טיב החיים · Tiv Hachayim — נח (2026-10-12)

בס"ד
יום ד' פרשת נח
שנת תשפ"ז לפ"ק
לפני התפילה בפרשת השבוע ומועדי וזמני השנה
בענין:
התחלת הזמן שהשמיע כבוד הגאון הצדיק אבד"ק ירושלים שליט"א
ולימוד התורה
בישיבה
בהיכל ישיבתינו הקדושה
שנאמר (עובדיה א ,כא) ועלו מושיעים בהר ציון ,אותה פה ,נאר מי שממית עצמו עליה .דער מדרש רעכנט
שעה והיתה לה' המלוכה". אויס ווי ווייט מען דארף זיך מייגע זיין בתורה.
התחלת הזמן
ברוך ה' ,מען האלט ביי א התחלה פון א נייעם
על כל פנים ,א גאנצע אריכות דברים אויף און דער מדרש פירט אויס אז די וואס זענען זמן ,נתוספו ספסלי בית המדרש ,א פילע בית
דעם געוואלדיגן ענין פון ישיבות ,וואו אידישע קינדער זיך מייגע בתורה ,די זענען זוכה צו דעם וואס עס מדרש ,עס איז צוגעקומען אזויפיל חשוב'ע בחורים,
זענען זיך מייגע בתורה ,וואס עס איז דא א הבטחה פון שטייט אין פסוק (ישעיה ט ,א) "העם ההולכים בחושך מבקשי ה' ,אין חסידות כתחילתו ,מען גייט אריין
אויבערשטן פאר אידישע קינדער אז דאס וועט זיין ראו אור גדול" .אז זיי זענען זיך מייגע בתורה" ,הולכים מיט א שטארקן ווארעמקייט ,יעדער קוקט ארויס,
כסדר ,און דאס וועט האלטן אידישע קינדער ,און בזכות בחושך" מיינט מען זיך מייגע ,מען פארשטייט נישט, עס קומט א זמן ,א ווינטער זמן פון אן עיבור יאר,
זה וועט מען ניצול ווערן פון אלע צרות און מען וועט זוכה לכתחילה איז עס א בחינה פון א פינסטערניש ,מען עס איז א זעלטענע זאך ,וואס מען האפט צום
זיין צו די גאולה. איז זיך מייגע ביז מען קומט ארויס ,זיי זענען אבער אויבערשטן עס זאל זיין איין לאנגער קייט ,און
זוכה שפעטער צו א געוואלדיגן אור בעולם הזה נתעלה ווערן בתורה ועבודת ה' ,זיך אוועקשטעלן
מען דארף טאקע פארשטיין ,וואס האט דאס א
ובעולם הבא ,רעדט דער מדרש אויס. אלע כוחות וואס מען דארף ארויסנעמען.
שייכות צו דעם ענין פון נח ,דער מדרש איז נישט
מפרש,נישט פארדעם און נישט נאכדעם וואס דאס אזוי רעדט דער מדרש באריכות ,אז דאס איז
האט עפעס א קשר צו דעם ענין פון נח ,מיט די דער ריכטיגער "ואהבת את ה' אלקיך" (דברים ו ,ה) ,אז א א אריכות הדברים אין מדרש איבער
פרשה פון נח. איד איז זיך מייגע בתורה דאס איז די אמת'ע אהבת ה'. דעם געוואלדיגן ענין פון די וואס זיצן און
געוואלדיגע אריכות דברים אויף דעם אלעם. לערנען אין די ישיבות
וואס האט א שייכות די תולדות נח צו די דער מדרש זאגט אז דער אויבערשטער האט אינטערעסאנט ,עס איז דא אין מדרש תנחומא
ענין פונעם דור המבול כורת ברית געווען מיט אידישע קינדער" ,אשר לא אין די וואכעדיגע סדרה (סימן ג) ,א געוואלדיגער
תשתכח תורה שבעל פה מפיהם ומפי זרעם עד סוף כל אריכות'דיגער שמועס וועגן לימוד התורה ,וועגן
קען זיין אפשר ,מען דארף פארשטיין ווי די פרשה
הדורות" -עס איז דא א ברית וואס דער אויבערשטער יגיעת התורה .און בהמשך קומט דער מדרש
הייבט זיך אן" ,אלה תולדות נח" ,דער ערשטער פשט
האט צוגעזאגט פאר אידישע קינדער אז אין אלע דורות צו צו דעם ענין פון ישיבות" ,קבע הקדוש ברוך
פון רש"י איז אז "תולדות נח" מיינט כפשוטו די
וועט נישט נשתכח ווערן תורה שבעל פה ,אידן וועלן הוא שתי ישיבות לישראל" -די מתנה וואס דער
קינדער ,נאר "הואיל והזכירו סיפר בשבחו" .אבער
קענען זיך האלטן מיט די תורה שבעל פה. אויבערשטער האט געגעבן פאר אידישע קינדער
הא גופא דארף מען פארשטיין ,וואס הייבט מען
דער ענין פון ישיבות ,דער מדרש רעכנט אויס די
עפעס אן די גאנצע פרשה פונעם דור המבול וואס "ולפיכך קבע הקדוש ברוך הוא שתי ישיבות לישראל";
גאנצע מעלה פון די ישיבות .פון אויבן אויף האט
איז דאך פאר זיך א פרשה וואס די תורה הקדושה בימים ההם איז געווען אזוי אז צוויי חדשים אין יאר
דער גאנצער מדרש נישט קיין שייכות צו די פרשה,
פארציילט וואס מען דארף לערנען און ארויסנעמען זענען זיך אלע צוזאמגעקומען אין ישיבה עוסק זיין
מען דארף פארשטיין וואס דער קשר צו די פרשה
פון דעם ,וואס האלט מען שוין ביי די קינדער ,דער בתורה ,דער אויבערשטער האט קובע געווען דעם
איז ,עפעס זעט עס אויס ווי עפעס אן ענין ,א
עיקר איז עפעס דא די קינדער? ,נאך פאר מען ענין פון ישיבות פאר אידישע קינדער" ,שיהיו הוגין
התעוררות צו התחלת הזמן ,וויסן וואס דער תכלית
הייבט אן "אלה תולדות נח" ,די ערשטע זאך איז בתורה יומם ולילה ,ומתקבצין ונושאין ונותנין במלחמתה
פון א ישיבה איז.
די קינדער ,נאר "הואיל והזכירו סיפר בשבחו" .וואס של תורה" ,מען איז זיך מייגע בתורה ,מען איז זיך
הייבט מען עפעס אן מיט דעם "אלה תולדות נח", מפלפל בתורה" ,עד שמעמידין דבר על בוריו". באמת דארף מען לערנען דעם מדרש אינעווייניג,
זעט אויס אז דאס איז עפעס א יסודות'דיגער ענין ווייל עס איז א גרויסער אריכות ,און יעדעס ווארט
זאגט דער מדרש ,אז "אותן שתי ישיבות" -די
דא פאר די גאנצע פרשה. עקסטער איז געוואלדיגע יסודות .איך וועל זאגן
ישיבות וואס זענען עוסק בתורה ,וואס זענען זיך מייגע
נאר אביסל ,קליינע חלקים נאכזאגן נאר .דער
בתורה ,די ווערן ניצול פון אלע צרות" ,לא ראו לא שבי
מדרש אויפ'ן פסוק "אלה תולדות נח נח" ,הייבט אן:
נח האט מוכיח געווען דעם דור און מען ולא שמד" .דער מדרש זאגט אז דער אויבערשטער
"יתברך שמו של מלך מלכי המלכים הקדוש ברוך הוא,
האט נישט מקבל געווען פון אים האט אוועקגענומען די וואס זענען געווען אין די
שבחר בישראל משבעים אומות" ,עס שטייט (דברים לב,
נאר דער ענין קען זיין אזוי ,עס איז דא א זאך ישיבות אין ירושלים נאך פאר'ן חורבן ,זיי זאלן
ט) "כי חלק ה' עמו"" ,ונתן לנו את התורה ,תורה שבכתב
וואס מען דארף מתבונן זיין אין דעם גאנצן ענין נישט מיטמאכן אלע צרות פונעם חורבן.
ותורה שבעל פה" .זאגט דער מדרש ,תורה שבכתב
פון נח; אין מדרש שטייט (בר"ר פל"א ס"ג) "שנאו בשער דער מדרש פירט אויס" ,ואף לימות המשיח אין איז מעט ,תורה שבעל פה איז הרבה" ,ארוכה מארץ
מוכיח" (עמוס ה ,י) ,נח האט מוכיח געווען בני דורו. רואין חבלו של משיח" -די לומדים וואס לערנען אין מדה ורחבה מני ים" ,תורה שבעל פה איז זייער א
רש"י זאגט ,פארדעם האט ער ק"כ שנה עוסק געווען די ישיבות וועלן ניצול ווערן בחבלי משיח לעתיד גרויסע תורה ,און אויף דעם שטייט (איוב כח ,יג) "לא
אין בנין התיבה ,ער האט זיי געזאגט תוכחה ,ער לבוא ,און זיי וועלן דאס ערשטע זוכה זיין צו די תמצא בארץ החיים" -איינער וואס ער זוכט תענוגי
האט זיי געזאגט עס וועט קומען א מבול ,עס וועט גאולה" ,משם מתחלת הגאולה ,ומשם עולין לירושלים, עולם הזה ,ער קען נישט זוכה זיין צו דעם תורה שבעל
א שיעור עבודה וחסידות /פרשת נח תשפ"ז לפ"ק
דאס הארץ" ,בתורתו" -דורך עסק התורה ,און במיוחד די גמרא זאגט אז די שני אלפים תורה הייבט זיך קומען עונשים ,מען האט נישט מקבל געווען זיין
יגיעת התורה ווי עס שטייט ,דאס עפנט דאס הארץ, אן פון "ואת הנפש אשר עשו בחרן" ,וואס אברהם תוכחה ,מען האט אים פיינט געהאט.
און דאס מאכט אז עס זאל זיין א הארץ צו וועם אבינו האט געלערנט תורה מיט אנדערע" .דשעבידו
אין חיד"א שטייט אפילו אן ענין נפלא ,אז א צדיק
צו רעדן. לאורייתא" שטייט דארטן אין תרגום ,ער האט
איז מוכיח ,ער געבט זיך אוועק מוכיח זיין און מען איז
געלערנט תורה.
אין די בריוון פון ר' מענדעלע וויטעפסקער שטייט נישט מקבל זיין תוכחה ,באקומט ער די אלע זכותים פון
אז איינער לערנט אסאך דברי מוסר ,און ער זעט מען דארף פארשטיין ,וואס איז טאקע די ענין, די אלע וואס ער האט געוואלט זיי מזכה זיין און זיי האבן
אז אין פועלין בלבו ,עס האט נישט קיין השפעה מילא אמונה פארשטייט מען ,וואס איז די ענין פון נישט מקבל געווען ,ווייל ער האט דאך א מורא'דיגע
אויף אים ,יתמיד בלימודו יותר ,זאל ער זיך מער לערנען תורה. צער פון דעם ,ער האט אוועקגעגעבן פון זיין תורה,
באפלייסיגן אין לערנען ,ווייל דער עסק התורה, פון זיין עבודת ה' מוכיח צו זיין ,איז זכה נוטל חלקו
נאכמער ,א ישיבה שטייט איז א בחינה פון
דאס וועט אים עפענען דאס הארץ. וחלק חבירו בגן עדן ,די אלע זכותים וואס זיי וואלטן
"קשות מיושב" ,וואו מען לערנט תורה בעיון ,מען
דאס האט משה רבינו געוויזן ,משה רבינו זאגט געהאט ווען זיי וואלטן אים געפאלגט איז ער אלעס
איז מעיין בתורה .וואס איז געווען דער ענין מיט
דברי תוכחה פאר אידן ,טאמער וועט עס נישט גיין זוכה.
בני דורו צו לערנען תורה ,מאכן א מקום תורה ,א
צוזאמען מיט עסק התורה ,וועט עס נישט קענען ישיבה. זאגט ער" :נח איש צדיק תמים היה בדורותיו" -ער
טון די ריכטיגע פעולה ,אז עס זאל אריינגיין די דברי האט זוכה געווען צו א געוואלדיגע שלימות ,ווייל
מוסר דארף דאס זיין צוזאמען מיט עסק התורה. ער איז געווען אין די דורות וואס האבן נישט מקבל
משה רבינו'ס דברי תוכחה איז געווען
געווען זיין תוכחה ,האט ער באקומען די אלע
צוזאמען מיטן איבער'חזר'ן די תורה
נח וואס האט נישט געלערנט תורה מיט אבער דער ענין קען זיין ,מען זעט ביי משה רבינו
זכותים כאילו זיי וואלטן עס ווען יא מקבל געווען.
די בני דורו האבן זיי נישט אנגענומען אנהייב ספר דברים ,הייבט זיך אן (דברים א ,א) "אלה
זיינע דברי תוכחה הדברים אשר דבר משה" ,משה רבינו האט גערעדט
פארוואס פון נח האט מען נישט מקבל
מיט דעם פארשטייט מען זייער גוט ,אברהם דאס גאנצע ספר דברים ,צוויי ענינים :איינס איז געווען און פון אברהם אבינו האט מען יא
אבינו אז ער האט געוואלט אריינגעבן אמונה אין דאס משנה תורה ,ער האט איבערגעחזר'ט די תורה מקבל געווען
אנדערע מענטשן ,און עס זאל טאקע אריינגיין צו מיט אידן ,און איינס איז דברי מוסר וואס ער האט אבער למעשה שטייט אזוי אז זיי האבן נישט
זייער הארץ ,עס זאל בלייבן ,האט נישט געקענט זיין געזאגט פאר אידישע קינדער ,דברי תוכחה ,אזוי מקבל געווען זיין תוכחה .מען דארף מתבונן זיין,
בלויז לערנען אמונה אליינס ,ער האט געמוזט מאכן ווי רש"י איז דארט מפרש בפסוקים "אלה הדברים יעדע זאך וואס עס שטייט אין די תורה דארף
א ישיבה ,א מקום תורה ,וואו מען לערנט תורה, אשר דבר משה". מען זיך דאך עפעס לערנען פון דעם .ווי קען דאס
מען איז זיך מייגע בתורה ,דאס עפנט דאס הארץ, טאקע זיין ,מען ווייסט דאך אז "דברים היוצאים מן
אבער דער אופן ווי די תורה שטעלט עס אוועק
נאכדעם וועלן די דיבורים נתקבל ווערן. הלב נכנסים אל הלב" ,א צדיק איז מוכיח ,ווי אזוי
גייט עפעס צוזאמען ,ער הייבט אן מיט דברי תוכחה,
נח ווידער האט טאקע געזאגט דברי תוכחה, איז דאס טאקע אז זיין תוכחה איז נישט נתקבל
די תורה גייט גראד אריבער "הואיל משה באר את
אבער קיין מקום תורה ,קיין ישיבה האט ער נישט געווארן.
התורה" .לכאורה איז דאס עפעס צוויי ענינים :איין
געמאכט ,נח אליין שטייט" :למד תורה"" ,את זאך ,ער האט געחזר'ט די תורה מיט אידן .און די דערנאך זעט מען דעם חילוק ,אברהם אבינו
האלהים התהלך נח" -סופי תיבות 'חכם' ,נאר דורך צווייטע זאך ,ער האט זיי געזאגט דברי תוכחה. שטייט דאך אז ער האט געלערנט אמונה מיט
דעם האט ער זיך געקענט האלטן. אנדערע ,און עס איז נתקבל געווארן דבריו .אין
מען זעט אבער פון דעם א מורא'דיגע זאך ,אז
עס שטייט דאך אזוי" ,צדיק תמים היה בדורותיו", רמב"ם שטייט אז פאר אברהם אבינו איז נתקבצו
דברי תוכחה ,אפילו די גרעסטע דברי תוכחה פון משה
דאס ווייזט אויף ביידע דורות וואס ער איז אלפים ורבבות וואס זענען נתקרב געווארן צו
רבינו ,עס זאל נתקבל ווערן ,דארף עס זיין צוזאמען מיט
דורכגעגאנגען ,דער דור המבול מיט'ן דור הפלגה. אמונה ,און זיך געהאלטן ארום אברהם אבינו מיט
עסק התורה.
אויפ'ן ענין פון דור המבול ,וואס דאס איז דער ענין זיין אמונה .האט ער יא געהאט א השפעה אז זיינע
פון קדושה ,אז איינער ווערט נישט מיטגעשלעפט דברים זענען געווען דברים נשמעים זענען נתקבל
מיט דעם און ער בלייבט הייליג ,דאס רופט זיך
די איינציגסטע עצה אנטקעגן א געווארן .ווי איז דאס אז נח וואס איז "איש צדיק
צדיק .און אויף דעם ענין פון דור הפלגה ,וואס דאס
פארשטיינערטע הארץ איז 'עסק התורה' תמים היה" איז נישט געווען אזוי.
איז דער ענין פון אמונה ,אז איינער בלייבט מיט א די גמרא זאגט (סוכה נב" :):אם פגע בך מנוול זה" -
ריינע אמונה ,דאס רופט זיך תמים" .צדיק תמים", דער יצר הרע " -משכהו לבית המדרש ,אם אבן הוא פארוואס האבן די אבות געדארפט האבן
ער איז געבליבן סיי א צדיק און סיי א תמים ,סיי נימוח" ,טאמער איז ער א בחינה פון א לב האבן, א ישיבה
בקדושה און סיי אין אמונה איז ער געבליבן מיט זיין נימוח ,וועט ער דורך די קדושה פון בית מדרש
נאר עס קען זיין ,מען רעדט דאך וואס מען דארף
גאנצע שלימות בדורותיו ,אפילו ער איז געווען אין צוגיין ,און עס וועט נישט זיין מער די בחינה פון
ארויסנעמען פון דעם ,מען זעט דאך די גמרא זאגט
אזעלכע דורות וואס דער גאנצער דור איז געווען לב האבן.
(יומא כח ):אז "מימות אבותינו" פון אברהם אבינו" ,לא
פארקערט. די מציאות איז דאך אזוי ,אז איינע פון די שטארקע פסקה ישיבה מעל שולחנם" ,אנגעהויבן פון אברהם
און וואס איז געווען דער כח ,ווייל "את האלקים כוחות היצר וואס מען מוטשעט זיך איז נישט אייביג אבינו איז כסדר געווען א ישיבה ביי אידישע
התהלך נח" ,ער איז געווען דבוק אין די תורה דאס אז דער מענטש ווייסט נישט וואס ער האט צו טון, קינדער .די גמרא ברענגט פסוקים" ,אברהם
הקדושה ,סופי תיבות חכם ,אז מען איז דבוק בתורה אז ער פארשטייט נישט וואס איז ריכטיג ,ער קען אלעס זקן" " -זקן ויושב בישיבה" ,אברהם ,יצחק ,יעקב,
איז מען דבוק בה' ,און דאס האלט סיי אין אמונה פארשטיין ,מען קען אים מסביר זיין ,עס איז אבער דא אייביג איז געווען א ישיבה ,זיי האבן געלערנט מיט
און סיי אין קדושה. אסאך מאל א בחינה פון א לב האבן ,דאס הארץ איז אנדערע מענטשן.
ווי פארשטיינערט ,קענסט זאגן וויפיל מוסר דו ווילסט,
דאס איז אלעס געווען פאר זיך אליינס ,אבער ווען מען רעדט פון "אברהם זקן" ,איז דאך נאר
קענסט זאגן וויפיל תוכחה דו ווילסט ,ער קען פארשטיין,
מיט די בני דורו וואס ער האט מוכיח געווען ,האט געווען א יצחק מיט אליעזר ,דאס איז טייטש אז מען
א פארשטיינערטע הארץ ,א לב אבן ,דאס איז דאך
ער מוכיח געווען ,אבער קיין תורה האט ער מיט האט געלערנט מיט אנדערע ,אליעזר איז געווען
א מציאות וואס מען זעט ,און דאס איז פון די
זיי נישט געלערנט עס איז נאך געווען פאר די שני "דולה ומשקה מתורת רבו לאחרים" ,געלערנט תורה
שטערקסטע כוחות היצר.
אלפים תורה ,צי וויאזוי עס זאל זיין ,אבער בכל אופן מיט אנדערע מענטשן ,די מענטשן וואס ער האט
ער האט מיט זיי נישט געלערנט קיין תורה .דאס זעט און אויף דעם זאגן אונז חכמינו ז"ל אז די עצה צו מקרב געווען צו די אמונה האט ער נישט נאר סתם
מען דאך ,עס הייבט זיך נישט אן ביי אברהם אבינו דעם לב האבן איז נאר עסק התורה; עסק התורה ,דער מקרב געווען צו די אמונה ,ער האט געלערנט מיט
די שני אלפים תורה" ,וזקן ויושב בישיבה" וואס פון ייטב לב טייטשט" ,הוא יפתח לבנו" -וויאזוי עפנט זיך זיי תורה.
פרשת נח תשפ"ז לפ"ק /שיעור עבודה וחסידות ב
און אזוי וועט קענען זיין .דאס איז געווען דער ענין ווייל זיי האבן א יצר הרע און זיי שלאגן זיך מיט דעמאלטס האט זיך שוין נישט אפגעשטעלט.
פונעם מבול. אים ,און עס איז מתפעל מהפיכו ,דאס איז דער כח
איז ממילא" ,דברים היוצאים מן הלב" זענען
וויאזוי מען ווערט נתעלה.
עס שטייט אין ערוגת הבושם ,ברענגט ער :דער "נכנסים אל הלב" ,עס דארף אבער קודם זיין א לב,
אויבערשטער האט געזאגט" ,לא אוסיף עוד להכות מען זעט אז דער ענין פון יגיעת התורה ווערט דער לב דארף זיין אפן ,אז עס איז א לב האבן דאס
את כל חי" וואס עס שטייט דארטן נאך אין מבול. אנגערופן אין די משנה (אבות פ"ה מכ"ב) "הפך בה איז נישט קיין לב ,איז אויף דעם אופן זענען די דברי
זאגט ער אז יצר ,די מילוי פון יצ"ר ,מען שרייבט עס והפך בה" ,מען דרייט לכאן ולכאן ,מען פארשטייט תוכחה נישט נתקבל געווארן .דאס זעט מען דא פון
ארויס מיטן מילוי ,יו"ד צד"י רי"ש ,איז די סופי תיבות נישט ,ביז מען קומט ארויס מיט א קלארקייט .דאס די פרשה פון נח.
די שם פון שד"י .די שם שד"י ווייזט אויף מי שאמר ברענגט ארויס די ענין פון מתפעל מהפכו.
קען זיין דאס איז דא מרומז ,די תורה הייבט אן
לעולמו די.
"אלה תולדות נח"" ,אלה" איז דאך א מיעוט ,נאר
שטייט אין ספרים הקדושים אז דאס מיינט אז די תורה געבט די ריכטיגע בליק פאר א די ,המלמד את בן חברו תורה איז דאך כאילו ילדו,
דער אויבערשטער האט באשאפן א וועלט ,אן עולם מענטש אז די תכלית פונעם יצר הרע איז וואלט נח געלערנט מיט אנדערע אויך ,וואלט ער
הנסיון ,א וועלט וואס עס איז דא אסאך כוחות וואס נאר ער זאל נתעלה ווערן דורך דעם געהאט נאך קינדער ,די תלמידים זיינע .אבער דא
שלעפן דעם מענטש אויף אראפ ,און דער מענטש און דאס ברענגט אויך דעם כח אז אין אלע איז געווען נאר "אלה תולדות נח" ,נאר די .פאר
דארף זיך מתגבר זיין ,און דאס איז די תכלית ,מיט כוחות היצר ,די משנה פירט אויס "ובה תחזי" ,דורך זיך טאקע איז געווען "את האלקים התהלך נח",
דעם וואס ער איז זיך מתגבר פירט ער אויס דעם די תורה וועסטו קענען האבן א ריכטיגן בליק, ער האט געלערנט תורה ,אבער פאר אנדערע,
רצון ה' ,און דורכדעם קען ער זוכה זיין צו זיין וועסט וויסן און פארשטיין אז אלע כוחות היצר, תלמידים האט ער נישט מעמיד געווען .איז ממילא
ריכטיגן שכר ,עס זאל נישט זיין קיין נהמא דכסיפא, און אלע נסיונות ,און אלע כוחות וואס שלעפן אויף איז די דברי תוכחה זיינע נישט נתקבל געווארן ,עס
ווי עס איז ידוע אין ספרים הקדושים .דאס איז א אראפ ,איז די תכלית עס זאל זיין מתפעל מהפכו איז געווען "שנאו בשער מוכיח" ,און דורך דעם איז
זאך וואס א מענטש דארף כסדר געדענקען. זאלסט זיך מתגבר זיין .די תורה עפנט די אויגן פאר א געקומען דער דור המבול.
אבער טאמער איז די וועלט צו נידריג ,אז עס איז מענטש אז ער זאל פארשטיין אז די תכלית פון יצר הרע איז דא שטעקט דער יסוד וואס איז דער חילוק
נישטא קיין כח זיך צו קענען מתגבר זיין ,דעמאלטס איז נישט מען זאל אים נאכגעשלעפט ווערן נאך אים, פון אברהם אבינו ,עס איז אויך געווען אזויפיל
קען דאך נישט ארויסקומען די תכלית הבריאה. נאר זיך מתגבר זיין .די תכלית פון אלע נסיונות איז נישט עובדי עבודה זרה ,דאך האט ער זוכה געווען אז ער
מען זאל אראפגעשלעפט ווערן ,נאר "נס להתנוסס" ,מען
ווען דער אויבערשטער האט באשאפן די וועלט האט אזויפיל מענטשן מקרב געווען צו אמונה ,און
זאל נתעלה ווערן דורך די נסיונות .די תורה עפנט דעם
מיט א יצר הרע מיט כוחות הרע ,די סופי תיבות ממילא איז די וועלט נישט געווארן אזוי שטארק
כח פאר'ן מענטש.
פון די אותיות יצר איז שד"י ,דאס הייסט מי שאמר אראפגעשלעפט ווי עס איז געווען ביי נח ,איז אלעס
לעולמו די .דער אויבערשטער האט געזאגט אז עס זאל אבער דאס איז טאקע נאר דורך יגיעת התורה, דאס די נפקא מינא ,אז דא איז געווען א כח פון
נישט זיין אזוי שטארק די כוחות וואס שלעפן אויף אראפ "הפך בה" -אז מען איז זיך מייגע בתורה ,דעמאלטס תורה און דא נישט.
אז מען זאל זיך נישט קענען מתגבר זיין ,עס זאל זיין מיט איז "והפך בה" -נעמט מען ארויס דעם מתפעל
א גבול ,אז מען זאל זיך נאך קענען מתגבר זיין. מהפכו ,ארויסצונעמען פון די אלע כוחות היצר דאס ביי תורה איז דא דער ענין פון 'כל דבר
פארקערטע. מתפעל מהפיכו' וואס דאס איז די יסוד
דער אויבערשטער ווייסט די כוחות פון יעדן איינעם,
און עס איז אויסגערעכנט ,אין הקדוש ברוך הוא בא איז ממילא פארדעם איז דער מדרש טאקע דא פון מלחמת היצר
בטרוניא עם בריותיו ,א מענטש זאל קיינמאל נישט אין די פרשה פון נח רעדט ער ארום דעם גאנצן ענין ממילא קומט עס טאקע לערנען דעם ענין פון
זיין אין א מצב אז ער זאל זיך נישט קענען מתגבר זיין. פון יגיעת התורה ,וואס דאס איז די תורה שבעל פה, תורה ,און מיוחד יגיעת התורה ,דער ריכטיגער
דער אויבערשטער געבט אייביג פאר א מענטש די "העם ההולכים בחשך ראו אור גדול" ,דווקא דורכ'ן תבלין כנגד יצר הרע שטייט איז דוקא דורך יגיעת
בחירה. חושך ,די חושך פונעם יצר הרע ,די נסיונות ,דורך דעם התורה .עקסטער אין אזא "בדורותיו" ,א דור המבול,
קען מען זוכה זיין צו אור גדול .דאס איז געווען דער און א דור הפלגה ,ווי עס שטייט אז נח מיט דעם
דעמאלטס ביים דור המבול איז יא געווארן די
כח פון נח ,און דאס איז געווען דער כח וואס אברהם וואס ער האט זיך מתגבר געווען ,דאס האט אים
וועלט אזוי שטארק אראפגעשלעפט ,אז עס האט
אבינו האט אויפגעהויבן בני דורו. געברענגט נאך מער שלימות .דאס איז "צדיק תמים
זיך פארלוירן די בחירה ,ממילא האט מען טאקע
געדארפט אפווישן די גאנצע וועלט און שטעלן די מבול איז געווען א טובה כדי די וועלט זאל נישט היה" ,טאקע ווייל ער איז געווען בדורותיו ,און ער
די וועלט פון דאסניי .און אויף דעם האט דער זיין אזוי נידריג און מען זאל זיך קענען אייביג מתגבר זיין האט זיך מתגבר געווען .אזוי ווי עס שטייט דער ענין
אויבערשטער געזאגט" :לא אוסיף עוד להכות את אויף די נסיונות פון כל דבר מתפעל מהפיכו ,ווען צוויי פארקערטע
כל חי" .ברענגט ער אז די אותיות נאך שד"י איז כוחות שלאגן זיך ,איז יעדער איינער שלאגט זיך
אבער דער אמת ליגט אין דעם מער פון דעם,
תכ"ה ,עס וועט קיינמאל מער נישט זיין אזא מצב אז איינער מיט'ן צווייטן ,ווערט מען נאך מער נתחזק
מען ווייסט אז דער ענין פונעם מבול ,וואס איז דער
מען זאל נישט קענען זיך מתגבר זיין .דער אויבערשטער מיט דעם וואס מען שלאגט זיך איינער מיט'ן צווייטן.
ענין וואס עס איז געקומען דער עונש אויף א אופן
האט צוגעזאגט א הבטחה אז עס וועט קיינמאל מער דאס איז ידוע פון ספרים הקדושים די בחינה.
פון א מבול" ,מחיתי את כל היקום" -די גאנצע
נישט זיין דער מצב. וועלט חרוב געמאכט ,דאס איז פאר דעם. אבער דער כח שטייט קומט דוקא דורך תורה,
תורה געבט דעם כח ,אזוי ווי מען זעט ,דער ישמח
דער רבי ברענגט פון זרע קודש ,אז דער מבול איז
דורך די כח התורה וועט די וועלט בגימטריא חסדו ,דורך די חטאים ,אלע חטאים לאזן
משה אין פרשת חקת רעדט פון דעם ,אז מען זעט ביי
קיינמאל מער נישט ווערן אזוי איבער רחמנא ליצלן א כח הטומאה אינעם אויר,
יגיעת התורה אז מען קען נישט ארויסקומען קלאר
אראפגעשלעפט יעדע מצוה ,יעדע קדושה ,לאזט איבער א קדושה
מיט אן ענין אין די תורה נאר טאמער מען האט
זיך פארדעם געמוטשעט און נישט פארשטאנען,
לויט ווי מיר רעדן קען זיין אזוי ,ווען עס איז דא אינעם אויר ,פארקערט ,די חטאים לאזן איבער א
און ער האט געהאט א טעות" ,אין אדם עומד על
כוחות הטומאה ,כוחות הרע ,דור המבול מיט א דור פארקערטע ,די שרעקליכע חטאים פון דור המבול
דבר הלכה אלא אם כן נכשל בה" (גיטין מג ,).דאס
הפלגה ,און עס איז נישט דא קיין כח התורה קעגן האבן אראפגעשלעפט דער וועלט אויף אזא נידריגן
ברענגט אז מען זאל שפעטער קענען ארויסקומען
דעם ,דעמאלטס איז די וועלט אין א מצב וואס עס מצב ,אז עס האט נישט געקענט ארויסקומען
מיטן אמת .דאס איז דער ענין פון מתפעל מהפכו.
ווערט אזוי אראפגעשלעפט אז מען קען זיך נישט שפעטער א כלל ישראל ,אז עס האט געדארפט זיין
מתגבר זיין .אבער אז עס איז דא מקומות התורה. אברהם יצחק ויעקב ,אויפשטעלן א כלל ישראל, על דרך זה איז דער ענין פון מלחמת היצר ,ווען
וויאזוי איז טאקע נתקיים געווארן די הבטחה וואלט די וועלט געבליבן אזוי נידריג ,וואלט עס א מענטש וואלט ווען נישט געהאט קיין יצר הרע
"לא אוסיף עוד להכות את כל חי" ,עס וועט מער נישט געקענט זיין .מען האט געדארפט אפווישן וואלט ער נישט געקענט אזוי שטארק נתעלה ווערן,
קיינמאל נישט זיין אזא מצב ,דער אויבערשטער די וועלט ,עס זאל זיך אנהייבן א וועלט פונדאסניי, די סיבה וואס צדיקים ווערן אזוי נתעלה איז טאקע
ג שיעור עבודה וחסידות /פרשת נח תשפ"ז לפ"ק
פארוואס "בדורותיו" ,ווען עס איז געווען א בחינה באריכות די ענין ,אבער על כל פנים אזוי איז געווען. נעמט דאך נישט צו די בחירה ,עס איז דאך דא א
פון א דור המבול און דור הפלגה ,די וועלט איז אזוי ווידער יעקב אבינו'ס ישיבה דאס איז שוין געווען א בחירה ,קענען דאך רשעים טון עבירות אן א שיעור
אראפגעשלעפט געווארן ,און עס איז נישט געווען כלל ישראל וואס איז געבליבן. און דורך דעם אראפשלעפן.
קיין כוחות ,ווייל עס האט זיך געפעלט דער כח
על דרך זה ,די ערשטע צוויי בתי מקדשות האבן דער תירוץ איז אבער אז דער אויבערשטער
התורה" ,אלה תולדות נח" .אבער ווען עס איז דא
זיך נישט געהאלטן ,זיי זענען חרוב געווארן ,שטייט האט אוועקגעשטעלט כוחות הקדושה" ,מימות
א כח התורה ,דער כח פון די ישיבה ,ווי דער מדרש
אבער אין ישמח משה אז די סיבה איז געווען מקדש אבותינו לא פסקה ישיבה מעל שולחנם" ,אז אברהם
זאגט "קבע הקב"ה ישיבות לישראל" ,דאס האלט
צו זיין די וועלט און אראפברענגען א כח הקדושה אבינו האט אוועקגעשטעלט א ישיבה ,א ישיבה דאס איז
אידישע קינדער ,דורך דעם ווערן זיי ניצול פון חבלה
אז עס זאל שפעטער קענען קומען די דריטע בית אן אוויר פון קדושה ,און דאס ברענגט א קדושה אויף די
של משיח ,פון די שווערע נסיונות וואס איז דא אין
המקדש. גאנצע וועלט ,אפילו עס איז נאר א ישיבה אין געוויסע
די זמן פון עיקבתא דמשיחא.
על דרך זה ,אברהם אבינו'ס ישיבה ,יצחק אבינו'ס מקומות ,האט עס שוין מחליש געווען דעם כח הטומאה
ישיבה ,דאס איז נישט געבליבן .וואס האט עס יא פון די גאנצע וועלט ,אז מכח זה האט יעדער איינער א
די יסודות פון א בחור אין ישיבה וואס געטון ,עס האט מקדש געווען די וועלט אז שפעטער בחירה.
דאס נעמט ער מיט אויף כל ימי חייו איז האט געקענט ארויסקומען א כלל ישראל .און עס
האבן א חיות אין תורה ותפלה איז שוין געווען יעקב אבינו'ס ישיבה וואס פון דעם די בתי מדרשות געבן א כח צו זיין א בוחר
ממילא איז דאס א געוואלדיגער יסוד פאר א איז געבליבן א כלל ישראל. בטוב פונקט ווי די בית המקדש
בחור ווען מען גייט אריין אין התחלת הזמן פון די עס איז ידוע ,דער רבי זכרונו לברכה האט
אבער וואס איז דער לימוד פון דעם אויף לדורות,
ימי הבחרות ,א בחור דארף צו וויסן אז יעדן טאג וואס נאכגעזאגט פון קדושת יום טוב ,האט ער געזאגט
אז דער כח פון "בדורותיו" ,ווען עס איז א בחינה פון
ער געפינט זיך אין ישיבה איז דאס א געוואלדיגע מתנה "בית הבחירה" ,מען זאגט "הושע נא בית הבחירה".
א דור המבול מיט א דור הפלגה ,א גאס וואס שלעפט
וואס דער אויבערשטער געבט אים ,ער זאל זיך קענען פארוואס ווערט דער בית המקדש אנגערופן "בית
אראפ ,סיי אין קדושה און סיי אין אמונה דארף א איד
מיטנעמען כוחות הקדושה .מען לעבט אין א וועלט
האבן אזויפיל כוחות הקדושה ,וואס איז דער כח וויאזוי הבחירה" ,ווייל בזמן שבית המקדש היה קיים האט
וואס מען דארף געוואלדיג סייעתא דשמיא ,א
דער אויבערשטער האט אוועקגעשטעלט צו קענען זיך געשפירט אז עס איז דא א בחירה .עס איז טאקע
בחינה פון א דור המבול ,א דור הפלגה ,א מענטש
זיין א בוחר בטוב ,דער כח פון א ישיבה ,א מקום תורה, דא א יצר הרע מיט נסיונות מיט א שווערע וועלט,
דארף כל ימי חייו געוואלדיג סיעתא דשמיא .ווי מער אבער מען איז געקומען אין בית המקדש און מען
א מקום פון עיון התורה ,וואס מען ליגט אין לערנען און
מען איז שתולים בבית ה' ,מען וועט אין זיך איינפלאנצן האט געזען דארטן השראת השכינה ,מען האט דאך
מען לעבט אין לערנען ,דאס געבט די כוחות הקדושה.
און איינווארצלען מיט די קדושה פון א בית המדרש ,די
און ווי מער א מענטש כאפט זיך אן אין דעם ,אלץ אריינגעשעפט אזויפיל קדושה ,האט מען געהאט
קדושת התורה ,די יגיעת התורה.
שטערקער נעמט ער מיט א כח פון "לא אוסיף עוד כוחות צו זיין א בוחר בטוב .מען איז געקומען עולה
און אין דעם ליגט אויך דער חלק התפילה ,אלע להכות את כל חי" ,עס וועט שוין קיינמאל נישט זיין רגל זיין ,האט עס געגעבן כוחות הקדושה אויף א
ספרים הקדושים ברענגען פון בעל שם הקדוש כידוע מער א בחינה אז עס זאל נישט זיין קיין בחירה, גאנץ יאר ,א מענטש האט געקענט זיין א בוחר
אז אין די תיבה איז אויך מרומז דער ענין פון תיבות פארוואס ,ווייל מען קען זיך אנכאפן מיט די מתנה בטוב .אז עס איז נישטא קיין בית המקדש ,די כוחות
התפילה" :בוא אתה וכל ביתך אל התיבה" -מען פון די ישיבות. הטומאה זענען דא ,און די כוחות הקדושה פון בית
דאווענט דארף מען אריינקומען אין די ווערטער, המקדש זענען נישטא ,שפירט זיך עפעס ווי עס איז
פארדעם פירט דער מדרש אויס אז דער
האבן א חיות אין די תיבות התפילה" .צוהר תעשה נישטא קיין בחירה.
אויבערשטער האט כורת ברית געווען מיט אידישע
לתיבה" -מען דארף באלייכטן די תיבות התפילה.
קינדער אז עס וועט נישט נשתכח ווערן תורה איז דאך אבער דער תירוץ אויף דעם ,אז די בתי
אין ספר בעל שם טוב איז דאך דא א גאנצער קונטרס
שבעל פה" ,ולפיכך קבע הקדוש ברוך הוא ישיבות כנסיות ובתי מדרשות" ,מיום שחרב בית המקדש
דער עמוד התפילה ,אלעס אויף די ווערטער פון
לישראל" -דער אויבערשטער האט קובע געווען אין לו להקב"ה אלא ד' אמות של הלכה" (ברכות
"צוהר תעשה לתיבה".
ישיבות ,און אז עס איז דא ישיבות איז דא א יגיעת מ ,).א בית המדרש איז מעין פון קדושת המקדש ,עס
און די תיבה לייגן די חסידישע ספרים זייער התורה פון תורה שבעל פה ,וואס דאס איז דער איז אויך דא השראת השכינה ,און דאס איז דער כח פון
שטארק אריין אין דעם ענין פון תיבות התפילה .עס תבלין כנגד יצר הרע ,און דאס טוט מחליש זיין דעם וואו א מענטש קען נעמען דעם כח הבחירה .איז ממילא
דארף דאך האבן א קשר די דרש מיטן פשט ,דער כח הטומאה ,איז דא א כח הבחירה אז מען זאל פארדעם ,מיט דעם וואס די אבות הקדושים האבן
תיבה איז געווען א הצלה אין א זמן פון א דור המבול ,די קענען זיין אן ערליכער איד אפילו אין אזא בחינה אוועקגעשטעלט די ישיבות ,אברהם ,יצחק ויעקב.
תיבות התפילה ,תיבות התורה ,מען גייט אריין אין דעם, פון "בדורותיו" ,פון א דור המבול און א דור הפלגה. עס איז טאקע זייער מדוקדק אז עס שטייט אז די
עס איז מיט א חיות ,נישט נאר מן השפה ולחוץ ,נאר דער
עס איז דא א תורה ערגעץ פון רבי'ן ,אין איינע פון בתי מקדשות זענען דאך געווען בכח אברהם אבינו,
מענטש איז זיך מדבק אין דעם ,דאס איז א בחינה פון א
די שובבי"ם תורות ,וואס דער רבי דערמאנט דאס יצחק אבינו ,די דריי בתי מקדשות .ווייל זיי האבן
תיבת נח וואס טוט מציל זיין אין א דור המבול און אין א
וואס דער נועם אלימלך זאגט די וואך ,אז יעדער דור טאקע בשעתם אוועקגעשטעלט א כח הקדושה
דור הפלגה.
האט זיך זיין ענין וואס דאס דארף האבן חיזוק ,אויף אז די וועלט זאל מער נישט ווערן אזוי נידריג ,עס
און דאס איז די תכלית פון א ישיבה ,זיך מדבק זיין דעם דארף מען לייגן דעם דגש .בדורו איז דאס געווען זאל אייביג זיין א בחירה ,און בזכותם איז שפעטער
אין די תורה הקדושה ,זיך מדבק זיין אין די כח התפילה, דער ענין פון ציצית ,דער רבי אלימלך די וואכעדיגע אוועקגעשטעלט געווארן די דריי בתי מקדשות.
און ווי מער מען נוצט עס אויס ,אלץ מער כוחות הקדושה סדרה .זאגט דער רבי אז בדורינו איז דער ענין פון
אברהם אבינו'ס ישיבה ,יצחק'ס ישיבה ,שטייט
נעמט מען מיט אויפ'ן גאנצן לעבן. אמונה און דער ענין פון קדושה ,אויף דעם פארלייגט זיך
דארט אז עס האט נישט געהאט קיין קיום אויף
דער יצר הרע אזוי שטארק ,און דאס איז וואס מען דארף
זאל דער אויבערשטער העלפן מיר זאלן אלע ווייטער ,עס איז נישט געבליבן פון דעם ,יעקב איז
יעצט בעיקבתא דמשיחא ,אזוינע געוואלדיגע כוחות.
זוכה זיין אויסצונוצן די מתנה ווי עס דארף צו זיין, געגאנגען קיין מצרים ,איז נישט געבליבן פון די אלע
האבן סייעתא דשמיא כסדר ,בביאת גואל צדק איז ממילא ווען מען לערנט דעם ענין פונעם גרים וואס אברהם אבינו האט מגייר געווען .דער
במהרה בימינו אמן. דור המבול פון נח ,דא לערנען מיר אז דער כח רבי רעדט שוין ארום פון דעם אין עטליכע פלעצער
לשמוע השיעור: נערך ע"י:
קול דברי תורה ויראה מערכת ובחרת בחיים
605-313-1735 #1 845-445-8579
פרשת נח תשפ"ז לפ"ק /שיעור עבודה וחסידות ד
