באור החיים · BEOHR HACHAIM — חיי שרה (2026-11-02)

בעזרת השם יתברך
תשרפהרש ייח ז״פשת
גל י ון ד" ק תת
צא לאור
ע
יו
"י
לע"נ האשה החשובה
מרת רבקה יוכבד בת ר' יצחק הלוי ע"ה הגליון
ע"י משפחתה החשובה שיחי'
יארצייט ביום כ"ט חשון -ב' תולדות הבעל"ט
נתנדב
ידידינו היקרים משפחת וויינבערגער שיחי’
פרנס פעולות
לע"נ חותנם הרה"ח מוה”ר צבי ארי’ בן ר’ ישראל ע"ה
האיחוד
נפטר ביום ט”ז חשון תשפ”ו לפ”ק לחודש חשון
נא שלא לקרותו בשעת התפלה וקריאת התורה
בעזהשי"ת
סדר הלימודים
במסגרת החבורות שע"י קהילתינו הק'
= פרשת תולדות = 718.451.8674 - 514.500.8674
0.333.015.0715 - 079.704.0074
ה' עמודים -מסכת סנהדרין ז' עמודים -מסכת מנחות
חזרת השבוע לימוד היום חזרת השבוע לימוד היום
קולו בקודש מרביה"ק זי"ע | דברות
חזרה חזרה דף סב. דף סה: שב"ק חיי שרה ושיחות קודש מרבינו שליט"א | דרשות
| שיעורים | חבורות | מעמדים | מאורעות
דף נט: דף סג. דף סב: דף סו. זונטאג
| מודעות | שמחות | אינטערוויו'ס |
דף ס. דף סג: דף סג. דף סו: מאנטאג מזון הנפש | עזר לתושבים | מעמבער
אפטיילונג | ואטהר ואתקדש | קהילות
דף ס: דף סד. דף סג: דף סז. דינסטאג ומוסדות | פרנסה ביחד | ועוד
דף סא. דף סד: דף סד. דף סז: מיטוואך
דף סא: דף סה. דף סד: דף סח. דאנערשטאג
חזרה חזרה דף סה. דף סח: עש"ק פרנס השיעורי תורה
בחינה הבאה ביום א' ויגש
על 'קול איחוד' לשבוע הבעל"ט
חבורת ז' עמודים -סב – :עט:
חבורת ה' עמודים – ס – :עב:
הערליכע שיעורים לימוד וחזרה ,שואל ומשיב ,ווי אויך צו טרעפן א חברותא
אב"ד שר שלום שליט"א
רופט קול איחוד טאהש
514-500-8674 - 718-451-8674
ביי 4-1פון די מעין מעניו לרגל שמחת אירוסי בנו
החתן שלום ני"ו למזל טוב
זכות השיעורי תורה דרבים יעמוד לו ולזרעו להתברך
בכל הברכות הכתובה בתורה עד עולם אמן
צא לאור
ע יו
"י
יארצייטן
פון רבותינו
הק' ואנשי
שלומינו וואס
געפאלט אין
די קומענדיגע
וואך
זכר צדיקים לברכה
תר"ז הרה"ק רבי צבי בן רבי יהודה לייב זי"ע -רבי ר' הערש מ'רימנאוו ל' חשון
תקנ"ה הרה"ק רבי משולם פייוויש בן רבי אהרן משה זי"ע -מ'זבאריז -יושר דברי אמת ב' כסלו
P: 718.451.8674 #80 F: 845.610.8674
זכר חסידים לברכה 11 VAN BUREN DR. #205 MONROE N.Y. 10950
ביה"ח בקרית יואל תשס"ח האשה החשובה מרת מלכה בת ר' שמואל ע"ה ווידער כ"ז חשון
אשת הרה"ח ר' חנוך אלימלך ע"ה
ביה"ח בטאהש אונגארן תרפ"ד הרב החסיד ר' חיים צבי בן ר' משה אלחנן ע"ה פערלשטיין כ"ז חשון פילצאליגע פראיעקטן צו פאראייניגן און סערווירן אנשי שלומינו
גליון באור החיים | להתאחד בחורי טאהש | קול
ביה"ח בקרית יואל תשנ"ז הרב החסיד ר' אלי' דוד בן ר' יצחק הלוי ע"ה טירנויער כ"ח חשון איחוד טאהש | חברה ש"ס | מתאחדת בלעטל |
טעלעפאון ביכל | פרנסה ביחד | ולויים בדוכנם
ביה"ח בקרית יואל תשע"ו הרב החסיד ר' נחום בן ר' שלמה ע"ה מאשקאוויטש כ"ט חשון
ביה"ח וויזניץ מאנסי תשפ"ו האשה החשובה מרת רבקה יוכבד בת ר' יצחק הלוי ע"ה שווארץ כ"ט חשון
אשת הרה"ח ר' יעקב זאב הי"ו די לעצטע געלעגנהייט אריינצושיקן בריוון,
מודעות ,און מזל טוב'ס פארן גליון ,איז:
ביה"ח דקריתינו הקדושה תשנ"ה הרב ר' שם טוב בן ר' יוסף מאיר ע"ה מאיער ג' כסלו
מחותנו של רביה"ק זי"ע מיטוואך 12:00מיטאג
ה ח י י ם ב צ ר ו ר צ ר ו ר ה נ ש מ ת ם ת ה א
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ב
המדור נתנדב ע"י הרב יואל זוסמאן מערץ שליט"א (וומסב"ג)
לרגל שמחת הולדת בתו למזל טוב
ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן
באור פני מלך
פניני עבודת עבודה על פרשת השבוע
הארץ" ,היה יכול הוא בעצמו ליירש ארץ
ישראל ,דלאברהם יכול ליתן שכר גם
ואברהם זקן בא בימים וה'
ברך את אברהם בכל. מערת המכפלה הוא
בעולם הזה.
איתא בחז"ל (נדרים לב ):דהקב"ה קרא
מכוון לגן עדן העליון
(עבודת עבודה אמ"ק קרח)
שמו אברהם ,דאברהם בגימטריא רמ"ח, ויתן לי את מערת
המכפלה.
* ואברהם המליך הקב"ה על כל רמ"ח
אבריו ,וזה רומז לנו הפסוק כאן" ,ואברהם הענין מה שאברהם אבינו השתדל
אברהם אבינו גילה הדרך זקן בא בימים" ,דעבד את השי"ת בכל
יום בעבודה שלימה ,לכן" ,וה' ברך את
כל כך לקברה במערת המכפלה ,מבואר
לעבודת השי"ת
בזוה"ק ,דמערת המכפלה יש לה פתח
אברהם בכל" ,דהשי"ת בירך אותו שיהיה לגן עדן העליון ,וכל הנשמות העולין מגן
ה' אלקי השמים אשר לו כולו לה' ,ואבריו יהא בלתי לה' לבדו. עדן התחתון לגן עדן העליון עולין דרך
לקחני מבית אבי. ועל זה אמר הכתוב ביחזקאל (ל"ג ,כ"ד)
שם ,וכמו שירושלים נקרא הכתוב (תהלים
"אחד היה אברהם ויירש את הארץ", קכב ג) "עיר שחברה לה יחדיו" ,כי שם הוא
פרש"י הק' ולא אמר ואלקי הארץ,
פירשו בספרים דהקב"ה אמר לאברהם מקום חיבור בית המקדש שלמטה עם
ולמעלה הוא אומר ואשביעך בה' אלקי
(בראשית י"ג ז') "קום התהלך בארץ לארכה בית המקדש שלמעלה ,כן נקראת אותה
השמים ואלקי הארץ ,אמר לו ,עכשיו הוא
ולרחבה כי לך אתננה" ,ולמדו מזה חז"ל העיר בשם "חברון" ,כי שם מקום החיבור
אלקי השמים ואלקי הארץ שהרגלתיו
(ב"ב ק ).דאברהם בעצמו ירש את הארץ בין גן עדן התחתון לגן עדן העליון ,ולכך
בפי הבריות ,אבל כשלקחני מבית אבי
ולא רק שירשו לבניו ,והוקשו המפרשים נקראת מערת המכפלה ,כי הוא כפולה
היה אלקי השמים ולא אלקי הארץ ,שלא
האיך נתן הקב"ה את הארץ לאברהם, מעולם העליון לעולם התחתון ,והמערה
היו באי עולם מכירים בו ,ושמו לא היה
הא אמרו חז"ל (קידושין לט" ):שכר מצוה הזאת מחברת אותם.
רגיל בארץ .ע"כ.
בהאי עלמא ליכא" ,ומתרצים דזהו רק ועבודה גדולה עבד אברהם אבינו
יש לרמז בזה ,כי עד עתה לא היה
באדם שיש לו סיבות בעולם הגשמי, בדברו אל בני חת ,שפעל להוציא מקום
שמו רגיל בארץ ,היינו בענינים ארציים,
מה שאין כן אברהם אבינו שהיה כולו קדוש זה מתחת ידם ,באופן שהקליפה
שעדיין לא ידעו באי עולם שגם בענינים
נשמה דגם גופו הי' לה' ,לאדם כזה יש לא תרגיש בגודל הקדושה שמוציא
ארציים נמצא אלוקותו יתברך ,ואברהם
שכר גם בעולם הזה ,וזהו "אחד היה מהם ,ולכן אמר "בכסף מלא יתננה לי",
אבינו גילה עבודה זו לכל באי עולם.
אברהם" ,דבאברהם היה הגוף והנשמה ולא רצה לקבלה בחנם ,כדי שמעתה לא
וזהו שאמר לנו התורה (בראשית ב' ד'), "אחד" ,כולו בלתי לה' ,לכן "ויירש את יהא עוד לעפרון שום אחוזה בה ,והכתוב
"אלה תולדות השמים והארץ מעיד "ויקם שדה עפרון אשר
בהבראם" ,ודרשו בתנחומא "אל במכפלה" ,כמו שפרש"י הק'
תקרי בהבראם אלא באברהם",
צבדיאהלי נה
'שתקומה היתה לו ,שיצתה מיד
קולשורעה
כי אחר שבא אברהם לעולם, הדיוט ליד מלך בקנין גמור',
קים
קדמה בחינת שמים לבחינת
הארץ ,כי הוא גרם שהעיקר וי ומקום החיבור לעולם העליון
שוע+ה
ול _+רנה +וי
נכנס ק
די תחת גבול+ל_י צ+
הקדושה++. +א ה
שרה)קים
בהדרת קודש ויראה עילאה ,ברשפי אהבה החקוקים על לוח לבינו ,קול מברכים נרימה ,בברכת כל ברכאן
ב(עבודת עבודה פתג"ק חיי
תהיה בחינת שמים ,ועניני דלעילא ותתא ומזלא טבא ,אל מול פני הקודש ,אבינו רועינו ,מחמד נפשינו ,נזר תפארתינו
הארץ יהא טפלים אליה ,אבל כבוד קדושת מרן
"ביום עשות ה' אלקים" היינו רבינו עטרת תפארת *
כשברא הקב"ה את העולם, ראשינו שליט"א
וצמצם אורו לברוא העולם _לרג_ל השמחה השרוי' במעונו הקודש
בהולדת נכדו מי שהוא בלתי לה'
לבדו ,יכול לקבל
הגשמי ,הקדים ארץ לשמים ,כי _למז_+ל טוב ובשע+ה טובה ומוצ_לח+ת
אז עדיין לא נגלה שמו בענינים אצל הגה"צ רבי נחמן כהנא שליט"א
ארציים ,עד שבא אברהם וגילה ר"מ בישיבה גדולה אור החיים קריתינו הק'
בן אב"ד זכרון אלימלך ספינקא שליט"א -חדב"ן כ"ק מרן רבינו שליט"א
שכר גם בעולם
אלוקתו יתברך.
(עבודת עבודה דב"ק ויצא)
תיערב ברכותינו הדיוטות ,שמשמחת בית צדיקים זו יושפע שפע רב והשפעות ממקור הקדושה ,במדה גדושה,
וימים על ימי מלך תוסיף שנותיו ,מתוך בריות גופא ונהורא מעליא ,נחת והרחבת הדעת מיוצאי חלציו פרי קודש הילולים,
זרע ברך ה' ,ועוד רבות בשנים דשנים ורעננים ,לנהלנו ולהדריכנו על דרך הקודש ,ולהשפיע לנו ממקור מים חיים,
להתהלך לפני אלקים באו"ר החיי"ם ,עדי נזכה שיוליכנו לקראת משיח צדקינו במהרה בימינו אמן.
הזה
הנהלת איחוד חסידי טאהש
גליון באור החיים -להתאחד בחורי טאהש -קול איחוד טאהש -חברה ש"ס
מתאחדת בלעטל -טעלעפאון ביכל -פרנסה ביחד -ולויים בדוכנם
בשם כל הקהל הקודש הדבוקים באילנא דחיי קדישא
ג תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
המדור נתנדב ע"י מוה"ר שמואל יעקב ניימאן הי"ו (בארא פארק)
דער הייליגער
לרגל שמחת נישואי בתו למזל טוב
ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן
רבי זאגט
ילקוט אמרים מכ״ק רביה"ק זי"ע מלוקט מספרי דבי רב -באידיש
מדה זאל נישט פארלוירן ווערן ,זיין דרך אינגאנצן ,ס'איז געווען יד עבד כיד רבו.
אליעזר עבד אברהם
זאל האבן א המשכה אויף ווייטער ,און
זאגן די ספרים הק' פשט אזוי ,אליעזר האט אינזינען געהאט
"ועשה חסד" איז אויך טייטש ,זיי מיר
מזמין די מדת החסד ,די זיווג זאל זיין פון
האט דאך שטענדיג צוגעזען די עבודה די המשכות הדורות
פון אברהם ,ווער נאך ווי ער ,האט אזוי
די מדה .נאכדעם האט ער געזאגט" ,והיה ויאמר ה' אלקי אדוני אברהם הקרה
גוט משיג געווען ,נישט נאר די חסד
הנערה אשר אומר אליה וגו' ,ובה אדע כי
וואס אברהם האט געטון בפועל האט נא לפני היום ועשה חסד עם אדוני
עשית חסד" ,אזוי וועל איך וויסן אז דו
ער געזען ,נאר ער האט משיג געווען די אברהם ,שטעלן זיך די מפרשים ,ער איז
האסט מיר מזמין געווען די מדת החסד,
עומק פון די זאך ,ער האט פארשטאנען דאך געגאנגען זוכן א שידוך פאר יצחק,
אויך איז טייטש "כי עשית חסד עם
ד יסוד הדברים ,אז אברהם איז די שורש וואלט ער געדארפט זאגן ועשה חסד עם
אדוני" ,אז דו האסט געטון חסד מיט די
החסד בעולם ,און דא ווערט אברהם בן אדוני ,פארוואס זאגט ער ''אלקי אדוני
מדה פון אדוני ,ס'זאל זיך ציען ווייטער.
אלט ,ואברהם זקן בא בימים ,ס'איז אברהם ,כי עשית חסד עם אדוני''.
דערנאך ווען רבקה האט געזען יצחק, געקומען די צייט יצחק זאל אנהייבן פירן,
נאכמער איז שווער ,שפעטער ווען ער
האט זי געפרעגט" ,מי האיש הלזה -ווי רש"י הק' ברענגט ,אז אברהם האט
האט גערעדט צו לבן ובתואל ,שטייט יא
ההולך לקראתינו" ,ער איז דאך קעגן איבערגעגעבן כל אשר לו ליצחק - ,און
בן אדוני'' ,הוא האשה אשר הוכיח ה' לבן
אונזער מדה ,ער איז מדת הגבורה ,און יצחק איז דאך געווען די שורש פון מדת
אדני'' ,פארוואס ווען ער האט מתפלל
אויף דעם האט זי זיך געוואונדערט ,האט הגבורה ,האט ער געטראכט וואס וועט
געווען צום אייבערשטן זעט מען נישט
איר אליעזר געזאגט" ,הוא אדוני" ,דורך דא זיין ,ווי וועט ארויסקומען דער דרך
דעם לשון.
דעם וואס עטס וועט זיין צוזאמען ,וועט פון אברהם ,דער דרך פון זיין רבי'ן דארף
זיך צוזאם קומען חסד און גבורה ,וועט דאך האבן א המשכה ווייטער ,האט ער ווייטער אין די פרשה ווען אליעזר
נתגלה ווערן די מדה פון אדוני ,די מדה פון מתפלל געווען אז דער זיווג פון יצחק איז אהיימגעקומען מיט רבקה שטייט,
אברהם ,און עס וועט יעצט ארויסקומען זאל זיין פון מדת החסד ,אזוי וועט נזדווג "ויצחק בא מבוא באר לחי ראי" ,האט
ווי עס דארף צו זיין ,און דורך די זיווג ווערן חסד און גבורה צוזאמען ,וועט רבקה געפרעגט" ,מי האיש הלזה ההולך
וועט עס צוקומען צום שלימות. פון דעם נולד ווערן די מדה פון יעקב, לקראתינו ,ויאמר העבד הוא אדוני" ,איז
אויך איז פשט "הוא אדוני" ,ער האט תפארת ,וואס איז התמזגות פון חסד און דאך זייער שווער ,ער וואלט געדארפט
אין זיך די מדה פון אדוני אויך ,ווייל גבורה צוזאמען ,דארט וועט ארויסקומען זאגן הוא בן אדוני ,ס'איז דאך געווען
יעדער האט אין זיך ביידע ,אברהם האט די מדה פון אברהם ,און נאכמער ,דארט יצחק נישט אברהם.
אויך געהאט מדת הגבורה ,און יצחק וועט די מדת החסד צוקומען צו א אלעס וואס אליעזר האט געזאגט איז
האט געהאט אויך מדת החסד ,האט שלימות ,ווען עס ווערט א התמזגות פון דאך געווען מיט א כוונה עמוקה ,רש"י
ער געזאגט ,זי זאל נישט מורא האבן ביידע צוזאמען ,פארדעם ווערט יעקב ברענגט דאך יפה שיחתן של עבדי אבות
אז ס'איז לקראתינו ווייל יעדע מדה איז אע"ה אנגערופן יעקב שלימתא. יותר מתורתן של בנים ,ער איז דאך
כלול פון ביידע ,פארדעם קען נזדווג דאס האט ער מתפלל געווען "ועשה נישט געווען סתם אן עבד ,ער איז דאך
ווערן איינס מיט'ן צווייטן. חסד עם אדוני אברהם" ,טוה א חסד געווען דער דמשק אליעזר ,דולה ומשקה
(עבו"ע שפת"ק) מיט די מדה פון אדוני אברהם ,אז זיין מתורת רבו לאחרים ,ער איז געווען בטל
משפטי ה' אמת ,אויב מען ווייסט אז
אלעס וואס דער אייבערשטער טוט איז שביבי
גוט און ריכטיג ,צדקו יחדיו ,שטומט שוין
אלעס און מען האט נישט קיין קשיות.
אש קורצע טרעפליכע טייטשן
(שפת"ק תבוא ב') מתורתו של כ"ק מרן
רבינו הקדוש זיעועכ"י
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ד
המדור נתנדב ע"י מוה"ר יצחק אייזיק שלום סג"ל קרויס הי"ו (טאהש)
לרגל שמחת נישואי בנו החתן אלימלך ני"ו למזל טוב ממצוייני תלמידי ישיה"ק
ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן
ניצוצי קודש
תוכן דברות קודש ששמענו מאת
כ"ק מרן רבינו שליט"א
האדם ,שאם הוא עובר עבירות ,ואינו שה' אלוקינו ה' אחד,
עובד את ה' יתברך כראוי ,הרי יום זה וכמו שרואין ממעשה
נחשב כמת ,והרי הוא מעוות לא יוכל אבותינו הק' ,אברהם
תוכן דב"ק בעת רעוא דרעוין
פרשת חיי שרה
לתקון ,ולא יועיל לו שום תשלומין ,וכן יצחק ויעקב ,וביסוד זה,
שנת תשפ"ו לפ"ק
אומרים ,ברוך ה' יום יום יעמס לנו ישע צריך איש ישראל לילך,
ופדיום ,שהשי"ת משפיע לנו בכל יום כל ימי חייו .וכן רואין
השפעות טובות ,ואין עלינו אלא לעשות כשהלך בפרשתינו, ויהיו חיי שרה מאה שנה ועשרים
כלים לקבלם ,דהיינו להתפלל אל ה' אליעזר עבד אברהם ,למצוא זיווג ליצחק, שנה ושבע שנים שני חיי שרה .פירש
כראוי וכנכון ,ולעסוק בתורתו הקדושה, איתא שם ,שכשנכנס לבית בתואל ,אמר רש"י לכך נכתב שנה בכל כלל וכלל
ואם לא יעשה כן ,הרי יום זה עבר ובטל עבד אברהם אנכי ,ואמר הרה"ק ר' צבי לומר לך שכל אחד נדרש לעצמו בת ק'
כבר ,ואין לו שום תיקון .וזהו שאמר הירש מרימנוב זי"ע[ ,אשר יומא דהילולא כבת כ' ובת כ' כבת ז' ,וכן שני חיי שרה
הכתוב ,ואברהם זקן בא בימים וה' ברך דיליה חל בשבוע זאת ,שהוא מת בל' כולן שוין לטובה.
את אברהם בכל ,והקשה הזוהר הקדוש, חשון ,ואם אין ל' ,יש שני שיטות ,י"א
דאמאי הוסיף הכתוב ,בא בימים ,אחר שהוא בכ"ט ,וי"א שהוא בא' כסליו] על ג' דיוקים בפרשתינו
שכבר אמר ,ואברהם זקן ,ותירץ ,שבא הפסוק הזה ,שאמר להם אליעזר ,אם ויש לדקדק ,דאחר שכבר אמר ,בת
הכתוב לאמר ,שאברהם אבינו היה תרצו לדעת עבד ,כלומר ,מהו העבדות ק' כבת כ' ,ובת כ' כבת ז' ,אמאי הוסיף
ממלא כל יום ויום ,בעבודת ה' יתברך, שעובד בו אברהם ,תדעו ,שהוא אנכי, הכתוב ,שני חיי שרה ,לומר שכולן שוין
ולפרסם אלקותו לכל באי עולם ,על כן לפרסם לכל העולם כולו האנכי ה' אלקיך, לטובה ,כבר למדנו זאת מראש הפסוק.
כשנסתלק מן העולם ,הביא עמו כל שיש ה' אלקים בארץ ,ולגלות מלכותו ולפי פירוש הרמב"ן ,אין מקום לקושיא
ימיו ,ולא הפסיד אף אחד .וע"פ יסוד בעולם .את זאת היה עבודת אבותינו זו ,שכתב ,וז"ל :ומה שאמרו בבראשית
זה ,יכולין להבין המנהג ,שנוהגין לומר הק' ,לידע ולהאמין ,שהבורא יתברך רבה ,בת ק' כבת כ' לחטא ,לא דרשו
בכל ר"ח אחר הלל ,לפני קדיש תתקבל, שמו ,הוא בורא ומנהיג לכל הברואים, כן ,אלא מיתור הלשון ,שחזר ואמר שני
הפסוק ואברהם זקן בא בימים וה' ברך ואין העולם הפקר ,אלא עתידין ליתן דין חיי שרה ,שכללן והשוה אותן ,עכ"ל .אבל
את אברהם בכל [כשהייתי ילד הייתי וחשבון ,לפני מלך מלכי המלכים הקדוש לפירוש רש"י ,צריך ביאור .עוד יש לדקדק
מתפלל בסידור שהיה כתוב כן ,אבל ב"ה ,ובידיעת יסוד זה ,מתרחקין יותר מה שמביא רש"י על הפסוק ,ויצחק בא
בסידורים עבודת הלוי ,נוסח טאהש, מעבירות ,ומשתדלין יותר להתגבר על מבוא באר לחי רואי ,שהלך להביא הגר
לא מצאתים] .דכידוע ,יום ראש חודש היצה"ר ,וע"י שמשתדלין להתגבר על לאברהם אביו ,שישאנה .ולכאורה קשה
הוא זמן תשובה ,כמו שאומרים במוסף היצה"ר ,אף שאינו מצליח אלא מעט מאד ,דאחר שראה שרה אמינו דאינו
ר"ח ,ראשי חדשים לעמך נתת זמן הקב"ה עוזרו להתגבר עליו לגמרי ,דע"י ראוי שישאר הגר עם אברהם ושלחה,
כפרה לכל תולדותם ,דכמו ראש השנה אתערותא דלתתא ,מעוררין אתערותא יבוא יצחק אחר שכבר מתה אמו
הוא זמן כפרה לכל השנה ,כן ר"ח דלעילא. ויחזירה .עוד צריכין לבאר ,את המסורה,
נתן לנו השי"ת שיהיה זמן כפרה לכל
החודש העבר ,ע"כ אומרים הפסוק הזה, למלאות כל יום ויום שמייחד את הפסוק ,ויצא יצחק לשוח
בשדה לפנות ערב ,עם הפסוק בפרשת
לעורר את עצמינו שכמו אברהם אבינו
כשעלה למעלה ,הביא עמו כל ימיו ,כן
בעבודת ה' יתברך כי תצא ,והיה לפנות ערב ירחץ במים,
לכאורה אינו מובן השייכות זה עם זה.
אנחנו צריכין להשתדל ,למלאות כל יום, איתא בגמ' מס' ברכות ,לעולם ירגיז
בעבודת ה' יתברך כדי שיהיה לנו מה
להביא אחרי המאה ועשרים .אבל כדי
אדם יצר טוב על יצר הרע וכו' .אם נצחו
מוטב ,ואם לאו יזכור לו יום המיתה.
מעשה אבות סימן לבנים
להתחזק ביסוד זה ,צריכין קודם ליסוד ולכאורה אינו מובן ,דאמאי אמר שיזכור עומדים אנו עכשיו ,ביום השבת קודש,
הראשון ,לידע ולהאמין ,שהבורא יתברך לו יום המיתה ,הלא יום המיתה אינו בעת רעוא דרעוין ,הזמן היותר גבוה מכל
שמו הוא הבורא ,והוא המנהיג ,ומבלעדו כלום ,הוה ליה למימר ,שזכור לו המיתה, יום השבת ,על כן עכשיו ,בזמן הנורא
אין אלקים ,ועתידין ליתן דין וחשבון שיחזור נשמתו למעלה ,ויעמוד לפני מלך הזאת ,עלינו ,בנים למקום ,בנים לרביה"ק,
לפניו ,ובידיעה זאת ,מתעוררין למלאות מלכי המלכים ,ליתן דין וחשבון .אלא לחזק את האמונה בה' ,כמו שהיה
כל יום ויום ,בעבודת ה' ,דיום שעבר מאי ,פירשו הספרים הקדושים ,שיזכור מורה לנו רביה"ק ,שהעיקר הוא לידע,
ה תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
שבו יכולין ליטהר ,מכל זוהמא וקליפה, וצריכין יותר לסייעתא מן שמיא .וזהו עבר ,ואי אפשר לתקנו ,כמו שאיתא בשם
ע"כ רצה יצחק ,להחזירה לאברהם, לשון מנחה ,דשחרית הוא על שם שתיקן הרה"ק ר' משה מקאברין זי"ע ,דבעולם
ולהעלותה ,ע"כ אנו תלמידי רביה"ק אברהם את התפילה ,כשעלה השחר ,וכן הזה יש גיהנום וגן עדן כמו בעולם הבא,
יודעין מה שלימד אותנו רביה"ק שכדי מעריב שתיקנו יעקב בעת ערב ,אבל אלא דבעולם הזה עדיין בידינו לבחור
לקבל את הארת יום השבת קודש, מנחה הוא לשון מנוחה ,שהתפלל יצחק היכן לילך ,אבל בעולם הבא הבחירה
צריכין קודם להכין את עצמו בהכנה עלינו ,שיהיה לנו מנוחה ,מכל צרות כבר ניטל ממנו ,והכל נידון לפי מעשינו
הראוי ,לקראת יום קדוש כזה. הגלות ,כמו שאומרים הושענא נפש בעולם הזה.
מבהלה ,עזרינו ,שנפשינו נבהלים מכל
תירוץ על דיוק ג' טרדות הגלות הנורא הזה ,והתפלל שיבא תירוץ על דיוק א'
גואלינו בקרוב ,ויהיה יום שכולו שבת, איתא מהרה"ק מרוז'ין זי"ע ,דלהכי
וכן מובן המסורה שמייחד הפסוק,
וכשבא שבת בא מנוחה ,ע"כ אבותינו פתח הכתוב ,ויהי ,לשון צער ,דאיתא
ויצא יצחק לשוח בשדה לפנות ערב ,עם
כבר עשו אתערותא דלעילא ,ועלינו בזוהר הק' ,דאברהם מורה על הנשמה,
הפסוק בפרשת כי תצא ,והיה לפנות ערב
לעשות אתערותא מלתתא ,לעשות רצון ושרה מורה על הגוף ,וכששולחין
ירחץ במים ,דע"פ מה שאמרנו למעלה,
הבורא יתברך שמו כראוי וכנכון. הנשמה למטה ,לירד בתוך הגוף ,אינה
דלעת ערב קאי על ערב שב"ק ,מובן
השייכות של שני הפסוקים ,דבערב שבת עוד יש לומר ,על לפנות ערב ,שערב רוצית ,שלמעלה היא יושבת ,תחת כסא
הולכין למקוה ,ומקדשין ומטהרין את הזה ,היה באותו זמן ,שהלך אליעזר הכבוד ,עם הפמליא של מעלה ,בלא
עצמינו לקראת יום השב"ק ,כמו שכתבו לבקש זיווג ליצחק ,שנאמר שם ,שבא שום נסיונות ,ובלא יצה"ר .וזהו שאמר
שם והיה לפנות ערב ירחץ במים ,ע"כ אליעזר לעת ערב ,לעת צאת השואבות, הכתוב' ,ויהי' ,לשון צער ,אמאי ,משום
דאליעזר ביום שיצא בו ביום בא, 'חיי' ששולחין את חיות האדם ,הנשמה,
עכשיו בזמן רעוא דרעוין ,הזמן הגבוה
וכשבא נאמר ,ויצא יצחק לשוח בשדה לתוך שרה דהיינו הגוף ,ומכאן ואילך
מכל יום השבת קודש ,שבו זכינו לקדש
לפנות ערב ,ע"כ רואין שהיה ערב אחד. עליה מוטל לשמור עצמה מכל עבירות,
וליטהר ,מכל זוהמת ימי החול ,עלינו
ואיתא בזוהר הק' ,דאותו ערב היה ערב ולעמוד בכל הנסיונות .והמשיך הכתוב,
לחזק ביסודות האמונה ,לידע ולהאמין
שבת ,ובערב שבת ידוע המנהג שהנהיג מאה שנה ועשרים שנה ושבע שנים,
דה' אלקינו ה' אחד ,ואין מתפללין אלא
הבעש"ט ,לאמר לפני מנחה המזמור הודו ופירש רש"י ,דבת ק' כבת כ' ,ובת כ'
לו ,ולישועתו אנו מצפים ,ואם בני ישראל
לה' כי טוב וכו' ,שיש בו הד' שצריכין כבת ז' ,שהיתה כל ימיה מרחיקה עצמה
עושין כן ,השי"ת יעזור שימשיכו לעשות
להודות ,וטעם המנהג ,שבכל ימי השבוע מעבירות ,אבל לסתם בני אדם ,קשה
כן ,ויום השבת קודש יושפע שפע רב
עוברין נסיונות קשין ,ויכול להיות שח"ו להיות נקי משום עבירה ונדנוד חטא,
לכל ימות השבוע.
נכשל בדבר עבירה ,וכשבא יום השבת ע"כ חזר הכתוב ,וכפל לשונו ,שני חיי
איתא ברש"י ,על הפסוק ואבא היום קודש ,מטהרין את עצמן ,מכל זוהמת שרה ,דע"י תשובה שלימה ,יכול למחוק
אל העין ,שאמר אליעזר ,היום יצאתי ימי החול ,ע"כ אנו מודים לה' אלוקינו כל עונותיו ,ולעשות כל שניו ,כולן שוין
והיום באתי ,מכאן שקפצה לו הארץ, שהחיינו והגיענו להשבת קודש ,ונתן לנו לטובה ,את זאת בא התורה ללמדינו,
אמר רבי אחא ,יפה שיחתן של עבדי הזכיה ליטהר ,מכל זוהמות ימי החול ,וזה דהתורה מורה לנו היאך לעבוד את ה'
אבות ,מתורתן של בנים .אומר עליו היתה הערב הזה ,לעת צאת השואבות, אלקינו ,כראוי וכנכון.
הרה"ק הדברי חיים זי"ע ,אימתי יפה שביום השבת שואבים ,השפעות טובות
שיחתן ,דהיינו התורה ותפילה של עבדי ממעייני הישועה ,ומשם ישפע שפע ,לכל תפילת אבות על בנים
אבות ,דהיינו אנו בני ישראל ,מתורתן ימות השבוע ,וכן השואבות אותיות שבת, עומדים אנו עכשיו ,בעקבתא
של בנים ,כשהבנים לומדים מהם, ועפי"ז היה הרה"ק האור מלא זי"ע נוהג דמשיחא ,בגלות אדום הארוכה ,ואנו
לעבוד את ה' כראוי וכנכון .ע"כ אנחנו שבכל ערב שבת לפני מנחה היה אומר עוברין נסיונות קשים ,היצה"ר מטריד
כולנו ,באים מהורים חשובים ,וכן למעלה הפסוק ,לעת ערב לעת צאת השואבות, אותנו מאוד מאוד ,על דורות הקשים
בקדושה ,יש לנו אבות קדושים וצדיקים, קודם שהתחיל הודו לה' כי טוב וכו'. האלה ,התפללו אבותינו הקדושים ,כמו
ובפרט רביה"ק זי"ע ,ע"כ עלינו לעשות
להם נחת רוח לאבות הק' ,שהם כבר תירוץ על דיוק ב' שאמרו הספרים הקדושים ,על הפסוק,
ויצא יצחק לשוח בשדה לפנות ערב,
למעלה ,ולאבות שיש לנו עדיין מלמטה, לפי זה מובן ,אמאי הלך יצחק להחזיר שדה מורה על גלות אדום ,הבא מעשיו,
וע"י אתערותא דלתתא ,יהיה אתערותא את הגר ,דיצחק היה בחינת גבורה כמו שכתוב ,עשיו איש יודע ציד איש
דלעילא ,עדי נזכה להיגאל מהגלות דקדושה ,והגר היתה את ההיפך ,גבורה שדה ,על גלות זה ,התפלל יצחק אבינו,
הקשה ,גלות אדום ,ויהיה לנו מנוחה דקליפה ,ויצחק היה רוצה להעלותה שיהא בכוחינו ,לגבור על עשיו ,שהוא
שלימה ,ובא לציון גואל במהרה בימינו לקדושה ,ע"כ עכשיו בזמן הנורא הזה, היצה"ר ,לפנות ערב ,לפני שהגלות נעשה
אמן. ערב שבת קודש ,היה הזמן המסוגל לזה, יותר קשה ,והוא בעקבתא דמשיחא,
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ו
המדור נתנדב ע"י מוה"ר שמעון סג"ל קרויס הי"ו (קרית יואל)
לרגל שמחת אירוסי בתו למזל טוב
ובזכות זה יברכהו השי"ת שיזכה לרוות רב תענוג ונחת מכל יוצ"ח לאורך ימים ושנים טובים אמן
א ווארט צום
שבת טיש
געקליבענע תורות און מעשיות נאכצוזאגן ביים יו״ט טיש
א תורה אויף די
ווען יענער פארקויפט זיין פעלד ,אבער געהאט ניין נסיונות ,און אין די זכות פון
ווען איינער געבט אוועק זיין פעלד פאר די ניין נסיונות וואלט ער נאר באקומען
א מתנה ,איז דער וואס באקומט דאס
פעלד יא קונה אלע זאכן וואס געפינען
די לאנד פון ניין פעלקער ,אבער וויבאלד
די בני חת האבן איהם דאס נישט
פרשה
זיך אין פעלד ,ווייל דער וואס געבט א געוואלט געבן ,נאר ער האט דאס גר ותושב אנכי עמכם ,זאגט רש"י הק',
מתנה קען יא באשטיין יענער זאל האבן געמוזט קויפן מיט געלט ,האט אברהם אם תרצו הריני גר ,ואם לאו אהיה תושב
אלעס וואס איז אין פעלד ,וויבאלד ער געהאט אלעס צוזאמען צען נסיונות, ואטלנה מן הדין.
גיבט עס בעין יפה. דעריבער האט אברהם זוכה געווען אין עס איז באקאנט אז דער קריגעריי
דאס קען זיין דא פשט ,אברהם האט אלע צען פעלקער. צווישן די רועי לוט מיט די רועי אברהם
מדייק געווען אין עפרון'ס ווערטער דאס קען אפשר זיין פשט אין רש"י, איז געווען ,אז די רועי לוט האבן געלאזט
וואס עפרון האט געזאגט" ,השדה וכל "אם תרצו" אויב איהר ווילט מיר געבען זייערע בהמות פאשענען אין פרעמדע
אשר בו לך נתתיה" ,וואס לכאורה אויב די שטיקל ערד ,דעמאלס וועל איך נאר פעלדער ,און די רועי אברהם האבן
עס זאל זיין אמת אז עפרון וויל באמת האבן ניין נסיונות ,האב איך נאר די זכות גע'טענה'ט אז עס איז גזל ,האבן די רועי
אוועקגעבן זיין פעלד פאר א מתנה צו צו באקומען די לאנד פון ניין פעלקער, לוט צוריק געענטפערט ,דער אייבישטער
אברהם ,פארוואס האט עפרון געדארפט וועט אויס קומען "הריני גר" בין איך האט דאך געגעבן ארץ כנען פאר
זאגן "וכל אשר בו" מען פארשטייט אליין א פרעמדער אין אייער לאנד ווייל איך אברהם ,און וויבאלד אברהם האט נישט
אז ווען מען געבט א פעלד פאר א מתנה, האב נישט די זכות אויף צען פעלקער, קיין יורש ,איז לוט זיין יורש דעריבער
איז שוין אין דעם אריין גערעכענט אלעס "ואם לאו" אויב איהר ווילט מיר נישט מעגן מיר לאזן אונזערע בהמות פאשען
וואס ליגט אין פעלד ,אלא מאי מוז זיין געבן די שטיקעל ערד ,וועל איך האבן אין פרעמדע פעלדער ,ווייל עס איז
אז עפרון האלט נישט ביים אוועק געבן צען נסיונות האב איך שוין די זכות צו ממילא אונזער'ס .אויף דעם שרייבט די
זיין פעלד פאר א מתנה ,נאר ער וויל באקומען די לאנד פון אלע צען פעלקער, תורה "והכנעני והפרזי אז ישב בארץ"
עס פארקויפן ,צוליב דעם האט עפרון אויב אזוי "אהיה תושב" בין איך א תושב אז דער טענה פון די רועי לוט איז נישט
געמוזט זאגן "וכל אשר בו". ווייל עס קומט מיר ,ואטלנו מן הדין. אמת ,ווייל אברהם האט נאך נישט זוכה
ודפח"ח. געווען אין ארץ ישראל.
מיט דעם פארשטייט מען שוין זייער
גוט פארוואס אברהם האט פון זיך אויב אזוי איז לכאורא שווער ,וויאזוי
אליין'ס פארשטאנען אז עפרון וויל בכלל אך אם אתה לו שמעני נתתי קען אברהם זאגן אז אויב זיי וועלן אים
נישט געבן דאס פעלד פאר א מתנה, כסף השדה קח ממני. עס נישט געבן ,וועט ער דאס נעמען על
דעריבער האט אברהם געזאגט "כסף דארף מען לכאורה פארשטיין, פי דין ,ווייל השי"ת האט געזאגט "לזרעך
השדה קח ממנו". פארוואס האט אברהם זיך אנגעטראגן אתן את הארץ" ,דער אייבישטער האט
(נודע ביהודה) צו געבן געלט פאר עפרון ,אין די צייט דאך אים נאך נישט געגעבען ארץ כנען?
וואס עפרון האט עס געוואלט אוועק נאר מען קען עס מסביר זיין ,אז
וירץ העבד לקראתה ,זאגט געבען פאר א מתנה. מיר ווייסן דאך אז דורך די זכות פון
רש"י הק' ,לפי שראה שעלו די צען נסיונות וואס אברהם אבינו איז
המים לקראתה. נאר מען קען עס מסביר זיין ,אז עס
ביי-געשטאנען ,האט ער זוכה געווען צו
ווערט גע'פסק'נט אין שלחן ערוך (חו"מ סימן
דער רמב"ן זאגט די ראיה פון ווי רט"ו סעי' ו') אז דער וואס קויפט א פעלד ירש'נען די לאנד פון צען פעלקער ,איינע
מיר זעהן אין פסוק אז די וואסער פון די נסיונות זענען געווען דאס וואס ער
איז נישט קונה די איבריגע זאכן וואס
איז ארויף געקומען קעגן איהר ,ווייל האט געדארפט קויפן א שטיקל ערד כדי
זענען אין די פעלד ,נאר דאס עצם פעלד
שפעטער ווען רבקה האט געשעפט צו באגראבן שרה ,כאטש השי"ת האט
אליין ,דער טעם דערפון איז ,ווייל ווען
וואסער פאר די קעמלן שטייט "ותשאב", איהם צוגעזאגט די אלע לענדער.
איינער פארקויפט עפעס ,פארקויפט ער
און דא ווען זי האט גענומען וואסער
דאס מיט א "עין רע" ,עכט וויל ער נישט קומט אויס ,אז אויב וואלטן די בני
פאר אליעזר שטייט נישט דאס לשון
אז יענער זאל האבן זאכן וואס געפינען חת איהם גלייך אוועק געגעבן די שטיקל
המשך בעמוד ט זיך אין דעם פעלד .אבער דאס איז נאר, ערד בחנם ,וואלט אברהם אבינו נאר
ז תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
ביאור הלכה
הלכות וביאורים מתוך ספרי בית נאמן בישראל
אשר עדיין לא ראו אור הדפוס
מאת הגאון הגדול דומ"ץ קריתינו הק' שליט"א
זעלבסט אן קיין שום הפסק ,אבער אויב
ער זעט די וויין דורך די גלאזענע פלאש,
אדער לייגט מען זיי אין א זעקל וואס איז
נישט דורכזיכטיג.
הלכות יין נסך
אפילו עס איז בכלל נישט צוגעמאכט
מיט א דעקל ,איז נישט שייך די קפידא.
אזוי אויך דארף מען שטארק נזהר זיין
אז נאך די סעודה זאל מען אוועקלייגן
(ב)
אבער דער טשעבינער רב זצ"ל, אלע אפענע פלעשער וויינען וואס זענען
ד.
שרייבט אז למעשה זענען חסידים ואנשי נישט מבושל אויף א אפגעהיטענע
מעשה מחמיר נישט קידוש צו מאכן פלאץ ,און עס נישט לאזן אין די זאל,
אויף אזא וויין וואס א גוי האט געזען אפילו ווען עס ליגט אין א זעקל ,ווייל די שאלה :וואס איז די הלכה
אפילו דורך די פלאש (שו"ת דובב מישרים ח"א וועטערערס בלייבן דארט אליין ,און זיי ווען מען ווייסט זיכער אז
סימן קכ"ד ד"ה ואם). אסר'ן צו טרינקען אלע וויינען.
די גוי'שע משרתת האט
נישט אנגערירט די וויין,
ו. ה.
נאר בלויז געזען די וויין?
תשובה :דער הייליגער של"ה שרייבט
שאלה :די משרתת שאלה :איז דא א חילוק אז ערליכע מענטשן זענען מחמיר נישט
האט ארויסגענומען צי דער גוי זעט א
פארפרוירענע מאסט פון פארמאכטע פלאש וויין, צו טרינקען אזא וויין וואס א גוי האט
פריזער ,מעג מען דאס אדער א אפענע פלאש געקוקט דערויף ,אפילו דער גוי האט
טרינקען? וויין? דאס בכלל נישט אנגערירט ,וויבאלד ווען
דער גוי האט געקוקט אויף די וויין האט
תשובה :ביי פארפרוירענע מאסט איז תשובה :עס זענען דא צוויי נוסחאות ער אריינגעלייגט אין דעם א מחשבה פון
נישט שייך דער איסור פון יין נסך ,און וואס דער הייליגער שינאווער רב זי"ע עבודה זרה ,און אזא וויין זאל מען נישט
מען מעג דאס טרינקען ,אויך מעג מען האט געזאגט אויף די קפידא פון של"ה טרינקען ,און ער פירט אויס אז ווער עס
קידוש מאכן אויף דעם (רמ"א סי' קכ"ג ס"ה). הקדוש ,ווי פאלגענד: איז נזהר אין דעם ,וועט זוכה זיין צו
טרינקען פון יין המשומר.
אבער לכתחילה זאל מען נישט לאזן
אז א גוי זאל אנרירן פארפרוירענע נוסח א' די הלכה איז זייער אקטועל ווען מען
מאסט ,ווייל עס קען זיך מאכן שאלות, הגה"צ רבי משה ארי' פריינד זצ"ל מאכט שבת א שמחה ,ווי למשל א
למשל ,עס קען זיך מאכן אז א טייל פון גאב"ד ירושלים עיה"ק ,האט נאכגעזאגט באווארפן ,שבע ברכות ,בר מצוה ,אד"ג,
די פארפרוירענע איז שוין אויפגעלאזט, פון זיין זיידע הגה"ק מנאסאד זצ"ל, און עס זענען דא פארשידענע וויינען
און טייל איז נאך פארפרוירן אד"ג. אז דער שינאווער רב האט געזאגט אז אויפן טיש ,אז אויב זענען דא גוי'שע
נאר ווען די פלאש איז אפן איז שייך די וועטערערס זאלן זיי נישט זען די וויין,
באמערקונג :כאטש עס איז נישט
שייך יין נסך ביי פארפרוירענע מאסט, קפידא ,אבער אויב איז עס צוגעדעקט און אודאי נישט אנרירן ,אויסער אויב די
פונדעסטוועגן ווען מען לאזט אויף מיט א דעקל ,אפילו עס איז נישט וויין איז מבושל.
פארפרוירענע מאסט ,דארף מען אכטונג געסילט ,מעג מען אפילו קידוש מאכן באמערקונג :כדי נישט נכשל צו ווערן
געבן אז די גוי'שע משרתת זאל זיך נישט אויף די וויין. אין די הלכה ,זענען דא וואס זענען
ארומדרייען דארט ווי מען לאזט אויף די מקפיד ,אז די וועטערערס זאלן נישט
מאסט ,ווייל די אויפגעלאזטע מאסט נוסח ב' אריינקומען אין די זאל ווי מען עסט ,ביז
קען ווערן אסור דורכן זען. אין ספר דברי יחזקאל החדש שטייט נאכדעם וואס יעדער האט שוין געמאכט
אז הרה"צ רבי איציקל מפשעווארסק קידוש ,ווייל בשעת מען מאכט קידוש
ז. זצ"ל האט געזאגט אין נאמען פון קען דער גוי זען די וויין וואס איז אין
שינאווער רב זי"ע ,אז די קפידא פונעם בעכער ,און נאך קידוש באהאלט מען
שאלה :אויב די של"ה איז נאר ווען דער גוי זעט די וויין אלע וויינען וואס זענען נישט מבושל,
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ח
וואשט עס מיט הייס וואסער וואס איז יד וויין וואס געפינט זיך אין א כלי ,אפילו גוי'שע משרתת האט
סולדת בו ,קען דאס אסר'ן אלע אנדערע עס איז נאר אביסל וויין ,אויב די גלעזל אראפגענומען די בעכערס
כלים .דעריבער ווען עס מאכט זיך אזא איז נאך פייכט פון די וויין ,ווערט די וויין וואס עס איז געבליבן אין
פאל זאל מען פרעגן א שאלה. אסור (יו"ד סימן קל"ה ס"א). זיי אביסל וויין ,און עס
אויסגעוואשן מיט הייסע
כדי איינצושפארן שאלות ,איז קומט אויס אז אויב א גוי נעמט אראפ וואסער ,זענען די בעכערס
ראטזאם אז פאר מען גיבט פאר א די בעכערס אדער גלעזלעך וואס געפינט אסור געווארן? און וואס
גוי'שע משרת בעכערס אדער גלעזלעך זיך דערין וויין ,און וואשט דאס אויס מיט
וועט זיין די הלכה מיט
אלע כלים וואס זענען
וואס מען האט געטרינקען אין דעם וויין הייס וואסער ,און אוודאי אויב זיי לייגן געוואשן געווארן צוזאמען
עס אויסצואוואשן מיט הייס וואסער, דאס אריין אין א דיש וואשער צוזאמען מיט די בעכערס?
אדער אריינלייגן אין א דיש וואשער ,זאל מיט נאך כלים ,קען ווערן א שאלה אויף
מען דאס קודם אפשווענקען מיט קילע אלע כלים ,וויבאלד די וויין וואס איז אין תשובה :עס ווערט גע'פסק'נט אין
וואסער. גלעזל איז אסור געווארן ,און ווען מען שלחן ערוך אז אויב א גוי האט אנגערירט
בתואל ,האט ער אים געזאגט "עבד וה' ברך את אברהם בכל.
אברהם אנכי" ,מיט דעם האט ער זיי המשך מעמוד ז
געמיינט צו זאגן ,אז ער קומט פון אן דער הייליגער ווילנער גאון זי"ע האט
"שאיבה" ,מוז זיין ווייל דאס וואסער
ּ איינמאל סוכות געפרעגט זיינע תלמידים,
אּפגעהיטענע הויז ,וואו מ'עסט נאר איז איהר אנטקעגען געקומען און רבקה
וואו איז מרומז אז אברהם אבינו האט
כשר'ס ,דעריבער זאלט איר אכטונג
מקיים געווען די מצוה פון זיצן אין סוכה? האט נישט געדארפט אנשעפען.
געבן וואס איר גיבט מיר צו עסן ,דאס
זעלבע זאגט דער חפץ חיים ,צום ערשט ווען קיינער האט נישט געוואוסט צו דארף מען אבער פארשטיין ,פארוואס
האב איך נישט געוואלט זאגן ווער איך ענטפערן ,האט ער עס מסביר געווען ,אז ווען זי איז געגאנגען געבן טרינקען פאר
בין ,אבער אצינד ווען ס'קומט צום עסן, אין די ּּפסוקים וה' ברך את אברהם בכל, די גמלים ,איז נישט געווען "עלו המים
קען איך שוין דאס נישט באהאלטן ,ווייל בכ"ל איז ר"ת ב'סוכות תשבו שבעת לקראתה" ,נאר זי האט געדארפט
כ'האב געוואלט מ'זאל מיר נאר געבן צו ימים ,כ'ל האזרח בישראל ישבו בסוכות, ארויסשעפען די וואסער.
עסן ּ
אּפגעהיטענע מאכלים. ל'מען ידעו דורותיכם.
מען קען דאס מסביר זיין ,ווייל דער
* * עיקר פון א מצוה איז די מחשבה און
די כוונה וואס מען האט אינזינען בשעת
ויוצא העבד כלי כסף וכלי זהב עבד אברהם אנכי. מען טוהט די מצוה ,דעריבער דאס
ערשטע מאל ,וואס רבקה האט גענומען
ובגדים ויתן לרבקה. דער הייליגער חפץ חיים זי"ע האט זיך
וואסער האט זי עס געוואלט נעמען
דער הייליגער שר שלום פון בעלזא אמאל געפינען אין א קליינעם דערפעל,
פאר זיך ,איז איהר די וואסער אנטקעגען
זי"ע פלעגט שטארק אנזאגן פאר זיינע וואו מ'האט אים נישט געקענט ,און
געקומען כדי זי זאל זיך נישט דארפען
חסידים וועלכע זענען געקומען זיך קיינער האט זיך נישט אומגעקוקט אויף
אים ,ווען ס'איז געקומען די צייט צו עסן, אנשטרענגען ,אבער שפעטער איז זי
מזכיר זיין בעפארן טון א שידוך ,אז זיי
האט אים איינער פון די שטאטישע דאך געגאנגען נעמען דאס וואסער מיט
זאלן אריינשרייבן אין די תנאים אז די
מענטשן איינגעלאדענט צו זיך אהיים. די כוונה צו טוהן א מצוה ,א גמילות חסד,
כלה וועט גיין אנגעטון אזוי ווי א אידישע
האט מען פון הימל געוואלט אז זי זאל
פרוי דארף צו גיין ,און ער פלעגט זאגן אויפ'ן וועג האט אים דער חפץ חייים
דוקא אליין טוהן די גאנצע פעולה פון
אז צוליב דעם האט אליעזר מיטגענומען אריינגעמורמעלט אין אויער ,אז ער איז
דער "חפץ חיים" ,ווי נאר דער איד האט דער מצוה ,דעריבער איז דאס וואסער
מיט זיך קליידער פאר רבקה ,ווייל
דאס געהערט האט ער זיך דערשראקן, שוין נישט אנטקעגען געקומען ,ווייל
וויסענדיג וועלכע קליידער מ'גייט
און באלד געפרעגט ,פארוואס האט איר לפום צערא אגרא.
אנגעטון ביי לבן אינדערהיים ,און דאס
קען מען נישט אנגעטון ביי אברהם דאס נישט געזאגט פאראויס ,מיר וואלטן (קדושת לוי)
אבינו ,האט ער מיטגענומען קליידער אייך מכבד געווען.
כדי גלייך ווען זי וועט אריינקומען צו דער חפץ חיים האט אים געענטפערט,
מיר געפינען אין ּּפסוק ,אז בעפאר
א מעשה אויף די
פרשה
יצחק אבינו ,זאל זי גיין אנגעטון בצניעות
ווי עס פאסט. אליעזר האט אנגעפאנגען צו עסן ביי
ט תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
נועם העבודה
אריינברענגען די
געטראפן א בעסערע ,האט ער געגעסן די פריערדיגע ,אזוי האט ער
א גאנצע וואך געגעסן לכבוד שבת .מיט דעם האט ער מקדש געווען
קדושה פון שבת
די גאנצע וואך מיט די קדושה פון שבת.
באמת ווערט עס אראפגעברענגט אין שולחן ערוך ,כאטשיג
אין די גאנצע וואך
בפשטות איז הלל מחולק מיט דעם ,די גמרא זאגט הלל מדה אחרת
היתה לו ,ברוך ה' יום יום ,די בית הלל האט שטארק געארבעט אויף
די מדה פון בטחון ,זיך נישט אוועקצולייגן פאר מארגן ,ממילא האט
ער עוסק געווען אין די מדה און זיך נישט אוועקגעלייגט .אבער
באמת איז אוודאי די אנדערע מדה אויך ריכטיג און אויך וויכטיג,
און אין שולחן ערוך ווערט עס אראפגעברענגט .וויבאלד ס'איז נישט
קיין הלכה נאר א מידת חסידות ,קען מען מיט די זאך טון ווי די בית
שמאי .און אוודאי די עיקר נקודה אז מען זאל זיך צוגרייטן א גאנצע
וואך פאר שבת ,איז זיכער אמת לויט יעדן איינעם. אותיות מחכימות:
איז אוודאי דארף מען וויסן וויאזוי מען טוט עס ,וויאזוי ברענגט
מען אראפ די השפעה פון שבת? אזוי ווי עס שטייט אין ספרים,
די גמרא זאגט דאך אין מסכת גיטין אז דריי טעג נאך שבת ווערט
אנגערופן די טעג נאך שבת ,דהיינו זונטאג מאנטאג דינסטאג ווערט
אנגערופן די טעג נאך שבת ,און מיטוואך דאנערשטאג פרייטאג
בדברי האר"י ז"ל (פרע"ח שי"ח פ"א) כי בכל
ימות השבוע ,מאיר רשימו דקדושה ,של ואיתא
הנפש רוח נשמה יתירה של שבת .וענין הרשימו הזה אינו כמו
ווערט אנגערופן די טעג פאר שבת ,ווייל די השפעה פונעם פאריגן שאנו קורין בלשוננו רושם של דבר ,כגון כאשר האדם מוחק
שבת גייט ביז דינסטאג נאכט ,צוליב דעם קען מען מאכן הבדלה ביז מה שכתב ,ונשאר רק רושם בעלמא ,שהוא דבר מועט ,אלא
דינסטאג נאכט ,און מיטוואך דאנערשטאג פרייטאג קומט שוין די ענין רשימו דקדושה ,הוא אור גדול ונפלא ,כח האש של שבת,
שפע פונעם קומענדיגן שבת. המלווה את האדם בכל מעשיו שבכל ימות השבוע ,בעת לימודו
בתורה ,ובעת עמדו בתפלה ,בשכבו ובקומו ,באכילתו ושינתו,
אוודאי א גאנצע וואך איז משפיע פאר שבת ,מי שטרח בערב ובכח רשימו הזה ,אפשר לו להתנהג בכל ימות השבוע בקדושה
שבת יאכל בשבת ,א גאנצע וואך קען מען זיך צוגרייטן צום וטהרה ,כי אור קדושת השבת מלווה את האדם תמיד ,כי היא
קומענדיגן שבת .און די גאנצע וואך איז כל ברכאן דלעילא ותתא דבר נצחי.
ביומא שביעאה תליין .אבער די יסוד הנקודה איז אז ס'איז צוטיילט,
אזוי ווי מען זאגט טאקע דארט ביי די זמירות ימינא ושמאלא וביניהו (עבודת עבודה פתג"ק ח"ב קס"ז)
כלה ,כאילו דער שבת איז אינדערמיט ,דריי טעג פאר דעם ,און דריי
טעג נאכדעם.
ס'שטייט אין אר"י הקדוש אז די נשמה יתירה וואס א מענטש מיר האבן גערעדט די מעלה פונעם שבת ,אז דער
האט איז צוטיילט ,נפש ,רוח ,און נשמה .שבת אליינס איז די יומא אייבערשטער האט געגעבן די מצוה פון שבת עס זאל
דנשמתא ,א טאג פון נשמה ,און די גאנצע וואך איז אזוי ווי די גוף אויפהייבן דעם מענטש ,די גאנצע עבודה איז אז ס'זאל מקרב
פאר'ן שבת ,אז ס'וועט אריינברענגען די נשמה אינעם גוף אריין .איז זיין צום אייבערשטן ,און ס'זאל אים ברענגען צו מקיים זיין
זונטאג איז נאך דא די כח הנשמה פונעם שבת ,מאנטאג איז נאך אלע תרי"ג מצוות ,ספעציעל מיט די מצוה פון שבת וואס האט
דא די כח הרוח פונעם שבת ,און דינסטאג איז נאך דא די כח הנפש א כח פאר'ן מענטש'נס התנהגות א גאנצע וואך.
פונעם שבת .און די זעלבע זאך מיטוואך הייבט זיך שוין אן די כח
דער רמב"ן זאגט אז די מצוה פון זכור את יום השבת
הנפש פון די קומענדיגע וואך שבת ,און דאנערשטאג איז די כח הרוח
לקדשו איז אז ס'איז א מצוה צו געדענקן א גאנצע וואך דעם
פונעם קומענדיגע וואך שבת ,און פרייטאג איז די כח הנשמה.
שבת ,מען זאל זאגן היום יום ראשון בשבת ,היום יום שני
נפש רוח נשמה ווערט אנגערופן אין די ספרים אויף איינע פון די בשבת .און די גמרא פארציילט אז שמאי הזקן האט געגעסן א
מהלכים; מחשבה דיבור מעשה .וועגן דעם שטייט אז זונטאג און גאנצע וואך לכבוד שבת ,זונטאג האט ער זיך שוין צוגעגרייט,
פרייטאג זאל מען מער עוסק זיין אין מחשבות קדושות ,ווייל ס'איז ער האט געקויפט עפעס פאר שבת ,און מאנטאג האט ער
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש י
נמסר על ידי הרב הגאון ר' יואל גאנדל שליט"א
ר"מ בישיבתינו הק' תורת משולם פייש ניו יארק -במיוחד לבחורי אנ"ש חברי חבורות עבודת עבודה
דעם ,מען געדענקט דעם שבת א גאנצע וואך ,קען מען א גאנצע נאך דא די כח המחשבה פונעם שבת .מאנטאג און דאנערשטאג
וואך לויבן דעם אייבערשטן דורך די השפעה פונעם שבת. איז די כח הדיבור ,די כח פון לימוד התורה ,דעמאלטס ליינט מען
אין די תורה .און דינסטאג מיטוואך שטייט אז אויב איינער דארף
ס'איז באקאנט דאס ווארט וואס דער הייליגער אפטער רב האט
נישט צופיל עוסק זיין אין פרנסה ,זאל ער נאר ארבעטן דינסטאג
געטייטשט וואס מען זאגט ביים דאווענען ,אז בשעת דער באשעפער
און מיטוואך .אז א מענטש ארבעט א גאנצע וואך ,אבער ער דארף
האט באשאפן די וועלט האט קיינער נאכנישט געזינגען קיין שירה,
אמאל ארבעטן אויווערטיי"ם (בלע"ז) ,עפעס עקסטערע צייט ,זאל ער
אלע נבראים האבן געוואלט זינגען ,קיינער האט נאכנישט געוואוסט
עס מאכן דינסטאג און מיטוואך ,ווייל דעמאלטס איז מער די כח
וויאזוי צו זינגען שירה ,ס'איז געווארן שבת ,האט שבת אנגעהויבן זאגן
המעשה.
שירה ,האט זיך יעדער איינער אויסגעלערנט צו זאגן שירה .פארדעם
זאגט מען דארט ,ויום השביעי משבח ואומר מזמור שיר ליום השבת. אבער די עיקר נקודה איז אריינצוברענגען פונעם שבת אין די
שביעי ,דער יום השבת האט געזאגט מזמור שיר ליום השבת ,לפיכך גאנצע וואך ,דאס טייטש ,פארשטיין אז די קדושה פון שבת דארף
יפארו ויברכו לקל כל יצוריו ,דעמאלטס דורכ'ן שבת האבן אלע מען דאך אויפהייבן א גאנצע וואך ,און א גאנצע וואך זיך בענקן צום
באשעפענישן געקענט אנהייבן זאגן שירה פאר'ן אייבערשטן. שבת ,און זיך מקשר זיין מיט'ן שבת ,געדענקן וואס מען האט קונה
געווען אינעם שבת ,און גלוסטן צום שבת ,און זיך פירן בקדושה
ממילא טאקע דער כח פון שירה פון זינגען צום אייבערשטן,
ובטהרה א גאנצע וואך לויט ווי דער שבת האט אים געלערנט.
בשעת א מענטש קומט אריין אין שבת און ער איז זיך מתבונן
אינעם טוב ה' ,און אינעם טוב להודות לה' ,וירא אלקים את כל אשר די מצוה פון זכור את יום השבת ,דאס איז מען דאך מקיים ביים
עשה והנה טוב מאוד ,די בריאה איז בשלימות ,נאכדעם זעט מען די שיר של יום ,דעמאלטס זאגט מען דאך היום יום ראשון בשבת,
גוטסקייט .איז טאקע די גאנצע מזמור שיר ליום השבת רעדט זיך היום יום שני בשבת ,און די גמרא זאגט טאקע אין מסכת ראש
פון דעם ,ווי די גמרא דרש'נט ס'גייט ארויף לעתיד לבוא ,ווייל לעת השנה (דף ל"א) אז די שיר פון די לוים איז געווען געבויעט לויט די
עתה איז דא קשיות פון צדיק ורע לו און רשע וטוב לו ,בפרוח רשעים מעשה בראשית פון יעדן טאג ,זונטאג איז לה' הארץ ומלואה ווייל
כמו עשב ויציצו כל פועלי און ,אבער צום סוף וועט דאך יעדער זען דעמאלטס האט דער אייבערשטער באשאפן די וועלט ,און אזוי
להגיד כי ישר ה' צורי ולא עולתה בו ,מען וועט זען ווי אלעס האט רעכנט דארט די גמרא אויס יעדן טאג וואסערע שייכות ס'האט מיט
זיך געפירט ריכטיג; אינמיטן די מעשה זעט מען נישט קלאר ,יעדע די מעשה בראשית פון יענעם טאג.
שבת קומט אן השפעה פון דעם וואס א מענטש קען זען ווי אזוי
איז וואס עפעס דוקא ביים שיר של יום? בפשטות טאקע די
דער רבוש"ע פירט די וועלט אויפ'ן בעסטן אופן ,און ממילא זינגט ער
עבודה אין בית המקדש איז געווען יעדן טאג די זעלבע ,די חילוק פון
צום אייבערשטן און ער לויבט דעם אייבערשטן יעדן שבת.
זונטאג ,מאנטאג ,דינסטאג אא"וו ,איז נאר געווען מצד די שיר של
און דאס נעמט ער מיט אויף א גאנצע וואך ,צו געדענקן אויף יום וואס איז געווען יעדן טאג אנדערש ,די שיר פון די לוים דאס איז
א גאנצע וואך ,אז אפילו ווען ס'איז דא א הסתרה ,אפילו מען זעט געווען אנדערש יעדן טאג ,ממילא איז דעמאלטס די זמן זיך מקשר
נישט ,זאל מען וויסן אז מ'האט איבערגעלאזט דעם כח פון שבת צו זיין מיט'ן שבת.
און זיך אנכאפן מיט דעם ,און דאנקן און לויבן דעם אייבערשטן ,און
אבער בעומק הדברים זאגן די ספרים טאקע ,ווייל די כח פון
דינען דעם אייבערשטן בקדושה ובטהרה.
שירה ,דאס איז דאך וואס א איד איז זיך מקשר צום אייבערשטן,
וועגן דעם ווען ס'גייט ארויס די שבת ,מאכט מען א מלוה מלכה, דורך די כח וואס מען זאגט שירה צום אייבערשטן .די גאנצע בריאה
ווייל מען וויל ממשיך זיין דעם שבת וואס לענגער ,מען וויל נאך וואס דער אייבערשטער האט באשאפן איז עם זו יצרתי לי תהלתי
האבן פון די קדושה פון שבת .און די זעלבע זאך פון מיטוואך ,מען יספרו ,דער אייבערשטער האט באשאפן די וועלט כדי מען זאל
הייבט שוין אן בענקן ווען קומט שוין דער שבת ,דאס גיבט אריין אין זינגען צום אייבערשטן ,מען זאל לויבן דעם אייבערשטן .אין פסוק
אונז דער כח מען זאל טאקע זיין מקושר מיט'ן שבת ,מען זאל זיך אין תהילים שטייט נאר אויף איין טאג אז ס'האט א שיר ,מזמור שיר
אויפפירן ווי עס דארף צו זיין די גאנצע וואך. ליום השבת ,דער שבת האט א שיר ,וויאזוי קען מען זינגען שירה
אין די אנדערע טעג? נאר דורכדעם וואס מען איז זיך מקשר מיט'ן
ממילא דאס איז דער כח וואס דער אייבערשטער האט אונז
שבת ,מען ברענגט די השפעה פונעם שבת ,דעמאלטס קען מען
געגעבן די מצוה פון שבת ,וואס דורכדעם הייבט עס אויף די עבודת
זינגען שירה א גאנצע וואך.
ה' פונעם מענטש אז די גאנצע עבודה זאל ווערן אנדערש ,זיין גאנצע
וואך זאל ווערן אנדערש ,און ס'איז מקרב צום אייבערשטן ,דאס איז שבת איז מזמור שיר ליום השבת טוב להודות לה' ,דאס איז די
דער תכלית און די ספעציעלקייט פון די מצוה פון שבת. שבת ,ס'איז גוט צו דאנקן דעם אייבערשטן ,אז מען געדענקט פון
אי תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
באור הילולא
תולדות וסיפורים מצדיקים שיודה"ל
חל בשבוע הבעל"ט
זי"ע אלס ממשיך דרכו בקודש בהנהגת
העדה הקדושה. הרה"ק רבי צבי הירש
אום ל' חשון אין יאר תר"ז איז רבי
הכהן מרימנוב זי"ע
דעם קומענדיגן דינסטאג -ל' מרחשון געפאלט אויס די יומא דהילולא
הערש'עלע נסתלק געווארן ,און איז קדישא פונעם הייליגן רבי ר' הערש'עלע מ'רימנוב ,רבי צבי הירש בן
געקומען למנוחת עולמים אין שטאט רבי יהודה לייב זי"ע ,וועלכער מ'פלעגט רופן "רבי הערש משרת".
רימנוב.
# 'עבדו את ה' בשמחה' ,טראץ אלע זיינע ואלה מתולדותיו:
צרות און מיטמאכענישן - ,אנגעהויבן אין
די ערשטע יארן פראווענדיג רבי'סטעווע, דער הייליגער ר"ר הערש'עלע איז
בשפתי צדיקים פלעגן אים מענטשן רודפ'ן ,און דאן מיט געבוירן אין יאר תקל"ח אין שטאט
תתהלל זיינע אנדערע צרות ,ווען זיינע קינדער דאמבראווא ,ער איז ליידער פאר'יתומ'ט
געווארן אין א יונגע עלטער ,און שפעטער
האבן זיך ל"ע ביי אים נישט געהאלטן ,און
ווי ערווענט איז רבי הערש'עלע געווען איז ער צוגעצויגן געווארן צום דרך החסידות
אכצן קינדער זענען אוועק בחייו ר"ל - ,איז
א משרת ביים הייליגן רבי מענדעלע דורך הרה"ק רבי משה מ'פשעווארסק זי"ע,
רבי הערש'עלע אלעמאל געווען אויף א
מ'רימנוב ,און פלעגט טון די געווענליכע צום ערשט איז ער געווארן דער משמש
העכערע בחינה ,און האט אלעס פארנומען
שטוב ארבעט וואס האט אויסגעפעלט. ביים הייליגן רבי ר' מענדעלע מ'רימנוב
און אנגענומען מיט א שמחה.
ווי פארשטענדליך האבן די ארומיגע זי"ע ,און ער האט אים געטריי באדינט ,און
רבי הערש'עלע האט אויפגעשטעלט צוביסלעך האט ער זיך אנגעקניפט מיט א
נישט געוואוסט ווער עס דרייט זיך אונטער
און איבערגעלאזט נאך זיך א מיליטער רוחניות'דיגער קשר צום רבי'ן ר' מענדעלע,
זייערע פיס ,אבער רבי מענדעלע האט
פון תלמידים ,ריזן אין תורה וקדושה און און האט פון אים געלערנט און מקבל געווען
גאר גוט געוואוסט וואספארא נשמה רבי
חסידות ,צווישן זיי ,הרה"ק רבי אשר ישעיה זיין עבודה און קדושה ,און ער איז געווען
הערש משרת איז ,און האט זיך אמאל
פון ראפשיץ ,דער הייליגער דברי חיים ,זיין פון זיינע גרעסטע תלמידים.
אויסגעדרוקט פאר זיין זון רבי נתן לייב:
זון דער הייליגער דברי יחזקאל ,רבי יהודה
"רבי הערש משרת ,ווען ער קערט אויס נאכ'ן פטירה פון רבי מענדעלע ,איז
צבי פון ראזלא ,רבי אליעזר'ל דזיקוב'ער,
דאס בית המדרש מיט'ן בעזעם טוט ער רבי הערש'עלע געפארן קיין ראפשיץ
הרה"ק רבי חיים מאיר יחיאל דער שרף
מיר אויסרייניגן דאס בית המדרש פון אלע צום הייליגן זרע קודש ,ביז מען האט אים
ממאגלניצא ,און נאך ,זכותם יגן עלינו.
ערליי חיצונים און קליפות ,ער מאכט א געקרוינט אלס ממלא מקום אין רימנוב.
ריינע לופט"... זיינע דברי תורה זענען געדרוקט אין די
הייליגע ספרים "בארת המים" ,און "מבשר העכער דרייסיג יאר האט רבי הערש'עלע
* טוב". געפירט די עדה הקדושה אין שטאט רימנוב
ביד רמה ,פילע אידן פלעגן זיך כסדר
דער הייליגער ריזשינער האט אמאל בעצם דאס תורה זאגן פון רבי מזכיר זיין ביי אים וויסנדיג אז "כל היוצא
געזאגט פאר'ן שרף פון מאגילניצא" :ווילט הערש'עלע איז געווען א אש קודש ,ער מפיו מתקיים" ,אבער דאס איז געקומען
איר זעהן אפי שכינתא?! דאן זאלט איר פלעגט דערציילן די וואכעדיגע סדרה מיט א פרייז ,ווען יעדע ישועה וואס רבי
פארן צום הייליגן רבי הערש'עלע מ'רימנוב, אויפ'ן פשוט'ן הסבר ,ממש איבערטייטשן הערש'עלע האט צוגעזאגט האט ער
און איר זאלט זיך גוט איינקוקן אין זיין פסוקים ,אויך פלעגט ער אלץ אנהייבן פון געבעטן דערויף אסטראנאמישע סכומים,
הייליגע צורה ,וועט איר זוכה זיין צו מקבל בראשית די גאנצע סדר ביז די וואכעדיגע וואס דאס דערמאנט אונז אט דעם דרך אין
זיין פני השכינה"!! סדרה ,און דאס איז געווען איינע פון די צדקה וואס מיר האבן געזעהן ביי רביה"ק
וועגן וויאזוי רבי הערשעלע פלעגט מגלה זי"ע ,וואס פלעגט אויך כסדר בעטן ריזיגע
* זיין סודות התורה .צדיקים פלעגן זאגן אז
זיי האבן אין דעם סיפור פון בריאת העולם
סכומים ,און אויף דעם ארויף צוגעזאגט
ישועות למעלה מדרך הטבע ,ומי יעמוד
דער הייליגער רבי אליעזר'ל דזיקובער און א.א.וו .דערהערט און פארשטאנען גאר
האט געזאגט" ,עס איז כדאי צו פארן קיין בסוד קדושים וטהורים.
הייליגע רייד ,אוצרות פון סודות התורה...
רימנוב צו רבי הערש'עלע ,בלויז צו זעהן ווי חוץ פון אלע זעלטענע גרויסע מדריגות
ער טרעט אויס די טריט פון שמונה עשרה,... רבי הערש'עלע האט פאר זיין פטירה זיך וואס רבי הערש'עלע האט פארמאגט ,איז
עס איז כדאי צו קוקן ווי אזוי א איד שעמט געזעגענט מיט זיין משפחה און מקורבים, איינע פון זיי געווען גאר ספעציעל ,דאס
זיך פאר'ן אייבערשטן". און דאן געשטעלט זיין זון הרה"ק רבי יוסף איז דער מידת השמחה ,דער בחינה פון
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש בי
וועלכע האבן שוין גע'פסק'נט איינמאל,
האבן זיך נישט וויסנדיג געמאכט פון די
פארוואס איך האב זיך אריינגעמישט אין
רבי הערשעלע'ס געשעפטן...
*
אלמנה ,זאגנדיג :וואס האט רבי הערש'עלע
זיך אריינצומישן אין אונזערע פסקים? די ווערטער פונעם מתפלל געווען צום
די אלמנה זייענדיג אזוי פאר'צרה'ט ,איז תוספות ווערט באשעפער אז רבי
בכלל נישט אוועק געגאנגען פון דארט,
קלאר הערש'עלע זאל
ביז די דיינים האבן נישט געהאט קיין
רביה"ק זי"ע (עבו"ע שיח"ק ח"ג-מ"ה) דערציילט
ענדיגן זאגן תורה
ברירה און האבן נאכאמאל אנגעהויבן
די גרויסקייט פון רבי הערש'עלע: דער הייליגער ארי' דבי עילאי איז אמאל
מעיין זיין אינעם משפט; און זיי האבן זיך
געווען צוגאסט אין רימנוב אויף שבת ,שבת
איבערצייגט אז זיי האבן זיך טאקע טועה דער הייליגער צאנזער רב האט אמאל
בייטאג פארן בענטשן האט דער ארי' דבי
געווען ,און נישט ריכטיג גע'פסק'נט ,מען נישט פארשטאנען א תוספות ,ער האט
עילאי דערציילט פאר זיינע נאנטע ,אז ער
האט צוריקגערופן די יתומים ,און די עדים, זיך נישט געפוילט און געפארן צו רבי האט מתפלל געווען צום באשעפער ,אז רבי
מען האט איבערגעמאכט די דין תורה ,און הערש'עלע כדי אים צו פרעגן פשט אינעם הערש'עלע זאל נישט מאריך זיין מיט'ן זאגן
די פסק איז טאקע ארויס לטובת די אלמנה. תוספות וואס ער פארשטייט נישט ,ווען תורה ,נאר מען זאל שנעל בענטשן" ,ווייל
דער הייליגער שואל ומשיב זי"ע, דער דברי חיים האט געפרעגט פון רבי ווען נישט וואלט איך כמעט פארברענט
וועלכער איז געווען פון די דיינים דארט ,איז הערש'עלע פשט ,האט ער אים נישט געווארן בהבל פיו"...
געווען זייער פארוואונדערט זעהענדיג ווי געענטפערט ,נאר אנשטאט דעם האט
רבי הערש'עלע וועלכער איז דאן נאכנישט רבי הערשעלע אנגעהויבן נאכאמאל דעם צאנזער רב'ס
געווען באוואוסט אין די וועלט אלס גאון איבערצוזאגן די לשון פון תוספות ,און תיכף
האט דער צאנזער רב פארשטאנען דעם
חרטה
און בקי ,און דאך האט ער געוואוסט די
אמת'ע פסק ,דער שואל ומשיב האט תוספות... ווי פריער ערווענט פלעגט רבי
הערש'עלע פארלאנגען ריזיגע סכומים פון
דאן אפגעמאכט אז ער מוז אנטרעפן רבי
הערש'עלע און דערגיין זיינע באהאלטענע רבי הערשעלע די אלע וועלכע האבן געוואלט באקומען
מדריגות ,דער שואל ומשיב האט טאקע פאררעכט א פסק א ברכה אדער הבטחה ,עס איז געווען
אין געוויסע פעלער וואס מענטשן האבן
אנגעטראפן רבי הערש'עלע ,און דער שואל פון דין תורה געמוזט פארקויפן זייער גאנצע האב-און-
ומשיב האט אים געפרעגט :פון ווי אין דער
איינמאל איז אנגעקומען צום הייליגן גוטס ,כדי צו קענען געניסן א ברכה פונעם
וועלט האט איר געוואוסט אז אונזער בית
רבי הערש'עלע א פארווייטאגטע אלמנה, צדיק רבי הערשעלע.
המשפט האט זיך טועה געווען אינעם פסק
וואס האט אויסגעגאסן איר ביטערע הארץ אמאל איז א קינדערלאזער איד ל"ע
פון די אלמנה? רבי הערש'עלע האט זיך
אז איר מאן וועלכער איז געווען א גרויסער געקומען צום הייליגן רבי הערש'עלע
נישט דערשראקן נאר געענטפערט" :דוד
עושר איז נפטר געווארן ,און נאך זיין פטירה בעטנדיג אז דער צדיק זאל אים אנוואונטשן
המלך זאגט אין תהילים ,ומתוקים מדבש
איז פארגעקומען א גרויסע דין תורה מיט די צו געהאלפן ווערן מיט קינדער ,רבי
ונופת צופים ,ווען אונז לערנען די הייליגע
יתומים אין שטאט לעמבערג ביים הייליגן הערש'עלע האט פארלאנגט פונעם איד
תורה שפירן מיר א זיסקייט אינעם מויל,
בעל שואל ומשיב זי"ע ,און דער פסק איז אכצן רובל וואס איז יענע צייטן געווען אן
הערנדיג דעם פסק פון די אלמנה ,האב איך
ארויסגעקומען אז זי האט נישט קיין חלק אסטראנאמישע סכום ,דער איד איז געווען
נישט געשפירט זיסקייט אין מיין מויל ,בין
אין די פארמעגן פון איר מאן ,און אצינד א ביטערער ארימאן און זיין גאנץ פארמעגן
איך געווען זיכער אז תורת אמת איז דאס
איז זי עלנד אליין ,און זייער פאר'ארעמ'ט, האט נישט באטראפן קיין אכצן רובל.
נישט"!
אנדעם וואס איינער זאל זיך זארגן פאר איר.
דערביי איז אויך געווען אנוועזנד דער
כח הסתרה שלו רבי הערשעלע האט געבעטן פונעם הייליגער צאנזער רב ,און ער האט צוגעזעהן
צדיקים האבן געזאגט אז דעריבער אלמנה דער פסק ,און עס איבערגעליינט די פאסירונג ,און האט רחמנות געהאט
עטליכע מאל ,און דאן געזאגט צום אלמנה: אויפ'ן קינדערלאזער איד ,און האט אים
איז אויסגעקומען אז זיין יארצייט איז ל'
"פאר צוריק קיין לעמבערג ,און זאג פאר געזאגט :קומט צו מיר ,און איך וועל אייך
מרחשון ,ווייל דער טאג קומט נישט אויס
די דיינים וואס האבן ארויסגעגעבן דער וואונטשן זרע של קיימא ,אן דארפן צאלן
צו זיין אלע יארן ,ווייל ווען חודש חשון איז
פסק אין מיין נאמען ,אז זיי האבן זיך טועה א פדיון ,וכך הוה ,צום קינדערלאזער איד
חסר איז נישט דא קיין ל' חשון .און דאס איז
געווען ,און זיי זאלן איבערקלערן די הלכה איז געבוירן געווארן א בן זכר .נאך עטליכע
געווען דער הייליגער רבי ר' הערש ,זייער
און ארויסגעבן א ריכטיגער פסק". וואכן זענען ליידער נפטר געווארן די מאמע
באהאלטן ,און נישט יעדער האט געוואוסט
זיין גרויסקייט. אזוי האט טאקע די אלמנה געטון ,און זי מיט'ן קינד אינאיינעם ,רח"ל.
איז צוריק געפארן קיין לעמבערג אזוי ווי רבי דער צאנזער רב האט שפעטער געזאגט:
זיעועכי"א הערש'עלע האט געהייסן ,אבער די דיינים כל ימיו האב איך חרטה געהאט ,אויף דעם
גי תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
באור השיחות
ליקוט בקצרה מגדולת הצדיקים אשר יומדה"ל חל בימים האלו
מתוך ספרי הקדושים עבודת עבודה שיחות קודש ג"כ
זי"ע( .שיח"ק ח"ב ס"ג)
* ל' חשון
# הרה"ק ר' צבי הירש
ב' כסלו
מצות צדקה הכהן מרימנוב ב"ר
הרה"ק ר' משולם הרה"ק ר' מענדעלע מרימנוב איז אמאל יהודה לייב זי"ע
געפארן אויף שבועות צו דעם הייליגן רבי'ן
פייוויש מזבאריז ב"ר פון לובלין זי"ע ,אבער ער האט נישט מודיע
אהרן משה זי"ע געווען פאר קיינעם וואו ער פארט .הרה"ק בצל רבו
בעל יושר דברי אמת ר' משה מסאמבור פלעגט כסדר פארן קיין אין זיינע יונגע יארן איז ער געווען משמש
רימנוב אויף שבועות ,דאס יאר ווען ער איז בקודש ביי זיין הייליגער רבי ר' מענדעלע
אנגעקומען ,האט מען אים דערציילט אז מרימנוב זי"ע ,ער האט אויסגעקוקט פון
רבו דער רבי איז אוועקגעפארן אויף שבועות, אינדרויסן ווי א פשוט'ער משמש ,אבער ער
ער איז געווען א תלמיד פון ר' יחיאל און ער האט נישט דערציילט פאר קיינעם פלעגט זיך אנשעפן פון זיין רבי'ן הויפענעס
מיכל מזלאטשוב זי"ע ,און ער האט נאך וואו ער וועט זיין .האט ר' משה אנגעהויבן פון תורה מיט יראת שמים און הויכע ענינים,
זוכה געווען זיך צו מסתופף זיין ביים מגיד צו גיין פון שטאט צו שטאט ,ביז ער האט פון א יעדע ריר פון זיין רבי'ן האט ער זיך
הק' פון מעזריטש זי"ע. געטראפן ר' מענדעלע אין לובלין ,און ער אפגעלערנט הויכע זאכן ,וואס נישט א יעדע
איז דארט געבליבן אויף שבועות. פשוט'ע מענטש האט געקענט באמערקן.
* נאך שבועות האט אים ר' מענדעלע (שיח"ק ח"ג מ"ד)
געזאגט :דא אין לובלין האב איך נישט קיין
ספרו הק' חסידים ,האסטו מיך ממש מחי' געווען מיט *
ער האט מחבר געווען דעם ספר 'יושר דעם אז דו ביסט אהער געקומען ,דו ביסט
דברי אמת' וואו ער איז דארט זייער גוט מיר ווערד געווען אזוי ווי טויזענט חסידים, תורה לשמה
מבאר אסאך יסודות פונעם דרך הבעש"ט איך בין דיר מבטיח צו באצאלן פאר דעם פארן הייליגן דברי חיים איז אמאל
הק' ,בפרט אינעם קונטרס 'דרך אמת' איז בזה ובבא. אינמיטן לערנען שווער געווארן עפעס א
ער מבאר אז די עיקר לערנען איז על מנת יארן שפעטער שוין נאך די הסתלקות פון תוספות ,איז ער געפארן צו ר' הערשעלע
לשמור ולעשות ולקיים ,און אויב לערנט ר' מענדעלע ,איז ר' משה מסאמבור געפארן אים צו פרעגן פשט אינעם תוספות .ווען ער
מען ח"ו לשם גאוה איז דאס גארנישט פראווענען א שבת אין די שטאט דוקלא ,און איז אנגעקומען צו ר' הערשעלע און אים
ווערד ביים אייבערשטן( .שיח"ק ח"א מ"ז) היות ער איז דעמאלטס נאכנישט געווען געפרעגט וואס עס איז אים שווער ,האט
ער איז מבאר אין זיין ספר דעם יסוד וואס אזוי באקאנט ,זענען געקומען זייער ווייניג ר' הערשעלע אים נישט געענטפערט קיין
דער תלמידי בעש"ט האבן אונז געלערנט מענטשן מיט א קוויטל .ר' הערשעלע איז תירוץ ,נאר ער האט איבערגע'חזר'ט מיט'ן
אז א מענטש דארף זיין זייער געווארנט שוין דאן געווען רבי אין רימנוב ,ער האט דאס דברי חיים די גאנצע לשון התוספות ,און
נישט זיך גרויס צו האלטן מיט זיין לערנען אלעס מרגיש געווען ,האט ער מוצאי שבת אזוי איז פארענטפערט געווארן פאר'ן דברי
און עס נוצן פאר זייטיגע הנאות ,און אז זיך ארויסגעלאזט קיין דוקלא ,פארשטייט חיים פשט אינעם תוספות.
די עיקר תכלית פונעם מענטש איז צו זיין זיך אז ס'זענען זיך צוזאמגעקומען א פשט דערפון איז ,וויבאלד ווען מען
בענוה ושפלות רוח( .שיח"ק ח"ג ל"ה) גרויסער עולם ,און ער האט אויפגענומען לערנט תורה לשמה רוהט דארט די שכינה,
דעם עולם מיט קוויטלעך .נאכדעם איז ער און א פלאץ וואו עס איז דא השראת השכינה
איך עצה ענק אז ענק זאלן לערנען
אריבערגעגאנגען צו ר' משה מסאמבור און ווערט בטל אלע קשיות וואס דאס קומט פון
אינעם ספר הק' יושר דברי אמת ,וויבאלד
אים איבערגעגעבן אלע פדיונות וואס ער די כח הקליפה ,איז ווען פארן דברי חיים איז
דאס איז א געוואלדיגע תועלת ,איך האב
האט באקומען ,דאס איז געווען א ריזיגן שווער געווארן א קשיא איז ער געקומען
געהאט א געוואלדיגע תועלת פון דעם ספר
סכום ,און ער האט אים געזאגט אז דאס איז קיין רימנוב כדי דאס איבערצולערנען מיט'ן
אלס בחור ,און יעדעס מאל וואס איך האב
נישט מיינס ,נאר דאס איז פאר דיר. רבי'ן ר' הערשעלע ,און צוזאמען מיט די כח
געלערנט אין דעם ספר בין איך מורא'דיג
שטארק נתעורר געווארן צו דינען דעם האט ר' משה געזאגט :יעצט איז מקויים פון תורה לשמה פון ביידע צדיקים וועט די
אייבערשטן( .שיח"ק ח"א כ"ג) געווארן די הבטחה פון הרה"ק ר' מענדעלע קשיא אינגאנצן בטל ווערן( .שיח"ק ח"ג מ"ה)
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש די
המאמר מופיע בעז"ה לכבוד
שבת מברכים וימים טובים מ+נהגי קדשינו
מקורות וביאורים איבער אונזער
הייליגע מנהגים
שאלה:
מהלך צו מקיים זיין כל פינה שאתה פונה טיר ,דעריבער לייגט מען דארט די מזוזה.
קומט אויס אז יעדע נאכט מאכט מען די ב) טפח הסמוכה לפתח :אין די
ברכה און מען צינדט די ערשטע ליכט אויפן אויבענדערמאנטע גמרא זעט מען אויך אז
זעלבן פלאץ ,און דאס ווייזט נישט אזוי די מצוה איז צו לייגן די חנוכה ליכט דווקא וואס זענען די טעמים
שטארק אויף די "תוספות הנס" .דעריבער אינעם טפח וואס איז נאנט צום טיר .דער איבער די וועג וויאזוי מיר
זאגט דער מהרי"ק אז עס איז בעסער תרומת הדשן (סימן ק"ו) לערנט פשט אז די פירן זיך צו שטעלן די
מקיים צו זיין דעם "כל פינה שאתה פונה" ערשטע ליכטל זאל זיין אינעם טפח וואס מנורה?
תשובה:
אויף אן אנדערן מהלך :אז דאס ערשטע איז נאנט צום טיר .דאס מיינט ,אז נישט
ליכטל פונעם ערשטן נאכט חנוכה זאל מען קיין חילוק צי מען צינדט אינעווייניג אדער
צינדן אינגאנצן ביי דער רעכטער זייט פון אינדרויסן ,דארף מען צינדן די ערשטע כדי בעסער צו פארשטיין די חומרות
די מנורה ,און די צווייטע נאכט זאל מען ליכט נאנט צום טיר .לויט דעם קומט אויס, און ענינים איבער דעם וועג וויאזוי רבינו
אנהייבן ביים צווייטן ליכט (וואס איז אביסל מער אז ווען מען צינדט אין גאס -אזוי ווי בימי הקדוש זי"ע האט זיך געפירט ביים שטעלן
צו לינקס) און זיך קערן צו דער רעכטער זייט, חז"ל ווען די מנורה פלעגט ליגן אינדרויסן די מנורה ,דארף מען בעיקר אויסשמועסן
און אזוי ווייטער אלע אנדערע נעכט חנוכה. פון שטוב -צינדט מען דאס ערשטע ליכט פיר באזונדערע ענינים וואס ווערן
אזוי קומט אויס סיי אז בשעת'ן צינדן גייט אויף דער רעכטער זייט (ימין של אדם המדליק ארומגערעדט אין די ראשונים ואחרונים
מען פון לינקס צו רעכטס ,און סיי איז אויך שעומד פניו נגד המנורה) ,און אויב צינדט מען לגבי הלכות הדלקת נר חנוכה.
דא די מעלה אז יעדע נאכט מאכט מען די אינדערהיים ,צינדט מען די ערשטע ליכט
ברכה און מען צינדט דאס ערשטע ליכטל אויף זיין לינקער זייט (שמאל המדליק). א) כדי שיהיה מסובב במצוות :די גמרא
אויף א נייעם פלאץ ,וואס דאס ווייזט מער זאגט אין מסכת שבת (דף כב ע"א) :אמר רבה,
אויף דעם תוספות הנס. ג) כל פינה שאתה פונה לא יהא אלא נר חנוכה מצוה להניחה בטפח הסמוכה
לימין :דער מרדכי (שבת פ"ב אות רס"ח) ברענגט לפתח .והיכא מנח ליה? רב אחא בריה
ביז אהער האבן מיר אראפגעברענגט אז זיין רבי דער מהר"ם מרוטנבורג ,פלעגט דרבא אמר מימין ,רב שמואל מדפתי אמר
פיר באזונדערע ענינים וואס א מענטש צינדן די חנוכה ליכט אנהייבנדיג פון לינקס משמאל ,והילכתא משמאל ,כדי שתהא נר
דארף נעמען אין באטראכט כדי צו שטעלן גייענדיג צו רעכטס ,כדי מקיים צו זיין וואס חנוכה משמאל ומזוזה מימין .דער משנה
די מנורה אויפן ריכטיגן אופן. חז"ל זאגן (יומא טו ע"ב) "כל פינה שאתה פונה ברורה (סימן תרע"א ס"ק ל"ג) איז מבאר אז דאס
בימי חז"ל ,ווען מען פלעגט צינדן לא יהא אלא לימין" (אזוי ווי עס איז ברייטער
איז כדי מען זאל זיין "מסובב במצוות" .אויך
די מנורה אינדרויסן אין גאס ,האט מען אויסגעשמועסט געווארן אינעם לעצטן מאמר ,אז לויט רוב
אין שאילתות (פרשת וישלח סימן כ"ו) זעט מען
געקענט מקיים זיין די אלע פיר ענינים אויף ראשונים ואחרונים מיינט דאס אז מען זאל שטענדיג גיין פון
אז דאס איז דער טעם ,ווי ער ענדיגט צי:
א פשוט'ן אופן :מען האט געלייגט די מנורה לינקס צו רעכטס). "בעה"ב בטלית מצוייצת ביניהן .דער טור
אינדרויסן אויפן גאס אויף די לינקע זייט דעם ענין פונעם מהר"ם פון "כל פינה (סימן תרע"א) ברענגט אויך די גמרא להלכה,
פונעם טיר קעגן איבער די מזוזה כדי להיות שאתה פונה" קען מען בעצם מקיים זיין אויף אז מען לייגט די נר חנוכה אויף די לינקע
מסובב במצוות; און די ערשטע נאכט האט א פשוט'ן אופן :דהיינו די ערשטע נאכט זאל זייט ,וואס דאס איז די אנדערע זייט פון דער
מען אנגעצינדן די ליכטל וואס איז דאס מען צינדן די ליכט וואס איז די ערשטע אויף מזוזה.
ערשטע אויף די רעכטע זייט פון די מנורה, די לינקע זייט פון די מנורה; און די צווייטע די סיבה פארוואס די מזוזה דארף זיין
וואס דאס איז געווען אינעם טפח הסמוך נאכט זאל מען אנהייבן צינדן די ערשטע אויף דער רעכטער זייט ,זאגט רש"י (בד"ה
לפתח; און אזוי אויך האט מען געקענט טון ליכטל אויפן זעלבן פלאץ ווי נעכטן (אויך אויף
מזוזה) אז מען לערנט עס ארויס פונעם
ווי דער מהרי"ק זאגט ,אנצוהייבן די ערשטע די לינקע זייט) ,און ביים צווייטן ליכט זאל מען פסוק (דברים ו ,ט) "וכתבתם על מזוזות ביתך
נאכט אויף די רעכטע זייט כדי עס זאל אויך זיך קערן צו רעכטס; און אזוי ווייטער די ובשעריך"; פונעם ווארט "ביתך" ,וואס
זיין תמיד מברך על הנוסף ,און אויך מקיים דריטע נאכט זאל מען אויך אנהייבן צינדן מען קען אויך ליינען "ביאתך" ,לערנט מען
זיין כל פינה שאתה פונה לא יהא אלא לימין אינעם זעלבן פלאץ ווי די ערשטע נאכט ,און ארויס אז מען דארף לייגן די מזוזה אויפן
לויט די כוונה פונעם בית יוסף. זיך קערן צו רעכטס און צינדן די צווייטע וועג וויאזוי מען קומט אריין אין הויז" ,ביתך
אבער אין די שפעטערע דורות ,ווען ליכטל ,און זיך נאך מער קערן צו רעכטס און דרך ביאתך" .און אזוי ווי די גמרא אין מסכת
מען האט שוין נישט געצינדן אינדרויסן, אנצינדן די דריטע ליכטל. יומא (דף יא ע"ב) זאגט ,אז ווען א מענטש גייט
נאר מען האט געצינדן אינדערהיים ,וואס ד) תמיד מברך על הנוסף :אבער דער בית אריין אין א הויז גייט ער קודם מיט דעם
דעמאלטס קען מען שוין נישט מקיים זיין יוסף (סימן תרע"ו סעיף ה') ברענגט פונעם מהרי"ק רעכטן פוס ,קומט אויס אז די "דרך ביאתך"
די אלע פיר ענינים אינאיינעם ,וויבאלד מען (שורש קפ"ג) ,אז אזוי ווי לויטן אויבנדערמאנטן פון א מענטש איז די רעכטע זייט פונעם
וט תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
די אנדערע טיר ,און אזוי האט די רבי טאקע הב"י והאריז"ל און שטארק מקפיד געווען צינדט פון אינעווייניג ,ממילא אויב לייגט
געהאט אלע פיר ענינים. צו האבן די אלע דריי ענינים :להיות מסובב מען די מנורה אויף די לינקע זייט (די אנדערע
אזוי אויך שפעטער (משנת תשנ"א) ,ווען די במצוות ,כל פינה שאתה פונה ,ותמיד מברך זייט פון די מזוזה) כדי מקיים צו זיין כדי שיהיה
על הנוסף .אבער דער הייליגער רבי ,וואס מסובב במצוות און ער זאל זיצן צווישן די
רבי האט אנגעהויבן צינדן אויף דרום זייט
ווי באקאנט האט ער אלס פרובירט יוצא צו מזוזה און די מנורה ,קומט אויס אז אויב וויל
פון בית המדרש ,האט ער געלייגט די מנורה
זיין אלע דיעות כדי אלעס זאל זיין מהדרין מען מקיים זיין כל פינה שאתה פונה לא יהא
אויף דער לינקע זייט פון די טיר אקעגן די
מן המהדרין ,האט אויך מקפיד געווען אויף אלא לימין און אויך צינדן די ערשטע ליכטל
מזוזה ,און דער רבי איז געשטאנען אינעם
דער שיטה פונעם תרוה"ד ודעימיה ,אז די פון די ערשטע נאכט אויף די רעכטע זייט
חלל הפתח מיטן פנים צו מזרח ,אזוי ווי
ערשטע לעכטל פון די ערשטע נאכט חנוכה פון די מנורה (לויטן מהלך פונעם מהרי"ק כדי מקיים
רבינו שליט"א טוט היינט .אבער היות יענע
זאל זיין בטפח הסמוכה לפתח. צו זיין תמיד מברך על הנוסף) ,וועט די ערשטע
טיר איז א טיר וואס פירט גלייך צו דער
אבער לכאורה ,אזוי ווי פריער ליכטל נישט זיין בטפח הסמוכה לפתח .און
גאס ,און די הלכה איז (שו"ע יור"ד סי' רפ"ט סעי'
אזוי ווייטער ,אויף אלע אופנים וויאזוי מען
ב') אז יעדע טיר וואס גייט גלייך ארויס אין אויסגעשמועסט ,איז דאך נישט מעגליך צו
וועט אויסשטעלן די מנורה ווען עס ליגט
גאס -אפילו עס איז נאר אן ארויסגאנג טיר האבן אלע פיר ענינים היינטיגע צייטן ווען
אינעם שטוב ,וועט פעלן איינע פון די פיר.
-ווערט באטראכט די "דרך ביאתך" אזוי מען צינדט אינעווייניג אין שטוב .אבער
צוליב דעם איז געווארן א מחלוקת אחרונים
ווי מען קומט אריין פון דער גאס אין שטוב, דער רבי האט זיך אן עצה געגעבן :אין די
וויאזוי זיך צו פירן און אויף וועלכן ענין מען
לויט דעם וואלט די מזוזה געדארפט ליגן פריערדיגע יארן ,ווען ער פלעגט צינדן אויף
זאל נאכגעבן.
אויף דער רעכטע זייט פון וויאזוי מען קומט מערב זייט אונטערן ווייבער-שול ביי דער
אריין ,און די מנורה וואלט געדארפט ליגן טיר וואס מען קומט אריין צום בית המדרש, דער בית יוסף (שם) און דער רמ"א (בדרכי
אויף דער אנדערער זייט .דאס וואלט געווען זענען דארט געווען צוויי טירן איינס נעבן משה) האלטן אז אפילו עס גייט אויסקומען
ממש אזוי ווי דער ציור פונעם בית יוסף ,אז דאס אנדערע .די מזוזות פון די טירן זענען אז די ערשטע ליכטל וועט נישט זיין בטפח
ווען מען צינדט אינדערהיים קען מען נישט געלעגן אזוי ,אז ווען מען קומט אריין אין הסמוכה לפתח ,מיט דעם אלעם האט ער
האבן אלע פיר ,וועגן דעם האט מען געבויעט בית המדרש איז עס געווען אויף די רעכטע געהאלטן פאר א גרעסערע מעלה דאס
אינדרויסן פון די טיר א "טענט" וואס ווערט זייט (אזוי ווי אויבן מסביר געווען אז די מזוזות דארפן זיין וואס מען קען מקיים זיין די אנדערע דריי:
באטראכט ווי א געהעריגע שטוב; קומט "דרך ביאתך") .דער רבי האט געצינדן ביי די להיות מסובב במצוות ,כל פינה שאתה
אויס אז די בית מדרש טיר איז א טיר טיר וואס איז מער צו דרום ,אויף די לינקע פונה ,און תמיד מברך על הנוסף.
אריינצוגיין אינעם טענט .נאך א טעם איז דא, זייט פון די טיר קעגן איבער די מזוזה ,און משא"כ דער מהרש"ל (בתשובותיו סימן פ"ה,
וויבאלד מען גייט נאך "היכר ציר" (דאס מיינט די מנורה איז געלעגן אינעם בית המדרש. הו"ד במג"א ס"ק ד') ,און אזוי אויך דער גר"א
לויט ווי די צירים דרייען זיך ,אויף אריין אדער אויף ארויס), אבער דער רבי איז נישט געזעסן צווישן די האבן געהאלטן אז דער עיקר איז אז די
במילא איז די הלכה ביי אזא טיר אז מען מנורה און די מזוזה פון יענעם טיר אינעם ערשטע ליכטל זאל זיין בטפח הסמוכה
לייגט די מזוזה אויף די רעכטע זייט פונעם חלל הפתח ,נאר ער האט זיך געזעצט אויף לפתח .ממילא האבן זיי געהאלטן אז מען
וועג וויאזוי מען גייט ארויס .אזוי האט דער דער אנדערער זייט פון דער מנורה מיטן זאל טאקע לייגן די מנורה (אזוי ווי דער בית
רבי געקענט לייגן די מנורה אויף די לינקע פנים צו דרום ,און אויך געלייגט די מנורה יוסף) אויף די לינקע זייט פונעם טיר אקעגן
זייט ,און מקיים זיין אלע פיר ענינים. אויף אזא וועג אז דאס ערשטע לעכטל פון די מזוזה כדי להיות מסובב במצוות ,אבער
די רעכטע זייט זאל זיין ביים שוועל פונעם די ערשטע ליכטל זאל מען לייגן אויף די
די געדאנק איז ,אז איינמאל מען צינדט טיר .אזוי איז אויסגעקומען אז ער איז לינקע זייט פון דער מנורה (סמוך לפתח) ,און
אין א שטוב וואס ווערט באטראכט עפ"י געזעסן צווישן די מנורה און די מזוזה פון יעדע נאכט זאל מען צינדן די ערשטע ליכט
הלכה ווי די דרויסנדיגע זייט פון די שטוב -
אויפן זעלבן פלאץ ווי די ערשטע נאכט ,און
למשל אין אונזער פאל ווערט די בית מדרש
דערנאך גיין צו רעכטס וועגן כל פינה שאתה
באטראכט ווי די "אינדרויסן" פונעם טענט
פונה .און אפילו עס פעלט דער ענין פון
וואס מען האט געבויעט -קומט אויס אז תמיד מברך על הנוסף ,זאל מען אזוי טון ,כדי
מען האט צוריק דעם זעלבן ציור ווי בימי צו האבן דעם ענין פון טפח הסמוכה לפתח.
חז"ל וואס מען האט געצינדן אין גאס.
וויבאלד די מזוזה ליגט שוין אויף די רעכטע דער מנהג העולם למעשה איז אזוי ווי
זייט אויפן וועג ארויס פון די גרויסע שטוב דער ב"י און דער רמ"א ,ווייל אזוי האט זיך
וואו מען וויל צינדן .און וויבאלד היינטיגע געפירט דער הייליגער אר"י הק' (כמ"ש בשער
צייטן האבן מענטשן אסאך א גרעסערע הכוונות דף ק"ח ע"ג ,וכדאיתא בספר סדר היום (חנוכה) -
אויסוואל פון שטובער ,איז גרינגער צו יום א' נח
וואס ער איז געווען אין צפת בזמן האר"י
טרעפן א שטוב וואס איז אוועקגעשטעלט 9:30 8:00
הק' -אז דער מנהג אין צפת יענע צייט איז
אויף אזא אופן ,אז אינדרויסן פון דער שטוב ' '
געווען צו צינדן מבפנים) .אזוי זאגן אויך
מסכת סנהדרין מסכת מנחות מדף אסאך אחרונים (פר"ח ,א"ר ,שו"ת חת"ס סי' קפ"ז,
זאל זיין אזוי ווי די גאס בימי חז"ל ,קען מדף נא .עד דףס. מח :עד דף סב.
קישו"ע סי' קל"ט סעי' י"א ,ערוה"ש סעי' י"א שכן אנו עושין,
מען טאקע אויף דעם אופן מקיים זיין אלע
פיר ענינים ,און יוצא זיין מצות הדלקת נר כה"ח ,סידור הרב ,ועוד).
חנוכה למהדרין מן המהדרין. רבינו הק' האט זיך אויך געפירט כשיטת
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש זט
זכרונות ועובדות מאנשי שלומינו בצל קדשו של רביה"ק זי"ע
סאטמארער רבי האט אים געזאגט "שיק זיי
צו מיר" ...מיין טאטע האט געזוכט אכסניות
הרה"ח ר' אלתר אליעזר
וואו מיינע ברודער זאלן קענען איינשטיין, לאווען שליט"א (א)
און מען האט זיי געשיקט לערנען אין די מחשובי תושבי קריתינו הקדושה
סאטמארע מוסדות אין וויליאמסבורג.
צוויי יאר האבן מיינע עלטערע ברודער טעלעוויזיע אינדערהיים ,מיין טאטע פון אריזאנע קיין
זיך געוואלגערט .זיי זענען געגאנגען פון
איין משפחה צו די אנדערע ,זיי האבן זיך
ע"ה ,און הרה"ח ר' ישראל מאיר שווארץ
ע"ה .אויסער דעם זענען נישט געווען קיין
קרית טאהש
נישט אזוי גוט מסדר געווען ,און עס איז אנדערע. מיין טאטע ז"ל האט אין די ערשטע
געווען זייער שווער .איז געווען א איד ,הר"ר יארן נאך די ביטערע מלחמה געוואוינט
ווען די קינדער זענען עלטער געווארן,
זלמן בערגער ע"ה ,ער האט געוואוסט אז אין לאס אנדזשעלעס ,און דערנאך אין
האט מיין טאטע געזוכט א מער היימישע
מיין טאטע מוטשעט זיך מיט די קינדער, אריזאנע .דער טרוקענער קלימאט איז
מוסד וואו צו שיקן די קינדער .צוערשט
האט ער אים דערציילט אז ס'האט זיך אים געווען זייער וויכטיג ,נאכדעם וואס
איז ער געפארן צו די טעלזער ישיבה אין
געעפנט א נייע ישיבה אין קאנאדע ,נעבן ער האט געליטן פון "ראמאטיק פיבער" פון
קליוולאנד אהייא ,וואו ער האט אנגערופן
מאנטריאל ,די "טאהש'ער ישיבה" ,וואס זיינע שווערע איבערלעבענישן ביים קריג,
בעטן אן אפוינטמענט זיך צו טרעפן
האט אויך א דארמיטארי ,און דארט וועט ממילא האט ער זיך דארט באזעצט ,וואו די
מיטן מנהל הישיבה זען צי ער קען דארט
ער קענען שיקן זיינע קינדער און זיי וועלן לופט איז זייער גוט פאר דעם.
אריינשיקן זיינע קינדער .ווען ער איז
זיין גלייך ווי יעדן איינעם ,וויבאלד זיי וועלן
אריינגעקומען אינעם בנין הישיבה ,האט מיין טאטע איז פונדערהיים געווען
קענען זיין אין דארמיטארי צוזאמען מיט די
ער געזען וואו עס שטייט אינדרויסן אין א געווייקטער חסידיש'ער איד ,ער האט
אנדערע קינדער ,און עס וועט זיי אויך זיין
די האלוועי א בחור וואס האט געהאלטן איידער די קריג געהאט שייכות מיט די
מער באקוועם און צוגעשטעלט.
א "קאמיקס" ,א בלעטל מיט גוי'אישע ראדאמסקער רבי'ס און די ישיבות און
מיין טאטע האט נישט געקענט קומען דזשאוקס .ווען ער האט דאס געזען ,איז ער שטיבלעך ,אזוי אז ער האט באמת געוואלט
אליין צו פארן ,האט מען עס מסדר געווען שוין ניטאמאל אריינגעגאנגען צום מנהל... געבן פאר זיינע קינדער א רעכט חסידי'שן
אויפ'ן טעלעפאן .דאס ערשטע מאל ווען חינוך.
תיכף האט ער אפגעמאכט אז זיינע קינדער
מיר זענען געקומען ,איז געווען צו מיין
האבן נישט קיין פלאץ אין אזא מקום ,און למעשה האט זיך אין אריזאנע נישט
עלטסטן ברודער'ס בר מצוה ,ווען מיר
ער איז ארויסגעגאנגען... געמאכט קיין חסידיש'ער ישוב .עס איז
האבן צום ערשטן מאל געזען די שטעטל,
די ישיבה ,דא אין טאהש .איך געדענק אז פון דארט איז ער גלייך צוגעגאנגען געווען דארט מוסדות התורה ,אבער
מיר זענען געפארן א גאר לאנגע נסיעה מיט צום באס סטאנציע ,און גענומען א באס ווייט ווייט פון וואס ער האט געזען און
די באן ,עס האט גענומען א וואך צייט צו קיין וויליאמסבורג ,ניו יארק .ער איז אריין מיטגעלעבט 'אינדערהיים' .לדוגמא ,אין
פארן פון אריזאנע ביז טאהש ,און מיר האבן צו הרה"ק מסאטמאר זי"ע פרעגן וואס לאס אנדזשעלעס איז געווען בלויז צוויי
מיטגענומען א "טעיפ-רעקארדער" ,וואס ער זאל דא טון מיט זיינע קינדער .דער משפחות וואס האבן נישט געהאט קיין
ביטע לאזט א מעסידש אויף
קול איחוד טאהש אויב האט איר א מעשה
צו פארציילן פון רבינו הקדוש זיעועכ"י
718-451-8674 אדער איר ווייסט פון א מענטש וואס האט צו פארציילן
און דרוקט 842
זי תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
ווייס ע"ה ,און פון דעם איז עס באשטאנען. סאטמארער רבי מיר אויך געפרעגט איז בימים ההם געווען גאנץ א גרויסער
זיין סטאר איז געווען א קליין שטיבל ,ס'איז "וואס זאגסטו?" האב איך געענטפערט מאשין ,צו קענען אפכאפן אויף א טעיפ ווי
נישט געווען קיין פלאץ ארומצושפאצירן, "וואו דער רבי זאגט" ...למעשה האט ער ער זאגט זיין פשעטל...
ס'איז געווען א גרויסע פרידזשידער וואס אזוי כמו איינגעדרימלט כדרכו בקודש א
מיר זענען דעמאלטס אנגעקומען אין
די ישיבה האט אים געגעבן ,און נאכדעם שטיק צייט .דערנאך האט ער אויפגעהויבן
שטעטל ,גלייך נאך די חתונה פון הגה"צ
האט ער געהאט א קליינע סטארעדזש ,פון די אויגן און געזאגט "יא מען קען גיין קיין
אב"ד האדאס שליט"א ,און אזוי האבן מיר
דעם איז באשטאנען די סטאר .מען האט טאהש" .דעמאלטס האבן מיר געמופט קיין
צום ערשטן מאל איבערגעטרעטן קרית
געמאכט א רשימה וואס מען דארף ,און טאהש.
טאהש.
מ'האט עס געשיקט צו ר' ליפא און ער האט איינמאל מיר זענען אנגעקומען קיין
עס אפגעשיקט... דעמאלטס ווען מיין טאטע איז צום
טאהש ,האט מיין טאטע באקומען זייער
ערשטן מאל אנגעקומען קיין טאהש און
כמובן איז נאר געווען ממש די מינימום. א נאנטן קשר מיטן רבי'ן ,וואס דאס האט
ער האט געזען דעם רבי'ן דאווענען ,האט
מעל ,אייער ,אויל ,צוקער ,זאלץ ,אא"וו .דאס אנגעהאלטן זיין גאנץ לעבן ,אדוק ומקושר
דאס אים אפגעקויפט דאס הארץ .ער איז
איז געווען וויאזוי טאהש האט אויסגעזען און צוגעבונדן אויף אן אויסטערלישן
געווען צוגעוואוינט אין פוילן צו ראדאמסק,
דאן ,אין אירע ערשטע יארן. בין איך טאקע פארנעם .אזוי
די כניאקישע חסידי'שע אידן וואס האבן
בעבור תהיה יראתו געברענט ביי א מצוה ,און דא ביים רבי'ן
האט ער זיך געפילט ווי 'אינדערהיים' ,ער
על פניכם האט געפילט "אה ,דאס איז עס"...
מען דארף ארויסברענגען א
נקודה וואס די יונגערע דור
עס האט ער האט זייער געוואלט
האט שוין נישט אזוי ווייט אויסגעזען ווי קומען וואוינען קיין טאהש,
און דער רבי האט אים
מיטגעהאלטן ,אין די
עלטערע יארן ווען דער דער רבי וויל דווקא טאקע איינגעלאדנט צו
קומען דא וואוינען .איז
רבי איז שוין ליידער
נישט געווען אזוי ביי די
טון אלעס פארקערט ער געגאנגען פרעגן
הרה"ק מסאטמאר זי"ע
כוחות ,איז די גאנצע
הנהגה געווען מער
ווי דער דרך הטבע ,ער וואס ער זאל טון .דער
בניחותא ,ווען אלעס וויל דאווענען דווקא סאטמארער רבי האט
אים געענטפערט "וואס
איז געווען אנגענומען,
מען האט אלץ געזען אין א אומבאקוועמער ווייסט דען א מענטש
וואו ער דארף זיין?"
דעם רבי'ן בצהלת פניו
הקדושות מיט א שמייכל
מצב ,כדי צו צוברעכן דער סאטמארער רבי
און שמחה. די באקוועמע האט זייער נישט געוואלט
ענטפערן אויף אזעלכע סארט
אבער אין די יונגערע יארן
איז עס ווייט נישט אזוי געווען ,דער
טבע שאלות ,ער האט געהאלטן אז
וואו א מענטש זאל וואוינען איז דא
רבי ז"ל איז געווען זייער אן ערנסטער א העכערע השגחה ,און ער האט נישט
געשטעל ,מען האט געקענט ממליץ זיין געענטפערט אויף די שאלות צי מען זאל זיך
דאס וואס די גמרא זאגט אין מסכת ברכות אוועקציען.
אויף רבי יוחנן און רבי זירא ,אז זיי האבן
אויפגעוואקסן דא ממש פון אנהייב ,פון מיין טאטע ,אלס א פוילישער חסיד,
קיינמאל נישט געלאכט .אזא בחינה האט
כמעט די ערשטע יארן ווען די ישיבה איז האט אפגעלערנט פון דעם סארט ענטפער
מען געזען ביים רבי'ן ,ווען ער איז אלעמאל
נתייסד געווארן ,און מיטגעהאלטן וויאזוי אז דער רבי וויל אז ער זאל בלייבן וואוינען
געווען ערנסט ,און ווייט נישט אנגענומען
אלעס האט זיך אוועקגעשטעלט. אין אריזאנע.
אזוי גרינג יעדע זאך ,ער האט פיל מער נוטה
געווען אויף נישט ווי אויף יא. אבער מיין מאמע איז דערנאך עקסטער
"קרית טאהש" אין אריין צום סאטמארער רבין ,אין באגלייטונג
דאס ערנסטקייט איז אלעמאל געווען
נסוך על פניו ,ער האט גערעדט מיט א די ערשטע תקופה פון די רביצין ,זי האט אויך מיטגענומען
ברען און נאכאמאל איבערגעזאגט די מיך און מיין שוועסטער ,ווי צו ווייזן אז עס
רעדנדיג אביסל פון יענע תקופה ,די
הויכע מדריגות פון די גרויסע צדיקים, איז דא קינדער וואס דארפן באקומען א
סאמע ערשטע יארן דאהי ,געדענק איך אז
און אויסגעדרוקט דעם "מתי יגיעו מעשי עס איז געווען אן ארימקייט אין שטעטל, געהעריגע חינוך.
למעשי אבותי" .דאס האט ער האט מען האט כמעט גארנישט געהאט .ס'איז מען האט דעמאלטס אויסגעשמועסט
פארלאנגט פון די בחורים ביי די תורות געווען די "גראסערי" פון הרה"ח ר' ליפא אלע צדדים ,דערנאך האט דער
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש חי
די ביידע טעג פון שבועות ווען מ'ליינט האט זיך דארט אריינגעשטופט ,מען האט וואס ער האט געזאגט ,און די גאנצע לופט
קריאת התורה ,וועלן מיר בין גברא לגברא געגעסן די הייסע טשולענט וואס איז האט דאס געזאגט.
באטראכטן דעם רבי'ן צי ער הייבט אויף די געווען גאר הייס ,און מיר אלע זענען געווען איך געדענק אז ביי די חתונה פון הרה"ח
אויגן אדער נישט ...למעשה האט דער רבי דורכגעווייקט פון שווייס ,אפילו אויף די ר' יודא משה געלב הי"ו פון מאנטריאל
נישט אויפגעהויבן די אויגן דורכאויס די פענסטער האט זיך געגאסן די שווייס אזוי זענען מיר אריינגעפארן צו די קבלת
גאנצע צייט! אדער האט ער אריינגעקוקט ווי אין די מקוה שטוב ,אבער אזוי זענען מיר פנים .ס'איז געלעגן אויפ'ן טיש פשוט'ע
אין חומש זיך פארצוזען די קריאה פאר די געזעסן ביי די שבת סעודה. "ספאנדזש קעיק" .איך געדענק וויאזוי איך
קומענדיגע עלי' ,אדער סתם געהאלטן די
אויגן אויף אראפ. נישט אויפגעהויבן בין געווען הונגעריג ,אבער איך האב מיך
נישט געוואגט צוצורירן די קעיק ...ווייל
אזוי אויך אין די סוכה .מיין ברודער די אויגן דער רבי האט אוועקגעשטעלט א מצב פון
האט די ערשטע יאר ווען מיר זענען מיין ברודער פלעגט יעדעס יאר שבועות "וויאזוי קומט א בחור צו עסן קוכן?" דאס
דא געווען האט ער אהערגעשטעלט א מאכן אזא שיינע קרוין אויף די חופה וואס איז געווען וויאזוי דער רבי האט מחנך
שיינע נוי סוכה ,אבער דער רבי האט עס מען האט אויפגעשטעלט העכערן רבי'נס געווען דעם נייעם דור ,דאס האט מען
ניטאמאל באמערקט .איינער האט געזען פלאץ אין ביהמ"ד אויף יו"ט. געאטעמט אין ישיבה און פון זיך דרייען
אז עס באדערט פאר מיין ברודער אז ער ביים רבי'ן.
האט געארבעט אזוי שווער און דער רבי ווען איך בין אביסל עלטער געווארן,
האמיר אמאל געשמועסט מיט די חברים, איך געדענק ווען דער סאטמארער רבי
באמערקט עס נישט ,איז ער אריין צום רבי'ן איז ליידער אוועקגעפאלן מיטן סטראוק,
פארציילן. בחורימ'לעך ,און מיר האבן געמאכט דעם
חשבון אז דער רבי קען עס ניטאמאל זען... חודש שבט תשכ"ח לפ"ק ,דאס איז געווען
ווען דער רבי האט עס געהערט ,האט ער וויבאלד ווען דער רבי איז אריינגעקומען אין ווען איך בין נאך געווען בלויז עלף יאר
געלאזט רופן מיין ברודער ,און אינאיינעם ביהמ"ד צום דאווענען איז ער געווענדליך אלט! האב איך געשפירט אז איך בין שולדיג
מיט אים איז ער אריין אין די סוכה אריינגעקומען אזוי איינגעבויגן ,און ביי די דערין ...אזוי איז דאס געווען אפילו ביי א
באטראכטן די נוי סוכה .דער רבי האט אזוי טישן האט דער רבי נישט אויסגעדרייט זיין קליינער עלף יעריג יונגל ,עס איז געווארן
באטראכט די נייע נוי סוכה און אים אזוי פנים צו קיין איין זייט ,נאר די איינציגסטע אריינגעקריצט אין הארץ ,דאס פאדערן און
ווארעם קאמפלימענטירט ווי שיין עס איז, צייט ווען דער רבי קען עס יא זען איז מאנען אז מען דארף שטרעבן צו זיין אויף
און אים באדאנקט פאר זיין ארבעט וואס ער ביים ליינען ,וואס דער רבי איז געווען דער הויכע מדריגות ,דאס האט ארומגענומען
האט אריינגעלייגט דערין .אבער דאס איז בעל קורא ,אזוי בין גברא לגברא ,ווען יעדן איינעם דא.
נאר געווען ווען מען האט אים דערציילט, דער רבי קוקט נישט אריין אין די ספר
סתם אזוי האט ער נישט באמערקט די אלע תורה ,דעמאלטס קען ער זען אז מען האט צוברעכן דעם טבע
זאכן... ארויפגעלייגט א שיינעם קרוין העכער זיין יעדער וואס האט דעמאלטס
פלאץ. מיטגעהאלטן געדענקט אז ווען מ'האט
המשך יבא בעז"ה געדאווענט אין זיין צימער ,איז ווינטער
מיר האבן אפגעמאכט צווישן זיך ,אז
געווען ביטער קאלט ,מ'האט געעפנט די
פענסטער אפילו ווען די פרעסטן אין טאהש
זענען געווען ווי עס פלעגט זיין אין יענע
יארן ,אראפ צענדליגע נומערן אונטער נול,
און זומער איז געווען הייס ,מען האט נישט
אנגעצינדן די עירקאנדישאן ,און ניטאמאל
געעפנט די פענסטער ...עס האט אויסגעזען
ווי דער רבי וויל דווקא טון אלעס פארקערט
ווי דער דרך הטבע ,ער וויל דאווענען דווקא
דאס אין א אומבאקוועמער מצב ,כדי צו צוברעכן
אידישקייט די באקוועמע טבע.
סטאטוס
רטוישן מיט
איך געדענק שבת ווען דער רבי מיט
די געסט האבן געגעסן די סעודה שבת
ווערד צו פא אינדערפרי אינעם קוויטל שטוב בביתו
איז נישט
וואטסעפפ נאוה קודש ,איז פון עיר-קאנדישאן
סטאטוס האט מען ניטאמאל געטראכט ,עס איז
בכלל נישט געקומען אין חשבון .אבער
למעשה זענען אפילו די פענסטער געווען
פארמאכט ...עס איז געווען הייס ,מען
ווייל ס'איז ש-ע-ד-ל-י-ך!
טי תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
מאמר כ״ד
המשך סימן ה'
טהרת הטבילה
במקוה
להערות והוספות נא להתקשר מנהגי והליכות כ"ק מרן רבינו הקדוש זי"ע
עם מכון "עבודת הלוים"
718.451.8674 Ext. 847
ש"ץ ובעל קורא
ד .תיקן שאין לעבור לפני התיבה כש"ץ ,או לשמש בעל קורא ,אם לא טבל במקוה ,אפילו אם היה אונס ו) (וכמו שהיה נהוג
מלפנים אצל חסידים).
מיד בבוקר לפני ברכת התורה
ה .הדריך שראוי ורצוי לטבול מיד בבוקר ז) בטרם יאמר שום דברים שבקדושה [ז].
הטבילה צריכה כוונה
ו .בשיחותיו על חשיבות המקוה עורר שאחד ממטרות הטבילה במקוה הוא הכנה לתפלה (ג) .ולכן הטבילה צריכה
להיות מתוך כוונה לתשובה וחרטה על עונותיו ח) ,אבל כשהטבילה היא רק כמצות אנשים מלומדה ,או להנאת גופו,
ואחר כך חוזר להתנהג כמקודם ,אזי לא יביאנו הטבילה לידי טהרה זו.
מעיינות הלוי
מהמטה ,ואין מוציאין מפיהם שום דבר קדוש קודם התפלה. ו) כתב בספר טהרת הקודש (מאמר מקוה ישראל פ"ד) וז"ל ,ועוד אמרו (הצדיקים)
וכן במכתב הגה"צ מבאלחוב כתב שם (עמ' סד ,א) וז"ל ,ויש לכל איש ואיש לבקש שהמקואות הכשירות מסייעים להשוחטים שיעמדו חליפיהם כראוי ,לכן
מהשי"ת מנעוריו שיזכהו ושיעזרהו השם הטוב שיוכל לקיים טבילת הגוף בכל החמירו מאוד צדיקים חסידים ואנשי מעשה והשוחטים היראים ,שלא לבדוק
יום אפי' בלכתך בדרך ,ויתנהג עצמו בדרך הישר והטוב היינו בימי הקיץ ,ילך החלף בשחיטה עד לאחר טבילת המקוה וכו' ,ותדע אחי ,כי ענין טהרת המקוה
לישן זייגער אכט ,ויישן עד זייגר צוועלף ,ויקום בחצות לילה ממש ,ובקומו מלבד שהוא ענין נעלה רם ונשא שיש בכח קדושתה להמשיך קדושה גדולה
ממטתו תיכף אחר נטילת ידים בשכיבה סמוך למיטתו בלי הפסק כלל ,יכין ונוראה על האדם ,באם הולך ומתנהג בדעת וכו' ,וכן היה אסור ליכנס למקצת
ויפנה עצמו ,וילך לטבול עצמו עכ"פ טבילה אחת במקוה מ' סאה ויזכה לטהרת צדיקים בלי טבילת המקוה ,וכך התנהגו הרבנים יראי השם והמלמדים מקודם
הנפש ,ויאמר תהלים ,וילמוד זוהר הק' ,גמ' רש"י תוספות ,רי"ף רמב"ם ,טור לימוד שיעורם להתלמידים ,עכ"ל.
וב"י שו"ע ,ראשית חכמה ,ויתפלל תפלה בציבור בהשכמה בחדוה ובשמחה עוד כתב ,ומי שהוא איש צדיק זוכה על ידי טבילתו להמשיך ישועה על האדם
עצומה וכו' ,ע"כ. ולעזור למקשה לילד ולהמשיך כל מיני רפואות ,ומי שהוא צדיק האמת יכול
ח) כתב בספר יושר דברי אמת (סי' מב) וז"ל ,אמר הבעש"ט שזכה לכל המדריגות על ידי טבילת המקוה להמתיק הדינין מעל כל כללות ישראל ,כי גדול כחה
שלו הכל הוא בעבור שהתמיד בטהרת המקוה תמיד ,ובאמת זהו ענין גדול של מקוה ,וכידוע שזה היה עבודתן של צדיקים הגדולים אשרי חלקם ,עכ"ל.
מאוד ,כי המקוה מטהר את הגוף והנפש ,אבל צריך לעשות הכל בכוונה ,לא ז) כתב בספר אור הנר( ,אות ט) ,והמדקדקים הולכין למקוה תיכף אחר שיקומו
עבודת הלוי
הוא היה אומר שהזהירות ללכת למקוה בכל עת, עצות בנפשו ,השיבו שהטבילה בבוקר תיכף (ג) לתלמיד אחד שבא לפניו והשיח דאגתו שטרוד
מזכך ומקדש את האדם הטובל ,ומביא ברכה בקומו משנתו ,מועילה נגד מחשבות זרות. במחשבות זרות בעת התפילה ואינו יודע לשית
בארות הלוי
'ודעת' זה טהרות ,כי על ידי הטבילה האדם זוכה וכן מכל מיני מחשבות של גאוה כעס והקפדה [ז] ואחר שנטל ידיו כדין וכראוי ,ילך להטהר
להשגת הדעת ,וזוכה להשיג את התורה ולקנותה, שנכשל בהם ביום הקודם .ואחר טהרת המקוה במקוה בקדושה הראויה ,ובכוונה לטהר עצמו
וכמו שאמר הבעש"ט הק' ,שזכה לכל השגותיו יברך ברכת התורה בכוונה וכו' (דבר"ק ח"א עמ' רכח). בטהרה עילאה על ידי מי המקוה ,וראוי ונכון
מפני שהיה רגיל לטבול במקוה (שיח"ק ח"ג עמ' תג). לכתחלה ינהג לטבול במקוה מיד בקומו בבוקר, מאוד להתרגל שטבילת המקוה תהיה תיכף אחר
צריך האדם לטהר את עצמו טרם בואו לבית ואף ברכת התורה יאמר רק אחר הטבילה ,וכך ידע קומו בבוקר עוד קודם שעוסק בדברי קדושה
המדרש ,כדי לעסוק בתורה ותפלה בטהרה, בבירור שכל מעשיו הם בטהרה .ועל ידי שהאדם בתורה ותפלה ,כי המקוה מטהר את האדם
ומיד בקומו בבוקר ,צריך לטהר את עצמו במקוה נוהג כך ,זוכה להשגה דקדושה ,ולכן אמרו (שבת לא). מכל מיני זוהמות של מחשבות זרות ורעות ר"ל,
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש כ
והוסיף כי אופן צורת הטבילה רומז לזה ,כיון שצריך לרדת כמה מדרגות למטה עד לבור הטבילה ולכופף הראש תחת
המים ,לרמז ולעורר את הטובל במקוה [ח] שיקבל על עצמו להתבטל בפני כל אחד בענוה ושפלות רוח ,ולהיות עבד
נאמן לשרת לפני קונו (ד).
מעיינות הלוי
כי הנה ענין מקוה שמטהר ,פירש הרמב"ן ז"ל [הרמב"ם הל' מקואות פי"א ח"ו מצות אנשים מלומדה ואזי ח"ו אינו נחשב לכלום ,רק צריך להתישב עצמו
הי"ב] כי לכאורה איך מועיל לטמאה רוחניות טבילה במקוה ,בשלמא כתמי לכוין דעתו מקודם.
הבגד מכבסים במים להעביר הלכלוך ,אבל טמאה רוחניות במה אתדכי ,ותירץ עוד כתב (שם סוף אות נז) ,מה מקוה מטהר את הטמאים אף הקב"ה מטהר את
הרמב"ן ז"ל כיון שבא במימי החסד ששרשו בחכמה ודעת מיד אתדכי וכו', ישראל ,הכוונה על מה שכתבתי כאן ,כי ענין טהרת יום הכיפורים וטהרת
אפשר לומר כל הפסוק 'מקוה ישראל ה'' על הבעל תשובה ,והנה כשמטהר המקוה ענין אחד ,והכל בתשובה לפני השי"ת ,בהתבוננות גדולתו יתברך שמו,
עצמו ושב בתשובה שלמה אזי הולך ממדרגה למדרגה ,בתחלה מקו"ה היינו וזה נקרא מים לרוב העלם התבוננות הזה ,ואינו מתגלה כי אם ביום הכיפורים,
אותיות קומ"ה שנזקף קמתו ,כי כמו אדם הראשון כשחטא נכפפה קומתו (חגיגה ובשעת המקוה מתגלה קצת לדורשי ה' יתברך ,עכ"ל.
יב ,א) ,וכששב בתשובה נתוסף קומתו ונעשה קומה שלמה ,ואח"כ ישראל ,היינו ובספר דגל מחנה אפרים (פר' תזריע עה"פ וטהרה ממקור דמיה (ןויקרא יב ,ז)) כתב ,קבלתי
שנעשה בחינת אדם שעד עתה היה בחינת דם ,ע"כ. מחכמי ישראל שהיו אצל אא"ז [הבעש"ט] זלהה"ה ,שגדולי הדור הם יכולים
ובשו"ת ערוגת הבושם (סי' יט) כתב וז"ל ,אנן בני אדם מגושמים דבוקים בתאות לטהר נשמות ישראל המטונפות מכל לכלוך טמאת זוהמת עבירות ר"ל ,ובהם
עולם הזה ,ודאי כל כמה דעושין הכנה קודם התפלה בדברים הגורמים טהרת תלוי כל עיקרי התשובה .ועפ"ז אמרתי רמז בפסוק (ירמיה יז ,יג) 'מקוה ישראל
המחשבה טפי מעלי ,וכבר מבואר בספרי מוסר כמה גדולה מעלת המקוה לטהר ה'' שבכאן סדר ג' מיני טהרה ,א' מקוה מטהר מכל טומאה .ב' ישראל היינו מי
המחשבה וכו' ,על כן ענין גדול הוא לטבול במקוה טהרה קודם תפלה ,עכ"ל. שהוא במדרגה גדולה בבחינת ישראל הוא יש לו ג"כ בחינת מקוה לטהר כנ"ל.
עבודת הלוי
"מאוד מאוד הוי שפל רוח" ,ולא להרים ולהוריד איז וועגן ענוה ,אראפגיין די שטיגן איז איין ענוה, ושלום בית ומסוגל למצוא חן.
רק את היד]. און דערנאך אונטערן וואסער ווען מ'איז אונטן איז (ד) באחד השנים כשלמדו תלמידי הכולל 'הלכות
[בספר דברות בית דוד מובא וז"ל ,הרה"ק ר' דוד נאך איין ענוה ,און ממילא דארף מען זיך האלטן מקוואות' ,ועלה אז נידון במי שטבל במים והוציא
מלעלוב זי"ע אמר סוד המקוה ,מען גייט אראפ, אין איין איינבייגען ביי יעדע טבילה עקסטער ,ווי את ידו לחוץ ממי המקוה (ראה שו"ע יו"ד סי' רא סעיף
אין נאך אראפ ,אין ווייטער אראפ ,אין אז מען איז ס'שטייט "מאוד מאוד הוי שפל רוח" און נישט סב) ,אם נחשב כל פעם שמחזיר את היד למקוה
שוין הינטען בייגט מען זיך הערשט אראפ ,וזה סוד האלטן די הענט ארויף [-מובא שענין המקוה הוא לטבילה בפני עצמו ,ונכנסו אל הקודש פנימה ודנו
המקוה [-סוד המקוה הוא לרדת ועוד לרדת ,ושוב ענוה ,לרדת הוא ענוה ,ולהיות מתחת למים הוא גם בפני רבינו את הנידון הנ"ל ,ונענה ע"ז רבינו בזה
לרדת ,וכשכבר למטה שוב מתכופפים]]. ענוה ,ולכן צריך בכל טבילה להתכופף ,כמו שאמרו הלשון ,ס'ווערט געברענגט אז די ענין פון מקוה
בארות הלוי
כי על ידי קיום המצוה מעורר שורש נשמתו אך 'הבל יהמיון' ,שאם רודף והומה אחר הבל טהרה ,שעל ידי הטבילה מוריד מאתו כל דבר רע,
בשמים ,כמו שכתב בספה"ק ראשית חכמה (שער ודרכי היצר ,אזי 'יצבור' ,צלם אלהים שלו נצבר ועושה את עצמו כלי ראוי לקבל קדושה .וכמו
האהבה פי"א) לענין טבילת המקוה ,וז"ל ,ובהיות האדם ונאסף' ,ולא ידע מי' אספו ,ואינו מרגיש מי לקחו שאמר הרה"ק רבי מרדכי מטשערנאביל זי"ע וכו'
חוטא וכו' הנשמה מסתלקת מעל האדם וכו' ,ועל ממנו .ועל ידי הטבילה במקוה בכוונה הראויה (פתגמ"ק ח"ב עמ' עד).
ידי כניסת האדם במקוה וכו' הנשמה תחזור לאדם זוכה להחזירו על פניו. די ערשטע זאך ווען א יוד שטייט אויף צופרי,
וכו' ,ושמעתי מחכם אחד זקן ,כי מי שהוא טמא, אבל אם בעת שטובל במקוה נוגע בנבלתו ,היינו זאל ער זען מיט וואס ער קען ,מקדים זיין דעם
אין הנשמה שורה בו עד שיכנס למקוה ,ודין הוא ששרץ בידו כמו שפרש"י ,והיינו שאינו מכוין רצון הנשמה ,די ערשטע זאך זאל ער אינזין האבן
מהטעם שפירשתי ,וטעם הסתלק הנשמה ,מפני לעזוב את חטאותיו ,אלא טובל כמצות אנשים וואס ער קען טון פאר'ן אייבערשטן ,ער זאל גיין
שמרוב דקותה ,כל צד פגם שימצא בגוף לא תוכל מלומדה או להנאת גופו ,ואחר שטבל חוזר אין מקוה און אינזין האבן זיך מטהר זיין פון אלע
לשרות בו ,עד שיחזור למקוה ויכלל שם. להתנהג כמקדם ,אזי לא יביאנו הטבילה לידי זוהמות וטומאות ,נאכדעם זאל ער זאגן ברכת
ודבר זה צריך האדם לכוין בטבילתו ,שהוא נכנס טהרה זו וכו' ,פשוטו כמשמעו ,שאפילו טובל התורה מיט כוונה (אמר"ק ח"ב עמ' כא).
בסוד נשמתו במים העליונים ההם שהם בסוד בכל מימות שבעולם לא עלתה לו טבילה ,ולא די [ח] מזה אנו למדים דרך ה' ,לענין הטהרה
עולם הבא וכו' ,וכמו שפירשו בתיקונים (תקון יט) שלא נטהר מן הראשונות ,אלא המשיך על עצמו במקוה אשר אנו נוהגים בו מידי יום ביומו ,כמו
שהשכינה טובלת ונטהרה במי המקוה וכו' ,ועל ידי עוד זוהמא וטומאה. שהבעש"ט הנהיג להיטהר בכל יום במקוה וכו'.
הטבילה מפשיט מעליו רוח הטומאה ומתלבש בו והכתוב מוסיף ואומר 'אך מעין ובור מקוה מים' על זאת בא הפסוק להורות לנו בפרשה זו ,כי כדי
סוד הנשמה שנסתלקה ,ע"כ לשונו הקדוש .הרי (ויקרא יא ,לו) ,כי לא רק הטובל בבור מי גשמים ,אלא שהטבילה במקוה תביא טהרה לנפש האדם,
שעל ידי שאדם טובל עצמו למטה הוא מעורר אפילו טובל במעיין ,שזהו טהרה יותר גדול ,אם צריך לכוין בטבילותיו כוונה הראויה ,לעזוב את
נשמתו בעולם העליון שגם היא תטבול. 'נוגע בנבלתם' ,שאינו עוזב את חטאיו ,אין המקוה חטאיו ,ולטהר לבו מכל טומאה ושמץ ,שאז
וזאת מעלת הטבילה במקוה טהרה ,שכוחה גדול פועלת עליו לטהרו ,ותחת שישיב צלם אלקים על הטבילה ממשיכה עליו קדושה גדולה ,ונחשב לו
כל כך שמטהרת מכל הטומאות ,לא רק מטומאה פניו על ידי הטבילה ,יצא מהמקוה בפנים יותר כמו תענית ,ונעשה בריה חדשה ממש.
שחייב האדם לטבול עליה על פי דין ,אלא אפילו מזוהמות מאשר נכנס לשם ,לכן צריך האדם ועל ידי טבילה כזו פועל גם להחזיר על פניו
מעבירה כל דהו שעל ידה נמשכת טומאה על ללמוד מוסר גדול באיזה אופן תהיה סדר טבילתו צלם אלהים שנאבד על ידי החטא ,כמו שאמר
נשמתו ,הכל נטהר על ידי טבילה במקוה (שיח"ק במקוה שעל ידי זה יזכה להיטהר ולהיות בריה דוד המלך (תהלים לט ,ז) 'אך בצלם יתהלך איש',
ח"א עמ' שלב). חדשה (פתגמ"ק ח"ב עמ' נא). שמתחלה האדם זוכה להתהלך בצלם אלהים,
אכ תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
זכרונות מאנשי שלומינו שהלכו לעולמם
הארץ; פון אים קענסטו יא נעמען ",האט
דער רבי אויסגעפירט.
הרה"ח ר' הערש לייב וויינבערגער ז"ל (ד)
מהיושבים ראשונים במלכות
הבית והעליה ומפארי וישישי תושבי קריתינו הקדושה
ביי די געלעגנהייטן ווען ער פלעגט ט"ז חשון תשפ"ו
ארומגיין מיט הרה"ח ר' עזריאל לעווי ע"ה
לטובת צרכי עמך צו אידישע הייזער ,היות
ר' עזריאל איז שוין געווען בא בשנים און
פארצווייפלטן פרואוו האט זי אנגעהויבן ביתו פתוח לרווחה
פארקויפן איר זילבערווארג צו האבן כדי
עס איז אים אנגעקומען מורא'דיג שווער חיונה .ר' הערש לייב ,מיט זיין חוש צו העלפן די גרויסע סכומים צדקה וואס ר' הערש
ארויפצוגיין אויף טרעפ ,האט זיך ר' הערש בדרך כבוד ,האט זיך גלייך ארויפגעכאפט לייב האט פארטיילט כמעט אויף א טעגליכן
לייב מנדב געווען אליינס ארויפצוגיין די אויף דעם "געלונגענעם מסחר" ,און פארנעם ,איז בלויז א פרט צו די "דרך כבוד"
שטיגן און אים ברענגען די נדבות. אפגעקויפט אלע זילבערווארג פון איר פאר מיט וואס ער האט עס פארטיילט .מיט
א געפעפערטע פרייז, חכמה האט ער מאנעוורירט זיינע צדקה-
– א זאך וואס ער האט טאטן אויף אזא אופן אז דער מקבל זאל
בכלל נישט געדארפט – האבן א הנאה עס צו נעמען ,און ער האט
אלעס כדי איר צו העלפן פרובירט צו פארמינערן דעם קרעכץ וואס
אין איר נויט. באגלייט דאס דארפן צוקומען לידי מתנת
בשר ודם.
ר' הערש אומצאליגע מאל האט דער רבי געשיקט
לייב – א נויטבאדערפטיגע צו ר' הערש לייב אהיים
חובה נעימה עלינו לשגר מיטב ברכותינו ותודותינו
הנאמנים מעומקא דליבא ,אל האי גברא יקירא
לב טוב זיי זאלן זיך דארט אויפהאלטן אלס
געסט ,וויסנדיג אז מען קען אים געטרויען
יארן לאנג פלעגט צוצושטעלן כל צרכם בטוב לב .באזונדער
ר' הערש לייב שיקן האט ער געהאט א ווארעם הארץ פאר
תמיכות פאר די קינדער בנן של קדושים ,זיי שטיצנדיג ביי יעדע
פון רביה"ק זי"ע .ווען געלעגנהייט ,ובפרט ערב יום טוב ,ווען
איינע פון די קינדער ער פלעגט ארומגיין פארטיילן הערליכע
האט זיך אנטזאגט צו סכומים .די מצוה האט ער אנגעהאלטן
נעמען ,מיט'ן אויסרייד אפילו ווען ער האט שוין געוואוינט
אז ער האט נישט קיין אין אונזער קריה הקדושה; ער פלעגט
לעילו נשמת חשק הנאה צו האבן פון ספעציעל אריינפארן קיין מאנטריאל און
ע"ה ב"ר האה"ח
מענטשן ,און דער רבי אויסשטרעקן זיין האנט פאר די רבנים וכלי
האט זיך דערוואוסט קודש.
דערפון ,האט ער אים
מיטב ברכותינו בזו צרופה ,זכות צדקתך ופעולתך בזה
התנופה ,יעמוד לך לנצח נצחים ,ותהא נשמתה צרורה בצרור
החיים ,עדי נזכה לויקוצו וירננו שוכני עפר ,בביאת משיחנו,
געזאגט" :אפילו דו מקחי צדקה
ביסט גערעכט ביי אינשי
ומלכינו בראשינו ,בב"א
יצחק נחום האמבורגער ,שד"ר עס איז געווען א איד וואס איז ליידער
דעלמא ,אבער כולי
נפטר געווארן אין א גאר יונגן עלטער,
עלמא לא פליגי ביי ר'
איבערלאזנדיג א פארצווייפלטע אלמנה
הערש לייב ,ווייל ער טוט
אן קיין לעבנס-פארזארגער .אין א
דאס מיט א פולן גוטן
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש בכ
צו א מופת פונעם הייליגן מנחת אלעזר, אים באגלייט ביי טריט און שריט .למשל, עשר פעמים ככה
וואס ער האט אליין דערציילט :אלס בר ערב שבת איז ער בכלל נישט אריין צו די
מצוה בחור'ל האט ער עולה געווען לתורה ארבעט ,נאר ער האט מקדיש געווען דעם א שטארקע יד האט ר' הערש לייב
אין בית מדרש פונעם מנחת אלעזר ,ווען טאג אלס הכנה פאר שבת ,ספעציעל זיין געהאט ,ווי ערווענט ,אין זיין א טייל פון
דער מנחת אלעזר האט אויסגעפירט די עבודה ביים צוגרייטן די ליכט – אן ענין רבינ'ס צדקות ,און מער ווי איינמאל האט
ברכה מיט די ווערטער "וימל אברהם את וואס ער האט נישט נאכגעלאזט בשום אופן ער פארבארגט אסטראנאמישע סכומים
יצחק בנו כאשר צוה אותו אלקים ,ואברהם ביז זיין לעצטן טאג .זיינע סעודות שבת פאר'ן רבין .אין א פאל וואס דער רבי
בן מאת שנה" ,וכך הוה ,ער האט טאקע זוכה זענען געווען מיט א שטיק פייער ,און מיט איז געקומען צו אים לייען א גרעסערן
געווען צו דערלעבן איבער די הונדערט יאר. דעם מונקאטשער ברען און נוסח האט ער סכום ,בשעת ער האט נאך געהאט א חוב
זיך אריינגעקאכט ביומא דנשמתא; דערצו צוריקצוצאלן ,האט ער געפרעגט דעם רבין:
אין א בחינה פון "הקב"ה ממלא שנותיהם "צוליב וואס דארף דער רבי בארגן? איך
של צדיקים מיום ליום" ,איז א וואונדער פלעגט ער מסיים זיין דעם ספר "נועם
אלימלך" יעדע וואך. קען עס גערן געבן פאר'ן רבין אלס מתנה,
מיטצוטיילן אז פונקט י"א חשון ,אין זיין עס פעלט נישט אויס עס זאל צוגיין בתורת
געבורטסטאג ,האט אים פלוצלונג באפאלן ער איז געווען ווי א דוגמא אישית וואס
הלוואה" .דער רבי האט זיך צושמייכלט און
א שוואכקייט און זיינע חושים האבן עס מיינט אן אמת'ער חסיד ,אפגערעדט פון
געענטפערט" :זיי נישט באזארגט ,איך וועל
אויפגעהערט צו פונקציאנירן ,נאך זייענדיג די ימים נוראים און דעם חודש אלול ,ווען
דיר נאך אלעס אפצאלן"...
ביים פולסטן באוואוסטזיין .די שוואכקייט ער פלעגט מסיים זיין יעדן טאג גאנץ ספר
האט אנגעהאלטן במשך פון צוויי וואכן ,ביז תהילים. ביי א געלעגנהייט האט איינע פון זיינע
פרייטאג פרשת חיי שרה ,כ"ה חשון ,ווען אייניקלעך געפרעגט ר' הערש לייב" :נו,
נאך קריאת שמע האט ער צוריקגעגעבן זיין בן מאת שנה האט דער רבי שוין באצאלט?"
נשמה ליוצרו במעמד בניו וחתניו און איבער ר' הערש לייב איז געשאנקען געווארן נאך ווי ...האט ער אים געענטפערט,
צוויי מנינים אידן וואס האבן פארגעזאגט מיט א שטוינענדער אריכות ימים ביז מיינענדיג דעם הערליכן דור וואס ער האט
פסוקי יחוד ,ויצאה נשמתו בטהרה. די הונדערט און צוויי יאר ,בדעה צלולה אויפגעשטעלט ,וואס דאס אלעס האט ער
ער האט איבערגעלאזט א דור ישרים און אין א גוטן געזונט-צושטאנד ביז די אנגעוואנדן אינעם רבינ'ס זכות.
ומבורך ,בנים ובני בנים עוסקים בתורה לעצטע טעג פון זיין לעבן .ווי א זקן שדעתו
ובמצוות ,דור רביעי און דור חמישי ,יראים מתיישבת עליו ,איז ער אנגעגאנגען מיט ותיק וחסיד
ושלימים אנשי שם ההולכים בדרכיו. זיין טעגליכן סדר היום פונקט ווי א פרישער די התנהגות פון ר' הערש לייב איז
אינגערמאן ,און נישט פארציכט אפילו אויף געווען כחסידים הראשונים; א דוגמא פון
תהא נשמתו צרורה קלייניגקייטן. א פארצייטישן איד מיט אן אייגנארטיגער
בצרור החיים זיין גאר הויכע עלטער ווערט צוגעשריבן פירונג אין חסידישע ענינים וואס האבן
מזל
בעזהשי"ת
בס״ד
בס״ד
בלב מלא רגשי הוקרה ובחיבה יתירה ,נביע
ברכה בגילת ורנן וקול נעים ,ברכת מזל טוב
בשפה ברורה ובנעימה ,אל מע"כ האי גברא
רבא ויקירא ,החריף ובקי טובא בחדרי תורה,
גריס באורייתא תדירא ,מפיץ מעיינותיו כחשיכה
טוב
כאורה ,האי גאון מופלג ,שמו משבחים ומפארים
איש חי ורב פעלים נשגבות ,עושה גדולות למען
לכבוד דער רוקנביין פון הצלחת מפעלינו "להתאחד" להלהיב ולהתעלות
בחורי אנשי שלומינו בדרכי רבותינו הק' במסירות
נאמנה ונפלאה ,שמו משבחים ומפארים
הרה"ג רבי
אונזער חדר פאר מקדושים
אי זלא טבא וגדי
הרב נחמן כהנא אה מ
שליט“א -חדב“ן יואל
גאנדל ברגשי גיל וחדוה שהשמחה בארמונינו
שליט״א
נביע ברכת מזלא טבא וגדיא יאה ,מעומקא
דליבא באותות אהבה וחבה ,מיטב ברכותינו
לרגל הולדות בנו למזל טוב המאליפות ,אל כבוד האי גברא רבא ויקירא,
עומד בנס בהרבצת התורה ,כשלמה עוטה
אורה ,אשר נוטע בנו אהבת תורה ויראת
שמים ,ועל לבו נושא כל צרכי התלמידים,
מזהב ומפנינים יקרים,
עורך מאמר “נועם העבודה” בגליונינו
מיוחד לחברי חבורות עבודת עבודה
ה הר
ה"ג ה"
ר
'
הגדולה השמחה
לרגלהשורה
נחמן כהנא
במעונו
בהולדת בתו
למזל טוב שליט"א -חדב"נ ,ר"מ בישיבתינו הק'
ובהאי עידנא דקא גרים ,להעלות הודו על נס הרים,
להגיד שבחו תוקף פעולתו ,כל החסד שהגדיל לעשות לרגל הולדת בנו
בטובתו ,להשפיע ולהשקות העדרים ,בספרי רבינו
הקדוש זי"ע כפז המסולאים ,לבחורי אנ"ש כמים
קרים ,להגדיל תורה ולהאדירה בחבורה ,המתנוסס
ובקידה חמש מאות ,ובחדרת קודש ,תבואינה
בהיכל המלך בכסא דברכתא ,אל מול פני הקודש,
לשם ולתפארת ולתהלה ,באופן נפלא ונעלה ,ויומם מנהיג העדה ,וריש מתיבתא קדישא
בנים ובני בנים ולילה לא ישבות לחזק ולבצר ,לרומם ולהדר ,ולא
חוסך עמל ויגיעה ,באמת ובאמונה ובאהבה ,ואהבה כ''ק מרן רבינו
עוסקים בתורה ובמצוות מגלגלת השורה ,לבוא במזמור לתודה ,אשרי לו שליט''א
ואשרי חלקו ,מה טוב חלקו וחבלו. לרגל השמחה השורה במעונו הקודש
על ישראל שלום
um
מ מרום ברכה ,יוסיף ה' ככה ,במעשיו הצלחה ,רוח ששון והנחה ,ונרוממה שמו יחדי ו מ קירות לבנו ,קח נא את ברכותינו ,היוצאים
ז ה כביר המעש ורוח החיים ,ישפע ברננים ,לנוב בשיבה דשנים ,ומבניך נחת ותענו ג באהבה רבה מקרב נפשינו ,ברוב טבון וקשו ט
ל רות רב נחת ,הברכה אחת ,כגפן פורחת ,ואמת המים עוברת תחת ,ונהדר בפאר וכבו ד ז כות עוצם מעשיך ,ילוו את דרכיך ,כל ימי חייך,
חדר א ושר ועושר ,יהי רצון שיהי' שעת הכושר ,בשערי יושר ,בסייעתא דשמ יא
ט ללי שפע בעידן האי ,וברכות עד בלי די ,הני תלת בני מזוני וחיי ,בעזרתו יתברך קל ח י
לראות דורות ישרים ומבורכים לה’ ולתורת ו
ל א ימושו ממך ברכה המשולשת בתורה ,הבית
ב רכות יעטה מורה ,וליהודים אורה ,להוסיף אומץ בתורה ,כחשיכה כאורה בבריות גופ א
יהי’ מלא אורה ,עדי נזכה לתשועת ה’ בקרו ב
ה ורה ושמחה ליהודים ,ברכות ה' בכל המובנים ,להתענג על ה' כל הימים ,בגאולה קרוב א
וכפינו פרושות כלפי שמיא קדם מרן אבוהון די בשמיא
שירווה רוב נחת דקדושה מכל יוצ"ח ויזכה לגדלם
המברכים לעומתו ושמחים בשמחתו ולחנכם לתורה ולעבודה וליראת שמים ע"ד ישראל סבא,
ו מ ו ק י ר י ם פ ע ו ל ת ך ה נמ ר צ ו ת ועוד רבות בשנים דשנים ורעננים לדלות לנו מהבאר
מים חיים ,ע"ד עבוד"ת עבוד"ה עדי נזכה לקבל פני משיח
צדקינו ומלכינו כ"ק מרן רבינו שליט"א בראשינו בב"א
הנהלת מפעל להתאחד
בחורי אנ”ש
שעל ידי איחוד תלמידי וחסידי טאהש המברכים :תלמידי הישיבה צוות הנהלת הישיבה רמ"י ומגי"ש:
שמעון יחיאל ראטה-מנהל
בשם כל חברי האיחוד אלימלך לאווען ,יעקב קרויס ,אלי קרויס ,חיים קרויס,
ובחורי שלומינו החשובים יהושע ניימאן ,יצחק נייהויזער ,יונה פישער-מו"ץ,
זאב ראזענבוים-חדב"ן לייבל קופטשיק (ווייס),
לייבל קופטשיק (מאירוביץ) מרדכי הערשקאוויטש,
שניאור זלמן רובינשטיין ,יחזקאל הערשקאוויטש,
גם אנו מצטרף :משה יצחק הערשקאוויטש
קרית טאהש
גכ תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
בריוון און
מעסעדזשעס פון
אנשי שלומינו
צו אנשי שלומינו
דאס איז געווען ביי איינע פון די גרויסע נדבנים ,וועלכער האט
זיך ספעציעל אנגעשטרענגט און אונטערגענומען אן אסטראנאמישע
הימלישע ברכות
סומע לטובת דעם ביהמ"ד .ער האט דעמאלטס געזאגט פאר די
עסקנים אז עס איז באמת ארויס פון זיין יכולת ,ער האט נאכנישט
ביים דאווענען אין א
געהאט די קלארע וועג וויאזוי דאס צו דעקן. טאהש'ע ביהמ"ד
אבער וואונדער איבער וואונדער ,קורצליך דערויף האט ער לכבוד די חשוב'ע מערכת באור החיים.
געשלאסן א ריזיגע דיעל אין זיין ביזנעס ,אויף א אופן וואס אלע איך האב געזען איינע פון די וואכן אין 'אבותינו ספרו לנו' ווי
וואס האבן דאס מיטגעהאלטן האבן עס באצייכנט אלץ 'חוץ לדרך הרה"ג ר' שמשון פויגעל שליט"א דערציילט אזעלכע שיינע
הטבע' ,די פלא איז געווען אז דער דיעל האט אים געברענגט אויפ'ן זכרונות ,בתוך הדברים דערמאנט ער אז דער הייליגער רבי האט
פלאץ גענוי דעם סכום וואס ער האט זיך געהאט אונטערגענומען זיך אמאל אויסגעדרוקט" :ווער ס'דאווענט מיט אונז איז ממילא
פאר'ן רבי'נס בית המדרש! געבענטשט".
מען האט געזען עין בעין ווי דער הייליגער רבי בלייבט נישט האב איך געטראכט נאר צוצושטעלן אן אנדערע באקאנטע ווארט
שולדיג פאר די וואס געבן פאר זיינע הייליגע בתי מדרשים. פון די הייליגער רבי וואס האט געזאגט אז "ווער עס דאוונט אין
י.ב .מאנטריאל אונזערע בתי מדרשים איז כאילו ער דאווענט אין מיין מנין".
# אויב אזוי קומט אויס אז ווען מען דאווענט אין א טאהש'ע בית
המדרש סיי וואו איבער די וועלט ,ווערט מען געבענטשט ,ווייל עס
איז דאך אזוי ווי מען האט געדאווענט מיט דעם רבי'נס מנין .קען
דער הייליגער רבי איז מען זוכה זיין צו מורא'דיגע ברכות בזכות דאס דאווענען אין א
טאהש'ע בית המדרש.
משפיע זאל דער אויבערשטער העלפן אז אזוי ווי בחיים חיותו זענען
לכבוד די חשוב'ע ארויסגעבער פונעם גליון באור החיים דק"ק אזויפיל אידן געבענטשט געווארן בכוחו של אותו זקן ,זאלן מיר
טאהש. אלע אויך זוכה זיין צו א ברכה שלימה בכוחו וזכותו הגדול יגן עלינו.
()-
איך בין נישט קיין טאהש'ער חסיד ,און איך קום געווענדליך
נישט אן צו ליינען דעם גליון ,אבער פאריגע וואך איז מיר פונקט
אויסגעקומען צו זען דא ביי די בריוון ,וואו מענטשן דערציילן איבער #
די קשר וואס זיי האלטן אן מיט'ן צדיק הדורות הרה"ק מטאהש זי"ע,
וויל איך דערציילן אן אינטערסאנטע איבערלעבעניש וואס איך האב
געהאט מיט'ן הייליגן טאהש'ער רבי זי"ע ,וואו מען האט געזען קלאר
די קייט פון ישועות
אז דער צדיק מיהט זיך פון אויבן ,און איז משפיע פאר די וואס טוען
פאר זיינע קהילות און מוסדות.
ביים טאהש'ע ביהמ"ד
ווי געזאגט האב איך בכלליות נישט קיין סאך געוואוסט איבער
אין מאנטריאל
טאהש ,נאר אזויפיל אז איך פלעג דאווענען אין א ביהמ"ד פון א איינער האט געשריבן פאריגע וואך וועגן די ישועות וואס די
חשוב'ער איד ,א טאהש'ער תלמיד ,וואס זאגט כסדר איבער אסאך נדבנים פאר דעם רבי'נס בית המדרש אין מאנטריאל האבן געזען,
מימרות פונעם טאהש'ער רבי'ן זי"ע ,אזוי בין איך געוואהר געווארן וויל איך צולייגן א מעשה וואס כ'האב פערזענליך מיטגעהאלטן,
פון די טאהש'ע קהילה און שטעטל. זייענדיג אריינגעמישט אין די עסקנות פונעם וועד קרן הבנין.
איבערצוגעבן
וויבאלד עס נעמט צייט
צו מגיה זיין די בריוון אין לאזט א מעסעדזש אויף שיקט א שיקט א בריוו אויף
דעם אפטיילונג כראוי,
ביטע אנטשולדיגן אויב קול איחוד פעקס פאסט
זעהט איר נאך נישט
גלייך אייער מעסעדזש
אדער בריוו אינעם מדור.
718.451.8674 #841 845.610.8674 11 VAN BUREN DR. #205
MONROE, NY 10950
אייער בריוו
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש דכ
פאלגענד איז א שטיקל פלאמעדיגע דברות קודש פונעם הייליגן מיט די יארן איז מיר אמאל אויסגעקומען אז א גרויסע קאמפאני
רבי'ן ,אין עבודת עבודה דברות קודש פרשת לך ,איבער די נושא פון האט באשטעלט ביי מיר אן ארדער ,עס האט זיך געהאנדלט פון א
זאגן תהלים שבת אינדערפרי .איך בין עס דא מעתיק אויף אידיש, גרעסערע פראיעקט ,וואס נעמט אריין ארבעט פון עטליכע חדשים.
ווייל עס איז וויכטיג יעדער זאל עס פארשטיין ,און נתעורר ווערן ביי די מיטינג מיט דעם בעה"ב פון די קאמפאני ,האט מיר יענער
איבער די וויכטיגקייט פון אויסזאגן תהלים שבת אינדערפרי: בתוך הדברים פארציילט אז ער פלעגט אסאך פארן קיין טאהש צום
רבי'ן ,און ער האט געזען געוואלדיגע ישועות ,וואס ציען זיך נאך
"דורך די הייליגע קאפיטלעך תהלים קניפט זיך א איד אן אין
ביז'ן היינטיגן טאג.
השי"ת מיט א שטארקע און פעסטע קשר ,און דורך דעם ווערט
ער געראטעוועט פון די אלע כוחות הרע וואס געוועלטיגן אויף די זיינע ווערטער זענען מיר אריין אין די ביינער ,און שפעטער ווען
וועלט". עס איז אויסגעקומען צו אהערשטעלן א גרעסערע פראיעקט פאר
איינע פון די טאהש'ע בתי מדרשים ,האב איך געגעבן א ספעציעלע
"בעז"ה איז איינגעפירט ביי אונז צו זאגן דעם גאנצן ספר תהלים
גרויסע הנחה ,וואס איך געב נישט פאר קיינעם ,לכבודו ולע"נ פון
בציבור אינעם הייליגן שבת קודש .ס'איז דאך באקאנט וואס צדיקים
דעם הייליגן צדיק פון טאהש.
האבן נאכגעזאגט בשם אליהו הנביא זכור לטוב איבער די געוואלדיגע
תיקונים וואס ווערן געמאכט דורך דעם". ווי אינטערסאנט איז געווען אז אין די נאכפאלגענדע חדשים האב
איך באקומען גאר גרויסע ארדערס ,וואס האבן ב"ה אריינגעברענגט
"דאך זענען דא אזעלכע וואס ווילן דאס נישט טוען גערן מיט א
הערליכע פארדינסטן פיל מער ווי סיי ווען ,און אלע קליענטן זענען
רצון טוב ,זיי פארשטייען נישט פארוואס איך מאך אזא גרויסע רעש
געווען טאהש'ע חסידים...
דערוועגן".
דאס האט מיר זייער באנומען ,צו זען וויאזוי א צדיק בלייבט נישט
"וואס קען איך זאגן און וואס קען איך רעדן? נאר דאס קען
שולדיג ,ער באצאלט בכפלי כפליים פאר די וואס טוען פאר זיינע
איך זאגן פאר אלע מיינע טייערע תלמידים ,בחורים און יונגעלייט,
קהילות און מוסדות.
עלטערע און יונגערע :עס וועט נאך קומען א צייט ווען איר וועט זיך
רייסן די האר פון קאפ ,און פארגיסן טרערן ווי א טייך ,אויף דעם זכותו יגן עלינו
וואס איר האט מיר נישט צוגעהערט צו זאגן אסאך תהלים ,און בפרט ש .ט.
שבת אינדערפרי".
"ווייל ווען משיח בן דוד וועט קומען במהרה בימינו ,וועט ער #
די מערסטע מקרב זיין די וואס האבן זיך באהאפטן צו זיין ספר
תהלים".
לאמיר נישט זיין פון די וואס וועלן דעמאלטס חרטה האבן ח"ו,
"עס וועט קומען א
נאר אויספירן רצונו הק' ,און זאגן צוזאמען תהלים שבת אינדערפרי, צייט וואס מען וועט
וועט מען קענען בקרוב מקבל זיין פני משיח צדקינו ,מיט א שמחה
און קירבה יתירה. עס באוויינען"
ידידכם מ.ה.ר .מאנסי לכבוד מערכת באור החיים.
בס"ד
ראל עושה
חיל
יש
בשמחה רבה אנו מברכים
ברכת מזל טוב
להאי גברא רבא ויקירא ,אחד המיוחד מבני החבורה ,מסור בלב ונפש
לטובת התלמידים ,נזר מוסדותינו הקדושים ,הלא הוא ידידנו הנכבד
והנעלה ,אהוב ונערץ בפי כל, קאנסטראקשן
2
אפדעיט ערב שבת קודש פרשת וירא
שליט"א לכבוד הורי מוסדותינו החשובים,
חבר הנהלה רוחני ד'מוסדותינו הק' ב"ה די פעינטינג ארבעט איז שוין גענצליך פארטיג געווארן
לשם ולתפארת.
לרגל השמחה במעונו אצינד האלט מען ביים ענדיגן לייגן די טיילס אויף די סטעפס
בתגלחת בנו למז"ט און אין די ברייטע לעכטיגע האלוועיס ,וואס זענען ספעציעל
אויסגעברייטערט געווארן לרווחת די טייערע תלמידים.
הילד החשוב יניק ונחמד
כמר משולם פייש ני"ו דער ציל איז בסייעתא דשמיא צו ענדיגן די גאנצע ארבעט
מיט א שלימות ,און אויפצונעמען די ילדי התלמוד תורה
מתלמידי המוסדות מיט א פראכטפולן גלאנץ – אנגעהויבן פונעם הויפט
אריינגאנג פונעם גאס ,ארויף די טרעפ ,ביז צו די הערליכע
ובכן נשמח כולנו יחד בשמחתו הגדולה ,ובמעידן חדוותא יושפע לנו גרויסע קלאסן לטובת די התלמידים.
ממרומים ברכות לרוב בכל מילי דמיטב ,עד שנזכה לשמוע קול מבשר על גדול יהיה כבוד הבית הזה!
ההרים בביאת משיח צדקנו מלכנו בראשנו במהרה בימינו אמן.
המברכים ברגשי שמחה ברוב הוקרה והערכה
המלמדים ,התלמידים ,ההנהלה.
הכ תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
נייעס ,באריכטן ,און
במקהלות
אנטוויקלונגען ,אינערהאלב
קהילותינו
הקדושים
צווישן מקהלת אנשי
שלומינו ברחבי תבל
ולויים בדוכנם – שע"י איחוד טאהש:
גאר רייכער אלבום "חנוכה אין
טאהש" ערשינען מיט א הערליכע
קאלעקציע פון אלע ניגוני זמירות
חנוכה וואס ווערן געזינגען בחצרות
קדשינו ,ארויסגעגעבן אין א
פראפעסיאנאלן פארמאט ספעציעל
פאר די ימי החנוכה
החנוכה. ערשינען :דער לאנגער היסטארישער חלום ווערט איצט
פארווירקליכט אין א רעאליטעט מיט די פריידיגע נייעס ,ווען דער
אין א באזונדערן דגוש איז אריינגעלייגט געווארן ספעציעלע
פריש בארימטער מערכת "ולויים בדוכנם" שע"י איחוד טאהש
הארעוואניע ,צו זעצן די ניגונים מיט די פרקי זמירות אויף א גרינגע
גרייט זיך צו ערשיינען מיט איר נייער קאלעקציע פון ניגוני
שיינע מהלך ,א פרט וואס גייט פארלייכטערן אנ''ש צו קענען זינגען
יצירה חנוכה בחצרות קדשינו ,א מייסטער
די ניגונים ביים לעכט צינדן איש איש בפתח ביתו ,א זאך וואס אנ''ש
דורך און חידוש ,פאכמאניש אראפגעזינגען
גייען אויסנאם בענעפעטירן פון איר פראקטישקייט.
א ו ןוא זינגערס טאלאנטפולע
"ולויים בדוכנם לשירם ולזמרם" :די הערליכע מוזיקאלישע עקספערטן פון מקהלת
סטרונעס טוען אונטערשפינען די נאסטאלגישע המנגנים דחצרות קדשינו אונטער די
ניגונים און הארציגע מעלאדיעס ,הייליגע ניגונים העכסטע מאס פראפעסיאנאליזם.
פיל מיט געגועים און פרקי הודאה – געזאנגען
"פתחו הלוים בשיר" :דער נייער
וואס קלינגען נאך אין די אויערן ביי ווער עס
אלבום וואס ערשיינט יעצט לכבוד
האט נאר מיטגעהאלטן דעם געהויבענעם
חנוכה איז א חידוש בעולם הנגינה בכלל
"ליכט צינדן" בצל הקודש פון כ"ק מרן
א ו ןוא און פאר אנשי שלומנו בפרט ,מיט איר הויכן ניווא
הקדוש זי"ע ,וואס טוט ווייטער פארזעצן בי ייב ןצעזראפ רעטייוו טוט סאוו , רבינו
קלאסישקייט ,באגלייט מיט א רייכן מוזיקאלישן ארקעסטער פונעם
די לעכטיגע לילות חנוכה ביי כ"ק מרן רבינו שליט"א .א טרוים פאר
העכסטן קאליבער .דאס איז א פראיעקט וואס נעמט אריין אין זיך
אנשי שלומינו אלוועלטליך ,וואס איז נארוואס אריינגעלייגט געווארן
לאנגע חדשים פון הארעוואניע און איבערמידליכע ארבעט דורך
אין פאכמאנישע געצייג אלס א דבר נאה ומתוקן.
די טאלאנטפולע געטרייע עסקנים פונעם מערכת "ולויים בדוכנם",
דער נייער אלבום וועט בעז"ה זיין צו באקומען אין אלע בתי מדרשים אינאיינעם מיט די העכסט עקספערטיזע בעלי תפילות ומטיבי נגן
דקהלתינו הקדושות אין די קומענדיגע טעג ,אזוי אויך אין אלע לאקאלע בחצרות קדשינו ,וועלכע שטייען אונטער דעם גאנצן פראצעדור
געשעפטן ,און באזונדער ביי די צוויי חתונות בחצרות קדשינו אין חודש ארויסצוגעבן די ניגונים געזינגען בבית המלכות מיט זייער ארגינעלער
כסליו הבעל"ט. אויטענטישקייט ,אבער גלייכצייטיג אן נאכצולאזן פון די העכסטע
מאס פראפעסיאנאליזם ,ברענגנדיג א פולקאמע יצירה לכבוד די ימי
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש וכ
אלבום און אירע 12נגינה-שפיצן ,דא צווישן די שפאלטענעס פונעם פאלגט נאך קומענדיגע וואך א דעטאלירטע שמועס מיט גאר
גליון "באור החיים" .אז אגמור בשיר מזמור חנוכת המזבח. רייכע אינפארמאציע און אויסשליסליכע דעטאלן איבער דעם נייעם
חדר הבן יקיר – קרית טאהש:
מאנטריאל באזוכן פארהער ביי די
אין חדר בן יקיר קינדער אין חדר
פארגאנגענעם זונטאג זענען פיר חשוב׳ע מנהלים פון מוסדות בן יקיר אויף הלכה
סאטמאר אין מאנטריאל געקומען אויף א באזוך אין חדר בן יקיר.
בעת דעם באזוך האבן די מנהלים מיטגעהאלטן די ספעציעלע
למעשה
אופן הלימודים און זיך צוגעקוקט צו די פארשידענע פראגראמען הרה״ג ר׳ יונה פישער שליט״א ,מו״ץ אין קריתינו הק' ,האט
וואס ווערן געטוהן מיט די תלמידים .די מנהלים זענען נתפעל אפגעשטאט א באזוך אין חדר בן יקיר ,וואו ער האט פארהערט די
געווארן פון דער פראפעסיאנאלע און ווארעמע ארבעט וואס ווערט קינדער אויף הלכות סידורא דפת פון די ל״ט מלאכות און זייערע
אריינגעלייגט אין יעדן תלמיד באזונדער ,און ארויסגעדרוקט גרויס הלכות למעשה .דער דיין שליט״א איז ארויס פון גרויס התפעלות פון
התפעלות פון דעם וואס זיי האבן געזען. די קלארקייט און טיפע הבנה וואס די קינדער האבן ארויסגעוויזן אין
באזונדער האבן די מנהלים באמערקט עטליכע תלמידים וועמען די הלכות ,און האט דערביי איבערגעגעבן תעודות פאר די קינדער
זיי האבן שוין געקענט פון פריער ,און זיך אויסגעדרוקט מיט גרויס אלס אנערקענונג פאר זייערע דערגרייכונגען.
התרגשות איבער די געוואלדיגע פארשריט און הצלחה וואס מען זעט
ביי די תלמידים וואס זענען ממש בבחינת ״מעשה ניסים״ .זיי האבן מנהלי מוסדות
ארויסגעברענגט זייער התפעלות פון די טויש און דערגרייכונגען,
וואס זענען א עדות אויף די מסירות נפש און איבערגעגעבנקייט וואס סאטמאר-
זכ תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
צוזאמענארבעט אויף ווייטער ,מיט א געמיינזאמע מטרה אז יעדעס ווערט אריינגעלייגט אין די חינוך און אויפבוי פון יעדן קינד.
איינציגסטע קינד זאל קענען שטייגן און מצליח זיין.
די חשוב׳ע מנהלים האבן אויך אויסגעדרוקט זייער רצון אויף א
קהלתינו הק' לאנדאן:
אנ"ש תושבי לאנדאן זענען
איינגעהילט אין שפאנונג צום
בעפארשטייענדן שבת התאחדות ,וואו
מען וועט אינאיינעם פראווענען שבת
פרשת בא בראשות המשפיע הרה"צ
רבי חיים ברוך יודא לייפער שליט"א
אנ"ש לאנדאן קוקן שוין ארויס אויף די פריידיגע מאמענטן פונעם "יום שבתון אין
לשכוח" ,ווען מען גרייט זיך צו פראווענען א שבת מעין עולם הבא ב"שבת אחים גם
יחד" אויף א רייכן פארנעם אין דעם בארימטן האטעל אין בעלגיע
בצוותא חדא אויף א געהויבענעם פארנעם. עס איז שוין א חזקה פון יארן וואס אנ"ש תושבי לאנדאן האבן די
זכיה צו האבן אלס גאסט הרה"צ רבי חיים ברוך שליט"א ,וועלכע
פני שבת נקבלה :היי יאר האט מען עס ארויפגענומען מיט נאך א
קומט צו פארוויילן אין די עיר הבירה אפצורעכטן א געהויבענעם
שטאפל ,ווען מען וועט אינאיינעם ארויספארן אויף א שבת ווייט פון
שבת מיט די ארטיגע קהילה ,צו דולה ומשקה זיין מתורתו של רבינו
שטאט .מען וועט בעזר השם ארויסדינגען א רייכן האטעל וואו מען
און זיך אינאיינעם דערקוויקן מיט א שבת מעין עולם הבא במשנתו
וועט פראווענען דעם שבת בשבת אחים .די עסקנים מאכן איצט די
פון אבינו רועינו כ"ק רביה"ק זי"ע.
נויטיגע צוגרייטונגען מיט אלע לאגיסטיקס צום שבת הממשמש ובא,
וואס אנטשפרעכט צו זיין א שבת צום געדענקען בעז"ה. דער שבת האט זיך ,אזוי ווי אין די לעצטערע יארן ,ארויסגעוויזן
צו זיין א זעלטענע איבערלעבעניש און א תל תלפיות פאר די אידן
אנ"ש אין לאנדאן ,וואס גרייטן זיך מיטצוהאלטן דעם געהויבענעם
מריחוק מקום ,זיך צוזאמצונעמען און אינאיינעם פארברענגען ביומא
שבת ,מאכן איצט די נויטיגע רעזערוואציעס און שרייבן זיך איין ביי
דנשמתא מיט א ריכטיגן טעם של פעם ,אינאיינעם מיט'ן מלהיב
די עסקנים ,כדי זיכער צו מאכן אז זיי וועלן זיין א טייל פון דעם
לבבות ישראל הרה"צ רבי חיים ברוך שליט"א ,צו פארברענגן
שבת שכולו עונג .התעוררי כי בא אור"ך!
חצר הקודש טאהש-אונגארן:
חצר הקודש טאהש-אונגארן באקומט
א פרישן פראכטפולן אויסזען מיט נייע
מעבל פארן ארטיגן בית המדרש
די פרישע מעבלאציע איז בלויז א קליינע טייל פון די כנסת אור
הקודשחי דחצר
פונעם ווייטן אונגארן קומען גריסן איבער די
ם
ה
טאהש
פעולות חובקות עולם פונעם וועד חצר הקודש ,וואס הערליכע פראכטפולע מעבל ,אריינגערעכנט א
חצר
לייגן אריין אומגעהויערע כוחות אז דער ארט זאל הקודש הערליכע בימת הכבוד און ארון הקודש וואס
זיין אויסגעשטאט ברוחניות ובגשמיות אויפן העכסטן טאהש אונגארן יע“א
ווערן איצט נתחדש .די מעבל איז שוין גרייט פארן
סטאנדארט ,לטובת אנשי שלומינו וואס קומען פוקד אקטיוון באנוץ און גיט א פרישן אויסזען פארן
זיין די ציונים הקדושים דורכאויסן יאר. בית המדרש ,וואס שטייט איצט כלול בהדרו.
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש חכ
באריכטן און
אנטוויקלונגען פון די
4תורה
פעסטונגען
ישיבה גדולה אור החיים טאהש
ישיבה גדולה תורת משולם פייש טאהש -ניו יארק
ישיבה קטנה אור החיים טאהש
ישיבה קטנה תפארת משולם פייש טאהש -ניו יארק
ישיבה של רבי
נייעס ,באריכטן ,און
לאור
באור החיים
אנטוויקלונגען אינערהאלב
ישיבה גדולה
אור החיים
קרית טאהש יע"א
געוואלדיגע זכות פון די בחורים וואס קומען זיך צוזאם אין ישיבה שבת הראשונה
על קברו פון דעם הייליגן רבי'ן זי"ע .רביה"ק איז זיכער משפיע
פאר אלע בחורים וואס קומען לערנען בישיבתו וואס ער האט במחיצת הקודש
אויפגעשטעלט בדמים תרתי משמע .דער רבי האט מאריך געווען של ריש מתיבתא
איבער די גרויסע חשיבות פון זיך צוזאמקומען און פארברענגען אין
עניני עבודת השי"ת ,בפרט שבת קודש ,ווען מען זיצט אינאיינעם
קדישא כ"ק מרן
און מען רעדט פון תורה ,יראת שמים ,און התחזקות ,איז דאס א רבינו שליט"א
געוואלדיגער גירא בעינא דסטנא .דאס איז א זאך וואס דער יצר הרע
וויל בכל כוחו אפהאלטן ,ווייל ער ווייסט ווי גרויס די השפעה איז. דעם פארלאפענעם שבת קודש פרשת וירא העעל"ט האבן די
דערנאך איז פארגעקומען די המשך הסעודה מיט די שיינע תלמידי הישיבה זוכה געווען צו פראווענען דעם ערשטן שבת אין
זמירות שבת .מען האט געטיילט שיריים פונעם פיש ,און מען האט דעם נייעם זמן בצל הקודש פון כ"ק מרן רבינו שליט"א.
געזינגען ווארעמע ניגונים ,דערנאך האבן די תלמידי הישיבה געזאגט ערב שבת ביים זמן הדלקה"נ איז מרן רבינו שליט"א ערשינען
דברי תורה. אין בית המדרש הגדול ,ווי דער רבי האט געצינדן די נרות שבת ,און
דערנאך זענען אלע תלמידי הישיבה אריבער מול פני הקודש ,געבן
שבת אחים גם שלום עליכם .דערנאך האט מען אינאיינעם געזאגט שיר השירים.
יחד – דערהויבענע
שבתים אין ישיבה סעודת ליל שבת
בצל הקודש
אין די וואכן וואס כ"ק מרן רבינו שליט"א האט זיך געפינען אין
פארט-לארידעל לצורך בריאות גופו הטהור ,זענען די שבתים אין נאך קבלת שבת איז פארגעקומען די סעודה בהיכל הטישן ,#9
ישיבה אויסגענוצט געווארן אויף א באזונדערן אופן ,ווען די תלמידי בראשות מלכינו כ"ק מרן רבינו שליט"א .ווען צום ערשט האט דער
הישיבה האבן געפראוועט שיינע שבתים בצוותא חדא ,מיט רייכע רבי געמאכט קידוש ,און דערנאך האבן די בחורים געמאכט קידוש,
סעודות שבת ,און ווארעמע ניגונים און דברי חיזוק פון די חשוב'ע אזוי ווי רבינו שליט"א האט איינגעפירט אין די לעצטערע יארן.
משפיעי הישיבה. נאך די פיש ,האט רבינו שליט"א משמיע געווען לענגערע דברות
קודש ,און באגריסט די פרישע תלמידי הישיבה מיט א ווארעמען
שב"ק פרשת נח שלום עליכם ,און ארויסגעברענגט די גרויסע הנאה און קורת רוח פון
די גוטע גריסן וואס מען הערט צוריק ,ווי די בחורים לערנען פלייסיג,
שטעלן זיך צי צו די סדרים און שטייגן מיט הצלחה.
די ערשטע שבת ,פרשת נח ,איז די סעודה געפראוועט געווארן במשך די דברות קודש האט מרן רבינו שליט"א שטארק
בראשות הרה"ג מנהל הישיבה שליט"א - ,וואס צוליב די ריבוי ארויסגעברענגט פאר די תלמידי הישיבה די גרויסע תועלת פון גיין
התלמידים דעם זמן איז די סעודה אריבערגעפירט געווארן צום אין מקוה יעדן טאג ,און די געוואלדיגע סגולות וואס דאס ברענגט
גרויסן עס-זאל פון ישיבה קטנה. אויף א מענטש .און איבער די גרויסקייט פון לימוד התורה און די
טכ תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
בעזהשי״ת
במשך די סעודה האט מען געזינגען
על ראש שמחתינו נעלה את ירושלים
ווארעמע שבת'דיגע ניגונים ,וואס
תי שמע בערי יהודה ובחוצו
האבן אריינגעברענגט א געשמאקע רוש וד י
לי ם ע
און דערהויבענע אטמאספער .און דער וקול שמחה קול ששון
מנהל שליט"א האט אויפגעטרעטן מיט וקול כלה קול חתן
א יסודות'דיגע שמועס ,אין וועלכן ער
בשבח והודי׳ להשי״ת שהחיינו וקימנו והגיענו לזמן הזה
האט ארויסגעברענגט דעם ענין פון זיך הננו מתכבדים בזה להזמין את מעלת כבודכם
מוסר נפש זיין פאר עבודת השי"ת ,און לבוא להשתתף בשמחת כלולת בנינו היקרים שיחיו
די גרויסע נחת רוח וואס דער רבוש"ע הבחור החתן המופלג ב
תוי"ש
האט ווען א איד שטארקט זיך איבער
אויף שוועריגקייטן ,און איז זיך מתגבר נ״י אלימלך סג"ל
עב״ג
צו טון דעם רצון השי"ת .בפרט האט ער
המ כלה הבתולה
מעורר געווען אויף די חשיבות פון עמל הו ל ל ה ה
התורה ,און ארויסגעברענגט אז דאס איז תחי׳ חי' שרה
דער עיקר תענוג פון אויבערשטן ,ווען שתתקיים בעזהשי״ת למזל טוב ובשעה טובה ומוצלחת
ביום שלישי לסדר ‘וא-ל שד-י יברך אתך ויפרך וירבך’ (תולדות)
מען לערנט מיט התמדה ,אפילו ווען עס ל' חשון א' דר"ח כסלו תשפ׳׳ז לפ״ק (למספרם )Nov 10
קומט אן שווער. החופה בשעה 5:30 קבלת פנים בשעה 4:30
הסעודה אחר החופה שמחת חתן וכלה בשעה 8:45
דערביי האט דער מנהל שליט"א באולם בית רחל פאראדייס
5 Israel Zupnick Dr. Monroe, NY 10950
ארומגערעדט שיינע ענינים אויף די ואי״ה ביום שמחתכם ישמח לבנו גם אנו
וואכעדיגע פרשה ,און ארויסגעברענגט המחכים לקראת בואכם לשלום
די גרויסע זכות און אחריות פון לערנען הורי הכלה הורי החתן
בישיבה של רבי ,און ווי וויכטיג עס שלמה קליין וב"ב יצחק אייזיק שלו' קרויס וב”ב
בלומינבערג יע״א קרית טאהש יע״א
איז אויסצונוצן דעם הייליגן שבת אויף
די ריכטיגע וועג וויאזוי רביה"ק האט
שטענדיג געפאדערט.
במשך די סעודה האט דער מנהל
שליט"א אויסגעלערנט הערליכע ניגונים
פון דער אלטער היים ,און מען האט זיך
אויפגעשטעלט אין פרייליכע ריקודים, אל מעלת כבוד חברינו וידידינו
און נאך ברהמ"ז איז פארגעקומען א הנאמנים ,אנשי שלומינו תלמידי
דערהויבענע באטע מיט ווארעמע ניגונים וחסידי כ"ק מרן רבינו הקדוש זי"ע,
לכבוד שבת קודש. ויבלחט"א כ"ק מרן רבינו שליט"א.
די סעודה שבת אינדערפרי איז
געפירט געווארן דורך הרה"ג רבי יעקב נתכבד בזה להזמינכם
אלימלך לייפער שליט"א ,משפיע לבוא ולהשתתף
בישיבתינו הק' ,און איז אויך אריבער ולהתעלס באהובים
מיט א געוואלדיגע התרוממות .עטליכע בעת שמחת נישואי
מאל האט מען זיך אויפגעשטעלט אין א
פרייליכן ריקוד ,און דער משפיע שליט"א
צאצאינו היקרים ,בזמן
האט ארומגערעדט איבער דעם ענין פון ובמקום המוגבל הנ"ל,
אהבת חברים ,און נאך שיינע ענינים אין ובעזרת השם בעת
די וואכעדיגע סדרה. שמחתכם ומועדיכם
ישמח לבנו גם אנו.
שב"ק המחותנים
פרשת
לך לך
די צווייטע וואך איז די סעודה
געפראוועט געווארן בראשות הרה"ג רבי
יעקב אליעזר מערמעלשטיין שליט"א, אריינצולייגן אייער הזמנה ביטע רופט אריין צום מערכת
און איז פאריבער אויף א ספעציעל
718.451.8674עקסטענטשן 840
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ל
די סעודה האט זיך פארצויגן פאר קרוב צו פינף שעה ,ווען דערהויבענע און ווארעמע פארנעם ,פיל מיט ניגוני שבת און שיינע
דורכאויס די גאנצע צייט האט געהערשט א ווארעמע און דערהויבענע דברי חיזוק.
אטמאספער ,מיט שיינע ניגונים ,דברי חיזוק און ריקודים .און נאך
ברהמ"ז איז פארגעקומען א שיינע באטע. במשך די סעודה האט ר' יעקב אליעזר שליט"א איבערגעגעבן
א גריס פאר די בחורים ,נאכדעם וואס ער האט געהאט די זכיה צו
די סעודה שבת אינדערפרי איז געפירט געווארן דורך הרה"ג
רעדן מיט כ"ק רבינו שליט"א ערב שבת דורכ'ן טעלעפאן ,און דער
רבי יונה פישער שליט"א ,מו"ץ ,ומגי"ש בישיבתינו הק' .במשך
די סעודה האט דער מגי"ש שליט"א פארגעלייגט אינטערעסאנטע רבי האט זיך ספעציעל נאכגעפרעגט אויף די תלמידי הישיבה ,און
הלכה'דיגע שאלות און נושאים וועלכע מ'האט אינאיינעם דורכגעטון, דער רבי האט געבעטן אז ער זאל איבערגעבן א ספעציעלן ווארט
און אויסגעשמועסט שיינע ענינים אויף די וואכעדיגע פרשה. אויף די פרשה פאר די תלמידי הישיבה.
נייעס ,באריכטן ,און
א נענטערע בליק
אנטוויקלונגען אינערהאלב
ישיבה קטנה
אור החיים
קרית טאהש יע"א
ישיבה קטנה אור החיים דטאהש צייכנט אפ א
מוצלח'דיגן אנהויב פונעם זמן החורף תשפ"ז
מיט א היסטארישע עליה
א באזנדערע דגוש ווערט געלייגט אויף ספרי חסידות וואס קרית טאהש :אנשי שלומנו וחסידי טאהש בכל קצוי תבל זענען
דינט ווי געהעריגע סדר פארן דאווענען זיך ווארעמנדיג בספרים איבערגענומען מיט באגייסטערטע רגשי הלב ,הערנדיג די פריידיגע
הקדושים תלמידי בעל שם וואס טוט נאכפאלגן א פלאקערדיגע באריכטן וואס קומען ארויס מבין כותלי הישיבה הקדושה "אור
עבודת התפילה מיט אש קודש סימבאלאזירן'דיג די דמות פון א החיים" – דער בית שמגדלין בו תורה – וואו איבער הונדערט
טאהשער בחור. בחורים האבן אנגעהויבן דעם זמן מיט א פרישע ,פייערדיגע
התחדשות .אלעס ארום איז ארומגענומען מיט א התלהבות דקדושה
און א מעכטיגער קול תורה וואס הערט זיך אפ אין די גאנצע געגנט.
הערליכע באטעס שטייענדיג שוין דריי וואכן אריין אינעם זמן ,זעט מען נישט
געפראוועט קיין שום אפשוואכונג אין די פרישקייט און התלהבות מיט וואס די
געווארן "בשבת תלמידי הישיבה האבן אנגעהויבן .יעדער בחור האט אנגעהויבן דאס
יאר מיט א פייערדיגן חשק און ברען ,און מיט אן אנטשלאסנקייט זיך
אחים גם": צו הייבן מעלה מעלה על במתי התורה ויראה ,מיט א שטורעמישן
קול תורה וואס מען קען נישט באשרייבן מיט קיין ווערטער.
אין די פארגאנגענע וואכן בשעת רבינו שליט''א האט געוויילט
במקום נופש ,האבן די תלמידים געהאט א אייגנארטיגע זכיה ישיבה של מעלה-
מיטצולעבן א הערליכע באטע בראשות פונעם מנהל שליט''א.
ברום המעלה:
דאס איז פארגעקומען באזונדערע וואכן פאר שיעור ג' און פאר
שיעור ב' ,וואו מ'האט אינאיינעם פארברענגט בשירות ותשבחות
כיהודה ועוד לקרא :קוקנדיג טיפער אינעם "לגיון של מלך",
בשבת אחים גם יחד.
שיינט ארויס די הערליכע ארבעט און עס איז א חידוש צו זען וויאזוי
באזונדער איז פארגעקומען א הערליכע סעודת רעווא דרעווין די תלמידים ווערן אזוי שיין באגלייט ,יעדער יחיד באזונדער א
בהיכל הישיבה שבת פרשת לך-לך ,ווען דער מנהל האט פארברענגט פערזענליכע באגלייטונג כדי צו קענען שטייגן צום העכסטן איכות
מיט די תלמידים דעם העכסטן זמן פון שב''ק מיט דברי הדרכה וואס שייך.
והתעוררות במשנתו פון אבינו רועינו רביה''ק זי''ע און באזונדער עס איז קיין וואונדער ,מיט די עומדים על משמרת הקודש ,די
מגזע קאמארנא ,אויפקאכנדיג די הערצער פון די תלמידים ,וואס צוות הישיבה ובראשם דער מנהל שליט''א וואס שוינט נישט קיין
האט איבערגעלאזט א שטארקע השפעה אויף די תלמידים פארן שום אנשטרענגונג למען תכלית התלמידים.
גאנצן וואך.
עס איז ערהאבן צו מיטהאלטן א פשוט'ע סדר אין ישיבה ווי
די תלמידים שטייגן איצט מעלה מעלה אין אלע הינזיכטן און גָארנישט חוץ די ד' אמות
אלעס טומעלט תורה און זעהט נישט ָ
גייען מחיל אל חיל בס''ד. של הלכה.
אל תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
מהנעשה והנשמע
בביתו נאוה קודש
של כ"ק מרן רבינו
עט"ר שליט"א
בצל הקודש
זענען מכובד געווארן מיט די זמירות :כ"ק אדמו"ר מ'ספינקא
שליט"א ,אדמו"ר מ'זוטשקא קאראקאס שליט"א ,אב"ד פודהייץ
דאנערשטאג פר' וירא
שליט"א ,מוה"ר שמואל לייב פעלבערבוים הי"ו פון סקווירא, ביינאכט האט רבינו שליט"א מנחם אבל געווען ביי משפחת
מוה"ר אשר שפירא הי"ו פון סקווירא ,מוה"ר חיים יחיאל ליגעטי קרויס ,היושבים על פטירת האשה החשובה מרת רייזל ב"ר שמשון
הי"ו פון סקווירא. ע"ה ,אשת הרה"ג ר' נחמי' צבי חיים סג"ל קרויס שליט"א .עס
איז פארפירט געווארן א שיינע שמועס זכרונות מימי קדם ,דער רבי
דער רבי האט פארגעלערנט בספה"ק נועם אלימלך ,און דערנאך
האט מחזק געווען און ווארעם אנגעוואונטשן .דערנאך האט דער רבי
ממשיך געווען מיט דברות קודש.
מחזק געווען און אנגעוואונטשן ביי די נשים.
מיט ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען כ"ק אדמו"ר
מ'זוועהיל שליט"א ,און מיט שיר המעלות הב' דוד ב"ר ישראל
יעקב לאנדא ני"ו תלמיד ישיבה גדולה.
עש"ק פר' וירא
אינדערפרי איז פארגעקומען די תפלין לייגן פאר הבחור הבר
מיט שבח נותנים לו איז מכובד געווארן הרה"ח ר' מנחם מענדל
מצוה בן מוה"ר נפתלי יודא לייבוש מערמעלשטיין הי"ו ,דער רבי
האלפערין הי"ו פון מאנסי.
האט געגעבן ווארימע דברי הדרכה ,און נאכן תפילין לייגן האט דער
נאכן טיש האבן די בחורים אהיימבאגלייט דעם רבי'ן און רבי אנגעוואונטשן ברכת קדשו פארן בר מצוה בחור און די עלטערן,
נאכגעזאגט דברי תורה אויפן וועג ,אנקומענדיג אהיים האט דער רבי און געגעבן במתנה די ספרי הקודש עבודת עבודה.
געוואונטשן 'א גוט שבת'.
שפעטער איז פארגעקומען די אפשערן פון בן מו"ה ישראל יעקב
* מערמעלשטיין הי"ו .דער רבי האט אפגעשוירן די האר ,אנגעטון
קאפל און ציצית ,געבענטשט דאס קינד ,און אנגעוואונטשן ברכת
שבת אינדערפרי האט דער רבי פארגעזאגט ספר תהלים ביים קדשו פאר די עלטערן ובני משפחה.
עמוד כנהוג .צו פסוקי דזמרה איז צוגעגאנגען מוה"ר ישראל
האלפערין הי"ו פון קרית יואל ,צו שחרית איז צוגעגאנגען הר"ר
משולם פייש ליעבערמאן הי"ו לרגל די יארצייט פון זיין טאטע ז"ל.
שב"ק פר' וירא
דער רבי איז ערשינען אין ביהמ"ד הגדול פארן זמן הדלה"נ,
די עליות האבן עולה געווען :כהן דער בעל ברית מו"ה ישראל געצינדן די ליכט ביים עמוד ,די ליכט לע"נ רביה"ק זי"ע ,און די נרות
מנשה לאנדא הי"ו ,לוי מו"ה נטע מנחם פריעדמאן הי"ו ,שלישי שבת ,דערנאך געזאגט שיר השירים אינאיינעם מיט תלמידי ישיבה
הרה"ח ר' פנחס ברוך האלפערין הי"ו ,רביעי הרה"ח ר' נחום גדולה ,און געוואונטשן א גוט שבת.
שווארץ הי"ו ,חמישי הר"ר משולם פייש ליעבערמאן הי"ו ,ששי
כ"ק אדמו"ר מ'זוועהיל שליט"א ,שביעי מוה"ר יוסף צבי קליין צו תפילת מנחה איז צוגעגאנגען כ"ק אדמו"ר מ'ספינקא
הי"ו ,הוספות :הרה"ג ר' יהוסף אלעזר מערמעלשטיין שליט"א פון שליט"א ,דער רבי איז צוגעגאנגען צו קבלת שבת .נאכן דאווענען
מאנסי ,אב"ד פודהייץ שליט"א ,הבחור הבר מצוה בן מוה"ר נפתלי איז דער ציבור אריבער דעם רבי'ן וואונטשן 'א גוט שבת'.
יודא לייבוש מערמעלשטיין הי"ו ,מוה"ר יואל סאנדעל הי"ו דער
רבי האט געגעבן די נאמען לבתו הנולד לו למזל טוב ,מו"ה אלימלך *
יודא קליין הי"ו דער רבי האט געגעבן די נאמען לבתו הנולד לו ביים שלחן הטהור אינאיינעם מיט תלמידי ישיבה גדולה איז
למזל טוב ,מו"ה יחזקאל זאב שטעסל הי"ו דער רבי האט געגעבן מכובד געווארן מיט הגבהת הכוס צו קידוש הרה"ג ר' מרדכי
די נאמען לבתו הנולד לו למזל טוב .אחרון הרה"ח ר' יצחק יודא בעריש מערמעלשטיין שליט"א ר"מ ומשפיע בישיבה קטנה
לייבוש מערמעלשטיין שליט"א. תפארת משולם פייש -ניו יארק.
פאר מפטיר האט דער רבי געמאכט די מי שברך לחולי ישראל, במשך די סעודה האט דער רבי געטיילט שיריים פון די פיש
מפטיר האט עולה געווען הב' הבר מצוה בן מו"ה אלימלך אהרן פאר אלע תלמידים ,און משמיע געווען דברות קודש ספעציעל
הערמאן הי"ו .הגבה וגלילה בני אב"ד פודהייץ שליט"א. פאר די בחורים ,אזוי אויך האבן די בחורים געהאט די געלעגנהייט
צו תפילת מוסף איז צוגעגאנגען הרה"ג ר' איסר נפתלי נאכצוזאגן דברי תורה פארן רבי'ן.
מערמעלשטיין שליט"א .פתיחה צו אנעים זמירות מוה"ר שמואל ביים שלחן הטהור בהיכל ביהמ"ד הגדול פאר כל הקהל הקודש
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש בל
לעמיל פעלבערבוים הי"ו ,די עליות האבן עולה געווען :ראשון לייב פעלבערבוים הי"ו.
מוה"ר אשר שפירא הי"ו ,שני הרב יחזקאל שרגא נפתלי קאהן דערנאך איז פארגעקומען די ברית מילה פון בן מו"ה ישראל
שליט"א נכד רביה"ק זי"ע ,שלישי מוה"ר מרדכי ארי' שפיטצער מנשה לאנדא הי"ו ,דער רבי איז מכובד געווארן מיט סנדקאות און
הי"ו משמש נאמן דבית מדרשינו וומסב"ג ,הגבה כ"ק אדמו"ר מכבד געווען דעם זיידן הרה"ח ר' נחום שווארץ הי"ו ,נאכן ברית
מ'ספינקא שליט"א. האט דער רבי געבענטשט דאס קינד און ווארעם אנגעוואונטשן די
ביי סעודה שלישית האט דער רבי מכבד געווען מיט קידוש עלטערן און זיידע'ס און בני משפחה.
מוה"ר מרדכי ווידער הי"ו גבאי ביהמ"ד הגדול לרגל די יארצייט פון
אמו ע"ה .דער רבי האט משמיע געווען דברות קודש. *
מיט די זמירות זענען מכובד געווארן :הרב אהרן הערש שטעסל ביים שלחן הטהור אינאיינעם מיט די תלמידי ישיבה גדולה
שליט"א מנהל בת"ת ,מוה"ר יואל סאנדעל הי"ו ,מוה"ר נפתלי ואורחים החשובים איז מכובד געווארן מיט הגבהת הכוס צו קידוש
צבי חיים לאנדא הי"ו ,מו"ה ישראל מנשה לאנדא הי"ו. הב' נפתלי צבי קאהן ני"ו תלמיד ישיבה גדולה ,בן הגה"צ רבי יואל
יחיאל שליט"א חדב"ן.
מיט ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען כ"ק אדמו"ר
מ'ספינקא שליט"א ,און מיט שיר המעלות הב' אלימלך זכרי' ב"ר מיט אז ביום השביעי איז מכובד געווארן מוה"ר יעקב יוסף
יחיאל אלטער סאקס ני"ו תלמיד ישיבה גדולה. בערגער הי"ו פון סקווירא.
צו תפילת מעריב איז צוגעגאנגען מוה"ר מרדכי ווידער הי"ו. מיט ברהמ"ז על הכוס האט דער רבי מכבד געווען אב"ד פודהייץ
דערנאך האט דער רבי געמאכט הבדלה ,מיט הגבהת הכוס צו שליט"א.
הבדלה איז מכובד געווארן אב"ד פודהייץ שליט"א ,די הבדלה האט נאכן טיש האבן די בחורים אהיימבאגלייט דעם רבי'ן און געזאגט
געהאלטן החתן ב"ר מענדל האלפערין הי"ו פון מאנסי. דברי תורה אויפן וועג ,אנקומענדיג אהיים האט דער רבי געוואונטשן
'א גוט שבת'.
נאך הבדלה האט דער רבי מכבד געווען כ"ק אדמו"ר מ'זוועהיל
שליט"א צו דערציילן סיפורי צדיקים .דערנאך האט דער רבי
אויפגענומען קבלת קהל לברך ולהתברך בחדר הפרטי בבנין *
הישיבה. שבת נאכמיטאג איז צוגעגאנגען צו תפילת מנחה מוה"ר אשר
א שבת
אין צפת
� ֹ ֹ
ו ַי� � ְִֹקַרֲַע � יֲַעֲֹק"ב ִׂש ְְִמֹלָתָיו
וַיִָׂשֶם ִׂשַֹק �בְְמָָתְ ָנָיו וַיִָתְ ַא �ַבֵֹל
ביים הייליגען
(בראשית לז ,לד)
נטפי תנחומים ,נשוב בכתובים ,להשתתף בצערו הרב ובאבלו הכבד ,אחרי אבידה גדולה אשר אבד ,האי
גברא יקירא ,מרביץ תורה בביאורה ,מעמיד תלמידים הגונים לומדי תורה ,בקרב תלמידיו עוטה אורה,
לימוד התורה ואהבת ה' עם יראה טהורה ,מיגו דזכי לנפשיה לאחריני מזכה וזוכה ,אשרי שלו ככה ,ה"ה
בת עין!
הַרה"ג ַר'
יעקב סג“ל קרויס
ִׂשליט"ַא
מגיד שיעור בישיבתינו הק'
היושב בעמק הבכא ,בנפש נאנחה ,על פטירת אמו עטרת המשפחה
האה"ח מרת חנה ריזל בת ר' שמשון ע"ה
אשר שבקה חיים לכל חי בפתע פתאום למגינת לב משפחתה החשובה
קדישא במוצאי
שבת
מדרש תנחומ"א נביע בפה ושפתים ,הקב"ה ממעון קדשו השמים ,ינחם אותם
בכפלים ,מאפילה לאורה להאיר ממחשכים ,בכן נברך מקרב לב ונפש מעמקים;
ולא
פ
הְמֹקום יָנחם ַאתכם בתוך
ר’ ויצא
ההיל
ִׂשַאר ַאבלי ציון וירוִׂשלים!
ה' הטוב ,ישפות לו שלום לרוב ,ולא יוסיף לדאבה עוד ,רק לטובה ה' יערוב ,דמעה מעל כל פנים ימחה ,ולא ישמע עוד בגבולו ובגבולינו אנחה ,רב
לך שבת בעמק הבכא ,מכאן ואילך רוחו בם נחה ,ישרה באהלו אך טוב וברכה ,וכל השפעות טובות יתמשך בהמשכה ,חיים חן וחסד ורחמים מצוא
א לעכטיגע שבת חיזוק והתעלות רווחה ,עדי נזכה שיקיצו וירננו שוכבי עפר בשמחה ,בעת אשר יהיה לה' המלוכה ,בביאת גואל צדק מלכא משיחא ,ובראשינו מלכינו בב"א.
און געהויבענע יומא דהילולא קדישא
פון הרה"ק רבי אברהם דוב מאווריטש זי"ע ָנולד בן זכר בהאי זימנא כאשר בתוך האפילה נתרבה אורה,
בעל 'בת עין' -י"ב כסלו ָנתרפַאה כל
הְמִׂשפחה ,וָנס
נברכו ברכת מזלא טבא מעומקא דלבא לרגל
שמחת הולדת וָניחְמתים
בראשות המשפיע הגה"ח
יגון וַאָנחה,
והפכתי בנו למזל טוב וִׂשְמחתים
רבי משה רויטמאן שליט"א ַאבלם לִׂשִׂשון
ורוב ִׂשְמחה!
יה"ר שיזכה לגדלו ולחנכו ולחכמו לתורה ולעבודה לחופה ולמעשים
טובים ,וירווה רב תענוג ונחת מכל יו"ח מתוך נחת והרחבת הדעת
וסייעתא דשמיא מתוך רוב שמחה כל הימים
ְמיגוָנם
רב דקהל בני היכלא בארה”ק
המברכים ברוב הוקרה והערכה ,בכל לשון נחמה וברכה
י נייע הערליכע
הא שבת קודש זונטאג דאנערשטאג הָנהלת היִׂשיבה
ןד
טעל
אי
ט' כסלו י"ב כסלו פרשת ויצא תלְמידיו הָנַאְמָנים
מיט א רייכע פראגראם ,נסיעות צו מקומות הקדושים,
פת
בי
ןצ סעודות כיד המלך ,באגלייט מיט בעלי מנגנים
ים
ט אי
אלט ש טא
718.407.1740 צו באקומען פרטים און זיך איינשרייבן:
Office@Brooklynbridgegroup.com
גל תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
בס"ד
פרטים און אנווייזונגען
אין בעפארגרייטונג צום שמחת החתונה בחצרות קדשינו
בת הגה"צ אב"ד קהלתינו הק' מאנסי שליט"א
יום א' ויצא אול"י ו' כסליו שנת תשפ''ז לפ''ק -באולמי עטרת חיי שרה – עטרת גינענדל
שמחה. חלק טישן זענען ספעציעל צוגעגרייט פאר די
הונדערטער בחורי הישיבות ,די בחורים ווערן געבעטן קבלת פנים
די גאנצע חלק פונעם זאל קעגן איבער די אויבן זיך צו זעצן בלויז אויף זייערע באשטימטע פלעצער,
אן וועט זיין מיוחד בלויז פאר די נשים בעת די מצוה די דערהויבענע מעמד קבלת פנים וועט בעז''ה
און תיכף נאכ'ן עסן ארויפגיין אויף די פארענטשעס פארקומען אום 5:00אזייגער פארנאכטס באולם
טאנץ. כדי צו מאכן פלאץ פאר אנדערע. עטרת חיי שרה.
קינדער ילדי הת"ת :במשך די חתונה וועט נישט
פארקינג זיין קיין שום פראגראם פאר די קינדער ,יעדע טאטע
עס וועט זיין צוגעגרייט פארענטשעס אויף ביידע
זייטן פון די אויבן אן ,ביטע לאזן די זיץ פלעצער
האט די אייגענע אחריות קעיר צו נעמען פון די בלויז פאר עלטערע אידן ואנשים חשובים .די בעה"ב
מיר בעטן די וואס קומען מיט אייגענע אויטאס, אייגענע קינדער ,אז זיי פירן זיך אויף מיט דרך ארץ,
אויסצופאלגן אלע טראפיק און פארקינג רעגולאציעס, ואברכים ובחורי הישיבות זאלן זיך ביטע שטעלן אויף
און בשו"א זיך נישט ארומדרייען אן קיין השגחה. די פארענטשעס.
און עקסטער אכטונג געבן און געבן די רעספעקט
פאר די פולע פיסגייער אין די געגנט ארום די זאלן. מ'בעט זייער נישט צו בלאקירן די דורכגענג צווישן כדי אנצוהאלטן דעם סדר זאל מען בשעת דעם
די טישן ,כדי נישט צו שטערן דאס טיילן בשעת די קבלת פנים נישט צוגיין געבן לחיים פאר כ"ק רבינו
עס וועט זיין צוגעשטעלט הונדערטער פארקינג עסקנים סערווירן די סעודת החתונה פאר'ן ציבור.
ערטער פארנט פון ביידע זאלן ,און אזוי אויך איז שליט"א.
ספעציעל אפגעדינגען געווארן נאך א גרויסע סעודת החתונה פאר נשים :אין די זאלן פון עטרת נאכ'ן לבישת הקיטל וועלן די מחותנים גיין צום
פארקינג לאט ביים שכינות'דיגן בנין אנטקעגן איבער גינענדל. באדעקן ,און דער עולם וועט ארויסגיין צום מעמד
די זאל. החופה.
ביטע אויספאלגן די אנווייזונגען פון די חברים הופעת כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א קבלת פני הכלה פאר די נשים וועט זיין אין די זאל
מעמבער'ס. פון עטרת גינענדל.
כ"ק מרן רבינו עט"ר שליט"א וועט ערשיינען אין
זאל לפאר על ראש שמחתו בשעה ,8:30וואס וועט
סדרנים נאכגעפאלגט ווערן מיט געהויבענע ריקודין של מעמד החופה
שמחה.
מען בעט בכל לשון של בקשה צוצוהעלפן צום די מעמד הנשגב והמרומם פון די חופה וועט
סדר דורכ'ן אויספאלגן די אנווייזונגען פון די סדרנים מען בעט יעדער זאל בלייבן אויף די פארענטשעס, פארקומען אי"ה 6:00בשעטו"מ אינעם שטח
במשך די גאנצע שמחה ,כדי די שמחה זאל זיין בעז"ה און זיך נישט אויפשטעלן אויף קיין בענקלעך צווישן די 2חתונה זאלן ,אויף א ספעציעלע הויכע
לשם ולתפארת כראוי וכיאות לכבוד חצרות קדשינו. קיינעם נישט שטערן פון מיטהאלטן די דערהויבענע פלאטפארמע צו ערמעגליכן יעדן מיטצוהאלטן די
מאמענטאן. הויכע מאמענטן.
כלים האסורים לברך ולהתברך
מ'בעט בכל לשון של בקשה צו העלפן פארמיידן
תערובות ,די מענער זאלן שטיין די זייט צו עטרת חיי
עס איז נישט ערלויבט ארויסצונעמען קיין שום שרה ,און די נשים די זייט צו עטרת גינענדל.
בשעת די ריקודין וועט דער גאנצער עולם האבן די
סמארטפאון וכדו' במשך די גאנצע שמחה. געלעגנהייט דורכצוגיין לברך ולהתברך און וואונטשן
ווי אויך איז נישט ערלויבט דאס צו נוצן בכל לחיים ומזל טוב פאר כ"ק רבינו שליט"א ,און די סעודת החתונה
בניני בתי מדרשינו ומוסדותינו כפי תקנת רבינו מחותנים הרהגה"צ שליט"א.
שליט"א. באלד נאך די חופה וברכת הקודש וועט אין א
עס איז צוגעגרייט געווארן א ספעציעלער דורכגאנג דערהויבענע שטימונג סערווירט ווערן די סעודת
פון רעכטס צו לינקס ,אונטער די פארענטשעס ,ווי החתונה באולם עטרת חיי שרה.
צידה לדרך יעדער וועט אי"ה קענען דורכגיין.
אריינקומענדיג אינעם זאל וועלן אפווארטן
מען בעט יעדן בכל לשון של בקשה אויסצופאלגן די העפליכע סדרנים פונעם וועד החתונה ,און צו ווייזן
נאכ'ן מצוה טאנץ וועט זיין צוגעשטעלט אויפן סדרנים ,אנהאלטן די ארדענונג און זיך נישט שטיפן,
וועג ארויס אונטער די פארענטשעס צידה לדרך יעדן ווי זיך צו זעצן איש איש לפי כבודו ,ביטע זיך
ובפרט די טייערע בחורים און חשוב'ע אינגעלייט זעצן לויט די אנווייזונגען פון די סדרנים.
מיט וואסער ,להחיות בהם נפש כל חי. זאלן ביטע דורכלאזן פריער די עלטערע אידן ואנשים
חשובים ,און דאן די אינגעלייט ,און נאכדעם די ביי די הויפט אריינגאנג איז דא צוגעשטעלט א
רחבות'דיגע קאוט-רום ווי צו האלטן די מאנטלען,
לעצט מינוטיגע מודעות בחורים איש איש לפי כבודו ,ווי אויך זאל מען נישט
אויפהאלטן מיט הזכרות וכדו' כדי מ'זאל קענען צוגיין במשך די חתונה.
צייטלעך צו ברהמ"ז ומצוה טאנץ. אדמורי"ם ורבנים שליט"א :עס איז אנגעגרייט
אלע אפדעיט'ס און לעצטע מודעות וועט
בעז"ה מפורסם ווערן אויף 'קול איחוד טאהש' טעימה :במשך די גאנצע צייט וועט זיין בעז"ה אויף די רעכטע זייט פונעם זאל די ספעציעלע
718-451-8674עקס.151 . צוגעגרייט מילי דאכילה ושתי' ביים עק פון זאל א קעגן הויכע פלאטפארמעס פאר די אדמורי"ם רבנים
איבער די אויבן אן בהרחבה פאר אלע משתתפים. ודיינים הגאונים הצדיקים שליט"א ,און פאר
קרובי המשפחה שליט"א.
היטשעס מרחבי ניו יארק
ברכת המזון ומצוה טאנץ קרובי המשפחה ונכבדי פני העדה :די
ערשטע חלק טישן זענען ספעציעל רעזערווירט
מיר בעטן אלע אנ"ש וועלכע קומען מיט
מען וועט בענטשן אי"ה בשעה .10:45 פאר די נאנטע בני המשפחה ,נכדי וניני רביה"ק
קארס ,און זיי האבן נאך פלאץ מיטצונעמען זי"ע ,און פארי זקני ונכבדי פני העדה.
אנדערע ,טוט א מצוה ,פארט צו אונזער באלד נאך ברכת המזון און שבע ברכות ,וועט אי"ה
לאקאלע ביהמ"ד און נעמט מיט אנדערע פארקומען דער דערהויבענער מעמד המצוה טאנץ. אברכים ובע"ב אנשי שלומינו מרחבי תבל:
וועלכע ווארטן אויף א היטש .אדער לאזט די צווייטע חלק טישן זענען צוגעגרייט פאר כל
מ'בעט די גאנצע עולם זיך צו שטעלן אויף די
איבער א מעסעדזש אויף קול איחוד הקהל הקודש.
פארענטשעס ,כדי ס'זאל זיין גענוג פלאץ אפצורעכטן
טאהש עקס .153 .ולמצוה גדולה יחשב. די ריקודי קודש ,און יעדער זאל קענען מיטהאלטן די תלמידי ישיבותינו הקדושות :די דריטע
ועד החתונה ויהא רעוא מן שמיא משמחה
דקהל אור החיים זו יושפע לנו שפע קודש
ד'טאהש והשפעות טובות בכל
הענינים
שמחת
בית
בשמחת טאהש שישו
רבינו ושמחו
שמחת נישואין בבית כ"ק
מרן אדמו"ר עט"ר
רבינ שליט"א
ש
י שו ו ש מ חו ב ש מ חת
ו
גליון באור החיים טאהש | תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק דל
מאת
הזמנה
פרטית
כ"ק מרן
אדמו"ר
עט"ר
שליט"א
טרענספארטאציע
מע_+לדונג
חתונות רבי'שע
זיך גרייטענדיג צו די 2גרויסע
דעם קומענדיגע חודש כסליו הבעל"ט
וישרים ובכן שמחת החתונה
פון הכלה בתש"ק תחי'
שמחת החתונה
פון הכלה בתש"ק תחי'
יעלוזו צדיקים בת הגה"צ רבי יחיאל מיכל ישעי'
מאסאקאוויטש שליט"א ,חדב"ן
בת הגה"צ אבד"ק קהילתינו הק'
מאנסי שליט"א
וחסידים יראו ה' וישלח -אול"י י"ז כסליו
פק"ק קרית טאהש יע"א
א' ויצא -אול"י ו' כסליו
בעיר מאנסי יע"א
ברנה וישמחו
יגילו איז ערווארטעט א ריזן ציבור געסט מרחוק ומקרוב וועלכע גרייטן זיך
מיטהאלטן די צוויי דערהויבענע שמחות בחצרות קדשינו,
און עס איז דא א גרויסע פארלאנג פאר
טראנספערטאציע פון אלע שטעט
דעריבער בעטן מיר אנשי שלומינו:
אויב האט איר פלאץ מיטצונעמען אנדערע אידן ,ביטע לאזט איבער א
מעסעדזש אויך קול איחוד טאהש
718-451-8674 / 514-500-8674עקס1-5-3 .
און לאזט איבער א מעסעדזש מיט די פאלגענדע דעטאלן:
.1נאמען .2טעלעפאון נומער .3פון וועלכע שטאט איר פארט
.4צו וועלכע חתונה איר פארט .5וויפיל פלאץ איר האט
פאר פליגער רעזערוואציע'ס רופט:
ר' לייבוש מערמלשטיין הי''ו ר' משה מרדכי וויינבערגער הי''ו
traveldonebest@gmail.com moshe5110@gmail.com
514-553-2069 718-486-5110
לאנדא'ס באסעס
ניו יארק -קרית טאהש 347-689-9964 -
בס"ד
רבי'שע חתונה
אין בעפארגרייטונג צו די
פון נכדת כ"ק מרן אדמו"ר שליט"א
דאנערשטאג וישלח הבעל"ט
באסעס
וועלן מיר בעז"ה צושטעלן א פלאטע פון
קיין קרית טאהש
פרייז
$150א ראונד טריפ
$85איין וועג
שמחת
בית
טאהש שמחת נישואין בבית כ"ק
מרן אדמו"ר עט"ר
רבינ שליט"א
ש
י שו ו ש מ חו ב ש מ חת
די באסעס וועלן ארויספארן דאנערשטאג אינדערפרי לויט די פאלגענדע סדר:
ו
בארא פארק :פון בית מדרשינו7:15 .............................................................................
וויליאמסבורג :פון בעדפארד עוו .העכער די היי-וועי 7:45..........................................
שמחת נישואי מאנסי :פון 20עישל לעין9:15 .....................................................................................
נכדת כ"ק מרן רבינו עט"ר שליט"א
בת הרה"צ רבי יחיאל מיכל ישעי' קרית יואל :פון פארק-ענד-רייד9:45............................................................................
מאסקאוויטש שליט"א ,חדב"ן
ה' וישלח -ט"ז כסלו תשפ"ז הבעל"ט און צוריק פארן מוצאי שבת שבע ברכות 12:00אזייגער
בהיכל ביהמ"ד הגדול
פק"ק קרית טאהש יע"א צאתכם ובואכם לשלום
רופט באצייטנס צו באשטעלן
347-689-9964
הל תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש
ב ע ז ה ש י " ת
ב ע ז ה ש י " ת
ּוְ ֲהָ ִֵשְּב ָכּ ֲֹהֲָנִים ְלֲַעֲ ְּב ָּוֹד ָָתם ּוְּלְ ּוִ יִי"ם ְְּּבדּוָּכָ ָנָ"ם �ְְל ִִש ָיָרם ּוְּלְ ְ
ִזְִמ ָָרם
ּוְ ֲהָ ִֵשְּב ָכּ ֲֹהֲָנִים ְלֲַעֲ ְּב ָּוֹד ָָתם ּוְּלְ ּוִ יִי"ם ְְּּבדּוָּכָ ָנָ"ם �ְְל ִִש ָיָרם ּוְּלְ ְ
ִזְִמ ָָרם
ּוְ ֲהָ ִֵשְּב ָכּ ֲֹהֲָנִים ְלֲַעֲ ְּב ָּוֹד ָָתם ּוְּלְ ּוִ יִי"ם ְְּּבדּוָּכָ ָנָ"ם �ְְל ִִש ָיָרם ּוְּלְ ְ
ִזְִמ ָָרם
ש י " ת
ּוְ ֲהָ ִֵשְּב ָכּ ֲֹהֲָנִים ְלֲַעֲ ְּב ָּוֹד ָָתם ּוְּלְ ּוִ יִי"ם ְְּּבדּוָּכָ ָנָ"ם �ְְל ִִש ָיָרם ּוְּלְ ְ
ִזְִמ ָָרם
ּוְ ֲהָ ִש
ולויים
בדוכנם
פרעזענטירט
ולויים
בדוכנם
ול
בדו
פרעזענטירט
פרעזענט
ct by:
ולויים
צו באקומ
674 #80
צו באקומען אין די לאקאלע געשעפטן בדוכנם
י לאקאלע געשעפטן
פרעזענטירט
Project by:
Project by:
קאלע געשעפטן
ולויים
צו באקומען אין די לאקאלע געשע
718.451.8674 #80
בדוכנם
פרעזענטירט
עפטן
Project by:
718.451.8674 #80
תשרפהרש ייח ז״פשת לפ"ק | גליון באור החיים טאהש ול
