gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

שיעורי חינוך - אידיש · Shiurei Chinuch - Yiddish — חיי שרה (2026-11-02)

מוציא לאור: שיעורי חינוך - אידיש · Shiurei Chinuch - Yiddish

שבוע: חיי שרה (2026-11-02)

שיעורי חינוך - אידיש · Shiurei Chinuch - Yiddish — חיי שרה (2026-11-02)

פתח את ה-PDF הורדה

‫ינוךְ‬ ‫יִ ְת ָּב ַר ְך‬ ‫ַה ׁ ּ ֵש ם‬ ‫ְּב עֶ זְ ַר ת‬ ‫יעו ֵרי ִח ּ‬ ‫ׁ ִש ּ‬ ‫גִ ְליוֹ ן‬ ‫ִא ִידישׁ‬ ‫יט "א‬ ‫אש יְ ׁ ִש יבָ ה ׁ ְש לִ ָ‬ ‫פו נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫ּ‬ ‫ער ן‪ְ ,‬מ לַ ְמ ִד ים‪ְ ,‬מ ַח ְּנ כִ ים אוּ ן ְמ ַח נְ כוֹ ת‬ ‫יש ע עֵ צוֹ ת אוּ ן ַה ְד ָר כוֹ ת פַ אר עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫אק ִט ׁ ֶ‬ ‫ּ ְפ ַר ְ‬ ‫ד‬ ‫ת ה יכ ל ה ק ו‬ ‫פרשת חיי שרה‬ ‫ס‬‫פרשתש בר‬ ‫תרומה‬ ‫דו‬ ‫גליון‬ ‫גליון‬ ‫שנת תשפ"ז‬ ‫תשפ"ג‬ ‫קע"ז‬ ‫א'‬ ‫מוס‬ ‫לב‬ ‫יעו ‪ִ+‬רי‪+‬ם ִאין ‪ִ+‬חינּ ּו ְך‬ ‫ׁ ִש ּ‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫יידער זֶ ענֶ ען‬ ‫יׁשט ַקיין ּכְ לַ ל‪ .‬לֵ ֶ‬ ‫ַאז ָדאס ִאיז נִ ְ‬ ‫ִדי זַ אְך ִאיז ֶער גּוט‪‘ ,‬וְ ִה ְתּבֹונַ נְ ָּת ַעל ְמקֹומֹו’‬ ‫גּוטע אֹויגְ ן ‪-‬‬ ‫‪ֶ -‬‬ ‫רּוקן‬ ‫אֹויס ְד ְ‬‫ְ‬ ‫ערן וָ ואס ֶקענֶ ען זִ יְך‬ ‫ָדא ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫נָ אכְ ֶדעם וֶ וען ִאיְך קּוק אֹויף ִאים‪ ,‬זֶ ע ִאיְך‬ ‫יׁשט‬ ‫אּבן זֵ יי נִ ְ‬ ‫ייע ֶרע ִקינְ ֶדער ַאז זֵ יי ָה ְ‬ ‫אֹויף זֵ ֶ‬ ‫יׁש ָטא‪,‬‬ ‫‘וְ ֵאינֶ ּנּו’ ָדאס ְׁשלֶ עכְ ְטס ִאיז ֶמער נִ ְ‬ ‫קּוקן אֹויף ִדי ִקינְ ֶדער ִמיט ַא גּוט אֹויג‬ ‫ְ‬ ‫לִ יּב‪.‬‬ ‫יׁשט ֶדער זֶ עלְ ֶּבער ֶמענְ ְטׁש‬ ‫ֶער ִאיז ׁשֹוין נִ ְ‬ ‫ִדי וִ ויכְ ִטיגְ ְס ֶטע יְ סֹוד ִאין ִחינּוְך וָ ואס‬ ‫יׁשט ַקיין‬ ‫אֹויסער ֶדעם וָ ואס ָדאס ִאיז נִ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫וארן ַא ַצ ִדיק‪.‬‬ ‫יער‪ֶ ,‬ער ִאיז גֶ עוָ ְ‬ ‫פּון ְפ ִר ֶ‬ ‫ויסן ִאיז‪ֶ :‬מען מּוז לִ יּב‬ ‫אר ְפן וִ ְ‬ ‫ְמ ַחּנְ כִ ים ַד ְ‬ ‫גֶ עזּונְ ֶטע נַ אטּור‪ִ ,‬איז ָדאס אֹויְך ַא ְׁש ֶטער‬ ‫ּתֹורה פּון ֶר ִּבי'ן ִאיז ַא יְ סֹוד ַהּיְ סֹודֹות‬ ‫ֶדער ָ‬ ‫קּוקן אֹויף זֵ יי ִמיט ַא‬ ‫אּבן ִדי ִקינְ ֶדער אּון ְ‬ ‫ָה ְ‬ ‫יׁשט ֶמעגְ לִ יְך‬ ‫ִאין ִחינּוְך‪ ,‬וַ וייל ֶעס ִאיז נִ ְ‬ ‫ִאין ֲח ִסידּות ְּב ֶר ְסלֶ ב‪ ,‬אּון ָדאס ִאיז ֶדער‬ ‫גּוט אֹויג‪.‬‬ ‫יׁשט לִ יּב‬ ‫ְמ ַחנֵ ְך צּו זַ יין אֹויּב ֶמען ָהאט נִ ְ‬ ‫קּוקן אֹויף ִקינְ ֶדער‬ ‫ארף ְ‬ ‫יְ סֹוד וִ וי ַאזֹוי ֶמען ַד ְ‬ ‫אֹויּב ֶמען ָהאט לִ יּב ַא ִקינְ ד‪ֶ ,‬קען ֶמען‬ ‫ָדאס ִקינְ ד‪.‬‬ ‫ארף‬ ‫ּכְ ֵדי זֵ יי צּו ֶקענֶ ען ְמ ַחנֵ ְך זַ יין; ֶמען ַד ְ‬ ‫וער ֶטער וֶ ועלְ ן ַא ַריינְ גֵ יין‬ ‫ִאים ְמ ַחנֵ ְך זַ יין; ִדי וֶ ְ‬ ‫ארט‬ ‫אר ְפן ַאזֶ עלְ כֶ ע ָס ְ‬ ‫יּבער ַד ְ‬ ‫ער ֶ‬ ‫ֶד ִ‬ ‫קּודה‬ ‫עדן ִקינְ ד ֶע ֶּפעס ַא נְ ָ‬ ‫אֹויפזּוכְ ן ִאין יֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫אֹויע ְרן וֶ ועלְ ן ֶעס‬ ‫ֶ‬ ‫ארץ‪ ,‬זַ יינֶ ע‬ ‫ִאין זַ יין ַה ְ‬ ‫ער ְׁש ְטן‬‫ייּב ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ערן גָ אר ַא ַסאְך ֶּב ְ‬ ‫ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫טֹובה‪ ,‬אּון ַהאלְ ְטן פּונֶ עם ִקינְ ד צּולִ יּב יֶ ענֶ ע‬ ‫ָ‬ ‫עמען‪.‬‬ ‫ערן‪ ,‬אּון ֶער וֶ ועט ֶעס ָאנְ נֶ ֶ‬ ‫ער ֶה ְ‬ ‫ֶד ְ‬ ‫טֹויׁשן‪ ,‬זֵ יי זָ אלְ ן יָ א‬‫ְ‬ ‫ארץ זָ אל זִ יְך‬ ‫ייער ַה ְ‬ ‫ַאז זֵ ֶ‬ ‫קּודה‪.‬‬‫גּוטע נְ ָ‬ ‫ֶ‬ ‫יׁשט לִ יּב ַא‬ ‫וידער אֹויּב ֶמען ָהאט נִ ְ‬ ‫וִ ֶ‬ ‫קּוקן אֹויף‬ ‫ייע ֶרע ִקינְ ֶדער אּון ְ‬ ‫אּבן זֵ ֶ‬ ‫לִ יּב ָה ְ‬ ‫ֲא ִפילּו וֶ וען ַא ִקינְ ד ִפ ְירט זִ יְך אֹויף‬ ‫ארן‬ ‫ִקינְ ד‪ֲ ,‬א ִפילּו ֶמען וֶ ועט ּכְ ֵס ֶדר זָ אגְ ן ַפ ְ‬ ‫יטן‬ ‫גּוטע נְ קּודֹות; ַאזֹוי וֶ ועלְ ן זֵ יי ִמ ְ‬ ‫ייע ֶרע ֶ‬ ‫זֵ ֶ‬ ‫ארף ֶמען‬ ‫ארף צּו זַ יין‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫יׁשט וִ וי ֶעס ַד ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫ייער לִ יּב”‪ ,‬וֶ ועט ָדאס‬ ‫“איְך ָהאּב ִדיְך זֵ ֶ‬ ‫ִקינְ ד‪ִ :‬‬ ‫יח זַ יין זֵ יי‬ ‫ער ְׁש ְטנְ ’ס ִהילְ ף ֶקענֶ ען ַמ ְצלִ ַ‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫ייען ִדי ּכַ ַעס אֹויף ַר ְח ָמנּות ַ‬ ‫(עיֵ ין‬ ‫ער ְד ֵר ֶ‬ ‫יּב ְ‬ ‫ִא ֶ‬ ‫ת’דיג‪ ,‬אּון‬ ‫יׁשט ֱא ֶמ ִ‬ ‫ִקינְ ד ְׁש ִּפ ְירן ַאז ֶעס ִאיז נִ ְ‬ ‫צּו ְמ ַחנֵ ְך זַ יין‪.‬‬ ‫מֹוה ַר"ן ֵחלֶ ק א'‪ִ ,‬ס ָימן יח)‪ָ .‬דאס ֵמיינְ ט‪ֶ :‬מען‬ ‫יקּוטי ֲ‬ ‫ֵ‬ ‫לִ‬ ‫אֹויפטּון ִמיט‬ ‫ְ‬ ‫יׁשט ֶקענֶ ען‬ ‫ארנִ ְ‬ ‫ֶמען וֶ ועט גָ ְ‬ ‫אֹויפן ִקינְ ד ִמיט ַר ְח ָמנּות‪:‬‬ ‫ְ‬ ‫זָ אל ְט ַראכְ ְטן‬ ‫אפט’ ִאיז ַא זַ אְך וָ ואס וֶ וענְ ְדט‬ ‫יּב ַׁש ְ‬ ‫ִאים‪‘ .‬לִ ְ‬ ‫אפט‬ ‫ער ְׁש ְטן אֹויף לִ ְיּב ַׁש ְ‬ ‫ייּב ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ֶּב ְ‬ ‫ארץ פּונֶ עם ֶמענְ ְטׁש‪ ,‬אּון נָ אר‬ ‫זִ יְך ִאינֶ עם ַה ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫ֶ'א ְפ ָׁשר ָהאט ָדאס ִקינְ ד ֶּב ֱא ֶמת נִ ְ‬ ‫ייען ַא ַריין ִאין ּכִ ָּתה‪,‬‬ ‫יידער ְמ ַחּנְ כִ ים גֵ ֶ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫יׁש ֵקייט‪ֶ ,‬ער ָהאט‬ ‫אר ְ‬ ‫גֶ עוָ ואלְ ט טּון ִדי נַ ִ‬ ‫יטן ִקינְ ד‬ ‫ער ְׁש ֶטער ִאינְ ֵאיינֶ עם ִמ ְ‬ ‫ייּב ְ‬‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ער ְׁש ְטן ַא‬ ‫ייּב ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫אר ְפן זֵ יי ֶּב ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫עּבֹוירן ִמיט‬ ‫ְ‬ ‫ֶעס נָ אר גֶ עטּון וַ וייל ֶער ִאיז גֶ‬ ‫וייסן ֶדעם ֱא ֶמת ִצי ֶדער ְמ ַחנֵ ְך ָהאט ִאים‬ ‫וֵ ְ‬ ‫יח זַ יין ִמיט‬ ‫קּור ֶצע ְּת ִפלָ ה ַאז זֵ יי זָ אלְ ן ַמ ְצלִ ַ‬ ‫ְ‬ ‫וערע נַ אטּור ָא ֶדער וַ וייל ֶער ִאיז נָ אְך‬ ‫ַא ְׁשוֶ ֶ‬ ‫יׁשט‪.‬‬‫אקע לִ יּב ָא ֶדער נִ ְ‬ ‫ַט ֶ‬ ‫ִדי ִקינְ ֶדער‪ .‬אֹויּב ֶמען ְׁש ִּפ ְירט ַאז ֶמען ָהאט‬ ‫ייּבן לִ יּב צּו‬ ‫עריׁש'‪ִּ .‬ביז ֶמען וֶ ועט ָאנְ ֵה ְ‬ ‫ִקינְ ֶד ִ‬ ‫ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִּבי ָהאט אּונְ ז ְמגַ ּלֶ ה‬ ‫יׁשט לִ יּב ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער ֵאיינִ יג‪ ,‬מּוז ֶמען‬ ‫נִ ְ‬ ‫עמאלְ ט וֶ ועט ָדאס‬ ‫אּבן ָדאס ִקינְ ד‪ ,‬אּון ֶד ָ‬ ‫ָה ְ‬ ‫עדן‬ ‫טֹויׁשן יֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫גֶ עוֶ וען וִ וי ַאזֹוי ֶמען ֶקען‬ ‫ער ְׁש ְטן אּון ִאים‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ארן ֵא ֶ‬ ‫ער ֵציילְ ן ַפ ְ‬ ‫ָדאס ֶד ְ‬ ‫וער ֶטער וָ ואס‬ ‫עמען ִדי וֶ ְ‬ ‫ִקינְ ד וֶ ועלְ ן ָאנְ נֶ ֶ‬ ‫יקּוטי‬ ‫ֵ‬ ‫גּוטן‪ֶ .‬דער ֶר ִּבי זָ אגְ ט (לִ‬ ‫ֶמענְ ְטׁש צּום ְ‬ ‫אּבן‬ ‫עטן ֶמען זָ אל יָ א זֹוכֶ ה זַ יין לִ יּב צּו ָה ְ‬ ‫ֶּב ְ‬ ‫עדט צּו ִאים‪.‬‬ ‫ֶמען ֶר ְ‬ ‫מֹוה ַר”ן ֵחלֶ ק א’‪ִ ,‬ס ָימן רפב)‪ֲ :‬א ִפילּו ַא ֶמענְ ְטׁש וָ ואס‬ ‫ֲ‬ ‫ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער ֵאיינִ יג‪.‬‬ ‫ִאיז ַא ָר ָׁשע ּגָ מּור ַר ֲח ָמנָ א לִ ְצלָ ן‪ ,‬אֹויּב ֶמען‬ ‫“היילִ יגֶ ער‬ ‫ער ְׁש ְטן‪ֵ :‬‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ארן ֵא ֶ‬ ‫זָ אגְ ט ַפ ְ‬ ‫אּבן ִדי ֵאייגֶ ענֶ ע ִקינְ ֶדער‬ ‫לִ יּב ָה ְ‬ ‫קּוקן אֹויף ִאים ִמיט ַא גּוט אֹויג‪ֶ ,‬מען‬ ‫וֶ ועט ְ‬ ‫עפער‪ִ ,‬די אּון ִדי ִקינְ ֶדער ָהאּב ִאיְך לִ יּב‬ ‫אׁש ֶ‬‫ַּב ֶ‬ ‫לֹויט ֶדער נַ אטּור וִ וי ַאזֹוי ֶדער‬ ‫גּוטע זַ אכְ ן‪ֲ ,‬א ִפילּו‬ ‫אֹויפזּוכְ ן ִאין ִאים ֶ‬ ‫ְ‬ ‫וֶ ועט‬ ‫קּומען ָאנְ גֶ עטּון‬ ‫א’חנְ ’ט‪ ,‬זֵ יי ֶ‬ ‫וַ וייל זֵ יי זֶ ענֶ ען ַּב ֵ‬ ‫אפן ִדי וֶ ועלְ ט‪,‬‬ ‫אׁש ְ‬‫ער ְׁש ֶטער ָהאט ַּב ַ‬ ‫ייּב ְ‬‫ֵא ֶ‬ ‫עפט ִאין ִאים ְּבלֹויז ֵאיין ִּפינְ ֶטעלֶ ע‬ ‫ֶמען ְט ֶר ְ‬ ‫עּבן ִמיר ֶדעם‬ ‫יידער‪ ,‬אּון זֵ יי גֶ ְ‬ ‫ִמיט ֵׁשיינֶ ע ְקלֵ ֶ‬ ‫אפט‬ ‫יּב ַׁש ְ‬ ‫ערלִ יכֶ ע לִ ְ‬ ‫ערן ַאן ִאינֶ ְ‬ ‫אּבן ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫ָה ְ‬ ‫גּוטס‪ֶ ,‬העלְ ְפט ֶמען ִאים ִמיט ֶדעם ַאז ֶער‬ ‫ְ‬ ‫ערן ִמיְך אֹויס‪ .‬וָ ואס זָ אל ִאיְך‬ ‫עפיל ַאז זֵ יי ֶה ְ‬ ‫גֶ ִ‬ ‫ייע ֶרע ִקינְ ֶדער‪ ,‬וִ וי ֶמען זֶ עט ִאין ָּפסּוק‬ ‫צּו זֵ ֶ‬ ‫וערן‬ ‫רֹויסגֵ יין פּון זַ יין ְׁשלֶ עכְ ְטס‪ ,‬וֶ ְ‬ ‫זָ אל ַא ְ‬ ‫ָא ֶּבער טּון ִמיט ֶדעם ִקינְ ד אּון יֶ ענֶ עם ִקינְ ד?‬ ‫“ה ִת ְׁשּכַ ח‬ ‫(יְ ַׁש ְעיָ הּו מט‪ ,‬טו)‪ֶ ,‬דער נָ ִביא זָ אגְ ט‪ֲ :‬‬ ‫וערן ַא ַצ ִדיק‪ֶ .‬דער ֶר ִּבי‬ ‫אֹויס ָר ָׁשע‪ ,‬אּון וֶ ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫יׁשט לִ יּב אּון ִאיְך ֶקען זֵ יי נִ ְ‬ ‫ִאיְך ָהאּב זֵ יי נִ ְ‬ ‫ִא ָּׁשה עּולָ ּה ֵמ ַר ֵחם ֶּבן ִּב ְטנָ ּה”‪ֶ ,‬קען ֶדען ַא‬ ‫(ּת ִהלִ ים לז‪,‬‬‫ייט ְׁשט ִמיט ֶדעם ֶדער ָּפסּוק ְ‬ ‫ַט ְ‬ ‫יׁשט וֶ וען ִאיְך ֶרעד‬ ‫ערן נִ ְ‬‫יידן‪ ,‬וַ וייל זֵ יי ֶה ְ‬ ‫ערלַ ְ‬ ‫ֶד ְ‬ ‫יׁשט ַר ְח ָמנּות‬ ‫עסן ָא ֶדער נִ ְ‬ ‫ארגֶ ְ‬‫אמע ַפ ְ‬ ‫ַמ ֶ‬ ‫י)‪“ :‬וְ עֹוד ְמ ַעט וְ ֵאין ָר ָשׁע‪ ,‬וְ ִה ְתּבֹונַ נְ ָּת ַעל‬ ‫יׁשט‪ ,‬אּון וֶ וען ִאיְך‬ ‫צּו זֵ יי‪ ,‬זֵ יי ָפאלְ גְ ן ִמיְך נִ ְ‬ ‫אּבן אֹויף ִאיר ִקינְ ד?!‬ ‫ָה ְ‬ ‫עפט ‘וְ עֹוד‬ ‫ְמקֹומֹו וְ ֵאינֶ ּנּו”‪ַ ,‬אז ֶמען ְט ֶר ְ‬ ‫ער ַראׁשּונְ ג ַפאר ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫וִ ויל ַמאכְ ן ַאן ִא ֶיּב ְ‬ ‫ערן‬‫עדן ִמיט ַא ַסאְך ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫ָא ֶּבער נָ אכְ ן ֶר ְ‬ ‫גּוטע זַ אְך‪ ,‬וָ ואס ִאין ֶדעם‬ ‫ְמ ַעט’ ַא ְקלֵ יינֶ ע ֶ‬ ‫ערנְ ט ִדי‬ ‫‪ַ -‬מאכְ ן זֵ יי ֶעס ַאוֶ ועק‪ .‬וֶ וען ֶמען לֶ ְ‬ ‫ייע ֶרע ִקינְ ֶדער‪ָ ,‬האּב ִאיְך ַאיינְ גֶ עזֶ ען‬ ‫וֶ ועגְ ן זֵ ֶ‬ ‫ייסט ַאז ִמיט‬ ‫ִאיז ֶער ‘וְ ֵאין ָר ָשׁע’‪ָ ,‬דאס ֵה ְ‬ ‫א‬ ‫ההממשך‬ ‫יעו ‪ִ+‬רי‪+‬ם ִאין ‪ִ+‬חינּ ּוךְ‬ ‫ׁ ִש ּ‬ ‫שך‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫<<<‬ ‫עמען ִדי ְׁש ִּפילְ ֵצייג‬ ‫אמנֶ ֶ‬ ‫אפן‪ַ ,‬צ ְ‬ ‫ֶע ְסן‪ ,‬גֵ יין ְׁשלָ ְ‬ ‫עפאלְ ן‬ ‫אּפגֶ ַ‬ ‫עּבעְך ַא ָר ְ‬ ‫ער ַפאר ִאיז ֶער נֶ ֶ‬ ‫ֶד ְ‬ ‫(ׁשמֹות כא‪ ,‬ו‪ִּ ,‬דּבּור ַה ַּמ ְת ִחיל‬‫ַר ִׁש”י ִאין ַּפ ְר ַׁשת ִמ ְׁש ָּפ ִטים ְ‬ ‫ארף ֶמען זֵ יי ָּפׁשּוט זָ אגְ ן וָ ואס‬ ‫דֹומה‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫וְ כַ ֶ‬ ‫אר ֶּבע ֲע ֵב ָירה אּון ֶמען ָהאט ִאים‬ ‫ִמיט ַא ַה ְ‬ ‫וְ ָר ַצע)‪‘ :‬אֹזֶ ן זֹאת ֶׁש ָּׁש ְמ ָעה ַעל ַהר ִסינַ י ֹלא ִתגְ נֹב‪,‬‬ ‫אׁשען‬ ‫אׁשען‪ ,‬וַ וייל ְס ְט ַר ֶ‬ ‫צּו טּון ָאן ְס ְט ַר ֶ‬ ‫אר ְפט ַה ְרגְ ֶ’ענֶ ען‪.‬‬ ‫עד ְ‬ ‫גֶ ַ‬ ‫וְ ָהלַ ְך וְ גָ נַ ב‪ֵּ ,‬ת ָר ַצע’‪ ,‬כַ אּפ ִאיְך זֵ יי ָאן ַּביים ֶ‬ ‫אֹויער‪,‬‬ ‫וַ וייזְ ט אֹויף ְׁשוַ ואכְ ֵקייט‪ֶ .‬עס וַ וייזְ ט ּכְ ִאילּו‬ ‫פּון ֶדעם זֶ עט ֶמען‪ַ ,‬אז לָ אזְ ן ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫גּוטע ִצי אּון ִאיְך זָ אג זֵ יי‪‘ֶ :‬דער‬ ‫ִאיְך גֶ עּב ַא ֶ‬ ‫ארף‬ ‫ָדאס ִקינְ ד ָהאט אֹויְך ַא ַצד אּון ֶמען ַד ְ‬ ‫מּוסר‪ִ ,‬איז‬ ‫ָ‬ ‫יׁשט זָ אגְ ן ַקיין‬ ‫ֶה ְפ ֵקר אּון זֵ יי נִ ְ‬ ‫עדט צּו ִדיר’‪...‬‬ ‫יׁשט וֶ וען ֶמען ֶר ְ‬ ‫ערט נִ ְ‬ ‫אֹויער ֶה ְ‬ ‫ֶ‬ ‫אר ַהאנְ ְדלֶ ען‬ ‫יטן ִקינְ ד ַפ ְ‬ ‫עצן ִמ ְ‬ ‫אּפזֶ ְ‬ ‫זִ יְך ַא ָר ְ‬ ‫יׁשט ַקיין ֵע ֶסק; ֶעס ִאיז ַּפ ַחד ְּפ ָח ִדים‪,‬‬ ‫זִ יכֶ ער נִ ְ‬ ‫ייער‪,‬‬‫עפער‪ִ ,‬איְך ֶּבעט ִדיר זֵ ֶ‬ ‫אׁש ֶ‬‫ֵהיילִ יגֶ ער ַּב ֶ‬ ‫וייטן‪ֶ .‬מען‬ ‫ארן ְצוֵ ְ‬ ‫עּבן ַפ ְ‬ ‫וֶ וער ֶעס זָ אל נָ אכְ גֶ ְ‬ ‫רֹויסגֵ יין‬ ‫ִדי ִקינְ ֶדער ֶקענֶ ען ַחס וְ ָׁשלֹום ַא ְ‬ ‫אּבן ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער‬ ‫ֶהעלְ ף ִמיר ִאיְך זָ אל לִ יּב ָה ְ‬ ‫אר ְפן‬ ‫ייסן ִדי ִקינְ ֶדער וָ ואס זֵ יי ַד ְ‬ ‫ארף ֵה ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫ארף יָ א זָ אגְ ן ַפאר‬ ‫לְ ַּת ְרּבּות ָר ָעה‪ֶ .‬מען ַד ְ‬ ‫ארגֶ ְ‬ ‫עסן‬ ‫יׁשט ַפ ְ‬ ‫ֵאיינִ יג; ֶהעלְ ף ִמיר ִאיְך זָ אל נִ ְ‬ ‫יׁשט‪ ,‬זָ אגְ ט ֶמען‬ ‫טּון‪ ,‬אּון אֹויּב זֵ יי ָפאלְ גְ ן נִ ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער וִ וי ַאזֹוי זִ יְך צּו ִפ ְירן‪ ,‬נָ אר ֶמען‬ ‫ארן‪ַ ,‬אז ִאיְך ִּבין אֹויְך‬ ‫ַמיינֶ ע ֵאייגֶ ענֶ ע ִקינְ ֶדער יָ ְ‬ ‫יׁשט‪,‬‬ ‫וייטער נִ ְ‬ ‫נָ אכְ ַא ָמאל‪ .‬אֹויּב זֵ יי ָפאלְ גְ ן וַ ֶ‬ ‫עדן ִמיט‬ ‫דּורְך ֶר ְ‬‫ארף ֶעס טּון ִמיט ָחכְ ָמה; ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫עריׁש אּון ִאיְך‬ ‫אר ְׁש ִּפילְ ט אּון ִקינְ ֶד ִ‬ ‫גֶ עוֶ וען ַפ ְ‬ ‫אטע”‪“ֶ ,‬דער‬ ‫“מען מּוז ָפאלְ גְ ן ַא ַט ֶ‬ ‫זָ אגְ ט ֶמען‪ֶ :‬‬ ‫דּורְך ַהאלְ ְטן‬ ‫קּוקן גּוט אּון ְ‬ ‫אפט‪ִ ,‬מיט ְ‬ ‫יּב ַׁש ְ‬ ‫לִ ְ‬ ‫עמיינְ ט צּו זַ יין ְׁשלֶ עכְ ט”‪.‬‬ ‫יׁשט גֶ ֵ‬ ‫ָהאּב נִ ְ‬ ‫ארף ָפאלְ גְ ן ַא‬ ‫ער ְׁש ֶטער זָ אגְ ט ַאז ֶמען ַד ְ‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫פּונֶ עם ִקינְ ד‪.‬‬ ‫ערנֶ ען זִ יְך ִדי ִקינְ ֶדער אֹויס‬ ‫אטע”‪ַ ,‬אזֹוי לֶ ְ‬ ‫ַט ֶ‬ ‫ֶמען מּוז ְמ ַחנֵ ְך זַ יין ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫חּורים פּון אּונְ זֶ ער‬ ‫ַא ַסאְך ָמאל ְפ ֶרעגְ ן ִמיר ָּב ִ‬ ‫אּבן ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫עדט וֶ ועגְ ן לִ יּב ָה ְ‬ ‫וֶ וען ֶמען ֶר ְ‬ ‫צּו ָפאלְ גְ ן‪.‬‬ ‫מּוסר? זֵ יי‬ ‫ארוָ ואס ִאיְך זָ אג זֵ יי ַאלְ ץ ָ‬ ‫יבה‪ַ :‬פ ְ‬ ‫יְ ִׁש ָ‬ ‫רֹויסע ַר ֲח ָמנּות אֹויף ִדי‬ ‫ֶעס ִאיז ַא גְ ֶ‬ ‫קּוקן אֹויף זֵ יי ִמיט ַא גּוט אֹויג‪ֵ ,‬מיינְ ט‬ ‫אּון ְ‬ ‫חּורים זָ אג ִאיְך‬ ‫ויסע ָּב ִ‬ ‫עען ָדאְך ַאז ַפאר גֶ עוִ ֶ‬ ‫זֶ ֶ‬ ‫יׁשט ַאז ֶמען זָ אל זֵ יי לָ אזְ ן טּון וָ ואס‬ ‫ָדאס נִ ְ‬ ‫ערן אּון ְמ ַחּנְ כִ ים וָ ואס ַאלֶ עס גֵ ייט ַּביי זֵ יי‬ ‫ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫מּוסר‪ֶ .‬ענְ ְט ֶפער ִאיְך זֵ יי‪“ :‬אֹויּב דּו‬ ‫יׁשט ַקיין ָ‬ ‫נִ ְ‬ ‫אׁשען‪,‬‬ ‫צּו ִמיט ַּבאלֹוינּונְ גֶ ען ָא ֶדער ִמיט ְס ְט ַר ֶ‬ ‫אפט; ַחס וְ ָׁשלֹום‬ ‫יּב ַׁש ְ‬ ‫זֵ יי וִ וילְ ן צּולִ יּב ִדי לִ ְ‬ ‫יס ֶטע‬ ‫וִ וילְ ְסט ֶקען ִאיְך ִדיר צּולֵ ייגְ ן צּו ִדי לִ ְ‬ ‫וַ וייל זֵ יי ַה ְרגְ ֶ’ענֶ ען זִ יְך ַאלֵ יין ָאּפ; זֵ יי ְּב ֶרענְ גֶ ען‬ ‫ארף ֶמען ְמ ַחנֵ ְך זַ יין‬ ‫ַאזֹוי צּו זָ אגְ ן! ַאוַ ַודאי ַד ְ‬ ‫יׁשט;‬ ‫ארנִ ְ‬ ‫חּורים וָ ואס ִאיְך זָ אג זֵ יי גָ ְ‬ ‫פּון ִדי ָּב ִ‬ ‫ערנֶ ען ַאז‬ ‫אֹויסלֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫צּו ַאז ִדי ִקינְ ֶדער זָ אלְ ן זִ יְך‬ ‫ארף זֵ יי זָ אגְ ן וָ ואס ֶמען‬ ‫ִדי ִקינְ ֶדער‪ֶ ,‬מען ַד ְ‬ ‫צּופ ִרי ִּביז ַּביינַ אכְ ט‪...‬‬ ‫ִאיְך ְׁש ֵמייכְ ל צּו זֵ יי פּון ְ‬ ‫ארף ָפאלְ גְ ן נָ אר אֹויּב ֶמען זָ אגְ ט צּו ַא‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫ערנֶ ען וִ וי ַאזֹוי‬ ‫אֹויסלֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫יׁשט טּון אּון זֵ יי‬ ‫ָטאר נִ ְ‬ ‫מּוסר? וַ וייל ִאיְך‬ ‫ארוָ ואס זָ אג ִאיְך ִדיר יָ א ָ‬ ‫ַפ ְ‬ ‫אׁשעט‪.‬‬ ‫ַּבאלֹוינּונְ ג ָא ֶדער ֶמען ְס ְט ַר ֶ‬ ‫ארף גֵ יין ִאינֶ עם‬ ‫צּופ ְירן‪ ,‬נָ אר ֶמען ַד ְ‬ ‫אֹויפ ִ‬ ‫ְ‬ ‫זִ יְך‬ ‫אפענּונְ ג‬ ‫ָהאּב ִדיר לִ יּב אּון ִאיְך ָהאּב נָ אְך ַא ָה ֶ‬ ‫יטל וֶ ועג‪ִ .‬אין ִדי זֶ עלְ ֶּבע ַצייט וָ ואס ֶמען ִאיז‬ ‫ִמ ְ‬ ‫ער ֵציילְ ט ַאז‬ ‫אטע ָהאט ִמיר ַא ָמאל ֶד ְ‬ ‫ַא ַט ֶ‬ ‫עּבן”‪ .‬וִ וי ֶדער‬ ‫יח זַ יין ִאין לֶ ְ‬ ‫ועסט ַמ ְצלִ ַ‬ ‫ַאז דּו וֶ ְ‬ ‫עדענְ ֶקען ַאז זֵ יי זֶ ענֶ ען‬ ‫ארף ֶמען גֶ ֶ‬ ‫ְמ ַחנֵ ְך‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫עמען‬ ‫ֶער ָהאט גֶ עזָ אגְ ט ַפאר זַ יין זּון ֶער זָ אל נֶ ֶ‬ ‫מּוסר”‪,‬‬ ‫ָּפסּוק זָ אגְ ט ִ(מ ְׁשלֵ י יג‪ ,‬כד)‪“ :‬וְ א ֲֹהבֹו ִש ֲׁחרֹו ָ‬ ‫ֶדער וָ ואס ִאיז ְמ ַחנֵ ְך ִדי ִקינְ ֶדער‪ ,‬וַ וייזְ ט ָדאס‬ ‫יׁשט ְׁשלֶ עכְ ט‪ ,‬אּון‬ ‫ְּבלֹויז ִקינְ ֶדער; זֵ יי זֶ ענֶ ען נִ ְ‬ ‫חּומׁש וָ ואס ֶער ָהאט ָאנְ גֶ עגְ ֵרייט‪,‬‬ ‫ִאין ֵח ֶדר ַא ָ‬ ‫ַאז ֶער ָהאט זֵ יי לִ יּב‪.‬‬ ‫גּוטס‪.‬‬‫ייער ַא ַסאְך ְ‬ ‫אּבן ִאין זִ יְך אֹויְך זֵ ֶ‬ ‫זֵ יי ָה ְ‬ ‫“איְך‬ ‫ערּופן‪ִ :‬‬ ‫ְ‬ ‫ָא ֶּבער ָדאס ִקינְ ד ָהאט זִ יְך ָאנְ גֶ‬ ‫חּומׁש!”‬ ‫ייע ָ‬ ‫ארף ַא נֵ ֶ‬ ‫יׁשט! ִאיְך ַד ְ‬ ‫נֶ עם ֶעס נִ ְ‬ ‫(מ ְד ָרׁש ְׁשמֹות‬‫ֲחכָ ֵמינּו זִ כְ רֹונָ ם לִ ְב ָרכָ ה זָ אגְ ן ֶ‬ ‫ארלַ אנְ גֶ ען צּו ָפאלְ גְ ן ָאן ַּבאלֹוינֶ ען ָא ֶדער‬ ‫ַפ ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫חּומא ְׁשמֹות א‪ ,‬א)‪ :‬וֶ וער ֶעס ִאיז נִ ְ‬ ‫ַר ָּבה א‪ ,‬א; ַּתנְ ָ‬ ‫עפ ֶרעגְ ט‪" :‬וָ ואס‬ ‫אטע ָהאט ִמיר גֶ ְ‬ ‫ֶדער ַט ֶ‬ ‫אׁשען‬ ‫ְס ְט ַר ֶ‬ ‫זָ אל ִאיְך טּון ִמיט ַמיין זּון?" ָהאּב ִאיְך ִאים‬ ‫ְמ ַחנֵ ְך זַ יין ִקינְ ד וַ וייל ֶער ָהאט ַר ְח ָמנּות‬ ‫ויסן ַּביי ִדיר ִאין‬ ‫אר ְפ ְסט וִ ְ‬ ‫ערט‪" :‬דּו ַד ְ‬ ‫עענְ ְט ֶפ ְ‬ ‫גֶ ֶ‬ ‫ארף‬ ‫ֶדער ֶע ְר ְׁש ֶטער יְ סֹוד וָ ואס ֶמען ַד ְ‬ ‫אֹויף ִאים‪ ,‬וֶ ועלְ ן ִדי ִקינְ ֶדער צּום סֹוף ַא ָראּפ‬ ‫ארף ָפאלְ גְ ן אּון ֶער וֶ ועט‬ ‫מ ַֹח ַאז ַ'דיין ִקינְ ד ַד ְ‬ ‫ערנֶ ען ַפאר ִקינְ ֶדער ִאיז ֶ‘ד ֶרְך ֶא ֶרץ’;‬ ‫אֹויסלֶ ְ‬‫ְ‬ ‫עפינֶ ען‬ ‫יׁשן וֶ ועג‪ַ .‬אזֹוי וִ וי ִמיר גֶ ִ‬ ‫גֵ יין פּון ִא ִיד ְ‬ ‫ָפאלְ גְ ן'‪ ,‬אּון דּו זָ אלְ ְסט ִאים נָ אכְ ַא ָמאל זָ אגְ ן‪:‬‬ ‫ֶעס מּוז זַ יין ֵס ֶדר ִאין ּכִ ָּתה‪ִ ,‬די ִקינְ ֶדער זָ אלְ ן‬ ‫ַּביי ַא ְב ָר ָהם ָא ִבינּו‪ ,‬וֶ וען ֶער ָהאט גֶ עזֶ ען וִ וי‬ ‫ועסטּו זֶ ען ַאז‬ ‫חּומׁש ִאין ֵח ֶדר!' וֶ ְ‬ ‫'נֶ עם ֶדעם ָ‬ ‫רּומ ַטאנְ ְצן ַא גַ אנְ ְצן ָטאג‪.‬‬ ‫יׁשט ַא ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫עט ְׁש ֶקע‬ ‫קּומט ַא ֵהיים ִמיט ַא גֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫יִ ְׁש ָמ ֵעאל‬ ‫ֶער וֶ ועט ָפאלְ גְ ן"‪.‬‬ ‫צּוׁש ֶטעלְ ן‬ ‫וִ וי ַאזֹוי ֶקען ֶמען ַּבאוַ וייזְ ן ַאיינְ ְ‬ ‫ער ִמיט‪ָ ,‬האט ֶער ִאים‬ ‫אּון ְׁש ִּפילְ ט זִ יְך ֶד ְ‬ ‫דּורְך‬‫יּפלִ ין ִאין ַא ּכִ ָּתה? ְ‬ ‫יס ִצ ְ‬‫אר ֶקע ִד ְ‬ ‫ַא ְׁש ַט ְ‬ ‫יׁשט גֶ עזָ אגְ ט‪ִּ ,‬ביז ֶער‬ ‫ארנִ ְ‬ ‫גֶ עׁשֹוינְ ט אּון גָ ְ‬ ‫ער ֵקייט‬ ‫אר ְק ֵקייט אּון זִ יכֶ ְ‬ ‫לֹויט ִדי ְׁש ַט ְ‬ ‫ארק ַּביי זִ יְך ִאין מ ַֹח‬ ‫ֶדעם וָ ואס ֶמען ִאיז ְׁש ַט ְ‬ ‫ייּבן‬ ‫אר ְט ַר ְ‬ ‫אר ְפט ַפ ְ‬ ‫עד ְ‬ ‫עטער גֶ ַ‬ ‫ָהאט ִאים ְׁש ֶּפ ֶ‬ ‫אּבן ִאין זִ יְך‪,‬‬ ‫ערן ָא ֶדער ְמ ַחּנְ כִ ים ָה ְ‬ ‫וָ ואס ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫ייּבט ַאז ִ‘די ִקינְ ֶדער מּוזְ ן ָפאלְ גְ ן‬ ‫אּון ֶמען גְ לֵ ְ‬ ‫יׁשט ַקאלְ יֶ ע ַמאכְ ן‬ ‫פּון ְׁשטּוּב ּכְ ֵדי ֶער זָ אל נִ ְ‬ ‫ַאזֹוי וֶ ועלְ ן ִדי ִקינְ ֶדער ָפאלְ גְ ן‪.‬‬ ‫עמאלְ ט וֶ ועלְ ן ִדי‬ ‫אּון זֵ יי וֶ ועלְ ן ָפאלְ גְ ן’‪ֶ ,‬ד ָ‬ ‫אס ְירט‬ ‫רּודער יִ ְצ ָחק‪ַ .‬אזֹוי אֹויְך ָהאט ַּפ ִ‬ ‫זַ יין ְּב ֶ‬ ‫עדן צּו ִדי ִקינְ ֶדער פּון ֱאמּונָ ה‬ ‫ֶר ְ‬ ‫דּורְך‬‫יׁשט ְ‬ ‫אקע ָפאלְ גְ ן‪ָ .‬א ֶּבער נִ ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער ַט ֶ‬ ‫עהאט ֵע ָשׂו‪ַ ,‬אזֹוי‬ ‫ִמיט ֵע ָשׂו; יִ ְצ ָחק ָהאט לִ יּב גֶ ַ‬ ‫ּבֹודד זַ יין אּון‬ ‫אר ְפן זִ יְך ִמ ְת ֵ‬ ‫ְמ ַחּנְ כִ ים ַד ְ‬ ‫צּוזָ אגְ ן ַפאר ִדי ִקינְ ֶדער ַא ַּבאלֹוינּונְ ג ָא ֶדער‬ ‫אשׁית כה‪ ,‬כח)‪“ :‬וַ ּיֶ ֱא ַהב יִ ְצ ָחק‬ ‫(ב ֵּר ִ‬‫וִ וי ֶעס ְׁש ֵטייט ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫ער ְׁש ְטן ַאז זֵ יי זָ אלְ ן נִ ְ‬ ‫ייּב ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ֶּב ְ‬ ‫אׁשען ִמיט ַא ְׁש ְט ָראף‪.‬‬ ‫זֵ יי ְס ְט ַר ֶ‬ ‫יׁשט‬ ‫ארנִ ְ‬ ‫ֶאת ֵע ָׂשו”‪ֶ ,‬ער ָהאט ִאים ֵקיינְ ָמאל גָ ְ‬ ‫קּומען‬ ‫ֶ‬ ‫ארוָ ואס זֵ יי‬ ‫עסן פּונֶ עם ִציל ַפ ְ‬ ‫ארגֶ ְ‬ ‫ַפ ְ‬ ‫ערן ַמאכְ ן ֶדעם ָטעּות‪ :‬וֶ וען‬ ‫ַא ַסאְך ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫גֶ עזָ אגְ ט אּון צּום סֹוף ִאיז ֶער ַארֹויס לְ ַּת ְרּבּות‬ ‫צּו ִדי ִקינְ ֶדער; ּכְ ֵדי זֵ יי ְמ ַחנֵ ְך צּו זַ יין אּון‬ ‫ייער ִקינְ ד אּון ָדאס‬ ‫ייסן ֶע ֶּפעס ַפאר זֵ ֶ‬ ‫זֵ יי ֵה ְ‬ ‫ָר ָעה‪ִ .‬די זֶ עלְ ֶּבע זַ אְך ִאיז גֶ עוֶ וען ִמיט ַא ְב ָׁשלֹום‬ ‫עפער‬ ‫אׁש ֶ‬ ‫ערנֶ ען ַאז ֶעס ִאיז ָדא ַא ַּב ֶ‬ ‫אֹויסלֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫קֹויפן זֵ יי אּונְ ֶטער‬ ‫ְ‬ ‫יׁשט ָפאלְ גְ ן‪,‬‬ ‫ִקינְ ד וִ ויל נִ ְ‬ ‫אּון ֲאדֹנִ ּיָ ה ִדי ִקינְ ֶדער פּון ָדוִ ד ַה ֶּמלֶ ְך וָ ואס‬ ‫אֹויף ֶדער וֶ ועלְ ט‪.‬‬ ‫ָדאס ִקינְ ד ִמיט ַּבאלֹוינּונְ גֶ ען‪ ,‬זֵ יי זָ אגְ ן‪“ :‬אֹויּב‬ ‫מּוסר‪ ,‬וִ וי‬ ‫יׁשט גֶ עזָ אגְ ט ַקיין ָ‬ ‫ֶמען ָהאט זֵ יי נִ ְ‬ ‫יׁשט צּו ִדי ִקינְ ֶדער ּכְ ֵדי‬ ‫קּומט נִ ְ‬‫ְ‬ ‫ֶמען‬ ‫עמען אֹויף‬ ‫ועסט ָפאלְ גְ ן‪ ,‬וֶ ועל ִאיְך ִדיר נֶ ֶ‬ ‫דּו וֶ ְ‬ ‫ֶעס ְׁש ֵטייט אֹויף ֲאדֹנִ ּיָ ה ְ(מלָ כִ ים א’‪ ,‬א‪ ,‬ו)‪“ :‬וְ ֹלא‬ ‫ּבֹויען ַאן‬‫ֶ‬ ‫עמען פּון זֵ יי ּכָ בֹוד צּו‬ ‫ָא ְּפצּונֶ ֶ‬ ‫ערט‬ ‫אר ֶק ְ‬‫טּוען זֵ יי ַפ ְ‬‫ֶ‬ ‫אֹויס ְפלּוג”‪ָ .‬א ֶדער‬ ‫ְ‬ ‫ַאן‬ ‫ית”‪,‬‬ ‫ּדּוע ּכָ כָ ה ָע ִׂש ָ‬ ‫ֲע ָצבֹו ָא ִביו ִמּיָ ָמיו לֵ אמֹר ַמ ַ‬ ‫קּומט צּו ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫ֵאייגֶ ענֶ ע ְמלּוכָ ה; ֶמען ְ‬ ‫אׁשען ָדאס ִקינְ ד‪“ :‬אֹויּב‬ ‫ייּבן ָאן צּו ְס ְט ַר ֶ‬ ‫אּון ֵה ְ‬ ‫ארט וָ ואס ֶעס ָהאט‬ ‫עטער ְׁש ֵטייט ָד ְ‬ ‫אּון ְׁש ֶּפ ֶ‬ ‫ער ְׁש ְטן‪,‬‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ארן ֵא ֶ‬ ‫ּבֹויען ַא ַמלְ כּות ַפ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫ּכְ ֵדי צּו‬ ‫אקּומען‬ ‫ֶ‬ ‫ועסטּו ַּב‬‫יׁשט ָפאלְ גְ ן‪ ,‬וֶ ְ‬ ‫ועסט נִ ְ‬ ‫דּו וֶ ְ‬ ‫אס ְירט ִמיט זֵ יי‪.‬‬ ‫ַּפ ִ‬ ‫אּון ַא ַריינְ צּולֵ ייגְ ן ִאין ִדי ִקינְ ֶדער ַאז ֶעס ִאיז‬ ‫יׁשט‬ ‫יידע ְמ ַהּלְ כִ ים זֶ ענֶ ען נִ ְ‬ ‫ַא ְׁש ְט ָראף”‪ֵּ .‬ב ֶ‬ ‫אֹויְך זָ אגְ ט ֶדער ֶמ ְד ָרׁש (ק ֶֹהלֶ ת ַר ָּבה ז‪ ,‬ג) אֹויף‬ ‫עפער אֹויף ֶדער וֶ ועלְ ט‪ .‬אֹויּב זֵ יי‬ ‫אׁש ֶ‬ ‫ָדא ַא ַּב ֶ‬ ‫ִריכְ ִטיג‪.‬‬ ‫אטע‬ ‫ַא ְמנֹון ֶדער זּון פּון ָדוִ ד ַה ֶּמלֶ ְך‪ַ ,‬אז זַ יין ַט ֶ‬ ‫עּבן‪,‬‬ ‫ערגֵ יין ִאין לֶ ְ‬ ‫יּב ְ‬ ‫וֶ ועלְ ן ַא ָמאל ֶע ֶּפעס ַא ִר ֶ‬ ‫וֶ וען ֶמען זָ אגְ ט ַפאר ִקינְ ֶדער זֵ יי זָ אלְ ן‬ ‫מּוסר‪,‬‬ ‫יׁשט גֶ עזָ אגְ ט ַקיין ָ‬ ‫ָהאט ִאים ֵקיינְ ָמאל נִ ְ‬ ‫ב‬ ‫ההממשך‬ ‫יעו ‪ִ+‬רי‪+‬ם ִאין ‪ִ+‬חינּ ּוךְ‬ ‫ׁ ִש ּ‬ ‫שך‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫<<<‬ ‫“איְך ֶקען ׁשֹוין גֵ יין?” ֶדער‬ ‫ִאים ָדאס ִקינְ ד‪ִ :‬‬ ‫אֹויס ִפ ְירן לְ ַמ ֲע ֶׂשה‪ֶ .‬מען‬ ‫ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער וֶ ועלְ ן ָדאס‬ ‫עפער צּו‬ ‫אׁש ֶ‬ ‫ויסן ַאז ֶעס ִאיז ָדא ַא ַּב ֶ‬ ‫זָ אלְ ן זֵ יי וִ ְ‬ ‫עפ ֶרעגְ ט וָ ואס ֶער זָ אל‬ ‫ְמלַ ֵמד ָהאט ִמיר גֶ ְ‬ ‫ערן ַאז ֲא ִפילּו ִאין ֶדעם‬ ‫ארף זַ יין גְ ֵרייט צּו ֶה ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫וֶ ועם ֶמען ֶקען זִ יְך וֶ וענְ ְדן‪.‬‬ ‫ערוֶ ועגְ ן? ָהאּב ִאיְך ִאים גֶ עזָ אגְ ט‪ָ :‬דאס‬ ‫טּון ֶד ְ‬ ‫יּבער‬ ‫עדט ִא ֶ‬ ‫ער ְ‬ ‫זֶ עלְ ְּבן ָטאג וָ ואס ֶמען ָהאט גֶ ֶ‬ ‫גּוטע ִמדֹות‬ ‫עדן צּו ִדי ִקינְ ֶדער פּון ֶ‬ ‫ֶר ְ‬ ‫קּומענְ ִדיגֶ ע ָמאל וֶ וען ָדאס ִקינְ ד וֶ ועט ִדיְך‬ ‫ֶ‬ ‫אֹויפן‬ ‫ְ‬ ‫ארן‬ ‫עפ ְ‬ ‫ֶדעם ִענְ יָ ן‪ ,‬זֶ ענֶ ען ִדי ִקינְ ֶדער גֶ ָ‬ ‫עקּומען‪,‬‬ ‫ֶ‬ ‫רֹויפגֶ‬ ‫ערער ִאיד ִאיז ַא ְ‬ ‫ָּבאס‪ַ ,‬אן ֶעלְ ֶט ֶ‬ ‫ערנֶ ען ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫אֹויסלֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫אר ְפן‬ ‫ְמ ַחּנְ כִ ים ַד ְ‬ ‫"איְך ֶקען ׁשֹוין גֵ יין?" זָ אלְ ְסטּו ִאים‬ ‫ְפ ֶרעגְ ן‪ִ :‬‬ ‫ייער ְּפלַ אץ‬ ‫יצן אֹויף זֵ ֶ‬ ‫יּבן זִ ְ‬ ‫עּבלִ ְ‬‫אּון זֵ יי זֶ ענֶ ען גֶ ְ‬ ‫גּוטע ִמדֹות‪ֶ .‬דער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִּבי ר’‬ ‫אּבן ֶ‬ ‫צּו ָה ְ‬ ‫אפט אּון ַא ְׁש ֵמייכְ ל‪" :‬נֵ יין;‬ ‫יּב ַׁש ְ‬ ‫זָ אגְ ן ִמיט לִ ְ‬ ‫ערן ִאיד‪.‬‬ ‫אּון ֲא ִפילּו גֶ עלַ אכְ ט פּונֶ עם ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫עטיל‬ ‫ייּבט ִאין ֶצ ִ‬ ‫ימלֶ ְך זְ כּותֹו יָ גֵ ן ָעלֵ ינּו ְׁש ַר ְ‬ ‫ֱאלִ ֶ‬ ‫יׁשט גֵ יין‪ִ .‬איְך וִ ויל ִדיר ֶעס‬ ‫דּו ֶקענְ ְסט נָ אכְ נִ ְ‬ ‫“ה ָא ָדם ֹלא נִ ְב ָרא ַרק לְ ַׁש ֵּבר ֶאת‬ ‫ָק ָטן ִ(ס ָימן טז)‪ָ :‬‬ ‫יסט‬ ‫ויסן ַאז דּו ִּב ְ‬ ‫נָ אכְ ַא ָמאל זָ אגְ ן‪ ,‬זָ אלְ ְסט וִ ְ‬ ‫ויסן‪ ,‬וַ וייל אֹויּב ֶמען‬ ‫ָדאס ִאיז וִ ויכְ ִטיג צּו וִ ְ‬ ‫וארן ּכְ ֵדי‬ ‫אפן גֶ עוָ ְ‬ ‫אׁש ְ‬ ‫ַה ֶּט ַבע”‪ַ ,‬א ֶמענְ ְטׁש ִאיז ַּב ַ‬ ‫ייער ִקינְ ד!"‬ ‫ייער ַא ֵט ֶ‬ ‫זֵ ֶ‬ ‫אר ְׁש ִריט‪ֶ ,‬קען ֶמען‬ ‫וארט צּו זֶ ען גְ לַ ייְך ָפ ְ‬ ‫ֶע ְרוַ ְ‬ ‫ארט‬ ‫עטן זַ יינֶ ע ִמידֹות; ֶער זָ אגְ ט ָד ְ‬ ‫צּוא ְר ֶּב ְ‬ ‫אֹויס ַ‬‫ְ‬ ‫לֹויפט ַאוֶ ועק פּון ַא גּוט‬ ‫ְ‬ ‫וֶ וען ַא ִקינְ ד‬ ‫טֹויׁשט וֶ וען ֶמען וֶ ועט‬ ‫ְ‬ ‫ארק ַאנְ‬ ‫וערן ְׁש ַט ְ‬ ‫וֶ ְ‬ ‫ַאז ָדאס ִאיז גְ ִרינְ גֶ ער צּו טּון וֶ וען ֶמען ִאיז נָ אְך‬ ‫עפאלְ גְ ט‬ ‫יׁשט גֶ ָ‬ ‫אּבן נִ ְ‬ ‫ערן ַאז ִדי ִקינְ ֶדער ָה ְ‬ ‫ֶה ְ‬ ‫יׁשט וִ וי‬ ‫וייסט נִ ְ‬ ‫וארט‪ ,‬וַ וייזְ ט ֶעס ַאז ֶער וֵ ְ‬ ‫וָ ְ‬ ‫עטער ִאיז‬ ‫יּונְ ג‪ַ ,‬פאר ִדי ַאכְ ְצן יָ אר‪ ,‬וַ וייל ְׁש ֶּפ ֶ‬ ‫עדט צּו זֵ יי‪.‬‬ ‫ער ְ‬ ‫ָדאס וָ ואס ֶמען ָהאט גֶ ֶ‬ ‫וער ֶטער‪ ,‬וַ וייל‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫עמען ֶ‬ ‫אֹויפצּונֶ ֶ‬ ‫ְ‬ ‫ַאזֹוי‬ ‫טֹויׁשן‪.‬‬ ‫ְ‬ ‫ייער ְׁשוֶ וער זִ יְך צּו‬ ‫ׁשֹוין זֵ ֶ‬ ‫עּבן ַקיין‬ ‫יׁשט גֶ עגֶ ְ‬ ‫ֵקיינֶ ער ָהאט ִאים נָ אכְ נִ ְ‬ ‫עמען ֶדעם‬ ‫ארף ֶמען ַא ַריינְ נֶ ֶ‬ ‫יּבער ַד ְ‬ ‫ער ֶ‬‫ֶד ִ‬ ‫קּוקן ִאין ּכִ ָּתה ִצי ֶעס‬ ‫אּומ ְ‬ ‫ארף זִ יְך ְ‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫וער ֶטער‪.‬‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫וארט‬ ‫עדעס וָ ְ‬ ‫ייּבן ַאז יֶ ֶ‬ ‫יְ סֹוד ַּביי זִ יְך אּון גְ לֵ ְ‬ ‫עּפען זִ יְך ֵאיינֶ ער‬ ‫זֶ ענֶ ען ָדא ִקינְ ֶדער וָ ואס ְט ֶׁש ֶ‬ ‫עדט צּו ִקינְ ֶדער גֵ ייט ַא ַריין ִאין‬ ‫וָ ואס ֶמען ֶר ְ‬ ‫יּבער וָ ואס ִפ ְירן‬ ‫יידער זֶ ענֶ ען ָדא ְׁש ִט ֶ‬ ‫לֵ ֶ‬ ‫וייטן‪ָ ,‬א ֶדער אֹויּב ֶמען ַּפיינִ יגְ ט‬ ‫יטן ְצוֵ ְ‬ ‫ִמ ְ‬ ‫ערע ַצייט ִּביז‬ ‫עמט ָּפׁשּוט ַא לֶ ענְ גֶ ֶ‬ ‫זֵ יי; ֶעס נֶ ְ‬ ‫אר ֶקע ֵס ֶדר‪ַ ,‬מ ָמׁש וִ וי ַא ַּבאן;‬ ‫זִ יְך ִמיט ַא ְׁש ַט ְ‬ ‫ער ְקט ַאזֶ עלְ כֶ ע זַ אכְ ן‪,‬‬ ‫אמ ְ‬ ‫ֵאיינֶ עם; אֹויּב ֶמען ַּב ֶ‬ ‫ֶמען ֶקען ֶעס ָאנְ זֶ ען אֹויף ִדי ִקינְ ֶדער‪.‬‬ ‫ייטן וֶ וען ֶמען‬ ‫ימ ֶטע ַצ ְ‬ ‫אׁש ִט ְ‬ ‫ֶעס זֶ ענֶ ען ָדא ַּב ְ‬ ‫מּוז ֶמען ֶעס גְ לַ ייְך ָא ְּפ ְׁש ֶטעלְ ן‪.‬‬ ‫ִאיְך זֶ ע ָדאס ַּביי ִמיר ַאלֵ יין‪ .‬וֶ וען ִאיְך ִּבין‬ ‫ֵטיילְ ט אֹויס נַ אכְ ְט ָמאל אּון וֶ וען ֶמען גֵ ייט‬ ‫עּבן ִצי ֶעס‬ ‫ארף ֶמען ַאכְ טּונְ ג גֶ ְ‬ ‫אֹויְך ַד ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫גֶ עוֶ וען ַא ִקינְ ד‪ִ ,‬איז ַמיין ָקאּפ ִּבכְ לַ ל נִ ְ‬ ‫יׁשן‬‫אפן‪ָ ,‬א ֶּבער ַאלֶ עס ִאיז אֹויף ַא ֶטעכְ נִ ְ‬ ‫ְׁשלָ ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫עפינְ ט זִ יְך ִאין ּכִ ָּתה ַא ִקינְ ד וָ ואס ָהאט נִ ְ‬ ‫גֶ ִ‬ ‫גֶ עוֶ וען ָקאנְ ֶצענְ ְט ִר ְירט ִאין ּכִ ָּתה‪ִ ,‬איְך ִּבין‬ ‫יׁשט‬ ‫ימען ֵקיינְ ָמאל נִ ְ‬ ‫ערן ִר ֶ‬ ‫אֹופן‪ִ .‬די ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫ָ‬ ‫יטלֶ ען‬ ‫יצן ַאלֶ ע ִמ ְ‬ ‫ארף נִ ְ‬ ‫ַקיין ֲח ֵב ִרים‪ֶ .‬מען ַד ְ‬ ‫אר ְׁש ִּפילְ ט; ָא ֶּבער‬ ‫ארק ַפ ְ‬ ‫ייער ְׁש ַט ְ‬ ‫גֶ עוֶ וען זֵ ֶ‬ ‫גּוטע‬‫יׁשט ַקיין ֶ‬ ‫עּבן נִ ְ‬ ‫אֹויס ִדי ִקינְ ֶדער אּון זֵ יי גֶ ְ‬ ‫אקּומען‬ ‫ֶ‬ ‫אּון ֵעצֹות ַאז ָדאס ִקינְ ד זָ אל ַּב‬ ‫ייער‬‫ער ַמאן ִאיְך זִ יְך ּכְ ֵס ֶדר ִאין זֵ ֶ‬ ‫ָדאְך ֶד ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫ערן זָ אגְ ן ֵקיינְ ָמאל נִ ְ‬ ‫וער ֶטער; ִדי ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫וֶ ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫ֲח ֵב ִרים‪ּ ,‬כְ ֵדי ָדאס ִקינְ ד זָ אל ַחס וְ ָׁשלֹום נִ ְ‬ ‫ערט ִאין‬ ‫עה ְ‬ ‫ַא ַסאְך זַ אכְ ן וָ ואס ִאיְך ָהאּב גֶ ֶ‬ ‫ייער”‪“ ,‬דּו‬ ‫יסט ַאזֹוי ֵט ֶ‬ ‫ַפאר ִדי ִקינְ ֶדער‪“ :‬דּו ִּב ְ‬ ‫אּפט‪.‬‬ ‫עקלַ ְ‬ ‫וערן ֶצ ְ‬ ‫וֶ ְ‬ ‫ארן פּון ַמיינֶ ע ְמלַ ְמ ִדים‪,‬‬ ‫ַמיינֶ ע ִקינְ ֶדער יָ ְ‬ ‫ער ְׁש ֶטער‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ּכֹוח ֵא ֶ‬ ‫“ׁש ַ‬ ‫יסט ַאזֹוי וואֹויל”‪ְ ,‬‬ ‫ִּב ְ‬ ‫צּופ ְירן‬ ‫אֹויס ִ‬ ‫ְ‬ ‫יסלֶ עְך ֵהייּב ִאיְך ֶעס ָאן‬ ‫צּוּב ְ‬ ‫אּון ִ‬ ‫אֹויּב ֶמען זֶ עט ַּביי ַא ִקינְ ד ַאז ֶער ַמאכְ ט‬ ‫ַפאר ַאזֶ עלְ כֶ ע ִקינְ ֶדער”‪.‬‬ ‫לְ ַמ ֲע ֶׂשה‪.‬‬ ‫ערע ִקינְ ֶדער זָ אגְ ן‪,‬‬ ‫ּכְ ֵס ֶדר ַאוֶ ועק וָ ואס ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫קּומט נָ אר פּון‬ ‫ָא ֶדער ַאז זַ יין גַ אנְ ֶצע ַחּיּות ְ‬ ‫ייער וִ ויכְ ִטיג ַאז ִדי ְמ ַחּנְ כִ ים‬ ‫יּבער ִאיז זֵ ֶ‬ ‫ער ֶ‬ ‫ֶד ִ‬ ‫וער ֶטער‬‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫עּבן ֶ‬ ‫ַא ְפלִ יכְ ט צּו גֶ ְ‬ ‫ארף‬ ‫ערע‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫ער ֵציילְ ן לָ ׁשֹון ָה ָרע אֹויף ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ֶד ְ‬ ‫זָ אלְ ן ָאנְ ִפילְ ן ֶדעם לָ אְך ַּביי ִדי ִקינְ ֶדער אּון זֵ יי‬ ‫עּבן‬ ‫ֶעס לִ יגְ ט ַא ְפלִ יכְ ט אֹויף ְמ ַחּנְ כִ ים צּו גֶ ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫ערנֶ ען ָדאס ִקינְ ד ַאז ֶעס ִאיז נִ ְ‬ ‫אֹויסלֶ ְ‬‫ְ‬ ‫ֶמען‬ ‫וער ֶטער‪ּ ,‬כְ ֵדי זֵ יי זָ אלְ ן‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫עּבן ַא ַסאְך ֶ‬ ‫גֶ ְ‬ ‫וער ֶטער ַפאר ִדי ִקינְ ֶדער‪ֶ .‬עס ִאיז‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫ערע‬ ‫צּומאכְ ן וָ ואס ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ועק ַ‬ ‫גּוטע ִמ ָדה ַאוֶ ְ‬ ‫ַקיין ֶ‬ ‫ואק ְסן גֶ עזּונְ ט‪.‬‬ ‫אֹויסוַ ְ‬ ‫ְ‬ ‫ּכְ ַדאי ֶמען זָ אל ַהאלְ ְטן ַּביי זִ יְך ִאין ְׁשטּוּב ַא‬ ‫זָ אגְ ן ָא ֶדער צּו זּוכְ ן ָדאס ְׁשלֶ עכְ ְטס ִאין ַא‬ ‫וארן ַא ְמלַ ֵּמד‪,‬‬ ‫צּוריק‪ ,‬וֶ וען ִאיְך ִּבין גֶ עוָ ְ‬ ‫ארן ִ‬ ‫יָ ְ‬ ‫עמען פּון ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער‪ ,‬אּון‬ ‫יס ֶטע ִמיט ִדי נֶ ֶ‬ ‫לִ ְ‬ ‫ער ְׁש ְטן‬ ‫ייּב ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫וייטן‪ ,‬אּון ֶער זָ אל ֶּב ְ‬ ‫ְצוֵ ְ‬ ‫וארט וָ ואס‬ ‫ָהאט ִמיר ַא ַח ֶבר גֶ עזָ אגְ ט ַא גּוט וָ ְ‬ ‫עמען‬ ‫דּורכְ גֵ יין ִדי נֶ ֶ‬ ‫פּון ַצייט צּו ַצייט זָ אל ֶמען ְ‬ ‫גּוטע ִמדֹות‪.‬‬ ‫אּבן ֶ‬ ‫צּו ָה ְ‬ ‫ִאיז ִמיר ִטיף ַא ַריין ִאין ִדי ֵּביינֶ ער‪“ :‬אֹויּב ִאיז‬ ‫יטן‬ ‫ארע ֶח ְׁשּבֹון ַהנֶ ֶפׁש ִמ ְ‬ ‫אּון זִ יְך ַמאכְ ן ַא ְקלָ ֶ‬ ‫אר ְׁש ִריט גְ לַ ייְך‬ ‫ואר ְטן צּו זֶ ען ָפ ְ‬‫יׁשט ֶע ְרוַ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫ָדא ִאין ַדיין ּכִ ָּתה ַא ִקינְ ד וָ ואס דּו ֶקענְ ְסט‬ ‫עדן‬ ‫ער ְׁש ְטן‪ִ ,‬צי ֶמען ָהאט ׁשֹוין ַפאר יֶ ְ‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫ערוֶ וען ְק ִריכֶ ער‪ַ ,‬א ִקינְ ד‬ ‫יידן‪ַ ,‬א נֶ ְ‬ ‫יׁשט לַ ְ‬ ‫ִאים נִ ְ‬ ‫יׁשט‪.‬‬ ‫וארט ָא ֶדער נִ ְ‬ ‫עּבן ַא גּוט וָ ְ‬ ‫ֵאיינֶ עם גֶ עגֶ ְ‬ ‫יּבער ֵסיי‬ ‫עדט צּו ִקינְ ֶדער ִא ֶ‬ ‫וֶ וען ֶמען ֶר ְ‬ ‫עדיגֶ ע נָ אז‪ָ ,‬א ֶדער ֵאיינֶ ער וָ ואס‬ ‫ִמיט ַא ִרינֶ ִ‬ ‫ויסן ַאז ִדי‬ ‫וֶ ועלְ כֶ ע ִענְ יָ ן‪ִ ,‬איז וִ ויכְ ִטיג צּו וִ ְ‬ ‫ארע ֶח ְׁשּבֹון ַהנֶ ֶפׁש‬ ‫נָ אכְ ן ַמאכְ ן ַא ְקלָ ֶ‬ ‫ערן‪.‬‬ ‫עס ְ‬ ‫אר ֶּב ֶ‬ ‫יׁשט גְ לַ ייְך ַפ ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער וֶ ועלְ ן זִ יְך נִ ְ‬ ‫ייער ַאכְ טּונְ ג‬ ‫דֹומה‪ ,‬זָ אלְ ְסטּו זֵ ֶ‬ ‫ַמאכְ ט ַאיין וְ כַ ֶ‬ ‫יׁשט ַאלֶ ע‬ ‫אּפט ֶמען זִ יְך גֶ עוֶ וענְ לִ יְך ַאז נִ ְ‬ ‫כַ ְ‬ ‫ערזָ אגְ ן ִדי זַ אְך נָ אכְ ַא ָמאל‬ ‫יּב ְ‬ ‫ארף ִא ֶ‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫ויסן‪ :‬אֹויּב ֶדער‬ ‫עּבן אֹויף ִאים‪ .‬דּו זָ אלְ ְסט וִ ְ‬ ‫גֶ ְ‬ ‫וארט;‬ ‫אקּומען ַא גּוט וָ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫אּבן ׁשֹוין ַּב‬ ‫ִקינְ ֶדער ָה ְ‬ ‫וער ֶטער וֶ ועלְ ן זִ יְך‬ ‫אּון נָ אכְ ַא ָמאל‪ִּ ,‬ביז ִדי וֶ ְ‬ ‫ער ְׁש ֶטער ָהאט ַא ַריינְ גֶ עלֵ ייגְ ט ַאזַ א ִקינְ ד‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫עּבן‬ ‫וַ וייל ֶדער נַ אטּור פּון ַא ֶמענְ ְטׁש ִאיז צּו גֶ ְ‬ ‫ייע ֶרע‬ ‫עמען אּון ַא ַריינְ גֵ יין ִאין זֵ ֶ‬ ‫אמנֶ ֶ‬ ‫צּוזַ ְ‬ ‫ַּביי ִדיר ִאין ּכִ ָּתה‪ֵ ,‬מיינְ ט ָדאס ַאז ֶּב ֱא ֶמת ִאיז‬ ‫קּומען‬‫וער ֶטער ַפאר ִדי ִקינְ ֶדער וָ ואס ֶ‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫ער ֶצער‪ֶ .‬עס ֶקען ֲא ִפילּו זַ יין ַאז ֶעס וֶ ועט‬ ‫ֶה ְ‬ ‫ועסט‬ ‫ערט ַאזַ א ִקינְ ד‪ ,‬אּון אֹויּב דּו וֶ ְ‬ ‫אׁש ְ‬ ‫ִדיר ַּב ֶ‬ ‫ארן ִׁשיעּור‪ָ ,‬א ֶדער‬ ‫אדאנְ ֶקען ַפ ְ‬ ‫ַאלְ ץ צּו זִ יְך ַּב ַ‬ ‫עמען גָ אר ַא לַ אנְ גֶ ע ַצייט פּון ַא וָ ואְך ‪ִּ -‬ביז‬ ‫נֶ ֶ‬ ‫עּבן אֹויף ִאים ִאין ּכִ ָּתה‪ ,‬וֶ ועט‬ ‫יׁשט ַאכְ טּונְ ג גֶ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫ייער‬ ‫עמען זֵ ֶ‬ ‫קּומען ַאלֵ יין ָא ְפּנֶ ֶ‬ ‫ַפאר ִדי וָ ואס ֶ‬ ‫אקע‬ ‫וער ֶטער וֶ ועלְ ן ַט ֶ‬ ‫ֲא ִפילּו ֶצען יָ אר ַאז ִדי וֶ ְ‬ ‫ער ְׁש ֶטער ַא ֵריינְ לֵ ייגְ ן ַּביי ִדיר‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֶעס ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ערע ִקינְ ֶדער‬ ‫וארט‪ ,‬אּון פּון ִדי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫גּוט וָ ְ‬ ‫ַא ַריינְ גֵ יין‪.‬‬ ‫ועסטּו ֶעס ׁשֹוין‬ ‫ארט וֶ ְ‬ ‫ִאין ְׁשטּוּב‪ ,‬אּון פּון ָד ְ‬ ‫עסט ֶמען ִאינְ גַ אנְ ְצן‪.‬‬ ‫ארגֶ ְ‬ ‫ַפ ְ‬ ‫ערנְ ט אֹויס ַפאר‬ ‫ייׁש ִּפיל‪ :‬וֶ וען ֶמען לֶ ְ‬‫צּום ֵּב ְ‬ ‫ועק ִׁש ְיקן”‪.‬‬ ‫יׁשט ֶקענֶ ען ַאוֶ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫ָאנְ ִפילְ ן ֶדעם לָ אְך ַּביי ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫ערן ִאיד‪ ,‬וִ וי‬ ‫ִקינְ ֶדער צּו ְמכַ ֵּבד זַ יין ַאן ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫מּוט ֶׁשעט‬ ‫וואֹויל ִאיז ַפאר ַא ֶמענְ ְטׁש וָ ואס ְ‬ ‫ער ֵציילְ ט‪ֶ :‬ער ָהאט‬ ‫ַא ְמלַ ֵּמד ָהאט ִמיר ֶד ְ‬ ‫עּבן ֶדעם‬ ‫אֹויפ ְׁש ֶטעלְ ן אּון ַאוֶ ועק גֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫לְ ָמ ָׁשל זִ יְך‬ ‫יׁשע ִקינְ ֶדער‪ ,‬וֶ ועט ִאים ֶדער‬ ‫זִ יְך ִמיט ִא ִיד ֶ‬ ‫עדעס‬ ‫ַא ַּתלְ ִמיד ַּביי זִ יְך ִאין ּכִ ָּתה וָ ואס יֶ ֶ‬ ‫ערן ִאיד וֶ וען‬ ‫אֹויפן ָּבאס ַפאר ַאן ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫ְ‬ ‫ְּפלַ אץ‬ ‫יׁשט‬ ‫ער ְׁש ֶטער ֶהעלְ ְפן ַאז ֶער וֶ ועט זִ יְך נִ ְ‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫ייער‬ ‫יסט זֵ ֶ‬ ‫ָמאל וֶ וען ֶער זָ אגְ ט ִאים‪“ :‬דּו ִּב ְ‬ ‫נּומען‪ ,‬מּוז ֶמען‬ ‫אר ֶ‬ ‫יצן זֶ ענֶ ען ׁשֹוין ַפ ְ‬ ‫ַאלֶ ע זִ ְ‬ ‫מּוט ֶׁשען ִמיט ִדי ֵאייגֶ ענֶ ע ִקינְ ֶדער‪.‬‬ ‫אר ְפן ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫ייער גּוט”‪ְ ,‬פ ֶרעגְ ט‬‫יסט זֵ ֶ‬ ‫וואֹויל”‪ָ ,‬א ֶדער “דּו ִּב ְ‬ ‫עמען ַצייט ִּביז ִדי‬ ‫עדענְ ֶקען ַאז ֶעס ֶקען נֶ ֶ‬ ‫גֶ ֶ‬ ‫ג‬ ‫ינו ְך‬ ‫פון ‪ִ+‬ח ּ‬ ‫ְּב ִריוְ ון ּ‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫ארפְ ן ַא ַסאְך‬ ‫ּבַ יי ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער‪ִ ,‬קינְ ֶדער ַד ְ‬ ‫וָ עֶ ד'‪ֵ ,‬אּלּו ְמלַ ְּמ ֵדי ִּתינֹוקֹות"‪ַ ,‬א ְמלַ ֵמד‬ ‫עדן ַפאר ַח ָ ּזן ִאין‬ ‫ֶקען ֶמען ַמ ְ‬ ‫אכן יֶ ְ‬ ‫אר ְׁש ַטאנְ ד ִאיז נָ אְך‬ ‫ּכָ בֹוד וַ וייל זֵ ייעֶ ר פַ ְ‬ ‫יׁשע ִקינְ ֶדער‬ ‫ּתֹורה ִמיט ִא ִיד ֶ‬ ‫ערנְ ט ָ‬ ‫וָ ואס לֶ ְ‬ ‫ְק ַלאס?‬ ‫קּומען פּון‬ ‫ְקלֵ יין‪ּ ,‬בִ פְ ַרט ִקינְ ֶדער וָ ואס ֶ‬ ‫ערנְ ס פּון ִדי‬ ‫ִאיז צּוגֶ עגְ לִ יכְ ן צּו ִדי ְׁש ֶט ְ‬ ‫ְׁש ֵאלָ ה‪:‬‬ ‫ְׁש ִט ֶיּבער וָ ואס ֶמען גֶ עּבְ ט זֵ יי ִּבכְ לַ ל‬ ‫יׁשט ֶמעגְ לִ יְך‬ ‫וֶ ועלְ ט‪ַ ,‬אזֹוי וִ וי עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫יט"א‪,‬‬ ‫יבה ׁ ְש ִל ָ‬ ‫ֹאש יְ ׁ ִש ָ‬ ‫ְל ָכבוֹ ד ֶדער ר ׁ‬ ‫ארפְ ן ָדאס‬ ‫וער ֶטער ‪ַ -‬ד ְ‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫יׁשט ַקיין ֶ‬ ‫נִ ְ‬ ‫ערנְ ס פּון ִדי וֶ ועלְ ט ‪-‬‬ ‫צּוציילְ ן ִדי ְׁש ֶט ְ‬ ‫ָאּפְ ֵ‬ ‫עס ֶטע‬ ‫אכן ֶּב ְ‬ ‫ְ‬ ‫ַא ְלס ְמ ַל ֵמד ּ ְפרו ִּּביר ִאיך צ ּו ַמ ְ‬ ‫עריּבֶ ער‪ַ ,‬א ְקלּוגֶ ע ְמלַ ֵמד‬ ‫זֵ ייעֶ ר ַא ַסאְך‪ֶ .‬ד ִ‬ ‫רֹויסע‬ ‫יׁשט ָאּפְ ֵציילְ ן ִדי גְ ֶ‬ ‫ַאזֹוי ֶקען ֶמען נִ ְ‬ ‫אכט ַא ֵס ֶדר‬ ‫עמ ְ‬ ‫אב גֶ ַ‬ ‫יך ָה ּ‬ ‫עדן ִקינְ ד‪ִ ,‬א ְ‬ ‫ַפאר יֶ ְ‬ ‫אבן‬ ‫עדעס ִקינְ ד זָ אל ָה ְּ‬ ‫ַּביים ַדאוֶ וענֶ ען ַאז יֶ ֶ‬ ‫יט ֶׁשער ‪ -‬וֶ ועט ֵהייּבְ ן ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫אּון ִט ְ‬ ‫כּותים וָ ואס ַא ְמלַ ֵמד ָהאט‪.‬‬ ‫זְ ִ‬ ‫ייסט צ ּו‬ ‫ַא ׁ ַשאנְ ס צ ּו זַ יין ַּב ַעל ְּת ִפ ָלה‪ָ ,‬דאס ֵה ְ‬ ‫ימענְ ְטן‪ֵ ,‬סיי‬ ‫אמּפְ לִ ֶ‬ ‫אּון ְׁש ֶטענְ ִדיג גֶ עּבְ ן ָק ְ‬ ‫ְּבנֹוגֵ עַ ַמאכְ ן ַא ֵס ֶדר ִמיט ִדי ַּב ֲעלֵ י‬ ‫עך פוּן ַדאוֶ וענֶ ען‪,‬‬ ‫יך ִדי ׁ ְש ִט ְיק ֶל ְ‬ ‫יס ָלאזְ ן הוֹ ְ‬ ‫אוֹ ְ‬ ‫ּבָ ַר ִּבים אּון אֹויְך ּפְ ִריוַ ואט‪.‬‬ ‫אקע‬ ‫ארף ֶמען ַט ֶ‬ ‫ְּתפִ לָ ה; פּון ֵאיין זַ ייט ַד ְ‬ ‫עדער ֶקען‬ ‫ישט יֶ ֶ‬ ‫יך ַאז נִ ׁ ְ‬ ‫שה זֶ ע ִא ְ‬ ‫ָא ֶּבער ְל ַמ ֲע ֶ ׂ‬ ‫וער ֶטער‪ ,‬זֶ ע‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫יׁשט ַקיין ֶ‬ ‫ארג נִ ְ‬ ‫ַק ְ‬ ‫אסיג‬ ‫ְׁש ֶטעלְ ן ִדי ִקינְ ֶדער וָ ואס זֶ ענֶ ען ּפַ ִ‬ ‫זַ יין ַא גו ֶּטער ַח ָ ּזן‪.‬‬ ‫אכט ֵאיין ִקינְ ד ַפאר‬ ‫עמ ְ‬ ‫אב ִאיך גֶ ַ‬‫ְ‬ ‫ַהיינְ ט ָה ּ‬ ‫עֶ ס זָ אל זִ יְך גִ ְיסן פַ אר ַאלֶ ע ַּתלְ ִמ ִידים‬ ‫עאיג צּו זַ יין ַּב ֲעלֵ י ְּתפִ לָ ה זֵ יי זָ אלְ ן‬ ‫אּון פֶ ִ‬ ‫עדער‬ ‫ואר ְטן ִּביז יֶ ֶ‬ ‫ַח ָּזן‪ָ ,‬א ֶּבער ַאנְ ׁ ְש ָטאט צ ּו וַ ְ‬ ‫עמ ֵקייט אּון‬ ‫ואר ְ‬‫וער ֶטער ִמיט וַ ֶ‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫ערע‬ ‫זַ יין ִדי ַּב ֲעלֵ י ְּתפִ לָ ה‪ ,‬אּון פּון ִדי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫יס ָלאזְ ן‬ ‫אך אוֹ ְ‬ ‫ערנָ ְ‬ ‫ֶענְ ִדיגְ ט ַא ׁ ְש ִט ְיקל אוּן ֶד ְ‬ ‫יטיק‬ ‫וער ֶטער אּון ְק ִר ִ‬ ‫מּוסר וֶ ְ‬‫לִ ְיּב ַׁשאפְ ט; ָ‬ ‫ארף ֶמען יָ א ַמאכְ ן ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער‬ ‫זַ ייט ַד ְ‬ ‫וייטער ׁ ְש ִטיל‬ ‫יך‪ָ ,‬האט ֶער ּ ָפ ׁשוּט גֶ עזָ אגְ ט וַ ֶ‬ ‫הוֹ ְ‬ ‫ארגְ ן‪ ,‬אּון נָ אר ַמ ָמׁש‬ ‫וער ֶטער זָ אלְ ְסטּו ַק ְ‬‫וֶ ְ‬ ‫אקּומען ִדי גֶ עפִ יל‬ ‫ֶ‬ ‫אֹויסנַ אם זָ אלְ ן ּבַ‬ ‫ְ‬ ‫ָאן‬ ‫אב ִאים ּ ְפרו ִּּב ְירט צ ּו‬ ‫ְ‬ ‫ויפיל ִאיך ָה ּ‬ ‫אוּן ׁ ְשנֶ על‪ .‬וִ ִ‬ ‫דּורכְ ְט ַראכְ ְטן‬ ‫ְּבלֵ ית ּבְ ֵר ָירה‪ ,‬נָ אכְ ן גּוט ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫ַאז זֵ יי זֶ ענֶ ען אּון זֵ יי ֶקענֶ ען‪ ,‬אּון נִ ְ‬ ‫יכ ִטיג‪ָ ,‬האט‬ ‫ַמ ְס ִּביר זַ יין וִ וי ַאזוֹ י ֶעס צ ּו טוּן ִר ְ‬ ‫וייטער גֶ עזָ אגְ ט ׁ ְש ִטיל אוּן ׁ ְשנֶ על‪ִּ ,‬ביז‬ ‫ֶער וַ ֶ‬ ‫מּוסר וְ כּו'‪ָ ,‬א ֶּבער‬ ‫‪ -‬זָ אגְ ט ֶמען ַא ָמאל ָ‬ ‫עמען פּון ֶדעם ַא ַּבאוַ וייז‬ ‫ַחס וְ ָׁשלֹום נֶ ֶ‬ ‫יטן‬ ‫אב ִאים ׁשוֹ ין גֶ עמוּזְ ט זָ אגְ ן ִאינְ ִמ ְ‬ ‫יך ָה ּ‬ ‫ִא ְ‬ ‫ארף‬ ‫וער ֶטער פַ אר ִקינְ ֶדער ‪ַ -‬ד ְ‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫יׁשט‪ ,‬וְ ָהא ְר ָאיָ ' ַאז ִמיר‬ ‫ַאז ִ'מיר טֹויגְ ן נִ ְ‬ ‫וייטער ַח ָּזן‪,‬‬ ‫ישט זַ יין וַ ֶ‬ ‫ַדאוֶ וענֶ ען ַאז ֶער ֶקען נִ ׁ ְ‬ ‫עּבן וָ ואס ֶמער‪.‬‬ ‫ֶמען גֶ ְ‬ ‫ּוב ֲעלֵ י ְּתפִ לָ ה'‪.‬‬ ‫יׁשט ַקיין ַחּזָ נִ ים ַ‬ ‫זֶ ענֶ ען נִ ְ‬ ‫וייטע ַּב ַעל‬ ‫עלט ַא ְצוֵ ֶ‬ ‫עש ֶט ְ‬ ‫אב גֶ ׁ ְ‬ ‫יך ָה ּ‬ ‫אוּן ִא ְ‬ ‫ְּת ִפ ָלה‪.‬‬ ‫ער ְׁש ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִמיר‬ ‫ֶדער ֵאייּבֶ ְ‬ ‫ִריכְ ִטיג ִאיז ַאז ֶמען זָ אל ַאיינְ ֵטיילְ ן‬ ‫פוּן ֵאיין זַ ייט וִ וי ִא ְ‬ ‫עלעגְ נְ ֵהייט‬ ‫עבן ִדי גֶ ֶ‬ ‫יך גֶ ְּ‬ ‫זָ אלְ ן זֹוכֶ ה זַ יין צּו (ּפְ ָס ִחים קטז‪" :):‬וְ נֹאכַ ל‬ ‫עמען צּו זַ יין‬ ‫ִדי ּכִ ָּתה‪ ,‬גֶ עּבְ ן פַ אר ַאלֶ ֶ‬ ‫עדן צ ּו זַ יין ֶדער ַח ָּזן‪ָ ,‬א ֶּבער פוּן ִדי‬ ‫ַפאר יֶ ְ‬ ‫ּומן ַה ּ ְפ ָס ִחים"; אּון צּו‬ ‫ׁ ָשם ִמן ַהזְ ּ ָב ִחים ִ‬ ‫ַּב ֲעלֵ י ְּתפִ לָ ה‪ֶ ,‬מען ֶקען ַאיינְ ֵטיילְ ן ָדאס‬ ‫אלע‬ ‫אר ַמ ֶ‬ ‫אך זַ יין ַא נָ ְ‬ ‫ארף ָד ְ‬ ‫ערע זַ ייט ַד ְ‬ ‫ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫אתָך ֵמ ֶא ֶרץ ִמ ְצ ָריִ ם‬ ‫ימי ֵצ ְ‬ ‫"כ ֵ‬ ‫ִ(מיכָ ה ז‪ ,‬טו)‪ִּ :‬‬ ‫ַדאוֶ וענֶ ען ִאין ְצוֵ ויי ָא ֶדער ֶמער‪ ,‬אּון‬ ‫ישט זַ יין ַאן‬ ‫ֵס ֶדר ַּביים ַדאוֶ וענֶ ען‪ֶ ,‬עס ֶקען נִ ׁ ְ‬ ‫ַא ְר ֶאּנּו נִ פְ לָ אֹות"‪ָ ,‬א ֵמן‪.‬‬ ‫ארלַ אנְ גְ ט זִ יְך‬ ‫ִדי ְׁש ִט ְיקלֶ עְך וָ ואס עֶ ס פַ ְ‬ ‫ערענִ ׁיש‪ .‬וִ וי ַאזוֹ י ַהאנְ ְד ְלט ֶמען‬ ‫ער ֶק ֶ‬ ‫יב ְ‬‫ִא ֶּ‬ ‫ָדאס?‬ ‫‪...‬‬ ‫ערע ַּב ֲעלֵ י‬ ‫אר ֶ‬ ‫ערע ּבַ ֲעלֵ י ְּתפִ לָ ה‪ְ ,‬קלָ ֶ‬ ‫ֶהעכֶ ֶ‬ ‫יְ יַ ׁ ֶשר ּכ ַֹח‬ ‫(קונטרס עצתו אמונה יום טוב פסח‪ ,‬שנת תשפ"ו)‬ ‫ערע‬ ‫עּבט ֶמען זֵ יי‪ ,‬אּון ִדי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ְּתפִ לָ ה ‪ -‬גֶ ְ‬ ‫ערע‪ַ ,‬אזֹוי וִ וי ִאין‬ ‫גֶ עּבְ ט ֶמען פַ אר ִדי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ׁשּובה ‪:‎‬‬ ‫ְּת ָ‬ ‫עאייגְ נְ ט פַ אר‬ ‫סּוקי ְּדזִ ְמ ָרא ִאיז גֶ ֵ‬ ‫ׁשּול; ּפְ ֵ‬ ‫ְּבעֶ זְ ַרת ה' יִ ְת ָּב ַרְך ‪ -‬יֹום ד' ּפַ ְר ַׁשת ַצו‪ ,‬ז'‬ ‫ערׁש וִ וי ַׁש ֲח ִרית‪.‬‬ ‫ערע ֶמענְ ְט ְׁשן‪ַ ,‬אנְ ֶד ְ‬ ‫ער ֶ‬‫ֶמ ֶ‬ ‫נִ ָיסן‪ְׁ ,‬שנַ ת תשפ"ו לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫ִחינוּ ְך ָא ּ ְפ ֵטיילוּ נְ ג‬ ‫ּבֹוי אֹויף ִדי ִקינְ ֶדער‪ ,‬גֶ עּב זֵ יי ַאלֶ ע‬ ‫‪ ...‬נֵ רֹו יָ ִאיר‬ ‫אוֹ יף קוֹ ל ְּב ֶר ְסלֶ ב‬ ‫עדער‬ ‫אס ֶטענֶ עס‪ֵ ,‬טייל ַאיין ִדי ּכִ ָּתה ַאז יֶ ֶ‬ ‫ּפָ ְ‬ ‫ִאיְך ָהאּב עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין ְּב ִריוו‪.‬‬ ‫צו הערן אלע שיעורים אויף חינוך‬ ‫עמען‬ ‫אּבן ַא זַ אְך‪ ,‬אּון גֶ עּב ַאלֶ ֶ‬ ‫זָ אל ָה ְ‬ ‫עֶ ְר ְׁש ְטנְ ס וִ ויל ִאיְך ִדיְך ְמ ַחזֵ ק זַ יין‬ ‫פון דער ראש ישיבה שליט"א‬ ‫וער ֶטער‪ֶ .‬דער ֵהיילִ יגֶ ער‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫ַא ַסאְך ֶ‬ ‫אר ְקן‬‫דּו זָ אלְ ְסט זִ יְך זֵ ייעֶ ר זֵ ייעֶ ר ְׁש ַט ְ‬ ‫אויף קול ברסלב‬ ‫מֹוה ַר"ן ֵחלֶ ק א‪ִ ,‬ס ָימן רב)‪ּ" :‬כָ ל‬ ‫ּקּוטי ֲ‬‫ֶר ִּבי זָ אגְ ט (לִ ֵ‬ ‫ִמיט ַדיין ֵהיילִ יגֶ ע ַא ְר ֶּבעט פּון זַ יין ַא‬ ‫דרוקט‪1-2-4-2 :‬‬ ‫יֹותר‪ָ ,‬צ ִריך לַ ֲחֹלק לֹו‬ ‫ִמי ֶׁש ִּׂשכְ לֹו ָק ָטן ְּב ֵ‬ ‫ְמלַ ֵמד‪ֲ ,‬חכָ ֵמינּו זִ כְ רֹונָ ם לִ ְב ָרכָ ה זָ אגְ ן‬ ‫‪ -‬שמעו ותחי נפשכם ‪-‬‬ ‫יֹותר"‪ ,‬וֶ וער עֶ ס ָהאט וֵ ויינִ יג‬ ‫ּכָ בֹוד ְּב ֵ‬ ‫(ּבָ בָ א ּבַ ְת ָרא ח‪ :):‬אֹויפְ ן ּפָ סּוק ָ(ּדנִ ּיֵ אל יב‪ ,‬ג)‪:‬‬ ‫ארף ַא ַסאְך ּכָ בֹוד; ָדאס גֵ ייט ָאן‬ ‫ֵׂשכֶ ל ַד ְ‬ ‫"'ּומ ְצ ִ ּד ֵיקי ָה ַר ִּבים ַּכּכֹוכָ ִבים לְ עֹולָ ם‬ ‫ַ‬ ‫צו באקומען וועכנטליך דעם גליון‪ ,‬ביטע שרייבט צו‪chinuchgilyon@gmail.com :‬‬ ‫''‬ ‫קול ב‪+‬רסלב‬ ‫קוואל פון אמונה (פרויען) ‪ -‬שיעורים; מעשיות פון תפלה; רעסעפיס; און נאך‬ ‫קול ברסלב ‪ -‬שיעורים; חיזוק יומי; ניגונים; מעשיות פון תפלה און נאך‬ ‫‪845-351-9060 / 212-444-9169‬‬ ‫‪212-444-9191 / 845-351-0910‬‬ ‫ארץ ישראל ‪ / 0797040069‬ענגלאנד ‪ /03303502363‬קאנאדא ‪438-320-9090‬‬ ‫ארץ ישראל ‪ / 0797040066‬ענגלאנד ‪ / 03303502361‬קאנאדא ‪4383008080‬‬ ‫חיזוק יומי אימעיל ‪ /chizikyomi@gmail.com‬טעלעפאן מעסידזשינג ‪347-630-2876‬‬ ‫בעלגיע ‪ / 3235003461‬ארגענטינע ‪11552354370‬‬