הילולא דצדיקיא - אידיש · Hilileh detzidkei - Yiddish — תולדות (2026-11-09)

ע"י אלימלך הנשטטר מלמד תשב"ר בת"ת דרכי אבותינו לייקוואד יצ"ו – כתה ד'
לנדב וליטול חלק בזכות הפצת סיפורי צדיקים רופט ,347 678 0652או לאי מעיל shabbosstory@gmail.com
הבהרה :מיר געבן רשות צו מאכן קאפיס פון די 'גאנצע' גליון פאר אייערע בית המדרש ,מוסדות התורה וכדו' ,אבער עס איז נישט ערלויבט צו ארויס נעמען שטיקלך און
מאכן קאפיס פון בלויז א חלק דערפון .אויך איז נישט ערלויבט צו נעמען אונזער מעשיות וואס מיר האבן אפגעטייפט און עס טוישען אויף סיי וועלכע וועג אז מען זאל
עס קענען ניצען פאר אייגענע געברויך ,מיר האבן אריין געלייגט אסאך ארבעט אין די מעשיות (אויב ווילט איהר אז מיר זאלן אייך שיקען מעשיות אויף א וועג וואס איהר קענט עס
ניצען קען מען אונז רופען און מסדר זיין). שבת תולדות -שנה יד גליון )576( 10
הרב הגאון ר' חיים מיכאל דוב בן ר' יוסף (ווייסמאנדל) זי"ע מנייטרא ,מגדולי הרבנים ,ו' כסלו תשי"ח
געבוירען :ד' חשון תרס"ד אין שטאט דעברעצין צו זיין טאטע דער שוחט ר' יוסף .אוועק :ו' כסלו תשי"ח .חתונה געהאט ) 1 :מרת ברכה רחל בת הגאון ר' שמואל דוד אונגאר אב"ד נייטרא (נאות דשא) זי איז ליידער
אומגעקומען ביים קריג מיט די קינדער הי"ד )2 ,מרת מרים לאה טייטלבוים בן ר' יעקב מרדכי .תלמיד פון :גצום ערשט אין די ישיבה פון ר' דוד וואסלוי אין שטאט סערעד .דערנאך פאר עטליכע יאר אין גאלאנטא ביי ר' יוסף צבי דושינסקי,
ווען זיין משפחה איז אריבער קיין טירנוי האט ער געלערנט ביי הגאון ר' שמואל דוד אונגאר ,שפעטער איז רב אונגער געווארן רב אין ניי טרא ווי דארט האט ער ממשיך געווען מיט די ישיבה איז ר' מיכאל בער געגאנגן מיט איהם .שפעטער
איז ער געווארן זיין איידעם און ער האט געהאלפן זיין שווער פירן די ישיבה .חתונה געהאט ) 1 :מרת ברכה רחל בת ר' שמואל דוד אונגאר (זי מיט די קינדער זענען ליידער אומגעקומען ביים קריג הי"ד) )2 ,מרת לאה בן ר' חיים אלי'
טייטלבוים .קינדער :פון ערשטע רעבעצין (אלע אומגעקומען ביים קריג כ"ה תשרי תש"ה) )1 :יהודית בילא )2 ,מרגליות נחמה )3 ,יוסף יעקב )4 ,רבקה שולמית )5 ,אסתר הינדל .פון צווייטע רעבעצין )6ר' יוסף עמרם )7 ,ר' מנחם מאיר רב
דנייטרא )8 ,ר' שמואל דוד )9 ,ר' אלי' יצחק )10 ,ר' יעקב ישראל)11 ,מרת אסתר געלא ר' משה מנחם פישער .געווען רב :נאך די מלחמה ווען ער איז אנגעקומען קיין אמעריקא האט ער פון פריש אוועק געשטעלט די באקאנטע נייטרא
ישיבה אין מאונט קיסקא .דורך אויס די צווייטע וועלט מלחמה איז ער געווען שטארק באקאנט ווי ער האט געטוהן גאר אסאך ,אריין געלייגט זייער שווערע צייט געלט און כח מיט געוואלדיגע מסירות נפש צו ראטעווען ווי מער יודען מען
קען .זיינע ספרים :אלס בחור איז ער געפארן קיין ענגלאנד ווי ער האט איבער געשריבן אסאך ספרים פון ראשונים .נאך זיין פטירה איז ארויס פון איהם די ספר תורת חמ"ד און מן המיצר ווי ער שרייבט איבער זיינע טוהענגן צו העלפן יודען
ביי די וועלט מלחמה .ער ליגט :אין אמעריקא אין וואודברידזש ניו דזערשי .
צווישן די כתבי ידות האט ער איבער געשריבן די ספר קיקיון דיונה בר מצוה פשעטל 36יאר שפעטער
אויף 15מסכתות ,ווי ער האט עס ארויס געגעבן און מזכה געווען כלל ישראל. פון אלס יונג קינד האט ער אלעמען באוואונדערט מיט זיין שארף
קעפל און טיפע פארשטאנד ,אלע האבן געזען אויף איהם אז ער האט א גרויסע
ראטעווען יודען
עתיד פאר זיך.
ביי די אויסברויך פון די צווייטע וועלט קריג ווי ליידער מיליאנען
ער האט אליינס צוגעגרייט זיין בר מצוה פשעטל וואס איז געווען
יודען זענען אומגעקומען אויף קידוש השם ,האט דער גאון ר' מיכאל בער וואס
גאר טיף ,אבער זיין זיידע האט נישט געוואלט אז ער זאל עס זאגן מורא
איז געווען שטענדיג פארטיפט אין תורה ,אלעס איבער געלאזט און געווארן א
האבענדיג אז דאס ווען צו ברענגן דאס יונג בחור זיך צו גרויס האלטן ,האט ער
וועלט'ס עסקן צו ראטעווען וויפיל יודען ער קען נאר .מען קען שרייבן בלעטער
איהם געזאגט אז אויב ער זאגט נישט די פשעטל וועט ער איהם געבן געלט.
מיט בלעטער איבער די פילע כוחות צייט און געלט ער האט אריין געלייגט.
דער בחור האט מסכים געווען אין מיט די געלט האט ער זיך געקויפט די ספר
אין יענער צייט כאטש וואס די יודען אין אמעריקא האבן אביסל מיט
רבינו בחיי ,וואס ער האט געלערנט שטענדיג אין דעם ,פאר ער איז אוועק פון
געהאלטן די נייעס וואס טוט זיך מיט די יודען אין איירופה אבער צופיל האט
די וועלט האט ער אריין געקוקט אין דעם ספר.
מען נישט געוואוסט פון די שרעקליכע זאכן וואס קומען דארט פאר אז עס גיסט
ביי זיין בר מצוה האט ער טאקע נישט געזאגט די פשעטל ,אבער 36
זיך ליידער יודיש בלוט אויף א געפערליכע פארנעם .ר' מיכאל בער האט
יאר שפעטער האט ער דאס איבער געזאגט פאר זיינע תלמידים ,וואס האבן
גענומען אויף זיך די מיסיע צו אויפוועקן יודען זיי זאלן וויסען וואס טוט זיך,
באוואונדערט די טיפע פשעטל וואס ער האט געמאכט אלס יונג קינד און ער
און טוהן וואס זיי קענען צו העלפן די יודען.
האט עס נאך געדענקט ביז דאן.
דורך זיינע פילע באמיאונגען ווי ער האט אונטער געקויפט די דייטשע
ביי זיין חתונה האט ער דורך אויס די שבע ברכות א יעדען טאג
רשעים ימח שמם מיט געלט ,האט ער טאקע זוכה געווען צו ראטעווען טויזנטער
געזאגט א טיפע פשעטל אויף איינער פון די ששה סדרי משנה ,אנגעהויבן ביי
יודען פון געהרגעט ווערן רחמנא ליצלן ,ליידער אבער האט ער נישט געקענט
סדר מועד ביז טהרות ,ווען אין די זיבעטע שבע ברכות האט ער געזאגט א
ראטעווען וויפיל ער האט געוואלט .עס זענען געווען ליידער נישט עהרליכע
פשעטל וואס טוט פארבינדן אלע זעקס סדרים אינאיינעם.
יודען וואס האבן איהם צוריק געהאלטן פון העלפן יודען ,זיי האבן איהם צוריק
געהאלטן פון צוזאם נעמען צופיל געלט ,אדער איהם אונטער געשטעלט אנדערע פון זיין גרויסקייט
שטרויכלונגען .דער צדיק האט געהאט דערפון אסאך ווייטאג און צער ,אז די התמדה פון דעם גאון איז געווען גאר שטארק ,זיין דאווענען איז
שפעטער האט דאס איהם צוגעברענגט צו ליידען פון די הארץ און איז ליידער געווען מיט גרויס געוויין און שטארקע התעורוות .ער האט אסאך געטוהן צו
אוועק פון די וועלט פון צער און ווייטאג. מקרב יודען צו תורה ויראת שמים ,ער האט געלערנט מיט זיי ווי אזוי זיי זאלן
זיך פירען לויט זייער פארשטאנד און מעגליכקייטן.
נייטרא ישיבה
נאך די מלחמה כאטש ער איז געווען שטארק צוקלאפט און צובראכן, איבער געשריבן מיט די הענט
ער האט גענומען שטארק צום הארצן די צרות וואס יודען האבן געליטען ביים אלס בחור האט ער זיך שטארק אריין געלייגט נאך צו גיין אלטע כתבי
קריג ,עס האט איהם שטארק וויי געטוהן אז ער האט נישט געקענט ראטעווען ידות צו טרעפן די ריכטיגע רייד און נוסח פון די פריערדיגע גאונים .ער איז
וויפיל יודען ער האט געוואלט ,וואס דאס האט איהם געשאדט פאר זיין געזונט, געפארן קיין לאנדא ן צו די גרויסע אוקספורד יוניווערסעטי ,ווי דארט האבן זיי
דאך האט ער זיך געשטארקט צוריק צו באנייען די ישיבה נייטרא וואס איז געווען א ריזיגע אוצר פון אלטע כתבי ידות .אזוי ווי זיי האבן איהם נישט געלאזט
נאך פאר'ן קריג .מיט מסירות נפש האט ער אפגעקויפט א שטח אין מאונט קיסקא ארויס נעמען גארנישט און אויך נישט געלאזט צו מאכן א קאפי פון גארנישט,
(אמעריקא) ווי ער האט פון פריש אוועק געשטעלט די באקאנטע נייטרא ישיבה האט ער דארט פארברענגט א יאר צייט ווי ער האט מיט די אייגענע הענט
וועלענדיג צוריק אויפבויען תורה נאכן קריג ,ווי ער האט זיך שטארק אפגעגעבן איבער געשריבן פון די פילע כתבי יד וואס ער האט דארט געפונען.
מיט די תלמידים ,ב"ה אז פון דארט זענען ארויס חשובע תלמידים און ביז צום דארט אין די יוניווערסעטי האבן געארבעט פילע גוים ,וואס זענען
היינטיגן טאג טוט די ישיבה בליען און ארויס געבן חשובע תלמידים. געווען גרויסע פאכלייט צו קענען ליינען כתבי ידות ,צו וויסען פון וועמען עס
קומט און פון וועלכע יארן עס קומט .עס איז אפילו דארט געווען א גוי וואס
ארויס געטאנצן פון באן
האט געקענט ש"ס מיט תוספות און ווען מען האט איהם נאר געזאגט א שורה
אינמיטן די ביטערע צרות פון די צווייטע וועלט מלחמה ,האבן די
פון תוספות האט ער גלייך געוואוסט ווי דאס שטייט.
דייטשן ימ"ש אויך גענומען ר' מיכאל בער ,זיין חשובע רעבעצין און זייער פינף
אמאל האט זיך געמאכט א שווערע כתב יד ,ווי די אלע קלוגע גוים
קינדער ,ווי מען האט זיי אריבער געפירט צו איינער פון די שרעקליכע לאגערן.
האבן נישט געקענט אויפכאפן ווער האט דאס געשריבן ,אבער ר' מיכאל בער
פון דארט האט מען ארויף געלייגט די גאנצע משפחה אויף א באן מיט נאך
האט אויפגעוויזען אז דאס קומט פון דער רשב"א .דער גרויסע פראפעסאר דארט
אנדערע יודען וואס פארט צו באקאנטע שרעקליכע לאגער אוישוויץ ,ווי א יעדע
האט נישט געקענט פארשטיין ווי אזוי דעם יונגען בחור קען אזוי שנעל און גוט
ווייסט אז מערסטנס יודען זענען דארט אומגעקומען אויף קידוש השם הי"ד.
פארשטיין .ר' מיכאל בער האט פארשטאנן אז דער גוי וועט זיך באליידיגן אז
אזוי פארן די יודען אין די באן אין שרעקליכע אומשטענדן ,שטארק
ער קען בעסער ווי איהם און מער וועט ער איהם נישט לאזן איבער שרייבן ,האט
צוקוועטשט ,ווי מען האט זיי גארנישט געגעבן קיין עסן אדער טרינקן אדער
ער געטוהן א געוואלדיגע זאך צו בארואיגן דעם חשובע פראפעסאר.
אנדערע געברויכן וואס א מענטש דארף ,ליידער זענען אסאך יודען אומגעקומען
די סדר איז געווען ווען איינער פון די געלערנטע גוים האבן
אויפן וועג .דארט אויפן באן איז געווען א קליין פענסטער מיט אייזערנע'ס ,וואס
אויפגעכאפט א כתב יד האט ער צוגעשריבן זיין נאמען אז עס זאל זיין אן אנדעק,
די מענטשן דארט האבן מצליח געווען צו צוברעכן די אייזערנעס.
האט ר' מיכאל בער גענומען איינער פון די כתב ידות וואס ער האט אדורך
ר' מיכאל בער האט זיך דאן געבעטן ביי זיין רעבעצין אז זי זאל ארויס
געטוהן און געשריבן דערצו די נאמען פון יענער פראפעסאר ,אזוי אז יענער האט
שפרינגן פון די פענסטער אינאיינעם מיט די קינדער צו ראטעווען זייערע לעבן.
זיך גוט געפילט .יענער האט אזוי הנאה געהאט אז ער האט געלאזט ר' מיכאל
די רעבעצין געבט א קוק אויף די קליינע קינדער ,און זי זעהט ווי
בער איבער שרייבן וואס ער האט געוואלט.
שנעל די באן פארט ,זי פארשטייט אז ארויס טאנצן פון דעם קליין פענסטערל
קען .אבער איך בין געווען אזוי פארטיפט אין מיין דאווענן ,איך האב מיר געלערנט בשעת די באן פארט איז גאר א גרויסע סכנה ,און ווי וועט זי יעצט אנטלויפן
ביי מיין מאמע אין שטוב אז ווען מען דאווענט פארגעסט מען פון די וועלט ,מען מיט קליינער קינדער אינמיטן די וואלד.
ווייסט פון גארנישט ,מען טראכט נאר פון די באשעפער אליינס מען רעט צום זי רופט זיך אהן צו איהר חשובן מאן 'איך קען נישט ארויס טאנצן
הייליגן באשעפער ,איך האב פשוט גארנישט געהערט און גארנישט געזען .נאר מיט די קינדער עס איז א סכנה ,איינער דארף זיין מיט זיי צו אכטונג געבן און
נאכן דאווענען ווען איך האב זיי באמערקט האב איך מיר דערשראקן און געחלשט'. זיי שטארקן ,איך מיין אז דו זאלסט ארויס שפרינגן פון די פענסטער ווייל די
די פרוי מרת טייטלבוים האט ברוך השם אדורך געלעבט די מלחמה וועלט דארף דיר האבן אז זאלסט קענען ווייטער טוהן און ארבעטן צו ראטעווען
מיט נסי נסים ,נאך די מלחמה האט זי האט חתונה געהאט מיט דער באקאנטע ווי מער יודען מען קען ,און איך וועל דא בלייבן מיט די קינדער' .ר' מיכאל בער
צדיק ר' מיכאל בער ווייסמאנדל ,וואס האט גאר אסאך געטוהן מיט מסירות האט נישט געוואלט אזוי איבער לאזן זיין רעבעצין אבער זיין רעבעצין האט
נפש צו ראטעווען פילע יודען בשעת די מלחמה .נאך די מלחמה ווען ר' מיכאל איהם שטארק געשטיפט אז ער זאל דאס טוהן ,ביז ער האט איינגעזעהן אז דאס
בער האט מיט מסירות נפש ממש אוועק געשטעלט די ישיבה אין נייטרא אין זיי די איינציגע זאך צו טוהן אז איינער זאל עס אדורך לעבן און ער איז ארויס
חשובע רעבעצין שטענדיג געשטאנן צו זיין רעכטע האנט. געשפרינגן פון פענסטער אינמיטן די נאכט ,ווי זיין פיס איז פארוואונדערט
פאר ר' מיכאל בער האט מיט איהר חתונה געהאט ווי מען האט איהם געווארן אבער ער איז ווייטער געלאפן .ליידער האט ער פארלוירן זיין ווייב אין
פארציילט די גאנצע מעשה ,האט ער געזאגט 'א פרוי וואס האט אזא אמונה אז קינדער ביים קריג הי"ד .אזוי האט די חשובע פרוי זיך מוסר נפש געווען אז איהר
זי קען שטיין מיט א שטארקייט אנטקעגן די מלאך המות אהן זיך אפשטעלן ,אזא מאן זאל ווערן געראטעוועט צו קענען העלפן נאך יודען.
פרוי קען מיר העלפן אויפשטעלן א שטוב נאך די שרעקליכע חורבן'.
נישט אפגעשטעלט די שמונה עשרה
געקומען צו דער בר מצוה איבער זיין צווייטע רעבעצין ווערט פארציילט א מורא'דיגע מעשה.
הרב מיכאל בער האט געהאט א תלמיד אין ישיבה ,וואס יארען בשעת די צווייטע וועלט מלחמה ווען די דייטשע רשעים ימח שמם
שפעטער נאך וואס יענער תלמיד האט חתונה געהאט אין געהאט קינדער און זענען אריין קיין אונגארין ווי זיי האבן שרעקליכער הייט גענומען טויזענטער
בר מצוה געמאכט זיין עלטסטע יונגעל ,האט ער איינגעלאדענט זיין רבי ר' יודען צו די לאגערן און צו די גאז קאמערן ,ווי זיי האבן מיט פילע רשעות
מיכאל בער צו דער בר מצוה .פארשטייט זיך אז ער האט נישט געמיינט מטריח געפייניגט און געהארגעט די יודען אהן קיין רחמנות השם ינקום דמם.
צו זיין זיין רבי וואס איז שוין געווען אן עלטערע מענטש צו קומען ,נאר ער צווישן די יודען וואס די רשעים האבן פארכאפט איז געווען א גרופע
האט איהם גערופען אלס כבוד ווי עס פאסט צו רופען א רבי ,אבער צו זיין פרויען וועלכע זענען געפירט געווארן צו די טרויעריגע און שרעקליכע פלאץ
ערשטוננג איז זיין גרויסע רבי געקומעןם צו דער בר מצוה. אוישוויץ .אנקומענדיג אהין האבן די יודישע פרויען גאנץ שנעל געכאפט וואס
אויף זיין פראגע פארוואס ער קומט ער האט דאך נישט געמיינט אינם דארט קומט פאר און פארוואס מען האט זיי אהין געברענגט ,אז ליידער גייט
צו באמוטשענען? האט ער געענטפערט איך בין דיר שולדיג הכרת הטוב וועגען זיך דא ענדיגן זייער לעבן .די פרויען האבן מחליט געווען אז זיי גייען הייליגן
א גרויסע טובה וואס דו האסט מיר געטוהן!יענער האט זיך געוואונדערט וועלכע דער אייבישטער'ס נאמען און בעפאר די רשעים טוהן עפעס וועלן זיי ענדיגן
טובה ער האט איהם געטוהן? זייער לעבן מיט זייער לעצטע תפלה און דאווענן מנחה.
האט ר' מיכאל בער מסביר געווען ,אז ווען האסט מיר גערופען צו די פרויען האבן זיך געשטעלט דאוונען מנחה מיט די גאנצע הארץ ווי
דער בר מצוה ,האב איך מיר געכאפט אויב מיין תלמיד פון ישיבה איז שוין אזוי זיי פארגיסען טרערן וויסענדיג אז זיי גייען הייליגן דעם אייבישטער'ס נאמען.
גרויס אז ער מאכט שוין בר מצוה ,מוז זיין אז איך בין שוין אלט ,האט איך מיר מיט אמאל האבן די דייטשע רשעים ימח שמם באמערקט ווי זיי
געכאפט ווי שטיי איך אויף דער וועלט ,אין דורך דיר האב איך באקומען א דאווענן ,זיי האבן נישט געקענט אויסהאלטן צו זעהן ווי אונטער זייער נאז האבן
הרהור תשובה ,דערפאר בין איך דיר שולדיג הכרת הטוב ,בין איך געקומען צו זיך עטליכע יודישע פרויען נישט דערשראקן און זיך געשטעלט דאווענען מנחה.
דער בר מצוה. זיי האבן זיך גענומען שרייען אויף די פרויען מיט אויסטערלישע שרעקליכע
קולות .די פרויען האבן זיך שטארק דערשראקן און אינמיטן שמונה עשרה זענען
האנדלן עהרליך
זיי פון דארט אנטלאפן .אלע פרויען אויסער איין פרוי מיט די נאמען 'מרת לאה
אן אינטרעסאנטע זאך האט געזאגט ר' מיכאל בער ,אז כאטש וואס
טייטלבוים' וואס האט זיך נישט געריקט פון פלאץ נאר ווייטער געדאווענט ווי
די גאנצע זאך פון די צווייטע וועלט מלחמה האט זיך אנגעהויבן אין דייטשלאנד
גארנישט וואלט פאסירט .די רשעים האבן זיך אזוי אויפגערעגט אז די פרוי
ווייל די נאצי'ס ימ"ש קומען פון דייטשלאנד ,דאך וועט מען באמערקן אז פון
שרעקט זיך נישט פון זיי ,האבן זיי זיך גענומען איהר שלאגן מיט מערדעליכע
דייטשלאנד האבן זיך געראטעוועט אסאך מער יודען ווי פון אנדערע פלעצער,
קלעפ ,אבער זי דאווענט ווייטער ווי זי שפירט גארנישט.
און אפילו זייער געלט האבן זיי געקענט ראטעווען ,ווען בשעת אין אנדערע
דארט איז געשטאנן די הויפט קאמאנדיר פון די דייטשן ,וואס האט
פלעצער האבן אסאך ווייניגע יודען זיך געראטעוועט און אפילו די וואס דער
געוויזען פאר די אנדערע רשעים אז מען זאל איהר נישט שלאגן נאר לאזן
אייבישטער האט געהאלפן צו ווערן געראטעוועט איז זייער גאנצע פארמעגן
דאווענן .דער קאמאנדיר שטייט ,ער ריקט זיך נישט נאר קוקט אויף די פרוי מיט
געגאנגן צו די גוים און די רשעים ימ"ש ,פארוואס איז עס טאקע אזוי?
אן ערענסקייט אהן אראפ נעמען אן אויג און קוקט ווי זי דאווענט ,בשעת די
האט ער געזאגט אזוי ,די יודען אין דייטשלאנד האבן דורך אויס אלע
אנדערע רשעים שטייען בייז אויף די פרוי ,אבער זיי קענען גארנישט טוהן ווייל
יארן געהאנדלט מיט די גוים מיט גרויס עהרליכקייט ,זיי האבן נישט אפגענערט
זייער הויפט לאזט נישט .זיי פארשטייען נישט וואס דא קומט פאר ,ווייל פריער
די גוים ממילא איז זייער געלט נישט געווען אויסגעמישט מיט גואיש געלט,
האט דער קאמאנדיר אויך געשריגען מיט כעס און צארן און דא שטייט ער מיט
דערפאר האט מען פון הימל צוגעפירט אז מער פון זיי זאלן ווערן געראטעוועט
אן ערענסקייט קוקענדיג אויף די פרוי און לאזט גארנישט טוהן.
און נאך דערצו אז זייער געלט איז געבליבן ביי זיי .אבער אין די אנדערע
אזוי שטייענדיג גייט דער קאמאנדיר צו צום פרוי און זאגט אין אויער
פלעצער ווי מען האט אפגענערט די גוים איז די געלט נישט געווען ריינע יודישע
'דאווען אויך פאר מיר און מיינע סאלדאטן'.
געלט נאר אויסגעמישט מיט גואיש
קומעדיגע וואך וועלן מיר אי"ה באשרייבן נאך א לאנגע שמונה עשרה האט מרת טייטלבוים אויסגעטרויטן ,און
הרה"ק ר' אברהם דוב בן ר' דוד זי"ע (הבת עין) ,י"ב כסלו געלט ,האבן נישט צופיל יודען זיך
תר"א זעהענדיגט די חברה סאלדאטן האט זי זיך שטארק דערשראקן ווי זיך אראפ
געקענט ראטעווען פון די גוים און
צו מנדב זיין רופט ,3476780652אדער שיקט אן אימעיל צו געפאלן און געחלשט פון שרעק .נאכן זיך אויפכאפן איז זי אריין אין באראק (די
shabbosstory@gmail.com אפילו ווער דער באשעפער האט
פלאץ ווי מען האט געהאלטן אלע יודען ביז מען הרגעט זיי חלילה וחס) ,האבן
געהאלפן אז ער איז יא געווארן וזכות פון די טויזענטער ליינערס איבער די וועלט יהא תלוי בכםמ יט
די אנדערע יודען איהר געפרעגט 'האסט נישט געהערט און געזען וואס טוט זיך,
אלע זאכן און ווי וועט מען יעצט גיין .די געראטעוועט איז אבער געבליבן
ווי אזוי האסטו געדאווענט ,האסט נישט מורא געהאט ,זיי האבן דאך געשריגן
יודען זענען געלאפן צום צדיק ר' מיכל פון אהן דיין געלט און פארמעגן.
מיט גרעסטע מאס רציחה ,ווי אזוי האסטו געקענט דאווענען?'
זלאטשוב זי"ע און זיך אויסגעוויינט דאס
הארץ אז ער זאל זיי העלפן צו פטור ווערן הערט'ס וואס די פרוי האט געזאגט 'זיכער האב איך מורא איך ציטער
פון די שרעקליכע גזירה. פון זיי ,זיכער קען איך מיר נישט שלאגן פון זיי און איך אנטלויף פון זיי ווען איך
זאכעןר' מיכל'ע האט גרויסע
הייליגער רבי מעשה פון דער אור שבעת הימים דער הייליגע בעל שם טוב פאר מוצאי שבת ,וואס איז א סגולה פאר די
הויזזייפון א האטצו דער
געבעטן אנגעקומען
"ט און ער עס איז געווען א פריץ וואס האט זייער פיינט געהאט דער הייליגע בעל שם טוב או ער האט איהם געוואלט הרגענן חלילה .איין טאגזייאיז דער בעש
אויסגעהערט
געוויסע חשובע האר ווייל דער בעש"ט האט געדארפט עפעס וויכטיג רעדן מיט איהם .אין יענע רגע איז אויך אנגעקומען די פריץ צו די הויז פון דער חשובע האר ,ווי נאר דער האַר האט געזען
אפארהאט
זאכן. געשמועסט ער
אדורך מינוט און
האבן אפאר
ווארטן דער פריץ האט ער זיך געזעגנט מיט דער בעש"ט און ער האט אריין גענומען דער פריץ צו זיך און שטוב ווי ער האט איהם שטארק מכבד געוועןזאלן
און זיי
טיש ,נאך
פארוואס אויפןפריץ געלייגטערזיין קאפ
געפרעגט דער דער האר האט געוואוסט אז דער פריץ האט פיינט דער בעש"ט ,האט דער האר וואס האט אויך נישט שטארק ליב געהאט דער אראפ
בעש"ט האט
און ער
אנגערופן:דאאיר
בעש"טזיךאיז געווען מינוטדער
האט ער געהערט אז
האט ער גארנישט געטוהן צום בעש"ט וואס איז יעצט דא געווען? זאגט דער פריץ 'איך האב איהם נישט געזען דא שטיין' .ווען דער פריץ האטאפאר
האט איהם נישט געזען האט ער פארשטאנן אז דער בעש"ט איז זייער א הייליגע מאן ,איז ער איהם געגאנגן איבערבעטן ,און ער האט מער נישט פרובירט איהם צו טוהן שלעכט'ס.
קענט אהיים פארן געזונטערהייט און איר
דארפט פון גארנישט מורא האבן ,ווען די
אידן זענען צוריק אהיימגעפארן האבן זיי
