דעם רבי'נס ליכט - אידיש · Dem Rabines Lecht - Yiddish — לך לך (2026-10-19)

דעם רבינ'ס תשפ"ז
בראשיתתשפ"ז
לך לך
בס"ד
בס"ד
יע ַזיין
מֹוד ַ
אלט ִאיר ִ
יטאן (שיהר"ן ר"ט)
יערע ִקינְ ֶדער ָז ְַאיֶ ֶ
ָוואס ָּדא ָהאט ִזיְך ִּג ָ
ליכט ֶעלְ ָר ָטהם
אסכ ַגאבְ
3302
גליון 00
גליון
ריינער קוואל
ֵאין ּ ָדאו ּ ְפֹרצֵ ׁ ּ ֶשיילְ ֵאן ָיןדבּ ֹו ְּ
דער
עקעס ֶצענְ ְד ִליגֶ ע ארן ַלאנְ גֶ ע ׁ ְש ְט ֶר ֶ ְמ ִסירוּת נֶ ֶפ ׁש צ ּו ָפ ְ ועגְפןוּן ַא ַ ְאבְ ָר ַ ּ ָבה ַעםת
ש יְה ִרוֶיד
דוֹ ׁ ַָא
הח ַרה ְּ ִקאין אלי ַ ּאתוֹ ָר
סוֹ ֵ מ ִד
וען ִ ַא ָין
טייט ִד ֶיע וָס ִא ְ
ואךיז ׁ גְֶש ֵעוֶ
ועל ֶכע ַמ ּ ָט ָרה, אוּנְ ז ִדי תוֹ ָרה ִדי ַא ֶלע ַמ ֲעשִׂ יּוֹ ת ,וֶ ועגְ ן וֶ ְ
עבן
יסגֶ עגֶ ְ ּ ׁ ָשעוֹ ת ּאוּן ֶטעג ,כּ וֹ חוֹ ת ַה ֶ ּנ ֶפ ׁש אוּן ּגוּף אוּן אוֹ ְ עםר. ט ֶד
סוֹ ֵח עדינְעראטוּנְגֶ גֶ ִ
ענֶ ארע ַרא ָגֶה על
ועןא גָזוֹ י ֶ
עוֶוי ַ
ע ,וִ ייד
ואסזֵ ִא ֶ
יז גֶ ים,וּנְ וָזֶ ער
ינוינִּ ,א
ָא ַ ִהב ּ ִמ
ילה? יילן ַמ ֲעשִׂ יּוֹ ת ַחס וְ ָח ִל ָ ער ֵצ ְ ְס ַּתם צ ּו ֶד ְ
אפעל. אר'ן ֶר ִ ּבי'נְ ס ַ ּב ֶ על ֶטער ַפ ְ גֶ ְ אטט
אס ָגֶה ְ
על וען ָד ֶער
ל,צ וֶ ְ
יילן שאוֹינְ גְ
ין ֵ יין ׁ ִ
עגְל ט
עאר ְלסְפ ֶל ְק ֵ
אוזּן ֶ ַ
וייטן ַפ
ער ׁ ְש ְט
יבי ְ וַ
אוֹ ַא ֶ ּזוֹ
"אין ּדוֹ ר ּׁ ֶש ֵאין ֶעס ִא ְיז ָדא ַא ָל ׁשוֹ ן ִאין ַּת ָ ּנא ְד ֵבי ֵא ִל ָּיהוֵּ ,
עהאט ִדי ֲעשֶׂ ֶרת יְ ֵמי אבן ִמיר גֶ ַ גְ ַלייך ֶדערוֹ יף ָה ְ ּ ט.ס ער ועל ְ
יפ ְ
קוֹ ֶ ילןע ִדי וֶ אפ
אש ִפ ְ ֶ ילבע ׁ ַ
אט ֶַ ּ
ה ִפ עס ִד ָי עטוערפו ֶּן ּס ֶ ּבט וֶ
עוואַאו ְ ְר יטטן גֶ ִדי
יש ְ אכינְנִ ִ ׁמ ְ נָ ִא ְ
בּ וֹ ְּכ ַא ְב ָר ָהםֵ ,אין ּדוֹ ר ּׁ ֶש ֵאין בּ וֹ ְּכיִ ְצ ָחק ,וְ ֵאין ּדוֹ ר ּׁ ֶש ֵאין
וישןֶ ,דער ְּת ׁשו ָּבה ,יוֹ ם ַה ָּקדוֹ ׁשִ ,די ִפיר ֶטעג ִאינְ ְצוִ ׁ ְ לּ ַ ,בייצ ּוישן,ועגְ
ייןע וֶ ִט ׁ ְ יטּם ְק זַרו ֶּמ מרו עןסן ִַא ואק ְ
עשעוַ ַטאנֶ ְיפגֶׁ ְ עןאוֹ גֶ ְ וארן יזכ גֶעעוָ זֶ ְ
ענֶ ועל ֶ ער ִא ְ ֶ וֶ
אר ַהאן יְ ִח ִידים ַאזוֹ י בּ וֹ ְּכיַ ֲעקֹב" ,אין יעדן ּדוֹ ר זֶ ענֶ ען ַפ ְ אטן ֶּת ַרח ִאין ׁ ְשטוּבּ ַ ,אזוֹ י אוֹ ְ
ייליגֶ ער יוֹ ם טוֹ ב ֻסכּ וֹ ת ,שִׂ ְמ ַחת ֵ ּבית ַה ּׁשוֹ ֵא ָבהַ ,א ְר ַ ּבע ֵה ִ אסעןראאיןזוֹ י ִד ָיה גַאט ְ ֶ א.א.ווַ ִ .
יך טן ֶ ְא ְתרוֹ גִ ים ,לו ָּל ִבים ֲה ַד ִּסים יפיין ְ ַ זַ קוֹ
וִ וי ַא ְב ָר ָהם ,יִ ְצ ָחק אוּן יַ ֲעקֹב! וִ וי ֶקען ָדאס זַ יין? ַא ְ ְב ָר ָהם
ערנָ אך ֶדער אר ַצייטֶ ,ד ְ ִמינִ ים ,הוֹ ׁ ַש ְענוֹ תֶ ,דעם ֶר ִ ּבי'נְ ס יָ ְ
יך ָד ְ
ָא ִבינ ּו ָהאט זִ ְ ד,א ֶיןד זַערייןאררוֹן ִ אל ְמ ְ ענֶהע ָפדוּן ַנִ ירד ָע
אפ ֶ ֵ ּ
יטפ ִד ּ ִי מ
אך ּ ַט ְִ ימ נָ עש ִטאו ְּן ט גֶנָ ׁ ְ
אך אקען עפ ֶמְ אט
ָהגֶ ּ ַ
ייער, ואר ְפן ִאין ַפ ֶ עלאזְ ט ַא ַריינְ וַ ְ אך גֶ ָ
יוֹ ם טוֹ ב ׁ ְש ִמינִ י ֲע ֶצ ֶרת – שִׂ ְמ ַחת ּתוֹ ָרה וֶ וען ַא ֶלע ִא ְידן ת,ר ה ּדעוֹ
אט ֶע ערע ָ ֵ
עכ ֶט
שא ֶ ִלר ֶ ְּ
יב יז ְ ַ
יט ׁ
ת ִאטוֹ בפ ֻוסּלכּ וֹ ִמ
ערגֶ יוֹעוֶםוען וען ֶ ִאדיזערזְערל! וֶ ּדוֹ ר אנְ ֶ ְצ
גַ ֶ ּב
ישט נִ ְמרוֹ ד ָהאט ִאים גֶ עזָ אגְ ט" :אוֹ יבּ ִדי ִדינְ ְסט נִ ׁ ְ
אקו ֶּמען ְ אבן ַ ּב עפ ֵרייט ִמיט ִדי ּתוֹ ָרהַ ,א ֶלע ָה ְ ּ יך גֶ ְ אבן זִ ְ ָה ְ ּ עלט וָ ואס ֶער עך גֶ ְ עק ֶל ְ און ּ ֶפ ְת,ן ִדי מיוֹ ֵצנוֹ ְ
ייל ד ְט
יט ִ ְ ּ
עצ ועקגֶ ִמעזֶ
עת'ן ְ יךוּגַ ַאוֶ ֶמ ׁש ְ ְ זִ
ֲעבוֹ ָדה זָ ָרה ,וֶ ועל ִאיך ִדיר
ַאן ֲע ִל ָּיה ְל ּתוֹ ָרה. אר ְטן ֲעבוֹ ָדה זָ ָרה'ס. ַא ֶלע ָס ְ
אר ִדינְ ט. ָהאט ַפ ְ
ער ִדיגְ ן אק ְ ואר ְפן ִאין ְפ ַל ֶ ַא ַריינְ וַ ְ
עק ֶל ְ
עך אוּן ַא ְב ָר ָהם ַא ְלס ְק ֵליין
מ ִס ְירוּת עןאזַ ִדאי ּ ְֶפ ון" ַ אוֹעיוְֶפענֶ ייטעךצ ּו ֶ אלעצט ִאיז גֶ עקו ֶּמען ִדי ַקַצ ֶ יֶ ְ ייען
עצט וֶ וען ִמיר ׁ ְש ֵט ֶ ָדאס ִאיז ַא ׁ ֵשיינֶ ע ָמ ׁ ָשל .יֶ ְ
ְ ִאינְ גְ ל פוּן ְד ַריי יָ אר ִאיז
אטין יבהן ִא עק ּו ִל ְ ּ ָ א ִב ְינ אמגֶ
יךה ַםצ ְ ָ אב ַןא ְזִב ָר ָ שהּ ְ ,יר ׁ ָפוּן ִדי אוֹ ְצרוֹ ת וָ ואס ִמנֶ ֶפ יסגֵ ייןּ ְ ,ב ֵצאתוֹ ִמן ַהקוֹ ֶד ׁש פוּן ֶדער ׁשוֹ ין ַ ּביים ַארוֹ ְ
אר ׁ ְש ְטן וֶ וער ֶעס גֶ עגַ אנְ גֶ ען ָפ ְ
ייןע עדאר ַ יֶא ַר ֶ ייט ש ְרטןגֵ ַפ ער ׁ ֶ ְעיבאְ , מוֹ ָר ֶ ּ
עם אוֹ ישט ֶדעם ח ֶֹד ׁש ,אוּן ַדאנְ ְקןנִ ֶ ׁד ְ יבטייליגֶ ער ח ֶֹד ׁש ִּת ׁ ְש ֵריֶ ,דער יֶ ַרח ָה ֵא ָתנִ ים .גֶ עלוֹ ְ ּ ֵה ִ
ועלט, אפן ִדי וֶ ְ אש ְ ָהאט ַ ּב ׁ ַ
יכע ִמינוּט טֹח ִ!ל ֶ
אגא ֶעכּ ְ ַ ר,ט ַאזַייע ָ
עד ֶןעןין יֶ ַפ ְ
עמ ִא ַמ ָּתנָ ה ַ ּבאזוּנְ ֶדער ,נֶ ֶ עפער וָ ואס ֶמען ָהאט זוֹ ֶכה גֶ עוֶ וען ִאין אש ֶ ֶדער ַ ּב ׁ ֶ
אוּן זִ ְ ארוָ ואס ָהאט ֶער ָדאס אוּן ַפ ְ
יילִ ּביגְי ן
ערה ֶרִ
עם ֵ ואס ֶד ֶד הוֹ ָ זֶד ָאעןה ַוָפאר אמירעבן ִמיט ׁ ֶש ָ ַלבח ִ וְיך ָא ּ ְפגֶ ְ ּ ֹאש ַה ׁ ָשנָ הֶ ,עס ִאיז גֶ עוֶ וען ייליגְ ן ח ֶֹד ׁשַ ,א ר ׁ ֶדעם ֵה ִ
ארוֶ ועם? ִ ּביז ֶדער אפןַ ,פ ְ אש ְ ַ ּב ׁ ַ
ערש עדח ֶֹד ׁ
טיגֶ יֶע ֶעכא ִז
הַ ְ , מזַגַ ֶּאל ֶל
עןְ ַ ,א
ּמוּנְ ז
אקו ֶא אבן ַ ּ ִבאיז
ח ֶֹד ׁש וָ ואס ִמיר ָה ְ ּ ישט יים ֶר ִ ּבי'ן ,וֶ וען ֵקיינֶ ער ָהאט נִ ׁ ְ בּ ַ ּץו בּקִ א ַאזַ
יך ַפאר ער ׁ ְש ֶטער ָהאט זִ ְ יב ְ אוֹ ֶ ּ
ענְוּןט
עקפ אטינָגֶה ֶ הַ ֶ ,מאזַעןא ָה ְ ּב ִחהלוָאטלוֹאםידוְ ׁ ַשָ ְיבער ְ ּב ׁ ָש ִ
וָ ואס ִאיז ַא ִר ֶ ּ ע'חלוֹ ְמ'ט ַאז ָדאס יָ אר וֶ ועט זַ יין גֶ ָ
עלאזְ ט ִאים ַ ּבאוִ ויזְ ן אוּן ִאים גֶ ָ
ער ִ ּןבי ׁזָשוֹאגְ ָפטר,
ער ֶ ְר שונֶּל ֶפ ׁשא.ו ֶּןד ֶה
אסיןירו ּׁת גֵ יין ְמִ ִ אמלוּנְ ג ַ ּביים ארזַ ְ ַאזַ א ֵשיינֶ ער ַפ ְ
אפן ִדי אש ְ ויסן ַאז ֶער ָהאט ַ ּב ׁ ַ וִ ְ
יחה י"ב)
יחת ָה ַר"ן (שִׂ ָ
ִאין שִׂ ַ אכט עמ ְ אבן גֶ ַ
ֶר ִ ּבי'ןִ ,א ְידן ָה ְ ּ
ועלט ַא ֶלעס ְּכ ֵדי ַאז ֶעס זָ אל וֶ ְ
"כי ָע ֶל ָ
יך ה ַֹרגְ נ ּו ָכל ַהיּוֹ ם נֶ ְח ׁ ַש ְבנ ּו ְּכצ ֹאן יפן ּ ָפסוּקִּ ,
אוֹ ְ
אלן ִאים ִדינֶ עןַ .א ְב ָר ָהם ִאיז גֶ עוֶ וען ֶדער
זַ יין ִא ְידן וָ ואס זָ ְ
עפער ָלאז ִא ְ
יך אש ֶ (ת ִה ִּלים ִמד ,כג)" ַפאר ִדיר ַ ּב ׁ ֶ ִט ְב ָחה ְּ
ער ׁ ְש ְטן
יב ְ
ֶע ְר ׁ ְש ֶטער וָ ואס ָהאט ְמגַ ֶּלה גֶ עוֶ וען ֶדעם אוֹ ֶ ּ
עלעךּ ְ .ב ֶרענְ גְ ט
עפ ֶ זִ ְ
יך ַא גַ אנְ ְצן ָטאג ַה ְרגְ 'נֶ עןַ ,אזוֹ י וִ וי ׁ ֶש ֶ
עפער
אש ֶ
ֹאש ַל ּ ַמ ֲא ִמינִ יםֶ .דער ַ ּב ׁ ֶ
ועלט ,ר ׁ
אוֹ יף ֶדער וֶ ְ
ֶדער ֶר ִ ּבי ַא ִּת ּקוּנֵ י זּ ַֹהרַ ,אז ָדאס גֵ ייט ַארוֹ יף אוֹ יף
יבער ַא ְב ָר ָהם".
"א ְב ָר ָהם אוֹ ֲה ַבי – ַמיין ִל ֶ ּ
רו ְּפט ִאיםַ :
ייטן
ְּת ִפ ָּלה ,וִ וי ַ ּבאוואו ְּסט ַאז ְּת ִפ ָּלה ִאיז ַהיינְ ִטיגֶ ע ַצ ְ
יילט
אר ֵצ ְ
אר ׁ ְש ֵטיין ,צו ִּליבּ וָ ואס ַפ ְ
ארף ָא ֶ ּבער ַפ ְ
ֶמען ַד ְ
ַאנְ ׁ ְש ָטאט ַא ָק ְר ָ ּבןִ .מיר ִא ְידן וִ וילן ְ ּב ֶרענְ גֶ ען ַא ָק ְר ָ ּבן –
מוהר"ן
ליקוטימוהר"ן
שו"תעלעלליקוטי
נצח,שו"ת
פנינינצח,
הק'פניני
ספרוהק'
לאורספרו
להוציאלאור
בקרובלהוציא
שנזכהבקרוב
לזכותשנזכה
לייב,לזכות
שמחהלייב,
ירוחםשמחה
ז"לבןבןר'ר'ירוחם
יוסףז"ל
משהיוסף
נשמתר'ר'משה
לעילוינשמת
נתנדבלעילוי
נתנדב
ערס,אלן טוּן אוּנְ זֶ ְ
ער ַפאר זָ אגְ ט ֶדער ֶר ִ ּבי ִמיר זָ ְֶד ְ ישטֶ ,מעןוילן ַדאוֶ וענֶ ען אוּן ֶמען ָלאזְ ט אוּנְ ז נִ ׁ ְ ִמיר וִ ְ
זִ ְ
יך ְמיַ ֵ ּג ַע זַ יין ִאין ֲעבוֹ ַדת ה'ִ ,מיט וָ ואס ֶמען ֶקען עלט זִ ְ
יך ַדאוֶ וענֶ ען ׁ ַש ֲח ִרית ִמנְ ָחהַ ,מ ֲע ִריב ָא ֶדער ׁ ְש ֶט ְ
ישט ַא ַרייןאמער ֶמען ָלאזְ ט אוּנְ ז ַחס וְ ׁ ָשלוֹ ם נִ ׁ ְ אוּן ָט ֶ ְּת ִה ִּלים אוּן ְ ּב ִע ָּקר ִדי ֵאייגֶ ענֶ ע ְּת ִפלּ וֹ ת אוֹ יף ִדי ֵאייגֶ ענֶ ע
עדער ִאיז ֶעס אוֹ ְ
יך ַאזוֹ י וִ וי ַא ָק ְר ָ ּבן .קו ְּמט אוֹ יס ַאז יֶ ֶ ישט צוּגֵ ייןֶ ,מען ִאיז אוּנְ ז אך אוּן ֶמען ָלאזְ ט אוּנְ ז נִ ׁ ְ ׁ ְש ּ ְפ ַר ְ
ִאיד ָהאט ַא נְ קו ָּדה פוּן ַא ְב ָר ָהם ָא ִבינוַּ ,א נְ קו ָּדה פוּן אר ְטן ְמנִ יעוֹ ת,
עלט אוּנְ ֶטער ַא ֶלע ָס ְ
ְמ ַב ְל ֵ ּבלֶ ,מען ׁ ְש ֶט ְ
עדער ִאיד!
ְמ ִסירוּת נֶ ֶפ ׁש! יֶ ֶ ייער ׁ ְשוֶ וער צ ּו ַדאוֶ וענֶ ען וִ וי ֶעס
ייער זֵ ֶ
ֶעס קו ְּמט ָאן זֵ ֶ
על ְפן ַאז ִמיר ַא ֶלע
ער ׁ ְש ֶטער זָ אל אוּנְ ז ֶה ְ
יב ְ
ֶדער אוֹ ֶ ּ ארף צ ּו זֵ יין.
ַד ְ
ישט
אלן ֶקענֶ ען גֵ יין ִאין ִדי וֶ ועגְ ן פוּן ַא ְב ָר ָהם ָא ִבינוּ ,נִ ׁ ְ
זָ ְ אוּן ֲא ִפיל ּו אוֹ יבּ ֵאיינֶ ער ַדאוֶ וענְ ט ׁשוֹ ין יָ א וִ וי ֶמען
קו ְּקן אוֹ יף ֵקיינֶ עםַ .אזוֹ י וִ וי ֶדער ֶר ִ ּבי ְ ּב ֶרענְ גְ ט ִאין ִדי ארףָ ,א ֶ ּבער ִדי ּ ְפ ָלאג אוּן יְ גִ יעוֹ ת וָ ואס ֶמען ִאיז זִ ְ
יך ַד ְ
וישן ִדי ְצוֵ ויי ֲח ָל ִקים פוּן ִל ּקו ֵּטי
ּתוֹ ָרה וָ ואס ִאיז ְצוִ ׁ ְ ְמיַ ֵ ּג ַעִ ,די ַא ֶלע כּ וֹ חוֹ ת וָ ואס ֶמען ִאיז זִ ְ
יך מוֹ ֵסר נֶ ֶפ ׁש
ישט קו ְּקן אוֹ יבּ ֵאיינֶ ער
"א ָחד ָהיָ ה ַא ְב ָר ָהם" .נִ ׁ ְ
מוֹ ֲה ַר"ן ֶ צ ּו ַדאוֶ וענֶ ען ָדאס ִאיז ַא ְ ּב ִחינָ ה פוּן ָק ְר ָ ּבן .זָ אגְ ט ֶדער
ארף
יך וֵ וייס ֶדער ֱא ֶמת ַאז ֶמען ַד ְ ׁ ְש ּ ֶפעט פוּן ִמירִ ,א ְ ועל ֶכע
ישט נָ אר ַ ּביים ַדאוֶ וענֶ ען נָ אר ַסיי וֶ ְ ֶר ִ ּבי ַאז נִ ׁ ְ
עפער ,צו ִּליבּ ֶדעם זֶ ענֶ ען ִמיר
אש ֶ
טוּן ֶדער ָרצוֹ ן פוּן ַ ּב ׁ ֶ ֲעבוֹ ָדה ָא ֶדער ְקדו ׁ ָּשה וָ ואס ַא ִאידַ ,א יוּנְ גְ ל וִ ויל זִ ְ
יך
ועלט ,צ ּו עוֹ ֵסק זַ יין ִאין ּתוֹ ָרה
גֶ עקו ֶּמען אוֹ יף ֶדער וֶ ְ אבן ִדי ִמ ָ ּדה פוּן
ישט ָה ְ ּ
ייש ּ ִפיל ,נִ ׁ ְ
ְמ ַק ֵ ּד ׁש זַ יין ,צוּם ַ ּב ׁ ְ
אוּן ְּת ִפ ָּלה אוּן ִמ ְצווֹ ת אוּן ַמ ֲעשִׂ ים טוֹ ִבים ִ ּב ְת ִמימוּת אלגְ ן
יערָ ,א ֶדער ָפ ְ
יסל ְפ ִר ֶ
יפ ׁ ְש ֵטיין ַא ִ ּב ְ
ַּכ ַעס ָא ֶדער אוֹ ְ
ו ִּב ְפ ׁ ִשיטוּת ַאזוֹ י וִ וי ַא ְב ָר ָהם ָא ִבינוּ. ערןֶ ,ע ְסן ֶמער ִ ּב ְק ֻד ּׁ ָשהֲ ,א ִפיל ּו ֶדער ִאינְ גְ ל ִאיז
ִדי ֶע ְל ֶט ְ
אלן דו ְּר ְך ֶדעם וֶ ועג פוּן ֶ
'א ָחד ָהיָ ה ַא ְב ָר ָהם' ִמיר זָ ְ ערצ ּו ַחס וְ ׁ ָשלוֹ םֶ ,ער ּ ְפרו ִ ּּב ְירט ֵאיינְ ָמאל
ישט זוֹ ֶכה ֶד ְ
נִ ׁ ְ
אכן
ויסן ַאז ַא ֶלעס ִאיז גֶ עוָ ואנְ ְדן נָ אר ִאין אוּנְ זִ ,מיר ַמ ְ
וִ ְ יח ,זָ אגְ ט ֶדער ֶר ִ ּבי:
ישט ַמ ְצ ִל ַ
אכ ַא ָמאל אוּן ִאיז נִ ׁ ְ
אוּן נָ ְ
ועלן ִמיר
עפער ַא נַ ַחת רו ַּח דו ְּר ְכ ֶדעם וֶ ְ
אש ֶ
ארן ַ ּב ׁ ֶ
ַפ ְ אראוַ ואנְ יֶ עִ ,מיט ִדי
ערייִ ,די ָה ָ
יעהִ ,די מו ְּט ׁ ֶש ַ
"די יְ גִ ָ
ִ
ֶקענֶ ען ׁ ְש ֵטייגְ ן אוּן גֵ יין ִאין זַ יינֶ ע וֶ ועגְ ן אוּן צוּקו ֶּמען יִ ּסו ִּרים אוּן ִ ּב ְלבּ ו ִּלים וָ ואס ֶער ָהאט פוּן ֶדעם ַאז ֶער
וִ ויל זִ ְ
יך ְמ ַק ֵ ּד ׁש ו ְּמ ַט ֵהר זַ יין ָא ֶ ּבער ֶמען ָלאזְ ט ִאים
וערן
ארף צוּקו ֶּמעןֶ .עס זָ אל ׁשוֹ ין וֶ ְ צ ּו וָ ואס ֶמען ַד ְ
ְמ ֻק ָּים ִדי ְ ּב ָר ָכה וָ ואס ַה ׁ ֵשם יִ ְת ָ ּב ַר ְך ָהאט גֶ ֶ ּ
עבענְ ְט ׁ ְשט ישטָ ,דאס ַא ֵליין ִאיז ַא ְ ּב ִחינָ ה פוּן ָק ְר ָ ּבנוֹ ת ,וִ וי ֶדער נִ ׁ ְ
ער ַמאנְ ֶטער ּ ָפסוּקִּ ,כי ָע ֶל ָ
יך ...וְ נִ ְב ְרכ ּו ְב ָך כּ ֹל ִמ ׁ ְש ּ ְפחֹת
ַא ְב ָר ָהם "וַ ֲא ָב ְר ָכה ְמ ָב ְר ֶכ ָ יך ה ַֹרגְ נ ּו ָכל ַהיּוֹ ם". יער ֶד ְ
ְפ ִר ֶ
ָה ֲא ָד ָמה.
ח ֶֹדׁש ֶח ְׁש ָון ְס ֶ'קען ֲא ִפילּו זַ יין ַאז ִפיל פּון ִדי מיין
מעשה'לע
אּבן ָדאס ַא ֵליין
יכט ָה ְ
ֵליינֶ ער פּון ֶר ִּבינְ 'ס ִל ְ
אל ְטן.
עה ְ
יטגֶ ַ
ִמ ְ
אריגֶ ע ָוואְך ָמאנְ ָטאג
וייסןִ ,איז ָפ ִ
ִווי ַא ֶלע ֵו ְ
רֹויסע ֲע ֶצ ֶרת
ֶ עקּומען ַא גְ
ֶ ארגֶ
ַּפ ְר ַׁשת נ ַֹח ָפ ְ יטן כּ ֹ ַח פוּן ְּת ִפ ָ ּלה ְ ּב ַא ְחדוּת
ִמ ְ
ַפאר ַא ֶלע ִקינְ ֶדער פּון ִדי ְּב ֶר ְס ֶל ֶב'ער ַּת ְל ִמ ֵידי יכט,
ְל ָכבֹוד ִדי ַמ ֲע ֶר ֶכת פּון ֶדעם ֶר ִּבינְ 'ס ִל ְ
עׁש ֵריי פּון
ייען ֶדעם ֵוויי-גֶ ְ
אֹויס ְש ַׁר ֶ
ְ תֹ ָּורה'ס צּו
אסירּונְ ג
א'דיגֶ ע ַּפ ִ
מֹור ִ
יילן ַא ָ
יט ֵט ְ
ִאיְך ִוויל ָדא ִמ ְ
ועל ֶכע
חּורים ֶו ְ
ערע ַלייט אּון ָּב ִ
ִפיל פּון אּונְ זֶ ֶ
ארגַ אנְ גֶ ענֶ עם ָוואְך רֹאׁש
אס ְירט ַפ ְ
ָוואס ָהאט ַּפ ִ
2
אלן
אּפל ,זָ ְ
אל ְטן ַּביי ֶדעם ְׁש ַט ְ
ועלן ַה ְ
ֶווען ִמיר ֶו ְ ארן
ארט ַפ ְ
עש ַּׁפ ְ
יסה ַאיינְ גֶ ְ
עּבעך ִאין ְּת ִפ ָ
יצן נֶ ֶ
זִ ְ
ארק אּון
אל ְטן ְׁש ַט ְ
ויסן ִווי ַאזֹוי זִ יְך צּו ַה ְ
ִמיר ִו ְ עלן
ואלט ְׁש ֶט ְ
עו ְיׁשט גֶ ָ
אּבן זִ יְך נִ ְ
זִ ינְ ד ַאז זֵ יי ָה ְ
אל ֶטענֶ ע
אר ָׁש ְ
וערן פּון ִדי ַפ ְ
לֹוירן ֶו ְ
אר ְ יׁשט ַפ ְ
נִ ְ יטערָ .וואס ְּב ֶע ֶצם ִאיז ִדי גַ אנְ ֶצע
יל ֶ
ִאין ִמ ִ
ִצּיֹונִ ים. רּומעַ ,ווייל זֵ יי
זַ אְך ַא ְׁש ִּפיל צּו ַּפיינִ יגְ ן ִדי ְפ ֶ
אּבן ִמיר
אֹויפן ֶוועג ַא ֵהיים ִאין ַמיין ָּבאס ָה ְ
ְ קּומען
ֶ יׁשט
ועלן נִ ְ
וייסן ָדאְך ֶּב ֱא ֶמת ַאז ִמיר ֶו ְ
ֵו ְ
יּבער
מּועס פּון ַא ִר ֶ
ערט גָ אר ַא ֵׁשיינֶ ע ְׁש ֶ
עה ְ
גֶ ֶ יׁשע ִקינְ ֶדער
ארט אּון ִּב ְכ ַלל זֶ ענֶ ען ִמיר ִא ִיד ֶ
ָד ְ
ְצ ֵוויי ָׁש ָעה פּון ֶדער ְמנַ ֵהל ָה ַרב ֶה ָח ִסיד ר' יסער
אל ְטן ַא ִׁש ֶ
וארן צּו ַה ְ
עו ְ
אכט גֶ ָ
עמ ְ
יׁשט גֶ ַ
נִ ְ
ענּומען
ֶ יֹואל ָהאט גֶ
יט"א .ר' ֵ
פּוקס ְׁש ִל ָ
ְ יֹואל
ֵ אּפן
עם-א ֶלעםַ ,כ ְ
ַ יט-ד
ִאין ַהאנְ טָ ,א ֶּבער ִמ ֶ
מּועס
עּבן ַא ְׁש ֶ
ערגֶ ְ
יּב ְ
יל ֶכער צּו ִא ֶ
הֹויכ ִה ְ
ְ ִדי חּורים אּון ֶמען
עלייט אּון ָּב ִ
רּומע ִאינְ גֶ ַ
זֵ יי ְפ ֶ
יׁשט
ָא ֶּבער ֶעס ָהאט נִ ְ יסה.
ַּפיינִ יגְ ט זֵ יי אֹויס ִאין ְּת ִפ ָ
ַמ ֲע ֶׂשה – עא ְר ֶּבעט
גֶ ַ ארט
יצן ׁשֹוין ָד ְ
ערע ַלייט זִ ְ
אּונְ זֶ ֶ
ָׂש ָטןָ ...א ֶּבער ֶער ָהאט ַצייט. ַלאנְ גֶ ע ַא
אקן
ער ְׁש ָר ְ
יׁשט ֶד ְ
זִ יְך נִ ְ ִפיל פּון זֵ יי זֶ ענֶ ען
עּבן ִאין
ערגֶ עגֶ ְ
יּב ְ
נָ אר ִא ֶ ארט
ָד ְ עּבעך
נֶ ֶ
יל ֶכער
הֹויכ ִה ְ
ְ ַא ַהאנְ ט יּבער
ִא ֶ יצן
ָא ְּפגֶ עזִ ְ
[ספיקער ,בוקסער] ֶטעג ייליגֶ ע
ֵה ִ ִדי
ָהאט ֶמען ָוואס ִּת ְׁש ֵרי. ח ֶֹדׁש פּון
ערן ִאינֶ עם גַ אנְ ְצן ָּבאס.
עקענְ ט ֶה ְ
גֶ ֶ אּבן
ֶווען ִמיר ַא ֶלע ָה ְ
יילט
ער ֵצ ְ
מּועס ָהאט ֶער אּונְ ז ֶד ְ
יטן זַ יין ְׁש ֶ
ִאינְ ִמ ְ אר ְּב ֶרענְ גְ ט
ַפ ְ עׁש ַמאק
גֶ ְ
עענִ ישִּ .ב ְׁש ַעת ֶדעם ַמ ֲע ַמד,
עׁש ֶ
א'דיגֶ ע גֶ ֶ
מֹור ִ
ַא ָ ּתֹורה אּון
ּׁשֹוא ָבה אּון ִׂש ְמ ַחת ָ
ית-ה ֵ ַ ַּביי ִׂש ְמ ַחת ֵּב
יכט-
ער ְ
עווען ִאין גֶ ִ
חּורים גֶ ֶ
ִאיז ֵאיינֶ ער פּון ִדי ָּב ִ עסן אּון
עסן ֵפיינֶ ע ְסעּודֹות ,זֶ ענֶ ען זֵ יי גֶ עזֶ ְ
גֶ עגֶ ְ
יכט.
ער ְ
אכ ְטן זַ יין גֶ ִ
ער ְ
הֹויז וואּו ֶמען ָהאט ָא ְּפגֶ ָ אכ ֶטעד ִאין ֶדער טּונְ ְקל.
עׁש ַמ ְ
גֶ ְ
ואלט ְמ ַכ ֵּבד זַ יין ִמיט
עו ְׁשֹופט ָהאט ִאים גֶ ָ
ֵ ֶדער אּבן ְׁש ֶווער
ׁשּוב'ע ַע ְס ָקנִ ים ָה ְ
ַא ְלזָ אִ ,די ָח ֶ
יסהָ ,א ֶדער אֹויּב ֶער
נָ אְך ְצ ָוואנְ ִציג ֶטעג ְּת ִפ ָ ער ֶטער ִּתינֹוקֹות
עמען הּונְ ֶד ְ
אמנֶ ֶ
עא ְר ֶּבעט צּו ַצ ְ
גֶ ַ
אל ַדאט,
וערן ַא ָס ְ
עמען צּו ֶו ְ
ערנֶ ֶ
ֶוועט זִ יְך אּונְ ֶט ְ יסל
ֶׁשל ֵּבית ַר ָּבן בליעה"ר אּון ִמיט ֶדעם ַא ִּב ְ
וערן.
אפ ַרייט ֶו ְ
ֶקען ֶער ׁשֹוין ַהיינְ ט ַּב ְ ער ֶצער
ועטע ֶה ְ
עו ֶאר ֶט ֶ
אר ַה ְ
ׁאק ֶלען ִדי ַפ ְ
אֹויפ ָש ְ
ְ
יׁשט
אר ְׁש ֵטייט זִ יְך ַאז ֶער ָהאט ִּב ְכ ַלל נִ ְ
ַפ ְ ועקן
יׁשע ִאינְ ְס ַטאנְ ְטן אּון ֶע ְר ֶו ְ
י'ס ִט ֶ
פּון ִדי ִציֹונִ ְ
יעָ ,א ֶּבער ֶדער ְּפ ַסק
אר ִצ ֶ
אכט פּון ַאזַ א ָּפ ְ
עט ַר ְ
גֶ ְ ימל ַפאר ַר ֲח ֵמי ָׁש ַמיִ םֶ .דער ִּכּנּוס
אֹויבן ִאין ִה ְ
ְ
ויׁשן
אכ ְטן נָ אְך ְצ ָוואנְ ִציג ֶטעג ְצ ִו ְ
אר ְפן ְׁש ַמ ְ
פּון ַד ְ קֹודם
ֶ יכע ַמ ָּטרֹות,
עהאט נָ אְך ֶע ְט ִל ֶ
ָהאט גֶ ַ
ייער ֵוויי-גֶ עטּון.
עלןָ ,האט ִאים זֵ ֶ
יסה ֶצ ְ
ִדי ְּת ִפ ָ ויסן
חּורים אּון זֵ יי ָלאזְ ן ִו ְ
צּו ְמ ַחּזֵ ק זַ יין ִדי ָּב ִ
אּבן
ואקאט ָ -וואס ִדי ַע ְס ָקנִ ים ָה ְ
זַ יין ַא ְד ָו ַ עסן פּון זֵ יי
ארגֶ ְ
יׁשט ַפ ְ
אּבן נִ ְ
קֹול-רם ַאז ִמיר ָה ְ
ָ ְּב
אל ְטן
עה ְ
עלטָ ,האט ֵֶג ַ
ייער גֶ ְ
עלט ַפאר ַט ֶ
עׁש ֶט ְ
צּוגֶ ְ ייטן זֵ יי צּו
יכ ַק ְ
ועלן טּון ַא ֶלע ֶמעגְ ִל ְ
אּון ִמיר ֶו ְ
ייען .אֹויְך צּו ְמ ַחּזֵ ק זַ יין אּונְ ז ִקינְ ֶדער ַאז
אפ ֵר ֶ
ַּב ְ
המשך אויף זייט 4
3
אמען
וקא ֶדעם נָ ֶ
ייען ַד ְו ָ
אֹויס ְש ַׁר ֶ
ְ עצן צּו
ארזֶ ְ
ָפ ְ אר ַהאנְ ְד ֶלען אּון זִ יְך ְק ִריגְ ן ִאים צּו
יטן ַפ ְ
ִאינְ ִמ ְ
אדֹויער
ֶ יטיׁש ...צּו זַ יין ַּב
ַווייל ֶדער ַמ ָּצב ִאיז ְק ִר ִ ערט זִ יְך ַא ַריין פּון
יטן ֶה ְ
ואׁשןֶ ,ווען ִאינְ ִמ ְ
ֵריינְ ַו ְ
עהֹויּבןֶ .מען ָהאט ִאים
ְ אֹויפגֶ
ְ יׁשט
ָהאט ֵקיינֶ ער נִ ְ "ּפלֹונִ י ֶּבן ְּפלֹונִ י,
עׁש ֵרייְ :
הֹויכע גֶ ְ
ֶ ֶפענְ ְס ֶטער ַא
יפט
אר ִט ְ
ייענְ ִדיג ַפ ְ
ערט ְק ִלינְ גֶ ען זַ ֶ
עה ְ
יׁשט גֶ ֶ
נִ ְ ארק!"
אלט ִדיְך ְׁש ַט ְ
ֲחזַ ק ֶו ֱא ָמץ" ַה ְ
עׁש ֵריי.
ייען ִדי ֵוויי-גֶ ְ
צּוׁש ַר ֶ
אֹויס ְ
ְ אמען פּון
אפןֶ ,דער נָ ֶ
עט ָר ְ
יָ אִ ,איר ָהאט גּוט צּוגֶ ְ
אמען אֹויף ִדי
ערנְ ִדיג זַ יין נָ ֶ
ֶדער ָּבחּורֶ ,ה ְ ימ ְּבל.
אֹויפ'ן ִצ ְ
ְ עווען
ֶדעם ָּבחּור ָוואס ִאיז ַדאן גֶ ֶ
ייער
וארן זֵ ֶ
עו ְ
רֹויסןִ ,איז גֶ ָ
יל ֶכער ִאינְ ְד ְ
הֹויכ ִה ְ
ְ עש ִׁריגְ ן
ֹויסגֶ ְ
אּבן א ְ
רֹויסן ָה ְ
ִמיר ִקינְ ֶדער ִאינְ ְד ְ
ערן
עלאזְ ט ַא ָּפאר ְט ֶר ְ
ענּומען אּון ָהאט גֶ ָ
ֶ ערגֶ
יּב ְ
ִא ֶ יׁשט
אר ֶטע ,נִ ְ
עׁש ַּפ ְ
עמען פּון ִדי ַאיינְ גֶ ְ
ִדי ַא ֶלע נֶ ֶ
ער ְקט אּון ַא
אמ ְ
יכ ֶטער ָהאט ָדאס ַּב ֶ
ִרינֶ עןֶ .דער ִר ְ עצט ִדי ִמינּוט ִּב ְׁש ַעת ֶמען
ויסנְ ִדיג ַאז ַמ ָּמׁש יֶ ְ
ִו ְ
ועקט .גְ ַלייְך
ִפינְ ק פּון ַר ֲח ָמנּות ָהאט זִ יְך ִאים ֶע ְר ֶו ְ אמעןְׁ ,ש ֵטייט ֶדער
עקּומען צּו ֶדעם נָ ֶ
ֶ ִאיז ָאנְ גֶ
עטֹויׁשט ֶדעם ָּפ ַסק פּון ְצ ָוואנְ ִציג ֶטעג
ְ ָהאט ֶער גֶ קּ-דין.
ָּבחּור ַּביי ַא ֶווענְ ְדּפּונְ ְקט פּון זַ יין ְּפ ַס ִ
אפ ַרייאּונְ ג!
אמע ַּב ְ
פּול ָק ֶ
יסה צּו ַא ְ
ְּת ִפ ָ אצט ִאין ַא
עּפ ַל ְ
אֹויסגֶ ְ
ְ ואקאט ָהאט
ֶדער ַא ְד ָו ַ
עווען נָ אר ֵאיין נֵ ס פּון ִדי
ָדאס ַא ֶלעס ִאיז גֶ ֶ יׁשט
יכ ֶטער ָהאט זִ יְך נִ ְ
עכ ֶטער .אֹויְך ֶדער ִר ְ
על ְ
גֶ ֶ
עוואנְ ְדן ִמיט
אּבן ָאנְ גֶ ָ
ִה ְׁש ַּת ְּדלּות ָוואס ִמיר ָה ְ עׁש ְּפ ֵרייט
אֹויסגֶ ְ
ְ אל ְטן אּון ָהאט
עקענְ ט ַאיינְ ַה ְ
גֶ ֶ
ערע נִ ִּסים
אּונְ זֶ ער ַמ ֲע ַמד ַעל ִקּדּוׁש ַה ֵׁשםִ .די ַאנְ ֶד ֶ ייכל אֹויף
ארם ִמיט ַא ְׁש ֵמ ְ
יּפן ִאין ָפ ְ
זַ יינֶ ע ִל ְ
ערע
אפן ִמיר צּו זֶ ען ְּב ָקרֹוב ֶווען ַא ֶלע אּונְ זֶ ֶ
ָה ְ צּופאל.
עדיגְ ן ַ
אכ ִ
ֶדעם ַל ֶ
ייער
וערן פּון זֵ ֶ
אפ ַרייט ֶו ְ
ועלן ִאינְ גַ אנְ ְצן ַּב ְ
ַלייט ֶו ְ ארט
עווען ָד ְ
ֶדער ַע ְס ָקן ִאין זַ אל ָוואס ִאיז גֶ ֶ
אפט.
ֶענְ גְ ַׁש ְ עק ִלינְ גֶ ען צּו
ָאנְ ֶוועזְ נְ דָ ,האט ְׁשנֶ על ַא ַריינְ גֶ ְ
יכע
זֹוכה זַ יין צּו ַא גֶ ענְ ְצ ִל ֶ
אלן ׁשֹוין ֶ
ִמיר ַא ֶלע זָ ְ וייטער
אלן ַו ֶ
רֹויסן ַאז זֵ יי זָ ְ
ִדי ֶמענְ ְט ְׁשן ִאינְ ְד ְ
אּולה ִּב ְמ ֵה ָרה ְּביָ ֵמינּו ָא ֵמן.
ּגְ ָ
טייערע קינ+דער
מיר האלטן שוין ביי די אונטערשטע מעשה
די זיבן בעט+ל+ערס
לאמיר אלע זיך מיטכאפן אויפן באן ,צו ענדיגן די מעשה
מיט נאך הונדערטער קינדער ארום די וועלט און
באקומען א שיינע
ד+רשה געשאנק פון די בעטלערס
מיר ווינטשן אייך בעז"ה אלע צו מאכן א סיום
מחזור 4פון סיפורי מעשיות
ַּביי ֶר ִּבי נָתָ נְ'ס נְסִ יעוֹת #55 אונטערוועגנס
קאזאקן פון רוסישן ארמיי וואס האט געצויגן זייער אין קורצן פון פרער:
אויפמערקזאמקייט .דער רבי האט אנגעהויבן צו דעם רבי'נס הייליג קינד ,שלמה אפרים ע"ה ווערט
רעדן וועגן רוסלאנד און וואס וועט זיין מיט זייער ליידער נפטר אין גאר א יונגן עלטער פון בלויז צוויי
מלוכה. יאר .דער רבי איז זייער צעבראכן דערפון .ער האט
דער רבי האט ווייטער געצויגן דעם שמועס געלייגט גרויס האפענונג אויף די צוקונפט פונעם
אנטפלענדיג וואס עס וועט זיין ביז משיח וועט קינד .א פרייטאג נאכ'ן אויפשטיין שבעה האט דער
קומען און דערנאך וואס עס וועט זיין פון ווען משיח רבי געזאגט א תורה ווי ער האט צום ערשטן מאל
קומט ביז תחיית המתים! מגלה איבער די גרויסע און פארכטיגע זאכן וואס ער
דער רבי האט דאן אנטפלעקט אז משיח האט טוט צו מתקן זיין נשמות ,וואס צוליב דעם ליידט ער
געזאלט קומען אין די נאנטע תקופה ,אבער צוליב זיך אן מיט אזויפיל צרות ה"י.
די פטירה פון דאס הייליג קינד ,רבי שלמה אפרים, אצינד ליינט ווייטער:
וועט משיח שוין נישט קומען אזוי שנעל.
פארכטיגע סודות
(ביים ברית פון דאס קינד איז דעם רבינ'ס תלמיד,
דעם פאלגנדן זונטאג ,פרשת ואתחנן ה' אב ,האט
רבי יודל ,געקומען מיט א נייעם מלבוש .דער רבי
דער רבי זיך ארויסגעלאזט אין וועג צו פארן קיין
האט אים אויפגענומען מיט א פרייליכן פנים און
מעדוועדיווקע און טשערין .ווי זיין שטייגער פלעגט
אים געזאגט" :מיט דעם מלבוש וועסטו אנטקעגן גיין
דער רבי באזוכן זיינע חסידים אינמיטן זומער .שבת
משיח!"
נחמו פלעגט ער פראווען אין טשערין.
שפעטער ווען ער האט געהערט פון רבי'ן אז משיח
רבי נתן און רבי נפתלי האבן באגלייט דעם רבי'ן
וועט שוין נישט קומען אין דעם באשטימטע צייט,
א חלק וועג .זיי זענען געזעסן אין וואגן אינאיינעם
האט רבי יודל זיך געוואנדן צום רבי'ן" :אבער דער
מט'ן רבינ'ס איידעם ,רבי יוסף יוסקא און נאך צוויי
רבי האט דאך מיר געזאגט אז איך וועל אנטקעגן גיין
אנדערע חסידים פון רבי'ן ,זענען געשטאנען אויף די
משיח מיט דעם מלבוש?"
טרעפ פון וואגן.
"דאס האב איך געזאגט ,אבער יעצט זאג איך
אזוי פארנדיג איבער די וועגן ,זענען פארבייגעפארן
אנדערש ",האט דער רבי געענטפערט מיט ווייטאג).
5
אונטערוועגנס
ווען וועט וועט דאס שוין זיין?!" האט רבי נתן רבי יוסקא איז געזעסן נעבן רבי'ן און די צוויי
געוואלט וויסן. חסידים זענען געשטאנען אויף די טרעפ ,איינער
"נאר דעם עצם זאך אז מען זאל האבן גערעדט אויף יעדער זייט קוקנדיג אויפ'ן רבי'ן די גאנצע
דערפון ,איז א געוואלדיגע דערגרייכונג!" האט דער צייט.
רבי געענטפטערט" .צו מגלה זיין אזעלכע סודות צוויי שעה האט זיך געצויגן דעם פארכטיגן שמועס
וואס זענען אזוי פארהוילן און נאך שמועסן דערפון איבער ביאת המשיח!
אויף דער וועלט ,איז א מורא'דיגע זאך!" דער רבי האט אנגעזאגט פאר רבי נתן און רבי
שפעטערע יארן האט רבי נתן מגלה געווען עטליכע נפתלי אז זיי זאלן פאר קיינעם נישט אנטפלעקן
נקודות פון די פארכטיגע סודות וואס זענען באקאנט קיין שום זאך וואס זיי הערן דא אין דעם שמועס.
געווארן איבער דעם ענין פון משיח'ס אנקום. "און איך בין אן ערב אז די אנדערע דא אין וואגן,
גוג ומגוג האט דער רבי נישט דערמאנט ,דאס וועלן נישט איבערדערציילן א ווארט ",האט דער
מיינט אז גוג ומגוג וועט נישט זיין קיין פיזישע רבי צוגעלייגט.
מלחמה מיט סאלדאטן און געווער ,נאר ס'וועט זיין שפעטער האט רבי נתן געוואלט איבערגיין מיט רבי
א רוחניות'דיגע מלחמה מיט די כוחות הטומאה. יוסקא א חלק פון דעם שמועס ,אבער רבי יוסקא
"גוג" און "מגוג" וואס זיי פרעזאנטירן די כוחות פון האט נישט געהאט קיין אנונג אז דער רבי האט
שטן ,וועלן מלחמה האלטן מיט אידישע נשמות און גערעדט עפעס בכלל .די איינציגע ווערטער וואס ער
אנברענגען א כוואליע פון אפיקורסוס. האט געדענקט זענען געווען" :א בוים מיט בלעטער
(דער רבי האט אסאך געווארנט איבער א כוואליע פון גאלד!"
פון אפיקורסוס וואס וועט פארפלייצן די וועלט .און די אנדערע צוויי חסידים האבן בכלל נישט געוואוסט
אפילו מענטשן מיט ריינע אמונה וועלן געפרואווט צו זאגן אז דער רבי האט עפעס גערעדט אין וואגן
ווערן דורך די כוואליע פון כפירה .פון דעם האט אויפ'ן וועג .זיי האבן גארנישט געהערט...
רבי נתן אפגעלערנט אז גוג ומגוג וועט נישט זיין ביי די ערשטע געלעגנהייט ,ווען רבי נתן האט
קיין פיזישער מלחמה). זיך ווידער געטראפן מיט'ן רבי'ן ,נאכדעם וואס
רבי נתן אליין האט פארגעסן פיל פון די זאכן וואס ער האט זיך אהיימגעקערט פון די רייזע ,האט ער
דער רבי האט דאן גערעדט .און די פאר נקודות וואס מיטגעטיילט מיט'ן רבי'ן אז בשעת'ן הערן אזעלכע
ער האט נאך יא געדענקט ,האט ער אפגעשריבן דערהויבענע סודות דארט אין וואגן ,האט ער
ברמז מיט ראשי תיבות .דער כתב יד איז באוואוסט געשפירט א געוואלדיגע שמחה!
געווען אלס "מגילת נסתרים" .אבער ליידער האבן "יא ,אויך איך האב געהאט א גרויס שמחה!" האט
די קומענדיגע דורות נישט זוכה געווען צו קענען דער רבי געענטפערט.
לייגן א האנט אויף די סודות .קורץ נאך רבי נתנ'ס
"טאקע ,דאס אלעס איז זייער גוט און שיין ,אבער
פטירה ,איז דער כתב יד באהאלטן געווארן...
6
ייכ ְטן ַא ֶלע
יָ א ַאז ֶמען ָהאט ִשׂ ְמ ָחה ׁ ַשיינֶ ען אוּן ַל ְ
ועגן אוּן ַא ֶלע ֵעצוֹ ת פוּנֶ עם ֶר ִ ּבי'ן.
וֶ ְ מצוה גדולה
ער ֶמענְ ׁש ז"ל ֶדער זוּן פוּן ר'
יצן
עגן זִ ְ
יב ְ
ָה ַרב ֶה ָח ִסיד ר' נָ ָתן ִל ֶ ּ
ועל ֶכער ִאיז ֶגעוֶ וען פוּן ִדי וָ ואס ְפ ֶל ְ
ְז ֵאב וֶ ְ
להיות בשמחה תמיד
עפאר
יילט ַאז ֶ ּב ָ
אר ֵצ ְ
ַ ּביים ׁ ִשיעוּר פוּן ר' יִ ְצ ָחק ָהאט ַפ ְ יקל ְק ַראקוֹ ְב ְס ִקי ֶדער ִעלּ וּי פוּן ַ ּבאלוּט,
יצ ְ
ר' ִא ִ
עגט
עדןְ ,פ ֶל ְ
עע ְפנְ ט ַזיין מוֹ יל צ ּו ֶר ְ
ר' יִ ְצ ָחק ָהאט ֶג ֶ אבן ְמיַ ֵּסד ֶגעוֶ וען ַא
ועל ֶכע ָה ְ ּ
ִאיז ֶגעוֶ וען פוּן ִדי וֶ ְ
אבן ׁשוֹ ין
ייל ְיג ֶטע אוֹ יבּ זֵ יי ָה ְ ּ
אט ִעגן ִדי ַ ּב ֵ
ֶער קוֹ ֶדם ְפ ֶר ְ אדזְ ׁש,
יבל ִאין ׁ ְש ָטאט ָל ְ
עד ֶיגע ְ ּב ֶר ְס ֶל ֶב'ע ׁ ְש ִט ְ ּ
אכ ִ
ָק ֶ
אכט ַהיינְ ט ִה ְתבּ וֹ ְדדוּת ,אוֹ יבּ ִאיז ֶגעוֶ וען ִדי עמ ְ ֶג ַ ייער
ייג ֶ
אר ַ ּב ֵ
יבל וָ ואס ָהאט ֶגעצוֹ ְיגן ַא ֶלע ַפ ְ
ֶדער ׁ ְש ִט ְ ּ
יקט צ ּו ִדי
עש ְ ישט ָהאט ֶער זֵ יי ְג ַל ְ
ייך ֶג ׁ ִ ְּת ׁשו ָּבה ַאז נִ ׁ ְ ייל ֶיגען ֶר ִ ּבינְ 'ס נַ ַחל ,צ ּו
צ ּו ְט ִרינְ ֶקען פוּנֶ עם ֵה ִ
עש ַטאנֶ ען נָ אנְ ט
ועל ֶכע ִאיז ֶג ׁ ְ
יב ֶלעך וֶ ְ
ִה ְתבּ וֹ ְדדוּת ׁ ְש ִט ְ ּ ֹויש ֶיגע וִ וינְ ְטן.
אפן ֶדעם ָא ֶטעם פוּן ִדי ר ׁ ִ
ָא ּ ְפ ַכ ּ ְ
יבל.
צוּם ׁ ְש ִט ְ ּ ערנֶ ען ִל ּקו ֵּטי מוֹ ֲה ַר"ן (תורה
אר ֶל ְ
ֵאיינְ ָמאל ַ ּביים ָפ ְ
ֵאיינְ ָמאל וֶ וען ר' זְ ֵאב ִאיז ֶגעקו ֶּמען ִמיט ַא ַח ֶבר ייל ֶיגער ֶר ִ ּבי ִאיז ְמ ָפ ֵר ׁש ֶדעם
קכ"א) וִ וי ֶדער ֵה ִ
אד ְז ׁשֶ ,דער ַח ֶבר ָהאט
ארט ִאין ֵ ּבית ִמ ְד ָר ׁש ִאין ָל ְ
ָד ְ ּ ָפסוּק פוּן ְּת ִה ִ ּלים ָאז ָא ַמ ְר ִּתי ִה ֵ ּנה ָב ִ
אתי ִ ּב ְמ ִג ַ ּלת
יילן ַפאר ר' ער ֵצ ְ ישט ֶד ְ עטן פוּן ר' זְ ֵאב ָזאל נִ ׁ ְ
עב ְ
ֶג ֶ ּ ֵס ֶפר ָ ּכתוּב ָע ָלי (תהלים מ ,ח) ַאז וֶ וען ַא ִאיד
אלט נָ ְ עמאל ִאין ֶדעם עפט זִ ְ
יך ַא ֶל ָ ערנְ ט ַא ֵס ֶפר אוּן ְט ֶר ְ
ֶל ְ
אך ַפאר ִה ְתבּ וֹ ְדדוּתָ ...א ֶ ּבער יִ ְצ ָחק ַאז ֶער ַה ְ
אך ַא קו ְּר ֶצע ַצייט ָהאט ֶדער ַח ֶבר פוּן זִ ְ
יך ַא ֵליין נָ ְ ימן ַאז ֶער וִ ויל טוּן ֶדעם ָרצוֹ ן
ֵס ֶפרָ ,דאס ִאיז ַא ִס ָ
יילט זַ יין ְט ִריט צ ּו ֵאיינֶ ע פוּן ִדי ִה ְתבּ וֹ ְדדוּת
עא ְצו ֶּג ֵ ַה ׁ ֵשם.
יידיג...
ועל ֶכע ִאיז ֶגעוֶ וען ֵל ִ
יב ֶלעך וֶ ְ
ׁ ְש ִט ְ ּ עגט" :ווא ּועפ ֶר ְ
ערער ֶג ְָהאט ֵאיינֶ ער פוּן ִדי צו ֶּה ֶ
עפן ִאינֶ עם ּתוֹ ָרה?" ר' יִ ְצ ָחק יך זִ ְ
יך ְט ֶר ְ ֶקען ִא ְ
ייער ִאין ִדי
עב ֶרענְ ט ַא ַפ ֶ
ר' יִ ְצ ָחק ָהאט ַא ַריינְ ֶג ְ ּ
ייך ִדי ְּת ׁשו ָּבה ִאינֶ עם ּתוֹ ָרה אוּן רו ְּפט עפט ְג ַל ְ ְט ֶר ְ
ָ ּבחו ִּרים צ ּו ׁ ְש ּ ִפ ְירן ֶדעם ַט ַעם פוּן ֲעבוֹ ַדת ה' אוּן ֶדער
יפן ִענְ יָ ן פוּן ִשׂ ְמ ָחה ,וַ וייל
"ב ְמ ִג ַ ּלת וַ וייזְ ט אוֹ ְ ִז ְ
יך ָאןּ ִ :
עדן ָדאס
יס ֶר ְ
יקר ַ ּביים ִענְ יָ ן פוּן ִה ְתבּ וֹ ְדדוּת צ ּו אוֹ ְ
ִע ָ
עפער.
אש ֶ
ארץ צוּם ַ ּב ׁ ֶ
ַה ְ ערפוּן ִאיז ִמ ְצוָ ה ְ ּגדוֹ ָלה ִל ְהיוֹ ת
אשי ֵּתבוֹ ת ֶד ְ
ִדי ָר ׁ ֵ
ְ ּב ִשׂ ְמ ָחה ָּת ִמיד!"
אלעס אין די עצה ליגט דאך ,ווי ליכטיג איז דער דימאנט. האסט א שליסל אין דיין האנט ,צו אלע גוטע זאכן.
אין יעדן פלאץ אין יעדן לאך ,האסטו דאס גלייך אין האנט. האסט א ביקסל אין דיין האנט ,זיך היטן פון שלעכטע זאכן.
יעדער איד און יעדער קינד ,וואו ער גייט און וואו ער קומט. דער שליסל קען דיר עפענען ,יעדן טויער אויבן.
וואו מען זינקט און וואו מען שווימט ,אויך אין אלע זינד. דער ביקסל קען דיר ראטעווען ,אין יעדע צייט און אופן.
גייט מיט דיר די עצה מיט ,אפילו דו ביסט פארברענט אפגעבריהט. יא דאס איז התבודדות ,איך שריי אדער כ'בין שטיל.
אן א פארווען אן א פארוואס ,מאך התבודדות. יא דו האסט דאס אלעמאל ,אינדרויסן אין שטוב אין שול.
ס'קען זיין קאלט ס'קען זיין טרוקן ,צובראכן אדער פריילעך. בתמימות מאך התבודדות ,אפילו ביסט שוואך ווי א פליג.
דאס וועט די שלעכט'ס צופליקן ,דערלעבן דיינע ביינדלעך. יעדן נאכט און יעדן טאג ,האב שכל און זיי קלוג.
אלע גוטסקייט אלע קרעפטן ,פארן גוף מיט דיין נשמה.
אלע וויטאמינים גוטע ,מיט די בעסטע רפואות.
דער בעסטער געשעפט פון אלע געשעפטן ,אויך די בעסטע נחמה.
אלע זאכן וואס דו גלוסט ,מיט אלע ישועות.
(נכתב ע"י הרה"ח ר' פסח שפירא ז"ל עם קצת שינויים) 7
עניג ִאין ְק ֶלעם
ַא ֶק ִ א שטיקל פון ליקוטי תפלות (קמ"ט)
אויף די וואכעדיגע פרשה
"אחד היה אברהם"
המשך פון זייט 12
אּבן
וארן ֶדער ַא ְד ֶרעס ַפאר ְׁש ֵאלֹותִ .א ֶיּבער ַאלֶ עם ָה ְגֶ עוָ ְ
עהאט פּון ִדי גָ אלְ ֶדענֶ ע ׁשּורֹות ִאין ִדי ֲח ֵב ִרים ֲהנָ ָאה גֶ ַ
סּודר:
ּכּומים ,וואּו ַאלֶ עס ִאיז גֶ עוֶ וען ְקלָ אר אּון ְמ ָ
זַ יינֶ ע ִס ִ
עלף ִמיר עפער ַמיין ָגאטֶ ,ה ְ אש ֶַּב ׁ ֶ
ׁשּובה.
ַא ַק ְׁשיָ א ִמיט ַא ִּתירּוץַ ,א ְׁש ֵאלָ ה ִמיט ַא ְּת ָ
ארק ִמיר ִאין ַדיין ִדינְ ְסט ִמיט און ׁ ְש ַט ְ
ּ
יט ֶרע ִאינְ גְ ל, עׁשעןַ .א ְקלּוגֶ ע אּון כִ ְ עמאלְ ט ִאיז ֶעס גֶ ֶ אּון ֶד ָ יך ְמ ַק ֵרב ַזיין יך ָזאל ִז ְ עלף ִא ְ ֱא ֶמתֶ ,ה ְ
עסן פּון ִקנְ ָאהָ ,האט גֶ עפּונֶ ען ַא ָטעּות ִאין אֹויפגֶ עגֶ ְְ יגע ת'ד ֶ
ימו ִ
און ְּת ִמ ּ יכע ּ צו ַדיינֶ ע ֶע ְר ִל ֶ ּ
עפטֶ .ער ִאיז צּוגֶ עגַ אנְ גֶ ען ֵאיינֶ ע פּון ִדי ׁשּורֹות ִאין זַ יין ֶה ְ ועגןייען ִאין ַדיינֶ ע ֶו ְ ועל ֶכע ֵג ֶ ַלייט ֶו ְ
צּו ִׁש ְמעֹון נָ ָתן ִמיט ַא ַט ֲענָ ה"ָ :דאס ִאיז ַא גְ ַרייז! דּו ִמיט ַאן ֱא ֶמתַ ,קיין ׁש ּום ֶמענְ ְט ׁש ִאין
יׁשט ְמ ַדּיֵ יק!" ָדאס ִאינְ גְ ל ָהאט זִ יְך ִּב ְיסט ִאינְ גַ אנְ ְצן נִ ְ אבן ַקיין ּכ ַֹחישט ָה ְ ּ ועלט ָזאל נִ ׁ ְ ֶדער ֶו ְ
אמען רֹויסגֶ עלָ אזְ ט ַא ְׁשלֶ עכְ ט נָ ֶ עד ֵרייט אּון ַא ְ רּומגֶ ְ
ַא ְ
פונֶ עם ֱא ֶמ ֶת'ן ֶוועג אל ְטן ּ צו ַה ְ יך ָא ּ ְפ ִּמ ְ
ואר ְפן עהאלְ ְטן ִאין ֵאיין ַא ַריינְ וַ ְ אֹויף ִאיםֶ ,ער ָהאט גֶ ַ
אוֹ יף ַקיין ׁש ּום אוֹ ָפן ָזאל ֶעס ַזיין ֶווער
ייען אּון זֵ יי ער ֶ מּוע ֶס ַ
ער'ס ְׁש ֶ ויׁשן ִדי ִקינְ ֶד ְ
אמען ְצוִ ְ זַ יין נָ ֶ
ֶעס ָזאל נָ אר ַזיין.
יׁשט ַאזַ א ַּתלְ ִמיד וארנְ טִׁ " :ש ְמעֹון נָ ָתן? ֶער ִאיז נִ ְ גֶ עוָ ְ
מונָ הארק ַמיין ַּד ַעת ִמיט ַדיין ֱא ּ ׁ ְש ַט ְ
ָחכָ ם וִ וי ֶמען ֵמיינְ ט!"
יגןֹויס ֶזען ִאין ַמיינֶ ע אוֹ ְ יך א ְ ֶעס ָזאל ִז ְ
עּפ ְיצלְ ט
אסן אּון ֶצ ִ עׁש ְ ארץ ִאיז ֶצ ָ ִׁש ְמעֹון נָ ָתן'ס ַה ְ
יך ִ ּבין ֵאיינֶ ער ַא ֵליין ִאין ֶדער ִווי ִא ְ
וארן אֹויף טֹויזְ נְ ֶטער ְׁש ִט ֶיקערִ .אין ֵאיין ֶרגַ ע ִאיז גֶ עוָ ְ
"א ָחד ָה ָיה ועלט ַאזוֹ י ִווי ֶעס ׁ ְש ֵטייט ֶ ֶו ְ
יׁש ָטא ֵקייןוארן .נִ ְ
אר ְּב ֶרענְ ט גֶ עוָ ְ
אׁשן אּון ַפ ְארלָ ְ ַאלֶ עס ַפ ְ
ַא ְב ָר ָהם"ֵ ,איינֶ ער ַא ֵליין ִאיז ַא ְב ָר ָהם
יׁש ָטא ֵקיין ִׂש ְמ ָחה –יׁש ָטא ֵקיין ַה ְצלָ ָחה .נִ ְ ֵח ֶׁשק – ִאיז נִ ְ עווען! ִא ְ
און
ערן ּ צו ֶה ְ ישט ּ יך ָזאל נִ ׁ ְ ֶג ֶ
ערנֶ ען.
יׁש ָטא ֵקיין לֶ ְִאיז נִ ְ
יעה קו ְקן אוֹ יף ַקיין ׁש ּום ְמנִ ָ ישט ּ נִ ׁ ְ
ער ֵציילְ ט מּועס ָהאט ֶער ָדאס ֶד ְ וייטאגְ לִ יכְ ן ְׁש ִֶאין ַא וֵ ָ ישן ָוואס ישענִ ׁ ְ עמ ׁ ֶ נותֶ ,צ ִ ָא ֶדער ֵל ָצ ּ
אטע ָהאט ִאים ָּפׁשּוט אטע .אּון זַ יין ַט ֶ ַפאר זַ יין ַט ֶ ועלטַ ,קיין ׁש ּום ֵגייט אוֹ יף ֶדער ֶו ְ
עקט ֶדעם סֹוד: עע ְפנְ ט ִדי ַמ ֲע ֶׂשה אּון ִאים ַאנְ ְט ְּפלֶ ְ גֶ ֶ ילו ֶער ִאיז ֶמענְ ְט ׁש ָא ֶדער ַח ֶבר ֲא ִפ ּ
צּומאל ַא ָראּפ פּון עדער ֵאיינֶ ער ַפאלְ ט ָ "אזֹוי גֵ ייט ֶעס .יֶ ֶ ַ פון ִמיר ָזאל יכער ּ עסער ָא ֶדער ֶע ְר ִל ֶ ְג ֶר ֶ
ייּבן ְפ ֵריילִ יְך
ויאזֹוי צּו ְּבלַ ְ וייסט וִ ַ
זַ יין ֶּבענְ ְקל .וֶ וער ֶעס וֵ ְ
ייכןפונֶ עם ְג ֵל ְ ישן ּ עמ ׁ ְ
ישט ֶצ ִ ִמיר נִ ׁ ְ
דּורכְ ֶפעלֶ ער ,אּון זִ יְך ייטן אּון ְ וערע ַצ ְ ֲא ִפילּו ִאין ְׁשוֶ ֶ
ֱא ֶמ ֶת'ן ֶוועג.
יׁשט וִ וי גֶ עוואּונְ ְט ְׁשן, ייען נִ ְ
ְמ ַחּזֵ ק זַ יין ֲא ִפילּו וֶ וען זַ אכְ ן גֵ ֶ יך ָזאל ִז ְ ִא ְ
יפן ֱא ֶמ ֶת'ן יך נָ אר ִפ ְירן אוֹ ְ
ערן צּו צּור ְיק ֶק ְ
ֶדער ִאיז ָראּוי ַאז ִדי ְמלּוכָ ה זָ אל זִ יְך ִ ֶוועג ָוואס ִא ְ
פון
ערנְ ט ּ על ְ אב ֶג ֶ יך ָה ּ
ארק זִ יְך ִאין ַדיין ַמ ָּצבִׁ ,ש ְמעֹון ִאים גָ אר ְּב ָקרֹובְׁ .ש ַט ְ
ערע ֱא ֶמ ֶת'ע
אונְ ֶז ֶ
ּ פון
ּ יונְ ְג ַווייז ָאן ּ
יח זַ יין אּון ְׁש ַטייגְ ן ֶהעכֶ ער אּון ועסטּו ַמ ְצלִ ַנָ ָתן! ַאזֹוי וֶ ְ
ֶהעכֶ ער". יכע ֶר ִ ּבי'ס.
ֶע ְר ִל ֶ
8
מַ עֲ ֶשׂה יג'
ִדי זִ ְּיבן ֶּבעטְ לֶ ְערס'
ָהאט גֶ עזָ אגְ ט צוּם זו ְּהן: 'איז
ויאזוֹ י ְמ ִ
"ו ַיילןִ :
ער ֵצ ְ יך ֶוועל ַא ְ
ייך ֶד ְ ִא ְ
י־ווי] ִא ְ עווען". ייל ְ
עך גֶ ֶ ַא ָמאל ְפ ֵר ֶ
עהער –ערנְ זֶ ֶיך ִ ּבין ַא ׁ ְש ֶט ְ "ב ֲא ׁ ֶשר ַ
[אזוֹ ִ ַּ
אפ פוּן ֶדער ועסט ַא ָמאל ַא ָר ּ יךַ ,אז ד ּו ֶו ְזֶ עה ִא ְ 'מ ֶל ְך'ֶ ,דער
עווען ַא ֶ ַמ ֲעשֶׂ הַ :א ָמאל ִאיז גֶ ֶ
ְמלו ָּכה. 'בן־יָ ִחיד' – ָהאט ֶדער
עהאט ַא ֶ ּ 'מ ֶל ְך' ָהאט גֶ ַ
ֶ
אל ְסט
עהןַ ,אז ד ּו זָ ְ
אל ְסט ּו זֶ ְ
יבער] זָ ְ ְ ּב ֵכן ֶ[ד ִ
ער ֶ ּ
עבן ִדי ְמלו ָּכה זַ יין זו ְּהן
ואלט ָא ּ ְפגֶ ְ ּ
עו ְ'מ ֶל ְך' גֶ ָ
ֶ
ַקיין ְ(ד ַהיְ ינוּ: ַע ְצבוּת ַקיין אבן
ָה ְ ּ ישט
נִ ׁ ְ עבן). ְ ּב ַחיָ יו ְ(ד ַהיְ ינוַּ :פאר ַ ּ
[ביי] זַ יין ֶל ְ ּ
אפ פוּן ועסט ַא ָר ּ
יע ִריגְ ַקייט) ַאז ֶ[ווען] ד ּו ֶו ְ
ְטרוֹ ֶ יסן ַ ּבאל – אוּן ֶווען אכט ַא גְ רוֹ ְ
עמ ְָהאט ֶער גֶ ַ
ייל ְ
עך זַ יין אל ְסט ְפ ֵר ֶ
ֶדער ְמלו ָּכה ,נָ אר ד ּו זָ ְ ייער
וד ַאי זֵ ֶ
אכט ַא ַ ּבאלִ ,איז ְ ּב ַו ְ'מ ֶל ְך' ַמ ְ
ֶדער ֶ
עך זַ ייןֶ ,וועל ִא ְ
יך ייל ְ
ועסט ְפ ֵר ֶ
– אוּן ַאז ד ּו ֶו ְ ייל ְ
עך – ִ ּב ְפ ַרט ַהיינְ טָ ,וואס ֶער ָהאט ְפ ֵר ֶ
ייל ְ
עך זַ יין. אוֹ ְ
יך ְפ ֵר ֶ עבן,
עבן ִדי ְמלו ָּכה זַ יין זו ְּהן ַ ּביים ֶל ְ ּ
ָא ּ ְפגֶ עגֶ ְ ּ
אבן ַע ְצבוּתֶ ,וועל ִא ְ
יך ועסט ָה ְ ּ
ֲא ִפיל ּו ַאז ד ּו ֶו ְ ש ְמ ָחה.
יסע ִ ׂ
ייער ַא גְ רוֹ ֶ
עווען זֵ ֶ
וד ַאי גֶ ֶ
ִאיז ַא ַו ְ
'מ ֶל ְך' ייל ְ
עך זַ ייןָ ,וואס ד ּו ִ ּביזְ ט ַקיין ֶ אוֹ ְ
יך ְפ ֵר ֶ עווען אוֹ יף ֶדעם ַ ּבאל,
ארט גֶ ֶ
'איז ָד ְ
אוּן ְס ִ
'מ ֶל ְך' נִ ׁ ְ
ישט יך ַקיין ֶער ְסט זִ ְוארן ד ּו ֶק ְ ישט – ָו ְ נִ ׁ ְ י־מלו ָּכה' ,אוּן ַא ֶלע 'דו ְּכ ִסים' ,אוּן
ַא ֶלע 'שָׂ ֵר ְ
ייל ְ
עך. ישט ְפ ֵר ֶ וארן ד ּו ִ ּביזְ ט זִ ְ
יך נִ ׁ ְ צ ּו זַ ייןָ ,ו ְ ייל ְ
עך ייער ְפ ֵר ֶ 'איז זֵ ֶ'ש ָררוֹ ת' – אוּן ְמ ִ
ַא ֶלע ְ ׂ
(כלוֹ ַמרַ :אז ד ּו ִ ּביזְ ט ַאזוֹ י ַא ֶמענְ ְט ׁשָ ,וואס ד ּו ֶקענְ ְסטְּ
עווען אוֹ יף ֶדעם ַ ּבאל.
גֶ ֶ
[ש ֶטענְ ִדיג]
אל ְסט ָּת ִמיד ׁ ְ
אל ְטן ַאז ד ּו זָ ְ
ער ַה ְ ישט ֶד ְ ִד ְ
יך נִ ׁ ְ עהאט פוּן יך ַהנָ ָאה גֶ ַ אוּן ִדי ְמ ִדינָ ה ָהאט אוֹ ְ
אפ
ייסט ַא ָר ּ עך זַ ייןֲ ,א ִפיל ּו ַאז ֶ[ווען] ד ּו גֵ ְייל ְ
ְפ ֵר ֶ 'מ ֶל ְך' גִ ְ ּ
יבט ָא ּפ ִדי ְמלו ָּכה ֶדעםָ ,וואס ֶדער ֶ
'מ ֶל ְך').
ישט זַ יין ַקיין ֶ
ער ְסט ּו נִ ׁ ְ
פוּן ֶדער ְמלו ָּכהֶ ,ק ְ 'איז ַא
וארן ְס ִ
עבןָ ,ו ְ
[פאר] זַ יין זו ְּהן ַ ּביים ֶל ְ ַּ
ייל ְ
עך זַ יין, ועסט ְפ ֵר ֶ[א ֶ ּבער] ַאז ד ּו ֶו ְ
ּש ִמיר ָ
לו ׁ ְ 'מ ֶל ְך'.
יסער ָּכבוֹ ד ֶדעם ֶ גְ רוֹ ֶ
ייל ְ
עך זַ יין". ֶוועל ִא ְ
יך ְמ ׁשוּנֶ ה ְפ ֵר ֶ עווען ,אוּן
ש ְמ ָחה גֶ ֶ
ייער ַא ִ ׂ
ארט זֵ ֶ
'איז ָד ְ
אוּן ְס ִ
ן־מ ֶל ְך' ָא ְּפגֶ ענו ֶּמען ִדי ְמלו ָּכה
'ב ֶ
ָהאט ֶדער ֶ ּ אכן פוּן
עווען ַא ֶלע ֶע ְר ֵליי זַ ְ
ארט גֶ ֶ
'איז ָד ְ
ְס ִ
אכט שָׂ ֵרי
עמ ְ ארף ,אוּן ֶער ָהאט זִ ְ
יך גֶ ַ ייער ׁ ַש ְ
זֵ ֶ עדיֶ יעס',
אמ ְ
'ק ֶ
עליֶ יעס' ,אוּן ָ
אפ ְ
'ק ּ ֶ
ש ְמ ָחהַ ,
ִׂ
עהאט דו ְּכ ִסים ,אוּן שָׂ ִרים,
ְמלו ָּכה ,אוּן ָהאט גֶ ַ ייכן – אוּן ַא ְל ִדינְ ג ָוואס ְס'נו ְּצט
עס ְטגְ ַל ְ
אוּן ֶד ְ
אוּן ַחיִ ל. עווען אוֹ יף
ארט גֶ ֶ
ש ְמ ָחהִ ,איז ַא ְלץ ָד ְ
נָ אר צ ּו ִ ׂ
'ח ָכם' ,אוּן ן־מ ֶל ְך' ִאיז גֶ ֶ
עווען ַא ָ 'ב ֶ
אוּן ֶדער ֶ ּ ֶדעם ַ ּבאל.
'ח ְכ ָמה' – אוּן
עהאט ָ
ייער ִליבּ גֶ ַ
ֶער ָהאט זֵ ֶ וארן
עו ְ ייל ְ
עך גֶ ָ ייער ְפ ֵר ֶ
ַאז זֵ יי זֶ ענֶ ען ׁשוֹ ין זֵ ֶ
יסע ַח ָכ ִמים'.
עווען 'גְ רוֹ ֶ
'איז ַ ּביי ִאים גֶ ֶ
ְס ִ עלט ,אוּן
עש ֶט ְ 'מ ֶל ְך' אוֹ ְ
יפגֶ ׁ ְ יך ֶדער ֶ– ָהאט זִ ְ
9 9
אס ְטן עוֹ ָלםָ ,האט
[א ֶ ּבער] ֶדעם ּ ְפ ָר ְ
ּש ִמיר ָ
לו ׁ ְ 'איז צ ּו ִאים גֶ עקו ֶּמען ִמיט
אוּן ֶווער ְס ִ
ישט
אדט ,זֵ יי זֶ ענֶ ען נִ ׁ ְ
עש ְ
ישט גֶ ׁ ַ
ָדאס נִ ׁ ְ ייער
'ח ְכ ָמה'ִ ,איז ֶער ַ ּביי ִאים זֵ ֶ
ֶע ּ ֶפעס ַא ָ
'א ִּפיקוֹ ְרסוּת' ַא ַריין
אלן ִאין ֶדעם ַ
עפ ְ
ַא ַריינְ גֶ ַ עווען.
ָח ׁשוּב גֶ ֶ
יפ ַקייט ִאין
עווען ַא גְ רוֹ יס ִט ְ
וארן ְס'גֶ ֶ
– ָו ְ 'כבוֹ ד'
עבן גְ רוֹ יס ָּ
אוּן ֶער ְפ ֶלעגְ ט זֵ יי גֶ ְ ּ
'ח ָכ ִמים'ָ ,האט ֶדער
'ח ְכ ָמה' פוּן ִדי ַ
ייער ָ
זֵ ֶ 'ח ְכ ָמה' – ָוואס
'ע ׁ ִשירוּת' ַפאר ֶדער ָ
אוּן ֲ
עקענְ ט ַא ַריינְ גֵ יין
ישט גֶ ֶ
אס ֶטער עוֹ ָלם נִ ׁ ְ
ְּפ ָר ְ ואלטָ ,האט ֶער ִאים
עו ְעכער ָהאט גֶ ָ
יט ֶל ֶ
ִא ְ
ער ֶדעם ָהאט
יב ְ
'ח ְכמוֹ ת'ִ ,א ֶ ּ
ייע ֶרע ָ
ִאין זֵ ֶ עלט',
ואלט 'גֶ ְ
עו ְעבן – ֵאיינֶ ער ָהאט גֶ ָ
גֶ עגֶ ְ ּ
'ח ָכ ִמים'אדט – נָ אר ִדי ַ עש ְ ישט גֶ ׁ ַ ֶעס זֵ יי נִ ׁ ְ עלט' – ֵאיינֶ ער
עבן 'גֶ ְ
ָהאט ֶער ִאים גֶ עגֶ ְ ּ
ן־מ ֶל ְך' ,זֶ ענֶ ען ַ
'א ּ ִפיקוֹ ְר ִסים' 'ב ֶ
אוּן ֶדער ֶ ּ 'כבוֹ ד'ָ ,האט ֶער ִאים
ואלט ָּ
עו ְָהאט גֶ ָ
וארן.
עו ְ
גֶ ָ 'ח ְכ ָמה'.
'כבוֹ ד' – ַא ְלץ ַפאר ֶדער ָ
עבן ָּ
גֶ עגֶ ְ ּ
ן־מ ֶל ְך'ַ ,מ ֲח ַמת ַ[ווייל] ְס ִ
'איז ִאין 'ב ֶ
אוּן ֶדער ֶ ּ ייער
'איז ַ ּביי ִאים זֵ ֶ אוּן ַמ ֲח ַמת ַ[ווייל] ְס ִ
וארן ֶער ִאיז גֶ עבּ וֹ ְירן
עווען טוֹ בָ ,ו ְ
ִאים גֶ ֶ אבן זֵ יי זִ ְ
יך ַא ֶלע 'ח ְכ ָמה'ָ ,ה ְ ּ
עווען ָ
ָח ׁשוּב גֶ ֶ
עהאט וארן ִמיט טוֹ ב ,אוּן ֶער ָהאט גֶ ַ עו ְ
גֶ ָ 'ח ְכ ָמה' – אוּן ִדי גַ אנְ ֶצע ְמ ִדינָ ה
גֶ ענו ֶּמען צ ּו ָ
ער ַמאנֶ ען גו ֶּטע ִמדוֹ ת – ְפ ֶלעגְ ט ֶער זִ ְ
יך צ ּו ֶד ְ וארן
'ח ְכמוֹ ת'ָ ,ו ְ
עווען ִאין ָ
ָהאט עוֹ ֵסק גֶ ֶ
עמאל:
ַא ֶל ָ עלט'ְּ ,כ ֵדי ֶער זָ אל
ואלט 'גֶ ְ
עו ְֶדער ָהאט גֶ ָ
ועלטָ ,וואס טוּה יך ִאין ֶדער ֶו ְ "ווא ּו ִ ּבין ִא ְ ער ַפאר ,אוּן ֶדער ָהאט
עלט' ֶד ְ
עמען 'גֶ ְ
נֶ ֶ
עכץיסן ְק ֶר ְ
ייער ַא גְ רוֹ ְ
יך"? – אוּן ְפ ֶלעגְ ט זֵ ֶ ִא ְ 'כבוֹ ד'.
'ח ׁ ִשיבוּת' אוּן ָּ
ואלט ֲ
עו ְגֶ ָ
יפ ְצן ֶדערוֹ יף.
ייער זִ ְ
ָטאן ,אוּן ְפ ֶלעגְ ט זֵ ֶ אבן ַא ֶלע עוֹ ֵסק
אוּן ַמ ֲח ַמת ַ[ווייל] זֵ יי ָה ְ ּ
ייט ׁש
"וואס ַט ְער ַמאנֶ עןָ : יך ֶד ְֶער ְפ ֶלעגְ ט זִ ְ ער ֶדעם
יב ְ
'ח ְכמוֹ ת'ִ ,א ֶ ּ
עווען נָ אר ִאין ָ
גֶ ֶ
אכןָ ,וואס
ארגֵ יין ִאין ַאזוֹ ינֶ ע זַ ְיך זָ אל ַפ ְ ִא ְ עסן
ארגֶ ְ
ארט ִאין ֶדער ְמ ִדינָ ה ַפ ְ
אבן זֵ יי ָד ְ
ָה ְ ּ
יך ִמיט ִמיר ,ווא ּו ִ ּבין ִא ְ
יך ִאין ֶדער טוּט זִ ְ ויאזוֹ י ַא ִמ ְל ָח ָמה י־מ ְל ָח ָמה' ְּ
(כלוֹ ַמרִ :ו ַ יס ִ
'ת ְכ ִס ֵ
ַּ
יפ ְצן.
ייער זִ ְ
ועלט"? – אוּן ְפ ֶלעגְ ט זֵ ֶ
ֶו ְ עווען
אבן ַא ֶלע עוֹ ֵסק גֶ ֶ
וארן זֵ יי ָה ְ ּ
צ ּו ִפ ְירן)ָ ,ו ְ
אלד ֶער ָהאט
ויב ְ
יכף ִו ַ ּ
[א ֶ ּבער] ֵּת ֶּ
ּש ִמיר ָ
לו ׁ ְ 'ח ְכמוֹ ת' – ִ ּביז ֶדער ְק ֶלענְ ְס ֶטער
נָ אר ִאין ָ
ש ֶכלִ ,איז
יבן צ ּו נו ְּצן ִמיט זַ יין ֵ ׂ
ָאנְ גֶ עהוֹ ְ ּ עס ֶטער
עווען ֶדער גְ ֶר ְ
פוּן ֶדער ְמ ִדינָ הִ ,איז גֶ ֶ
וארן ִדי
עו ְ
ארק גֶ ָ
וידער ַ ּביי ִאים ׁ ְש ַט ְ
ִו ֶ ערע ְמ ִדינָ ה.
ָח ָכם ִאין ַא ַאנְ ֶד ֶ
ָח ְכמוֹ ת פוּן ַא ִּפיקוֹ ְרסוּת. אוּן ִדי ַח ָכ ִמים פוּן ֶדער ְמ ִדינָ ה ,זֶ ענֶ ען
עווען ַּכ ָמה ּ ְפ ָע ִמים – ָוואס אוּן ַאזוֹ י ִאיז גֶ ֶ יסע ַח ָכ ִמים.
וילד־גְ רוֹ ֶ
ייער ִו ְ
עווען זֵ ֶ
גֶ ֶ
ער ַמאנֶ ען" :ווא ּו ֶער ְפ ֶלעגְ ט זִ ְ
יך ַא ְלץ צ ּו ֶד ְ 'ח ְכמוֹ ת' ,זֶ ענֶ ען ִדי
ו ַּמ ֲח ַמת [אוּן צו ִּליבּ ] ִדי ָ
ועלטָ ,וואס טוּט ֶער"
ִאיז ֶער ִאין ֶדער ֶו ְ אלן ִאין
עפ ְ
ַח ָכ ִמים פוּן ֶדער ְמ ִדינָ הַ ,א ַריינְ גֶ ַ
יפ ְצן.
עכ ְצן אוּן זִ ְ
ְוכוּ' ַּכ ַנּ"ל – אוּן ְפ ֶלעגְ ט ְק ֶר ְ 'בן־
אבן ֶדעם ֶ ּ 'א ִּפיקוֹ ְרסוּת' ַא ַריין – אוּן ָה ְ ּ ַ
יבן צ ּו
יכף ִווי ֶער ָהאט ָאנְ גֶ עהוֹ ְ ּ
נָ אר ֵּת ֶּ 'א ִּפיקוֹ ְרסוּת' ֶמ ֶל ְך' ,אוֹ ְ
יך ַא ַריינְ גֶ עצוֹ יגְ ן ִאין ַ
וידער
ש ֶכלִ ,איז ַ ּביי ִאים ִו ֶ
נו ְּצן ִמיט ֶדעם ֵ ׂ ַא ַריין.
וארן ָדאס ַא ּ ִפיקוֹ ְרסוּת ַּכ ַנּ"ל.
עו ְ
ארק גֶ ָ
ׁ ְש ַט ְ
10
לאמיר זיך
פארהערן
( )1 די דרייצנסטע מעשה -די זיבן בעטלערס
❑ חכמה א .שאלת זכות :אין וועלכע חודש האט דער רבי אנגעהויבן
ו .וואס האט דער קעניג געגעבן פאר א חכמה? דערציילן די מעשה? (עיין ימי מוהרנ"ת אות מ"ב)
❑ געלד ❑ אלול �
❑ כבוד ❑ אדר�
❑ ביידע תשובות זענען ריכטיג ❑ סיון�
ז .וואס האט מען פארגעסן אין די מדינה? ב .פארוואס האט דער קעניג געמאכט א סעודה?
❑ זייער לערנען ❑ ווייל ער האט געזיגט א מלחמה
❑ תכסיסי מלחמה ❑ ווייל ער האט איבערגעגעבן די מלוכה פאר זיין זוהן
❑ זייער חכמה ❑ לכבוד זיי געבורט'ס טאג
ח .וואס האט פאסירט צום בן המלך און צו די גרויסע ג .וועלכע זאכן פון שמחה איז דארטן געווען?
חכמים? ❑ קאפעלייעס
❑ זיי זענען אריינגעפאלן אין אפיקורסות ❑ קאמעדייעס
❑ זיי זענען שוואך געווארן ❑ ביידע תשובות זענען ריכטיג
❑ זיי האבן זיך געשטארקט אין עבודת השם ד .וואס זאגט ער פאר זיין זוהן צו טוהן ווען ער וועט אראפ
פון דער מלוכה?
ט .האסטו געלערנט די מעשה פון די וואך? ❑ אנטלויפן פון די מדינה
❑ יא ❑ ער זאל נישט לאזן א צווייטן זיין א מלך
❑ ניין ❑ ער זאל זיין פרייליך
❑ א חלק ה .וואס האט דער בן המלך זייער ליב געהאט?
❑ צו שיכור'ן
❑ אסאך כבוד
טיפער געטראכט
ביי וועלכע מעשה דערציילט אויך דער רבי וועגן א מלך וואס האט געהאט א בן יחיד און האט
אים אפ געגעבן די מלוכה ?
ביי וועלכע מעשה שטייט אויך "ווי בין איך אין דער וועלט" ?
תשובות אויף די מעשה פון דער בעל תפילה ()18
וויפל מאל ווערט דערמאנט "תורה" אין די מעשה פון דער בעל תפילה? 4מאל
יקר ַּּתכְּ ִלית ִאיז
יבין ִמיט ִאים צ ּו ׁ ְּשמו ִּסין פוּן ֶדעם ַּּתכְּ ִליתּ ַּ .ב ֲא ׁ ֶשר ַּאז ֶדער ִע ָּ
ִאיז ֶדער ַּ ּב ַּעל ְּּת ִפ ָּּלה גִ יקו ֶּמען צ ּו ֵאיין ׁשוֹ ֵמר .אוּן ָּהאט ָּאנְּ גִ יהוֹ ִ ּ
אטס ִדינְּ ְּסטּ .ת ֹו ָּרה אוּן ְּּת ִפ ָּלה אוּן ַּמ ֲע ִשים טוֹ ִבים
נָּ אר גָּ ְּ
יקר ַּּתכְּ ִלית ִאיז ַּאז ֶמען זָּ אל נָּ אר עוֹ ֵסק זַּ יין ִאין ּת ֹו ָּרה אוּן ערנָּ ְּ
אך ִאיז ֶדער ַּ ּב ַּעל ְּּת ִפ ָּּלה ַּא ַּריין גִ יגַּ אנְּ גֶ ען ִאין ׁ ְּש ָּטאט ַּא ַּריין ...נָּ אר ֶדער ִע ָּ ֶד ְּ
ְּּת ִפ ָּלה
ָּהאט ֶדער בּ ַַּּעל תּ ְִּפלָּּה ִמיט זֵ יי ִגי ֶלע ִרי ְּנט .אוּן ָּהאט זֵ יי גִ ֶ
יע ִפינְּ ט ִדי אוֹ יגִ ין
אבין ַּאלֶ ע עוֹ ֵסק גִ יוֶ וען נָּ אר ִאין ּת ֹו ָּרה אוּן ְּּת ִפ ָּּלה אוּן ְּּת ׁשו ָּּבה אוּן ַּמ ֲע ִשים טוֹ ִבים
אוּן זֵ יי ָּה ִ ּ
צו ענטפערן די בחינות ,רופט
02-5-3333-72
11
עניג ִאין ְק ֶלעם
ַא ֶק ִ
ואק ְסן אּונְ ֶטער!
ייען זֵ יי ַארֹויף ַא ּכִ ָּתה! זֵ יי וַ ְַהיינְ ט גֵ ֶ ייליְך
אֹויפ'ן ָּפנִ יםַ ,א ְפ ֵר ִ
ִמיט ְּב ִל ִיציגֶ ע אֹויגְ ןַ ,א ְׁש ֵמייכְ ל ְ
אּבן
– פּון ּכִ ָּתה ז' צּו ּכִ ָּתה ח'ָ .דאס יָ אר וֶ ועלְ ן זֵ יי ָה ְ ארץ אּון ַא ִר ְירנְ ֶדע ְׁש ִט ֶימע .נָ אְך ַלאנְ גֶ ע ֳח ָד ִׁשים, ַה ְ
אקאנְ ט ִמיט זַ יין ַאלְ ס ְמלַ ֵּמד ֶר ִּבי ִהּלֵ ל ,וָ ואס ִאיז ַּב ַ ייצנְ ֶטע
ערנֶ ען ִדי ְד ַר ְ ערן ִמיר זִ יְך ֶענְ ְד ִליְך צּו ֶל ְערנֶ ענְ ֶט ְ ֶד ְ
ערן ִדי אצֹויּב ְ
ֶ ערגֶ עוֶ וענְ לִ יכְ ן ַטאלַ אנְ ט צּו ַּב אֹויס ְ
ֶ עצ ֶטע ַמ ֲע ֶׂשהּפּורי ַמ ֲע ִׂשּיֹות – ִדי ֶל ְ ַמ ֲע ֶׂשה פּון ֵס ֶפר ִס ֵ
ִקינְ ֶדער ִמיט ִדי סּוגְ יֹות ַהּגְ ָמ ָרא. אקאנְ טָ ,האט ֶדער ערס" .וִ וי ְס ִ'איז ַּב ַ עט ֶל ְ
פּון ִדי "זִ ְיּבן ֶּב ְ
ויׁשן ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער ִאיז ִׁש ְמעֹון נָ ָתן גֶ עוֶ וען ַּבאזּונְ ֶדער ְצוִ ְ יׁשט ארנִ ְ
ואלט גָ ְ ייליגֶ ער ֶר ִּבי גֶ עזָ אגְ ט" :וֶ וען ִאיְך וָ ְ ֵה ִ
עהאלְ ְטן ַא אׁשטִ .אין זַ יין ַהאנְ ט ָהאט ֶער גֶ ַ ער ַר ְ
ִא ֶיּב ְ ואלט ֶעס ׁשֹוין עוואּוסטְּ ,בלֹויז ִדי ָדאזִ יגֶ ע ַמ ֲע ֶׂשה ,וָ ְ ְ גֶ
ייּבן ִדיצּוׁש ַר ְאֹויפ ְ ְ ּתֹורה ּכְ ֵדי
יּדּוׁשי ָ
עפט ַפאר ִח ֵ ֶה ְ רֹויסער ִחידּוׁש!" גֶ עוֶ וען ַא גְ ֶ
לֹויע ֶּפענֶ עייע ְּב ֶ ּכּומים פּון ִדי סּוגְ יָ אַ .א נַ ֶ
ִס ִ יילט פּון ַא ֶמ ֶלְך וָ ואס ער ֵצ ְֶדער ֶר ִּבי ֶד ְ
ייען
ִאיז גֶ עוֶ וען ִאין זַ יין ַטאׁשְּ ,בלַ ֶ עּבן ִדי ְמלּוכָ ה ַפאר ערגֶ עגֶ ְ ָהאט ִא ֶיּב ְ
עדל ,אּון ערס ִאין זַ יין לֶ ְ עק ְ אּון ֶמ ֶ זַ יין ֵאיינְ ִציגְ ְס ְטן זּון נָ אְך ַּביי זַ יין
אר ֶקע ָרצֹון ִא ֶיּבער ַאלֶ עםַ :א ְׁש ַט ְ רֹויסע
עמאכְ ט ַא גְ ֶ עּבן ,אּון ֶער ָהאט גֶ ַ ֶל ְ
ערן צּו ֶר ִּבי ִהלֵ ל'ס זִ יְך צּו ַאיינְ ֶה ְ עּודה ְלּכָ בֹוד ֶדעם זּוןִ .אינְ ִמ ְיטן ,וֶ וען ִדי ְס ָ
יעּורים"ָ .דאס יָ אר וֶ ועט ִׁש ִ עסט זֶ ענֶ ען ׁשֹוין גֶ עוֶ וען ָׂש ִרים אּון ַא ֶלע גֶ ְ
יׁשט זַ יין וִ וי ַפאר ַא יָ אר", נִ ְ ייליְךָ ,האט ֶדער ֶמ ֶלְך זִ יְך ייער ְפ ֵר ִ זֵ ֶ
ָהאט ֶער גֶ עזָ אגְ ט ַפאר עלט אּון גֶ עזָ אגְ ט עׁש ֶט ְ אֹויפגֶ ְ
ְ
"איְך וֶ ועל אמעִ . זַ יין ַמ ֶ ַפאר זַ יין זּון:
ער ְׁש ְטנְ ס
אֹויּב ְֶ יטן
ִמ ְ
"אזֹוי וִ וי ִאיְך ִּבין ַא ַ
רּוּב ְירן
ְּפ ִ ִהילְ ף
אּון עהער,
ערן-זֶ ֶ ְׁש ֶט ְ
עדעס ערן יֶ ֶ אֹויס ֶה ְ
ְ
אר ְׁש ֵטיין. אּון גּוט ַפ ְ וָ ו א ְר ט אראֹויס ַאז דּו ִאיְך זֶ ע ָפ ְ
יׁשט ,וֶ ועל ִאיְך גְ לַ ייְך ְפ ֶרעגְ ן ֶר ִּבי ִהּלֵ ל"...אֹויּב נִ ְ יׁשט אל ְסט נִ ְ
אּפגֵ יין פּון ִדי ְמלּוכָ ה ,זֶ ע ַאז דּו זָ ְועסט ַא ָר ְ וֶ ְ
אר ִל ְירן
ועסט ַפ ְ
אלט וֶ וען דּו וֶ ְ עמ ְ אלן ִאין ַע ְצבּות ֶד ָ ַא ַריינְ ַפ ְ
אקע גֶ עוֶ ועןֶ .עס זֶ ענֶ ען ַא ִר ֶיּבער ַא וָ ואְך, ַאזֹוי ִאיז ַט ֶ
ייליְך זַ יין!"
אל ְסט ְפ ֵר ִ
ַדיין ֶקענִ יגְ ַרייְך; נָ אר דּו זָ ְ
אּון ְצוֵ ויי וָ ואכְ ןִׁ .ש ְמעֹון נָ ָתן'ס ֵצייכֶ ענֶ עס זֶ ענֶ ען
עהאט ִפיל ַה ְצלָ ָחה ער ַּבארֶ .ער ָהאט גֶ ַ גֶ עוֶ וען וואּונְ ֶד ְ ִקינְ ֶדער ִדי ער ְפ ִרי ,זֶ ענֶ ען ִאינְ ֶד ְ זּונְ ָטאג
ייטער פּון אֹויפ'ן לֵ ֶ
ְ עׁש ִטיגְ ן
אּון ִסיּפּוקֶ .ער ִאיז גֶ ְ אׁשט אּון ְפ ֵריילִ יְך. ער ַר ְעׁש ַטאנֶ ען ְפ ִרי ִא ֶיּב ְ אֹויפגֶ ְ
ְ
ַה ְצלָ ָחה ִאין ּגְ ָמ ָרא אּון ֶער ָהאט זִ יְך ְמ ַחּיֶ ה גֶ עוֶ וען עדן ָטאגַ ,אז ֶעס ערׁש פּון יֶ ְ וָ ואס ִאיז ַהיינְ ט ַאנְ ֶד ְ
אּבן גֶ עזּוכְ ט צּו זַ יין זַ יין ער ִמיט .זַ יינֶ ע ֲח ֵב ִרים ָה ְ ֶד ְ ימ'ער? ייע ֶרע ֶּפנִ ֶ
רֹויסע ִׂש ְמ ָחה אֹויף זֵ ֶ ַׁשיינְ ט ַאזַ א גְ ֶ
רּותא ,אּון גֶ עּבֹויט ִמיט ִאים ַפיינֶ ע ְק ָׁש ִרים .צּולִ יּב ַח ְב ָ
אּפן ַאעקּומען כַ ְֶ זַ יין גְ רֹויס ַה ְצלָ ָחה ,זֶ ענֶ ען ֲח ֵב ִרים גֶ
חלק מהוצאת הגליון נתנדב ע"י
ִפינְ ק פּון זַ יין ְּב ֶרענֶ ענְ ִדיגְ ן ִה ְתלַ ֲהבּותִׁ .ש ְמעֹון נָ ָתן ִאיז הר"ר אברהם בעק הי"ו
לרגל נישואי בתו למזל טוב
המשך אויף זייט 9
