גליון שיחתי - אידיש · Gilyon Sichasi - Yiddish — לך לך (2026-10-19)

בס"ד
רה
לך לך תשפ״ז
פרשת לך לך
א בגד עליון; אדער ווען מען טוט אים אן
א 'טלית' מיט א 'גארטל' ,כדי עס זאל זיין
צוצומאכן.
דעם ''כיבוד''
מיט'ן פולסטן כבוד הראוי .אבער דאס דער דאזיגער בליק נעמט זיך אביסל
פון ''גלילה''
נעמט גארנישט אוועק פון די חשיבות ,אז דערפון וואס מצד די הלכה קען מען געבן
ווען א גדול טוט עס ,איז עס א געוואלדיגע גלילה אפילו פאר איינעם וואס איז נישט אין דעם ענין פון כבוד ,וואס איז נוגע
זאך. קיין "גדול" ,אנדערש ווי ביי א 'עליה' סיי דעם 'מכבד' און סיי דעם 'מתכבד',
אדער 'האלטן דעם ספר תורה' ,וואס איז דא אזא בליק ביי מענטשן ווי כאילו
שטייענדיג יעצט אין פרשת לך לך ,קען דארט איז מען לכתחילה מקפיד אז א קטן די כיבוד פון גלילה – צוצומאכן דעם
מען אפשר זאגן אז מקיים זיין גלילה אין די ספר תורה נאכ'ן ליינען – איז עפעס א
וואך איז זיכער א גרויסע זאך .אפשר טאקע איז דא אזא ''שוואכערע סארט כיבוד'' .מען וועט
געווענליך אויסזוכן א בחור אדער א יונגל
ספעציעל אין די וואכעדיגע טעג ,מאנטאג
און דאנערשטאג פון פרשת לך לך ,איז דא בליק ביי וועמען צו געבן דעם כיבוד ,און אויב מען
א ספעציעלע חשיבות צו האבן די זכיה צו
מאכן גלילה ,און דאס איז געבויט אויף א
מענטשן ווי וועט עס געבן פאר א דערוואקסענעם,
מכובד'יגן מענטש ,קען ער נאך גאר ווערן
פלא'דיג ווארט אויף די וואכעדיגע פרשה. כאילו די כיבוד באליידיגט.
רימנוב'ער תורה פון גלילה אוודאי בפשטות איז דאס ''נישט
איז עפעס א דער ריכטיגער בליק'' .עס איז זיכער אז
יעדער חלק וואס האט צו טון מיט די
סוף חודש געפאלט די יארצייט פון
הייליגן רבי ר' הערש פון רימאנוב זי"ע.
''שוואכערע תורה הקדושה איז א זכיה גדולה און א
די יארצייט איז ל' חשון ,און אין יארן סארט כיבוד'' געוואלדיגע קדושה ,בפרט אזוי ווי די
גמרא זאגט ,אז "הגולל נוטל שכר כנגד
וואס חשון איז 'חסר' פירט מען זיך עס כולם" .מען טרעפט טאקע ביי אידן וואס
צו האלטן א טאג פריער ,כ"ט חשון .דער זאל עס נישט טון .ביי גלילה איז יא דא האבן מחבב געווען יעדן איינציגן חלק
הייליגער רבי ר' הערש איז נפטר געווען א געלעגנהייט צו מכבד זיין א קטן[ .עס פון באדינען דעם כבוד התורה; דער מטה
אין יאר תר"ז. זענען טאקע געווען פארשידענע שיטות אפרים ברענגט אפילו ,אז ווען מען מישט
אין דעם און טייל צדיקים האבן מחמיר אויף דעם ספר תורה 'פאר'ן' דאווענען
דער פשעווארסקער רבי ,הרה''ק רבי געווען אויך ביי גלילה ].עס איז אנגענומען כדי נישט אויפצוהאלטן דעם עולם ביים
יאנקעלע זצוק''ל (וועמענס יארצייט איז אז מען מעג געבן גלילה פאר א קטן ,אבער ליינען ,איז אויך געווען א גאנצער עסק
צוויי טעג פריער ,כ"ז חשון) ,האט נאך לכתחילה נאר אויב ער איז אנגעטון מיט מכבד צו זיין איינעם מיט ''גלילה'' דאס
א -גליון שיחתי
אבער אן אנדער פשט וואס ווערט ווערטער? אינעם ספר "בארות המים" דערציילט אן ענין וואס ער האט געהערט
צוגעברענגט ,א שיינער פשט ,אויך אויף אן שטייט דאס ווארט אויף א מער פשוט'ן פון זיין שווער ,הרה''ק רבי איציקל
אופן פון "בדרך אפשר" – מיר ווייסן טאקע און פארשטענדליכן אופן ,נישט אזוי פשעווארסקער זצוק''ל צוויי וואכן פאר
נישט פונקטליך וואס דער רבי הערש האט פלא'דיג ווי די פשעווארסקער צדיקים זיין פטירה ,ווען רבי ר' הערש איז שוין
געמיינט ,אבער כדי עס אביסל נענטער האבן עס נאכגעזאגט .דארט שטייט אז געווען טיף אין די עלטער ,איז געווען שבת
צו ברענגען צום פשטות המקרא ,איז דא רבי ר' הערש האט מרמז געווען אז "אחותי פרשת לך לך .ער איז דעמאלטס געפארן
א זייער שיינער פשט וואס איז געדרוקט את" גייט ארויף אויף די תורה הקדושה ,ווי אויף שבת קיין דזשיקוב צו דעם הייליגן
אינעם נייעם "בארות המים" ,פון ''מכון עס שטייט "אמור לחכמה אחותי את" .ער רבי ר' אליעזר'ל דזיקובער זי"ע (וועמענס
שפתי צדיקים" .דאס האט געשריבן דער טייטשט אויס "וחיתה נפשי בגללך" לויט יארצייט איז געווען ג' חשון) .דארט אין
טשעבינער ראש ישיבה זכרונו לברכה, די גמרא ,אז די חשיבות פון תורה איז אזוי דזיקוב האט רבי ר' הערש געזאגט תורה
הגאון רבי ברוך שמעון שניאורסאן [וואס גרויס ,אז אפילו ווען מען לערנט נישט אויף פרשת לך לך .די גאנצע מהלך פון
די וואך געפאלט די יארצייט פון זיין יעצט (בעידנא דלא עסיק בה) ,איז עס זאגן תורה ביי רבי ר' הערש איז געווען
שווער ,דער גרויסער טשעבינער רב זצ''ל אויך מגינא ומצלא .דאס הייסט ,אז אפילו אויף א פלא'דיגן אופן ,אבער דער אויספיר
י' חשון]. נאכדעם וואס מען האט שוין געמאכט פון די תורה איז געווען א טייטש אויף דעם
"גלילה" און צוגעמאכט דעם ספר תורה, לעצטן פסוק פון די וואכעדיגע קריאה:
דער טשעבינער ראש ישיבה האט שעפט מען נאך אלץ חיות דערפון ,ווייל די יַטב ִלִ י ַַב ֲֲעבּו ֵֵּר ְְך
"ִא ְְמ ִִרי ָנָ א ֲֲאֹח ִִֹתי ָָאְּת�ּ ְלְ ַַמ ַַען ִיִ ַ ִ
געזאגט אן אייגענעם מהלך וויאזוי ְוְ ָָחְיְ ָָתה ַנַ ְְפ � ִׁׁשי ִּב�ְּגְ ָלָ ֵלֵ ְְך".
אויסצוטייטשן דאס ווארט פון רבי הערש,
און ער שטעלט עס אויס אזוי :אברהם און דער גאנצער "ִא ְְמ ִִרי ָנָ א
ער האט אזוי געטייטשטִ :
שרה האבן געמאכט אן אפמאך וויאזוי צו
ראטעווען דאס לעבן פון דער גזירה ,פון
ציל און תכלית ֲֲאֹח ִִֹתי ָָאְּת�ּ " – איך בעט דיך ,זאג אז איך
בין דיין שוועסטער[ .דאס אליין איז שוין
די שלעכטע הענט פון די מצרים וואס
קענען צוכאפן שרה פאר פרעה .באמת
פון אברהם אינטערעסאנט ,ווייל פשוטו של מקרא
איז אז שרה זאל זאגן אז זי איז אברהם'ס
זענען דאך ביידע וועגן נישט גוט; נישט אבינו אויף שוועסטער ,און דא האט ער געטייטשט אז
אז מ'זאל הרגענען אברהם איז גוט ,און
אוודאי אפילו אויב מ'לאזט אברהם לעבן
דער וועלט אברהם זאגט "איך בין דיין שוועסטער"].
אבער דער עיקר חידוש איז געווען די
אבער מ'נעמט שרה צו פרעה איז דאך איז דאך המשך" :למען ייטב לי" – כדי עס זאל מיר
אוודאי נישט גוט .קומט דאך אויס אז
"ממה נפשך" דארף מען דא זוכן אן עצה. לפרסם אלקותו זיין גוט" ,בעבורך" – ווען איך בין מעביר
סדרה; "וחיתה נפשי" – און מיין זעל זאל
לעבן" ,בגללך" – ווען איך מאך גלילה .עד
לכאורה וואלטן געווען צוויי וועגן צו תורה היט דעם איד אפילו נאכ'ן לערנען. כאן זענען זיינע הייליגע ווערטער.
טראכטן .איין וועג איז ,אז אברהם אבינו
זאל זאגן "אשתו" און אויסזאגן דעם אמת אבער דער סגנון וויאזוי מען האט עס די ווערטער פאר זיך זענען זייער
אז זי איז זיין פרוי .אויב ס'איז דא א חשש נאכגעזאגט אין פשעווארסק ,וואס בלייבט פלא'דיג .וואס מיינט דאס אז עס וועט
אז מ'וועט אים חס ושלום הרגענען ,וועט ווי א חידה סתומה איבער די עבודה פון זיין גוט ווען מען איז ''מעביר סדרה''
דער אייבערשטער מאכן א נס אז מ'זאל מעביר סדרה זיין און מאכן גלילה ,איז אדער ווען מען ''מאכט גלילה''? און וואס
אים נישט הרגענען .ער וועט זיך פארלאזן זייער אינטערעסאנט .אינעם ספר "אמרי האט דאס א שייכות מיט אברהם און
אז דער נס וועט געשען אויף אזא אופן אז יעקב" פון פשעווארסקער רבי'ן זצ"ל שרה? אבער קודם כל ,אז אזא ווארט איז
שרייבט ער ,אז ער האט געטראכט א פשט ארויס פון הייליגן רבי ר' הערש ,אז אין
אפילו ער זאגט "אשתו" וועט מען אים
פרשת לך לך איז דא א בחינה פון "וחיתה
נישט טשעפענען .אדער קען מען נעמען דערין ,און כאטש ער ווייסט נישט צי דאס
נפשי בגללך" – אז מען שעפט חיות פון
דעם אנדערן וועג ,וואס דאס האט אברהם איז געווען די כוונה פון רבי ר' הערש ,זאגט מאכן גלילה – איז דאס זיכער נישט קיין
אבינו טאקע אויסגעקליבן :צו זאגן ער "דברי תורה כפטיש יפוצץ סלע" – אז קלייניגקייט ,בפרט אין די וואכנטעג ווען
"אחותי" כדי ער זאל בלייבן לעבן .און אויב אפילו אן אויסדרוק פון א צדיק קען מען מען ענדיגט די קריאה מיט דעם פסוק.
מ'וועט דורך דעם נעמען שרה צו פרעה אריינלערנען פארשידענע כוונות .ער
און ס'וועט ווייטער נישט טויגן ,וועט דער האט דערויף א לאנגן ביאור וואס ציט
אייבערשטער מאכן א נס – אזוי ווי ס'איז זיך אויף כמעט ''פופצן זייטן'' ,וואו רבי
טיפקייט פונ'ם
טאקע געווען – אז פרעה זאל חס ושלום יאנקעלע לערנט אריין טיפע שמועסן אין הייליגן פלא'דיגן ווארט
נישט קענען האבן קיין שום שליטה אויף עבודת השם וואס ליגן באהאלטן אין דעם
שרה. ווארט. וואס קען טאקע זיין דער פשט פון די
ב -גליון שיחתי
אזא אופן וועט זיך בעסער אויסשטעלן קענען האבן קיין שליטה אויף איר – דאס יעצט ,ווען אברהם אבינו בעט פון שרה
ווען מ'וועט גיין מיט'ן מהלך פון "אחותי וועט שוין זיין פיל מער חוץ לדרך הטבע. אויסצוקלייבן דעם מהלך פון "אחותי
את". דאס וועט האבן א פיל גרעסערן תכלית, את" ,קען שרה לכאורה פרעגן" :פארוואס
אז יעדער זאל זען אז "יד ה' עשה זאת". קלויבסטו אויס דעם וועג? פארוואס זאלן
וואס וויל ער ווייטער מיט "וחיתה ממילא קומט אויס ,אז דערפאר האט מיר זאגן 'אחותי' און דער נס וועט דארפן
נפשי בגללך"? זאגט דער טשעבינער אברהם אבינו ענדערש געוואלט גיין מיט פאסירן ביי פרעה אינדערהיים? פארוואס
ראש ישיבה א רעיון נפלא :יעצט קען דעם מהלך פון "אחותי" ,כדי מ'זאל איר נעמסטו נישט דעם ערשטן מהלך פון
איך צוריקפרעגן פון אברהם אבינו – איך 'יא' צוכאפן און מ'זאל זען די גרויסע נסים זאגן 'אשתו' ,און דער נס וועט זיין אז
פארשטיי שוין דיין ציל אז דו ווילסט א וואס גייען געשען. מ'זאל דיך נישט הרגענען?" דעריבער גיט
גרעסערן נס ,אבער יעצט האב איך א אברהם אבינו א "נתינת טעם" פאר שרה
פארקערטן חשש .ווען א צדיק אויף דער דאס האט אברהם אבינו געמיינט מיט'ן און ער מסביר איר פארוואס דער וועג איז
וועלט קומט שוין אן צו זיין שפיץ און זיין זאגן "אמרי נא אחותי את" .דו זאג אז דו בעסער.
גרעסטן תכלית ,האט ער שוין לכאורה ביסט מיין שוועסטער .און אויב וועסטו
נישט וואס צו זוכן דא און ער קען שוין פרעגן פארוואס איך האב אויסגעקליבן דער גאנצער ציל און תכלית פון
ארויפגיין אויבן .אויב דו וועסט טאקע דעם וועג און זיך נישט פארלאזט אויפ'ן אברהם אבינו אויף דער וועלט איז דאך
באווייזן אזעלכע נסים אז יעדער וועט נס אז מ'וועט אים נישט הרגענען ,ביים לפרסם אלקותו בעולם .ווי מער מ'קען
זען וואס דא גייט פאר – אז ווען א רשע זאגן ''אשתו'' אויף דעם זאגט אברהם: טון אז מענטשן זאלן זען אז ס'איז דא א
וויל טון שלעכטס "לא ינוח שבט הרשע "למען ייטב לי בעבורך" – עס זאל זיין גוט העכערער כח וואס איז מושל בכל און
על גורל הצדיקים" ,און ס'וועלן פאסירן פאר מיר "בעבורך" ,וואס טייטשט "מעביר פירט די וועלט ,אלס בעסער .אז מ'וועט
אזעלכע וואונדערליכע זאכן ווי "וינגע ה' סדרה" זיין .ווי קומט דא אריין מעביר זען אז רשעים האבן נישט קיין שליטה
את פרעה נגעים גדולים" – וועט דאך די סדרה זיין? מעביר סדרה זיין מיינט אז צו טשעפענען צדיקים ,און מ'וועט זען
פרסום אלוקות אזוי שטארק אפקלינגען, מ'זאגט נישט נאר דעם מקרא ,נאר אויך נסים פונעם אייבערשטן וואס שטערן די
אז אפשר וועט אברהם אבינו דורך דעם דעם תרגום .כאטש מיר זאגן היינט דעם רשעים פון זייערע פעולות ,וועט יעדער
שוין ענדיגן זיין ארבעט אויף דער וועלט 'תרגום' אלס הויכע ענינים ,ווייל פאר אונז זען אז ס'איז דא א גרויסער באשעפער.
און ער וועט שוין קענען נסתלק ווערן. איז דאס נישט שפראך וואס מ'נוצט פאר אברהם אבינו זוכט אז עס זאלן געשען
דאס אליין קען זיין א סיבה ער זאל טייטש ,אבער דער פשוט'ער הסבר פון וואס גרעסערע נסים ,כדי יעדער זאל
נפטר ווערן ,ווייל ער האט שוין אלעס זאגן תרגום ,האט מען מייסד געווען אז זען די "יד ה'" און דורך דעם וועלן מער
אויפגעטאן. וויבאלד נישט יעדער פארשטייט לשון מענטשן נתקרב ווערן צו אמונה.
קודש ,דארף מען עס זאגן אין א שפראך
ממילא איז דא א מורא :דו ווילסט וואס יעדער קען פארשטיין .קומט אויס אברהם אבינו האט געמאכט דעם
גיין וואס שטערקער ווייל דו ווילסט אז "מעביר סדרה" ברענגט ארויס דעם חשבון אזוי :אויב ער וועט זאגן "אשתו",
מאכן א גרעסערן פרסום אלוקות ,אבער ענין פון מאכן זיכער אז יעדער פארשטייט וואס געווענליך וואלטן זיי אים געהרגט
אפשר וועט עס זיין צו שטארק און דער וואס מ'זאגט. כדי צוצונעמען זיין פרוי ,און עס וועט
מעסעדזש וועט אזוי שטארק געהערט געשען א נס אז זיי וועלן אים 'נישט'
ווערן איבער דער גאנצער וועלט ,אז דו
וועסט שוין דארפן נסתלק ווערן .זאגט
מ'שטעלט נישט הרגענען – איז עס נישט אזא שטארקער
"נס מפורסם" .אמאל מאכט זיך אז אפילו
אברהם אבינו :זיי נישט באזארגט" ,וחיתה איין דאס לעבן.... שלעכטע גויים פירן נישט אויס זייער
נפשי בגללך" – מיין זעל וועט בלייבן לעבן ברוטאלן מארד; אמאל בארעכענען זיי
און איך וועל נישט דארפן נפטר ווערן זאגט אברהם אבינו אזוי :איך וויל דער זיך און לאזן יענעם דורך .אויב דער נס
צוליב דעם" ,בגללך" – לשון פון "גלילה". נס זאל געשען אויף אן אופן פון א נוסח וועט בלויז זיין אז מ'הרג'ט נישט אברהם,
פון "מעביר סדרה" ,א נוסח וואס יעדער וועט עס נישט אזוי שטארק אפקלינגען
וואס איז דער פשט? זאגט ער ,וואס איז פארשטייט .און כדי יעדער זאל פארשטיין און עס וועט נישט האבן דעם תכלית
דער געדאנק פון גלילה? גלילה מיינט אז דעם נס ,דארף עס ענדערש זיין אויף דעם פון ארויסברענגען דעם אייבערשטנ'ס
יעצט איז די ספר תורה געווען אפן ,מ'האט וועג אז ביי פרעה אין שטוב זאל פאסירן גרויסקייט פאר יעדן.
געזען אפענע ווערטער ,דברי אלוקים א נס" .למען ייטב לי" – כדי עס זאל זיין
חיים ,און יעצט מאכט מען עס צו .די טבע גוט פאר מיר ,אז דער נס און די "פרסום מה שאין כן אויב די מעשה וועט זיין אז
פון מענטשן איז ,אז אפילו ווען מ'זעט אלוקות" זאל זיין א נוסח פון "העברת מ'כאפט צו שרה ,און דארט ביי פרעה אין
אפענע זאכן און וואונדערליכע נסים וואס הסדרה" ,א וועג וואס יעדער פארשטייט. שטוב וועלן פאסירן נסים אז ער זאל נישט
גליון שיחתי -ג
מיר דארפן גיין אין זייערע פוסטריט און
נאכגיין די וועגן וואס די אבות הקדושים
אברהם אבינו'ס דער באשעפער מאכט – וואס אסאך מאל
טראכט מען נאך א גרויסע געשעעניש
האבן פאר אונז אויסגעטרעטן .פארשטייט מסכתא... וואס ברענגט א התעוררות אז מענטשן
זיך אז צווישן דעם וואס 'זיי' האבן געטון זענען אזוי אויפגעשאקלט אז פון יעצט און
און וויפיל 'מיר' טוען ,זענען דא אסאך אפשר קען זיין ,כאטש מ'וועט נישט ווייטער וועלן שוין נישט זיין קיין נסיונות,
מדריגות .יעדער איינער דארף פרובירן פרובירן אליינס צו זאגן א פשט אין די ווייל א איד האט שוין אזוי קלאר געזען
"מתי יגיעו מעשי למעשי אבותי" ,וואס דאס פלא'דיגע ווערטער פון רבי ר' הירש – וואס דער אייבערשטער טוט – אבער
מיינט א 'נגיעה' כלשהי ,וויפיל מיר קענען אבער אז רבי ר' הירש ברענגט ארויס די די ''מציאות'' איז נישט אזוי .זאכן גייען
פון דעם ארויסלערנען .אבער אלעס וואס גוטסקייט פון מעביר סדרה זיין און די חיות דורך ,מענטשן געוואוינען זיך צו ,מ'גייט
די אבות הקדושים האבן געטון האט צו פון גלילה ,דארף מען זיך מתבונן זיין אין צוריק צום נארמאלן לעבן און מ'דארף
אונז א שייכות ,אז מיר זאלן עס פרובירן דעם ענין פון מעביר סדרה זיין פון פרשת כסדר נאכאמאל חיזוק .אוודאי טוט יעדע
צו טון לויט אונזער מדריגה ,און כאטשיג געשעעניש ,גרויס אדער קליין ,אויב
לך לך .אפשר קען מען אויך טרעפן די
פרובירן זיך מתבונן צו זיין אין דעם.
מ'פארטיפט זיך דערין ,זיכער "עושה רושם
דארף מען דאך גיין אין די פוסטריט פון גלילה מיינט זיין" און ברענגט מענטשן צו התעוררות
תשובה ,אבער די וועלט ווערט נאך נישט
אברהם אבינו און נאכגיין זיינע וועגן .עס
איז דא א געוויסער ענין וואס אברהם אבינו אז יעצט איז קיין "עולם התיקון" פון יעדע זאך ,ווייל
האט געטון ,וואס דאס איז לכאורה נישט
מעגליך נאכצומאכן; מיר קענען נישט טון
די ספר תורה אזוי פירט זיך עס' :עס מאכט זיך אויף',
עס איז דא א גרויסע התגלות ,און דערנאך
וואס ער האט געטון ,ווייל מיר ווייסן נישט געווען אפן, 'מאכט עס זיך צוריק צו' און דער עולם גייט
צוריק צום טאג-טעגליכן רוטין.
וואס דאס איז געווען און מיר האבן עס
נישט .וועלכער ענין וואס אברהם אבינו מ'האט געזען
האט געטון קענען מיר נישט נאכמאכן אפענע ווערטער, דאס איז אזא געדאנק אזוי ווי גלילה.
גלילה מיינט אז דאס וואס איז געווען אפן,
דברי אלוקים
ווייל מיר האבן נישט די ידיעה?
מאכט זיך צו .דאס זאגט אברהם אבינו,
איז דא אן אינטערעסאנטע גמרא
אין מסכת עבודה זרה ,כאטש די גמרא
חיים ,און יעצט מ'זאל נישט מיינען אז אויב איך וועל איין
מאל מאכן א גרויסן נס ,איז שוין 'געענדיגט'
פארנעמט נישט מער ווי צוויי שורות .אבער
טאקע ווייל עס איז אזא אינטערעסאנטער
מאכט מען עס צו. מיין ארבעט אויף דער וועלט .עס געשעט
נישט אזוי; מענטשן געוואוינען זיך שנעל
אויסדרוק ,איז עס א מפורסם'דיגע זאך. צו ,און מ'דארף כסדר ארבעטן נאך און נאך.
די גמרא ברענגט אז מ'האט געפרעגט א אויב אזוי ,דארף מען נישט מורא האבן
געוויסע שאלה אין הלכות עבודה זרה וועגן זעלבע כוונה אין דעם ענין פון גלילה פון אז דאס וועט אוועקנעמען פון די אריכות
א בוים ביז ווען עס ווערט נאסר .האט אים פרשת לך לך ,וואס וועט ארויסברענגען ימים פון אברהם אבינו .ווייל נאכדעם וואס
דער אנדערער אמורא צוריקגעענטפערט: א שטארקע נקודה .די עבודת החסידות אברהם אבינו האט מסביר געווען אז די
דו קענסט נישט די פשוט'ע הלכות פון פון די טעג ,פון די פרשיות ,שטעלט דאך סיבה פארוואס ער וויל אז דער מהלך פון
עבודה זרה? דו ווייסט דאך ,גמירי ,מיר "אחותי את" זאל זיין אזוי גוט ווי מעביר
אוועק דער הייליגער מאור עינים מיט
האבן מקובל אז אונזער גרויסער פאטער
א געוואלדיגן קאך – וואס זיין יארצייט סדרה זיין ,אויף אזא אופן וואס יעדער
אברהם האט אויך געהאט א מסכת עבודה
געפאלט דאך אלעמאל אין די טעג – בכלל פארשטייט ,האט ער אויך באווארנט די
זרה .וואו ער האט געלערנט די אלע הלכות
וואס זענען נוגע צו עבודה זרה .ווייסטו ווי איז ידוע ביי חסידים אז דער מאור עינים צווייטע זייט ,אז "וחיתה נפשי בגללך" –
גרויס זיין מסכת עבודה זרה איז געווען? אין פרשת לך לך איז פון די גרעסטע יסודות אזוי ווי גלילה ,עס וועט נישט זיין ''אזוי
פיר הונדערט פרקים! אזא לאנגע מסכתא. אין עבודת השם און עבודת החסידות ,צו שטארק'' ,מענטשן וועלן זיך נאך בארואיגן
מיר האבן היינט א מסכת עבודה זרה פון אויפהייבן א איד צו דינען דעם אייבערשטן אויך .ממילא האט ער נאך ארבעט אויף דער
בלויז פינף פרקים .אז דער זיידע אברהם אויף א קדושה'דיגן יסודות'דיגן וועג .דער וועלט ,ער וועט נאך ווייטער קענען האבן
האט געהאט 'פיר הונדערט פרקים' און מיר רבי ז"ל פלעגט זייער קאכן מיט דעם לשון אריכות ימים און אנגיין מיט זיין עבודת
האבן נאר 'פינף' ,קענסטו נישט נאכיאגן פונעם מאור עינים ,אז די אבות הקדושים הקודש פון "ויקרא שם בשם ה' קל עולם".
אז מ'זאל כאטש די פינף פרקים קענען האבן אוועקגעשטעלט די אלע הויכע עד כאן די הערה פונעם טשעבינער ראש
מיט די גאנצע שטארקייט? אזוי דרוקט דרכים ,ואנחנו בניהם בעקבותיהם נלך; ישיבה ווי געברענגט אין בארות המים.
ד -גליון שיחתי
W
פסוקים ,קען מען זיך אין דעם אנכאפן
אינעם כח הקדושה פון אברהם אבינו ,וואס
לאמיר כאטש 'ציילן' זיך די גמרא אויס ווען מען האט געוואלט
איינעם פארהאלטן אז ער איז נישט גענוג
איז מבטל עבודה זרה מיט פיר הונדערט. דעם נומער... באקאנט :וואס האבן מיר שוין צו טון מיט די
דאס איז "למען ייטב לי" – עס וועט זיין גוט פינף פרקים דארט ,ווען אברהם אבינו האט
פאר מיר ווען מ'איז מעביר סדרה און מ'האט אויף דעם האט דער הייליגער רבי הערש געהאט פיר הונדערט פרקים?
דעם נומער פיר הונדערט פון קדושה. אונז געזאגט :אויב דו זוכסט פיר הונדערט
אין פרשת לך לך כדי צו קענען גיין אין די דאס מיינט אז עס איז דא א שטארקער
אדער קען מען אפשר זאגן אן אנדערן פוסטריט פון אברהם אבינו ,האב איך אן לימוד וואס אברהם אבינו האט זיך אפגעגעבן
אופן" :וחיתה נפשי בגללך" – די נפש וועט עצה" .למען ייטב לי" – עס וועט מיר זיין מיט דעם ,א לימוד וואס באשטייט פון דריי
לעבן ווען מ'מאכט גלילה .ווען מ'מאכט גוט" ,בעבורך" – ווען איך וועל זיין מעביר הונדערט פינף און ניינציג פרקים מער ווי
גלילה ,נעמט מען דאך צוזאם דעם ענין סדרה .וואס געשעט ווען מ'איז מעביר אונז ,און מיר קענען דאס נישט נאכגיין ווייל
וואס מ'האט יעצט געלערנט אין די תורה. סדרה אין פרשת לך לך? מ'דארף דאך זאגן
מ'קען זאגן אז מיט גלילה נעמט מען צוזאם מיר האבן עס נישט .וויבאלד מיר זענען
שנים מקרא ואחד תרגום ,אבער עס איז דא
דעם ענין פון פרשת לך לך .עס זענען דא זעען אז דער יסוד פון די גאנצע עבודה פון
אן ענין מ'זאל ענדיגן מיט מקרא; נאכדעם
פארשידענע שפראכן וויאזוי מ'רופט די אברהם אבינו – אויסצורייסן עבודה זרה און
וואס מ'ענדיגט שנים מקרא ואחד תרגום,
פרשה" ,לך" אדער "לך לך" .אויב מ'רופט די אריינברענגען דעם אייבערשטנ'ס נאמען
זאגט מען נאכאמאל איבער דעם לעצטן
פרשה "לך לך" ,איז דאך דאס ווארט לך לך ביי די גאנצע וועלט – איז געווען אויף אן
פסוק פון דעם מקרא .נאכדעם איז דא אן
בגימטריא הונדערט .יעדע מאל מ'מאכט אופן פון פיר הונדערט פרקים .אויף דעם
ענין מ'זאל זאגן די הפטורה .עס זענען דא
גלילה ,קען מען זאגן אז מ'נעמט נאכאמאל פארשידענע טעמים פארוואס מ'דארף זאגן אופן האט געארבעט זיין 'ביטול' און זיין
צוזאם דעם "לך לך" .וויפיל מאל מאכט מען די הפטורה ,אבער מ'דארף עס זאגן נאכדעם 'התרחקות' פון עבודה זרה .און היות מיר
גלילה אויף פרשת לך לך? פיר מאל :שבת וואס מ'איז מעביר סדרה. ווילן גיין 'בעקבותיו' פון 'אברהם אבינו',
נח ביי מנחה ,מאנטאג און דאנערשטאג, ווילן מיר אויך טרעפן א וועג מיט דעם
און שבת אינדערפרי .אז מ'מאכט פיר מאל נומער פיר הונדערט זיך צו דערווייטערן
גלילה אויף "לך לך" וואס איז גימטריא יעצט לאמיר פשוט אפציילן וויפיל
פסוקים עס קומט אויס די עבודה פון לך פון די עבודה זרה וואס איז נוגע פאר אונז.
הונדערט ,איז עס נאך א וועג וויאזוי מ'קען די פרשה וואס איז בעיקר געשטעלט
האבן דעם נומער פיר הונדערט פון ביטול לך לויט דעם מהלך פון "למען ייטב לי
בעבורך" .גאנץ פשוט :פרשת לך לך האט אויף זיך דערווייטערן פון עבודה זרה כדי
עבודה זרה .אזוי האבן מיר נאכאמאל א אנצוקומען צו דביקות השם איז דאך פרשת
"וחיתה נפשי" צו דערגרייכן די עבודה פון קכ"ו פסוקים; ווען מ'חזר'ט דאס איבער
דריי מאל (שנים מקרא ואחד תרגום) ,קומט לך לך .דארף מען דאך טרעפן אין פרשת
אברהם אבינו אין ביטול עבודה זרה מיט
עס אויס צו דריי הונדערט אכט און זיבעציג, לך לך עפעס אן אחיזה אין די פוסטריט פון
די פיר הונדערט .ממילא איז מרומז אין
דעם לשון קדשו פון רבי ר' הערש דער און מ'חזר'ט נאך איין מאל איבער דעם אברהם אבינו ,ביטול עבודה זרה מיט'ן כח
רווח פון מעביר סדרה זיין און פון גלילה ,זיך לעצטן פסוק ,איז עס דריי הונדערט ניין און פון די פיר הונדערט .פיר הונדערט פרקים
צו קענען אנכאפן אין דעם ביטול עבודה זיבעציג .די הפטורה פון פרשת לך לך האט האבן מיר נישט ,לאמיר אלזא פרובירן צו
זרה ,וואס דאס איז דער עיקר יסוד פון די פונקטליך איין און צוואנציג פסוקים ,קומט טרעפן עפעס א "פיר הונדערט" אין פרשת
פרשיות וואס מיר לערנען – די עבודה עס אויס פונקטליך פיר הונדערט פסוקים! לך לך ,כדי כאטש אויף דעם אופן צו האבן
וואס אברהם אבינו האט אריינגעלייגט און די עבודה פון מעביר סדרה זיין פון די פרשה דעם ''נומער'' פיר הונדערט און גיין אין די
איבערגעלאזט לדורות עולם. פון ביטול עבודה זרה האט פיר הונדערט פוסטריט פון אברהם אבינו.
פאר הערות ,הוספות ,נדבות,
להאזין ולהתענג משיעורי קול שיחתי
שיעורים קצרים מדי יום ביומו
און באקומען דעם גליון אויפן ושיעורים מדי שבוע בשבוע
אימעיל:
אימעיל: אמעריקע605-477-5551 :
machonsichoosi@gmail.com
ארץ ישראל073-388-6653 :
טעלעפָאן:
ָ
605-477-5551,7 איירָאּפע44-333-070-6593 :
ָ
ה -גליון שיחתי
