gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

שיעורי חינוך - אידיש · Shiurei Chinuch - Yiddish — תולדות (2026-11-09)

מוציא לאור: שיעורי חינוך - אידיש · Shiurei Chinuch - Yiddish

שבוע: תולדות (2026-11-09)

שיעורי חינוך - אידיש · Shiurei Chinuch - Yiddish — תולדות (2026-11-09)

פתח את ה-PDF הורדה

‫ינוךְ‬ ‫יִ ְת ָּב ַר ְך‬ ‫ַה ׁ ּ ֵש ם‬ ‫ְּב עֶ זְ ַר ת‬ ‫יעו ֵרי ִח ּ‬ ‫ׁ ִש ּ‬ ‫גִ ְליוֹ ן‬ ‫ִא ִידישׁ‬ ‫יט "א‬ ‫אש יְ ׁ ִש יבָ ה ׁ ְש לִ ָ‬ ‫פו נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫ּ‬ ‫ער ן‪ְ ,‬מ לַ ְמ ִד ים‪ְ ,‬מ ַח ְּנ כִ ים אוּ ן ְמ ַח נְ כוֹ ת‬ ‫יש ע עֵ צוֹ ת אוּ ן ַה ְד ָר כוֹ ת פַ אר עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫אק ִט ׁ ֶ‬ ‫ּ ְפ ַר ְ‬ ‫ד‬ ‫ת ה יכ ל הקו‬ ‫פרשת תולדות‬ ‫ס‬ ‫פרשתש בר‬ ‫תרומה‬ ‫סד ו‬ ‫גליון‬ ‫גליון‬ ‫שנת תשפ"ז‬ ‫תשפ"ג‬ ‫א'‬ ‫קע''ח‬ ‫לב‬ ‫מו‬ ‫יעו ‪ִ+‬רי‪+‬ם ִאין ‪ִ+‬חינּ ּו ְך‬ ‫ׁ ִש ּ‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫אּבן ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫ת'דיג לִ יּב ָה ְ‬ ‫ֱא ֶמ ִ‬ ‫וייטער ֶמענְ ְטׁש וָ ואלְ ט גֶ עזֶ ען ַאז‬ ‫ַא ְצוֵ ֶ‬ ‫ארץ ‪-‬‬ ‫‪ְ -‬ט ֶרעף זַ יין ַה ְ‬ ‫עדעס ִקינְ ד ִמיט‬ ‫אּבן יֶ ֶ‬ ‫ַא ְמ ַחנֵ ְך מּוז לִ יּב ָה ְ‬ ‫יׁשט אּון יֶ ענֶ ער ִאיז וַ וייט‬ ‫יֶ ענֶ ער ַדאוֶ וענְ ט נִ ְ‬ ‫ער ְׁש ְטן‪ָ ,‬א ֶּבער ַצ ִד ִיקים זּוכְ ן אֹויף‬ ‫ייּב ְ‬ ‫פּונֶ עם ֵא ֶ‬ ‫ארץ‬ ‫ְקוֶ ועלֶ ער ִאין ַה ְ‬ ‫אפט‪ַ ,‬אזֹוי וַ וייט ַאז‬ ‫יּב ַׁש ְ‬ ‫עס ֶטע ָמאס לִ ְ‬ ‫ִדי גְ ֶר ְ‬ ‫עדעס ִקינְ ד זָ אל ֶקענֶ ען זָ אגְ ן ַפאר זַ יינֶ ע‬ ‫יֶ ֶ‬ ‫עען‬ ‫יׁשע ִקינְ ֶדער; זֵ יי זֶ ֶ‬ ‫ִדי ֵׁשיינְ ֵקייט פּון ִא ִיד ֶ‬ ‫ּתֹורה‬ ‫ָ‬ ‫ייע ֶרע ְמ ַחּנְ כִ ים‪ִ ,‬די ֵהיילִ יגֶ ע‬ ‫ַט ֶ‬ ‫ערין) ָהאט‬ ‫ער ִ‬‫(א ֶדער לֶ ֶ‬ ‫"מיין ֶר ִּבי ָ‬ ‫ערן‪ַ :‬‬ ‫ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫ארץ וָ ואס וִ ויל ֶּב ֱא ֶמת זַ יין‬ ‫ערלִ יכֶ ע ַה ְ‬ ‫ָדאס ִאינֶ ְ‬ ‫ער ֵציילְ ט אּונְ ז ִאין ַּפ ְר ַׁשת ּתֹולְ דֹות‪ַ ,‬אז ִדי‬ ‫ֶד ְ‬ ‫ער ְס ֶטע לִ יּב"‪ .‬אּון ָדאס ֶקען נָ אר‬ ‫ִ'מיְך' ָדאס ֶמ ְ‬ ‫גּוט אּון ֶע ְרלִ יְך‪.‬‬ ‫עּבן‬ ‫אּבן זִ יְך ַא ַסאְך ָא ְּפגֶ עגֶ ְ‬‫דֹוׁשים ָה ְ‬ ‫ָאבֹות ַה ְק ִ‬ ‫ּבֹודדּות‪ַ ,‬אז ֶמען‬ ‫דּורְך ְּת ִפלָ ה וְ ִה ְת ְ‬ ‫עׁשען ְ‬ ‫גֶ ֶ‬ ‫גּוטע נְ קּודֹות‬ ‫זּוכְ ן ִדי ֶ‬ ‫אּבן‬ ‫ייע ֶרע ְקנֶ עכְ ט ָה ְ‬ ‫יטן זּוכְ ן ְקוֶ ועלֶ ער‪ .‬זֵ ֶ‬ ‫ִמ ְ‬ ‫ער ְׁש ְטן ֶמען‬ ‫ייּב ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫עדן ָטאג ֶּב ְ‬ ‫וֶ ועט יֶ ְ‬ ‫אּבן גֶ עפּונֶ ען ַא‬ ‫יּבער ִּביז זֵ יי ָה ְ‬ ‫אּבן גְ ִר ֶ‬ ‫גֶ עגְ ָר ְ‬ ‫אּבן ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער‪.‬‬ ‫זָ אל ֶּב ֱא ֶמת לִ יּב ָה ְ‬ ‫בֹודה פּון‬ ‫ֶּב ֱא ֶמת ִאיז ָדאס אֹויְך ִדי ֲע ָ‬ ‫עקּומען‬ ‫ֶ‬ ‫עטער זֶ ענֶ ען גֶ‬ ‫ואסער‪ְׁ .‬ש ֶּפ ֶ‬‫ְקוַ ואל וַ ֶ‬ ‫קּוקן‬‫יׁשט ְ‬ ‫ְמ ַחּנְ כִ ים‪ַ .‬א ְמ ַחנֵ ְך ָטאר ֵקיינְ ָמאל נִ ְ‬ ‫אּפט ִדי‬ ‫אר ְׁש ָט ְ‬ ‫אּבן ַפ ְ‬‫ִדי ְּפלִ ְׁש ִּתים אּון ָה ְ‬ ‫יׁשט ְס ַּתם צּו זָ אגְ ן ַפאר ַא‬ ‫ֶעס ֶהעלְ ְפט נִ ְ‬ ‫אּפט‪,‬‬ ‫אר ְׁש ָט ְ‬‫אֹויף ַא ִקינְ ד ּכְ ִאילּו ֶער ִאיז ַפ ְ‬ ‫צּוריק גֶ עגַ אנְ גֶ ען‬‫ְקוֶ ועלֶ ער‪ ,‬זֶ ענֶ ען ִדי ְקנֶ עכְ ט ִ‬ ‫"איְך ָהאּב ִדיְך לִ יּב"‪ ,‬וַ וייל‬ ‫אֹויער‪ִ :‬‬ ‫ֶ‬ ‫ִקינְ ד ִאין‬ ‫יׁשט‪ָ ,‬א ֶדער ְט ַראכְ ְטן‪:‬‬ ‫ארנִ ְ‬‫ֶער ַהאלְ ט ַּביי גָ ְ‬ ‫עע ְפנְ ט‪ ,‬אּון אֹויְך‬ ‫צּוריק גֶ ֶ‬ ‫אּבן ֶעס ִ‬ ‫אּון ָה ְ‬ ‫אפט ִאיז‬ ‫יּב ַׁש ְ‬ ‫ַא ִקינְ ד ְׁש ִּפ ְירט גְ לַ ייְך אֹויּב ִדי לִ ְ‬ ‫קּומט ֶער ִּבכְ לַ ל ִאין ּכִ ָּתה‪ֶ ,‬ער טּוט‬ ‫ארוָ ואס ְ‬ ‫ַ'פ ְ‬ ‫יׁשע ְקוֶ ועלֶ ער‪.‬‬‫אּבן ְפ ִר ֶ‬‫גֶ עגְ ָר ְ‬ ‫ֶעכְ ט ָא ֶדער ֶמען זָ אגְ ט ִאים ֶעס נָ אר ְס ַּתם‬ ‫יׁשט ַא גַ אנְ ְצן ָטאג‪ַ '...‬אזֹוי אֹויְך ָטאר‬ ‫ארנִ ְ‬ ‫ָדאְך גָ ְ‬ ‫ַאזֹוי‪.‬‬ ‫קּוקן אֹויף ַא ִקינְ ד ִמיט ַא ְׁשלֶ עכְ ט‬ ‫יׁשט ְ‬ ‫ֶמען נִ ְ‬ ‫ייט ְׁשן ַאז ִדי ְקוֶ ועלֶ ער זֶ ענֶ ען‬ ‫ַצ ִד ִיקים ַט ְ‬ ‫ערן זֶ ענֶ ען‬ ‫אֹויג צּולִ יּב ֶדעם וָ ואס זַ יינֶ ע ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫עדער‬ ‫ארץ פּונֶ עם ֶמענְ ְטׁש‪ .‬יֶ ֶ‬ ‫אֹויפן ַה ְ‬ ‫ְ‬ ‫ַא ֶר ֶמז‬ ‫מּוע ְסן ָדאס‬ ‫אֹויס ְׁש ֶ‬ ‫ְ‬ ‫ארף זִ יְך‬ ‫ַא ְמ ַחנֵ ְך ַד ְ‬ ‫ארץ ַא נְ ָׁש ָמה ִמיט‬ ‫ֶמענְ ְטׁש ָהאט ַּביי זִ יְך ִאין ַה ְ‬ ‫ער ְׁש ְטן ִמיט ַאלֶ ע ְּפ ָר ִטים‪:‬‬ ‫ייּב ְ‬ ‫יטן ֵא ֶ‬ ‫ארץ ִמ ְ‬ ‫ַה ְ‬ ‫ארף זּוכְ ן‬ ‫ארף צּו זַ יין‪ֶ .‬מען ַד ְ‬ ‫יׁשט וִ וי ֶעס ַד ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫עפן‬ ‫ארץ‪ְ ,‬ט ֶר ְ‬ ‫עדן ִקינְ ְד'ס ַה ְ‬ ‫יּבעלֶ ע ִאין יֶ ְ‬ ‫ַא גְ ִר ֶ‬ ‫ערע זַ ייט‬ ‫עפילְ ן‪ָ ,‬א ֶּבער פּון ִדי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ֵהיילִ יגֶ ע גֶ ִ‬ ‫עפער‪ֶ ,‬מעג ִאיְך זַ יין ַא ְמ ַחנֵ ְך?‬ ‫אׁש ֶ‬‫"היילִ יגֶ ער ַּב ֶ‬ ‫ֵ‬ ‫גּוטע נְ קּודֹות וָ ואס ֶמען ֶקען אֹויף ֶדעם‬ ‫ִדי ֶ‬ ‫זֶ ענֶ ען ָדא ִדי ְ'ּפלִ ְׁש ִּתים' ‪ָ -‬דאס ֵמיינְ ט ֶדער‬ ‫אקע לִ יּב ַמיינֶ ע ַּתלְ ִמ ִידים? ָהאּב ִאיְך‬‫ָהאּב ִאיְך ַט ֶ‬ ‫ׂשּורה וָ ואס ִדי ַע ְב ֵדי‬ ‫גּוטע ְּב ָ‬ ‫ייען ִדי ֶ‬ ‫אֹויס ְׁש ַר ֶ‬ ‫ְ‬ ‫אּפן‬ ‫אר ְׁש ָט ְ‬‫רּוּב ְירט צּו ַפ ְ‬ ‫יֵ ֶצר ָה ָרע ‪ -‬וָ ואס ְּפ ִ‬ ‫זֵ יי לִ יּב וִ וי ֵאייגֶ ענֶ ע ִקינְ ֶדער ָא ֶדער וֵ ויינִ יגֶ ער?"‬ ‫אשׁית כו‪ ,‬לב)‪:‬‬ ‫(ב ֵּר ִ‬ ‫עׁש ִריגְ ן ְ‬ ‫אֹויסגֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫אּבן‬ ‫יִ ְצ ָחק ָה ְ‬ ‫יׁשט וֶ ועלְ ן גֵ יין‬‫ארץ ּכְ ֵדי ַא ִאיד זָ אל נִ ְ‬ ‫ָדאס ַה ְ‬ ‫קּומט ְׁש ֶּפעט‬ ‫ַא ִקינְ ד וָ ואס ְ‬ ‫ארץ!‬ ‫"מ ָצאנּו ָמיִ ם" – ִאיְך ָהאּב גֶ עפּונֶ ען זַ יין ַה ְ‬ ‫ָ‬ ‫בֹודה פּון ַצ ִד ִיקים‬ ‫ִאין ִדי ִריכְ ִטיגֶ ע וֶ ועגְ ן‪ִ .‬די ֲע ָ‬ ‫עדנְ 'ס‬ ‫יּבעלֶ ע ִאין יֶ ְ‬ ‫אֹויפצּוזּוכְ ן ַא גְ ִר ֶ‬ ‫ְ‬ ‫ִאיז‬ ‫קּומט ַא ַריין ְׁש ֶּפעט ִאין‬ ‫ְ‬ ‫אֹויּב ַא ִקינְ ד‬ ‫ואסער אּון‬ ‫יסל וַ ֶ‬ ‫ארט ַא ִּב ְ‬ ‫עפן ָד ְ‬‫ארץ‪ ,‬צּו ְט ֶר ְ‬ ‫ַה ְ‬ ‫ער ְׁש ְטן‬ ‫ייּב ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ֶּב ְ‬ ‫עדן ָטאג‪,‬‬ ‫אס ְירט יֶ ְ‬ ‫ּכִ ָּתה‪ֲ ,‬א ִפילּו אֹויּב ֶעס ַּפ ִ‬ ‫עדן‬ ‫גּוטע נְ קּודֹות פּון יֶ ְ‬ ‫רֹויס ְּב ֶרענְ גֶ ען ִדי ֶ‬‫ַא ְ‬ ‫אקּומען פּונֶ עם ְמ ַחנֵ ְך ֶדעם זֶ עלְ ְּבן‬‫ֶ‬ ‫ארף ֶער ַּב‬‫ַד ְ‬ ‫ַפאר ַא ְמ ַחנֵ ְך גֵ ייט ַא ַריין ִאין ּכִ ָּתה‪ָ ,‬א ֶדער‬ ‫ֵאיינֶ עם‪.‬‬ ‫עקּומען‬‫ֶ‬ ‫ְׁש ֵמייכְ ל וִ וי ִדי ִקינְ ֶדער וָ ואס זֶ ענֶ ען גֶ‬ ‫רֹויסן פּון‬ ‫יטן ָטאג וֶ וען ֶער ִאיז ִאינְ ְד ְ‬ ‫ִאינְ ִמ ְ‬ ‫יׁשט וֵ ויינִ יגֶ ער‪.‬‬ ‫ארנִ ְ‬‫ייטנְ ס‪ ,‬גָ ְ‬ ‫אצ ְ‬ ‫ַּב ַ‬ ‫ארץ‬ ‫מּוע ְסן ָדאס ַה ְ‬ ‫אֹויס ְׁש ֶ‬ ‫ְ‬ ‫ארף ֶער זִ יְך‬ ‫ּכִ ָּתה‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫דּוׁשת‬ ‫אֹויפן ֵהיילִ יגְ ן ְק ַ‬ ‫ְ‬ ‫ער ֵציילְ ט‬‫ֶמען ֶד ְ‬ ‫יח‬ ‫עטן ֶער זָ אל ַמ ְצלִ ַ‬ ‫ער ְׁש ְטן אּון ֶּב ְ‬‫ייּב ְ‬ ‫יטן ֵא ֶ‬ ‫ִמ ְ‬ ‫לֵ וִ י זְ כּותֹו יָ גֵ ן ָעלֵ ינּו‪ַ ,‬אז ֵאיין ָמאל ָהאט ֶער‬ ‫ייען‬ ‫יׁשט ַקיין ֶרעכְ ט צּו ְׁש ַר ֶ‬ ‫ֶמען ָהאט נִ ְ‬ ‫יטן ַדאוֶ וענֶ ען‬ ‫גֶ עזֶ ען ַא ִאיד וָ ואס ִאיז ִאינְ ִמ ְ‬ ‫גּוטע נְ קּודֹות וָ ואס לִ יגְ ן‬ ‫עפינֶ ען ִדי ֶ‬ ‫זַ יין צּו גֶ ִ‬ ‫עקּומען ְׁש ֶּפעט‪:‬‬ ‫ֶ‬ ‫אֹויף ַא ִקינְ ד וָ ואס ִאיז ָאנְ גֶ‬ ‫נּומען ִמיט זַ יין וָ ואגְ ן‪ֶ .‬דער ִאיד‬ ‫אר ֶ‬ ‫גֶ עוֶ וען ַפ ְ‬ ‫עדן ִקינְ ד‪.‬‬‫אּבן ִאין יֶ ְ‬‫ִטיף ַּבאגְ ָר ְ‬ ‫יסטּו ִּבכְ לַ ל‬ ‫ארוָ ואס ִּב ְ‬ ‫קּומט ֶמען? ַפ ְ‬ ‫עצט ְ‬ ‫"יֶ ְ‬ ‫רֹויסן פּון ֵּבית ַה ֶמ ְד ָרׁש‬ ‫עׁש ַטאנֶ ען ִאינְ ְד ְ‬‫ִאיז גֶ ְ‬ ‫עקּומען?!"‬ ‫ֶ‬ ‫גֶ‬ ‫עטן‪"ִ :‬רּבֹונֹו ֶׁשל עֹולָ ם‪ֶ ,‬העלְ ף‬ ‫ֶמען זָ אל ֶּב ְ‬ ‫אר ָראכְ ְטן זַ יין‬‫יטן ַטלִ ית אּון ְּת ִפילִ ין אּון ַפ ְ‬ ‫ִמ ְ‬ ‫ּבֹויען ִדי ִקינְ ֶדער‪ִ ,‬איְך‬ ‫אֹויפ ֶ‬ ‫ְ‬ ‫ִמיר ִאיְך זָ אל ֶקענֶ ען‬ ‫ארק ַפאר ַא‬ ‫ייער ְׁש ַט ְ‬ ‫ערט זֵ ֶ‬ ‫אֹויּב ֶעס ְׁש ֶט ְ‬ ‫וָ ואגְ ן‪ָ .‬האט ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ַצ ִדיק גֶ עזָ אגְ ט‬ ‫עדן ִקינְ ד ַא ְּב ֵאר ַמיִ ם ַחּיִ ים‪.‬‬ ‫עפן ִאין יֶ ְ‬‫זָ אל ְט ֶר ְ‬ ‫עדן ָטאג ְׁש ֶּפעט‪ ,‬אּון‬ ‫קּומט יֶ ְ‬ ‫ְמ ַחנֵ ְך ַאז ַא ִקינְ ד ְ‬ ‫ער ְׁש ְטן‪"ִ :‬רּבֹונֹו ֶׁשל עֹולָ ם‪ִ ,‬מי‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ארן ֵא ֶ‬‫ַפ ְ‬ ‫יׁשט זַ יין וִ וי ִדי ְּפלִ ְׁש ִּתים וָ ואס זָ אגְ ן‬ ‫ִאיְך וִ ויל נִ ְ‬ ‫ארן‬‫עפ ְ‬ ‫וערט ֶצ ָ‬ ‫ֶער ִפילְ ט ַאז זַ יין גַ אנְ ֶצע ּכִ ָּתה וֶ ְ‬ ‫ּכְ ַע ְּמָך יִ ְׂש ָר ֵאל! קּוק ָאן ֶדעם ִאיד‪ֶ ,‬ער ִאיז‬ ‫אּפ ֶטע ָקאּפ אּון ַא‬ ‫אר ְׁש ָט ְ‬ ‫ַאז ָדאס ִקינְ ד ָהאט ַא ַפ ְ‬ ‫צּולִ יּב ֶדעם ִקינְ ד‪ ,‬זָ אל ֶער גֵ יין צּום ְמנַ ֵהל אּון‬ ‫ַאזֹוי ַא ַריינְ גֶ עטּון ִאין זַ יין וָ ואגְ ן‪ֶ ,‬עס ִאיז ִאים‬ ‫ארץ"‪.‬‬ ‫אּפ ֶטע ַה ְ‬ ‫אר ְׁש ָט ְ‬‫ַפ ְ‬ ‫ייער ְׁשוֶ וער צּו ִפ ְירן‬ ‫"עס ִאיז ִמיר זֵ ֶ‬ ‫ִאים זָ אגְ ן‪ֶ :‬‬ ‫עדן‬‫וִ ויכְ ִטיגֶ ער פּון ַאלֶ עס‪ ,‬אּון ָדאְך טּוט ֶער יֶ ְ‬ ‫אצ ְירט ַא ַריין‬ ‫ִדי ּכִ ָּתה וֶ וען ָדאס ִקינְ ד ְׁש ַּפ ִ‬ ‫יׁשט‬ ‫ער ְׁש ְטן ִאיז נִ ְ‬ ‫ייּב ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ָאן ֶּב ְ‬ ‫יצית; ֶער טּוט‬ ‫ָטאג ָאן ְּת ִפילִ ין אּון גֵ ייט ִמיט ִצ ִ‬ ‫צּומאל ֲא ִפילּו‬‫עדן ָטאג נָ אכְ ן ַדאוֶ וענֶ ען‪ ,‬אּון ָ‬ ‫יֶ ְ‬ ‫אּבן ַה ְצלָ ָחה ִמיט ִדי ִקינְ ֶדער‪.‬‬ ‫ֶמעגְ לִ יְך צּו ָה ְ‬ ‫ייסט!"‬ ‫ּתֹורה ֵה ְ‬ ‫ַדיין ָרצֹון אּון ָפאלְ גְ ט וָ ואס ִדי ָ‬ ‫א‬ ‫ההממשך‬ ‫יעו ‪ִ+‬רי‪+‬ם ִאין ‪ִ+‬חינּ ּוךְ‬ ‫ׁ ִש ּ‬ ‫שך‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫<<<‬ ‫יטן ְׁשמֹונֶ ה‬ ‫ֶקען צּולֵ ייגְ ן ֵאייגֶ ענֶ ע ְּת ִפלֹות ִאינְ ִמ ְ‬ ‫עד ֵרייט ַא ִטיׁשּו‪,‬‬ ‫אמגֶ ְ‬ ‫ַפאר ַא ַח ֶבר‪ֶ .‬ער ָהאט צּוזַ ְ‬ ‫ערנֶ ען"‪ ,‬אּון ֶדער ְמנַ ֵהל זָ אל זִ יְך‬ ‫יטן לֶ ְ‬ ‫ִאינְ ִמ ְ‬ ‫ייער‬ ‫ֶע ְׂש ֵרה‪ַ ,‬אזֹוי וֶ ועלְ ן ִדי ִקינְ ֶדער ַדאוֶ וענֶ ען זֵ ֶ‬ ‫אּפיר פּון ַא ֶקענְ ִדי‬ ‫ֶעס ַא ַריינְ גֶ עלֵ ייגְ ט ִאין ַא ַּפ ִ‬ ‫ערן וָ ואס ֶעס גֵ ייט‬ ‫אטן צּו ֶה ְ‬ ‫יטן ַט ְ‬ ‫אר ִּבינְ ְדן ִמ ְ‬ ‫ַפ ְ‬ ‫וארט ִמיט ּכַ וָ ונָ ה‪.‬‬ ‫עדעס וָ ְ‬ ‫רֹויסזָ אגְ ן יֶ ֶ‬ ‫ֵׁשיין‪ ,‬אּון ַא ְ‬ ‫אר ַמאכְ ט‪ַ ,‬אזֹוי ַאז ֶעס זָ אל‬ ‫צּוריק ַפ ְ‬ ‫אּון ֶעס ִ‬ ‫יטן ִקינְ ד‪ָ ,‬א ֶדער זָ אל ֶדער ְמנַ ֵהל זָ אגְ ן‬ ‫ָפאר ִמ ְ‬ ‫לְ ָמ ָׁשל‪ַּ :‬ביי ִדי ְּב ָרכָ ה פּון ְ'ר ָפ ֵאנּו' ֶקענֶ ען זֵ יי‬ ‫עּבן ַפאר‬ ‫אֹויסזֶ ען וִ וי ַא ֶקענְ ִדי‪ֶ ,‬ער ָהאט ֶעס גֶ עגֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫יׁשט זַ יין ַאזֹוי ַא‬ ‫ארן ְמ ַחנֵ ְך‪" :‬אֹויּב דּו ֶקענְ ְסט נִ ְ‬ ‫ַפ ְ‬ ‫פּואה‬ ‫עפער‪ִׁ ,‬שיק ַא ְר ָ‬ ‫אׁש ֶ‬‫"היילִ יגֶ ער ַּב ֶ‬ ‫זָ אגְ ן‪ֵ :‬‬ ‫עע ְפנְ ט ִמיט ֵאיין‬ ‫זַ יין ַח ֶבר‪ ,‬יֶ ענֶ ער ָהאט ֶעס גֶ ֶ‬ ‫וייטן ְמ ַחנֵ ְך‪"...‬‬ ‫ְמ ַחנֵ ְך ‪ -‬וֶ ועל ִאיְך מּוזְ ן זּוכְ ן ַא ְצוֵ ְ‬ ‫ימה ַפאר‪ "...‬אּון ַּביי ִדי ְּב ָרכָ ה פּון ָ'ּב ֵרְך‬ ‫ְׁשלֵ ָ‬ ‫ִׂש ְמ ָחה אּון גֶ עפּונֶ ען ֶדעם ִטיׁשּו‪ֶ ...‬דער ְמלַ ֵמד‬ ‫ייען אֹויף ַא ִקינְ ד‬ ‫יׁשט ְׁש ַר ֶ‬ ‫ֶמען ָטאר נִ ְ‬ ‫עפער‪,‬‬ ‫אׁש ֶ‬‫"היילִ יגֶ ער ַּב ֶ‬ ‫עטן‪ֵ :‬‬ ‫ָעלֵ ינּו' ֶקענֶ ען זֵ יי ֶּב ְ‬ ‫עקלִ יכֶ ע‬ ‫עמאכְ ט ְׁש ֶר ְ‬ ‫זָ אגְ ט ִמיר ַאז ֶער ָהאט גֶ ַ‬ ‫יסטּו ִּבכְ לַ ל‬ ‫ארוָ ואס ִּב ְ‬‫"פ ְ‬ ‫וער ֶטער וִ וי‪ַ :‬‬ ‫ַאזֶ עלְ כֶ ע וֶ ְ‬ ‫אּבן ַּפ ְרנָ ָסה"‪ ,‬אּון ַאזֹוי‬ ‫אטע זָ אל ָה ְ‬ ‫ֶהעלְ ף ַמיין ַט ֶ‬ ‫קֹולֹות אֹויף ֶדעם ִקינְ ד‪" :‬וִ וי וַ ואגְ ט זִ יְך ַא ִאינְ גְ ל‬ ‫עקּומען? ֶעס זֶ עט ִמיר אֹויס וִ וי דּו ַהאלְ ְט ְסט‬ ‫ֶ‬ ‫גֶ‬ ‫וייטער‪.‬‬‫וַ ֶ‬ ‫וייטן?!"‬ ‫צּוט ִרינְ ֶקען ָדאס ְּבלּוט פּון ַא ְצוֵ ְ‬ ‫אֹויס ְ‬ ‫ְ‬ ‫קּומען"‪ֶ .‬ע ְר ְׁש ְטנְ ס‪ ,‬וַ וייל ָדאס‬ ‫יׁשט ַּביים ֶ‬ ‫ִּבכְ לַ ל נִ ְ‬ ‫יטן‬ ‫לֹומ'ט זִ יְך ִאינְ ִמ ְ‬ ‫אר ָ'ח ְ‬ ‫אֹויּב ַא ִקינְ ד ַפ ְ‬ ‫"א ְפ ָׁשר‬ ‫ארן ְמלַ ֵמד‪ֶ :‬‬ ‫ָהאּב ִאיְך גֶ עזָ אגְ ט ַפ ְ‬ ‫ִאיז ָדאְך ֶדער ֵריינֶ ער ֱא ֶמת ‪ִ -‬קינְ ֶדער וִ וילְ ן‬ ‫אּבן ַקיין ַט ֲענֹות‬ ‫יׁשט ָה ְ‬ ‫ַדאוֶ וענֶ ען‪ֶ ,‬קען ֶמען נִ ְ‬ ‫עריג אּון ָדאס ָהאט‬ ‫יסטּו ָּפׁשּוט גֶ עוֶ וען הּונְ גֶ ִ‬ ‫ִּב ְ‬ ‫קּומען ִאין ֵח ֶדר ָא ֶדער ִאין ׁשּולֶ ע‪.‬‬ ‫יׁשט ֶ‬ ‫אקע נִ ְ‬ ‫ַט ֶ‬ ‫יׁשט‬‫ייען נָ אכְ נִ ְ‬ ‫אר ְׁש ֵט ֶ‬ ‫צּו ִאים‪ ,‬וַ וייל ִקינְ ֶדער ַפ ְ‬ ‫קּומט ַא ַריין צּו‬ ‫ְ‬ ‫ערוֶ ועז? וִ וי‬‫עמאכְ ט נֶ ְ‬ ‫ִדיְך גֶ ַ‬ ‫ארף ְט ַראכְ ְטן ִמיט ַר ְח ָמנּות‪:‬‬ ‫וייטנְ ס‪ֶ ,‬מען ַד ְ‬ ‫ְצוֵ ְ‬ ‫רֹויס ֵקייט פּון ַדאוֶ וענֶ ען‪ִ .‬די גַ אנְ ֶצע ַא ְר ֶּבעט‬ ‫ִדי גְ ְ‬ ‫יצל ַפאר‬ ‫ייען וֶ וען ַא ִקינְ ד ַמאכְ ט ַא ְׁש ִּפ ְ‬ ‫ְׁש ַר ֶ‬ ‫וייסט וָ ואס ָדאס ִקינְ ד ִאיז ַהיינְ ט‬ ‫'וֶ וער וֵ ְ‬ ‫ערנֶ ען ִדי ִקינְ ֶדער ִדי‬ ‫אֹויסצּולֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫פּונֶ עם ְמ ַחנֵ ְך ִאיז‬ ‫וייטן?! ֶער ִאיז ָדאְך ַא ִקינְ ד! וֶ וען ִמיר‬ ‫ַא ְצוֵ ְ‬ ‫ער ֵהיים פּון זַ יינֶ ע‬ ‫יּבער ִאינְ ֶד ְ‬ ‫ער ְפ ִרי ַא ִר ֶ‬ ‫ִאינְ ֶד ְ‬ ‫ֵׁשיינְ ֵקייט פּונֶ עם ַדאוֶ וענֶ ען‪.‬‬ ‫עמאכְ ט‬ ‫אּבן ִמיר אֹויְך גֶ ַ‬ ‫זֶ ענֶ ען גֶ עוֶ וען ְקלֵ יין ָה ְ‬ ‫יׁשט ַקיין‬ ‫אּבן ָדאְך נִ ְ‬ ‫ערן?' ֶמענְ ְט ְׁשן ָה ְ‬ ‫ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫יצלֶ עְך"‪.‬‬ ‫ְׁש ִּפ ְ‬ ‫ער ְפ ִרי‬‫עדן ִאינְ ֶד ְ‬ ‫ַה ָּׂשגָ ה וָ ואס ֶעס טּוט זִ יְך ָאּפ יֶ ְ‬ ‫עפאן ִאין ּכִ ָּתה‬ ‫יצן ַקיין ֶטעלֶ ָ‬ ‫יׁשט נִ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫יּבער‪ֶ .‬עס זֶ ענֶ ען ָדא ִמ ְׁש ָּפחֹות‬ ‫יׁשע ְׁש ִט ֶ‬ ‫ִאין ִא ִיד ֶ‬ ‫עדן צּו ִדי ִקינְ ֶדער ִּבכְ לָ לִ ּיּות‬ ‫ארף ֶר ְ‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫ִאין ִדי ָׁשעֹות וָ ואס ַא ְמ ַחנֵ ְך ַא ְר ֶּבעט ִמיט‬ ‫יּפן ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫ערן ְׁשלָ אגְ ן אּון ִצ ְ‬ ‫וָ ואס ִדי ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫גּוטע ִמדֹות;‬ ‫אּבן ֶ‬ ‫וִ וי וִ ויכְ ִטיג ֶעס ִאיז צּו ָה ְ‬ ‫יידט‬ ‫עׁש ְ‬‫ארף ֶער זַ יין ִאינְ גַ אנְ ְצן ָא ְּפגֶ ֵ‬ ‫ִקינְ ֶדער‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫ער ְפ ִרי פּון ּכַ ַעס‪ ,‬אּון וֶ וען ָדאס‬ ‫עדן ִאינְ ֶד ְ‬ ‫יֶ ְ‬ ‫ערוֶ ועגְ ן נָ אכְ ַא ָמאל אּון‬ ‫עדן ֶד ְ‬ ‫ארף ֶר ְ‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫ארף נָ אר‬ ‫ייטיגֶ ע זַ אכְ ן; זַ יין ָקאּפ ַד ְ‬ ‫פּון ַאלֶ ע זַ ִ‬ ‫קּומט ׁשֹוין ֶענְ ְדלִ יְך ָאן ִאין ֵח ֶדר ָא ֶדער‬ ‫ִקינְ ד ְ‬ ‫אֹופן‬ ‫ערן ָ‬ ‫עדעס ָמאל אֹויף ַאן ַאנְ ֶד ְ‬ ‫נָ אכְ ַא ָמאל‪ ,‬יֶ ֶ‬ ‫יידער‬ ‫אּבן ַהיינְ ט לֵ ֶ‬ ‫זַ יין ַּביי ִדי ִקינְ ֶדער‪ִ .‬מיר ָה ְ‬ ‫אר ְפן‬ ‫יׁשט ֶער זָ אל ַד ְ‬ ‫קּומט ִאים נִ ְ‬ ‫ִאין ׁשּולֶ ע‪ְ ,‬‬ ‫– ַא ָמאל ְׁש ְט ֶרענְ ג‪ַ ,‬א ָמאל וֵ וייְך‪ ,‬אּון ַא ָמאל ֶקען‬ ‫עפאן'‪,‬‬ ‫רּופט זִ יְך ֶ'טעלֶ ָ‬ ‫עקלִ יכֶ ע ָצ ָרה וָ ואס ְ‬ ‫ַא ְׁש ֶר ְ‬ ‫יידן פּון זַ יין ְמ ַחנֵ ְך‪.‬‬ ‫וייטער לַ ְ‬ ‫וַ ֶ‬ ‫ייען ַפאר ִדי גַ אנְ ֶצע ּכִ ָּתה‪" :‬וִ וי‬ ‫אקע ְׁש ַר ֶ‬ ‫ֶמען ַט ֶ‬ ‫וָ ואס ַמאכְ ט ַאז ַא ֶמענְ ְטׁש זָ אל זַ יין ִאין ַא‬ ‫צּוט ִרינְ ֶקען ָדאס ְּבלּוט‬ ‫אֹויס ְ‬‫ְ‬ ‫וַ ואגְ ט זִ יְך ַא ִאינְ גְ ל‬ ‫צּומאל ֶקען זַ יין ַאז ֵאיינֶ ער ִאין ִדי ִמ ְׁש ָּפ ָחה‬ ‫ָ‬ ‫ארט‪ ,‬זַ יין‬ ‫יׁשט ָד ְ‬ ‫ְׁשטּוּב ָא ֶּבער ֶער ִאיז ִּבכְ לַ ל נִ ְ‬ ‫יׁשט זַ יין‬ ‫וייטן?!" ָא ֶּבער ָדאס ָטאר נִ ְ‬ ‫פּון ַא ְצוֵ ְ‬ ‫אמע ִאיז‬ ‫יׁשט גּוט ֹלא ָעלֵ ינּו‪ִ ,‬די ַמ ֶ‬ ‫ִפילְ ט נִ ְ‬ ‫יּבער‬ ‫עפאן‪ַ .‬אזֹוי ִפיל ְׁש ִט ֶ‬ ‫מ ַֹח ִאיז ִאינֶ עם ֶטעלֶ ָ‬ ‫ערזֶ ענְ לִ יְך‪.‬‬ ‫עצילְ ט צּו ֵאיין ִקינְ ד ֶּפ ְ‬ ‫גֶ ִ‬ ‫אטע מּוז זַ יין‬ ‫יטן חֹולֶ ה אּון ֶדער ַט ֶ‬ ‫נּומען ִמ ְ‬ ‫אר ֶ‬‫ַפ ְ‬ ‫אר ֶפעלְ ֶקער גֶ ְט'ן‬ ‫עטיילְ ט‪ָּ ,‬פ ְ‬ ‫עּבעְך ֶצ ֵ‬ ‫וערן נֶ ֶ‬ ‫וֶ ְ‬ ‫קּומט זִ יְך‬‫אמע; ְ‬ ‫אטע אּון ַסיי ִדי ַמ ֶ‬ ‫ַסיי ֶדער ַט ֶ‬ ‫אֹויּב ֶעס ַמאכְ ט זִ יְך ַא ָמאל ַאז ֶמען מּוז יָ א‬ ‫עּב ָראכְ ן‪ ,‬צּולִ יּב ֶדעם‬ ‫וערן ֶצ ְ‬‫זִ יְך אּון ִמ ְׁש ָּפחֹות וֶ ְ‬ ‫ארן ִקינְ ד ֶמען זָ אל ִאים ַקנְ ְס ֶ'ענֶ ען ַאז ֶער‬ ‫ֶדען ַפ ְ‬ ‫ארף ֶמען‬ ‫ערזֶ ענְ לִ יְך‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫אר ַהאלְ ְטן ַא ִקינְ ד ֶּפ ְ‬ ‫ָפ ְ‬ ‫ואר ְטן ַא גַ אנְ ֶצע ָטאג ַאז ֶדער‬ ‫רֹויען וַ ְ‬ ‫וָ ואס ִדי ְפ ֶ‬ ‫מֹוסד וַ וייל ֶער‬ ‫קּומען ִאין ַא ָ‬ ‫יׁשט ֶמעגְ ן ֶ‬ ‫זָ אל נִ ְ‬ ‫אסט‬ ‫"עס ַּפ ְ‬‫וער ֶטער‪ֶ :‬‬ ‫עדן צּו ִאים ִמיט ֵׁשיינֶ ע וֶ ְ‬ ‫ֶר ְ‬ ‫קּומט‬‫ְ‬ ‫קּומען‪ ,‬אּון וֶ וען ֶער‬ ‫יימ ֶ‬ ‫ַמאן זָ אל ַא ֵה ְ‬ ‫עּבעְך ׁשּולְ ִדיג ַאז‬ ‫קּומט ְׁש ֶּפעט? וָ ואס ִאיז ֶער נֶ ֶ‬ ‫ְ‬ ‫יצל ַפאר ַא ַח ֶבר‪ְׁ ,‬ש ֶטעל‬ ‫יׁשט צּו ַמאכְ ן ַא ְׁש ִּפ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫יׁשט ָדא; זַ יין‬ ‫ׁשֹוין ֶענְ ְדלִ יְך ַא ֵהיים ִאיז ֶער נִ ְ‬ ‫יׁשט זַ יין גְ ֵרייט ִאין ַצייט?!‬‫ֶער ֶקען נִ ְ‬ ‫זִ יְך ָפאר ֵאיינֶ ער וָ ואלְ ט ֶעס גֶ עטּון צּו ִדיר‪,‬‬ ‫ער ֵהיים‪ֶ ,‬ער ֶקען ְמ ַס ֵּדר זַ יין ַאלֶ ע‬ ‫גּוף ִאיז ִאינְ ֶד ְ‬ ‫וָ ואלְ ט ֶעס ִדיר ָדאְך זִ יכֶ ער וֵ ויי גֶ עטּון"‪.‬‬ ‫ויסע ִקינְ ֶדער ַאז‬ ‫אֹויְך ֶקען זִ יְך ַמאכְ ן ַּביי גֶ עוִ ֶ‬ ‫יׁשע זַ אכְ ן‪ָ ,‬א ֶּבער זַ יין ָקאּפ לִ יגְ ט ִאים‬ ‫ֶטעכְ נִ ֶ‬ ‫יׁשט גֵ יין‬ ‫ער ְפ ִרי ַאז זֵ יי וִ וילְ ן נִ ְ‬ ‫אר ִפ ְירן ִאינְ ֶד ְ‬ ‫זֵ יי ַפ ְ‬ ‫עפאן‪.‬‬‫ִאינֶ עם ֶטעלֶ ָ‬ ‫ַא גֶ ְ‬ ‫עׁש ַמאק ִאין ַדאוֶ וענֶ ען‬ ‫ערן מּוזְ ן‬‫ִאין ֵח ֶדר ָא ֶדער ִאין ׁשּולֶ ע‪ ,‬אּון ִדי ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫יצט ִאין ּכִ ָּתה ָטאר ֶער‬ ‫ִּב ְׁש ַעת ַא ְמ ַחנֵ ְך זִ ְ‬ ‫ארף ַא ַריינְ לֵ ייגְ ן ִאין ִדי ִקינְ ֶדער ַא ַחּיּות‬‫ֶמען ַד ְ‬ ‫ער ַפאר‬ ‫עּבן ִמיט זֵ יי ַא לַ אנְ גֶ ע ַצייט‪ֶ ,‬ד ְ‬ ‫זִ יְך ָא ְּפגֶ ְ‬ ‫עפאן‪ .‬אֹויּב ֶעס וֶ ועט זִ יְך‬ ‫יצן זַ יין ֶטעלֶ ָ‬ ‫יׁשט נִ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫צּום ַדאוֶ וענֶ ען‪ֶ .‬עס ִאיז ּכְ ַדאי צּו ַדאוֶ וענֶ ען ִמיט‬ ‫ערן ְּב ֶרענְ גֶ ען ָדאס‬ ‫אס ְירן ַאז ִדי ֶעלְ ֶט ְ‬ ‫ֶקען ַּפ ִ‬ ‫אּבן ַפאר‬ ‫אר ְפן ָה ְ‬ ‫ַמאכְ ן ַאז זַ יין וַ וייּב וֶ ועט ִאים ַד ְ‬ ‫ערנֶ ען ִדי ִקינְ ֶדער‬‫אֹויסלֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫נִ יגּונִ ים‪ ,‬אּון ֶמען זָ אל‬ ‫ִקינְ ד ְׁש ֶּפעט‪.‬‬ ‫רּופן ִאין ָא ִפיס‬ ‫נֹויט ַפאל‪ ,‬זָ אל זִ י ָאנְ ְ‬ ‫ַא וִ ויכְ ִטיגֶ ע ְ‬ ‫אקלֶ ען ַּביים ַדאוֶ וענֶ ען‪.‬‬ ‫זִ יְך צּו ָׁש ְ‬ ‫עמען‬ ‫אֹויפצּונֶ ֶ‬ ‫ְ‬ ‫ִדי ַא ְר ֶּבעט פּון ַא ְמ ַחנֵ ְך ִאיז‬ ‫עּבן ַאז ֶמען‬ ‫ערגֶ ְ‬ ‫יּב ְ‬ ‫אּון ֶמען וֶ ועט ִאים ׁשֹוין ִא ֶ‬ ‫ערנֶ ען ִמיט ִדי‬ ‫ֶעס ִאיז גָ אר וִ ויכְ ִטיג צּו לֶ ְ‬ ‫"איְך ְפ ֵריי‬ ‫עדן ִקינְ ד ִמיט ַא ְׁש ֵמייכְ ל אּון זָ אגְ ן‪ִ :‬‬ ‫יֶ ְ‬ ‫בֹודת ַה ִחינּוְך‬ ‫ערּופן פּון ְׁשטּוּב‪ֲ .‬ע ַ‬ ‫ְ‬ ‫ָהאט ִאים גֶ‬ ‫עקּומען"‪ ,‬אּון‬ ‫ֶ‬ ‫יסט ַהיינְ ט גֶ‬ ‫ייער ַאז דּו ִּב ְ‬ ‫זִ יְך זֵ ֶ‬ ‫אקּומען‬ ‫ֶ‬ ‫ִקינְ ֶדער ֵּפירּוׁש ַה ִּמילֹות‪ּ ,‬כְ ֵדי זֵ יי זָ אלְ ן ַּב‬ ‫קֹודׁש‪ַ ,‬א ֵהיילִ יגֶ ע ַא ְר ֶּבעט‪ֶ ,‬מען‬ ‫ִאיז ַא ְמלֶ אכֶ ת ַה ֶ‬ ‫אפט ִאין ִדי‬ ‫יּב ַׁש ְ‬‫אר ֶקע לִ ְ‬ ‫ַא ַריינְ לֵ ייגְ ן ַאזַ א ְׁש ַט ְ‬ ‫ארוָ ואס זָ אלְ ן‬ ‫עׁש ַמאק ִאינֶ עם ַדאוֶ וענֶ ען‪ַ .‬פ ְ‬ ‫ַא גֶ ְ‬ ‫עפאן‪.‬‬ ‫ערן פּונֶ עם ֶטעלֶ ָ‬ ‫יׁשט לָ אזְ ן ְׁש ֶט ְ‬ ‫ָטאר זִ יְך נִ ְ‬ ‫קּומען‬ ‫ִקינְ ֶדער ַאז זֵ יי זָ אלְ ן פּון זִ יְך ַאלֵ יין וֶ ועלְ ן ֶ‬ ‫אקלֶ ען ַּביים ַדאוֶ וענֶ ען וֶ וען‬ ‫זִ יְך ִדי ִקינְ ֶדער ָׁש ְ‬ ‫עֹוסק ַא גַ אנְ ֶצע‬ ‫ָּברּוְך ַה ֵׁשם ַאז ִאיְך ִּבין אֹויְך ֵ‬ ‫יׁשט ַקיין ַאנּונְ ג וָ ואס זֵ יי זָ אגְ ן‪ ,‬אּון‬ ‫אּבן נִ ְ‬ ‫זֵ יי ָה ְ‬ ‫ייטנְ ס‪.‬‬ ‫אצ ְ‬ ‫ַּב ַ‬ ‫חּורים ַּביי אּונְ ז ִאין‬ ‫ערנֶ ען ִמיט ָּב ִ‬ ‫ָטאג צּו לֶ ְ‬ ‫ייער ָקאּפ לִ יגְ ט ַּביי ִדי ְׁש ִּפילְ ֵצייג? ָא ֶּבער‬ ‫זֵ ֶ‬ ‫ּתֹורה ְּב ֶר ְסלֶ ב"‪ָ ,‬האּב ִאיְך זִ יְך‬ ‫יבת ִּת ְפ ֶא ֶרת ַה ָ‬‫"יְ ִׁש ַ‬ ‫מּוסר נָ אר ִּבכְ לָ לִ ּיּות‬ ‫ָ‬ ‫ייטׁש‪ ,‬וֶ ועלְ ן‬‫ערנְ ט זֵ יי אֹויס ִדי ַט ְ‬ ‫אֹויּב ֶמען לֶ ְ‬ ‫עפאן‬ ‫יׁשט ַמיין ֶטעלֶ ָ‬ ‫עפ ְירט ַאז ִאיְך נִ יץ נִ ְ‬ ‫ַאיינְ גֶ ִ‬ ‫אקּומען ַא‬ ‫ֶ‬ ‫עדן אּון ַּב‬ ‫אר ְׁש ֵטיין וָ ואס זֵ יי ֶר ְ‬ ‫זֵ יי ַפ ְ‬ ‫אֹויּב ֶמען זֶ עט ִאין ּכִ ָּתה ַאז ַא ִקינְ ד‬ ‫עפאן נָ אר וֶ וען‬ ‫ְס ַּתם ַאזֹוי; ִאיְך נִ יץ ַמיין ֶטעלֶ ָ‬ ‫עפיל צּום ַדאוֶ וענֶ ען‪.‬‬ ‫גֶ ִ‬ ‫יצל ַפאר ַא ַח ֶבר‪,‬‬ ‫עּפעט ָא ֶדער ַמאכְ ט ַא ְׁש ִּפ ְ‬ ‫ְט ֶׁש ֶ‬ ‫עדער ְּפלֹונִ י‬‫יׁשט ַאז יֶ ֶ‬‫רּופן‪ ,‬נִ ְ‬ ‫ארף ֵאיינֶ עם ְ‬ ‫ִאיְך ַד ְ‬ ‫עמען ֶדעם‬ ‫אר ֶׁש ֶ‬ ‫ייען אּון ַפ ְ‬ ‫יׁשט ְׁש ַר ֶ‬ ‫ָטאר ֶמען נִ ְ‬ ‫ייטׁש פּון‬ ‫ערנֶ ען ִדי ַט ְ‬‫עדן ָטאג לֶ ְ‬ ‫ֶמען ֶקען יֶ ְ‬ ‫אּבן ַא ְׁשנֶ עלֶ ע וֶ ועג צּו ֶקענֶ ען‬ ‫ַאלְ מֹונִ י זָ אל ָה ְ‬ ‫עדן ֵׁשיין צּום ִקינְ ד אּון‬ ‫ארף ֶר ְ‬ ‫ִקינְ ד‪ ,‬נָ אר ֶמען ַד ְ‬ ‫ֵאיין ָא ֶדער ְצוֵ ויי ׁשּורֹות פּונֶ עם ַדאוֶ וענֶ ען‪,‬‬ ‫עדן צּו ִמיר‪.‬‬ ‫ֶר ְ‬ ‫יׁשט טּון‪.‬‬ ‫ִאים ַמ ְס ִּביר זַ יין ַאז ֶמען ָטאר ָדאס נִ ְ‬ ‫ָא ֶדער ֵאיין ְּב ָרכָ ה פּון ְׁשמֹונֶ ה ֶע ְׂש ֵרה‪ֶ .‬מען זָ אל‬ ‫וארן‬ ‫עׁש ֶטעלְ ט גֶ עוָ ְ‬ ‫אֹויפגֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫מֹוסד ִאיז ָדאְך‬ ‫ַא ָ‬ ‫עדע ְּב ָרכָ ה פּון‬‫זֵ יי זָ אגְ ן וָ ואס ֶמען ֶּבעט ַּביי יֶ ֶ‬ ‫ער ֵציילְ ט‪ַ ,‬אז‬‫ַא ְמלַ ֵמד ָהאט ִמיר ַא ָמאל ֶד ְ‬ ‫ׁשּוט ֶ'ע ֶע ְרלִ יכֶ ע ִא ְידן וָ ואס‬ ‫עּבן ָּפ ְ‬ ‫רֹויסצּוגֶ ְ‬ ‫ּכְ ֵדי ַא ְ‬ ‫ערנֶ ען ַאז ֶמען‬ ‫אֹויסלֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫ְׁשמֹונֶ ה ֶע ְׂש ֵרה‪ ,‬אּון זֵ יי‬ ‫יצל‬‫ֶער ָהאט גֶ עזֶ ען וִ וי ַא ִאינְ גְ ל ַמאכְ ט ַא ְׁש ִּפ ְ‬ ‫ב‬ ‫ההממשך‬ ‫יעו ‪ִ+‬רי‪+‬ם ִאין ‪ִ+‬חינּ ּוךְ‬ ‫ׁ ִש ּ‬ ‫שך‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫<<<‬ ‫קֹודׁש‪ַ ,‬א ֵהיילִ יגֶ ע‬ ‫לּומדּות ִאיז ַא ְמלֶ אכֶ ת ַה ֶ‬ ‫ְמ ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער‪.‬‬ ‫עדן ָטאג גֵ יין ִאין‬ ‫ייער ֲחתּונָ ה וֶ ועלְ ן זֵ יי יֶ ְ‬ ‫נָ אְך זֵ ֶ‬ ‫וערן‬ ‫יׁשט וֶ ְ‬ ‫ַא ְר ֶּבעט‪ ,‬אּון ַא ְמלַ ֵמד ָטאר נִ ְ‬ ‫יטן‬‫יידער ַא ָצ ָרה ִמ ְ‬ ‫אּבן ַהיינְ ט לֵ ֶ‬ ‫ִמיר ָה ְ‬ ‫ׁשּול ַדאוֶ וענֶ ען ַׁש ֲח ִרית‪ִ ,‬מנְ ָחה אּון ַמ ֲע ִריב‪,‬‬ ‫עפאן‪.‬‬ ‫דּורְך זַ יין ֶטעלֶ ָ‬ ‫ערט ְ‬ ‫עׁש ֶט ְ‬ ‫גֶ ְ‬ ‫עפאן’‪ָ ,‬דאס ַמאכְ ט ַאז ַא ֶמענְ ְטׁש‬ ‫אמען ֶ‘טעלֶ ָ‬ ‫נָ ֶ‬ ‫אּבן ֶדעם‬ ‫ָאנְ טּון ַטלִ ית אּון ְּת ִפילִ ין‪ ,‬אּון לִ יּב ָה ְ‬ ‫ֶקען זַ יין ִאין ַא ְׁשטּוּב ָא ֶּבער ֶער ִאיז ִּבכְ לַ ל‬ ‫עׁשען‬‫יׁשט גֶ ֶ‬ ‫ער ְׁש ְטן‪ָ .‬דאס ֶקען ָא ֶּבער נִ ְ‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫ערנֶ ען‬ ‫עֹוסק ַא גַ אנְ ְצן ָטאג צּו לֶ ְ‬ ‫ִאיְך ִּבין אֹויְך ֵ‬ ‫ייען‬ ‫יׁשט אֹויף צּו ְׁש ַר ֶ‬ ‫ערט נִ ְ‬ ‫אֹויּב ֶדער ְמ ַחנֵ ְך ֶה ְ‬ ‫עפאן;‬ ‫ארט‪ ,‬זַ יין מ ַֹח ִאיז ִאינֶ עם ֶטעלֶ ָ‬ ‫יׁשט ָד ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫עפ ְירט ַאז ִאיְך‬‫חּורים‪ָ ,‬האּב ִאיְך זִ יְך ַאיינְ גֶ ִ‬‫ִמיט ָּב ִ‬ ‫עמאלְ ט‬ ‫מּוסר ַפאר ִדי ִקינְ ֶדער‪ ,‬וַ וייל ֶד ָ‬ ‫עּבן ָ‬ ‫אּון גֶ ְ‬ ‫עטיילְ ט‪,‬‬ ‫עּבעְך ֶצ ֵ‬ ‫וערן נֶ ֶ‬ ‫יּבער וֶ ְ‬ ‫זֹויפיל ְׁש ִט ֶ‬ ‫ַא ִ‬ ‫עפאן ְס ַּתם ַאזֹוי; ִאיְך נִ יץ‬ ‫יׁשט ַמיין ֶטעלֶ ָ‬ ‫נִ יץ נִ ְ‬ ‫וערן‬‫אר ֶפעלְ ֶקער גֶ ְט’ן זִ יְך אּון ִמ ְׁש ָּפחֹות וֶ ְ‬ ‫ָּפ ְ‬ ‫ער ֶצער אּון ִדי מֹחֹות‪ ,‬אּון‬ ‫אר ַמאכְ ן זִ יְך ִדי ֶה ְ‬ ‫ַפ ְ‬ ‫ארף ֵאיינֶ עם‬ ‫עפאן נָ אר וֶ וען ִאיְך ַד ְ‬ ‫ַמיין ֶטעלֶ ָ‬ ‫ואר ְטן ַא‬ ‫וייּבער וַ ְ‬ ‫עּב ָראכְ ן‪ ,‬פּון ֶדעם וָ ואס וַ ֶ‬ ‫ֶצ ְ‬ ‫יׁש ָטא ַקיין ׁשּום ַה ְצלָ ָחה‪.‬‬ ‫ֶעס ִאיז נִ ְ‬ ‫אּבן‬ ‫עדער ְּפלֹונִ י ַאלְ מֹונִ י זָ אל ָה ְ‬ ‫יׁשט ַאז יֶ ֶ‬‫רּופן‪ ,‬נִ ְ‬ ‫ְ‬ ‫קּומען אּון‬ ‫יימ ֶ‬ ‫גַ אנְ ְצן ָטאג ַאז ֶדער ַמאן זָ אל ַא ֵה ְ‬ ‫ערנֶ ען‬ ‫א'דיגֶ ע זְ כִ יָ ה צּו ֶקענֶ ען לֶ ְ‬ ‫מֹור ִ‬ ‫ֶעס ִאיז ַא ָ‬ ‫עדן צּו ִמיר‪.‬‬ ‫ַא ְׁשנֶ עלֶ ע וֶ ועג צּו ֶקענֶ ען ֶר ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫קּומט ַא ֵהיים ִאיז ֶער נִ ְ‬ ‫ֶענְ ְדלִ יְך וֶ וען ֶער ְ‬ ‫ייע ֶרע ִּתינֹוקֹות ֶׁשל‬ ‫ער ְׁש ְטנְ 'ס ַט ֶ‬‫ייּב ְ‬ ‫ִמיט ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ער ֵהיים‪ֶ ,‬ער ֶקען ְמ ַס ֵּדר‬ ‫ָדא; זַ יין גּוף ִאיז ִאינְ ֶד ְ‬ ‫ֵּבית ַר ָּבן‪ .‬וואֹויל זֶ ענֶ ען ִדי ְמ ַחּנְ כִ ים וָ ואס זּוכְ ן‬ ‫א’דיגֶ ע זְ כִ יָ ה צּו ֶקענֶ ען‬ ‫מֹור ִ‬ ‫ָ‬ ‫ֶעס ִאיז ַא‬ ‫יׁשע זַ אכְ ן‪ָ ,‬א ֶּבער זַ יין מ ַֹח לִ יגְ ט‬ ‫זַ יין ַאלֶ ע ֶטעכְ נִ ֶ‬ ‫גּוטע נְ קּודֹות אּון‬ ‫עדן ִקינְ ד זַ יינֶ ע ֶ‬ ‫אֹויף ִאין יֶ ְ‬ ‫ייע ֶרע‬‫ער ְׁש ְטנְ ’ס ֵט ֶ‬‫ייּב ְ‬ ‫ערנֶ ען ִמיט ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫לֶ ְ‬ ‫עפאן‪.‬‬‫ִאים ִאין זַ יין ֶטעלֶ ָ‬ ‫לֵ ייגְ ן ַא ַריין ִאין ִדי ִקינְ ֶדער יִ ְר ַאת ָׁש ַמיִ ם‪ִ ,‬מדֹות‬ ‫ִּתינֹוקֹות ֶׁשל ֵּבית ַר ָּבן‪ .‬אּון וואֹויל ִאיז ַפאר ַא‬ ‫יצט ִאין ּכִ ָּתה ָטאר ֶער‬ ‫ִּב ְׁש ַעת ַא ְמלַ ֵמד זִ ְ‬ ‫ער ׁ‬ ‫ש ְְטן‪.‬‬ ‫ייּב ְ‬ ‫אפט צּום ֵא ֶ‬ ‫יּב ַׁש ְ‬ ‫טֹובֹות אּון ַא לִ ְ‬ ‫עדן ִקינְ ד זַ יינֶ ע‬‫ְמלַ ֵמד וָ ואס זּוכְ ט אֹויף ִאין יֶ ְ‬ ‫עפאן‪ .‬אֹויּב ֶעס וֶ ועט זִ יְך‬ ‫יצן זַ יין ֶטעלֶ ָ‬ ‫יׁשט נִ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫גּוטע נְ קּודֹות‪ֶ ,‬ער לֵ ייגְ ט ַא ַריין ִאין ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫ֶ‬ ‫עפאן ִאין ֵח ֶדר‬ ‫יצן ֶדעם ֶטעלֶ ָ‬ ‫יׁשט נִ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫צּוקּומען צּו ִאיר‬ ‫ֶ‬ ‫אר ְפן‬‫ַמאכְ ן ַאז ִדי וַ וייּב וֶ ועט ַד ְ‬ ‫אפט‬ ‫יּב ַׁש ְ‬‫יִ ְר ַאת ָׁש ַמיִ ם‪ִ ,‬מדֹות טֹובֹות אּון ַא לִ ְ‬ ‫רּופן‬ ‫נֹויט ַפאל‪ ,‬זָ אל זִ י ְ‬ ‫ְ‬ ‫ַמאן ַפאר ַא וִ ויכְ ִטיגֶ ע‬ ‫ִאין ִדי ָׁשעֹות וָ ואס ַא ְמלַ ֵמד ַא ְר ֶּבעט ִמיט‬ ‫ארק‬ ‫ייער ְׁש ַט ְ‬ ‫ער ְׁש ְטן‪ ,‬וֶ ועט ֶער זֵ ֶ‬‫ייּב ְ‬ ‫צּום ֵא ֶ‬ ‫ארן‬‫עּבן ַפ ְ‬‫ערגֶ ְ‬ ‫יּב ְ‬ ‫ִאין ָא ִפיס אּון ֶמען וֶ ועט ׁשֹוין ִא ֶ‬ ‫יידן פּון ַאלֶ ע‬ ‫ארף ֶער זִ יְך ָא ְּפ ֵׁש ְ‬ ‫ִדי ִקינְ ֶדער ַד ְ‬ ‫יח זַ יין‪.‬‬ ‫ַמ ְצלִ ַ‬ ‫ערּופן פּון ְׁשטּוּב‪.‬‬ ‫ְ‬ ‫ְמלַ ֵמד ַאז ֶמען ָהאט ִאים גֶ‬ ‫ייטיגֶ ע זַ אכְ ן‪ ,‬זַ יין מ ַֹח זָ אל נָ אר זַ יין ִמיט ִדי‬ ‫זַ ִ‬ ‫ינו ְך‬ ‫פון ‪ִ+‬ח ּ‬ ‫ְּב ִריוְ ון ּ‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫עריּבֶ ער ַמאכְ ט‬ ‫ערן‪ֶ ,‬ד ִ‬ ‫וִ ויל ָדאס נָ אכְ ַא ָמאל ֶה ְ‬ ‫לְ כָ בֹוד ‪ ...‬נֵ רֹו יָ ִאיר‬ ‫ואר ְפט ַא ִקינְ ד צו ִּריק ַא‬ ‫ַפ ְ‬ ‫ארוָ ואס וַ ְ‬ ‫עֶ ר ָדאס ַאוֶ ועק‪ ,‬עֶ ר ָהאפְ ט ַאז ֶמען וֶ ועט ִאים‬ ‫ִאיְך ָהאּב עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין ּבְ ִריוו‪.‬‬ ‫ימענְ ט?‬ ‫אמ ּ ְפ ִל ֶ‬ ‫ָק ְ‬ ‫ָדאס נָ אכְ ַא ָמאל זָ אגְ ן‪.‬‬ ‫ְׁש ֵאלָ ה‪:‬‬ ‫ָדאס וָ ואס דּו פְ ֶרעגְ ְסט‪ ,‬וָ ואס ִאיז ּפְ ַׁשט ַאז‬ ‫אקן וֶ וען ַא ִקינְ ד‬ ‫ער ְׁש ָר ְ‬‫יׁשט ֶד ְ‬ ‫וֶ וער נִ ְ‬ ‫וארט פַ אר ַא ִקינְ ד אּון עֶ ר‬ ‫ֶמען גֶ עּבְ ט ַא גּוט וָ ְ‬ ‫יט”א‪,‬‬ ‫יבה ׁ ְש ִל ָ‬ ‫ֹאש יְ ׁ ִש ָ‬ ‫ְל ָכבוֹ ד ֶדער ר ׁ‬ ‫וארט‪ ,‬גֶ עּב ַא‬ ‫צּוריק ֶדעם גּוט וָ ְ‬ ‫וארפְ ט ִ‬ ‫וַ ְ‬ ‫יׁשט ֱא ֶמת"?‬ ‫"דאס ִאיז נִ ְ‬ ‫ִא ְיך ִּבין ַא ְמ ַל ֵמד‪ ,‬אוּן ִא ְיך נוּץ ָּברו ְּך ַה ׁ ֵשם ִדי זָ אגְ ט‪ָ :‬‬ ‫ְׁש ֵמייכְ ל אּון זָ אג ִאים נָ אְך עֶ ּפֶ עס ַא גּוט‬ ‫ייליגְ ן ֶר ִּבי’ן וָ ואס ֶדער‬ ‫ֵעצוֹ ת אוּן ִלימו ִּדים פוּן ֵה ִ‬ ‫וער ֶטער ִאיז פּון ִדי‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫וארט‪ ,‬וַ וייל ֶ‬ ‫עֶ ס ֶקען זַ יין ַאּפָ אר ִסיּבֹות; ָא ֶדער ַאז וָ ְ‬ ‫ערנְ ט אוּנְ ז‪ ,‬וִ וי ַאזוֹ י ְמ ַחנֵ ְך‬ ‫יט”א ֶל ְ‬ ‫יבה ׁ ְש ִל ָ‬ ‫ֹאש יְ ׁ ִש ָ‬ ‫ר ׁ‬ ‫ארן לֶ עּבְ ן‪ִּ ,‬בפְ ַרט פַ אר‬ ‫וִ ויכְ ִטיגְ ְס ֶטע זַ אכְ ן פַ ְ‬ ‫ע‬ ‫ט‬ ‫ֶ‬ ‫עכְ‬ ‫לֶ‬‫ׁש‬ ‫ְ‬ ‫ט‬ ‫ער‬ ‫ְ‬ ‫עה‬ ‫ֶ‬ ‫גֶ‬ ‫אְך‬ ‫ס‬ ‫ַ‬ ‫א‬ ‫ַ‬ ‫אט‬ ‫ה‬‫ָ‬ ‫ד‬ ‫ינְ‬ ‫ק‬ ‫ִ‬ ‫ער‬ ‫ד‬ ‫ֶ‬ ‫‪.‬‬ ‫ְ‬ ‫עך‬ ‫ל‬‫ֶ‬ ‫ער‬ ‫ְ‬ ‫ד‬ ‫ֶ‬ ‫ינְ‬ ‫ק‬ ‫ִ‬ ‫ע‬ ‫ר‬ ‫ֶ‬ ‫ֶ‬ ‫ייע‬ ‫ט‬ ‫ֵ‬ ‫י‬ ‫ד‬‫ִ‬ ‫יין‬ ‫צ ּו זַ‬ ‫וער ֶטער‪ ,‬עֶ ס ְקלִ ינְ גְ ט ִאים ִאין ָקאּפ 'ּבִ ְיסט‬ ‫ְ וֶ ְ‬ ‫וער ֶטער עֶ פְ נְ ט זֵ ייעֶ ר מ ַֹח‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער‪ִ ,‬די ֶ‬ ‫עסאנְ ֶטע זַ אך‪,‬‬ ‫ער ַ‬ ‫ער ְקט ַאן ִאינְ ֶט ֶ‬ ‫אמ ְ‬ ‫אב ַּב ֶ‬ ‫יך ָה ּ‬ ‫ִא ְ‬ ‫עצט‬ ‫יׁשט גּוט‪ִּ ,‬ב ְיסט ַא ְׁשלֶ עכְ ט ִקינְ ד'‪ ,‬אּון יֶ ְ‬ ‫עב זֵ יי ַא נִ ְ‬ ‫ְ‬ ‫ארץ‪.‬‬‫אּון ַה ְ‬ ‫ֶעס זֶ ענֶ ען ָדא ִקינְ ֶדער וָ ואס וֶ וען ִאיך גֶ ּ‬ ‫וארט‪ֶ ,‬מען זָ אגְ ט‬ ‫אקּומט ַא גּוט וָ ְ‬ ‫ייער ַא וואוֹ יל ִאינְ גְ ל”‪ ,‬וֶ וען עֶ ר ַּב ְ‬ ‫יסט זֵ ֶ‬ ‫ימענְ ט‪“ ,‬ד ּו ִּב ְ‬ ‫אמ ּ ְפ ִל ֶ‬ ‫ָק ְ‬ ‫אֹויְך זָ אלְ ְסטּו ְׁש ֵמייכְ לֶ ען צּו ַדיינֶ ע‬ ‫יׁשט‬ ‫"ּב ְיסט גּוט" ‪ְ -‬קלִ ינְ גְ ט ִאים ִדי נִ ְ‬ ‫ועלן זֵ יי ַא ְלץ ֶענְ ְט ֶפ ְערן‪“ִ :‬א ְיך ִּבין נִ ׁ ְישט ַא גו ֶּטע ִאים ִ‬ ‫וֶ ְ‬ ‫וארפְ ט עֶ ר ָדאס ַּתלְ ִמ ִידים; ָדאס וֶ ועט זֵ יי עֶ פֶ ענֶ ען ִדי מ ַֹח אּון‬ ‫ערפַ אר וַ ְ‬ ‫וער ֶטער‪ֶ ,‬ד ְ‬ ‫גּוטע וֶ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫יך זָ אג ֵאיינֶ עם‪:‬‬ ‫ייש ּ ִפיל וֶ וען ִא ְ‬ ‫ִאינְ גְ ל”; ָא ֶדער צוּם ֵּב ׁ ְ‬ ‫ארץ‪ ,‬זֵ יי וֶ ועלְ ן ֶקענֶ ען ְמ ַקּבֵ ל זַ יין וָ ואס דּו‬ ‫צּוריק‪ .‬אֹויְך ֶקען זַ יין ַאז ֶמען ִאיז ְמ ַחנֵ ְך ַה ְ‬ ‫ִ‬ ‫אל ְירן”‪ ,‬וֶ ועט‬ ‫אלן אוּן ָק ִ‬ ‫ייער ׁ ֵשיין ָמ ְ‬ ‫“ד ּו ֶקענְ ְסט זֵ ֶ‬ ‫ישט‪ִ ,‬איךְ‬ ‫ְ‬ ‫ישט ֱא ֶמת‪ִ ,‬איך ֶקען נִ ׁ ְ‬ ‫ֶער צו ִּריק זָ אגְ ן‪“ :‬נִ ׁ ְ‬ ‫ערנְ ְסט ִמיט זֵ יי‪.‬‬ ‫ִקינְ ֶדער ִמיט ֶׁש ֶקר‪ֶ ,‬מען זָ אגְ ט זֵ יי ְׁש ֶטענְ ִדיג לֶ ְ‬ ‫ישט ׁ ֵשיין”‪ ,‬אוּן ָדאס גְ ַל ְ‬ ‫ייכן‪.‬‬ ‫ייער נִ ׁ ְ‬‫אליר זֵ ֶ‬ ‫ָק ִ‬ ‫מֹוה ָרא"ׁש ָהאט ִמיר ַאלְ ץ גֶ עזָ אגְ ט‪" :‬דּו‬ ‫ֲ‬ ‫יׁשט‬ ‫ארוָ ואס ּבִ ְיסטּו נִ ְ‬ ‫"זַ יי וִ וי ֶדעם ִקינְ ד"‪" ,‬פַ ְ‬ ‫ארף ִאיךְ‬ ‫פוּן וָ ואס קו ְּמט ָדאס‪ ,‬אוּן וִ וי ַאזוֹ י ַד ְ‬ ‫"איְך וִ ויל דּו זָ אלְ ְסט זַ יין וִ וי ִּב ְיסט צּו עֶ ְרנְ ְסט‪ַ ,‬דיינֶ ע ַּתלְ ִמ ִידים וֶ ועלְ ן זִ יְך‬ ‫וִ וי יֶ ענֶ עם?" ִ‬ ‫ישט‬ ‫יך נִ ׁ ְ‬‫יך זִ ְ‬ ‫עאגִ ְירן צ ּו ֶדעם? ָא ֶדער זָ אל ִא ְ‬ ‫ֶר ַ‬ ‫יׁשט ֶקענֶ ען ְמ ַקּבֵ ל זַ יין"‪,‬‬ ‫עקן אּון נִ ְ‬ ‫ער ְׁש ֶר ְ‬ ‫ֶדעם ָקרֹוב‪ֶ ,‬דעם ָׁשכֵ ן"; ִאיז ֲאפִ ילּו ֶמען ֶד ְ‬ ‫אכן פוּן ֶדעם?‬ ‫ויסנְ ִדיג ַמ ְ‬ ‫וִ ְ‬ ‫מֹוה ָרא"ׁש ‪ּ -‬בִ ין‬ ‫קּומען צּו ֲ‬ ‫(וֶ וען ִאיְך פְ לֶ עג ֶ‬ ‫ט‪,‬‬ ‫עכְ‬ ‫לֶ‬ ‫ׁש‬‫ְ‬ ‫יז‬ ‫א‬‫ִ‬ ‫ר‬ ‫עֶ‬ ‫ז‬ ‫א‬‫ַ‬ ‫ט‬ ‫עק‬ ‫ְ‬ ‫יר‬‫ֶ‬ ‫ד‬‫ִ‬ ‫ט‬ ‫יׁש‬ ‫ְ‬ ‫נִ‬ ‫ים‬ ‫א‬ ‫ִ‬ ‫ט‬ ‫אגְ‬ ‫זָ‬ ‫יְ יַ ׁ ֶשר ֹּכ ַח‬ ‫עקּומען ִמיט ַאן עֶ ְרנְ ְס ְט ֵקייט)‪.‬‬ ‫ֶ‬ ‫וייסט עֶ ר ָאּבֶ ער ּבַ יי זִ יְך 'ּכָ ל זְ ַמן ִאיְך ּבִ ין ִאיְך ַאלְ ץ גֶ‬ ‫וֵ ְ‬ ‫מֹוה ָרא"ׁש גֶ עזָ אגְ ט‪:‬‬ ‫ַאזֹויפִ יל ָמאל ָהאט ִמיר ֲ‬ ‫יׁשט וִ וי יֶ ענֶ עם ‪ּ -‬בִ ין ִאיְך ְׁשלֶ עכְ ט'‪.‬‬ ‫נִ ְ‬ ‫ׁשּובה‪:‬‬ ‫ְּת ָ‬ ‫ַא ָמאל ֶקען אֹויְך זַ יין ַא ִקינְ ד וָ ואס ִאיז "גֶ עּב ַא ְׁש ֵמייכְ ל‪ ,‬זִ ינְ ג ִמיט ַדיינֶ ע ַּתלְ ִמ ִידים‪,‬‬ ‫ּבְ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְת ָּב ַרְך ‪ -‬יֹום ה' ּפַ ְר ַׁשת ָּבלָ ק‪,‬‬ ‫מֹוחין‬ ‫וארט אּון עֶ ר ַמאְך זֵ יי פְ ֵריילִ יְך"‪ ,‬נָ אר ַאזֹוי ִאיז ָדא ִ‬ ‫עריג פַ אר ִדי גּוט וָ ְ‬ ‫זֵ ייעֶ ר הּונְ גֶ ִ‬ ‫י"ב ַּתמּוז‪ְׁ ,‬שנַ ת תשפ"ד לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫ג‬ ‫ינו ְך‬ ‫פון ‪ִ+‬ח ּ‬ ‫ְּב ִריוְ ון ּ‬ ‫אש יְ ׁ ִש ָיבה ׁ ְש ִל ָיט"א‬ ‫פוּ נֶ עם רֹ ׁ‬ ‫עדן ִמיט ַא ֶמענְ ְטׁש ִמיט ֵחן וִ וי‬‫ערׁש ֶר ְ‬‫עֶ נְ ֶד ְ‬ ‫ִמיט ַא ֶלע ִקינְ ֶדער‪ ,‬נָ אר ִמיט ֶדעם ִקינְ ד ֶמער‬ ‫ערנְ ט ִמיט זֵ יי‪.‬‬ ‫ְמ ַק ֵּבל צּו זַ יין וָ ואס ֶמען לֶ ְ‬ ‫ישט ֵקיינֶ עם‬ ‫יך ַּב ַ‬ ‫א’עוְ ָול’ה נִ ׁ ְ‬ ‫ערע‪ ,‬אוּן ִא ְ‬ ‫וִ וי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ִמיט ֵאיינֶ ער ָאן ֵחן‪.‬‬ ‫ער ׁש‬ ‫ישט ַאנְ ֶד ְ‬ ‫ְ‬ ‫ְ‬ ‫יב ֶדעם ִקינְ ד‪ִ ,‬איך ַמאך ִאים נִ ׁ ְ‬ ‫צו ִּל ּ‬ ‫ער ְׁש ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫יׁשט‬ ‫יׁשט ַא ָראּפ‪ַ ,‬מאְך זִ יְך נִ ְ‬ ‫ְקלַ אּפ זִ יְך נִ ְ‬ ‫יך ִאים צוּרו ְּפן‬ ‫יסעס ֶקען ִא ְ‬ ‫ִאין ְק ַלאס‪ ,‬נָ אר ַּביי ִר ֶ‬ ‫אּבן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ָה ְ‬ ‫עבן ַמיין ִט ׁיש‪ ,‬וַ וייל ֶער ִאיז‬ ‫ילא נֶ ְּ‬ ‫(ער קו ְּמט ִמ ֵּמ ָ‬ ‫ֶ‬ ‫ימל‬ ‫לּומדּות‪ִ ,‬אין ִה ְ‬ ‫ְקלֵ יין‪ ,‬גֵ יי ָאן ִמיט ִדי ְמ ְ‬ ‫עדן צ ּו ִמיר); זָ אל‬ ‫גֶ עזוּנְ ט ִאין נַ אטוּר ֶער וִ ויל ֶר ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫קּוקט‬ ‫ימל ְ‬ ‫ִאיז זֵ ייעֶ ר ָחׁשּוב ַא ְמלַ ֵמד‪ִ ,‬אין ִה ְ‬ ‫יפן ַאזוֹ י וִ וי ֶעס גֵ ייט ִּביז ַא ֶהער?‬ ‫יך ֶעס ָלאזְ ן לוֹ ְ‬ ‫ִא ְ‬ ‫(קונטרס עצתו אמונה פרשת פנחס תשפ"ד)‬ ‫קּוקט‬ ‫ערׁש אֹויף ַא ְמלַ ֵמד וִ וי ֶמען ְ‬ ‫ֶמען ַאנְ ֶד ְ‬ ‫יְ יַ ׁ ֶשר ֹּכ ַח‬ ‫ׁשּוב ְ'ס ֶטע‬ ‫ימל ִאיז ַא ְמלַ ֵמד ִדי ָח ְ‬ ‫ָדא‪ִ ,‬אין ִה ְ‬ ‫ׁשּובה‪:‬‬ ‫ְּת ָ‬ ‫זַ אְך‪ּ ,‬בִ פְ ַרט ַא ְמלַ ֵמד וָ ואס ָהאט לִ יּב ִדי‬ ‫ִקינְ ֶדער אּון לֵ ייגְ ט ַא ַריין ִאין ִדי ִקינְ ֶדער‬ ‫ּבְ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְת ָּב ַרְך ‪ -‬יֹום ה' ּפַ ְר ַׁשת וַ ּי ְַק ֵהל‪,‬‬ ‫ארוָ ואס ָהאט ֵאיין ִקינְ ד ֶמער ֵחן ַּביי‬ ‫ַפ ְ‬ ‫ַא ֲה ַבת ַה ֵׁשם יִ ְת ָּב ַרְך‪.‬‬ ‫כ"ז ֲא ָדר א'‪ְׁ ,‬שנַ ת תשפ"ד לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫ערע?‬ ‫ִמיר וִ וי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫לֵ ייג ַא ַריין ִאין ִדי ִקינְ ֶדער ַא לִ ְיּב ַׁשאפְ ט‬ ‫לְ כָ בֹוד ‪ ...‬נֵ רֹו יָ ִאיר‬ ‫ְׁש ֵאלָ ה‪:‬‬ ‫ּתֹורה‪,‬‬ ‫ער ְׁש ְטן‪ַ ,‬א לִ יּבְ ַׁשאפְ ט צּו ִדי ָ‬ ‫צּום ֵאייּבֶ ְ‬ ‫ִאיְך ָהאּב עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין ּבְ ִריוו‪.‬‬ ‫יט”א‪,‬‬ ‫יבה ׁ ְש ִל ָ‬ ‫ֹאש יְ ׁ ִש ָ‬ ‫ְל ָכבוֹ ד ֶדער ר ׁ‬ ‫ער ֵציילְ ן‬ ‫דּורְך זֵ יי ֶד ְ‬ ‫ַא לִ יּבְ ַׁשאפְ ט צּו ִמ ְצוֹת; ְ‬ ‫וואֹויל ִאיז ִדיר ַאז דּו ִּב ְיסט ַא ְמלַ ֵמד‬ ‫יך ֵמיין ַאז‬ ‫ייבן‪ ,‬אוּן ִא ְ‬ ‫אך ׁ ְש ַר ְּ‬ ‫יך וִ ויל ַאזוֹ י ַס ְ‬ ‫ִא ְ‬ ‫ויסט‬ ‫ַמ ֲע ִׂשיֹות פּון ַצ ִד ִיקים‪ .‬עֶ ס ִאיז ַּבאוִ ְ‬ ‫ישט‪ ,‬וַ וייל‬ ‫ארנִ ׁ ְ‬ ‫יך גָ ְ‬ ‫ייב ִא ְ‬ ‫יב ֶדעם ׁ ְש ַר ּ‬ ‫אקע צו ִּל ּ‬ ‫ַט ֶ‬ ‫אֹויסנַ אם‪ ,‬דּו‬ ‫ְ‬ ‫יׁשט ַקיין‬ ‫אּון דּו ַמאכְ ְסט נִ ְ‬ ‫ייבן ַלאנְ גֶ ע ְּב ִריוְ ון אוּן ִא ְ‬ ‫ִא ְ‬ ‫יך קוּם‬ ‫יך וִ ויל ׁ ְש ַר ְּ‬ ‫ַאז ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ַצאנְ זֶ ער ָרב זְ כּותֹו יָ גֵ ן‬ ‫ייסט זִ יְך ֵאיינִ יג ִמיט ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער‪.‬‬ ‫ּבַ אגֵ ְ‬ ‫ייבן קו ְּרץ‪.‬‬ ‫יך ִאם יִ ְר ֶצה ַה ׁ ֵשם ׁ ְש ַר ְּ‬ ‫ישט ָאן‪ ,‬וֶ ועל ִא ְ‬ ‫נִ ׁ ְ‬ ‫עָ לֵ ינּו ָהאט גֶ עפְ ֶרעגְ ט ֶדעם ְמלַ ֵמד פּון זַ יינֶ ע‬ ‫ער ֵציילְ ן ַ(ּת ֲענִ ית‬ ‫ֲחכָ ֵמינּו זִ כְ רֹונָ ם לִ בְ ָרכָ ה ֶד ְ‬ ‫יך ִּבין ַא ְמ ַל ֵמד‪ ,‬אוּן ִא ְ‬ ‫ִא ְ‬ ‫עדן ָטאג‬ ‫יך ֶּבעט יֶ ְ‬ ‫מּוסר ִמיט זַ יינֶ ע‬ ‫ערנְ ט ָ‬ ‫ִקינְ ֶדער ִצי עֶ ר לֶ ְ‬ ‫רּוקענִ יׁש אּון‬ ‫כד‪ ).‬עֶ ס ִאיז גֶ עוֶ וען ַא ְט ֶ‬ ‫אבן ַא ֶלע‬ ‫יב ָה ְּ‬ ‫יך זָ אל ִל ּ‬ ‫ער ׁ ְש ְטן ִא ְ‬ ‫ֶדעם ֵא ֶּ‬ ‫ייב ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער‪ָ ,‬האט ֶדער ְמלַ ֵמד גֶ עזָ אגְ ט‪" :‬יָ א"‪,‬‬ ‫עטן ֶדעם‬ ‫ׁשּוט'עֶ ר ִאיד ָהאט גֶ עּבֶ ְ‬ ‫ַא ּפָ ְ‬ ‫אבן ֵחן ִאין ַמיינֶ ע‬ ‫עדער זָ אל ָה ְּ‬ ‫ִקינְ ֶדער ֵאיינִ יג; יֶ ֶ‬ ‫ָהאט ִאים ֶדער ַצאנְ זֶ ער ָרב גֶ עפְ ֶרעגְ ט‪:‬‬ ‫ער ְׁש ְטן עֶ ס זָ אל גֵ יין ַא ֶרעגְ ן‪ ,‬אּון זַ יינֶ ע‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫אכן ַקיין ִחילוּק‬ ‫ישט ַמ ְ‬ ‫יך זָ אל נִ ׁ ְ‬ ‫אוֹ יגְ ן‪ ,‬אוּן ִא ְ‬ ‫יך וֵ וייס ַאז‬ ‫וייטן‪ִ ,‬א ְ‬ ‫וישן ֵאיין ִקינְ ד אוּן ְצוֵ ְ‬ ‫ְצוִ ׁ ְ‬ ‫ערנְ ְסטּו ִמיט‬ ‫מּוסר ְספָ ִרים לֶ ְ‬ ‫"וָ ואס פַ אר ַא ָ‬ ‫וארן‪ָ ,‬האט‬ ‫ענּומען גֶ עוָ ְ‬ ‫ְּתפִ לֹות זֶ ענֶ ען ָאנְ גֶ ֶ‬ ‫ערן אוֹ יף‬ ‫ישט ֶקענֶ ען ֶענְ ְט ֶפ ְ‬ ‫ֵקיינֶ ער וֶ ועט ִמיר נִ ׁ ְ‬ ‫זֵ יי?" זָ אגְ ט עֶ ר‪" :‬חֹובֹות ַהלְ בָ בֹות"‪ ,‬זָ אגְ ט‬ ‫אסטּו ִדי זְ כִ יָ '‬ ‫ִאים ַרב גֶ עפְ ֶרעגְ ט‪" :‬וָ ואס ָה ְ‬ ‫עצ ִטיגֶ ע ׁ ְש ֵא ָלה‪ֶ ,‬דער ֵאיינְ ִציגְ ְס ֶטער אוֹ יף‬ ‫ַמיין יֶ ְ‬ ‫יׁשט‬ ‫ִאים ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ַצאנְ זֶ ער ָרב‪" :‬נִ ְ‬ ‫ענּומען?" זָ אגְ ט‬ ‫וערן ָאנְ גֶ ֶ‬ ‫ַאז ַדיינֶ ע ְּתפִ לֹות וֶ ְ‬ ‫יט”א‪.‬‬ ‫יבה ׁ ְש ִל ָ‬ ‫ֹאש יְ ׁ ִש ָ‬ ‫ועלט ִאיז ֶדער ר ׁ‬ ‫ִדי וֶ ְ‬ ‫ָדאס ֵמיין ִאיְך צּו פְ ֶרעגְ ן‪ִ ,‬איְך פְ ֶרעג ִצי‬ ‫ּומ ְק ִרינָ א לִ ְבנֵ י עַ נִ ּיֵ י‬ ‫"מ ְק ֵרי ַּד ְר ַּד ֵּקי ַאּנָ א ַ‬ ‫עֶ ר‪ִ :‬‬ ‫אר ֶפע ְד ָר ׁשוֹ ת ַפאר‬ ‫ערט ׁ ַש ְ‬ ‫עה ְ‬ ‫אב גֶ ֶ‬ ‫יך ָה ּ‬ ‫ִא ְ‬ ‫אר ֵציילְ ְסט‬ ‫מּוסר‪ִ ,‬צי דּו פַ ְ‬ ‫ָ‬ ‫ערנְ ְסט‬ ‫כִ בְ נֵ י עַ ִּת ֵירי"‪ִ ,‬איְך ּבִ ין ַא ְמלַ ֵמד אּון ִאיְך ַמאְך‬ ‫דּו לֶ ְ‬ ‫יט”א‪ַ ,‬אז ֶעס‬ ‫יבה ׁ ְש ִל ָ‬ ‫ֹאש יְ ׁ ִש ָ‬ ‫ְמ ַח ְ ּנ ִכים פוּנֶ עם ר ׁ‬ ‫ויׁשן ִקינְ ֶדער פּון ַרייכֶ ע‬ ‫יׁשט ַקיין ִחילּוק ְצוִ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫אכן ַא ִחילוּק ְצוִ ׁ ְ‬ ‫וישן‬ ‫אך פוּן ַמ ְ‬ ‫יש ָטא ַאזַ א זַ ְ‬ ‫ִאיז נִ ׁ ְ‬ ‫ימלֶ ְך‬ ‫זֵ יי ַמ ֲע ִׂשיֹות פּון ֵהיילִ יגְ ן ֶר ִּבי ר' ֱאלִ ֶ‬ ‫ערן‪,‬‬ ‫עמע עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ערן אּון ִקינְ ֶדער פּון ָא ֶר ֶ‬ ‫עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ערן‪ ,‬פוּן ַא ִקינְ ד ִמיט ֵחן‬ ‫ֵאיין ִקינְ ד אוּן ַאן ַאנְ ֶד ְ‬ ‫רּודער ֶדער‬ ‫זְ כּותֹו יָ גֵ ן עָ לֵ ינּו אּון פּון זַ יין ּבְ ֶ‬ ‫עדעס יָ אר ְּב ַל ּ‬ ‫ייב‬ ‫שה יֶ ֶ‬ ‫אוּן ַא ִקינְ ד ָאן ֵחן‪ְ ,‬ל ַמ ֲע ֶ ׂ‬ ‫רֹויס ֵקייט פּון‬ ‫עַ יֵ ין ָׁשם; זֶ עט ֶמען ָדאס גְ ְ‬ ‫ִא ְ‬ ‫זּוׁשא זְ כּותֹו יָ גֵ ן עָ לֵ ינּו";‬ ‫ֵהיילִ יגֶ ער ֶרּבִ י ר' ָ‬‫יׁשט ַמאכְ ן ַקיין ִחילּוק‬ ‫זַ יין ַא ְמלַ ֵמד אּון נִ ְ‬ ‫אב ֶלעם; ַא‬ ‫על ְּבן ּ ְפ ָר ְּ‬ ‫עקן ִמיט ֶדעם זֶ ְ‬ ‫יך ׁ ְש ֶט ְ‬ ‫וַ וייל ַמ ֲע ִׂשיֹות פּון ַצ ִד ִיקים פֵ ייעֶ ְרט אֹויף‬ ‫ִקינְ ד וָ ואס ָהאט ַא ׁ ֵשיין ּ ָפנִ ים‪ֶ ,‬ער ִאיז ְקלוּג אוּן‬ ‫ויׁשן ִדי ִקינְ ֶדער‪.‬‬ ‫ְצוִ ְ‬ ‫יען צ ּו ִאים‪,‬‬ ‫ארץ ָאן ִצ ֶ‬ ‫יבט ַמיין ַה ְ‬ ‫יל ׁיש‪ ,‬הוֹ ְּ‬ ‫עפ ִ‬ ‫גֶ ִ‬ ‫ארץ צּו זַ יין ַאן עֶ ְרלִ יכֶ ער ִאיד‪.‬‬ ‫ָדאס ַה ְ‬ ‫עדן צ ּו ִאים‪ִ ,‬אים‬ ‫יך וִ ויל ׁ ְשמו ֶּע ְסן ִמיט ִאים‪ֶ ,‬ר ְ‬ ‫ִא ְ‬ ‫א'חנְ ֶ'טע ִקינְ ֶדער וְ כּו';‬ ‫ְּבנֹוגֵ עַ ִדי ּבַ ֵ‬ ‫ער ְׁש ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט‬ ‫ייּב ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫וער ֶטער‪.‬‬ ‫עבן גו ֶּטע וֶ ְ‬ ‫גֶ ְּ‬ ‫ארוָ ואס זָ אגְ ְסטּו ּבִ ְיסט ַא ִקינְ ד פּון פִ יר‬ ‫פַ ְ‬ ‫אּבן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ארוָ ואס ְקלַ אּפְ ְסטּו זִ יְך ַא ָראּפ? דּו ָה ְ‬ ‫יך וִ וי ַא ְק ֵליין ִקינְ ד פוּן ִפיר יָ אר‬ ‫יך ׁ ְש ּ ִפיר זִ ְ‬ ‫ִא ְ‬ ‫יָ אר? פַ ְ‬ ‫ְ‬ ‫אכט ִאיך צ ּו ִמיר וִ וי‬ ‫ייבן ְט ַר ְ‬ ‫ַא ְלט‪ִּ ,‬ב ׁ ְש ַע ְת’ן ׁ ְש ַר ְּ‬ ‫‪...‬‬ ‫א‬ ‫ַ‬ ‫אט‬ ‫ה‬ ‫ָ‬ ‫ען‬ ‫מ‬ ‫ֶ‬ ‫ז‬ ‫א‬‫ַ‬ ‫ד‪,‬‬ ‫מ‬ ‫ֵ‬ ‫לַ‬ ‫מ‬ ‫ְ‬ ‫ער‬ ‫גּוט‬ ‫ֶ‬ ‫ּבִ ְיסט ַא‬ ‫יך צו ִּריק‬ ‫ער ַמאן זִ ְ‬ ‫יך ֶד ְ‬ ‫אר ׁיש ָדאס ִאיז‪ָ ,‬א ֶּבער ִא ְ‬ ‫נַ ִ‬ ‫אּבן ֵחן ‪ִ -‬איז‬ ‫גֶ עפִ יל פַ אר ִקינְ ֶדער וָ ואס ָה ְ‬ ‫יך גֶ עגְ ֶלעט‬ ‫אב ִא ְ‬ ‫וִ וי ַפאר ַא ּ ָפאר ׁ ָש ָעה צו ִּריק ָה ּ‬ ‫(קונטרס עצתו אמונה פרשת פקודי‪ ,‬שנת תשפ"ד)‬ ‫יׁשט ַקיין ִקינְ ד‪ָ ,‬דאס ִאיז ֶדער נַ אטּור‬ ‫ֶמען נִ ְ‬ ‫ארט ִאינְ גְ ל‪.‬‬ ‫ַאזַ א ָס ְ‬ ‫אׁשאפְ ן‪,‬‬ ‫ער ְׁש ֶטער ָהאט ּבַ ַ‬ ‫וָ ואס ֶדער ֵאייּבֶ ְ‬ ‫שא‪ִ ,‬איז ָדאס ַא‬ ‫וָ ואס ִאיז ִמיט ֶדעם נוֹ ֵ ׂ‬ ‫ער ְׁש ְטן‪ֶ ,‬מען וִ ויל‬ ‫קּומט פּונֶ עם ֵאייּבֶ ְ‬ ‫ֵחן ְ‬ ‫עב זִ ְ‬ ‫יך ָא ּפ‬ ‫אב ֶלעם? ָא ֶדער וִ וי ַלאנְ ג ִא ְ‬ ‫יך גֶ ּ‬ ‫ּ ְפ ָר ְּ‬ ‫צו באקומען וועכנטליך דעם גליון‪ ,‬ביטע שרייבט צו‪chinuchgilyon@gmail.com :‬‬ ‫''‬ ‫קול ב‪+‬רסלב‬ ‫קוואל פון אמונה (פרויען) ‪ -‬שיעורים; מעשיות פון תפלה; רעסעפיס; און נאך‬ ‫קול ברסלב ‪ -‬שיעורים; חיזוק יומי; ניגונים; מעשיות פון תפלה און נאך‬ ‫‪845-351-9060 / 212-444-9169‬‬ ‫‪212-444-9191 / 845-351-0910‬‬ ‫ארץ ישראל ‪ / 0797040069‬ענגלאנד ‪ /03303502363‬קאנאדא ‪438-320-9090‬‬ ‫ארץ ישראל ‪ / 0797040066‬ענגלאנד ‪ / 03303502361‬קאנאדא ‪4383008080‬‬ ‫חיזוק יומי אימעיל ‪ /chizikyomi@gmail.com‬טעלעפאן מעסידזשינג ‪347-630-2876‬‬ ‫בעלגיע ‪ / 3235003461‬ארגענטינע ‪11552354370‬‬