gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

א טיפערן בליק · A Tiferen Blick — נח (2026-10-12)

מוציא לאור: א טיפערן בליק · A Tiferen Blick

שבוע: נח (2026-10-12)

א טיפערן בליק · A Tiferen Blick — נח (2026-10-12)

פתח את ה-PDF הורדה

‫א קלאר ע‬ ‫בליק‬ ‫·‬ ‫בג‬ ‫בעזהשי"ת‬ ‫ב הגליו ן‬ ‫נח‬ ‫מדברי‬ ‫כ"ק אדמו"ר מליובאוויטש זי"ע‬ ‫לחיזוק יסודות היהדות והחסידות‪ ,‬בשייכות‬ ‫לפרשיות השבוע ומועדי השנה‬ ‫נדפס ע"י ר' שלום משה הכהן וזוגתו שיחיו‬ ‫כהנא‪-‬פריינד‬ ‫דבר המערכת‬ ‫לקוטי שיחות‪ ,‬או שיחות קודש‪,‬‬ ‫תש"י‪-‬‬ ‫השנים‬ ‫במשך‬ ‫כפי שמצויין בסוף כל שיחה‪ ,‬עם‬ ‫תשנ"ב התוועד כ"ק אדמו"ר‬ ‫קצת ביאור באותיות קטנות וכותרות‬ ‫מליובאוויטש זי"ע התוועדויות‬ ‫שנעשו על ידינו‪.‬‬ ‫רבות ובמשך שעות ארוכות‬ ‫במשך הדורות‪ ,‬הרבו כ"ק‬ ‫השמיע שיחות קודש ומאמרים‬ ‫האדמו"רים נשיאי חב"ד ללמד‬ ‫בכל חלקי התורה‪.‬‬ ‫ולהשפיע חסידות‪ ,‬מיוסד על‬ ‫שיחות אלו שנאמרו באידיש‬ ‫תורת כ"ק מורנו הבעש"ט‪,‬‬ ‫נרשמו בשעתם ונדפסו בסדרת‬ ‫והדריכו את החסידים בעבודת‬ ‫שיחות קודש‪ ,‬אח"כ תורגמו ג"כ‬ ‫ה' בהתאם למצבו של כל דור‬ ‫ללה"ק ונדפסו בסדרת תורת‬ ‫ודור‪ .‬בשיחות קודש שלו מבאר‬ ‫מנחם התוועדויות‪.‬‬ ‫כ"ק אדמו"ר מליובאוויטש זי"ע‬ ‫חלקים מתוך אלפי שיחות קודש‬ ‫את עבודת ה' עפ"י דרך החסידות‬ ‫אלו לוקטו והוגהו על ידו במשך‬ ‫השייכת למצב של דורנו זה‪ ,‬מרחיב‬ ‫השנים ונדפסו בל"ט הכרכים של‬ ‫עלי' ומסביר אותה בשפה קלה‬ ‫לקוטי שיחות‪.‬‬ ‫ופשוטה לאנשים כערכינו‪.‬‬ ‫בקונטרס "א טיפערן בליק"‬ ‫מערכת "א טיפערן בליק"‬ ‫הננו מביאים קטעים מספרי‬ ‫מתן שכרו בצדו!‬ ‫בע"ה בכל שבוע יתקיים מבחן על הקונטרס "א טיפערן‬ ‫בליק" של אותו שבוע על ידי הטלפון‪.‬‬ ‫בכל יום שישי יעלה המבחן על הסיסטעם עד יום שני‪.‬‬ ‫תנאי ההשתתפות במבחן‪:‬‬ ‫א‪ .‬ללמוד את הקונטרס לכל הפחות פעם אחת‪.‬‬ ‫ב‪ .‬לא להקשיב לשאלות המבחן לפני עשיית המבחן‪.‬‬ ‫במבחן יהיו ‪ 3-4‬שאלות‪ ,‬העונה תשובות נכונות יזכה‬ ‫במתן שכר של ‪ $10‬לכל מבחן (שיינתן פעם בחודש לערך)‪.‬‬ ‫לעשיית המבחן ולשאלות נוספות ניתן להתקשר‬ ‫ל‪718.977.5099‬‬ ‫© כל הזכויות שמורות‬ ‫הטעקסט של הלקוטי שיחות נדפס ברשות קה"ת‬ ‫הרוצה לקבל הקונטרס באימייל או לנדב‬ ‫נא לשלוח בקשה ל‪atifernblik@gmail.com‬‬ ‫?ךאנ טלעפ סאוו ‪...‬ןהאטעג סעלא טסאה וד ןעוו‬ ‫נח‬ ‫ווען דו האסט אלעס געטאהן‪ ...‬וואס‬ ‫פעלט נאך?‬ ‫א‪.‬‬ ‫האט ניט‬‫זאגן בנוגע צו נח'ן‪ַ ,‬אז ער ָ‬ ‫וואס חז"ל‪ָ 1‬‬ ‫עס איז ידוע ָ‬ ‫מתפלל געווען על אנשי דורו‪" ,‬לא בעי רחמין על עלמא"; ניט ווי‬ ‫האט מתפלל געווען אויף די עושי העגל‪.‬‬‫וואס ָ‬ ‫משה רבינו ָ‬ ‫געפינט מען אין דעם ַא פלוגתא‪ 2‬צווישן ר' יהודה און ר' יצחק‪:‬‬ ‫האט ניט מתפלל געווען ַאזוי ווי‬‫וואס נח ָ‬‫דאס ָ‬ ‫זאגט ַאז ָ‬‫ר' יהודה ָ‬ ‫נאר) ווייל "משה לא‬ ‫משה איז (ניט געווען ַאן ענין של חסרון‪ָ ,3‬‬ ‫האט‪,‬‬‫נאר בזכות אבות‪ ,‬בעת ַאז נח ָ‬ ‫תלה מלה תפלתו בזכותי'" ָ‬ ‫כמובן‪ ,‬ניט געקענט תולה זיין תפלתו בזכות אבות‪ .‬משא"כ ר'‬ ‫געדארפט מתפלל זיין און‬‫ַ‬ ‫האט נח‬ ‫טראץ דעם ָ‬ ‫ָ‬ ‫האלט‪ַ ,‬אז‬ ‫יצחק ַ‬ ‫מעורר רחמים זיין אויף זיי‪.4‬‬ ‫טאטע הגאון המקובל ר' לוי יצחק שניאורסאהן זצ"ל אביו של‬ ‫איז דער ַ‬ ‫וואס "ר' יהודא מהפך בזכות‬ ‫כ"ק אדמו"ר זי"ע מבאר דעם טעם‪ָ ,5‬‬ ‫וואס‬ ‫דערפאר ָ‬ ‫ַ‬ ‫דאס איז‬ ‫דנח ור' יצחק בהיפך שמהפך בחובתו"‪ַ ,‬אז ָ‬ ‫"כל א' מהם מדבר כפי בחינתו ומדריגתו"‪ :‬ר' יהודה איז בחי'‬ ‫דערפאר איז ער "מהפך בזכותו כפי מדתו מדת החסד"‪,‬‬ ‫ַ‬ ‫חסד‪ ,‬און‬ ‫‪ .1‬זהר פרשתנו סז‪ ,‬ב ואילך‪ .‬שם בהשמטות רנד‪ ,‬ב‪ .‬וראה ג"כ זהר וירא קו‪ ,‬א‪ .‬זח"ג‬ ‫יד‪ ,‬ב ואילך‪ .‬וראה לקמן הערה ‪.21‬‬ ‫‪ .2‬זהר פרשתנו סח‪ ,‬א‪.‬‬ ‫‪ .3‬להעיר שכן משמע גם דעת פרש"י (בראשית ה‪ ,‬כח; שם כט)‏ ‏– נתבאר בארוכה‬ ‫בהתועדות (א) דש"פ בראשית תשד"מ‪.‬‬ ‫‪ .4‬וראה ג"כ המשך הענין שם‪ ,‬דר' יצחק אומר דהו"ל להקריב קרבן "מן קדמת דנא‬ ‫דלמא כו' אמר ר' יהודה מה הוה לי' למעבד כו'"‪.‬‬ ‫‪ .5‬לקוטי לוי"צ לזהר שם (ע' ל)‪.‬‬ ‫ג‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫און ר' יצחק "הוא בחי' גבורה ‪ . .‬לכן ‪ . .‬מהפך בחובתו כפי מדתו‬ ‫מדת הגבורה"‪.‬‬ ‫נזאג פון תורה‪" 6‬והוי דן‬ ‫האבן ַא ביאור‪ :‬דער ָא ָ‬ ‫דארף ָאבער ָ‬ ‫מען ַ‬ ‫פאר יעדן‬‫את כל האדם לכף זכות" איז‪ ,‬כמובן בפשטות‪ַ ,‬א כלל ַ‬ ‫וואס "מדתו מדת הגבורה" ‏ ‏– איז ווי‬‫פאר איינעם ָ‬ ‫אידן‪ ,‬אפילו ַ‬ ‫האט מהפך געווען בחובתו של נח‪ ,‬און‬ ‫וואס ר' יצחק ָ‬‫קומט עס ָ‬ ‫האט אים ניט דן געווען לכף זכות (כציווי המשנה)?‬ ‫ָ‬ ‫ב‪.‬‬ ‫בדוגמא צו די צוויי דיעות הנ"ל פון ר' יהודה ור' יצחק‏ ‏– געפינט‬ ‫מען‪ 7‬אויך ַא פלוגתא‪ 8‬אויפן פסוק בתחלת פרשתנו‪" 9‬נח איש צדיק‬ ‫גו' בדורותיו"‪" :‬יש‪ 10‬מרבותינו דורשים אותו לשבח כ"ש שאלו הי'‬ ‫בדור צדיקים הי' צדיק יותר ויש שדורשים אותו לגנאי לפי דורו‬ ‫הי' צדיק ואלו הי' בדורו של אברהם לא הי' נחשב לכלום"‪.‬‬ ‫וויבאלד‬ ‫ַ‬ ‫וואס אויך אין דעם איז ניט מובן (ע"ד די שאלה הנ"ל)‪:‬‬ ‫ָ‬ ‫מ'האט ַא ברירה‏ ‏– מ'קען דרש'נען לשבח און מ'קען דרש'נען לגנאי‬ ‫ָ‬ ‫זאגן ַאז כוונת התורה איז צו ַארויסברענגען‬ ‫רוואס זאל מען ָ‬ ‫פא ָ‬ ‫‏ ‏– ַ‬ ‫גנותו של נח?‬ ‫נאכמער‪ :‬ס'איז ַא כלל‪ַ 11‬אז אפילו "בגנות בהמה טמאה לא דבר‬ ‫ָ‬ ‫הכתוב" ‏ ‏– די תורה נוצט ניט קיין לשון "מגונה" אפילו בנוגע ַא‬ ‫טא‬ ‫בהמה‪ ,12‬ועאכו"כ ַאז די תורה וועט ניט ריידן בגנותו של נח‪ָ .‬‬ ‫‪ .6‬אבות פ"א מ"ו‪.‬‬ ‫‪ .7‬כהובא בלקוטי לוי"צ שם‪.‬‬ ‫‪ .8‬סנהדרין קח‪ ,‬א‪ .‬ב"ר פ"ל‪ ,‬ט‪ .‬תנחומא פרשתנו ה (תנחומא באבער ו)‪ .‬זהר‬ ‫פרשתנו (תוספתא) ס‪ ,‬א‪( .‬וראה שם סז‪ ,‬סע"א ואילך‪ .‬לקמן הערה ‪ .)21‬רש"י ריש‬ ‫פרשתנו‪.‬‬ ‫‪ .9‬ו‪ ,‬ט‪.‬‬ ‫‪ .10‬לשון רש"י עה"פ‪ .‬וראה לקו"ש ח"כ ע' ‪ 13‬ובהערות שם‪.‬‬ ‫‪ .11‬ב"ב קכג‪ ,‬א (ומסיים‪ :‬בגנות צדיקים דבר הכתוב (בתמי'))‪.‬‬ ‫‪ .12‬ראה פסחים ג‪ ,‬א (הובא ברשב"ם ב"ב שם) ולמדו זה מהדיבור אל נח!‬ ‫ד‬ ‫?ךאנ טלעפ סאוו ‪...‬ןהאטעג סעלא טסאה וד ןעוו‬ ‫ווארט "בדורותיו"‬ ‫ווי קען זיין ַא דיעה ַאז די תורה איז מוסיף דעם ָ‬ ‫‏ ‏– בלויז כדי ַארויסברענגען ַאן ענין של גנאי בשייכות צו נח'ן?!‬ ‫מאל מבאר געווען‪ַ ,13‬אז ָאט‬ ‫מ'האט ַא ָ‬ ‫ָ‬ ‫וואס‬ ‫וי"ל בזה‪ ,‬ובהקדים ָ‬ ‫באציט זיך צו‬ ‫דער כלל‏ ‏– ַאז תורה נוצט ניט קיין לשון מגונה‏ ‏– ַ‬ ‫דארט‬‫זאגט ַא הלכה ודין ‏ ‏– ָ‬ ‫סיפורי התורה‪ .14‬משא"כ ווען תורה ָ‬ ‫דארף מען נוצן‬ ‫נוצט תורה ַא לשון ברור‪ ,‬אפילו ווען צוליב דעם ַ‬ ‫קלאר‪ַ ,‬א‬ ‫געזאגט ווערן ָ‬ ‫ָ‬ ‫דארף‬ ‫ַא לשון בלתי נקי'‪ .‬ווייל ַא הלכה ַ‬ ‫פארמיידן ַא מקום לטעות ביים אויספירן‬ ‫הוראה ברורה‪ ,‬כדי צו ַ‬ ‫די הלכה אין מעשה בפועל‪.‬‬ ‫ווארט‬ ‫וואס די תורה איז מוסיף דעם ָ‬ ‫ועד"ז אין דעם ענין‪ָ ,‬‬ ‫"בדורותיו" מיינענדיק (לויט איין פירוש) "לגנאי"‪ :‬ווען תורה‬ ‫וואלט געווען ַאן ָארט‬ ‫רויסגעבראכט ָאט דעם "גנאי"‪ָ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫וואלט ניט ַא‬ ‫ָ‬ ‫‪15‬‬ ‫האבן ַא טעות בנוגע להלכה ‏ ‏– בנוגע להנהגה בפועל‪ :‬מען‬ ‫צו ָ‬ ‫וואס ווייזן ַאז ביי אים איז ניט געווען‬‫געפינט ענינים בהנהגת נח ָ‬ ‫וואלט מתאר געווען נח ַאלס‬ ‫צדקות בשלימות‪ ,16‬איז אויב תורה ָ‬ ‫דאס איז "בדורותיו"‬ ‫ווארנט דערביי ַאז ָ‬ ‫בא ָ‬ ‫צדיק תמים און ניט ַ‬ ‫זא הנהגה‬ ‫וואלט מען געקענט מיינען ַאז ַא ַ‬ ‫(בלויז בערך זיין דור)‪ָ ,‬‬ ‫דא זיין מודגש דער היפך‬ ‫איז הנהגת צדיק תמים‪ .‬דעריבער מוז ָ‬ ‫קלארע הוראה‬ ‫ָ‬ ‫מ'זאל דערפון ָאּפלערנען ַא‬‫ָ‬ ‫השבח פון נח'ן‪ ,‬כדי‬ ‫מ'דארף זיך פירן‪.‬‬ ‫ַ‬ ‫ווי‬ ‫‪ .13‬לקו"ש ח"ה ע' ‪ 281‬ואילך‪.‬‬ ‫‪ .14‬ראה גם לקו"ש ח"י ע' ‪ 26‬ואילך‪.‬‬ ‫‪ .15‬ראה לקו"ש ח"ה שם (ע' ‪ 282‬ואילך) באו"א‪.‬‬ ‫‪ .16‬ראה לדוגמא תנחומא פרשתנו שם‪ .‬ב"ר פ"ל‪ ,‬י‪ .‬פרש"י ו‪ ,‬ט (ד"ה את האלקים)‪.‬‬ ‫ב"ר פל"ב‪ ,‬ו‪ .‬פרש"י פרשתנו ז‪ ,‬ז*‪ .‬ועוד‪.‬‬ ‫*) ולהעיר שלשון רש"י הוא כהלשון בזהר חדש (מהנ"ע) פרשתנו כב‪ ,‬א (ולא‬ ‫כבב"ר)‪ .‬וראה ג"כ לקמן לקוטי שיחות חלק כ''ה ע' ‪ 23‬בפרש"י ז‪ ,‬יב ובהנסמן בהערה ‪.5‬‬ ‫ה‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫ג‪.‬‬ ‫נאכמער‏ ‏– ַאז דער מכוון פון "יש (ש)דורשים‬ ‫זאגן ָ‬‫עפ"ז קען מען ָ‬ ‫אותו לגנאי" איז ניט צו דערציילן ַאז ביי נח'ן איז געווען ַא חסרון‬ ‫נאר‪" 17‬דורשים אותו לגנאי" ‏ ‏– עס איז ַא דרשה ולימוד‬ ‫בפועל‪ָ ,‬‬ ‫פארהיטן אים פון ַא חסרון וטעות ביים‬ ‫פאר ַא צווייטן‪ ,‬צו ַ‬ ‫"לגנאי" ַ‬ ‫לערנען וועגן נח'ן‪.‬‬ ‫וואס "יש ‪ . .‬דורשים אותו לשבח ‪ . .‬ויש‬ ‫דאס ָ‬ ‫ווארום י"ל‪ָ 18‬‬ ‫ָ‬ ‫שדורשים אותו לגנאי" איז ניט קיין פלוגתא בנוגע דער דרגת‬ ‫נאר מר אמר חדא ומר אמר חדא ולא פליגי‪:19‬‬ ‫הצדקות פון נח'ן‪ָ ,‬‬ ‫און לא פליגי במציאות צי די צדקות פון נח'ן "בדורו של אברהם‬ ‫האלטן ַאלע ַאז ניט נח איז געווען‬ ‫הי' נחשב לכלום"; ָאבער לאידך ַ‬ ‫זא גרויסער צדיק ווי אברהם‪,‬‬ ‫וואס ער איז ניט געווען ַא ַ‬‫שולדיק ָ‬ ‫דאס איז געווען צוליב דעם מצב און דער גרויסער פחיתות‬ ‫נאר ָ‬ ‫ָ‬ ‫פון זיין דור‪ ,20‬און "אלו הי' בדור צדיקים הי' צדיק יותר"‪.‬‬ ‫וואס איז די תורה אויסן מתכוון מיטן ָ‬ ‫ווארט‬ ‫דער חילוק איז ‏ ‏– ָ‬ ‫זאגט ‏ ‏– דעם "שבח"‪ַ ,‬אז די תורה קומט‬ ‫"בדורותיו"‪ :‬איין מ"ד ָ‬ ‫זאגט ַאז דערמיט וויל‬ ‫משבח זיין נח'ן; און דער צווייטער מ"ד ָ‬ ‫זאל ניט ַארויסקומען קיין תקלה אין דער‬‫ווארענען ַאז עס ָ‬ ‫בא ָ‬ ‫תורה ַ‬ ‫וואס לערנט וועגן נח'ן‪.‬‬ ‫עבודה פון ַא אידן ָ‬ ‫דאס מיינט "ויש שדורשים אותו לגנאי"‪ :‬בשייכות צו נח'ן‬ ‫און ָ‬ ‫דאס ניט קיין ענין פון גנאי וחסרון ‏ ‏– זייענדיק אין‬ ‫גופא איז ָ‬ ‫זאל זיין די דרגת הצדקות ווי‬ ‫זא דור איז ניט געווען שייך עס ָ‬‫ַא ַ‬ ‫נאר תורה מוז ַארויסברענגען ַאז די דרגא אין צדקות איז‬‫אברהם; ָ‬ ‫‪ .17‬וראה ב"ב שם עד"ז‪ :‬רכות ממש (חסרון‪ ,‬אלא) ולא גנאי הוא כו'‪.‬‬ ‫‪ .18‬וע"פ הכלל‪ ,‬ואפילו בדרך הלימוד ע"ד ההלכה (ראה דרכי שלום (נדפס בשדי‬ ‫חמד הוצאת קה"ת כרך יו"ד בסופו) כללי הש"ס אות ל' סרנ"ז‪ .‬וש"נ) ‏ ‏– למעט‬ ‫במחלוקת‪.‬‬ ‫‪ .19‬ראה בכ"ז רא"ם‪ ,‬גו"א ועוד ריש פרשתנו‪ .‬ענף יוסף לתנחומא שבהערה ‪.8‬‬ ‫‪ .20‬ע"ד מרז"ל ראוי שתשרה שכינה עליו אלא שאין דורו ראוי לכך (סוטה מט‪,‬‬ ‫ב‪ .‬וש"נ)‪.‬‬ ‫ו‬ ‫?ךאנ טלעפ סאוו ‪...‬ןהאטעג סעלא טסאה וד ןעוו‬ ‫ניט די אמת'ע שלימות‪ ,‬ואדרבה‪ :‬ס'איז ַא דרגא פון "גנאי" בערך‬ ‫צו אברהם ("לא הי' נחשב לכלום")‪ ,‬כדי ַאז די הוראה פון סיפור‬ ‫קלאר‪.‬‬ ‫זאל זיין ָ‬ ‫נח ָ‬ ‫ד‪.‬‬ ‫אויף דעם זעלבן אופן קען מען מסביר זיין די צוויי דיעות פון‬ ‫האט ניט מתפלל געווען‬ ‫וואס נח ָ‬ ‫ר' יהודה און ר' יצחק אין דעם ָ‬ ‫על דורו‪:‬‬ ‫ס'איז מר אמר חדא ומר אמר חדא ולא פליגי‪21‬‏ ‏– אויך ר' יצחק‬ ‫האט ניט מתפלל געווען על אנשי דורו‬ ‫וואס נח ָ‬ ‫דאס ָ‬ ‫איז מודה‪ַ ,‬אז ָ‬ ‫האט (אין יענעם מצב) ניט געקענט מתפלל זיין אויף‬ ‫איז ווייל ער ָ‬ ‫זיי‪ ,‬היות ַאז "לא הוה לי' במאן דיתלי בזכותא כמשה" ‏ ‏– עס איז‬ ‫ניט ַא חסרון אין נח'ן;‬ ‫זאל ניט ַארויסקומען ַא‬ ‫ווארענען‪ַ ,‬אז עס ָ‬ ‫בא ָ‬ ‫נאר ַ‬‫ר' יצחק קומט ָ‬ ‫תקלה ח"ו אין ַא שּפעטערדיקן דור‪ ,‬מיינענדיק ַאז ס'איז ניט קיין‬ ‫זאגט‬‫פאר אנשי הדור; דעריבער ָ‬ ‫חסרון אויב מ'איז ניט מתפלל ַ‬ ‫פאר זיך‬ ‫זאך ַ‬‫ר' יצחק‪ַ ,‬אז מען מוז דרש'נען ַ(ארויסברענגען) ַאז די ַ‬ ‫האט ניט געקענט‬ ‫(כאטש ַאז ביי נח'ן גופא ָ‬ ‫איז ַאן ענין של גנאי ָ‬ ‫דארף זיך משתדל זיין בכל האופנים‬ ‫זיין באופן אחר‪ ,)22‬ווייל מען ַ‬ ‫פאר ַא צווייטן אידן‪.‬‬ ‫האפשריים צו מתפלל זיין און בעטן רחמים ַ‬ ‫דערפאר איז דעת ר' יצחק ניט אין סתירה צום כלל "הוי דן‬‫ַ‬ ‫און‬ ‫את כל האדם לכף זכות"‏ ‏– ווייל אויך לויט ר' יצחק'ן איז עס ביי‬ ‫‪ .21‬עפ"ז יתורץ מה שמצינו שר' יהודה מדגיש מעלת אברהם על נח שנח "לא אמר‬ ‫לי' מידי ולא בעי רחמי" (זח"א קו‪ ,‬א)*‪ ,‬וכן ס"ל (זהר פרשתנו סז‪ ,‬סע"א) שהי' צדיק‬ ‫"בדור הזה דייקא" [ור' יוסי פליג ד"בדור הזה דא שבחא דילי' כו'"]‏ ‏– בדוגמת המ"ד‬ ‫"דורשין אותו לגנאי" (וראה לקוטי לוי"צ שם שפלוגתא זו תלי' בפלוגתת ר' יהודה‬ ‫ור' יצחק)‏ ‏– כי מר אמר חדא כו'‪ ,‬כבפנים בארוכה‪ .‬ועצ"ע‪ .‬ואכ"מ‪.‬‬ ‫*) וכן ר' יוסי אמר דנח לא בעי רחמי עלייהו (דלא כמשה)‏ ‏– זח"ג טו‪ ,‬א‏ ‏– אף שס"ל‬ ‫ד"בדור הזה דא שבחא דילי'"‪ ,‬כדלקמן בפנים ההערה‪.‬‬ ‫‪ .22‬ומה שנקט הלשון "עם כל דא ‪ . .‬הוה לי' למבעי רחמי כו'"‏ ‏– ראה לקמן בפנים‪.‬‬ ‫ז‬ ‫א טיפערן ב<>ליק‬ ‫זאך‬ ‫ווארנט ווי די ַ‬ ‫בא ָ‬ ‫נאר ער ַ‬ ‫נח'ן ניט געווען קיין "חובה" ח"ו‪ָ ,‬‬ ‫איז ַאן ענין של "חובה" ביי ַאנדערע;‬ ‫זא הנהגה (אין‬ ‫ווארענען ַאז ַא ַ‬ ‫בא ָ‬ ‫ואדרבה‪ :‬אויב מ'וועט ניט ַ‬ ‫ַאלגעמיין) פון ניט בעטן רחמים על אנשי הדור איז בלתי רצוי'‏–‏‬ ‫האבן אין זיך ַאן ענין של חובה אויף נח'ן‪ַ ,‬אז זיין‬‫דאס גופא ָ‬‫קען ָ‬ ‫זאל קענען גורם זיין ַא תקלה ביי ַא צווייטן אידן‪.‬‬ ‫הנהגה ָ‬ ‫דאס גופא "בזכותו" של נח‏ ‏– ער ַאליין‬ ‫און דעריבער איז (אויך) ָ‬ ‫דארף יע מתפלל זיין על אנשי‬ ‫זאל מדגיש זיין ַאז מען ַ‬ ‫וויל מען ָ‬ ‫דאס אין ַאן אופן כאילו ווי ס'איז ַא חסרון‬ ‫זאגן ָ‬‫דורו‪ ,‬ביז צו ָ‬ ‫ביי נח'ן גופא (כפשטות לשון ר' יצחק‪ :‬ועם כל דא ‪ . .‬הוה לי'‬ ‫זאל ניט‬‫פארזיכערן ַאז עס ָ‬‫(נח'ן) למבעי רחמי עלייהו)‏ ‏– כדי צו ַ‬ ‫ַארויסקומען קיין חסרון ביי ַא צווייטן‪.23‬‬ ‫ווארנט ַאז הנהגת נח איז ַאן ענין של‬ ‫בא ָ‬ ‫וואס מען ַ‬ ‫און דורך דעם ָ‬ ‫חובה (ניט די אמת'ע שלימות)‪ ,‬ובמילא פירט מען זיך אין ַאנדערע‬ ‫דאס‬‫דורות אין ַאן אופן ַאז מ'איז יע מתפלל על אנשי הדור‪ ,‬איז ָ‬ ‫געטאן‪ :‬אע"פ ַאז‬ ‫ָ‬ ‫האט בפועל ניט‬ ‫וואס נח ָ‬‫דאס ָ‬‫גופא "מתקן" ָ‬ ‫וויבאלד ָאבער ַאז‬ ‫ַ‬ ‫דאס ניט געקענט דורכפירן‪,‬‬ ‫האט ער ָ‬ ‫בדורו ָ‬ ‫זא הנהגה איז ניט קיין‬ ‫דורך אים (ד‪.‬ה‪ .‬דורך ַארויסברענגען ווי ַא ַ‬ ‫דארף יע מתפלל זיין‬ ‫האט מען די הוראה לדורות ַאז מען ַ‬ ‫מעלה) ָ‬ ‫על אנשי דורו‪ ,‬בריינגט עס צו די שלימות אין דעם ענין אויך ביי‬ ‫נח'ן גופא‪.‬‬ ‫‪ .23‬עדמשנ"ת (לקו"ש חכ"ד ע' ‪ 253‬ואילך) בהטעם שנאמר בס"פ ברכה (לד‪ ,‬ח)‬ ‫"ויבכו בני ישראל" המדגיש מעלת אהרן על משה‪ ,‬שדוקא אצל אהרן "שהי' רודף‬ ‫שלום כו' נאמר (חוקת כ‪ ,‬כט) כל בית ישראל זכרים ונקבות" (רש"י ברכה שם)‪,‬‬ ‫דלכאורה‪ :‬איך מתאים לכתוב ע"ד מעלתו של אהרן לגבי משה ‏ ‏– בפסוקים אלו‬ ‫שבהם מדובר ע"ד הסתלקות משה והמדגישים מעלותיו של משה?‬ ‫אלא שמשה "רוצה" שהפסוק ידגיש מעלת אהרן בהענין דרודף שלום כו'‪ ,‬כדי שבנ"י‬ ‫יהיו בזה "מתלמידיו של אהרן" (אבות פ"א מי"ב) דוקא‪ ,‬ובזה לא ילמדו מהנהגת‬ ‫משה‪ .‬כי אצל משה לא הי' זה חסרון כלל ח"ו (כי מצד ענינו של משה לא הי' יכול‬ ‫להיות אצלו ההנהגה ד"רודף שלום כו'" כמו אהרן)‪ ,‬מ"מ רצה להזהר שהנהגתו לא‬ ‫תגרום ח"ו חסרון אצל מישהו ב"הוי מתלמידיו של אהרן כו' רודף שלום כו'"‪ ,‬וזהו‬ ‫ע"י שמדגיש מעלת אהרן עליו‪.‬‬ ‫ח‬ ‫?ךאנ טלעפ סאוו ‪...‬ןהאטעג סעלא טסאה וד ןעוו‬ ‫ה‪.‬‬ ‫דאס איז אויך די הוראה למעשה בימינו אלה‪:‬‬ ‫און ָ‬ ‫מאל‪ַ ,‬אז איינער טוט כפי יכלתו אויף משפיע זיין‬ ‫ס'ּפאסירט ַא ָ‬ ‫ַ‬ ‫בסביבתו‪ ,‬על "אנשי דורו"‪ָ ,‬אבער מצד סיבות שאינן תלויות בו‬ ‫מאכן ַא‬ ‫(לכאורה) איז ער אין דעם ניט מצליח‪ .‬קען ער ביי זיך ַ‬ ‫נאר בנוגע זיין אייגענער‬ ‫חשבון‪ַ ,‬אז אני את נפשי הצלתי‪ :‬ניט ָ‬ ‫האט‬ ‫נאר אויך בנוגע דער ַארבעט מיט ַא צווייטן ָ‬ ‫עבודה מיט זיך‪ָ ,‬‬ ‫דאס‬‫אויפגעטאן ‏ ‏– איז ָ‬ ‫ָ‬ ‫האט ניט‬ ‫געטאן בשלימות‪ .‬אלא‪ ,‬ער ָ‬‫ָ‬ ‫ער‬ ‫ניט זיין חסרון‪.‬‬ ‫האט‬‫טאקע זיין ַאז ער ָ‬ ‫לערנט ר' יצחק ַא הוראה‪ַ ,‬אז עס קען ַ‬ ‫נאר ַא דמיון‪,‬‬‫האט געקענט ‏ ‏– ס'איז ניט ָ‬ ‫געטאן וויפל ער ָ‬ ‫ָ‬ ‫באמת‬ ‫געטאן בשלימות ‏ ‏– ָאבער‬ ‫ָ‬ ‫האט ער‬ ‫נאר ע"פ שו"ע (תורת אמת) ָ‬ ‫ָ‬ ‫טאר מען ניט בלייבן; מען‬ ‫דארף מען וויסן‪ַ ,‬אז דערביי ָ‬ ‫אעפ"כ ַ‬ ‫האלטן אין איין‬ ‫נאר מען מוז ַ‬ ‫טאר ניט זיין צופרידן פון דעם מצב ָ‬ ‫ָ‬ ‫"מכריז" זיין "ועם כל דא ‪ . .‬הוה לי' למבעי רחמי עלייהו"! דער‬ ‫ניט בעטן רחמים על דורו איז ַא מצב של "חובה"‪.‬‬ ‫זאל ווערן ַא מצב פון "זכות"‏ ‏– ַאז‬‫דאס גופא איז גורם ַאז עס ָ‬ ‫און ָ‬ ‫דער אויבערשטער איז מבטל די סיבות פון דעם מצב בלתי רצוי‪,‬‬ ‫און גיט ַא אידן ַא געלעגנהייט צו בעטן רחמים על אנשי דורו‪ ,‬ביז‬ ‫טאן‪,‬‬ ‫זאלן תשובה ָ‬ ‫צו פועל זיין ַאז זיי ָ‬ ‫וואס דער רמב"ם פסק'נט בספרו‬ ‫ובפרט בזמננו עקבתא דמשיחא ָ‬ ‫דהלכות‪ַ 24‬אז "הבטיחה תורה שסוף ישראל לעשות תשובה בסוף‬ ‫גלותן ומיד הן נגאלין"‪.25‬‬ ‫(משיחת ש"פ נח תשמ"ג)‬ ‫[נדפס בלקוטי שיחות חלק כה]‬ ‫‪ .24‬כמ"ש בסוף הקדמתו לס' היד‪.‬‬ ‫‪ .25‬רמב"ם הל' תשובה פ"ז ה"ה‪.‬‬ ‫ט‬ ‫המשך המכתב שמתחיל בעמוד האחרון‬ ‫איר דענסטמאל איבערטראכטען א קאפיטל תהלים אדער א‬ ‫משניות וואס איר ווייסט אויף אויסוויינינג‪ ,‬און זיכער וועט איר‬ ‫דענסטמאל פילן זיך גוט און וועט מיר אנזאגען גוטע בשורות אין‬ ‫דעם‪.‬‬ ‫בברכה‪,‬‬ ‫בשם כ"ק אדמ"ר שליט"א‪,‬‬ ‫מזכיר‬ ‫[נדפסה באגרות קודש חלק כא מכתב ז'תתקכח]‬ ‫מוה"ר שמואל זאנוויל‪ :‬נוסבאום‪.‬‬ ‫◄ רוב מכתבי כ"ק אדמו"ר זי"ע שנדפסו באגרות קודש נכתבו לאנשים פרטיים‬ ‫ולמצבים מסוימים‪ ,‬ולכן לא כל הוראה נוגעת בהכרח לכל אחד‪ .‬אך בכל זאת‪ ,‬בהם באה‬ ‫לידי ביטוי גישתו הכללית והברורה בכל ענייני התורה והחיים‪ ,‬ומכל מכתב ניתן לשאוב‬ ‫הדרכה והשקפה לחיי היום־יום‪.‬‬ ‫אי‬ ‫בריוון פון ליובאוויטשער רבי זצ"ל‪ ,‬מיט פראקטישע תורה'דיגע עצות פארן טאג טעגליכען לעבן‬ ‫איך קען נישט איינשלאפן!‬ ‫ב"ה‪,1‬‬ ‫שלום וברכה!‬ ‫איך האב באקומען אייער בריף פון ב' חיי שרה אין וועלכען‬ ‫איינשלאפען‬ ‫ּ‬ ‫איר בעט א ברכה צו דעם וואס אייך איז שווער צו‬ ‫און שרעקט זיך‪ ,‬און איר פרעגט מיין מיינונג אין דעם‪:‬‬ ‫לויט מיין מיינונג דארפט איר אינגאנצען מסיח דעת זיין פון‬ ‫דעם‪ ,‬און זעהען וואס פריער צו בודק זיין די תפילין‪ ,‬ציצית און‬ ‫אויך די מזוזות אין אייער דירה‪ ,‬צי זיי זיינען כשר'ה ווי דער דין‬ ‫אפהיטען‬ ‫איז‪ ,‬און אויך זאלט איר נעמען אויף זיך ‪ -‬בלי נדר ‪ -‬צו ּ‬ ‫די תקנה פון מיין שווער כ"ק אדמו"ר זצוקללה"ה נבג"מ זי"ע‪ ,‬צו‬ ‫זאגען יעדער טאג נאך דאוונען אין דער פריה א שיעור תהלים‬ ‫‪ -‬ווי דער תהלים איז פאנאנדערגעטיילט אויף די טעג פון חדש ‪-‬‬ ‫און יעדער וואכען טאג פארן דאוונען אין דער פריה צו געבען א‬ ‫פראנק אויף צדקה‪ ,‬און אויך זעהען אז עס זאל ניט דורכגיין א טאג‬ ‫אין וועלכען איר זאלט ניט לערנען לכל הפחות עטליכע פסוקים‬ ‫חומש פון דער סדרה פון דער וואך‪ ,‬און עפעס א לימוד פון תורה‬ ‫שבעל פה‪ ,‬וועלכעס עס איז אייך געשמאקער‪ ,‬און איך האף אז‬ ‫איר וועט זיך צונויפריידין מיט אנ"ש דליובאוויטש וועלען זיי אייך‬ ‫געבען א גוטע עצה אין דעם‪.‬‬ ‫מען מוז קענען אויף אויסוויינינג עפעס פון תורה און לכל‬ ‫הפחות א פאר קאפיטלעך תהלים און משניות‪ ,‬און ווען עס דאכט‬ ‫זיך אייך עפעס א שרעק אדער ניט קיין פרייליכע מחשבה זאלט‬ ‫‪ .1‬אדר"ח כסלו‪ ,‬תשי"ג‬ ‫ברוקלין‪.‬‬ ‫הוו"ח אי"א נו"נ וכו' מוה"ר שמואל זאנוויל שי’‬ ‫המשך אויף עמוד טו‬