‫אבינו האט מתפלל געווען 'אולי ימצאון‬ ‫אנטלאפן פון שטאט‪ ,‬און מער האט אים‬ ‫אז עס שטייט אין רש''י "תולדותיהם של‬ ‫שם עשרה' זאגט רש"י "על פחות לא‬ ‫נישט צוריקגעזעהן אין שטאט‪.‬‬ ‫צדיקים מעשים טובים"‪ ,‬האט דער הייליגער‬ ‫ט‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫ביאור הלכה‬ ‫הלכות וביאורים מתוך ספרי בית נאמן בישראל‬ ‫אשר עדיין לא ראו אור הדפוס‬ ‫מאת הגאון הגדול דומ"ץ קריתינו הק' שליט"א‬ ‫משרתת עכו"ם‬ ‫שלחן ערוך (יו"ד סימן קנ"א סי"ד) אז מען‬ ‫גריסט אים ווי ווייניגער‪ ,‬מען האט מתיר‬ ‫טאר נישט לויבן אדער רומען א גוי'שע‬ ‫געווען נאר וויפיל עס פאדערט זיך וועגן‬ ‫בבית ישראל‬ ‫משרתת‪ ,‬למשל מען טאר נישט זאגן‬ ‫דרכי שלום‪ ,‬און אזוי ווערט געפסק'נט אין‬ ‫אז זי ארבעט זייער גוט‪ ,‬אדער זי איז א‬ ‫שלחן ערוך (יו"ד סימן קמ"ח ס"י)‪.‬‬ ‫געשיקטע‪ ,‬א‪.‬ד‪.‬ג‪ ,.‬אויך טאר מען נישט‬ ‫זעט מען פון די גמרא‪ ,‬אז נאר וועגן‬ ‫רומען איר מהות‪ ,‬אז זי איז קלוג‪ ,‬אדער זי‬ ‫דרכי שלום האט מען מתיר געווען צו זאגן‬ ‫איז ארענטליך‪ ,‬אדער ערליך א‪.‬ד‪.‬ג‪ ,.‬ווייל‬ ‫שלום‪ ,‬און וועגן דעם זאל מען ענדערש‬ ‫רייניגן די שטוב דורך א גוי'שע‬ ‫דאס רומען גוים ברענגט נאנטשאפט צו‬ ‫משרתת (ב)‬ ‫אנהייבן צו זאגן שלום‪ ,‬כדי מען זאל נישט‬ ‫גוים‪ ,‬און מען קען זיך לערנען פון זייערע‬ ‫מעשים‪ ,‬און דאס גייט אריין אין די איסור‬ ‫פון "לא תחנם"‪ ,‬אז גוים טארן נישט האבן‬ ‫דארפן צו זאגן צוויי מאל שלום‪.‬‬ ‫אבער די פוסקים שרייבן‪ ,‬אז דאס איז‬ ‫*‬ ‫חן אין אונזער אויגן‪.‬‬ ‫נאר ווען מען גריסט אויף לשון קודש‬ ‫מיטן לשון "שלום"‪ ,‬ווייל דאס איז דער‬ ‫זהירות ביי א גוי'שע‬ ‫פעלער וואס מען מעג רומען‬ ‫נאמען פונעם אייבערשטן‪ ,‬אבער צו גריסן‬ ‫משרתת‬ ‫אויף א אנדערע לשון ווי למשל א גון‪-‬‬ ‫עס זענען דא פעלער וואס מען מעג‬ ‫אין די פריערדיגע מאמר האבן מיר‬ ‫מארגן‪ ,‬אדער א גוטן‪-‬טאג‪ ,‬א‪.‬ד‪.‬ג‪ ,.‬מעג‬ ‫זיי רומען‪ ,‬דאס איז ווען דאס רומען‬ ‫געשריבן אז די חכמים האבן געאסר'ט‬ ‫מען זאגן אפילו צוויי מאל (טו"ז ס"ק ו')‪ ,‬און‬ ‫ברענגט א נוצן‪ ,‬למשל‪ :‬ווען דורכן רומען‬ ‫זיך צו באפריינדן מיט גוים‪ ,‬און זיי‬ ‫דער ברכי יוסף שרייבט אז אויף דעם‬ ‫אז זי ארבעט גוט‪ ,‬וועט זי טון איר ארבעט‬ ‫האבן געאסר'ט פארשידענע זאכן‪ ,‬אין‬ ‫פארלאזט זיך די וועלט צו גריסן פאר די‬ ‫מיט מער חשק‪ ,‬אזוי אויך ווען א שכנ'טע‬ ‫דעם מאמר האבן מיר געשריבן בעזרת‬ ‫גוים (והש"ך שם מפקפק בזה)‪.‬‬ ‫פרעגט זיך נאך איבער איר‪ ,‬ווייל זי‬ ‫השי"ת נאך עטליכע זאכן וואס די חכמים‬ ‫וויל וויסן צי זי זאל איר נעמען פאר א‬ ‫קומט אויס אז מען מעג גריסן פאר די‬ ‫האבן געאסר'ט זאכן וואס ברענגען‬ ‫משרתת א‪.‬ד‪.‬ג‪ ,.‬וואס דעמאלטס מעג מען‬ ‫גוי'שע משרתת גאד‪-‬מארנינג‪ ,‬אדער גאד‪-‬‬ ‫פריינדשאפט‪ ,‬און מען דארף אכטונג‬ ‫זאגן אירע מעלות‪ ,‬אבער סתם צו רומען‬ ‫דעי‪ ,‬א‪.‬ד‪.‬ג‪.‬‬ ‫געבן אין די זאכן‪.‬‬ ‫אירע מעלות איז אסור‪.‬‬ ‫באמערקומג‬ ‫א‪.‬‬ ‫ג‪.‬‬ ‫שטייט אין ספר חסידים אז די וואס‬ ‫שעלטן דעם גוי בשעת'ן גריסן‪ ,‬אפילו‬ ‫דער גוי פארשטייט נישט וואס דער איד‬ ‫שאלה‪ :‬מעג מען גריסן‬ ‫שאלה‪ :‬מעג מען געבן א‬ ‫פאר די גוי'שע משרתת‪,‬‬ ‫גוטע עצה פאר א גוי'שע‬ ‫זאגט‪ ,‬און ער מיינט אז ער גריסט אים זיי‬ ‫למשל זאגן גאד‪-‬מארנינג‪,‬‬ ‫משרתת?‬ ‫טוען א עבירה‪ ,‬ווייל דאס איז א גניבת‬ ‫אדער גאד‪-‬דעי?‬ ‫דעת (ספר חסידים סימן נ"א)‪.‬‬ ‫תשובה‪ :‬מען טאר נישט געבן א עצה‬ ‫תשובה‪ :‬שטייט אין די גמרא (גיטין דף‬ ‫ב‪.‬‬ ‫פאר א גוי'שע משרתת‪ ,‬אויסער אויב‬ ‫ס"א ע"א) אז מען מעג גריסן פאר א גוי און‬ ‫דאס איז פאר די אייגענע טובה‪ ,‬אדער‬ ‫זאגן שלום‪ ,‬וועגן דרכי שלום‪ ,‬און וויבאלד‬ ‫א טובה פון א צווייטן איד‪ ,‬און וועגן דרכי‬ ‫שאלה‪ :‬מעג מען לויבן א‬ ‫דער סדר איז אז דער וואס הייבט אן צו‬ ‫שלום מעג מען אפילו עס איז א טובה‬ ‫גוי'שע משרתת‪ ,‬למשל‬ ‫זאגן פאר די משרתת‪,‬‬ ‫גריסן זאגט נאר איינמאל שלום‪ ,‬און דער‬ ‫פאר די משרתת אליין‪.‬‬ ‫אדער פאר אנדערע‬ ‫וואס ענטפערט זאגט צוויי מאל שלום‪,‬‬ ‫מענטשן‪ ,‬אז זי ארבעט‬ ‫דעריבער ווען מען זעהט א גוי און מען‬ ‫ד‪.‬‬ ‫זייער גוט‪ ,‬אדער אז זי איז‬ ‫וויל אים גריסן זאל מען קודם גריסן דעם‬ ‫זייער געטריי‪ ,‬אדער אז זי‬ ‫גוי און זאגן נאר איינמאל שלום‪ ,‬און נישט‬ ‫שאלה‪ :‬מעג מען געבן‬ ‫איז א קליגע א‪.‬ד‪.‬ג‪?.‬‬ ‫ווארטן אז דער גוי זאל קודם גריסן‪ ,‬ווייל‬ ‫א ברכה פאר א גוי'שע‬ ‫דעמאלטס וועט מען אים דארפן זאגן צוויי‬ ‫משרתת?‬ ‫תשובה‪ :‬עס ווערט געפסק'נט אין‬ ‫מאל שלום‪ ,‬און עס איז בעסער אז מען‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫י‬ ‫אז די מצות עשה פון "ביומו תתן שכרו"‬ ‫און אזוי אויך פארקערט עס זענען געווען‬ ‫תשובה‪ :‬א גוי'שע משרתת וואס איז‬ ‫איז שייך אויך ביי א גוי‪ ,‬דעריבער שרייבן‬ ‫מענטשן וואס האבן נישט צוריק געגעבן‬ ‫אין א עת צרה‪ ,‬זי אדער איינער פון איר‬ ‫פוסקים‪ ,‬אז לכתחלה זאל מען באצאלן‬ ‫א אבידה פון א גוי‪ ,‬כאטש עס וואלט‬ ‫משפחה דארף א רפואה‪ ,‬אדער א אנדערע‬ ‫אויך פאר א גוי אינעם זעלבן טאג נאך‬ ‫געקענט ארויסקומען פון דעם א קידוש‬ ‫ישועה‪ ,‬מעג מען איר אנוואונטשן‪ ,‬אזוי אויך‬ ‫זיין ארבעט‪.‬‬ ‫השם‪ ,‬און זיי האבן נישט מצליח געווען‬ ‫מעג מען איר וואונטשן אז זי זאל פארן און‬ ‫(באר הגולה סימן שמ"ח ס"ב בשם ספר חסידים‪.).‬‬ ‫צוריק קומען געזונטערהייט (דרכי תשובה סימן‬ ‫און דער קב הישר שרייבט‪ ,‬מיט דעם‬ ‫לשון‪ :‬עס איז א גרויסע ווארענונג פאר די‬ ‫קנ"א ס"ק כ"ט‪ ,‬בשם ספר חסידים סימן תשמ"ו)‪.‬‬ ‫אלע מענטשן וואס זיי הערן די געבעט‬ ‫‪ .3‬מען איז מחויב צוריק צו געבן‬ ‫ה‪.‬‬ ‫פון זייער ארבעטארער אפילו א גוי‪ ,‬וואס‬ ‫אויב דורך דעם וואס מען וועט נישט‬ ‫בעטן זיך אז מען זאל זיי באצאלן פאר‬ ‫צוריק געבן די אבידה‪ ,‬קען ארויס קומען‬ ‫זייער ארבעט‪ ,‬און מען שטופט זיי אפ‬ ‫פון דעם א חילול השם‪ ,‬למשל זי האט‬ ‫שאלה‪ :‬א גוי'שע‬ ‫און מען באצאלט זיי נישט אין די צייט‪,‬‬ ‫עס פארלוירן אין די אידישע שטוב אדער‬ ‫משרתת האט עפעס‬ ‫עס איז נישטא א גרעסערע חילול השם‬ ‫אין חצר‪ ,‬און אז מען וועט עס נישט צוריק‬ ‫פארלוירן‪ ,‬אדער עפעס‬ ‫איבערגעלאזט ביי א איד‬ ‫גרעסער פון דעם‪ ,‬און די שטראף איז‬ ‫געבן וועט זי חושד זיין אז איינער פון די‬ ‫אינדערהיים‪ ,‬און זי ווייסט‬ ‫נאנט צו קומען‪ ,‬און זייער פארמעגן וועלן‬ ‫אידן האט דאס געגנב'ט‪ ,‬ביי אזא פאל‬ ‫נישט ווי זי האט עס‬ ‫ווערן פארלוירן‪ ,‬און אפילו יעצט גייט‬ ‫איז מען מחויב צוריק צו געבן די אבידה‪.‬‬ ‫איבערגעלאזט‪ ,‬דארף מען‬ ‫זיי גוט‪ ,‬וועלן זיי צום סוף ארעם ווערן‪,‬‬ ‫מקיים זיין די מצוה פון‬ ‫דעריבער דארף יעדער מענטש אכטונג‬ ‫ו‪.‬‬ ‫השבת אבידה?‬ ‫געבן נישט נכשל צו ווערן אין דעם‪ ,‬נאר‬ ‫באצאלן אין די צייט (קב הישר פרק י"ד)‪.‬‬ ‫שאלה‪ :‬איז דא א חיוב‬ ‫תשובה‪ :‬עס איז דא אין דעם דריי‬ ‫באמערקונג‬ ‫צו באצאלן פאר די‬ ‫אופנים‪ :‬אופן ‪ .1‬מען טאר נישט צוריק‬ ‫גוי'שע משרתת אין דעם‬ ‫געבן‪ ,‬אופן ‪ .2‬ווער עס גיט צוריק איז‬ ‫עס איז דא ווער עס איז מעורר‪ ,‬אז‬ ‫זעלבן טאג וואס זי האט‬ ‫געלויבט‪ ,‬אופן ‪ .3‬מען איז מחויב צוריק צו‬ ‫כאטש מען דארף צאלן אפילו פאר א גוי‬ ‫געארבעט?‬ ‫געבן‪ ,‬ווי פאלגענד‪:‬‬ ‫אין דעם טאג נאך זיין ארבעט‪ ,‬כדי עס זאל‬ ‫נישט ארויס קומען פון דעם א חילול השם‪,‬‬ ‫תשובה‪ :‬מן התורה איז דא א חיוב‬ ‫‪ .1‬מען טאר נישט צוריק געבן‬ ‫פונדעסטוועגן זאל מען נישט באצאלן פון‬ ‫צו באצאלן פאר אן ארבעטארער זיין‬ ‫פאראויס פאר מען האט געענדיגט די‬ ‫סתם אזוי ווען א גוי'שע משרתת‬ ‫געהאלט אינעם זעלבן טאג פון די ארבעט‪,‬‬ ‫פארלירט עפעס‪ ,‬טאר מען דאס נישט‬ ‫ארבעט‪ ,‬ווייל דער חיוב צו באצאלן איז‬ ‫און איינער וואס באצאלט איינמאל א‬ ‫צוריק געבן‪ ,‬און אויב מען גיט דאס צוריק‬ ‫ביים סוף טאג נאך זיין ארבעט‪ ,‬און נישט‬ ‫וואך‪ ,‬אדער איינמאל א חודש‪ ,‬דארף‬ ‫איז מען עובר א עבירה‪ ,‬ווייל אין די תורה‬ ‫פאר מען האט געענדיגט די ארבעט (שו"ת‬ ‫תשובות והנהגות ח"ב סימן תש"ל)‪.‬‬ ‫באצאלן אין די לעצטע טאג פון וואך‬ ‫שטייט‪ ,‬אז מען זאל צוריק געבן "אבידת‬ ‫אדער פון חודש‪ ,‬און ווער עס באצאלט‬ ‫המשך יבוא אי"ה‬ ‫נישט איז עובר אויף די מצות עשה פון‬ ‫אחיך" א אבידה פון דיין ברידער דאס‬ ‫מיינט א איד‪ ,‬און ווער עס גיט צוריק אויך‬ ‫"ביומו תתן שכרו"‪ ,‬דאס מיינט אז דו‬ ‫א אבידה פון א גוי‪ ,‬ווייזט מיט דעם אז די‬ ‫זאלסט באצאלן אינעם זעלבן טאג זיין‬ ‫מצוה פון השבת אבידה איז ביי אים נישט‬ ‫געהאלט‪ ,‬און אויך איז מען עובר אויף א‬ ‫א מצוה פון די תורה‪ ,‬ווייל אפילו פאר‬ ‫לאו פון "לא תלין פעולת שכיר" זאלסט‬ ‫בס"ד‬ ‫א גוי וואס די תורה האט נישט געהייסן‬ ‫נישט איבערנעכטיגן די געהאלט פון דיין‬ ‫צוריק געבן זיין אבידה גיט ער עס אויך‬ ‫געדינגענער ארבעטארער‪.‬‬ ‫צוריק (רש"י סנהדרין ע"ו)‪.‬‬ ‫מודעה‬ ‫אין די גמרא (בבא מציעא דף קי"א ע"ב) איז‬ ‫‪ .2‬ווער עס גיט צוריק איז געלויבט‬ ‫משמע אז דאס איז שייך נאר ביי א‬ ‫הננו בזה להודיע לכל הקהל הקודש הע"י אשר‬ ‫אידישע ארבעטער‪ ,‬אבער ביי א גוי'שע‬ ‫אויב עס וועט ארויס קומען פון דעם‬ ‫כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א‬ ‫ארבעטער איז דאס נישט שייך‪ ,‬ווייל די‬ ‫א קידוש השם‪ ,‬אז מען וועט דורכדעם‬ ‫ישבות בעז"ה‬ ‫גמרא זאגט אז ביי א גר תושב איז יא‬ ‫לויבן די אידישע פאלק‪ ,‬אז זיי זענען‬ ‫מיום א' נח עד יום ה' וירא הבעל"ט‬ ‫שייך די מצוה פון ביומו תתן שכרו‪ ,‬איז‬ ‫א באגלייבטע פאלק‪ ,‬וואס דעמאלטס‬ ‫בפארט לארידעיל‬ ‫געדרינגען אז א גוי וואס איז נישט קיין‬ ‫כאטש עס איז נישט קיין חיוב צוריק צו‬ ‫גר תושב‪ ,‬איז בכלל נישט שייך די הלכה‬ ‫געבן‪ ,‬מעג מען צוריק געבן‪ ,‬און ווער עס‬ ‫***‬ ‫להזכרות וכדו'‬ ‫פון באצאלן אין דעם טאג‪.‬‬ ‫גיט צוריק דער איז געלויבט‪.‬‬ ‫יכולין להתקשר אל המשב"ק‬ ‫‪450-435-0209‬‬ ‫אבער דער רמב"ם כאטש ער שרייבט‬ ‫עס שטייט אין ספר חסידים אז אסאך‬ ‫נישט אז ווען מען צאלט נישט פאר א גוי‬ ‫מענטשן האבן צוריק געגעבן א אבידה‬ ‫בכבוד רב‬ ‫אין דעם טאג‪ ,‬איז מען עובר אויף די לאו‬ ‫פאר א גוי כדי עס זאל ארויס קומען א‬ ‫העומדים על משמרת הקודש‬ ‫פון "לא תלין"‪ ,‬פונדעסטוועגן שרייבט ער‬ ‫קידוש ה'‪ ,‬און זיי האבן מצליח געווען‪,‬‬ ‫אי‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫נועם העבודה‬ ‫ווי אזוי קדושת‬ ‫בעזרת השם וועל מיר רעדן איבער די מעלות פון שבת קודש‪.‬‬ ‫און באמת איז‪ ,‬אונז שטיי מיר אין חודש חשון‪ ,‬די ספרים זאגן אז‬ ‫שבת ברענגט‬ ‫מרחשון איז נישטא קיין ימים טובים‪ .‬נאך די אלע ימים טובים‬ ‫וואס אונז האבן געהאט חודש תשרי‪ ,‬קומט א חודש חשון וואס‬ ‫איז נישטא אין די חודש קיין ימים טובים‪ ,‬איז דאך יעצט די‬ ‫מקיים צו זיין די‬ ‫ריכטיגע צייט זיך אריינצולייגן אין די ענין פון קדושת שבת‪.‬‬ ‫איז באמת‪ ,‬שבת איז נישט סתם נאך א מצוה‪ ,‬ס'איז א יסוד‪,‬‬ ‫גאנצע תורה‬ ‫די גמרא זאגט דאך אז ס'איז א פשיטא‪ ,‬אז שבת איז שקול קעגן‬ ‫די גאנצע תורה‪.‬‬ ‫עטליכע מצוות זענען שקול כנגד די גאנצע תורה‪ ,‬וואס באמת‬ ‫א יעדע מצוה וואס מען איז מקיים זאגט מען אלס‪" ,‬ותרי"ג מצוות‬ ‫התלוים בה"‪ ,‬און די ספרים הק' זענען מסביר אז יעדע מצוה‬ ‫איז כלול פון אלע תרי"ג מצוות‪ ,‬און דאס איז א זאך ברוחניות‪,‬‬ ‫ברוחניות איז דער כלל אז יעדע זאך איז כלול פון אלעס‪ ,‬יעדע‬ ‫אותיות מחכימות‪:‬‬ ‫יסוד האט אין זיך אלע יסודות‪ ,‬און תלמידי בעל שם טוב ברענגען‪,‬‬ ‫אז באמת אפילו א מענטש איז מקיים נאר איין מצוה בשלימות‪,‬‬ ‫קען עס אים ברענגען צו כל התורה כולה‪ ,‬נישט קיין חילוק וועלכע‬ ‫העיקרי שבו יש בכח האדם לקנות בנפשו כח האמונה‬ ‫והזמן‬ ‫פון די תרי"ג מצוות‪ .‬פארשטייט זיך נאר באופן אז ער מיינט נישט‬ ‫הזאת‪ ,‬הוא ביום שבת קודש‪ ,‬כמו שביארנו‪ ,‬כי בבוא יום‬ ‫מיט דעם פטור צו ווערן פון עפעס אנדערש‪ ,‬אז ער וויל זיך פטר'ן‬ ‫השבת קודש‪ ,‬זוכים כל הברואים להכיר כי הבורא ב"ה הוא המחיה‬ ‫פון אנדערע מצות ווייל ער טוט שוין דאס‪ ,‬דעמאלטס וועט עס‬ ‫אותם והמקיימם בכל רגע‪ ,‬ואם האדם מכין את עצמו ליום השבת‬ ‫נישט ארבעטן‪ ,‬נאך מער‪ ,‬אפילו ווען ס'איז פארקערט‪ ,‬אפילו אויב‬ ‫קודש כראוי‪ ,‬וממלא את סדר יום השבת קודש כדבעי‪ ,‬אז זוכה להשיג‬ ‫נאר איין מצוה נעמט ער נישט‪ ,‬אז ער וויל נאר אויסלאזן איין‬ ‫אמונה הזאת‪ .‬וכבר ביארו בספרים הקדושים ענין קדושת יום השבת‬ ‫מצוה הייסט ער שוין א מומר לדבר אחד‪.‬‬ ‫קודש‪ ,‬בפרט תלמידי הבעל שם טוב הק'‪ ,‬מבארים הרבה ומסבירים‬ ‫היטב בספריהם הקדושים‪ ,‬כיצד צריכה להיות הנהגת האדם בשבת‬ ‫אבער אפילו ער איז נישט מקיים אלע מצוות בשלימות‪ ,‬ער‬ ‫קודש‪ ,‬ובספר הקדוש סידורו של שבת‪ ,‬מבאר בלשונו הקדוש והנעים‪,‬‬ ‫לייגט נאר אויף איין מצוה א שטערקערע דגוש דערויף‪ ,‬קען אים‬ ‫כל פרט ופרט של סדר השבת קודש‪ ,‬בדברים מובנים ופשוטים‬ ‫די איין מצוה ברענגען אז ער זאל ווערן א צדיק אין אלע ענינים‪,‬‬ ‫מאוד‪ ,‬שאפילו נערים וצעירים יכולים להבין הדברים בניקל‪ .‬על כן‬ ‫און ער זאל קענען צוקומען צו כל התורה כולה‪.‬‬ ‫צריכין להגות הרבה בספרים הקדושים הללו‪ ,‬כדי להתלמד כיצר‬ ‫דאס איז געזאגט געווארן ביי יעדע מצוה‪ ,‬און מען האט טאקע‬ ‫לערוך את יום השבת קודש כראוי‪ ,‬להתדבק בו יתברך על ידי קדושת‬ ‫געזען צדיקים וואס האבן געלייגט א דגוש אויף א מצוה פרטית‪,‬‬ ‫השבת‪ ,‬שזהו תכלית יום השבת קודש‪ ,‬ולא כמו שהאיש ההמוני‬ ‫און מיט דעם האבן זיי מקרב געווען אידן‪ ,‬געמאכט בעלי תשובות‬ ‫מדמה בדעתו‪ ,‬כי השבת ניתנה כדי לנוח מנוחת הגוף‪ ,‬ולכן עיקר‬ ‫מיט איין נקודה‪ ,‬כידוע אסאך מעשיות פון צדיקים‪.‬‬ ‫דאגתו של איש כזה היא‪ ,‬שביום השבת יוכל לנוח מעבודתו הגופנית‬ ‫אבער די מצוה פון שבת קודש איז מער ווי דעם‪ .‬שבת איז‬ ‫שבששת ימי המעשה‪ ,‬וכאשר כבר ישן די צורכו‪ ,‬אז מרגיש שכבר פעל‬ ‫טאקע שקול כנגד כל התורה כולה‪ ,‬און שבת איז פשוט אז דער‬ ‫תכליתו ביום השבת קודש‪ .‬אוי ואבוי מהתנהגות כזו‪ ,‬וכי לכך הנחילנו‬ ‫רבוש"ע האט אונז געגעבן די מצוה פון שבת אז דאס זאל אונז‬ ‫ה' אלקינו את יום השבת באהבה וברצון‪ ,‬כדי שיוכל האדם למלאות‬ ‫ברענגען מקיים צו זיין די גאנצע תורה‪ ,‬ווי די סידורו של שבת איז‬ ‫תאותו בעולם הזה כסוס וכפרד‪ ,‬רחמנא ליצלן‪.‬‬ ‫מסביר אין די הקדמה‪ ,‬אז שבת איז געגעבן געווארן נאך במרה‪,‬‬ ‫ער איז מסביר מיט א משל‪ ,‬ווי א דאקטאר וואס וויל אויסהיילן א‬ ‫על זה הזהירה אותנו התורה‪ ,‬שהשבת יהי' שבת לה'‪ ,‬היינו‬ ‫הלא‬ ‫שעיקר כונת המנוחה תהיה לנוח מענינים גשמיים ומכחות‬ ‫מענטש‪ ,‬ער קען היילן‪ ,‬קיינער גלייבט אים נישט אז ער קען היילן‪,‬‬ ‫הקליפות השולטין בימות החול‪ ,‬ולהתדבק בו יתברך על ידי כח‬ ‫האט ער אויסגעהיילט איינעם פאר אומזיסט‪ ,‬צו ווייזן אז ער קען‬ ‫הקדושה ואור ה' היורד ביום השבת‪.‬‬ ‫אויסהיילן‪ .‬ווייל אז מען וועט פון דעם זען אז ער קען אויסהיילן‪,‬‬ ‫(עבודת עבודה דב"ק ח"ב קי"ב)‬ ‫וועט מען שוין קומען צו אים און מען וועט שוין זיין גרייט צו צאלן‬ ‫פאר אים פאר אנדערע מחלות‪.‬‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫בי‬ ‫נמסר על ידי הרב הגאון ר' יואל גאנדל שליט"א‬ ‫ר"מ בישיבתינו הק' תורת משולם פייש‪ ,‬ניו יארק ‪ -‬במיוחד לבחורי אנ"ש חברי חבורות עבודת עבודה‬ ‫באהאלטן די סודות פונעם שבת‪.‬‬ ‫אזוי איז דער שבת‪ ,‬ווען דער רבוש"ע האט געוואלט געבן די תורה‬ ‫פאר די אידן‪ ,‬האט ער געגעבן טועם צו זיין וואס דאס איז א מצוה‪,‬‬ ‫די ענין פונעם שבת איז‪ ,‬אז דער שבת גייט אלץ ארויף‪ ,‬במשך‬ ‫וואס בעצם די וועלט איז דאך "היום לעשותם ומחר לקבל שכרם"‪,‬‬ ‫די מעת לעת פונעם שבת‪ ,‬פרייטאג צונאכטס און שבת צופרי‪ ,‬שלש‬ ‫אויף די וועלט פילט מען דאך נישט די טעם פון די מצוות‪ ,‬דער‬ ‫סעודות‪ ,‬גייט עס אלץ העכער און העכער‪ ,‬ביז ס'קומט אן די שפיץ‪,‬‬ ‫אייבערשטער האט געוואלט אז אידן זאלן מקבל זיין די תורה‪ ,‬האט‬ ‫די שלש סעודות וואס דערהייבט א מענטש אין א אנדערע מצב‪,‬‬ ‫ער אונז געגעבן די מצוה פון שבת‪ ,‬און שבת איז מעין עולם הבא‪,‬‬ ‫אין א אנדערן וועלט‪ ,‬אויטאמאטיש ס'קומט די וואכענדיגע טעג נאך‬ ‫שבת קען מען טועם זיין‪ ,‬א מענטש איז זוכה‪ .‬שבת איז א מצוה‬ ‫שבת‪ ,‬איז ער נישט דער זעלבער מענטש‪ ,‬און אפילו ער גייט צוריק‬ ‫וואס איז געגעבן געווארן כדי צו פילן דעם טעם פון עולם הבא‪ ,‬כדי‬ ‫צו די וואכן טעג‪ ,‬פירט ער זיך שוין אויף אנדערש‪ ,‬כידוע די מעשה‬ ‫צו פילן נאנט צום אייבערשטן‪ .‬און ממילא אז א איד איז מקיים דעם‬ ‫מיט'ן באר מים חיים אליינס‪ ,‬אז ער האט אויפגעהויבן א איד אין‬ ‫שבת ווי עס דארף צו זיין‪ ,‬ברענגט עס אים צו כל התורה כולה‪.‬‬ ‫א הויכע מדריגה דורך די קדושה פון שבת ביז ער האט דאס נישט‬ ‫אויסגעהאלטן‪.‬‬ ‫און דער סידורו של שבת איז טאקע מסביר‪ ,‬די גמרא זאגט‪,‬‬ ‫"אלמלא שמרו ישראל שתי שבתות מיד נגאלו"‪ ,‬און ס'איז זיכער‬ ‫און פארשטייט זיך אז פאר דעם דארף מען זיך צוגרייטן‪ ,‬אז א‬ ‫אז אידן ווערן נישט אויסגעלייזט נאר דורך תשובה‪ ,‬ווי דער רמב"ם‬ ‫מענטש איז פארנומען מיט שמועסן א גאנץ שבת‪ ,‬גייט ער ארויס‬ ‫פסק'נט "אין ישראל נגאלין אלא בתשובה"‪ ,‬און תשובה מיינט אויף‬ ‫פונעם שבת‪ ,‬ער לייגט זיך נישט אריין אינעם עמקות פונעם שבת‪.‬‬ ‫אלע ענינים‪ .‬נאר וואס דען? אז מען היט איין שבת ווי עס דארף צו‬ ‫איינע פון די יסודות וואס רבינו הקדוש זי"ע האט אונז אלס‬ ‫זיין‪ ,‬זעט שוין די גאנצע וואך אויס אנדערש‪ ,‬ממילא אז די גאנצע‬ ‫געזאגט טאקע‪ ,‬איז די ענין פון נישט רעדן שבת‪ .‬דאס איז זייער‬ ‫וואך איז ווי עס דארף צו זיין‪ ,‬איז שוין די שבת נאכדעם אסאך א‬ ‫שווער מקיים צו זיין אסאך מאל‪ ,‬און מען דארף מטכס עצה זיין‬ ‫העכערע מדריגה‪ .‬ממילא אז ס'איז דא צוויי שבתות‪ ,‬די ערשטע‬ ‫דערויף‪ .‬איז פשוט 'נישט שמועסן שבת'‪ ,‬קען ביי געוויסע זיין סתם‬ ‫שבת און די צווייטע שבת‪ ,‬מיינט עס די גאנצע וואך איז שוין גוט‪ ,‬און‬ ‫א סיגוף‪ ,‬און באמת שטייט טאקע אין שולחן ערוך אז די מענטשן‬ ‫אז די גאנצע וואך איז גוט‪ ,‬איז פשט אז ס'איז דא תשובה אין אלע‬ ‫וואס האבן א עונג פון רעדן שבת זיי מעגן רעדן שבת‪ ,‬אבער מען‬ ‫ענינים‪ ,‬האט דאך די שבת צוגעברענגט צו אלע ענינים‪ ,‬דעמאלטס‬ ‫רעדט טאקע אז א מענטש זאל זיך טאקע אריינלייגן אין קדושת‬ ‫איז טאקע מיד נגאלו‪.‬‬ ‫שבת‪ ,‬אז ס'זאל זיין א עונג "נישט צו שמועסן"‪ ,‬ער וועט ארויפגיין‬ ‫דער הייליגע באר מים חיים זי"ע האט געמאכט א ספר 'סידורו‬ ‫מדרגא לדרגא‪ ,‬און מיטהאלטן מיט קדושת השבת ביז ער וועט נישט‬ ‫של שבת'‪ ,‬ווי ער איז גאר שיין מסביר די גאנצע סדר הדברים פון‬ ‫וועלן שמועסן‪.‬‬ ‫שבת קודש‪ ,‬ער שרייבט אין די הקדמה‪ ,‬אז דער ספר (אינעם חלק א') איז‬ ‫אז א מענטש גייט דורך מיט'ן שבת‪ ,‬ער האלט מיט יעדן פלאץ‬ ‫אויסגעשטעלט אויף א אופן‪ ,‬אז ער גייט דורך דעם סדר היום פונעם‬ ‫פונעם שבת‪ ,‬וואו מען האלט יעצט‪ ,‬וואס איז די טיפקייט דערפון‪,‬‬ ‫שבת‪ ,‬אז א מענטש זאל גיין מדרגא לדרגא פון אנפאנג שבת ביז סוף‬ ‫וואס איז די כונות דערפון‪ ,‬איז פארקערט‪ ,‬וויל ער נישט רעדן‪ ,‬וויל ער‬ ‫שבת‪ ,‬מען זאל זיך דערהייבן אלץ מער און מער‪.‬‬ ‫זיך נישט אריינלייגן אין עפעס אנדערש‪ .‬יא‪ ,‬ער וועט באגריסן יעדעם‬ ‫די מציאות איז אז א מענטש קען אמאל דורכגיין דעם שבת און‬ ‫איינעם‪ ,‬אבער ער קען זיך נישט אויספלאגן פונעם שבת ווי מען‬ ‫ער וועט גארנישט מרגיש זיין‪ .‬ווייל אז מען לייגט זיך נישט אריין‬ ‫זאגט‪ ,‬ער קען זיך נישט אריינלייגן אין עפעס אנדערש‪ ,‬ער הייבט אן‬ ‫דערין‪ ,‬אז מען לערנט נישט דערפון‪ ,‬ווייסט מען נישט וואס דא טוט‬ ‫מיט די הכנה צום שבת נאך פאר שבת‪ ,‬די ענין פון תשובה טון פארן‬ ‫זיך‪.‬‬ ‫שבת‪ ,‬כדי מען זאל טאקע קענען זוכה זיין צו קדושה פון שבת‪ ,‬די‬ ‫די נקודת הדברים איז‪ ,‬אז א מענטש לייגט זיך אריין אין א זאך‬ ‫קבלת עול מלכות שמים‪ ,‬און נאכדעם גייט מען ווייטער מיט די נרות‬ ‫און ער גייט דערין טיפער און טיפער און טיפער און טיפער אן קיין‬ ‫שבת‪ ,‬די ענין פון ופרוס עלינו סוכת שלומך‪ ,‬די ענין פון דער רבוש"ע‬ ‫הפסק‪ ,‬קומט ער אריין אינעווייניג‪ ,‬דעמאלטס קומט ער אריין אינעם‬ ‫נעמט אונז אריין אין זיין שמירה‪.‬‬ ‫שבת‪.‬‬ ‫אזוי גייט ער מדרגא לדרגא‪ ,‬די זמירות שבת‪ ,‬די קידוש פון שבת‪,‬‬ ‫דער סידורו של שבת איז מסביר‪ ,‬ער האט אויסגעשטעלט דעם‬ ‫די תפילות פון שבת‪ ,‬מען קומט צו שבת צופרי נאך א דרגא‪ ,‬די מוסף‪.‬‬ ‫ספר אין ‪ 9‬שרשים‪ ,‬ער גייט דורך די גאנצע סדר פון אונטן ארויף‪,‬‬ ‫די סעודה פון שבת צופרי‪ ,‬ביזן שלש סעודות‪ ,‬אזוי גייט מען מדרגא‬ ‫אנגעהויבן פון ערב שבת‪ ,‬די הכנות צום שבת‪ ,‬ס'הייבט זיך אן פון‬ ‫לדרגא‪ ,‬ס'פארט און פארט ארויף ארויף‪ ,‬אויטאמאטיש ווערט ער‬ ‫מדת המלכות‪ ,‬צו יסוד‪ ,‬הוד‪ ,‬העכער און העכער‪ ,‬אריין אינעם שבת‪,‬‬ ‫אריינגענומען אין די קדושה פון שבת‪ ,‬הייבט עס אים אויף אינגאנצן‪,‬‬ ‫שבת ביינאכט‪ ,‬שבת בייטאג‪ ,‬עס קומט צו שלש סעודות האלט ער‬ ‫המשך בעמוד די‬ ‫שוין ביי כתר‪ .‬ער איז אלעס מסביר בפשטות‪ ,‬אבער אין אלעס ליגט‬ ‫גי‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫באור הילולא‬ ‫תולדות וסיפורים מצדיקים שיודה"ל‬ ‫חל בשבוע הבעל"ט‬ ‫שווארצן‬ ‫הרה"ק רבי יהודה צבי מראזלא זי"ע‬ ‫יונגערמאן‬ ‫דעם קומענדיגן זונטאג לך לך – ז' חשון‪ ,‬געפאלט אויס די יומא‬ ‫דהילולא קדישא פונעם הייליגן צדיק רבי יהודה צבי מ'ראזלא‪,‬‬ ‫רבינו הקדוש זי"ע דערציילט אין‬ ‫רבי יהודה צבי בן הרה"ק רבי משה מ'סאמבור זי"ע‪.‬‬ ‫עבודת עבודה‪ ,‬אז אמאל פרייטאג‬ ‫צונאכטס האט רבי יהודה צבי מ'ראזלא‬ ‫געוואלט אריינטראגן פאר זיין שווער‬ ‫רבותינו הקדושים זי"ע האבן געהאט‬ ‫ואלה מתולדותיו‬ ‫א ספעציעלע קשר מיטן ראזלא רב ודרכו‬ ‫א גלאז טיי‪ ,‬קומענדיג נענטער צו די‬ ‫דער הייליגער רבי יהודה צבי מ'ראזלא‬ ‫בקודש‪ ,‬זייענדיג א תלמיד ותיק וחביב‬ ‫טיר‪ ,‬האט ער ארויסגעהערט קולות‬ ‫זי"ע איז געבוירן געווארן אין יאר תקנ"א‬ ‫מיט זיין הייליגן שווער רבינו העטרת צבי‬ ‫פון עטליכע מענטשן‪ ,‬אנצייגענדיג אז‬ ‫לפ"ק‪.‬‬ ‫מזידיטשוב זי"ע‪.‬‬ ‫אינעם צימער פון זיין שווער געפינען זיך‬ ‫ער איז געווען א תלמיד און א איידעם‬ ‫ווען דער ראזלא רב זי"ע איז געווען‬ ‫עטליכע מענטשן‪ .‬האט זיך רבי יהודה צבי‬ ‫ביי זיין פעטער‪ ,‬דער הייליגער עטרת‬ ‫אמאל אין די שטעטל הארשפאלווע‪ ,‬איז‬ ‫אראפגעבויגן אין אריינגעבליקט אינעם‬ ‫צבי פון זידיטשוב זי"ע‪ ,‬און האט געדינט‬ ‫דער הייליגער שרף זי"ע זייענדיג נאך אלץ‬ ‫צימער דורכ'ן לאך פון די טיר‪ .‬האט רבי‬ ‫ברבנות אין די שטעט פון גלינא‪ ,‬ברדושין‪,‬‬ ‫בחור‪ ,‬געפארן וויילן במחיצתו‪ ,‬דער ראזלא‬ ‫יהודה צבי געזעהן ווי אינעם צימער זיצן‬ ‫ראזלא‪.‬‬ ‫רב האט באלד געזעהן אז דאס איז גאר אן‬ ‫דארט צוויי עלטערע מענטשן‪ ,‬איינער‬ ‫הויעכע נשמה‪ ,‬האט ער אים מקרב געווען‬ ‫ער האט מחבר געווען די פאלגענדע‬ ‫האט אויסגעזעהן ווי א עלטערע מאן‪,‬‬ ‫און האט אויף אים משפיע געווען פון זיין‬ ‫ספרים‪" :‬דעת קדושים" – "עמוד התורה"‬ ‫און דער צווייטער האט אויסגעזעהן ווי א‬ ‫גרויסע קדושה‪ .‬זינט דאן האט דער שרף‬ ‫– "תעלומות חכמה"‪.‬‬ ‫יונגערמאן‪ .‬און זיין שווער דער עטרת צבי‬ ‫אנגעקניפט א געוואלדיגע קשר מיטן‬ ‫רבי יהודה צבי מראזלא זי"ע איז נסתלק‬ ‫האט זיך מיט זיי מפלפל געווען‪.‬‬ ‫ראזלא רב‪.‬‬ ‫געווארן עטליכע רגעים נאכן ליינען‬ ‫אזוי ווי רבי יהודה צבי האט דאס געזעהן‪,‬‬ ‫דער סבא קדישא זי"ע פלעגט פורים‬ ‫קריאת שמע‪ ,‬און זאגן די פרשה פון עשרת‬ ‫האט ער שוין מורא געהאט אריינצוגיין‬ ‫און ערב יוה"ק זאגן א ספעציעלע "לשם‬ ‫הדברות – זייענדיג זיבן‪-‬און‪-‬פופציג יאר‪,‬‬ ‫מיטן גלעזל משקה‪ ,‬און ער האט זיך‬ ‫יחוד" וואו ער האט אויסגערעכענט על‬ ‫אין ז' מרחשון אין יאר תר"ח לפ"ק‪.‬‬ ‫אויסגעדרייט און אוועקגעגאנגען‪.‬‬ ‫דעת עטליכע צדיקים‪ ,‬צווישן זיי איז‬ ‫שבת ביי שלש סעודות האט דער‬ ‫געווען "על דעת וכוונת הרה"צ רבי יודא‬ ‫*‬ ‫עטרת צבי אנגעהויבן זאגן תורה מיט א‬ ‫צבי מראזלא זצ"ל ותלמידיו"‪.‬‬ ‫מאמר פון זוהר הק'‪ ,‬מיטן זידיטשובער‬ ‫שייכות מיוחדת‬ ‫נוסח "דעם מאמר לערנט רבי שמעון בר‬ ‫פרעגטס דעם‬ ‫לרבותינו הקדושים‬ ‫המשך מעמוד די‬ ‫זיך מתבונן זיין בבריאת העולם‪ .‬און ווייטער אין פרשת ואתחנן‬ ‫שטייט וזכרת כי עבד היית במצרים‪ ,‬אז מען דארף געדענקן‬ ‫ער פילט זיך ווי א צווייטער מענטש‪ ,‬אויטאמאטיש וועט די‬ ‫די ענין פון יציאת מצרים‪ ,‬וואס שבת קומט אויך פאר דעם‪ ,‬צו‬ ‫גאנצע וואך שוין אויסזען אנדערש‪.‬‬ ‫דערמאנען אידן אז אונז זענען אויסגעקליבן געווארן פון אלע‬ ‫די ערשטע זאך איז טאקע די הכנה וואס מען לערנט‬ ‫פעלקער‪ ,‬און אויך ביי קידוש‪ ,‬אשר קדשנו במצותיו ורצה בנו‪,‬‬ ‫וועגן שבת‪ ,‬מען לערנט אביסל‪ ,‬וויסן וואס א שבת איז‪ .‬אפילו‬ ‫ווייל שבת האט מען למעשה געגעבן נאר פאר כלל ישראל‪ ,‬ולא‬ ‫בפשטות‪ ,‬פשוט ביי יעדע מצוה דארף מען דאך געדענקן די‬ ‫נתת ה' אלקינו לגויי הארצות‪ .‬און אזוי יעדע נקודה פון שבת‪ .‬ווי‬ ‫טעם‪ ,‬איבערהויפט אז די תורה זאגט דעם טעם‪ ,‬די תורה זאגט‬ ‫מיר וועלן מער מבאר זיין קומענדיגע וואך בס"ד‪.‬‬ ‫דאך כי ששת ימים עשה ה' את השמים ואת הארץ‪ ,‬דארף מען‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫די‬ ‫יהודה צבי האט געהערט די שמועס פון‬ ‫ווי נאר דער עטרת צבי האט‬ ‫יוחאי פשט אזוי‪ ,‬דער אר"י הק' לערנט‬ ‫די קינדער אויפן גאס‪ ,‬האט ער תיכף‬ ‫אויסגעטרעטן שמונה עשרה‪ ,‬וואס‬ ‫פשט דערין אנדערש‪ ,‬און איך לערן פשט‬ ‫פארשטאנען אז אויף די בהמה האט ער‬ ‫האט אויסגעזעהן פאר רבי יהודה צבי‬ ‫אזוי‪ ,‬און ביידע סיי רבי שמעון בר יוחאי‬ ‫גע'פסק'נט די שאלה‪ ,‬און נאכן פארשן‬ ‫ווי א אייביגקייט‪ ,‬האט זיך די עטרת צבי‬ ‫און סיי דער אר"י הק' זענען מסכים מיט‬ ‫די גאנצע מעשה ביי די קינדער איז אים‬ ‫אויסגעדרייט צו זיין איידעם רבי יהודה‬ ‫מיין פשט‪" ,‬און טאמער גלייבט עטץ‬ ‫קלאר געווארן אז די בהמה איז באמת יא‬ ‫צבי‪ ,‬און זיך אנגערופן מיט א שמייכל‬ ‫מיר נישט‪ ,‬פרעגטס דעם שווארצן‬ ‫כשר אן קיין שום ספק‪ ,‬און האט אפגעגעבן‬ ‫"זארג דיר נישט‪ ,‬אין הימל האט מען‬ ‫יונגערמאן‪ ,‬ער האט אריינגעבליקט‬ ‫א שבח והודאה צום אייבערשטן וואס‬ ‫געפסק'נט ווי דיר אז דער בהמה איז כשר"‪.‬‬ ‫דורך די קלאמקע"‪...‬‬ ‫האט אים געפירט צו פסק'נען כדת וכדין‪.‬‬ ‫תיכף האט זיך רבי יהודה צבי בארואיגט‪,‬‬ ‫וויסענדיג אז זיין שווער האט דאס זיכער‬ ‫אין הקב"ה מביא‬ ‫זיבעציג מאל‬ ‫געזאגט מיט רוח הקודש‪.‬‬ ‫תקלה ע"י צדיקים‬ ‫גע'חזר'ט‬ ‫שפעטער ביינאכט האט אבער צוריק‬ ‫אין די יונגע יארן פון רבי יהודה צבי‪,‬‬ ‫רבי יהודה צבי מראזלא האט אמאל‬ ‫אויפגעפלאמט די שאלה אין רבי יהודה‬ ‫איז געברענגט געווארן פאר אים א שאלה‬ ‫געזאגט אויף זיך‪" :‬איידער איך בין‬ ‫צבי'ס קאפ‪ ,‬נישט קענענדיג האבן מנוחה‬ ‫אויף א בהמה וועלכע מ'האט גע'שחט'ן‬ ‫געווארן א בעל הוראה‪ ,‬האב איך‬ ‫טראכטענדיג ווי אזוי די שאלה קען‬ ‫ערב שבת‪ ,‬און ביים בודק זיין האט מען‬ ‫איבערגע'חזר'ט הלכות מליחה‪ ,‬בשר‬ ‫האבן א צד היתר‪ ,‬און דאס האט נישט‬ ‫געפינען אין די בהמה א גרויסע נאדל‪ .‬רבי‬ ‫בחלב און תערובות‪ ,‬זיבעציג מאל"!‬ ‫צורוה געלאזט דעם רבי יהודה צבי‪.‬‬ ‫יהודה צבי האט גלייך מתיר געווען דעם‬ ‫דעם קומענדיגן אינדערפרי‪ ,‬האט רבי‬ ‫בהמה‪ ,‬און דאס פלייש איז צעשפרייט‬ ‫זכותו יגן עלינו ועל כל ישראל‬ ‫יהודה צבי געעפענט דעם פענסטער‪,‬‬ ‫געווארן אין די גאנצע שטאט לכבוד שבת‪.‬‬ ‫און האט אביסל‬ ‫געציילטע שעה'ן שפעטער איז רבי‬ ‫ארויסגעקוקט צו‬ ‫יהודה צבי דערציטערט געווארן‪ ,‬זיך‬ ‫עטוואס בארואיגן‬ ‫כאפענדיג נאכן אריינקלערן טיפער אין די‬ ‫זיין מח‪ ,‬ווען‬ ‫בס"ד‬ ‫שאלה‪ ,‬אז ער האט מתיר געווארן טריפות‬ ‫פלוצלינג האט‬ ‫גמור‪ ,‬און האט געהאט גרויס צער‪ ,‬ווייל‬ ‫ער געהערט ווי‬ ‫אשרי‬ ‫קינדער‬ ‫צוויי‬ ‫דאס מיינט אז די פלייש איז שוין געקאכט‬ ‫עין‬ ‫שפילן צווישן‬ ‫געווארן ביי פיל אידישע שטובער‪ ,‬און עס‬ ‫ראתה‬ ‫זיך‪ ,‬און איינער‬ ‫וועט ארויסקומען א גרויסע שאדן דערפון‪.‬‬ ‫כל‬ ‫שטייענדיג נאך די געהויבענע ירח האיתנים בצלא דמהימנותא קדישא‬ ‫פון כ''ק מרן רבינו שליט''א‪ ,‬ווען אנשי שלומינו די בכל אתר ואתר‬ ‫האבן בעזהשי"ת זוכה געווען מיטצולעבן די הייליגע טעג פון‬ ‫פארן‬ ‫זאגט‬ ‫רבי יהודה צבי האט זיך בארעכענט‬ ‫ראש השנה – יום הקדוש – חג הסוכות‬ ‫און ספעציעל דעם הייליגן יו"ט‬ ‫אלה‬ ‫אנדערן‪" :‬אבער‬ ‫אז בעפאר ער וועט אויפשטורעמען‬ ‫דעם שטאט איבער די טריפה'נע פלייש‬ ‫שמחת תורה‬ ‫דו האסט נישט‬ ‫וואס ער האט מתיר געווען‪ ,‬וועט ער גיין‬ ‫וועלכע האט אריינגענומען אין זיך‪ ,‬די דערהויבענע‬ ‫תפלות‪ ,‬מעמדים‪ ,‬אמירת תשליך‪ ,‬עריכת השלחנות‪,‬‬ ‫געקענט טרעפן‬ ‫הקפות‪ ,‬עפל טיש‪ ,‬א‪.‬א‪.‬וו‪.‬‬ ‫די שפילקע‪ ,‬איך‬ ‫איבערשמועסן די שאלה מיט זיין שווער‪,‬‬ ‫וואס כל כולו איז געווען חטיבה אחת פון דביקות והתרוממות הנפש‪,‬‬ ‫ווען מען האט זוכה געווען אנצושעפן אורות והשפעות טובות ברוחניות ובגשמיות‬ ‫מלוא חפניים‪ ,‬וואס מ'וועט בע"ה מיטנעמען אויף א גאנץ יאהר‪.‬‬ ‫האב דאס אזוי‬ ‫דער הייליגער עטרת צבי זי"ע‪.‬‬ ‫דער ציבור לאלפים האט ב''ה צוגעזעהן און מיטגעהאלטן די אלע‬ ‫חידושים‪ ,‬תיקונים ושינויים לטובה‪ ,‬וואס די עסקני הקהלה האבן‬ ‫צוגעשטעלט לטובת ולשביעת הציבור הרחב‪.‬‬ ‫גוט באהאלטן"‪.‬‬ ‫אנקומענדיג צום שטוב פון זיין‬ ‫ובפרט די געוואלדיגע איבערמידליכע כוחות‬ ‫וואס די עסקנים האבן זיכער געמאכט אז‬ ‫האט דער חבר‬ ‫שווער דער עטרת צבי‪ ,‬איז ער געווארן‬ ‫אלע פרטים זאלן קלאפן עצהיו''ט לקראת די‬ ‫צווייטע טעג יו''ט‪ ,‬און קענען אקאמאדירן‬ ‫צוריק געזאגט‪:‬‬ ‫אנטוישט זעהנדיג ווי זיין שווער האט‬ ‫דעם ריזן ציבור אורחים ביי די געהויבענע‬ ‫מעמדים און הקפות‪.‬‬ ‫"אבער זאג מיר‬ ‫שוין אנגעהויבן שמונה עשרה פון מנחה‪,‬‬ ‫קומען מיר מיט א בקשה צו אנשי שלומינו‪:‬‬ ‫אויב האט איר סיי וועלכע‬ ‫וואו האסטו דאס‬ ‫וואס ווי באקאנט פלעגט דער עטרת צבי‬ ‫הערות‪ ,‬געדאנקען‪ ,‬פארשלאגן‬ ‫באהאלטן? אויף‬ ‫אנהויבן מנחה ערב שבת בעוד יום גדול‪,‬‬ ‫צו פארבעסערן און פארשענערן סיי וואס ארום חודש תשרי‬ ‫''ובפרט די צווייטע טעג יו''ט''‪ ,‬ביטע לאזט איבער א מעסידזש‬ ‫אויפן ספעציעלן 'דעת הקהל' אפטיילונג אויף קול איחוד טאהש‪:‬‬ ‫פלאץ‬ ‫יענעם‬ ‫און ער האט מאריך געווען ביי דעם שמונה‬ ‫‪718.451.8674 / 514.500.8674‬‬ ‫אין די קישקעס‬ ‫עשרה אזוי לאנג ווי צוויי דריי שעה‪.‬‬ ‫‪ext. #960‬‬ ‫אדער שיקט אן אימעיל צו‬ ‫‪dasshakuhal@gmail.com‬‬ ‫פון די בהמה" –‬ ‫באין ברירה האט רבי יהודה צבי‬ ‫יעדע מעסעדזש וועט בע"ה גענומען ווערן אין באטראכט‪,‬‬ ‫און זיין פאר אונז א שטארקע הילף למען כבוד הציבור‪.‬‬ ‫האט דער חבר‬ ‫געדארפט ווארטן‪ ,‬ווייל אן די הסכמה‬ ‫געענטפערט‪.‬‬ ‫פונעם עטרת צבי האט ער גארנישט‬ ‫רבי‬ ‫ווען‬ ‫געוואלט טוען‪.‬‬ ‫וט‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫מאמר כ״ב‬ ‫המשך סימן ה'‬ ‫טהרת הטבילה‬ ‫במקוה‬ ‫להערות והוספות נא להתקשר‬ ‫מנהגי והליכות כ"ק מרן רבינו הקדוש זי"ע‬ ‫עם מכון "עבודת הלוים"‬ ‫‪718.451.8674 Ext. 847‬‬ ‫(המשך סעיף א') ומטהרו מכל זוהמת היצר הנמשך על האדם במשך היום [ב] מכעס (ב) ומדות רעות ג)‪ .‬ולכן יראה שלא‬ ‫יחסיר אפילו יום אחד מלטבול [ג]‪.‬‬ ‫מעיינות הלוי‬ ‫ובספר מנורת זהב (פ' אחרי בשם ספר פתגמין קדישין) כתב‪ ,‬שמעתי מספרים בשם ר' זושא‬ ‫ג) בספר אברך על תהלים מהגה"צ מבאלחוב זי"ע (בקונטרס מאיר לעולם עמ' סד‪ ,‬א)‬ ‫ז"ל נבג"מ שהוכיח את אדם אחד על שכעס בענין מצוה‪ ,‬וצוהו לילך למקוה‬ ‫במכתב שם כתב וז"ל‪ ,‬והנזהר במקוה בכוונה‪ ,‬ממילא אין לו כעס‪ ,‬כי כעס עם‬ ‫וקור גדול היה‪.‬‬ ‫הכולל מספרו מקוה ומספר קומה‪ ,‬עכ"ל‪.‬‬ ‫עבודת הלוי‬ ‫לטהר את הנפש מפגם הכעס‪.‬‬ ‫שיטבול אחר שכעס‪ ,‬כי הטבילה במקוה מועיל גם‬ ‫(ב) פעם אחת הורה למי שנכשל במדת הכעס ח"ו‪,‬‬ ‫בארות הלוי‬ ‫עלה לו לפעול בשמים‪ ,‬כי מעתה מי שיזהר לטבול‬ ‫אזי נבילה טובה הימנו‪ ,‬כי טומאת נבילה היא‬ ‫(המשך סעיף קטן א') וכאשר השתדך הרה"ק רבי יצחק‬ ‫בכל יום במקוה‪ ,‬תיחשב לו טבילתו כאילו התענה‬ ‫אב הטומאה‪ ,‬והנוגע בה נעשה ראשון לטומאה‪,‬‬ ‫אייזיק מזידיטשוב זי"ע עם הרה"ק רבי יהושע‬ ‫באותו יום‪ ,‬ושמח הבעש"ט מאוד על שזכה לפעול‬ ‫משא"כ אדם שלא טבל מטומאת הגוף‪ ,‬אפשר‬ ‫מבעלזא זי"ע‪ ,‬רצה רבי אייזיק'ל שיבואו לעשות‬ ‫דבר זה‪ ,‬כי על ידי זה יוכלו לקיים ענין התעניות‪ ,‬אף‬ ‫שיהיה אבי אבות הטומאה (עי' ויקרא טו‪ ,‬ה)‪ ,‬לכן נבילה‬ ‫את התנאים בזידיטשוב‪ ,‬לכן שלח לאמר להרה"ק‬ ‫בזמן הזה בדורות החלשים‪ .‬והבעש"ט הק' עצמו‬ ‫טובה הימנה‪.‬‬ ‫מבעלזא כדברים האלה‪ ,‬בכל יום הנני עולה עד‬ ‫מסר נפשו על הטבילה במקוה‪ ,‬ופעם אחת ירד‬ ‫וזה פירוש נפלא ומלמד לנו מוסר גדול‪ ,‬עד כמה‬ ‫הרקיע הששי‪ ,‬ולרקיע השביעי איני יכול להגיע‪,‬‬ ‫מהר גבוה לתוך גיא עמוק כדי לטבול בו‪.‬‬ ‫צריכים להיזהר בטבילה במקוה‪ ,‬כמו שהנהיג‬ ‫כיון שאין ביכלתי לטבול במקוה מפני חולשתי‪,‬‬ ‫פעם אחת יצא הבעש"ט הק' עם הסופר סת"ם‬ ‫הבעש"ט הק' לטבול במקוה בכל יום‪ ,‬כדי להיטהר‬ ‫ואילו יכולתי לטבול במקוה הייתי מגיע בכח זה‬ ‫שלו לשדה‪ ,‬כדי ללמדו שם כוונות כתיבת ספרים‬ ‫מכל ספק טומאה‪ ,‬ולהיטהר מכל זוהמת היצר‬ ‫גם לרקיע השביעי‪.‬‬ ‫תפילין ומזוזות‪ ,‬ותלמידו רבי זאב וואלף קיצעס‬ ‫הנמשכת על האדם במשך היום‪ ,‬על ידי כעס‬ ‫אין לנו השגה במדרגות האלה‪ ,‬אבל אנו למדים‬ ‫ז"ל הסתתר בשדה כדי לראות מעשיהם‪ ,‬וראה‬ ‫ומדות רעות (שיח"ק ח"ג עמ' תג)‪.‬‬ ‫מזה גודל הכח שיש בטבילה במקוה שמביא‬ ‫כי הבעש"ט ברא שם מקוה טהרה וטבלו שם‬ ‫כבר אמרו צדיקים כי מעת שירד הבעש"ט לעולם‪,‬‬ ‫טהרה רבה לנפש האדם‪ ,‬וכמו שהצדיק זוכה‬ ‫בקביעות‪ ,‬וכך ישבו שם כמה ימים ולמדו את‬ ‫והנהיג ענין הטבילה במקוה בכל יום‪ ,‬נחלש כח‬ ‫לעלות על ידה לרקיע יותר גבוה‪ ,‬כן כל בר ישראל‬ ‫כוונות הכתיבה (דבר"ק ח"א עמ' רע"ו‪ ,‬שיח"ק ח"ב עמ' תל"ג)‪.‬‬ ‫המכשפים והכשפים‪ ,‬כי הטהרה במקוה מבטלת‬ ‫זוכה להתעלות על ידה למדרגה יותר גבוהה‬ ‫במכתב"ק (מכתב קנג) כותב‪ ,‬כידוע גודל מעלת‬ ‫את כל כוחות הטומאה‪ .‬וצדיקים רמזו ענין זה‪,‬‬ ‫בתורה ועבודה (שיח"ק ח"ג עמ' עד)‪.‬‬ ‫טבילת המקוה בכל יום מפי ספרים וסופרים‪,‬‬ ‫במה שאמרו בגמרא (סנהדרין סז‪ ,‬ב) שהכשפים אינם‬ ‫פעם נפגש הרבי הק' מלובלין זי"ע עם כמה‬ ‫ומשמיה דמרן אור שבעת הימים הבעש"ט הק'‬ ‫שולטים במים‪ .‬וזהו הטעם בכלל מה שהטבילה‬ ‫תלמידי חכמים שלא הלכו בדרך החסידות‪ ,‬ורצו‬ ‫מתאמרא שהטבילה במקוה בכל יום חשוב מאוד‬ ‫במקוה מגרשת את הטומאה השורה על האדם‪,‬‬ ‫לבחון אותו בקושיא חזקה לראות אם יוכל להשיב‬ ‫למעלה ומכפר על האדם כמו תענית‪ ,‬ע"כ‪.‬‬ ‫כי כח הקליפה אין לה שליטה במקום שיש טהרה‬ ‫עליה‪ ,‬ושאלו לו את פירוש מאמר חז"ל (ויק"ר א‪ ,‬טו)‬ ‫הרה"ק ר' שלמה מזוויהיל זי"ע – צדיק זה נודע‬ ‫במים (שיח"ק ח"ג עמ' תסג)‪.‬‬ ‫'כל תלמיד חכם שאין בו דעת‪ ,‬נבילה טובה הימנו'‪,‬‬ ‫לאיש פלא‪ ,‬פעל ישועות נפלאות לבני ישראל –‬ ‫הבעש"ט הק' הרבה לעורר בענין זה‪ ,‬להיזהר‬ ‫איךך אפשר שנבילה תהא טובה מתלמיד חכם‪,‬‬ ‫כאשר באו להתייעץ אתו באיזה ענין‪ ,‬או להזכיר‬ ‫מאוד בענין נטילת ידים‪ ,‬וכן בענין טהרת המקוה‪,‬‬ ‫כיון שאין בו דעת‪ ,‬וכי מה הוא אשם בזה שאין‬ ‫לפני דבר ישועה‪ ,‬צוה לגבאי שלו לרשום את‬ ‫והוא הנהיג ותיקן לטבול במקוה בכל יום‪ ,‬ואמר‬ ‫לו דעת‪.‬‬ ‫הדברים על נייר‪ ,‬ובעת שטבל במקוה‪ ,‬קרא הגבאי‬ ‫שהטבילה כל יום מועילה לטהר את האדם כמו‬ ‫ופירש להם בזה פירוש נפלא‪ ,‬כי חז"ל (שבת לא‪ ,‬א)‬ ‫לפניו את כל הבקשות‪ ,‬והוא השיב תשובה על כל‬ ‫תענית‪ .‬הוא החזיר ויסד את מצות טהרת המקוה‪,‬‬ ‫אמרו‪ ,‬על הפסוק (ישעיה לג‪ ,‬ו) 'והיה אמונת עתיך‬ ‫דבר כדת מה לעשות‪ .‬וזה ענין נפלא‪ ,‬שבעמדו‬ ‫ואמר שאחד מעיקרי היסודות שעל ידם יוכל‬ ‫חוסן ישועות חכמת דעת'‪ ,‬ו'דעת' זה סדר טהרות‪.‬‬ ‫בתוך מי הטהרה השיג מהשמים תשובה לכל ענין‪,‬‬ ‫האדם לדבק נפשו בה'‪ ,‬הוא על ידי שיזהר בטבילה‬ ‫ועל זה אמרו‪ ,‬כל תלמיד חכם שאין בו דעת‪ ,‬היינו‬ ‫וגם המשיך אז ישועה לכל הנצרך‪.‬‬ ‫במקוה טהרה כל יום‪.‬‬ ‫שאינו עוסק בסדר טהרות‪ ,‬שאינו נזהר לטבול‬ ‫ויש ללמוד מזה מוסר גדול‪ ,‬בגודל העת רצון של‬ ‫פעם אחת סיפר לתלמידיו בשמחה גדולה‪ ,‬כי‬ ‫במקוה טהרה‪ ,‬לטהר את עצמו מטומאת הגוף‪,‬‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫זט‬ ‫וכל שכן בזמן שיש חיוב טבילה מצד הדין להרבה פוסקים ד)‪ ,‬שיש להחמיר בזה מאוד‪.‬‬ ‫מעיינות הלוי‬ ‫אין הכוונה במצוה זאת שיהיה חיוב על הטמא שיטבול כמו סוכה לולב תפילין‪,‬‬ ‫ד) כתב בשערי המצוות (פרשת תצא ד"ה ענין הטבילה)‪ ,‬ענין הטבילה הנזכר בגמ' (ברכות‬ ‫אלא מי שירצה ליטהר מטומאתו צריך להתנהג בדרך הטהרה הזאת וכו'‪ .‬ומכל‬ ‫כב‪ ,‬א) ראיתי למורי ז"ל מקפיד בכל כוחו ונזהר לקיימה‪ ,‬ואף שהיה בגופו חולי‬ ‫מקום אין זה מדת חסידות‪ ,‬כי הטומאה מאוסה‪ ,‬וטהרה אהובה‪ ,‬ונפשו של אדם‬ ‫קשה הנקרא שבירה ר"ל שנקרע הכרס ויוצאים בני מעיים‪ ,‬והטבילה מזקת‬ ‫מתעלה ע"י טהרת המקוה‪ ,‬ולכן נוהג מצוה זאת בכל מקום ובכל זמן אף שאין‬ ‫מאוד לחולי זה עכ"ז לא היה מבטלה כלל עכ"ל‪.‬‬ ‫אפר פרה‪ ,‬שמצוה על כל טמא אם ירצה להיות טהור שיטבול במקוה‪ ,‬וכל‬ ‫ובספר מאור ושמש (ריש פ' אמור) כתב‪ ,‬דכשלומד ומתפלל ואינו נזהר בטבילה זו‪,‬‬ ‫הטובל במקוה מטומאתו אף בזמן הזה‪ ,‬מקיים מצות עשה מרמ"ח מצות‪ ,‬ונפשו‬ ‫אי אפשר בשום אופן להגיע לגופי תורה ומצוה‪ ,‬ואם הוא לומד ספרי קבלה והוא‬ ‫מזדככת כדברי רבינו הק' בעל החינוך‪ .‬ושרשי המצוה יעוין בדברי מרן אלקי‬ ‫בלתי טהור יכול לבוא עי"ז לידי אפיקורסות וכו'‪ ,‬והכת ש"ץ ימ"ש וכו'‪ ,‬ומזה‬ ‫הבעש"ט ודברי מרן אלקי האר"י זי"ע והספרים פתוחים‪ ,‬כי כוונת המקוה הוא‬ ‫נעשו אפיקורסים שלמדו ספרי קבלה בטומאת הגוף‪ ,‬והיה העולם שמם‪ ,‬עד‬ ‫בגבהי מרומים אשרי היודעים והזוכים אליה‪.‬‬ ‫שבאו שני המאורות הגדולים לעולם‪ ,‬הבעש"ט הק' ואדמו"ר הרב רבינו אלימלך‬ ‫ובספרו זהר חי (ח"א דף ז' ע"ב) כתב‪ ,‬וגם שורש אל השגה‪ ,‬טהרה וטבילה‪ ,‬וכו'‪ ,‬שאי‬ ‫נבג"מ‪ ,‬והם פתחו שער לה' צדיקים יבואו בו שלא יהרהר אדם שום הרהור תורה‬ ‫אפשר לו לדבר שום דיבור בדביקות אמת‪ ,‬ומכל שכן לייחד שום יחוד בשום‬ ‫עד שיטבול עצמו לקרויו‪ ,‬שחכמי הגמ' לא בטלוה אלא מפני שאין רוב ציבור‬ ‫אופן עד שיטבול‪ ,‬ויכוין בארבעים סאה בארבע יודין וכו'‪ ,‬וטבילה הוא עיקר‬ ‫יכולין לעמוד בה‪ ,‬אבל אותן אנשים הרוצים להשיג גופי תורה ומצוות‪ ,‬צריכין‬ ‫להשגה‪ ,‬להטביל בכל עת ובכל יום להמתיק הדינים להמשיך מוחין צלולים‬ ‫להיות נזהרין מאוד בטבילה זו‪ ,‬עכ"ל‪.‬‬ ‫ומאירים וזכים וכו'‪ ,‬ויזהר הרבה בטבילה‪ ,‬ואין לך מונע לטעום אור התורה‬ ‫והרה"ק מקאמארנא זי"ע כתב בכמה מקומות בחיבוריו הק' בגודל נחיצותו‪,‬‬ ‫וחיות אלהות אלא מניעות הטבילה‪ ,‬רז"ל אמרו ג"כ שצריך לטבול אחר מקרה‬ ‫בשלחן הטהור (סי' פח ס"ב) כתב‪ ,‬בעל קרי אסור בכל דבר קדושה זהו מתקנת עזרא‪,‬‬ ‫לילה ר"ל‪ ,‬וטבילה זו לא נתבטלה מבני ישראל הק'‪.‬‬ ‫אבל מצוה לטבול וליזהר שלא יאמר דבר קדושה בעוד טומאתו עליו‪ ,‬אם לא‬ ‫ובנו הרה"ק מוהרא"צ זי"ע כתב וז"ל‪ ,‬כתב אאמו"ר בספרו זוהר חי (ח"א דף ז' ע"ב)‬ ‫מאונס ודוחק גדול‪ ,‬כך פסק מרן האר"י‪ .‬ומרן הבעש"ט הזהיר מאוד אף באונס‬ ‫אפילו בזמן הזה אסור לאדם להתפלל ולומר דברי תורה עד שיטבול‪ ,‬כי כבר‬ ‫ודוחק שיטבול בהכרח פ"א‪ .‬ואם הוא במקום שלא נמצא מקוה באין פנים‪ ,‬תיקן‬ ‫קבלוה בעלי נפש לחובה ויכולין לעמוד בהם‪ ,‬ומי שאינו טובל נחשב כבהמה‬ ‫מרן הריב"ש זלה"ה רחיצה לרחוץ עשרים רחיצות‪ ,‬ולכוין כל אות כסדרן יו"ד וכו'‪.‬‬ ‫וכתרנגול שאין בהם דעת והרגשות חיות אלקות עיי"ש‪ .‬ובפרט עתה בדורנו‬ ‫ובספרו מעשה אורג (ברכות פ"ג מ"ד) כתב‪ ,‬עזרא תיקן טבילה‪ ,‬שראה ברוח קדשו‬ ‫שלא נמצא שום ישוב כשיש שם עשרה ישראלים שלא יהיה להם מקוה‪ ,‬ובאיזה‬ ‫שיתבטל בגלות כל דיני טומאה וטהרות‪ ,‬וטהרה הוא ענין גדול לאנשי צורה‬ ‫מקומות מחממים את מקוה ישראל‪ ,‬לזה נחשב עתה שיכולין הציבור לעמוד‬ ‫זכי הנפש‪ ,‬שכמעט שנעשים בריה חדשה‪ ,‬ומתחדש לו מוחין חדשים‪ ,‬והארה‬ ‫במקוה כשירה ולטבול בהם‪ ,‬עבור זה הדר קבלוהו עתה בימינו טבילת ישראל‪,‬‬ ‫יתירה בטבילה וטהרה וכו'‪ ,‬כדי שיהיה הטבילה מצויה‪ ,‬ולא ישתכח תורה טהרה‬ ‫ונעשה חובה לכל הטבילות שצריכין לטבול וכו'‪ ,‬וכך קיבלתי מאאמו"ר זלהה"ה‪,‬‬ ‫וטבילה מישראל‪ ,‬וגם שיהיו ישראל קדושים ופרושים בקדושה‪.‬‬ ‫והוא קיבל מרבו רבינו צבי דודו מזידיטשוב‪ ,‬ורבו מרבו עד הבעש"ט זלה"ה וכו'‪.‬‬ ‫ובספרו אוצר החיים (ויקרא דף קכא ע"א מצוה קעז) כתב‪ ,‬שיטבול הטמא במי מקוה‪,‬‬ ‫בארות הלוי‬ ‫חילוק‪ ,‬די טהרה וואס ווערט אונטערן וואסער איז‬ ‫בכוונה ובשמחה‪ ,‬ויקרא תיכף קריאת שמע (שיח"ק‬ ‫שעת הטבילה במקוה‪ .‬ומפני גודל הזמן הזה נהג‬ ‫א געוואלדיגע זאך‪ ,‬אפילו מ'שפירט נישט‪ ,‬ס'איז א‬ ‫ח"א עמ' יז)‪.‬‬ ‫הרה"ק בעל עטרת צבי מזידיטשוב זי"ע לומר‬ ‫גרויסע נפקא מינה לגבי יעדע זאך צו מ'איז געוען‬ ‫ווען מ'שטייט אויף צופרי‪ ,‬זאלט עטץ שטארק‬ ‫תהלים ולעסוק בספר הזוהר בעמדו בתוך מי‬ ‫דעמאלטס טאג אין מקוה צו נישט‪ ,‬אן א מקוה‬ ‫נזהר זיין צו גיין יעדן טאג אין מקוה חק ולא יעבור‪,‬‬ ‫הטבילה‪ ,‬וכן נהג הבעש"ט הק' זי"ע (שיח"ק ח"ג עמ' רצה)‪.‬‬ ‫איז גאר אנדערש די זאך‪ ,‬ס'מאכט זיך אמאל אן‬ ‫די ערשטע זאך פונעם טאג זאל זיין די מקוה‪ ,‬די‬ ‫בשם הבעש"ט הק' ידוע הדבר שאותיות מקו"ה‬ ‫אויסנאם‪ ,‬א מענטש שפירט זיך נישט גוט‪ ,‬ער‬ ‫מקוה האט א געוואלדיגע כח מטהר צו זיין דעם‬ ‫הם האותיות של 'קומ"ה עזרתה לנו'‪ ,‬שעל ידי‬ ‫קען נישט גיין‪ ,‬אבער ער זאל וויסן אז ער מוז עס‬ ‫מענטש פון אלע זוהמות און מחשבות חיצונית‪,‬‬ ‫טבילה במקוה יכולים לזכות לעזרת ה' (וראה בספר‬ ‫האבן‪ ,‬אזוי ווי ער קען נישט אנגיין אן קיין שלאף‪,‬‬ ‫פון אלע תאות און עבירות חלילה‪ ,‬מ'ווערט ממש‬ ‫דגל מחנה אפרים פר' תזריע) (רשימות תלמידים)‪.‬‬ ‫אזוי קען ער נישט אנגיין אן קיין טבילת המקוה‬ ‫א בריה חדשה‪ .‬דער בעש"ט הקדוש האט פאר‬ ‫עוד אבקש מכם‪ ,‬שתטהרו בכל יום ויום במקוה‪,‬‬ ‫(שפתי קודש עמ' קלז)‪.‬‬ ‫ארבעט מעשים וועגן דעם ענין פון מקוה‪ ,‬ער האט‬ ‫להטהר ולהתקדש לפניו יתברך‪ ,‬ויהיה לפניכם‬ ‫במכת"ק (מכתב ה') לפני הימים נוראים‪ ,‬ביקש וז"ל‪,‬‬ ‫געזאגט‪ :‬איך האב גע'פועל'ט ביים אייבערשטן אז‬ ‫מאמרם ז"ל (יומא פה‪ ,‬ב) אמר רבי עקיבא אשריכם‬ ‫ותקבלו נא על עצמיכם בימים הק' הללו למען‬ ‫איינער וואס גייט יעדן טאג אין מקוה‪ ,‬ווערט עס‬ ‫ישראל לפני מי אתם מטהרין‪ ,‬ומי מטהר אתכם‬ ‫ה' לא להחסיר‪ ,‬חוץ באונס גמור‪ ,‬מלילך למקוה‬ ‫גערעכנט ווי ער האט געפאסט יענעם טאג‪.‬‬ ‫אביכם שבשמים‪ ,‬שנאמר (יחזקאל לו‪ ,‬כה) 'וזרקתי‬ ‫בכל יום‪ ,‬ע"כ‪.‬‬ ‫אלע תלמידים ברענגען דאס נאך‪ ,‬און זיי‬ ‫עליכם מים טהורים וטהרתם'‪ ,‬ואומר (ירמיה יד‪,‬ח)‬ ‫פאר יעדע מצוה מוז זיין קדושה וטהרה‪ ,‬מיט דעם‬ ‫ברענגען אז דער בעש"ט הקדוש האט געהאט‬ ‫'מקוה ישראל' וכו'‪ ,‬וסיפיה דקרא (שם) 'מושיעו‬ ‫מאכט מען א כלי פאר די מצוה‪ ,‬פארדעם יעדן‬ ‫א געוואלדיגע שמחה פון דעם אז ער האט דאס‬ ‫בעת צרה'‪ ,‬כי על ידי טהרתנו במקוה כראוי נוושע‬ ‫טאג פאר מ'שטעלט זיך דאווענען‪ ,‬דארף מען גיין‬ ‫גע'פועל'ט‪ ,‬ווייל אזוי קען א מענטש זיין א גאנץ‬ ‫מכל צרה וצוקה‪ ,‬ועל כן לא יעבור עליכם יום בלי‬ ‫אין מקוה‪ ,‬די מקוה איז א געוואלדיגער כח וואס‬ ‫לעבן אין די בחינה פון א תענית‪ ,‬און מ'וועט שוין‬ ‫להיטהר במקוה (מכתבי קודש‪ ,‬מכתב יח)‪.‬‬ ‫איז משפיע טהרה אויפן מענטש‪ .‬בזמן המקדש‪,‬‬ ‫נישט דארפן פאסטן קיין איבריגע תעניתים‪ ,‬וואס‬ ‫[ב] בקומו בבוקר יקבל על עצמו להתנהג בסדר‬ ‫נאך די טהרה פון אפר פרה האט נאך געדארפט‬ ‫דאס שוואכט אפ דעם מענטש און שטערט‬ ‫קבוע כל היום‪ ,‬תחלה יטבול במקוה‪ ,‬שהמקוה‬ ‫זיין א טבילה במקוה אויך וכו'‪.‬‬ ‫שטארק פון עבודת ה' (אמר"ק ח"ב עמ' קצו‪ ,‬דבר"ק ח"א‬ ‫מנקה את האדם מהגשמיות‪ ,‬ומטהרתו מכל‬ ‫היינט האבן מיר נישט קיין מי חטאת‪ ,‬אבער די‬ ‫עמ' רע"ו)‪.‬‬ ‫זוהמא וטומאה שנדבק בו ונשאר עליו מהיום‬ ‫מקוה האבן מיר נאך היינט אזוי ווי בזמן המקדש‪,‬‬ ‫[ג] מען דארף זייער נזהר זיין אין די טבילה במקוה‪,‬‬ ‫הקודם‪ ,‬או על ידי דיבורים מיותרים ואסורים‪ ,‬או‬ ‫דאס איז מכפר און מטהר דעם מענטש פון אלע‬ ‫אפילו ס'דאכט זיך אמאל פאר א מענטש‪ ,‬אז‬ ‫על ידי כעס והקפדה שבזה מבריח האדם את‬ ‫זוהמות וואס זאמלען זיך אן אויף אים (שפתי קודש‬ ‫היינט דארף ער נישט קיין מקוה‪ ,‬טאר מען דאס‬ ‫הקדושה ממנו‪ ,‬מכולם נטהר על ידי הטבילה‬ ‫פרשת במדבר אות ד')‪.‬‬ ‫נישט אויסלאזן‪ ,‬מ'דארף וויסן אז ס'איז א גרויסער‬ ‫במקוה‪ ,‬אחר כך ילך לביהמ"ד ויברך ברכת התורה‬ ‫זי‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫זכרונות ועובדות מאנשי שלומינו בצל קדשו של רביה"ק זי"ע‬ ‫ווייטער מיט כוונה‪ .‬זעט אויס אז עס איז‬ ‫הרה"ג ר' שמשון‬ ‫געווארן א גאנצע טומל‪ ,‬עס זענען געווען‬ ‫מערערע וואס האבן עס געטון ברבים‪ ,‬און‬ ‫פויגעל שליט"א (ה)‬ ‫עס איז אנגעקומען צום רבי'ן אז אידן האבן‬ ‫ר"מ בישיבתינו הק' רבות בשנים‬ ‫ומחשובי תושבי קריתינו הקדושה‬ ‫קידוש געמאכט און געגעסן פאר תקיעת‬ ‫שופר‪.‬‬ ‫עס האט דעם רבי'ן זייער וויי געטון‪.‬‬ ‫עסן פאר תקיעת שופר‪ .‬עס זענען געווען‬ ‫פאסטן שלש‬ ‫ער האט זיך אויפגעשטעלט און ער האט‬ ‫אזעלכע וואס זענען געגאנגען און געמאכט‬ ‫קידוש פאר תקיעת שופר‪ .‬עס איז שוין‬ ‫עשרה מידות א‬ ‫פארלאנגט אז די אלע אידן – אדער אפשר‬ ‫ג א נ ץ‬ ‫געווען‬ ‫גאנצן טאג‬ ‫יעדער וואס איז געווען אין ביהמ"ד – זאלן‬ ‫רעדנדיג פון דעם אז דער רבי האט צומאל‬ ‫פאסטן ביום שלש עשרה מידות‪ ,‬א טאג‬ ‫געדאווענט מנחה זייער שפעט‪ ,‬געדענק‬ ‫פאר ערב יום כיפור‪ ,‬וואס אונזער מנהג‬ ‫איך אויך איין יאר ראש השנה ביי מנחה‬ ‫איז צו פאסטן ביז נאך חצות היום‪,‬‬ ‫איז דער רבי אריינגעקומען זייער‬ ‫אז דעם יאר זאל יעדער פאסטן‬ ‫ביז נאכט‪ ,‬אלס א קנס פארן‬ ‫אבער דער‬ ‫שפעט‪ ,‬ממש א צוואנציג מינוט‬ ‫פאר'ן זמן צאת הכוכבים‪.‬‬ ‫עסן פאר תקיעת שופר‪ .‬אזוי‬ ‫הארב איז עס געווען ביים‬ ‫רבי האט‬ ‫איינער איז צוגעגאנגען צום‬ ‫אים‪ ,‬און עס איז אונז טאקע‬ ‫געענטפערט מיט‬ ‫עמוד‪ ,‬אבער דער רבי האט‬ ‫אים אוועקגעשיקט‪ ,‬און ער‬ ‫אריין אין די ביינער אז פאר‬ ‫אזא הייליגן זמן פון תקיעת‬ ‫מורא'דיגע ווערטער‬ ‫איז אליין צוגעגאנגען צום‬ ‫עמוד‪ ,‬כאטש געווענליך‬ ‫שופר עסט מען נישט‪ ,‬נאר‬ ‫מען גרייט זיך צו בדחילו‬ ‫"ווער ס'דאוונט מיט‬ ‫האט דער רבי נישט‬ ‫געדאווענט מנחה ראש‬ ‫ורחימו צו דעם געהויבענעם‬ ‫זמן‪.‬‬ ‫אונז איז ממילא‬ ‫השנה פארן עמוד‪.‬‬ ‫געבענטשט‪"...‬‬ ‫איך האב פארשטאנען כוונתו‬ ‫ווער ס'דאווענט‬ ‫בקודש אז ער האט נישט געוואלט‬ ‫מיט אונז איז‬ ‫אז דער בעל תפילה זאל וועגן אים‬ ‫זאגן הויכע שמונה עשרה נאכן זמן‪ ,‬איז‬ ‫ממילא געבענטשט‬ ‫ער אליין צוגעגאנגען‪ ,‬און פאר זיך אליין‬ ‫איינמאל בין איך אריינגעגאנגען צום‬ ‫האט ער שוין גענומען אחריות‪.‬‬ ‫רבי'ן ראש השנה בעטן אז דער רבי זאל מיר‬ ‫שפעט‪ ,‬און זיי האבן געפילט אז זיי דארפן‬ ‫אגב‪ ,‬איין ראש השנה אין די פריערדיגע‬ ‫בענטשן‪ ,‬אבער דער רבי האט געענטפערט‬ ‫קידוש מאכן כדי צו קענען דאווענען‬ ‫יארן איז געווען א גאנצע מערכה מיטן‬ ‫ביטע לאזט א מעסידש אויף‬ ‫קול איחוד טאהש‬ ‫אויב האט איר א מעשה‬ ‫צו פארציילן פון רבינו הקדוש זיעועכ"י‬ ‫‪718-451-8674‬‬ ‫אדער איר ווייסט פון א מענטש וואס האט צו פארציילן‬ ‫און דרוקט ‪842‬‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫חי‬ ‫געברענגט בערך ווען דער רבי איז געקומען‬ ‫צום דאווענען‪ ,‬און די בחורים האבן געקענט‬ ‫פורים און שמחת‬ ‫מיט מורא'דיגע ווערטער "ווער ס'דאווענט‬ ‫מיט אונז איז ממילא געבענטשט‪"...‬‬ ‫מיטהאלטן וויאזוי דער רבי באטראכט עס‬ ‫תורה – די‬ ‫מיט הנאה‪.‬‬ ‫געהויבענע ריקודין‬ ‫אבער יום הקדוש האט ער יא געקענט‬ ‫בענטשן די וואס זענען געקומען‪ .‬דאס איז‬ ‫יענעם יאר שמיני עצרת ביינאכט נאך‬ ‫אין דעם פרייליכן יו"ט פורים איז אין‬ ‫געווען ליל יום הקדוש‪ ,‬נאך שיר היחוד‪ ,‬האט‬ ‫די הקפות האט דער רבי אויך אריינגעגעבן‬ ‫אנהייב געווען צייטן ווען דער רבי האט‬ ‫דער רבי פארגעלערנט משניות מסכת יומא‪.‬‬ ‫זיין אייגענע ספר תורה מיט א מורא'דיגע‬ ‫געפירט צוויי טישן; איינס איז געווען מער‬ ‫דער רבי איז געשטאנען מיטן טלית און ער‬ ‫התרגשות‪ ,‬און טאקע זינט דאן בין איך‬ ‫אינדערפרי‪ ,‬און די אנדערע איז געווען‬ ‫האט פארגעלערנט די גאנצע מסכתא מיטן‬ ‫כסדר דא געווען‪ ,‬מיטצוהאלטן די הייליגע‬ ‫נאכמיטאג מער ביינאכט‪ ,‬וואס דאן איז‬ ‫פירוש ברטנורא‪ ,‬עס האט געקענט נעמען‬ ‫צווייטע טעג סוכות אין טאהש‪.‬‬ ‫געווען דער "משתה היין" טיש‪ .‬מען‬ ‫האט דעמאלטס נאכנישט געזינגען די‬ ‫ארום צוויי שעה‪ .‬מען האט געענדיגט די‬ ‫"איך פאר נישט‬ ‫אלע פיוטים און פזמונים וואס מען האט‬ ‫תפילות ליל יום הקדוש ארום צוועלף‬ ‫וועגן ביטול תורה"‬ ‫שפעטער איינגעפירט‪.‬‬ ‫אזייגער‪ ,‬און משניות האט זיך געצויגן ביז‬ ‫צוויי אזייגער פארטאגס‪.‬‬ ‫אין יענע יארן איז דער רבי כמעט נישט‬ ‫ווען איך בין געווען דאס ערשטע מאל‬ ‫געפארן צו קברי צדיקים קיין אייראפע‪ .‬אויף‬ ‫בשנת תשל"ג ‪,‬ג"לשת תנשב‬ ‫פורים אין טאהש‪,‬‬ ‫דאס האט געמיינט אז עס איז געבליבן‬ ‫כ"ח סיון תשל"ט איז דער רבי יא געפארן‬ ‫גאר א קליינער ציבור מיטהאלטן די‬ ‫קיין טאהש אין אונגארן צום ציון המציונת‬ ‫משניות‪ ,‬און נאכן לערנען האט זיך געקענט‬ ‫פונעם הייליגן שרף זי"ע‪ ,‬אבער ער האט‬ ‫מאכן אז מען איז אדורכגעגאנגען און‬ ‫שטארק מקפיד געווען אז עס זאל‬ ‫דער רבי האט געבענטשט די בחורים‬ ‫נאר מיטקומען א מנין מצומצם‪.‬‬ ‫וואס זענען דארט געווען‪ .‬נאכדעם‬ ‫פארשטייט זיך אז נאך אידן‬ ‫"ווען איר זאלט‬ ‫פלעגט זיך דער רבי אראפלייגן‬ ‫האבן געטראפן זייער וועג‬ ‫אהין‪ ,‬אבער זיי האבן געמוזט‬ ‫וויסן וואספארא הנאה‬ ‫אין ביהמ"ד‪ ,‬כמבואר אין שו"ע‪,‬‬ ‫ביז פיר אזייגער‪ .‬האלב פינף‬ ‫פארן מיט אנדערע וועגן‬ ‫אז דער רבי זאל זיי נישט‬ ‫דער רבונו של עולם‬ ‫האט מען שוין אנגעהויבן‬ ‫צו זאגן תהלים כהכנה צום‬ ‫זען‪ ,‬וויבאלד יעדער האט‬ ‫געוואוסט פון די קפידא אז‬ ‫האט ווען א איד עסט פיש‬ ‫דאווענען‪ .‬דאס איז געווען‬ ‫דער סדר הלילה פון די‬ ‫דער רבי וויל נישט אז מען‬ ‫זאל מיטקומען‪.‬‬ ‫שבת און יו"ט‪ ,‬וואלט איר‬ ‫הייליגע נאכט‪.‬‬ ‫דער רבי אליין האט כמה‬ ‫קיינמאל אזא נדר נישט‬ ‫אגב‪ ,‬דער רבי האט אויף‬ ‫יום כיפור נישט אנגעטון‬ ‫פעמים געזאגט "איך האב‬ ‫זייער חשק צו גיין צום ציון‬ ‫געמאכט‪"...‬‬ ‫קיין פאפוטשן אדער אנדערע‬ ‫פונעם הייליגן רבי ר' אלימלך זי"ע‪,‬‬ ‫באקוועמע שוך וואס זענען‬ ‫מיינע זיידעס זענען געפארן‪ .‬פארוואס‬ ‫אויסגעהאלטן פאר יום כיפור‪ ,‬נאר ער‬ ‫גיי איך נישט? איך פאר נישט וועגן ביטול‬ ‫האט ארומגענומען זיינע פוס מיט שטרוי‬ ‫תורה‪ .‬ווען איך פאר‪ ,‬וועט דאך יעדער‬ ‫און ארומגעבונדן מיט א בענדל‪ .‬דאס איז‬ ‫נאכפארן‪ ,‬און דאס וועט מאכן אסאך ביטול‬ ‫געווען אין די זעלבע צייט וואס דער רבי איז‬ ‫תורה‪ ,‬ממילא פאר איך אליין אויך נישט‪"...‬‬ ‫ערשטן מאל‬ ‫האב איך צום‬ ‫געשטאנען במשך אלע תפילות‪ ,‬אפילו ווען‬ ‫דאס האט ער כמה פעמים געזאגט ווען ער‬ ‫מיטגעהאלטן דער טאנץ פון תמחה את זכר‬ ‫ער האט נישט געדאוונט פארן עמוד‪ ,‬כמעט‬ ‫האט גערעדט ביים יארצייט פונעם רבי ר'‬ ‫עמלק‪ .‬ווען איך האב געזען דעם טאנץ‪ ,‬האט‬ ‫דעם גאנצן מעת לעת אויף די פוס‪.‬‬ ‫אלימלך אדער כ"ח סיון‪.‬‬ ‫עס מיר זייער איבערגענומען‪ .‬איינער פון די‬ ‫אידן דארט‪ ,‬זעענדיג אז איך בין אזוי מרוגש‪,‬‬ ‫דער רבי האט זיך אויך געשטעלט אויף‬ ‫ואגב‪ ,‬דער רבי האט אויך נישט געהאלטן‬ ‫האט ער זיך אנגערופן צו מיר "ס'איז נאך‬ ‫דעם אז די בחורים זאלן שטיין בשעת'ן‬ ‫פון די פארעריי וואס טוט זיך היינט אפ‬ ‫נישט קיין ֵ'ֵמ ֵֵעין' קעגן שמחת תורה‪ "...‬דאס‬ ‫דאווענען‪ ,‬ער אליין איז געשטאנען אייביג‬ ‫ביי די מקומות הקדושים‪ .‬ווען מען האט‬ ‫האט געמאכט אז אויפן קומענדיגן סוכות‪,‬‬ ‫ווען ער האט געדאווענט‪ ,‬סיי אינדערוואכן‪,‬‬ ‫אים געפרעגט צי מען זאל פארן‪ ,‬האט ער‬ ‫שמחת תורה תשל"ד‪ ,‬בין איך געקומען קיין‬ ‫אייביג געזאגט אז מען דארף גיין צו א ציון‬ ‫און סיי שבתים וימים טובים‪ .‬נישט ווייל‬ ‫טאהש אויף די צווייטע טעג סוכות‪.‬‬ ‫מען מוז עפ"י הלכה‪ ,‬אבער די הנהגה איז‬ ‫און אויסזאגן דארט תהלים‪ ,‬זיין א לענגערע‬ ‫צייט און ארייננעמען א שייכות מיטן צדיק‪.‬‬ ‫יענע צייט האט דער רבי געלאזט‬ ‫געווען אז מען שטייט‪ ,‬וויבאלד ווען מען‬ ‫נישט אז מען איז דארט‪ ,‬מען זאגט עטליכע‬ ‫שרייבן א ספר תורה‪ .‬איך געדענק ווי דער‬ ‫זיצט שלאפט מען איין‪ ,‬און דער רבי האט‬ ‫קאפיטלעך‪ ,‬צי אפילו א גאנצן ספר‪ ,‬און‬ ‫רבי האט זיך כסדר משתעשע געווען מיט‬ ‫שטארק פארלאנגט אז מען זאל דאווענען‬ ‫געגאנגען ווייטער‪.‬‬ ‫די פארטיגע יריעות‪ .‬דער סופר האט עס‬ ‫מיט חיות און א ברען‪.‬‬ ‫טי‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫אונז מהנה מוז ביי אונז געהאלפן ווערן"‬ ‫האב איך געזאגט פאר'ן סאטמארער רבי'ן‬ ‫לאז מיר אראפ צו די בחורים‪ ,‬זיי ווייסן‬ ‫נאכנישט וויאזוי מ'דארף דאווענען‪ ,‬א בחור‬ ‫"ביי מיר וואלטן‬ ‫אז כל שכן ווער עס איז מהנה דעם רבונו של‬ ‫פארשטייט נישט וויאזוי צו דאווענען‪,‬‬ ‫געדארפט‬ ‫עולם דארף אוודאי געהאלפן ווערן‪"...‬‬ ‫מ'דארף קענען דולדן בחורים‪ ,‬און איך לאז‬ ‫דאווענען ווייסע‬ ‫"האט מיר דער סאטמארער רבי‬ ‫מיך אראפ צו די בחורים און איך בין מוותר‪"...‬‬ ‫בעקיטשעס"‬ ‫געפרעגט "נו‪ ,‬וויאזוי איז מען מהנה דעם‬ ‫רבונו של עולם?" האב איך מיך אנגערופן‬ ‫ווען מען איז מהנה‬ ‫איינמאל איז מיר אויסגעקומען אז איך‬ ‫"וועגן דעם בין איך דאך געקומען‪"...‬‬ ‫דעם רבוש"ע‬ ‫בין אריינגעגאנגען צום רבי'ן און איך האב‬ ‫איבערגעשמועסט א פערזענליכן ענין‪ .‬דער‬ ‫און דער רבי האט אויסגעפירט "אז‬ ‫דארף מען אוודאי‬ ‫רבי האט מיר אנגעוויזן אז איך זאל מוותר‬ ‫מ'וועט צוריקגעגעבן דעם אפיקומן‪ ,‬וועט‬ ‫געהאלפן ווערן‬ ‫זיין אויף א געוויסע נושא‪ ,‬און ער האט מיר‬ ‫מען דאך אוודאי מהנה זיין דעם רבונו של‬ ‫אראפגעלייגט וואס דאס מיינט מוותר זיין‪,‬‬ ‫ס'איז געווען איין יאר פסח ביים סדר‪ ,‬ווען‬ ‫עולם מיט דעם אז מען וועט קענען גיין‬ ‫און ער האט מיר געזאגט בלשונו הקדוש‬ ‫דער בחור וואס האט משמש געווען ביים‬ ‫ווייטער מיט'ן סדר‪ .‬און מיט דעם זכות אז‬ ‫"איך דאווען מיט די בחורים‪ ,‬איך לאז‬ ‫רבי'ן האט גע'גנב'עט דעם אפיקומן‪ ,‬און ער‬ ‫מ'האט מהנה געווען דעם אויבערשטן וועט‬ ‫מיר אראפ צו די בחורים‪ .‬ביי מיר וואלטן‬ ‫האט עס נישט געוואלט צוריקגעבן ביז דער‬ ‫מען אוודאי געהאלפן ווערן‪ "...‬און דער בחור‬ ‫געדארפט דאווענען ווייסע בעקיטשעס‪...‬‬ ‫רבי וועט אים מבטיח זיין אז ער וועט א חתן‬ ‫האט טאקע צוריקגעגעבן דעם אפיקומן‪.‬‬ ‫און אויב איך וואלט דווקא געוואלט וואלט‬ ‫ווערן בקרוב‪ ,‬איך געדענק נישט פונקטליך‬ ‫איך געקענט דינגען אינגעלייט צו דאווענען‬ ‫ווען ער זאל וויסן‬ ‫דעם זמן וואס ער האט געוואלט‪.‬‬ ‫מיט מיר‪"...‬‬ ‫וואספארא הנאה‬ ‫דער רבי האט אים נישט געוואלט מבטיח‬ ‫זיין‪ ,‬און עס האט זיך אזוי געצויגן אויף א‬ ‫און דער רבי האט ממשיך געווען "נו‪,‬‬ ‫דער רבוש"ע האט‬ ‫לענגערע‬ ‫פארוואס דאווען איך מיט די בחורים? איך‬ ‫ווען א איד עסט‬ ‫צייט‪ .‬זעענדיג‬ ‫פיש‬ ‫אז עס ווערט‬ ‫שפעט‪ ,‬האט‬ ‫איך געדענק איינמאל ווען א געוויסער‬ ‫רבי‬ ‫דער‬ ‫חשוב'ער איד‪ ,‬א בנש"ק‪ ,‬איז געקומען‬ ‫פארציילט א‬ ‫יעדער וויל‬ ‫צום טיש חול המועד פסח‪ .‬דער רבי האט‬ ‫מעשה‪ .‬דער‬ ‫זיין ערליך‬ ‫געהייסן אים געבן א פארציע פיש‪ ,‬אבער ער‬ ‫רבי האט אים‬ ‫האט עס נישט געגעסן‪ .‬ווען דער רבי האט‬ ‫באמערקט אז ער עסט עס נישט‪ ,‬האט אים‬ ‫אנ געהויבן‬ ‫זאגן "איך בין‬ ‫ענדליך‬ ‫דער רבי געפרעגט "פארוואס עסטו נישט?"‬ ‫האט ער געזאגט "ביי אונז עסט מען נישט‬ ‫געווען ביים‬ ‫סאטמארער‬ ‫איז דא‬ ‫קיין פיש פסח" אזויווי עס איז איינגעפירט‬ ‫ביי אסאך משפחות‪.‬‬ ‫רבי'ן (עס איז‬ ‫נאך געווען בחיים‬ ‫קלארקייט‬ ‫האט דער רבי אים געזאגט אז ער זאל יא‬ ‫חיותו פון הרה"ק‬ ‫עסן פון היינט און ווייטער‪ .‬דער איד האט‬ ‫מ ס א ט מ א ר‬ ‫אבער חושש געווען אז א הנהגה טובה וואס‬ ‫זי"ע) און איך‬ ‫מען האט זיך געפירט א שטיק צייט באקומט‬ ‫אים‬ ‫האב‬ ‫גדרי קדושה‬ ‫א דין פון א נדר‪ ,‬האט ער געזאגט פארן רבי'ן‬ ‫געוואלט אזוי‬ ‫צווישן קרובי‬ ‫א ו י פ ל ע ב ן‪,‬‬ ‫משפחה‪,‬‬ ‫אז ער וויל אז דער רבי זאל אים מתיר נדר‬ ‫שכנים און‬ ‫זיין‪ .‬ער האט זיך געגעבן א רוף אן אז דער רבי‬ ‫איך‬ ‫האב‬ ‫געסט‬ ‫זאל אים געבן א פתח חרטה אויף דעם‪.‬‬ ‫אים געזאגט‬ ‫דער רבי האט געטראכט א מינוט‪ ,‬און‬ ‫אז איך האב‬ ‫נאכדעם האט ער געגעבן א זאג "ווען איר‬ ‫געהערט מפה‬ ‫קדשו פונעם‬ ‫קלאר •‬ ‫זאלט וויסן וואספארא הנאה דער רבונו של‬ ‫צו באקומען אין אלע‬ ‫פראקטיש‬ ‫זיידן זכרונו‬ ‫עולם האט ווען א איד עסט פיש שבת און‬ ‫ספרים געשעפטן‬ ‫• לייכטע‬ ‫לברכה (הסב"ק‬ ‫יו"ט‪ ,‬וואלט איר קיינמאל אזא נדר נישט‬ ‫שפראך •‬ ‫זי"ע) וואס ער‬ ‫געמאכט‪ "...‬דאס האט דער רבי גענוצט אלס‬ ‫האט געזאגט‬ ‫פתח חרטה‪ ,‬און ער האט אים מתיר געווען‬ ‫דעם הנהגה און דער איד האט געגעסן די פיש‪.‬‬ ‫"מ'האמיר‬ ‫גע'פועל 'ט‬ ‫אין הימל אז‬ ‫המשך יבא בעז"ה‬ ‫ווער ס'איז‬ ‫מכירה הראשית‬ ‫אצל‬ ‫‪718.384.1324‬‬ ‫לﬣשיג אצל כל מוכרי הספﬧים‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫כ‬ ‫באור השיחות‬ ‫ליקוט בקצרה מגדולת הצדיקים אשר יומדה"ל חל בימים האלו‬ ‫מתוך ספרי הקדושים עבודת עבודה שיחות קודש ג"כ‬ ‫י"א חשון‬ ‫ט' חשון‬ ‫ז' חשון‬ ‫הרה"ק ר' אברהם‬ ‫הרה"ק ר' אברהם‬ ‫הרה"ק ר' יהודה צבי‬ ‫(מסלאנים) ב"ר‬ ‫משה (מפשעווארסק)‬ ‫(מראזלא) ב"ר משה‬ ‫יצחק מתתיהו זי"ע‬ ‫ב"ר צבי הירש זי"ע‬ ‫(מסאמבור) זי"ע‬ ‫ספרו הקדוש‬ ‫כאלו אמרם דוד‬ ‫מדרגתו‬ ‫איך עצה מען זאל אסאך לערנען אינעם‬ ‫די צייט ווען הרה"ק דער רבי ר' אלימלך‬ ‫הוא היה איש קדוש ובעל מוח גדול מארי‬ ‫ספר הקדוש "יסוד העבודה" ווייל דארט איז‬ ‫פון ליזענסק זי"ע איז געגאנגען גלות ליידן‬ ‫דרזין‪,‬‬ ‫מבואר בטוב טעם ודעת די גאנצע ענין פון‬ ‫איז ער אמאל אנגעקומען צו די שטאט‬ ‫לערנען תורה לשמה‪ ,‬און דורכ'ן לערנען דעם‬ ‫פשעווארסק שפעט אינמיטן די נאכט‪ ,‬און ער‬ ‫בסוד תורה הבהיר‬ ‫ספר וועלן ענק זוכה זיין צו לערנען די תורה‬ ‫איז ארומגעגאנגען די גאנצע שטאט זוכן וואו‬ ‫הקדושה ווי עס דארף צו זיין‪.‬‬ ‫ער האט משמש געווען זיין גרויסער‬ ‫ער קען איינשטיין‪ ,‬האט ער געזעהן אז אין ר'‬ ‫שווער (און פעטער) הרה"ק ר' הערשעלע‬ ‫(שיח"ק ח"א כ"ח)‬ ‫משה פשעווארסקער'ס (הראשון) הויז ברענט א‬ ‫זידיטשובער זי"ע‪ ,‬און ער האט מקבל געווען‬ ‫*‬ ‫לעכטל‪ ,‬האט ער אריינגעקלאפט און ר' משה‬ ‫האט געעפענט און אים אריינגענומען און‬ ‫הויפענעס מיט תורה און יראת שמים‪ ,‬ער‬ ‫האט אמאל מעיד געווען‪ ,‬אז עס איז נישט דא‬ ‫י"א חשון‬ ‫שיין מכבד געווען און ער האט אים געגעבן‬ ‫קיין איין פסוק אין תנ"ך וואס זיין שווער האט‬ ‫הרה"ק ר' מנחם נחום‬ ‫זיין בעט צו שלאפן וויבאלד ער איז שוין‬ ‫אויפגעשטאנען ביי חצות הלילה‪ ,‬און היות‬ ‫נישט מגלה געווען סודות התורה‪.‬‬ ‫(מטשערנאביל)‬ ‫עס איז געווען טינקל האט ר' משה נישט‬ ‫(שיח"ק ח"א כ"ב)‬ ‫ב"ר צבי זי"ע בעל‬ ‫באמערקט ווער דער ארימאן איז‪.‬‬ ‫מאור עינים‬ ‫דער רבי ר' אלימלך איז זיך געגאנגען‬ ‫ברכת צדיק‬ ‫לייגן‪ ,‬און ר' משה איז געגאנגען ווייטער‬ ‫ער האט זיך אמאל אנגעטראפן אלס‬ ‫בא מעולם העליון‬ ‫צו זיין עבודת הקודש בתורה ועבודה‪ ,‬און‬ ‫יונגערמאן מיט דער הייליגער ראפשיצער‬ ‫נאכדעם האט ר' משה זיך גענומען זאגן‬ ‫רב זי"ע‪ ,‬און ראפשיצער רב האט גלייך‬ ‫הרה"ק ר' ארי' לייב פון סאדילקוב זי"ע‬ ‫באמערקט אז דאס איז א גרויסער איד‪ ,‬האט‬ ‫תהלים‪ ,‬דעמאלס איז די רבי ר' אלימלך‬ ‫א זון פון ר' אברהם פון קאריסטשוב וואס‬ ‫ער אים געזאגט‪ ,‬דו גייסט דאך אמאל נאך‬ ‫ארויסגעשפרינגען פון בעט און זיך‬ ‫איז געווען אן איידעם ביים מאור עינים‪ ,‬ער‬ ‫זיין א גרויסער רבי און דו גייסט בענטשן‬ ‫געשטעלט נעבן ר' משה און זיך גענומען‬ ‫האט איינמאל אנגעפאנגען א נייע עבודה פון‬ ‫אידן‪ ,‬איז בענטש מיך יעצט דער ערשטער‪,‬‬ ‫מיטזאגן תהלים‪ ,‬האט ר' משה זיך אנגערופן‬ ‫פאסטן משבת לשבת אזוי ווי אסאך גרויסע‬ ‫און ראזלא רב זייענדיג נאך אן יונגערמאן‬ ‫צו אים‪ ,‬דו ביזט דאך אפגעמוטשעט פון די‬ ‫צדיקים‪ ,‬ער האט עס געטון איין וואך און‬ ‫האט ער זיך געשעמט צו בענטשן דעם‬ ‫וועג פארוואס גייסטו נישט צוריק שלאפן‪,‬‬ ‫אלעס איז אדורך בשלום‪ ,‬אבער די צווייטע‬ ‫ראפשיצער רב‪ ,‬האט ער דאס אפגעזאגט‪,‬‬ ‫איז ר' אלימלך צוריק געגאנגען אין בעט‪,‬‬ ‫וואך שבת קודש ווען ער האט אויסגעטרינקן‬ ‫אבער גלייך דערנאך איז ער נאכאמאל‬ ‫האט אים ראפשיצער רב געזאגט אז ווען‬ ‫די וויין פון קידוש‪ ,‬האט ער זיך דערשטיקט‬ ‫צוריק געקומען‪ ,‬האט אים ר' משה געפרעגט‬ ‫ער איז געווען א יונגערמאן האט אים דער‬ ‫אויף די וויין און ער האט גע'חלש'ט‪ ,‬און ער איז‬ ‫פארוואס ער קומט ארויס‪ ,‬איך האב דיך שוין‬ ‫הייליגער בארדיטשובער אנגעטראפן און‬ ‫געווען אין א גרויסער סכנה‪ ,‬נאך א שטיק צייט‬ ‫געבעטן אז דו זאלסט זיך גיין גוט אויסרועהן‪,‬‬ ‫ער האט מיך געזאגט די זעלבע זאך און איך‬ ‫אזוי ליגן‪ ,‬האט ער פלוצלינג געעפנט די אויגן‪,‬‬ ‫האט אים ר' אלימלך געענטפערט‪ ,‬ווי קען איך‬ ‫האב דאס אפגעזאגט‪ ,‬און למעשה יעצט‬ ‫און זיין מצב איז בעסער געווארן‪ ,‬און ער האט‬ ‫ליגן אין בעט ווען דוד המלך שטייט דא נעבן‬ ‫האב איך חרטה אויף דעם אז איך האב נישט‬ ‫דערציילט אז די זיידע דער מאור עינים איז‬ ‫דיך בשעת דו זאגסט תהלים‪ ,‬האט ר' משה‬ ‫געבענטשט‪ ,‬דו זאלסט זעהן נישט צו חרטה‬ ‫געקומען מעולם העליון און אים געראטעוועט‬ ‫זיך געוואונדערט ווער איז דאס וואס איז‬ ‫האבן אזוי ווי מיר‪ ,‬און דעמאלס האט אים‬ ‫און אויסגעהיילט און ער האט אים געזאגט אז‬ ‫זוכה צו זעהן דוד המלך‪ ,‬און דעמאלס האט‬ ‫ראזלא רב געבענטשט מיט ביידע הענט‪.‬‬ ‫ער זאל אויפהערן צו פאסטן משבת לשבת‪,‬‬ ‫נאר ער זאל ענדערש אויסזאגן ספר תהלים‬ ‫ער אים דערקענט אז דאס איז דער רבי ר'‬ ‫(שיח"ק ח"ג י"ד)‬ ‫דריי מאל א טאג און דאס איז גערעכנט כאילו‬ ‫אלימלך מליזענסק‪.‬‬ ‫ער פאסט משבת לשבת‪( .‬שיח"ק ח"ג רע"ז)‬ ‫(שיח"ק ח"ב י"ט)‬ ‫*‬ ‫אכ‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫זכרונות מאנשי שלומינו שהלכו לעולמם‬ ‫זכיה וואס זיי‪ ,‬קליינע קינדער‪ ,‬האבן געהאט‬ ‫הרה"ח ר' הערש לייב וויינבערגער ז"ל (א)‬ ‫צו וויילן במחיצתו הקודש‪ ,‬און דער דראנג‬ ‫און זכיה אים צו משמש זיין‪" .‬מיר פלעגן‬ ‫מהיושבים ראשונים במלכות‬ ‫זיך קריגן ווער עס זאל אריינשטופן דעם‬ ‫ומפארי וישישי תושבי קריתינו הקדושה‬ ‫רב'ס בענקל‪ ,‬ביז עס איז אפילו געקומען‬ ‫ט"ז חשון תשפ"ו‬ ‫צו קינדערישע געשלעגן"‪ ,‬פלעגט ער‬ ‫פארציילן מיט בענקעניש צו יענע ליכטיגע‬ ‫צייטן‪.‬‬ ‫אלה תולדותיו‪:‬‬ ‫אסאך קען געשריבן ווערן איבער ר'‬ ‫הערש לייב ז"ל‪ ,‬ר' הערש לייב קען ריכטיג‬ ‫הרה"ח ר' צבי ארי' איז געבוירן געווארן‬ ‫כדי עס זאל זיך נישט איבערשפילן‪,‬‬ ‫בא'טיטעל'ט ווערן אלס אן איש תם וישר‪,‬‬ ‫י"א חשוון תרפ"ד אינעם עיר ואם בישראל‬ ‫האבן די גבאים איינגעפירט א גורל‪ ,‬אז‬ ‫ותיק וחסיד‪ ,‬ירא ושלם‪ ,‬א ריכטיגע רודף‬ ‫מונקאטש‪ ,‬צו זיין חשוב'ע טאטע הרה"ח ר'‬ ‫יעדע וואך זאל א צווייטע קינד האבן די‬ ‫צדקה וחסד‪ ,‬אנגעהויבן פון זיינע פולע‬ ‫ישראל‪ ,‬וועלכע איז געווען א פייערדיגער‬ ‫געלעגנהייט אריינצושטופן דעם בענקל‪.‬‬ ‫לייסטונגען למען הכלל והפרט לכל קדשי‬ ‫מונקאטש'ע חסיד‪ ,‬ומגדולי מקורבי בעל‬ ‫הערש לייב‪ ,‬נאכן געווינען דעם גורל צום‬ ‫קהילתנו זייענדיג די סאמע ערשטע חסיד‬ ‫מנחת אלעזר זי"ע‪ ,‬און צו זיין מאמע מרת‬ ‫ערשטן מאל‪ ,‬איז נישט געווען צופרידן פון‬ ‫מקבל מרות צו זיין פון אבינו רועינו רביה''ק‬ ‫בת שבע ע"ה‪ ,‬א טאכטער פון הרה"ח ר'‬ ‫דער איינציגער געלעגנהייט וואס ער האט‬ ‫זי''ע נאך עלי אדמות אין די ביטערע‬ ‫יצחק אלבוים ז"ל‪ ,‬אייניקלעך פון הרה"ק‬ ‫באקומען‪ .‬די קומענדיגע וואך האט ער‬ ‫אייראפע‪ ,‬ומאז עד יומו האחרון האט ער‬ ‫רבי יעקב קאפל ליקאווע'ר זי"ע‪ ,‬און הרה"ק‬ ‫אוועקגעגעבן זיינע ספעציעלע קיכעלעך‬ ‫זיך נישט אוועקגערירט ממול פני הקודש‪,‬‬ ‫רבן של ישראל הרבי ר' אלימלך מ'ליזענסק‬ ‫וואס זיין מאמע האט אים געבאקן אלס‬ ‫און איז געווען צוגעבינדן בכל נימי נפשו‪,‬‬ ‫זי"ע‪.‬‬ ‫באלוינונג פארן גוט קענען דעם פארהער‪,‬‬ ‫און דעמאלטס נאך אין די יארן בזעיר אנפין‪,‬‬ ‫פאר דעם אינגל וואס זיין נאמען איז‬ ‫הערש לייב איז אויפגעוואקסן אין א‬ ‫אין די קליינע באגרעניצטע בית המדרש‬ ‫ארויסגעקומען אינעם גורל יענע וואך‪ ,‬און‬ ‫געהויבענע סביבה‪ .‬זיין טאטע ר' ישראל‬ ‫אין 'מאנטריאל' האט ער נושא בעול געווען‬ ‫אויסטויש כדי נאכאמאל צו האבן די זכיה‬ ‫איז געווען א געהויבענער איד און אן איש‬ ‫אלע יארן וואס ער האט געוואוינט דארט‪.‬‬ ‫צו משמש זיין דעם רב‪.‬‬ ‫מורם מעם‪ ,‬וועלכע איז כל ימיו געזעסן‬ ‫על התורה ועל העבודה‪ ,‬און ער האט‬ ‫עס קען רואיג געשריבן ווערן אז ר'‬ ‫און אזוי איז טאקע געווען; די קומענדיגע‬ ‫הערש לייב איז געווען אין קהלתינו הק'‬ ‫אריינגעווארצלט אין זיינע קינדער אמונה‬ ‫וואך האט ער נאכאמאל אריינגעריקט‬ ‫פון די לעצטע שטריק פונעם בריק צו די‬ ‫און התקשרות צו צדיקים‪ ,‬איבערהויפט צו‬ ‫דאס בענקל פונעם הייליגן מנחת אלעזר‪.‬‬ ‫אלטער היים‪ ,‬זייענדיג משרידי דור הישן‪,‬‬ ‫זיין רבי דער הייליגער מנחת אלעזר‪ ,‬פון‬ ‫דער רב וואס האט באמערקט דעם אינגן‬ ‫און א ריכטיג פארצייטישער איד‪ ,‬וואס האט‬ ‫וועמען ער האט זיך נישט גערירט‪.‬‬ ‫הערש לייב אריינריקן די בענקל שוין‬ ‫מיט‪-‬געברענגט מיט זיך א תקופה פון פארן‬ ‫דעם צווייטן מאל‪ ,‬האט ער אים מיט‬ ‫ליבליכקייט געפרעגט‪" :‬דו האסט דאך‬ ‫במעלליו יתנכר‬ ‫קריג‪ ,‬וואס ווערט מער און מער געשלאסן‬ ‫שוין געהאט די זכיה די פארגאנגענע‬ ‫נער‬ ‫מיט א יעדעס פארבייגייענדע טאג‪ ,‬ווען די‬ ‫לעצטע קערנדלעך שארית הפליטה קערן‬ ‫וואך"? האט ער דערציילט פארן רב דברים‬ ‫שוין אלס קליין קינד האט זיך דער‬ ‫זיך שוין צוריק למקור מחצבתם‪ ,‬און די‬ ‫כהווייתן‪ ,‬אז ער האט אוועקגעגעבן זיינע‬ ‫קליינער הערש לייב געקלאמערט ביים‬ ‫נאסטאלגישע קאפיטל ריקט זיך צו איר‬ ‫קיכעלעך דערפאר‪" ,‬אזוי?" האט דער רב‬ ‫הייליגן מנחת אלעזר זי"ע‪ ,‬און נישט‬ ‫ענדע‪.‬‬ ‫אויסגעדריקט התפעלות‪ ,‬אז א קליין קינד‬ ‫אראפגענומען קיין אויג פון אים‪ .‬ער פלעגט‬ ‫זאל האבן אזא השגה‪...‬‬ ‫אלץ דערציילן איבער די אויסטערלישע‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫בכ‬ ‫מידע און ערשעפטע טוען זיי זייער‬ ‫תש"ה ווען מען האט אים געפירט צום‬ ‫ביי די בר מצוה האט הערש לייב געהאט‬ ‫ארבעט‪ ,‬אבער דער קאמאנדיר וואס איז‬ ‫גונסקירכען לאגער‪ ,‬וואו מען האט אים‬ ‫די זכיה צו זיין פון די סאמע לעצטע‬ ‫ווארשיינלעך נישט געווען אין די בעסטע‬ ‫באאויפטראגט צו מקבר זיין די מתים וואס‬ ‫בחורים פאר וועמען דער הייליגער מנחת‬ ‫גוסטע יענעם אינדערפרי‪ ,‬איז נישט געווען‬ ‫זענען אומגעקומען פון הונגער און רציחה‪.‬‬ ‫אלעזר האט געלייגט תפילין‪ .‬נאך די בר‬ ‫צופרידן פון זייער ארבעט‪.‬‬ ‫הערש לייב האט ליידער צוגעזען דעם‬ ‫מצוה איז ער אריין אין ישיבת 'דרכי התורה'‬ ‫אויפגערעגטערהייט באשליסט ער‪ ,‬אז‬ ‫חורבן מיט די אייגענע אויגן‪ ,‬און געברויכט‬ ‫אין מונקאטש‪ ,‬וואו ער האט אויסגעניצט‬ ‫זייערע מינוטן זענען לעצט מינוט'יג‪ ,‬און‬ ‫טאן די שווערע פיזישע און גייסטישע‬ ‫זיינע ישיבה יארן מיט גרויס פלייס‪.‬‬ ‫אחת דתם להמית חלילה‪ .‬דער קאמאנדיר‬ ‫ארבעט‪.‬‬ ‫אבער ליידער זענען די גאלדענע ישיבה‬ ‫טראכט נישט קיין צוויי‪ ,‬נאר ער הייסט זיי‬ ‫אבער טראץ די אלע צרות וואס ער האט‬ ‫יארן געקומען צו א שנעלן ענדע‪ ,‬ווען די‬ ‫שטיין אין פארנט פון די גרוב וואס זיי האבן‬ ‫מיטגעמאכט‪ ,‬האט הערש לייב זיך נישט‬ ‫אונגארישע מיליטער האט פארכאפט‬ ‫אויפגעגראבן מיט זייערע צוויי הענט‪ ,‬און‬ ‫געבראכן‪ ,‬נאר געקעמפט מיט עקשנות און‬ ‫זיין פאטער ר' ישראל‪ ,‬און דער יונגער‬ ‫גרייט זיך מקיים פסק צו זיין‪ .‬דערשראקן‬ ‫אונטער די שווערסטע אומשטענדן‪ ,‬און‬ ‫הערש לייב‪ ,‬א זעכצן‪-‬יעריגער בחור‪ ,‬האט‬ ‫צום טויט זענען זיי געשטאנען דארטן‪,‬‬ ‫נישט אויפגעגעבן אויף זיין אמונה‪.‬‬ ‫ליידער געמוזט פארמאכן די גמרא‪ ,‬און‬ ‫ווען דער רוצח צילט זיין רעוואלווער‬ ‫ארויפשארבן די ארבל צו ברענגען ברויט‬ ‫אויף די צוויי הילפסלאזע בחורים און‬ ‫אין שטוב‪ .‬ער האט פרובירט זיין בעסטע‬ ‫דערשיסט זיי צום טויט הי’’ד‪.‬‬ ‫לויט די אומשטענדן צו פארגרינגערן די‬ ‫נויט און העלפן זיין משפחה לויט זיין‬ ‫הערש לייב שטייט דארט‬ ‫יכולת‪.‬‬ ‫איינגעהילט אין פחד; ער איז דער‬ ‫קומענדיגער אין די רייע‪ .‬מיט א אימת‬ ‫שנות הזעם‬ ‫מות זעט ער ווי דער דייטש שטעלט‬ ‫כ"ד אדר תש"ד ווערט געדענקט מיט‬ ‫אן זיין ביקס העכער זיין קאפ‪ .‬און‬ ‫בלוטיגע אותיות ביי כלל ישראל‪ ,‬ווען די‬ ‫פרובירט אים צו צילן‪ ..‬הערש לייב‬ ‫דייטשן ימח שמם האבן אריינמארשירט‬ ‫שרייט 'שמע ישראל'‪ ,‬זיינע מינוט'ן‬ ‫אין אונגארן און אנגעזייט א חורבן‪ ,‬ה'‬ ‫זענען געציילטע‪ ,‬אבער דא האט דאס‬ ‫ירחם‪ .‬א טאג שפעטער‪ ,‬כ"ה אדר‪ ,‬זענען‬ ‫אומגלויבליכע פאסירט! די ביקס האט‬ ‫זיי אריין אין דער עיר ואם בישראל‬ ‫זיך פארהאנקערט; די קויל גייט נישט‬ ‫מונקאטש און ליידער אויסג'הרג'ט דעם‬ ‫ארויס‪ .‬ער פרובירט ווידער אמאל‪ ,‬אבער‬ ‫רוב פונעם מונקאטשער אידנטום הי"ד‪.‬‬ ‫די ביקס ווי זאל זיך ווען קאטאגאריש‬ ‫קעגן שטעלן איר אפיציר’ס באפעל‬ ‫הערש לייב‪ ,‬אזוי ווי רוב כלל ישראל‪,‬‬ ‫אנטזאגט זיך מיטצוארבעטן‪ .‬א שווערע‬ ‫האט נישט אויסגעמיטן די גזירה‪,‬‬ ‫נידערלאגע פארן שטאלצן קאמאנדיר‪,‬‬ ‫נאר אינאיינעם מיט זיינע אידישע‬ ‫אבער גיין נעמען א אנדערע ביקס האט‬ ‫ברידער איז ער אויך דורכגעגאנגען די‬ ‫נישט געפאסט פארן דייטש‪" .‬שמוציגער‬ ‫ביטערע קריג‪ .‬עס האט זיך אנגעהויבן‬ ‫יודע‪ ,‬גיי שנעל צוריק צו די ארבעט!"‬ ‫מיט די מונקאטש'ע געטא אונטער די‬ ‫האט ער זיך באגנוגנט מיט עטליכע שפאט‬ ‫שווערסטע אומשטענדן אין די ערשטע‬ ‫ווערטער‪ ,‬און אזוי געראטעוועט הערש‬ ‫ממות לחיים‬ ‫חדשים פונעם קריג‪ ,‬און אזוי ווייטער אין‬ ‫די שפעטערדיגע דעפארטאציעס קיין‬ ‫לייב ממות לחיים‪.‬‬ ‫‪ -‬ניסים אין‬ ‫אוישוויץ‪ ,‬און די טרויעריג‪-‬בארימטע‬ ‫יעדע יאר ביים סדר נאכט פלעגט ר'‬ ‫הערש לייב דאנקען דעם אויבערשטן‬ ‫גונסקירכען לאגער‬ ‫סעלעקציעס‪ ,‬וואו מען האט הערש לייב‬ ‫אין איינע פון די טעג אינמיטן די‬ ‫אפגעטיילט פון זיין גאנצער משפחה‪,‬‬ ‫אויף זיין פריוואטע נס הצלה‪ ,‬און כסדר‬ ‫שווערע צוואנגס‪-‬ארבעט‪ ,‬האט הערש‬ ‫וועלכע זענען נעבעך אומגעקומען על‬ ‫גע'חזר'ט מיט די קינדער און אייניקלעך אז‬ ‫לייב אינאיינעם מיט אנדערע ‪ 2‬בחורים‬ ‫קידוש השם‪.‬‬ ‫מען האט אים געשאנקן פון הימל די זכות‬ ‫צו לעבן צו קענען אויפשטעלן ערליכע‬ ‫אין זיין עלטער געטון די ביטער שווערע‬ ‫זייענדיג א געזונטער בחור'ל‪ ,‬האט מען‬ ‫אידישע דורות‪.‬‬ ‫ארבעט‪ ,‬און נעבעך אויפגערייניגט די מתים‪,‬‬ ‫אים געשיקט צו די ארבעטס‪-‬לאגערן‪,‬‬ ‫זייענדיג א גאנצע צייט ארומגענומען‬ ‫שפעטער האט ער דורכגעמאכט די‬ ‫המשך יבוא בעז"ה‬ ‫ווַא ך‪.‬‬ ‫אונטער א שווערע ַ‬ ‫שרעקליכע טויט‪-‬מארשן‪ ,‬ביז אום ניסן‬ ‫גכ‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫בריוון און‬ ‫מעסעדזשעס פון‬ ‫אנשי שלומינו‬ ‫צו אנשי שלומינו‬ ‫אכסניות‪ ,‬פיל מער וויפיל מען האט געקענט פאראויסזען‪.‬‬ ‫באזונדער איז די סיסטעם אויף 'קול איחוד' געווען גאר אקטיוו‪,‬‬ ‫די לעכטיגע בחורי‬ ‫ווען יעדן איינציגן טאג האבן מענטשן געטראפן דירות‪ ,‬און‬ ‫חמד בשעת די‬ ‫צוגעפאסטע אכסניות‪.‬‬ ‫אזוי אז אפילו אויב מען שפירט אז עס איז נישט גענוג‪ ,‬טאר מען‬ ‫הקפות‬ ‫האבנדיג די זכיה מיטצוהאלטן די געהויבענע צווייטע טעג‬ ‫נישט פארזען די אויסטערלישע כוחות פון די עסקנים‪ ,‬וואס מען‬ ‫האט יא צוגעשטעלט‪.‬‬ ‫בצל הקודש‪ ,‬איז געווען א דערקוויקנדע בילד‪ ,‬צו זען אויף די‬ ‫הויכע פארענטשעס‪ ,‬די לאנגע שורות תלמידי ישיבותינו הק'‪,‬‬ ‫מיט פיל שעצונג‪.‬‬ ‫לעכטיגע טאהש'ע בחורים‪ ,‬וואס הכרת פניהם ענתה בהם‪ ,‬עס‬ ‫מ‪.‬ב‪ .‬מאנסי‬ ‫האט געגעבן א געוואלדיגע חיזוק ווען אום תשפ"ז‪ ,‬אריבער ‪11‬‬ ‫‪#‬‬ ‫יאר זינט מיר האבן ליידער פארלוירן אבינו רועינו די הייליגע רבי‬ ‫זי"ע‪ ,‬איז געבליבן זיין פייער און ברען‪ ,‬זיין שאיפה און שטרעבן‬ ‫אויפצושטעלן לעכטיגע טאהש'ע בחורים‪ ,‬דער ציל וואס האט אים‬ ‫אכטונג געבן אויף‬ ‫געברענגט אויפצושטעלן די גאנצע שטעטל‪ ,‬אלעס וועגן 'זיינע‬ ‫בחורים'‪ .‬דאס גייט נאך אן און זעצט פאר ביתר שאת ועוז‪ ,‬אלעס‬ ‫נכסי בעל הבית ווען‬ ‫אויף די זעלבע אויסגעטראטענע דרך‪ ,‬אונטער די עינא פקיחא פון‬ ‫כ"ק מרן רבינו שליט"א‪ .‬אשרינו שזכינו!‬ ‫מען שטייט איין צו‬ ‫ס'איז זיכער אז דער הייליגער רבי פון אויבן‪ ,‬שעפט נחת מיט‬ ‫גאסט‬ ‫אזעלכע הייליגע תלמידים!‬ ‫פאריגע וואך אין מאנ"ש לאנ"ש האט איינער ארויסגעברענגט‬ ‫זיין ווייטאג נאכ'ן נישט האבן די זכי' מיטצוהאלטן די יו''ט שמחת‬ ‫‪#‬‬ ‫תורה בצל הקודש‪ ,‬און דער כותב השורות בעט אז דער עולם זאל‬ ‫אויפקומען מיט געדאנקען‪ ,‬וויל איך אנמערקן א קליינע הערה וואס‬ ‫איז בדרך לא דרך אנגעקומען צו מיינע אויערן‪:‬‬ ‫בנוגע דירות אויף יו"ט‬ ‫דאס וואס איינער האט זיך דא שטארק אפגערעדט אז ס'איז‬ ‫איך האב ב"ה יא געהאט די זכי' צו זיין אין טאהש די צווייטע‬ ‫נישט דא גענוג דירות‪ ,‬וואלט איך געוואלט איבערגעבן די צווייטע‬ ‫טעג און מיטהאלטן די דערהויבענע יו"ט‪ ,‬עס איז געווען גאר שיין‪,‬‬ ‫זייט פון די מטבע‪ ,‬פון א איד וואס האט יא געהאט די זכיה צו זיין‬ ‫דערהויבן‪ ,‬און הייליג‪ .‬און דא איז טאקע די פלאץ זיך צו באדאנקען‬ ‫בצל הקודש אויף יו"ט‪ ,‬און יא געווארן מסודר מיט א דירה‪.‬‬ ‫פאר אלע עסקנים וועלכע האבן אלעס צוגעשטעלט‪ ,‬עס האט זיך‬ ‫אלעס אנגעזען אויף טריט און שריט‪.‬‬ ‫ס'איז טאקע אמת אז 'אין הקומץ משביע את הארי'‪ ,‬און דער‬ ‫פארלאנג איז פיל גרעסער ווי מען קען צושטעלן‪ .‬אבער ווער עס‬ ‫איינשטייענדיג ביי מיין אכסניא אויף יו"ט האב איך שטענדיג‬ ‫האט מיטגעהאלטן די איבערמידליכע כוחות וואס די עסקנים האבן‬ ‫געפילט אן אחריות צו האלטן די הויז זויבער און חלילה נישט‬ ‫אריינגעלייגט‪ ,‬צו אקאמאדירן יעדן‪ ,‬שוין וואכן פריער האט מען‬ ‫מזיק זיין חפצים‪ ,‬און ב"ה זייענדיג געבענטשט מיט עטליכע קליינע‬ ‫געארבעט דערויף‪ ,‬אפגערעדט א גאנץ יום טוב‪ ,‬ווען יעדער איז‬ ‫קינדער האב איך באזונדער אכטונג געגעבן אז דער בעל אכסניא‬ ‫רואיג און פארנומען מיט די משפחה ב"ה‪ ,‬זענען די עסקנים געווען‬ ‫זאל נישט חרטה האבן אויף די מצוה וואס ער האט געטון‪.‬‬ ‫פאריאגט און פארנומען ביז איבער'ן קאפ צו שאפן דירות פאר אידן‪,‬‬ ‫עטליכע טעג נאך יו"ט האט מיר מיין בעל אכסניא אנגערופן זיך‬ ‫געהאנגען צעטלעך אנצו‪-‬ווארעמען תושבי קריתינו צו פארדינגען‬ ‫באדאנקען אז די הויז איז געבליבן ממש די זעלבע ווי ער האט עס‬ ‫זייערע דירות‪ ,‬און מען האט טאקע געשאפט א איבערראשנדע צאל‬ ‫איבערצוגעבן‬ ‫וויבאלד עס נעמט צייט‬ ‫צו מגיה זיין די בריוון אין‬ ‫לאזט א מעסעדזש אויף‬ ‫שיקט א‬ ‫שיקט א בריוו אויף‬ ‫דעם אפטיילונג כראוי‪,‬‬ ‫ביטע אנטשולדיגן אויב‬ ‫קול איחוד‬ ‫פעקס‬ ‫פאסט‬ ‫זעהט איר נאך נישט‬ ‫גלייך אייער מעסעדזש‬ ‫אדער בריוו אינעם מדור‪.‬‬ ‫‪718.451.8674 #841‬‬ ‫‪845.610.8674‬‬ ‫‪11 VAN BUREN DR. #205‬‬ ‫‪MONROE, NY 10950‬‬ ‫אייער בריוו‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫דכ‬ ‫ענדלאזע התרוממות הנפש‪.‬‬ ‫ארויסגעגעבן‪ .‬בתוך הדברים האט ער מיר פארציילט אז ביי איינע‬ ‫פון זיינע חברים איז איינגעשטאנען א איד און יענעמ'ס קינדער‬ ‫בלייבט איבער צו דאנקען און בעטן‪ ,‬אשרינו מה טוב חלקינו‬ ‫האבן געגעסן אסאך זאכן פון די אכסניא (וואס איז נישט געווען צוגעגרייט פאר‬ ‫ומה יפה ירושתינו‪ ,‬די הייליגע ירושה און עבודת הקודש פון‬ ‫די געסט)‪ ,‬אויך האבן זיי גענוצט בייק'ס און סקוטער'ס פון די שכנים‪,‬‬ ‫רבינו הקדוש זי"ע‪ ,‬וואס גייט ווייטער אן בגאון ובעוז‪ ,‬זאל ווייטער‬ ‫און עס פשוט נישט צוריקגעברענגט‪.‬‬ ‫ממשיך זיין עד ביאת הגואל‪ ,‬און נאך לאנגע געזונטע יארן זוכה זיין‬ ‫להסתופף בצלא דמהימנותא קדישא‪.‬‬ ‫ווי פארשטענדליך איז דאס ווייט נישט פון א כלל‪ ,‬און ב"ה‬ ‫א‪ .‬י‪ .‬קרית טאהש‬ ‫דער עולם פארשטייט די וויכטיגקייט פון האלטן זויבער יענעמ'ס‬ ‫פלאץ‪ ,‬אבער עס איז קלאר אז מ'דארף אכטונג געבן ווען מען נוצט‬ ‫‪#‬‬ ‫יענעמ'ס הויז וויאזוי מען פירט זיך אויף אינעווייניג און צווישן די‬ ‫שכנים‪ ,‬אזוי אז תושבי קריתינו זאלן האבן די גוטע אפעטיט אונז צו‬ ‫העלפן מיטהאלטן אזעלכע ליכטיגע זמנים בצל הקודש‪.‬‬ ‫יישר כח פאר די‬ ‫מיט דאנק‪.‬‬ ‫רייכע 'שבת בראשית'‬ ‫(‪)-‬‬ ‫גליון‬ ‫‪#‬‬ ‫אסאך איז שוין ארויסגעברענגט געווארן צו באדאנקען די‬ ‫חשוב'ע מערכת פון באור החיים פאר די נייע איבערגעפרישטע‬ ‫גליון‪ .‬איך האב מיר טאקע באגענוגנט ביז יעצט מיט די דאנק‬ ‫מיינע 'נעילת החג‬ ‫ווערטער פון אנדערע‪ ,‬און געלאזט דעם ציבור אויסדרוקן דעם‬ ‫מחשבות'‬ ‫יישר כח ברבים‪.‬‬ ‫ליינענדיג דא אינעם גליון דעם פארלאפענעם חודש תשרי איבער‬ ‫אבער דעם שבת בראשית בין איך באמת איבערראשט געווארן‪,‬‬ ‫די מחשבות בעת נעילת חג‪ ,‬וואס עמיצער האט אריינגעשיקט‪,‬‬ ‫ווען מען האלט נאך יו"ט‪ ,‬און נאך די רייכטע פארגרעסערטע יום‬ ‫איז ווי אויטאמאטיש געווארן ביי מיר דעם דערהויבענעם זמן‬ ‫טוב אויסגאבע‪ ,‬און מיט דעם אלעם גייט דער גליון אן מיט די‬ ‫פונעם 'נעילת החג' א עת להתבוננן איבער דעם פארלאפענעם‬ ‫זעלבע רייכע פארמאט ווי יעדע וואך‪ ,‬מיט פולע רייכע מאמרים‪,‬‬ ‫ירח האיתנים העעל"ט‪ ,‬און דער אויספיר ביי מיר איז געווען אין‬ ‫דאס איז שוין אויסנאמליך‪ ,‬און ווערד צו באדאנקען‪.‬‬ ‫איין שורה‪' :‬אשרינו מה טוב חלקינו ומה נעים גורלנו ומה יפה‬ ‫ירושתינו'!‬ ‫דער גליון במציאות מאכט דעם שבת פאר אומצאליגע אידן‬ ‫אנ"ש איבער די וועלט‪ ,‬א פלאץ וואו מען קען זיך פארקוקן א תורה‬ ‫נאכ'ן מיטהאלטן די געהויבענע חודש תשרי בצל הקודש‪ ,‬לאזט‬ ‫פאר'ן שבת טיש; א מעשה צו פארציילן פאר די קינדער; א הייליג‬ ‫זיך זאגן דערויף 'הדרא דלא אפשר למפרט בשפוותא'‪ ,‬זייענדיג א‬ ‫שטיקל מספרי‬ ‫חטיבה אחת פון התעוררות‪ ,‬התרוממות‪ ,‬שמחה וחדות הנפש‪ ,‬און‬ ‫הק';‬ ‫רבינו‬ ‫עס ציעט זיך שטריכן צו יענע דערהויבענע זמנים בהלו נרו על‬ ‫וויכטיגע‬ ‫א‬ ‫ראשינו ווען מיר האבן געהאט די זכיה מיטצוהאלטן די עבודת‬ ‫הלכה למעשה;‬ ‫הקודש פון מרן רביה"ק זיעוכי"א‪ ,‬וואס ווי באקאנט פלעגט דער‬ ‫מיטהאלטן‬ ‫הייליגער רבי כמעט נישט עסן און נישט שלאפן‪ ,‬זיין גאנצע עבודה‬ ‫מה נעשה‬ ‫איז געווען למעלה מהשגת אנוש‪ .‬מיט די פשוט'ע שכל האט מען‬ ‫ו ה נ ש מ ע‬ ‫עס נישט געקענט פארשטיין‪ ,‬וויאזוי א בשר ודם קען אזוי אנגיין‬ ‫ברכת מזלא טבא‬ ‫בצל הקודש;‬ ‫אן צו עסן און שלאפן‪ ,‬און נאך אלעס מיט אזא שמחה של מצוה‬ ‫וגדיא יאה‬ ‫מודעות און‬ ‫בשמחה רבה ואותות כבוד והוקרה הננו מברכים ברכת מזלא טבא‬ ‫וחיות דקדושה‪.‬‬ ‫וגדיא יאה אל מול פני האי גברא יקירא‪ ,‬ירא ושלם איש תבונות ורב‬ ‫המעש‪ ,‬מקים עולה של תורה ולומדי' בלבו בוער אהבת התורה‪ ,‬מוקיר‬ ‫א‬ ‫שמחות‪.‬‬ ‫רבנן ותלמידיהון ואיהו גופי' צורבא מרבנן שלמ"ה שמו ושלימה‬ ‫משנתו‪ ,‬רודף צדקה וחסד בכל לבו נפשו ומאודו וה' נתן חכמה לשלמ"ה‬ ‫יעצט‪ ,‬במשך דעם פארלאפענעם חודש‪ ,‬האט מען געזען די‬ ‫שזכה ליקר וגדולה להרים ולהגביר קרן התורה בקהלותינו הקדושות די‬ ‫הרה"ג‬ ‫ריכטיגע כרכא‬ ‫בכל אתר ואתר‪ ,‬אשרי שלו ככה להגדיל תורה ולהאדירה‬ ‫המשכה צו די הייליגע עבודה‪ .‬ווען אפילו פאר'ן אלגעמיינעם ציבור‬ ‫אב"ד ק‪‬וזש‬ ‫ביה‪,‬‬ ‫דכולא‬ ‫איז געווען זייער ווייניג צייט צו עסן און שלאפן‪ ,‬דער גאנצער טאג‬ ‫שליט"א‬ ‫אזוי‬ ‫אלעס‬ ‫און‬ ‫האט זיך געדרייט ארום די תפילות און שולחנות הטהורות‪ ,‬דער‬ ‫פטרון חבורתינו "מזון הנפש"‬ ‫לרגל השמחה השורה במעונו‬ ‫שיין און ברייט‬ ‫קערפער האט גאנץ ווייניג באקומען‪ .‬אבער דער חידוש איז געווען‬ ‫בהולדת נכדו למז"ט‬ ‫אצל חתנו הרב אביגדור ראטטענבערג שליט"א‬ ‫צוגעשטעלט‪,‬‬ ‫וויאזוי רבינו שליט"א איז אנגעגאנגען מיט די עבודת הקודש‪,‬‬ ‫כה לחי!‬ ‫זכות התורה הקדושה‪ ,‬וזכות הלומדים והנבחנים מסכת אחר מסכת‪,‬‬ ‫בודאי יגן ויעמוד למע"כ הרב אב"ד קלוזש שליט"א שיתברך בברכת‬ ‫אריינלייגנדיג העכערע כוחות‪ ,‬טראץ וואס די עבודת הקודש‬ ‫התורה‪ ,‬בכל הברכות האמורות בתורה וסגולותי'‪ ,‬רב תענוג ונחת דקדושה‬ ‫ממנה ומכל יוצ"ח‪ ,‬ותזכו לאורך ימים בימינה ובשמאלה עושר וכבוד‪ ,‬עץ‬ ‫חיים היא למחזיקים בה ותומכי' מאושר‪ ,‬בני סמוכי חיי אריכא ומזוני‬ ‫רויחא‪ ,‬עדי נזכה כולנו יחד לקבל פני משיח בן דוד ומלכינו בראשינו‬ ‫במהרה בימינו אמן‪.‬‬ ‫פיל‬ ‫מיט‬ ‫דורכאויס דעם תשרי לאזט איבער גאר ווייניג צייט צו עסן און‬ ‫המברכים לעומתו‬ ‫הנהלת "מזון הנפש"‬ ‫דאנק‬ ‫שלאפן‪ ,‬ווען עס איז איין לאנגע קייט פון תפילות‪ ,‬דרשות‪ ,‬טישן‪,‬‬ ‫י‪ .‬ב‪.‬‬ ‫און מעמדי קודש‪ .‬האט זיך אבער נישט דערקענט קיין שום חילוק‪,‬‬ ‫אנטווערפען‬ ‫נאר אדרבה 'וקוי ה' יחליפו כח'‪ ,‬אנצוגיין מיט פרישע כוחות און‬ ‫הכ‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫נייעס‪ ,‬באריכטן‪ ,‬און‬ ‫במקהלות‬ ‫אנטוויקלונגען‪ ,‬אינערהאלב‬ ‫קהילותינו‬ ‫הקדושים‬ ‫צווישן מקהלת אנשי‬ ‫שלומינו ברחבי תבל‬ ‫שמחות בבית צדיקים‪:‬‬ ‫אנשי שלומינו גרייטן זיך מיט‬ ‫גרויס התרגשות צו די געהויבענע‬ ‫שמחות החתונות וואס וועלן‬ ‫פארקומען בחצרות קדשינו‬ ‫דורכאויס די קומענדיגע ווינטער‬ ‫חדשים‬ ‫צדיקים‪.‬‬ ‫בית צדיקים יעמוד‪ :‬גרויס ענטוזיאזם הערשט אין‬ ‫בעפארברייטונג צו די געהויבענע שמחות כפולה ומכופלת בבית‬ ‫יום ה' פרשת וישלח‪ ,‬י"ז כסלו הבעל"ט‪:‬‬ ‫צדיקים‪ ,‬ווען עס וועלן געפראוועט ווערן ברוב פאר והדר ‪3‬‬ ‫עס וועט גיין אונטער'ן חופה הכלה בת הגה"צ רבי יחיאל מיכל‬ ‫דערהויבענע חתונות בחצרות קדשינו‪ ,‬ווי עס וועלן גיין אונטער‬ ‫ישעי' מאסקאוויטש שליט"א חדב"ן‪ ,‬עב"ג החתן פרי עץ חיים הרב‬ ‫די חופה נדכי כ"ר מקן רבינו עט"ר שליט"א במשך די קומענדיגע‬ ‫נחמן שליט"א‪ ,‬בן הגה"צ רבי מרדכי כהנא שליט"א‪ ,‬בן אדמו"ר‬ ‫ווינטער חדשים‪ ,‬בהתאסף ראשי עם יחד שבטי ישראל‬ ‫מספינקא בני ברק שליט"א וחתן אדמו"ר מנצח מנחם ספינקא‬ ‫מאנסי‪.‬‬ ‫זמני החתונות זענען ווי‬ ‫די געהויבענע שמחת החתונה וועט פארקומען באתרא דמר אין‬ ‫קרית מלך רב קרית טאהש המעטירה‪ ,‬ווי די גאנצע שטעטל וועט‬ ‫פאלגענד‪:‬‬ ‫ווערן איינגעהילט אין א שמחה'דיגע שטימונג‪ ,‬און זיך מיטפרייען‬ ‫בשמחת רבינו‪ .‬עס ווערן ערווארטעט א גרויסע ציבור אנשי שלומינו‬ ‫יום א' פרשת ויצא‪ ,‬ו' כסלו הבעל"ט‪:‬‬ ‫פון ניו יארק וועלכע וועלן קומען צו פארן מיטהאלטן די דערהויבענע‬ ‫עס וועט גיין אונטער'ן חופה הכלה החשובה בת הגה"צ אב"ד‬ ‫שמחת החתונה‪ ,‬און די עסקנים טוען אין יעצטיגע טעג מסדר זיין‬ ‫קהילתינו מאנסי שליט"א‪ ,‬עב"ג החתן פרי עץ חיים בנן של קדושים‬ ‫אלע טעכנישע חלקים‪ ,‬אז די געהויבענע שמחה זאל געקרוינט ווערן‬ ‫הרב מנשה שליט"א‪ ,‬בן אב"ד זכרון אלימלך ספינקא שליט"א‪ ,‬די‬ ‫מיט גרויס הצלחה און סייעתא דשמיא‪.‬‬ ‫דערהויבענע חתונה וועט פארקומען פאר די מענער אין עטרת חי'‬ ‫שרה זאלן‪ ,‬און פאר די פרויען אין די עטרת גינענדל זאלן אין שטאט‬ ‫יום ד' פרשת בא‪ ,‬ו' שבט הבעל"ט‪:‬‬ ‫מאנסי יע"א‪.‬‬ ‫עס וועט גיין אונטער'ן חופה החתן פרי עץ חיים הרב אהרן ארי'‬ ‫אין די יעצטיגע טעג טוען די עסקנים פון די ועד החתונה‬ ‫גינזבערג שליט"א‪ ,‬ממצוייני תלמידי ישיבתינו הק' אור החיים‪ ,‬בן‬ ‫אריינליגן גרויסע כוחות אויסצושטעלן אלע לאגיסטישע חלקים פון‬ ‫הגה"צ רבי מרדכי אברהם גינזבערג שליט"א חדב"ן‪ ,‬עב"ג הכלה בת‬ ‫די חתונה‪ ,‬די מקום ואופן מעמד הקבלת פנים און די מעמד החופה‪,‬‬ ‫האדמו"ר מדעעש בארא פארק שליט"א‪ ,‬חתן אדמו"ר מדעעש בני‬ ‫און אזוי ווייטער די גאנצע חתונה‪ ,‬אז אלעס זאל געקרוינט ווען מיט‬ ‫ברק שליט"א‪.‬‬ ‫די גרעסטע כבוד און פראכט ווי עס פאסט פאר אזא שמחת בית‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫וכ‬ ‫ימי השמחה הממשמשים ובאים‪ .‬די "שמחה תליתאי" איז דאס‬ ‫די געהויבענע שמחת החתונה וועט פארקומען אין די עטרת‬ ‫געשפרעך פונעם טאג ביים "עם תליתאי" אנשי שלומינו‪ ,‬וועלכע‬ ‫גאלדא זאל אין שטאט בארא פארק‪ ,‬ווי אנשי שלומינו וועלן‬ ‫גרייטן זיך מיט פרייד אויף די די עידן חדותא בהיכלא דמלכא‪ ,‬וואס‬ ‫נאכאמאל האבן די געהויבענע זכי' אז כ"ק מרן רבינו שליט"א וועט‬ ‫טוט דינען אלס א צינור השפעה פאר חסידים פון אומעטום‪ ,‬וועלכע‬ ‫זיך אויפהאלטן אין שטאט‪ ,‬און מען וועט ווידעראמאל זוכה זיין‬ ‫טוען זיך מיטפרייען מיט די שמחות בבית צדיקים; אין די מוראדיגע‬ ‫מיטצוהאלטן א געהויבענע חתונה בחצרות קדשינו‪.‬‬ ‫עת רצון‪ ,‬ומשמחה זו ישפע שפע רב‪.‬‬ ‫עסקנים און אישי הציבור געפינען זיך שוין אין פולן שוואנג‬ ‫והחוט המשולש לא במהרה ינתק‪.‬‬ ‫מיט די נויטיגע שריט און ערשטע צוגרייטונגען צו די פייערליכע‬ ‫דיק‪:‬‬ ‫ש ָע ִר י ם ְו יָ בֹ א ּג ֹו י ַצ ִ ּ‬ ‫פ ְת ח ּו ְ ׁ‬ ‫ִּ‬ ‫מוצלח'דיגע פתיחת זמן החורף‬ ‫געעפנט מיט גרויס הצלחה אין‬ ‫אלע תורה צענטערן פון קהילתנו‬ ‫הקדושה‬ ‫אזוי אויך אין די ישיבות קטנות האט זיך דער נייער זמן ב"ה‬ ‫גרויס התחדשות זעט זיך אן אין אלע תורה צענטערן דקהילתנו‬ ‫אנגעהויבן מיט א זעלטענע פרישקייט און התעלות‪ ,‬מיט פרישע‬ ‫הקדושה צום אנהויב פונעם פרישן ווינטער זמן‪ ,‬מיט א שטארקן‬ ‫חברותות און לימודים‪.‬‬ ‫פלייס און חיות דקדושה‪ ,‬בעיקר אין די מבצרי הישיבות וואו מען‬ ‫האט נארוואס אנגעהויבן א נייעם זמן‪ .‬אין די ישיבות גדולות וקטנות‬ ‫אין חסידות כתחילתה‬ ‫זענען די בחורים דעם פארלאפענעם ראש חודש חשון געקומען‬ ‫צוגעגרייט מיט פרישע כוחות צום נייעם זמן הלימודים‪ ,‬און זיך גלייך‬ ‫אריינגעווארפן בהוויות דאביי ורבא מיט א קול גדול ולא יסף‪ ,‬מיט‬ ‫חשק און פלייס‪ .‬ואין בו אלא חידושו‪:‬‬ ‫ישיבה גדולה אור החיים‪:‬‬ ‫דער זמן האט זיך נארוואס אנגעהויבן מיט א פרישקייט‪ ,‬דעם‬ ‫פארלאפענעם מאטאג ראש חודש חשון נאכמיטאג‪ ,‬ווען צום נייעם‬ ‫זמן איז אריינגעקומען לערנען בישיבה של רבי א העכערע צאל‬ ‫תלמידים כ"י ווי ערווארטעט‪ ,‬וואס הייבט די באגייסטערונג ביי די‬ ‫בחורים וועלכע קוקן ארויס אויף א שטארקן זמן בס"ד‪.‬‬ ‫עקסטער קוקן די תלמידים ארויס צום פרייליכען מאמענט‪ ,‬ווען‬ ‫בקרוב ממש וועט מען זיך אריבערצוען צום נייעם הערליכן היכל‬ ‫הישיבה‪ ,‬וואס האלט אצינד ביי די לעצטע שטאפלען פון איבערבויען‪,‬‬ ‫און דאס וועט אוודאי שטארק צוגעבן צו די הרחבת הדעת פון די‬ ‫תלמידים‪ ,‬נאכדעם וואס די צר לי המקום שרייט זיך ארויס פון אלע‬ ‫ווינקלן אינעם ביז יעצטיגן אזוי‪-‬געריפענע קליינע היכל הישיבה‪.‬‬ ‫ישיבה גדולה תורת משולם פייש‬ ‫‪ -‬ניו יארק‪:‬‬ ‫שערי הישיבה האבן זיך געעפנט דעם פארלאפענעם זונטאג‬ ‫מיט א נייע כיתה פון פרישע תלמידים‪ ,‬וועלכע האבן אנגעהויבן‬ ‫דעם זמן מיט באגייסטערונג און עליות מעלות רמות‪ .‬ספעציעל‬ ‫שטארצט ארויס דער פרישער שיעור ב' צום נייעם זמן‪ ,‬וואס‬ ‫וואקסט ברוך השם בכמות ובאיכות‪.‬‬ ‫זכ‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫באריכטן און‬ ‫אנטוויקלונגען פון די‬ ‫‪ 4‬תורה‬ ‫פעסטונגען‬ ‫ישיבה גדולה אור החיים טאהש‬ ‫ישיבה גדולה תורת משולם פייש טאהש ‪-‬ניו יארק‬ ‫ישיבה קטנה אור החיים טאהש‬ ‫ישיבה קטנה תפארת משולם פייש טאהש ‪-‬ניו יארק‬ ‫ישיבה של רבי‬ ‫נייעס‪ ,‬באריכטן‪ ,‬און‬ ‫לאור‬ ‫באור החיים‬ ‫אנטוויקלונגען אינערהאלב‬ ‫ישיבה גדולה‬ ‫אור החיים‬ ‫קרית טאהש יע"א‬ ‫פתיחת הזמן בהיכל הישיבה‪:‬‬ ‫קול תורה דינערט אפ בין כותלי הישיבה‬ ‫מבוקר עד הערב‬ ‫וועלכע איז געקומען לערנען אין ישיבה‪ ,‬בצל קדשו פון כ״ק מרן‬ ‫און א געהויבענע רוחניות'דיגע שטימונג האט זיך דעם מאנטאג‬ ‫רבינו שליט״א‪ .‬און ארויסגעברענגט אז א בחור וואס לערנט אין‬ ‫נח ב' דר"ח חשון העעל"ט אנגעהויבן דעם נייעם זמן החורף תשפ"ז‬ ‫אזא מקום תורה‪ ,‬דארף זיך פירן מיט א געוואלדיגע ערנסטקייט‬ ‫בשעטו"מ‪ ,‬בין כותלי הישיבה‪ ,‬ווי די תלמידי הישיבה ‪ -‬החדשים‬ ‫און זיך צושטעלן צו די הייליגן וועגן וואס רבינו הקדוש זי"י מייסד‬ ‫וגם ישינים ‪ -‬האבן זיך אריינגעווארפן באהלה של תורה‪ ,‬ללמוד‬ ‫הישיבה האט אונז געלערנט און פארלאנגט פון די תלמידים‪.‬‬ ‫וללמד לשמור ולעשות ולקיים‪.‬‬ ‫דער מנהל האט ארומגערעדט איבער די וויכטיגקייט פון די‬ ‫איינאיינעם מיט די יעצטיגע פתיחת הזמן זענען די ספסלי ביהמ"ד‬ ‫סדרי הלימוד און עבודת התפילה‪ ,‬און דערמאנט אז דער יסוד‬ ‫נתרבה געווארן אויף א גאר שטארקע פארנעם‪ ,‬און עס דערקענט‬ ‫פון א בן ישיבה איז צו לערנען מיט א התמדה‪ ,‬און יראת שמים‪,‬‬ ‫זיך פון אלע ווינקלען די ענגקייט אינעם ביז יעצטיגן היכל הישיבה‪,‬‬ ‫און שטענדיגע געדענקן דעם דרך ארץ קדמה לתורה‪ .‬אויך האט‬ ‫און האפענטליך בקרוב ממש וועט מען זיך אריבערצוען צום נייעם‬ ‫ער מדגיש געווען די וויכטיגקייט פון אויפשטיין פרי און זיך‬ ‫איבערגעפרישטן היכל הישיבה‪ ,‬וועלכע האלט שוין בס"ד ביי די‬ ‫אריינצולייגן אין די סדרי הישיבה מי'ן גאנצן כח און מוח‪ ,‬כדי‬ ‫לעצטע שטאפלען צו ווערן פארענדיגט כלול בהדרו‪ ,‬ווי עס פאסט‬ ‫אויסצונוצן די טייערע יארן אין ישיבה אויף דעם בעסטן אופן‪.‬‬ ‫זיך פאר א מקום תורה‪.‬‬ ‫דערנאך האט דער מנהל אויסגעשמועסט די תקנות הישיבה‪ ,‬און‬ ‫קלאר געשטעלט די סדרים און די הנהגה וואס ווערט פארלאנגט‬ ‫דער קול התורה דינערט אפ צווישן די ישיבה ווענט‪ ,‬און די‬ ‫פון יעדן תלמיד‪.‬‬ ‫ווארימע תפילות וועלכע זענען א שם דבר אלס א פלאמעדיגע‬ ‫טאהש'ע דאווענען זענען בוקע רקיעים‪ .‬אלע באדערפענישן פאר‬ ‫*‬ ‫די תלמידי הישיבה זענען צוגעשטעלט אויפן בעסטען פארנעם‪,‬‬ ‫די הערליכע רחבות'דיגע דארמיטארי צימערן‪ ,‬א‪.‬א‪.‬וו‪ .‬מיט דער‬ ‫אזוי אויך האט דער חשוב'ער משפיע הישיבה הרה"ג רבי‬ ‫האפענונג אז עס זאל ווייטער גיין מחיל אל חיל‪.‬‬ ‫אלימלך סג"ל לאווען שליט"א שוין אנגעהויבן אויפטרעטן מיט‬ ‫זיינע וועכנטליכע שמועסן‪ .‬אין די שמועסן גיבט דער משפיע‬ ‫שליט"א איבער טללי חיזוק און ידיעות נפלאות‪ ,‬וועלכע ער האט‬ ‫*‬ ‫מקבל געווען מבית מדרשו של רבי‪ ,‬און מספרי החסידות‪ ,‬און איז‬ ‫דעם צווייטן טאג אין זמן האט דער חשוב'ע מנהל שליט״א‬ ‫מחזק די תלמידי הישיבה צו שטייגן אין תורה‪ ,‬תפילה‪ ,‬יראת שמים‬ ‫אויפגעטרעטן מיט'ן דרשת פתיחת הזמן‪ ,‬אין וועלכער ער האט‬ ‫און מידות טובות‪.‬‬ ‫ארויסגעברענגט די גרויסע אחריות וואס ליגט אויף יעדן בחור‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫חכ‬ ‫מהנעשה והנשמע‬ ‫בביתו נאוה קודש‬ ‫של כ"ק מרן רבינו‬ ‫עט"ר שליט"א‬ ‫בצל הקודש‬ ‫פיש שליט"א פון וומסב"ג‪ ,‬נכד רביה"ק זי"ע‪.‬‬ ‫ליל א' דיו"ט סוכות‬ ‫די עליות האבן עולה געווען‪ :‬כהן מו"ה חיים אלי' צבי פריעד הי"ו‬ ‫מנחה ערב יום טוב איז צוגעגאנגען צום עמוד כ"ק אדמו"ר‬ ‫פון מאנטריאל‪ ,‬לוי מוה"ר ישראל חיים סג"ל קרויס הי"ו‪ ,‬שלישי הרב‬ ‫מספינקא שליט"א‪ .‬דער רבי איז צו געגאנגען צו מעריב‪ ,‬נאך מעריב‬ ‫משה גינזבערג שליט"א פון וומסב"ג נכד רבינו שליט"א‪ ,‬דער רבי‬ ‫איז דער עולם אריבער וואונטשן 'א גוט יום טוב'‪.‬‬ ‫האט געגעבן די נאמען לבתו הנולד לו למזל טוב‪ ,‬רביעי מו"ה חיים‬ ‫זאב געלב הי"ו דער רבי האט געגעבן די נאמען לבתו הנולד לו למזל‬ ‫דערנאך האט דער רבי באזיכט ביי אלמנת הרה"ח ר' אלי'‬ ‫טוב‪ ,‬חמישי מוה"ר יעקב שאול הערשקאוויטש הי"ו‪ ,‬ששי הרה"ח ר'‬ ‫שפיטצער ז"ל אין שטוב‪ ,‬און אנגעוואונטשן ברכת קדשו‪.‬‬ ‫נתן פייטל פאשקעס הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬שביעי הרב יחיאל יצחק‬ ‫שפעטער איז דער רבי אריינגעקומען צום שלחן הטהור אינעם‬ ‫שפיטצער שליט"א פון קרית יואל‪ ,‬אחרון מו"ה מרדכי ארגעל הי"ו‪.‬‬ ‫היכל הסוכה בביתו נאוה קודש‪ ,‬דער רבי האט געלאדענט די‬ ‫פאר מפטיר האט דער רבי געמאכט די מי שברך לחולי ישראל‪,‬‬ ‫אושפיזין‪ ,‬מיט הגבהת הכוס צו קידוש איז מכובד געווארן הרה"ח ר'‬ ‫און מפטיר האט עולה געווען הרה"ח ר' צבי זאב בערגער הי"ו‪.‬‬ ‫שמואל גרשון גראד הי"ו פון לאנדאן‪.‬‬ ‫צו מוסף איז צוגעגאנגען אדמו"ר מ'זוטשקא קאראקאס שליט"א‪,‬‬ ‫במשכ'ן טיש האט מען געזינגן די זמירות שבת שחל ביו"ט‪ ,‬דער‬ ‫און פארן דוכ'ענען האט דער רבי אפגעגאסן גיסו הגדול כ"ק אדמו"ר‬ ‫רבי האט געטיילט שיריים פון אלע מאכלים‪ ,‬אזוי אויך האבן די‬ ‫מ'ספינקא שליט"א‪ ,‬און הרה"צ רבי יואל יחיאל קאהן שליט"א חדב"ן‪,‬‬ ‫בעלי האושפיזין געברענגט קוגלען כנהוג‪ ,‬פון וואס דער רבי האט‬ ‫און הרה"צ רבי נחמן כהנא שליט"א חדב"ן‪.‬‬ ‫געטיילט שיריים‪.‬‬ ‫פתיחה צו אנעים זמירות הרה"ח ר' חיים אלעזר גערטנער הי"ו‬ ‫צווישן די זמירות און כיבודים זענען מכובד געווארן‪ :‬אב"ד קלוזש‬ ‫פון מאנסי‪.‬‬ ‫שליט"א‪ ,‬הרבני הנגיד ר' נתן פייטל פאשקעס הי"ו פון מאנטריאל‪,‬‬ ‫מוה"ר יחזקאל ווייס הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬מוה"ר הערשל גאלדבערגער‬ ‫*‬ ‫הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬הרה"ח ר' יהוסף יואל סג"ל קרויס הי"ו פון‬ ‫מאנטריאל‪ ,‬מוה"ר נפתלי צבי ברוך לאנדאוי הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬מוה"ר‬ ‫דערנאך איז פארגעקומען די קידוש פון די אור אייניקל פון רבינו‬ ‫יצחק שלמה בראדי הי"ו פון מאנסי‪ ,‬מוה"ר ישראל זאב סג"ל שווארץ‬ ‫שליט"א בהיכל הסוכה הגדולה‪ .‬מיט הגבהת הכוס צו קידוש איז‬ ‫הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬הרה"ג ר' אלכסנדר בלויא שליט"א פון מאנטריאל‪,‬‬ ‫מכובד געווארן דער זיידע הגה"צ רבי מרדכי אברהם גינזבערג‬ ‫מו"ה יעקב שאול הערשקאוויטש הי"ו‪.‬‬ ‫שליט"א חדב"ן‪ ,‬דער רבי האט געטיילט שיריים פון די פערפעל פאר‬ ‫כל הקהל הקודש‪.‬‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ג ר' אברהם‬ ‫שלמה פאפלאנאש שליט"א‪ ,‬שיר המעלות הב' שמחה גאלדבערגער‬ ‫מען האט געזינגן פאסיגע ניגונים‪ ,‬און דער ציבור איז אריבער‬ ‫ני"ו פון מאנטריאל‪.‬‬ ‫דעם רבי'ן וואונטשן מזל טוב‪.‬‬ ‫נאכן בענטשן איז פארגעקומען די שלום זכור פון בן מוה"ר‬ ‫*‬ ‫יעקב שאול הערשקאוויטש הי"ו‪ ,‬דער רבי האט טועם געווען פון‬ ‫די בונדלעך‪ ,‬און געטיילט שיריים פארן בעל שמחה ומשפחתו און‬ ‫שפעטער ביים שלחן הטהור איז מכובד געווארן מיט הגבהת‬ ‫אנגעוואונטשן ברכת קדשו‪.‬‬ ‫הכוס צו קידוש מוה"ר יחיאל אלתר גוטמאן הי"ו פון מאנסי‪.‬‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"צ רבי אברהם‬ ‫יום א' דיו"ט סוכות‬ ‫יודא סג"ל שליט"א‪ .‬שיר המעלות הב' ישראל מענדל וויינשטיין ני"ו‬ ‫די ערשטע טאג יו"ט האט געדאווענט פסוקי דזמרה פארן עמוד‬ ‫פון קרית יואל‪.‬‬ ‫הרה"ח ר' שמואל גרשון גראד הי"ו פון לאנדאן‪ ,‬צו שחרית איז‬ ‫מען האט צוטיילט די סעודה‪ ,‬און געדאווענט מנחה‪ ,‬צום עמוד‬ ‫צוגעגאנגען הרה"ח ר' צבי זאב בערגער הי"ו‪.‬‬ ‫איז צוגעגאנגען הרה"ח ר' דוד יודא לאנדאוי הי"ו פון מאנסי‪ .‬די‬ ‫דער רבי האט פארגעדאווענט הלל ביידע טעג יום טוב מיט גרויס‬ ‫עליות האבן עולה געווען כהן הרב אברהם יצחק קאהן שליט"א נכד‬ ‫התעוררות‪ .‬פתיחת הארון לאמירת הושענות איז מכובד געווארן‬ ‫רבינו שליט"א ומלמד בתלמוד תורה עבודת משולם פייש מאנסי‪,‬‬ ‫הרה"ג ר' משה מאירוביץ שליט"א‪.‬‬ ‫לוי הרה"צ רבי שמואל פריעדמאן שליט"א חדב"ן‪ ,‬שלישי מוה"ר‬ ‫ביים ליינען האט געטראגן די צווייטע ס"ת צום בימה הרב שמעון‬ ‫טכ‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫האט דער רבי געמאכט די מי שברך לחולי ישראל‪ ,‬מפטיר האט‬ ‫יצחק שלמה בראדי הי"ו פון מאנסי‪ .‬הגבה הגה"צ אב"ד קהלתינו הק'‬ ‫עולה געווען הרה"ג ר' אלכסנדר בלויא שליט"א‪ .‬הגבה אויפן צווייטן‬ ‫מאנסי שליט"א‪ ,‬גלילה מו"ה יוסף שאול אמסעל הי"ו פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫ספר תורה מוה"ר חיים משה מאיר סג"ל קרויס הי"ו פון מאנטריאל‪.‬‬ ‫מוסף האט געדאווענט כ"ק אדמו"ר מ'ספינקא שליט"א‪ .‬פאר'ן‬ ‫*‬ ‫דוכ'נען האט דער רבי אפגעגאסן חתנו הרה"צ רבי נחמן כהנא‬ ‫ביי סעודה שלישית איז מכובד געווארן מיט קידוש הרה"ח ר'‬ ‫שליט"א חדב"ן‪.‬‬ ‫חיים יחזקאל שרגא לאנדאוי הי"ו פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫פתיחה צו אנעים זמירות מוה"ר ישראל זאב סג"ל שווארץ הי"ו‬ ‫מען האט געזינגן די זמירות סעודה שלישית שחל ביו"ט‪ .‬צווישן‬ ‫פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫אנדערע זענען מכובד געווארן מוה"ר אברהם יושע העשיל פאללמאן‬ ‫*‬ ‫הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬מוה"ר אברהם מרדכי זילבער הי"ו‪ ,‬מוה"ר‬ ‫אברהם חיים גראד הי"ו פון לאנדאן‪.‬‬ ‫מיט הגבהת הכוס צו קידוש איז מכובד געווארן הרה"ח ר' משה‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ג ר' אלכסנדר‬ ‫שמעון פעלבערבוים הי"ו פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫בלויא שליט"א‪ ,‬מרבני בית מדרשינו מאנטריאל‪.‬‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' מרדכי‬ ‫מאיר לאנדאוי הי"ו פון וומסב"ג‪ .‬שיר המעלות הב' אלימלך בה"ר‬ ‫ליל ב' דיו"ט סוכות‬ ‫יצחק אייזיק פיש ני"ו נכד רביה"ק זי"ע ותלמיד ישיבה גדולה‪.‬‬ ‫ליל ב' דיו"ט איז צוגעגאנגען צו תפילת מעריב כ"ק אדמו"ר‬ ‫צו מנחה איז צוגעגאנגען הרה"ג ר' איסר נפתלי מערמעלשטיין‬ ‫מ'ספינקא שליט"א‪ .‬נאך מעריב איז דער רבי ארויף אויפן ארון‬ ‫שליט"א‪ ,‬מעריב ליל מוציו"ט מוה"ר מרדכי ווידער הי"ו מגבאי‬ ‫הקדוש‪ ,‬און געוואונטשען א גוט יום טוב פאר כל הקהל הקודש‪.‬‬ ‫ביהמ"ד הגדול‪.‬‬ ‫ביים שלה"ט האט דער רבי אנגעהויבן מיט למנצח‪ ,‬די סדר‬ ‫דערנאך האט דער רבי געמאכט הבדלה בסוכה הפרטי בביתו‬ ‫האושפיזין כנהוג‪ .‬מיט הגבהת הכוס צו קידוש איז מכובד געווארן‬ ‫נאוה קודש‪.‬‬ ‫הרה"ח ר' מרדכי מאיר לאנדאוי הי"ו פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫במשכ'ן טיש האט דער רבי פארטיילט שיריים פון אלע מאכלים‪,‬‬ ‫ליל א' דחוה"מ‬ ‫און פון די קוגלען פון די אושפיזין‪ ,‬מען האט געזינגן די ‪ 15‬שיר‬ ‫דער רבי האט אויפגענומען קבלת קהל לברך ולהתברך בחדר‬ ‫המעלות און לדוד ה' אורי‪ ,‬וועלכע זענען צוטיילט געווארן צווישן‬ ‫הפרטי בבנין הישיבה‪.‬‬ ‫די חשובי העדה ואורחים החשובים‪ .‬צווישן די כיבודים איז מכובד‬ ‫געווארן הרה"ח ר' לייב גוטמאן הי"ו פון בארא פארק‪.‬‬ ‫דער שלחן הטהור לכבוד אושפיזא דיעקב בהיכל הסוכה הגדולה‪,‬‬ ‫איז פארריבער גאר דערהויבן‪ ,‬עס איז סערווירט געווארן א ברייטע‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' פנחס‬ ‫סעודה‪ ,‬און די מקהלת המנגנים דחצרות קדשינו האבן אנגעפירט‬ ‫ארי' גרינוואלד הי"ו‪ ,‬שיר המעלות הב' לוי יצחק ב"ר יואל סג"ל‬ ‫מיט פאסיגע ניגונים‪ ,‬עס האבן זיך אנגעזעהן א פרישע עולם געסט‬ ‫שווארץ הי"ו פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫פון מאנטריאל‪.‬‬ ‫דער רבי האט געצינדן ליכט‪ ,‬איינגעלאדענט די אושפיזין‪ ,‬זיך‬ ‫יום ב' דיו"ט סוכות‬ ‫געוואשן צום סעודה און געטיילט שיריים פון אלע מאכלים‪ ,‬און‬ ‫תיכף אינדערפרי‪ ,‬האט דער רבי מקיים געווען די מצות ד' מינים‬ ‫משמיע געווען דב"ק‪.‬‬ ‫און די עבודת הנענועים אינעם סוכה הפרטי‪ ,‬דער רבי האט געמאכט‬ ‫מיט די ‪ 15‬שיר המעלות זענען מכובד געווארן‪ ,‬די בעלי אושפוזין‬ ‫די ברכה אויף א יאנאווא אתרוג‪ ,‬און דערנאך ממשיך געווען בעבודת‬ ‫נכבדי העם ואורחים החשובים‪ ,‬צווישן אנדערע‪ :‬כ"ק אדמו"ר‬ ‫הקודש א לענגערע צייט אויך מיט אתרוגי מאראקא און ארץ ישראל‪.‬‬ ‫מ'ספינקא שליט"א‪ ,‬אדמו"ר מ'זוטשקא קאראקאס שליט"א‪ ,‬אדמו"ר‬ ‫פסוקי דזמרה האט געדאווענט פארן עמוד מוה"ר אהרן מיכאל‬ ‫מ'טריסק שליט"א‪ ,‬הרה"ג ר' יעקב יוסף וואזנער שליט"א דומ"ץ‬ ‫גבריאל סג"ל קרויס הי"ו‪ ,‬צו שחרית איז צוגעגאנגען מוה"ר יעקב‬ ‫סקווירא‪ ,‬הרה"צ רבי יעקב סג"ל שליט"א בן רבינו שליט"א‪ ,‬אב"ד‬ ‫אליעזר מערמעלשטיין הי"ו‪.‬‬ ‫קלוזש שליט"א‪ ,‬הרב יעקב פאגעל שליט"א‪ ,‬מוה"ר יעקב אליעזר‬ ‫מערמעלשטיין הי"ו‪ ,‬מוה"ר שמואל יעקב פעלבערבוים הי"ו‪ ,‬מו"ה‬ ‫די פייערדיגע הלל און נענועים און הושענות האט אנגעווארעמט‬ ‫יעקב אלימלך קליין הי"ו‪ ,‬מו"ה יעקב יואל שיליץ הי"ו‪ ,‬מוה"ר יעקב‬ ‫יעדען'ס הארץ‪ ,‬בשעת די אמירת הושענות האט החתן שמשון בה"ר‬ ‫מאיער הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬מוה"ר שלום געשטעטנער הי"ו פון‬ ‫יצחק יודא משה גוטמאן ני"ו תלמיד ישיבה גדולה געהאלטן די ספר‬ ‫מאנטריאל‪ ,‬הרה"ח ר' חיים פנחס צוויבל הי"ו‪ ,‬הרה"ח ר' אפרים‬ ‫תורה אויפן בימה‪.‬‬ ‫פישל פעלבערבוים הי"ו‪ ,‬מוה"ר זיידא ישראל חיים סג"ל קרויס הי"ו‪.‬‬ ‫די צווייטע ספר תורה האט געטראגן צום בימה הרב חיים אלי'‬ ‫במשכ'ן טיש האט מען זיך אויפגעשטעלט טאנצן געהויבענע‬ ‫ראזענבערגער שליט"א פון וומסב"ג נכד רביה"ק זי"ע‪.‬‬ ‫ריקודין‪ ,‬דער רבי האט געטיילט שיריים פון די פילע אושפיזין קוגלען‬ ‫די עליות האבן עולה געווען‪ :‬כהן כ"ק אדמו"ר מ'ספינקא שליט"א‪,‬‬ ‫פאר כל הקהל הקודש‪.‬‬ ‫לוי הגאון הגדול הדומ"ץ שליט"א‪ ,‬שלישי מוה"ר יחזקאל ווייס הי"ו‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הגה"צ ראב"ד‬ ‫פון מאנטריאל‪ ,‬רביעי החתן חיים נחום ב"ר יואל מערמעלשטיין ני"ו‬ ‫סקווירא שליט"א‪ ,‬שיר המעלות הב' יעקב יוסף ב"ר ראובן מנחם‬ ‫תלמיד ישיבה גדולה‪ ,‬חמישי מוה"ר מרדכי ווידער הי"ו גבאי ביהמ"ד‬ ‫שווארץ ני"ו תלמיד ישיבה גדולה‪.‬‬ ‫הגדול‪ .‬הגבה הרה"ג ר' חיים ברוך יודא לייפער שליט"א‪ .‬פאר מפטיר‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫ל‬ ‫גרשון גראד הי"ו פון לאנדאן‪ ,‬רביעי הרה"ח ר' הערש לייב קרויס‬ ‫הי"ו‪ ,‬הגבה מו"ה פנחס קליין הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬גלילה מו"ה אהרן‬ ‫מאנטאג ‪ -‬א' דחוה"מ‬ ‫שמואל סג"ל שווארץ הי"ו פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫ביי תפלת שחרית בהיכל ביהמ"ד הגדול איז צוגעגאנגען צום‬ ‫עמוד מוה"ר יהוסף אלקנה סג"ל קרויס הי"ו‪ .‬דער רבי איז צוגעגאנגען‬ ‫צו מוסף איז צוגעגאנגען מוה"ר משה סג"ל ראטמאן הי"ו משב"ק‪.‬‬ ‫צו הלל און הושענות מיט גרויס התעוררות‪ .‬בשעת די הושענות האט‬ ‫פתיחה צו אנעים זמירות הרה"ח ר' נחמי' צבי סג"ל קרויס הי"ו פון‬ ‫החתן אלימלך ב"ר יואל אלחנן פאפלאנאש ני"ו געהאלטן די ספר‬ ‫וומסב"ג‪.‬‬ ‫תורה ביים בימה‪.‬‬ ‫*‬ ‫די עליות האבן עולה געווען כהן הרה"ח ר' חיים יחזקאל לאנדאוי‬ ‫הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬לוי הרה"ח ר' יעקב שמואל סג"ל קרויס הי"ו‪,‬‬ ‫ביים שלחן הטהור בהיכל הסוכה בביתו נאוה קודש איז מכובד‬ ‫שלישי הרה"ג ר' יונה פישער שליט"א מו"ץ‪ ,‬רביעי אדמו"ר מ'זוטשקא‬ ‫געווארן מיט די זמירות‪ ,‬אתה בחרתנו הרה"ג ר' יוסף מאיר זילבערמאן‬ ‫קאראקאס שליט"א‪ ,‬הגבה מו"ה יוסף צוויבל הי"ו פון קרית יואל‪,‬‬ ‫שליט"א פון מאנטריאל‪ ,‬אתה אחד הרה"ג ר' איסר פורסט שליט"א‬ ‫גלילה מו"ה יעקב דוב כהן הי"ו פון בארא פארק‪.‬‬ ‫פון מאנטריאל‪ ,‬ויתאיו כל מוה"ר חיים משה מאיר סג"ל קרויס הי"ו‬ ‫צו מוסף איז צוגעגאנגען מוה"ר יואל אלחנן פאפלאנאש הי"ו‬ ‫פון מאנטריאל‪.‬‬ ‫משב"ק‪.‬‬ ‫ברמה"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' ישראל‬ ‫הערש פעלבערבוים הי"ו פון מאנסי‪ ,‬שיר המעלות הב' שמואל‬ ‫אליקים בה"ר יעקב ישראל ברוך גוטמאן ני"ו תלמיד ישיבה גדולה‪.‬‬ ‫*‬ ‫דער רבי האט אויפגענומען די אורחים החשובים קבלת קהל‬ ‫*‬ ‫לברך ולהתברך בחדר הפרטי בבנין הישיבה‪.‬‬ ‫צו מנחה און מעריב איז צוגעגאנגען מו"ה יצחק אייזיק קרויס‬ ‫נאכן טיש האט זיך דער רבי משתתף געווען ביים ברית מילה פון‬ ‫הי"ו פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫בן מוה"ר זיידא ישראל חיים סג"ל קרויס הי"ו בביתו‪ ,‬דער רבי איז‬ ‫מכובד געווארן מיט סנדקאות און מכבד געווען דער זיידע הרה"ח‬ ‫ר' הערש לייב קרויס הי"ו‪ ,‬און דער רבי איז מכובד געווארן מיט‬ ‫*‬ ‫סנדק מעומד‪.‬‬ ‫ביים שלחן הטהור ליל אושפיזא דמשה בהיכל הסוכה הגדולה‪,‬‬ ‫האט דער רבי געצינדן ליכט‪ ,‬איינגעלאדענט די אושפיזין‪ ,‬זיך געוואשן‬ ‫נאך קדיש האט דער רבי געבענטשט די קינד און ווארעם‬ ‫צום סעודה און געטיילט שיריים פון אלע מאכלים‪ ,‬געוואונטשן‬ ‫אנגעוואונטשן די בעל שמחה און זיידע'ס ובני משפחה‪.‬‬ ‫לחיים און משמיע געווען דב"ק‪.‬‬ ‫*‬ ‫מיט די ‪ 15‬שיר המעלות זענען מכובד געווארן די בעלי‬ ‫אושפוזין נכבדי העם ואורחים החשובים‪ ,‬צווישן אנדערע‪ :‬הרה"צ‬ ‫נאכמיטאג האט דער רבי אויפגענומען קבלת קהל די אורחים‬ ‫רבי יצחק אייזיק פיש שליט"א‪ ,‬הרה"צ רבי משה סג"ל שליט"א בן‬ ‫החשובים לברך ולהתברך בחדר הפרטי בבנין הישיבה‪.‬‬ ‫רבינו שליט"א‪ ,‬מוה"ר יצחק אייזיק חסן הי"ו‪ ,‬מוה"ר יצחק אייזיק‬ ‫צו מנחה און מעריב איז צוגעגאנגען מו"ה בנימין גוטמאן הי"ו‪.‬‬ ‫מערמעלשטיין הי"ו‪ ,‬מוה"ר יצחק מאיר שווארץ הי"ו פון בארא‬ ‫פארק‪ ,‬הרה"ח ר' יעקב הערש אדלער הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬הרב משה‬ ‫*‬ ‫יואל שפירא שליט"א פון מאנטריאל‪ ,‬הרה"ח ר' משה סג"ל ראטמאן‬ ‫שליט"א‪ ,‬הרב בנציון מאנדל הי"ו‪ ,‬מוה"ר יעקב צבי ברוין הי"ו פון‬ ‫ביים שלחן הטהור בהיכל הסוכה הגדולה ליל אושפיזא דאהרן‪,‬‬ ‫מאנסי‪ ,‬הרה"ח ר' שלום יחיאל מיכל ארגעל הי"ו‪ ,‬הרה"ג ר' שמעון‬ ‫האט דער רבי געצינדן ליכט‪ ,‬איינגעלאדענט די אושפיזין‪ ,‬זיך געוואשן‬ ‫יחיאל ראטה שליט"א מנהל ישיבה גדולה אוה"ח‪ ,‬מוה"ר שמואל‬ ‫צום סעודה און געטיילט שיריים פון אלע מאכלים‪ ,‬געוואונטשן‬ ‫מאיר קרויס הי"ו‪ ,‬הרה"ח ר' אהרן פריעד הי"ו‪ ,‬מוה"ר מרדכי ווידער‬ ‫לחיים און משמיע געווען דב"ק‪.‬‬ ‫הי"ו‪.‬‬ ‫מיט די ‪ 15‬שיר המעלות זענען מכובד געווארן די בעלי אושפוזין‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' משה‬ ‫נכבדי העם ואורחים החשובים‪ ,‬צווישן אנדערע‪ :‬אב"ד באבוב‬ ‫שמעון פעלבערבוים הי"ו פון וומסב"ג‪ .‬שיר המעלות הב' אברהם דוד‬ ‫מאנטריאל שליט"א‪ ,‬אדמו"ר מ'קרעטשניף סיגוט שליט"א‪ ,‬הרה"צ‬ ‫צבי ב"ר יצחק שמעון אסטרייכער ני"ו תלמיד ישיבה גדולה‪.‬‬ ‫רבי מרדכי יודא פיש שליט"א נכד רביה"ק זי"ע‪ ,‬אב"ד זידיטשוב‬ ‫טאמס ריווער שליט"א‪ ,‬הרב שמעון ליגעטי שליט"א פון מאנטריאל‪,‬‬ ‫הרב יודא אליעזר צבי כהנא שליט"א פון וומסב"ג נכד רביה"ק‬ ‫דינסטאג – ב' דחוה"מ‬ ‫זי"ע‪ ,‬הרה"ח ר' אהרן קרויס הי"ו‪ ,‬מוה"ר יוסף שלום כרמל הי"ו פון‬ ‫ביי שחרית בהיכל ביהמ"ד הגדול איז צוגעגאנגען צום עמוד‬ ‫מאנטריאל‪ ,‬מוה"ר אהרן ברוך יודא ארגעל הי"ו‪ ,‬מוה"ר משה אהרן‬ ‫מוה"ר יהוסף אלקנה סג"ל קרויס הי"ו‪ .‬דער רבי איז צוגעגאנגען צו‬ ‫ניימאן הי"ו‪ ,‬מוה"ר מנחם מאיר פייג הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬מוה"ר‬ ‫הלל און הושענות מיט גרויס התעוררות‪ .‬בשעת די הושענות האט‬ ‫מיכאל יוסף בואדאנא הי"ו‪ ,‬הרה"ח ר' אלעזר עקיבא בינעטה הי"ו‬ ‫הב' יצחק ב"ר אביגדור וויינבערגער ני"ו פון וומסב"ג געהאלטן די‬ ‫פון מאנטריאל‪ ,‬הרה"ח מוה"ר לוי יצחק ליימזידער הי"ו פון וומסב"ג‪,‬‬ ‫ספר תורה ביים בימה‪.‬‬ ‫מוה"ר אברהם יצחק זוסמאן הי"ו‪.‬‬ ‫די עליות האבן עולה געווען כהן מוה"ר אביגדור וויינבערגער‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הגאון הגדול‬ ‫הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬לוי רבינו שליט"א‪ ,‬שלישי הרה"ח ר' שמואל‬ ‫אל‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫מיט די ‪ 15‬שיר המעלות זענען מכובד געווארן די בעלי אושפוזין‬ ‫הדומ"ץ שליט"א‪.‬‬ ‫נכבדי העם ואורחים החשובים‪ ,‬צווישן אנדערע‪ :‬הרה"ח ר' משה‬ ‫ישעי' ווערצבערגער הי"ו‪ ,‬הרה"ח ר' אברהם שניצלער הי"ו‪ ,‬הרה"ג ר'‬ ‫מתתי' יואל קאהן שליט"א ראה"כ דקהלתינו הק' מאנטריאל‪ ,‬הרה"ג‬ ‫מיטוואך – ג' דחוה"מ‬ ‫ר' יוסף משה אונסדארפער שליט"א פון מאנטריאל‪ ,‬הרה"ח ר' יעקב‬ ‫צו שחרית בהיכל ביהמ"ד הגדול איז צוגעגאנגען צום עמוד מוה"ר‬ ‫שלמה גרינוואלד הי"ו פון קרית יואל‪ ,‬הרה"ח ר' יעקב יוסף כהנא‬ ‫יחיאל אלתר גוטמאן הי"ו פון מאנסי‪ .‬דער רבי איז צוגעגאנגען צו‬ ‫הי"ו משב"ק‪ ,‬הרה"ח ר' מרדכי מאירוביץ הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬הרה"ג‬ ‫הלל און הושענות מיט גרויס התעוררות‪ .‬בשעת די הושענות האט‬ ‫ר' משה מאירוביץ שליט"א‪ ,‬הרה"ח ר' דניאל הלל פיליפסון הי"ו פון‬ ‫הב' ב"ר אלימלך ראזענצווייג ני"ו געהאלטן די ספר תורה ביים בימה‪.‬‬ ‫מאנסי‪ ,‬מוה"ר ישראל מרדכי קרויס הי"ו‪ ,‬הרה"ג ר' שמשון פויגעל‬ ‫די עליות האבן עולה געווען כהן הרה"ח ר' דוד יודא לאנדאוי הי"ו‬ ‫שליט"א‪ ,‬מוה"ר יואל הערש פויגעל הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬מוה"ר ישעי'‬ ‫פון מאנסי‪ ,‬לוי הרה"ח ר' הערשל סג"ל שווארץ הי"ו פון וומסב"ג‪,‬‬ ‫יחזקאל ווייס הי"ו‪ ,‬הרב יוסף צבי קליין שליט"א‪ ,‬מוה"ר משולם זושא‬ ‫שלישי הרב אברהם ישעי' ענגל שליט"א אב"ד זידיטשוב טאמס‬ ‫אונגאר הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬מוה"ר יואל שרגא גאנדל הי"ו גבאי בית‬ ‫ריווער‪ ,‬רביעי הרה"ח ר' חיים פנחס צוויבל הי"ו‪ ,‬הגבה מוה"ר יואל‬ ‫מדרשינו מאנטריאל‪ ,‬מוה"ר יהוסף אלקנה סג"ל קרויס הי"ו‪ ,‬הרב‬ ‫הערש פעלבערבוים הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬גלילה מוה"ר יואל כהנא הי"ו‪.‬‬ ‫יוסף מאיר הערשקאוויטש שליט"א מנהל בית צירל‪.‬‬ ‫צו מוסף איז צוגעגאנגען מוה"ר אליעזר דוד קרויס הי"ו חבר‬ ‫ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען כ"ק אדמו"ר‬ ‫הנהלת ת"ת‪.‬‬ ‫מ'ספינקא שליט"א‪ ,‬שיר המעלות הב' יהוסף ב"ר נחמי' צבי שווארץ‬ ‫ני"ו‪.‬‬ ‫*‬ ‫*‬ ‫ביים שלחן הטהור בהיכל הסוכה בביתו נאוה קודש זענען מכובד‬ ‫געווארן מיט די זמירות‪ :‬הרה"ג ראש הכולל טאב שליט"א פון‬ ‫דערנאך איז פארגעקומען געהויבענע ריקודין בשירה ובזמרה‬ ‫מאנטריאל‪ ,‬הרה"ג דומ"ץ טאב שליט"א פון מאנטריאל‪ ,‬הרב נפתלי‬ ‫בתופים ובמחולות בהיכל ביהמ"ד הגדול‪ ,‬זקנים עם נערים אברכים‬ ‫הירצקא זילבערמאן שליט"א פון מאנטריאל‪ ,‬הרה"צ רבי ישכר דוב‬ ‫ובעלי בתים כל הקהל הקודש‪ ,‬לכבוד שמחת בית השואבה‪ ,‬אין‬ ‫משה סג"ל טירנויער שליט"א‪ ,‬הרה"ח ר' צבי זאב בערגער הי"ו‪.‬‬ ‫שפיץ פון כ"ק מרן רבינו שליט"א‪ ,‬ומה נהדר היה המראה‪ ,‬ומי שלא‬ ‫ראה שמחת בית השואבה לא ראה שמחה מימיו‪.‬‬ ‫ברמה"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען הגה"צ אב"ד טאב‬ ‫שליט"א‪ ,‬שיר המעלות הב' אשר ענזיל ב"ר אלי' סג"ל קרויס ני"ו‬ ‫דאנערשטאג – ד' דחוה"מ‬ ‫תלמיד ישיבה גדולה‪.‬‬ ‫צו שחרית בהיכל ביהמ"ד הגדול איז צוגעגאנגען צום עמוד‬ ‫מוה"ר יחיאל אלתר גוטמאן הי"ו פון מאנסי‪ .‬דער רבי איז צוגעגאנגען‬ ‫*‬ ‫צו הלל און הושענות מיט גרויס התעוררות‪ .‬בשעת די הושענות‬ ‫נאכמיטאג איז פארגעקומען בהיכל הסוכה בביתו נאוה קודש פון‬ ‫האט הב' אלימלך ב"ר יודא ארי' פישער ני"ו תלמיד ישיבה גדולה‬ ‫רבינו שליט"א די שמחת התנאים פון החתן אברהם זיידא פויגעל‬ ‫געהאלטן די ספר תורה ביים בימה‪.‬‬ ‫ני"ו תלמיד ישיבה גדולה‪ ,‬בן מוה"ר יואל הערש הי"ו‪ ,‬עב"ג בת‬ ‫מוה"ר יחיאל מיכל יקותיאל פריעדמאן הי"ו חבר הנהלת ת"ת‪.‬‬ ‫די עליות האבן עולה געווען‪ :‬כהן מוה"ר נפתלי צבי ברוך לאנדאוי‬ ‫הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬לוי הרה"ח ר' פנחס ארי' סג"ל קרויס הי"ו‪ ,‬שלישי‬ ‫דער רבי האט געליינט תנאים‪ ,‬דערנאך געטרינקן און געוואונטשן‬ ‫הרה"ח ר' יעקב שלמה גרינוואלד הי"ו פון קרית יואל‪ ,‬רביעי הרה"ג‬ ‫לחיים‪ ,‬געטיילט שיריים פון די לקח‪ ,‬און אנגעוואונטשן ברכת קדשו‬ ‫ר' יששכר דוב מאירוביץ שליט"אש‪ ,‬הגבה מוה"ר יואל הערש פויגעל‬ ‫פארן חתן און פאר די כלה און פאר די מחותנים ובני משפחה‪.‬‬ ‫הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬גלילה מו"ה יחזקאל שרגא טעללער הי"ו פון‬ ‫שפעטער האט דער רבי אויפגענומען די אורחים החשובים קבלת‬ ‫לאנדאן‪ .‬צו מוסף איז צוגעגאנגען הרב יוסף מאיר הערשקאוויטש‬ ‫קהל לברך ולהתברך בחדר הפרטי בבנין הישיבה‪.‬‬ ‫שליט"א מנהל בית צירל‪.‬‬ ‫צו מנחה און מעריב איז צוגעגאנגען מו"ה יצחק אייזיק סג"ל‬ ‫*‬ ‫טירנויער הי"ו פון וומסב"ג‪.‬‬ ‫ביים שלחן הטהור זענען מכובד געווארן מיט אתה בחרתנו‬ ‫הרה"ח ר' מרדכי מאירוביץ הי"ו פון וומסב"ג‪ ,‬אתה אחד מוה"ר חיים‬ ‫*‬ ‫מאיר לעבאוויטש הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬ויאתיו כל הרב מרדכי יוסף‬ ‫ביים שלחן הטהור בהיכל הסוכה הגדולה לכבוד אושפיזא‬ ‫קאהן שליט"א פון מאנסי נכד רביה"ק זי"ע‪ ,‬לדוד ה' אורי הרה"ח ר'‬ ‫דיוסף‪ ,‬האט דער רבי געצינדן ליכט‪ ,‬איינגעלאדענט די אושפיזין‪,‬‬ ‫אפרים פישל פעלבערבוים הי"ו‪.‬‬ ‫זיך געוואשן צום סעודה און געטיילט שיריים פון אלע מאכלים‪,‬‬ ‫געוואונטשן לחיים און משמיע געווען דב"ק‪.‬‬ ‫ברהמ"ז על הכס האט דער רבי מכבד געווען הרה"ח ר' יהוסף‬ ‫יואל סג"ל קרויס הי"ו פון מאנטריאל‪ ,‬שיר המעלות החתן יואל ב"ר‬ ‫דער רבי האט אויפגענומען מיט גרויס כבוד הגה"צ אב"ד‬ ‫אברהם יושע בינער ני"ו תלמיד ישיבה גדולה‪.‬‬ ‫סאטמאר מאנטריאל שליט"א‪ ,‬און נאכן טיש ארויסבאגלייט ביזן קאר‪.‬‬ ‫ תשרפחנ ז״פשת לפ"ק‬ ‫|‬ ‫גליון באור החיים טאהש‬ ‫בל‬