gilyoines.com חזרה לאתר · Back to the site

עצתו אמונה - אידיש · Atzusoi Emunah - Yiddish — תולדות (2026-11-09)

מוציא לאור: עצתו אמונה - אידיש · Atzusoi Emunah - Yiddish

שבוע: תולדות (2026-11-09)

עצתו אמונה - אידיש · Atzusoi Emunah - Yiddish — תולדות (2026-11-09)

פתח את ה-PDF הורדה

‫ְ ּב ֶע ְז ַרת ַה ׁ ֵש ם יִ‬ ‫ְת ָ ּב ַרך‬ ‫סֵפֶר‬ ‫אִידִיׁש‬ ‫תשפ"ז‬ ‫‪457‬‬ ‫ּבְ ִריוְ ון פּון ִחיזּוק‪ֱ ,‬אמּונָה‬ ‫עּבן‪,‬‬ ‫אר'ן לֶ ְ‬ ‫ישע עֵ צֹות פַ ְ‬ ‫אק ִט ֶ‬‫אּון ּפְ ַר ְ‬ ‫עש ִריּבְ ן ד ְּורְך ֹראׁש יְ ׁ ִש ַיבת‬ ‫גֶ ְ‬ ‫ּתֹורה ְּב ֶר ְסלֶ ב‬ ‫ִּתפְ ֶא ֶרת ַה ָ‬ ‫<היכל הקו<דש ברסלב‬ ‫‪181 Huschke Road, Liberty NY 12747‬‬ ‫<היכל הקו<דש‬ ‫<היכל הקו<דש‬ ‫בארא פארק‬ ‫וויליאמסבורג‬ ‫‪1415-55th Street‬‬ ‫‪27 Skillman Street‬‬ ‫‪Brooklyn NY 11219‬‬ ‫‪Brooklyn NY 11205‬‬ ‫‪347.760.5924‬‬ ‫‪718.384.1652‬‬ ‫<היכל הקו<דש‬ ‫<היכל הקו<דש‬ ‫קרית יואל‬ ‫קרית יואל‬ ‫‪8 Premishlan Way.‬‬ ‫‪8 Hayes Ct.‬‬ ‫‪Monroe NY 10950‬‬ ‫‪Monroe NY 10950‬‬ ‫‪845.467.5299‬‬ ‫‪845.662.4888‬‬ ‫<היכל הקו<דש‬ ‫<היכל הקו<דש‬ ‫מאנסי‬ ‫בלומינגראוו‬ ‫‪34 Union Rd,‬‬ ‫‪24 Merriewold LN S‬‬ ‫‪Spring Valley, NY 10977‬‬ ‫‪Monroe NY 10950‬‬ ‫‪845.445.9314‬‬ ‫‪845.238.0804‬‬ ‫<היכל הקו<דש‬ ‫<היכל הקו<דש‬ ‫בני ברק‬ ‫ירושלים‬ ‫רחוב ירושלים ‪2‬‬ ‫רחוב רבי נחמן מברסלב ‪15‬‬ ‫‪052.760.5715‬‬ ‫‪054.845.6150‬‬ ‫צו הערן די‬ ‫הערליכע שיעורים‬ ‫נדפס ע״י‬ ‫פונעם ראש ישיבה שליט”א‬ ‫קרן הדפסה היכל הקודש‬ ‫רופט‪:‬‬ ‫‪2623 State Route 52‬‬ ‫‪Liberty, NY 12754‬‬ ‫קול ברסלב‬ ‫‪718.387.2691‬‬ ‫‪212.444.9191‬‬ ‫‪www.BreslevCenter.com‬‬ ‫חיזוק פאר די אידישע שטוב‬ ‫עריכה‪ ,‬הגהה והוצאה לאור ע"י‬ ‫‪212.444.9169‬‬ ‫מכון עצתו אמונה‬ ‫‪maebreslev@gmail.com‬‬ ‫‪ֲ :‬עצָ תוֹ ֱאמ ּונָ ה ‪9‬‬ ‫עודוֹ ת ַּביי עֶ לְ ֶט ְערן?‪ ..........................................‬א‬ ‫ִוויפִ יל גֵ ייט ֶמען עֶ ְסן ׁ ַש ָּבת ְס ּ‬ ‫ואק ִסינִ ְירין ִדי ִקינְ ֶדער?‪ .................................................................................‬ג‬ ‫ַו ְ‬ ‫אש ְט ָראפְ ן ַא ִקינְ ד? ‪ ....................................................‬ד‬ ‫ארן ַּב ׁ ְ‬ ‫ואר ְטן ַא ָטאג פַ ְ‬ ‫ַו ְ‬ ‫\נ‬ ‫‪ִ :‬א ׁיש ֱאמ ּונוֹ ת ‪9‬‬ ‫עבן אוֹ יף זוֹ ֶּיב ְער ֵקייט ִאין ׁש ּול‪ּ ,‬‬ ‫און‬ ‫טונְ ג גֶ ְּ‬ ‫ַאכְ ּ‬ ‫אמען‪ .....................................................................‬א‬ ‫ישט ַמאכְ ן ַא ׁ ְשלֶ עכְ ֶטע נָ ֶ‬ ‫נִ ׁ ְ‬ ‫פון ֵהיילִ יגְ ן ֶר ִּבי'ן‪ ..................................................‬ב‬ ‫און ִדי ְס ּגולָ ה ּ‬ ‫נֶ עם ִדי עֵ ָצה ּ‬ ‫מועֶ ְסן ִאינְ ֶד ְער ֵהיים‪ ......................................‬ג‬ ‫און ׁ ְש ּ‬ ‫עדן ּ‬ ‫צו ֶר ְ‬ ‫ִדי ִריכְ ִטיגֶ ע ֶוועג ּ‬ ‫ייב ְער ׁ ְש ְטן ‪ ........................‬ד‬ ‫פונֶ עם ֵא ֶּ‬ ‫עמען‪ ,‬אוֹ יפְ ּזוכְ ן ִדי ֲח ָס ִדים ּ‬ ‫אבלֶ ֶ‬‫ִאין ִדי ּ ְפ ָר ְּ‬ ‫ישט עֶ י ַאיי פַ אר ַדיינֶ ע ׁ ְש ֵאלוֹ ת‪ ,‬עֶ ס ֶקען זִ ְיך עֶ נְ ִדיגְ ן ִּב ֶיטער‪ ...................‬ה‬ ‫ּנוץ נִ ׁ ְ‬ ‫צו זַ יין ִדי ַּכ ּ ָפ ָרה ִהינְ ְדל ‪ ..........‬ו‬ ‫ִא ׁ ּ ָשה ְּכ ׁ ֵש ָרה ָהעוֹ שָׂ ה ְרצוֹ ן ַּבעֲ לָ ּה‪ֵ ,‬מיינְ ט נִ ׁ ְ‬ ‫ישט ּ‬ ‫אמ ְּב ֶרעכְ ן‪ .....................................‬ז‬ ‫ישט ַצ ְ‬ ‫און נִ ׁ ְ‬ ‫פון ֶקענֶ ען ֶד ְער ֵה ְּ‬ ‫ייבן ּ‬ ‫ֶדער סוֹ ד ּ‬ ‫עב ּו ְר ְט ְס ָטאג ‪ .............................................................................‬ח‬ ‫פופְ ִציגְ ְס ֶטע גֶ ּ‬ ‫ּ‬ ‫ל'דיגֶ ע מוֹ ְסדוֹ ת‪ .....................................................‬ט‬ ‫ְצ ָד ָקה פַ אר ִדי ֶא ֶרץ יִ שְׂ ָר ֵא ִ‬ ‫אוועל ִּביכֶ ער‪ ........................................................................‬י‬ ‫און נַ ֶ‬ ‫ַמאגֶ עזִ ינֶ ען ּ‬ ‫לֶ ְערנֶ ען ַק ָּבלָ ה ֶקען זַ יין ַסם ַה ָּמ ֶות‪..................................................................‬יא‬ ‫ארן אוֹ יף ׁ ַש ָּבת ֲחנֻ ָּכה? ‪.................................................................‬יג‬ ‫צו פָ ְ‬ ‫קו ֶמען ּ‬ ‫ּ‬ ‫ישט ֶח ְסרוֹ נוֹ ת ַּביי ַאנְ ֶד ֶערע‪..................................................................‬יג‬ ‫ּזוכְ ט נִ ׁ ְ‬ ‫און נֶ ְער ֶווען ‪ ........................‬יד‬ ‫אר ֶקע ּ ֹכ ַח ּ‬ ‫ִמ ְיטן ֶר ִּבינְ 'ס עֵ צוֹ ת ַּב ּ‬ ‫אקו ְמט ֶמען ׁ ְש ַט ְ‬ ‫אטע ‪ ........................................................................‬יז‬ ‫פון ִדי עֶ כְ ֶטע ַט ֶ‬ ‫ַא ׁ ְש ֶרעק ּ‬ ‫פון ַצדִּ יק‪ ...........................‬יח‬ ‫טון ִדי עֵ צוֹ ת ּ‬ ‫און אוֹ ְיך ּ‬ ‫אפי‪ּ ,‬‬ ‫צו ֶט ָער ּ ִ‬ ‫ֶמען ֶקען גֵ יין ּ‬ ‫רום ִמיט ֵהיילִ יגֶ ע ַמלְ ָאכִ ים ‪.....................................................‬יט‬ ‫ְ ּג ָמ ָרא נֶ ְ‬ ‫עמט ַא ּ‬ ‫דות‪ ................‬כ‬ ‫און ִדי ַא ְח ּ‬‫פון ַה ְצלָ ָחה ִאין ַא ׁש ּול ִאיז ִדי לִ ְּיב ׁ ַשאפְ ט ּ‬ ‫ֶדער סוֹ ד ּ‬ ‫אוֹ ְיך ִאין ַא ָּכ ׁ ֶש ְר'עֶ ִק ַיא ְסק ַד ְ‬ ‫ארף ֶמען ַר ֲח ֵמי ׁ ָש ַמיִ ם‪ ........................................‬כ‬ ‫ארף זַ יין פְ ֵריילִ ְיך ִמיט ְמ ִס ּ‬ ‫ירות נֶ פֶ ׁש ‪...................................................‬כא‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫צו קוֹ יפְ ן ַמ ָּתנוֹ ת פַ ְ‬ ‫ארן ָח ָתן‪ ........................................................‬כב‬ ‫ישט ְּכ ַדאי ּ‬ ‫נִ ׁ ְ‬ ‫עב ְסט עֶ ְסן פַ אר ַאנְ ׁ ֵשי ׁ ְשלוֹ ֵמ ּ‬ ‫ינו ‪............................‬כג‬ ‫וואוֹ יל ִאיז ִדיר ָוואס ּ‬ ‫דו גֶ ְּ‬ ‫ִא ְיך גֵ יי זִ ְיך ׁשוֹ ין אוֹ יפְ פִ ְירן ֵא ְ‬ ‫יידל ‪ ................................................................‬כה‬ ‫ארף ַא ּ ֶפ ִער ְירן‪ָ ,‬א ֶּבער ְּתפִ ָּלה טוֹ ׁ ְ‬ ‫ישט ִדי ֶט ַבע‪ .......................................‬כז‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫און יִ ּס ּו ִרים ‪ ................................................‬כח‬ ‫עמט ַא ֶוועק ַאלֶ ע ָצרוֹ ת ּ‬ ‫שִׂ ְמ ָחה נֶ ְ‬ ‫חו ִרים ‪........................................‬כט‬ ‫ישט ַא ֵה ְ‬ ‫יימ ְּב ֶרענְ גֶ ען ָּב ּ‬ ‫ָצאלְ ן דִּ ָירה גֶ עלְ ט‪ ,‬נִ ׁ ְ‬ ‫אונְ זֶ ער ַ'הפְ ָ ּגנָ ה'‪ ...........................................................................‬ל‬ ‫ֲ'הפָ ָצה' ִאיז ּ‬ ‫און ְמ ַק ֵרב זַ יין‪ִ ,‬ווי ַאן ֵאייגְ ן ִקינְ ד ‪..............................‬לא‬ ‫מו ָסר זָ אגְ ן‪ּ ,‬‬ ‫ְמ ַח ֵּנ ְך זַ יין‪ּ ,‬‬ ‫קונְ ְט ֵר ִסים‪ ..............................‬לב‬ ‫פון מוֹ ֲה ָר ׁ‬ ‫א"ש ִאין ּ‬ ‫ישט ַא ֵריינְ לֵ ייגְ ן ִּבילְ ֶדער ּ‬ ‫נִ ׁ ְ‬ ‫עטון ֲח ִס ִיד ׁי'ש ‪..................................................................................‬לג‬ ‫גֵ יין ָאנְ גֶ ּ‬ ‫נ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | א‬ ‫ֲﬠ ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ערן?‬ ‫וִ ויפִ יל גֵ ייט ֶמען עֶ ְסן ַשׁבָּ ת ְסעוּדוֹת ַבּיי עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ְשׁ ֵאלָ ה‪:‬‬ ‫יט"א‪,‬‬ ‫יבה ְשׁ ִל ָ‬ ‫ְל ָכבוֹד ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָ‬ ‫יט"א ָהאט אוּנְ ז גֶ עזָ אגְ ט צוּ ֶﬠ ְסן ִדי ְסעוּדוֹת ַשׁ ָבּת‬ ‫יבה ְשׁ ִל ָ‬ ‫טוּﬠן וָ ואס ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָ‬ ‫ִמיר ֶ‬ ‫אבּעס‪,‬‬ ‫אמע‪ ,‬צוּ ַמיין ְשׁוִ ויגֶ ער אוּן צוּ ִדי ַבּ ֶ‬ ‫עדע וָ וא ַארוֹיף צוּ ַמיין ַמ ֶ‬ ‫ער ֵהיים; ִאי גֵ יי יֶ ֶ‬ ‫ִאינְ ֶד ְ‬ ‫ער ֵהיים‪.‬‬ ‫ָא ֶבּער ִדי ְסעוּדוֹת ֶﬠ ְסן ִמיר יָא ִאינְ ֶד ְ‬ ‫עוּדה זֶ ענֶ ען ִמיר‬ ‫ער ֵהיים‪ ,‬אוּן נָ א ִדי ְס ָ‬ ‫עוּדה ִאינְ ֶד ְ‬ ‫עסן ִדי ְס ָ‬ ‫אבּן ִמיר גֶ עגֶ ְ‬ ‫ִדי וָ וא ַשׁ ָבּת ָה ְ‬ ‫ערענִ ישׁ‪,‬‬ ‫ער ֶק ֶ‬ ‫יבּ ְ‬ ‫רוֹיסע ִא ֶ‬ ‫ארט ַא גְ ֶ‬ ‫גֶ עגַ אנְ גֶ ען ִמיט ִדי ִקינְ ֶדער צוּ ַמיין ְשׁוִ ויגֶ ער‪ֶ ,‬ﬠס ִאיז גֶ עוֶ וען ָד ְ‬ ‫ייﬠר גוּט‪.‬‬ ‫עקוּמען‪ֶ ,‬ﬠס ִאיז גֶ עוֶ וען זֵ ֶ‬ ‫ֶ‬ ‫עפ ֵרייט ַאז ִמיר זֶ ענֶ ען גֶ‬ ‫ייﬠר גֶ ְ‬ ‫עדער ָהאט זִ י זֵ ֶ‬ ‫אוּן יֶ ֶ‬ ‫אכ ְטן פוּן ֶדעם‪,‬‬ ‫ערן ְט ַר ְ‬ ‫אוֹיפ ֶה ְ‬ ‫ְ‬ ‫עקענְ ט‬ ‫ישׁט גֶ ֶ‬ ‫עקוּמען ָהאבּ ִאי נִ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫יימגֶ‬ ‫וֶ וען ִאי ָא ֶבּער ַא ֵה ְ‬ ‫ארק ִליבּ צוּ זַ יין ַא ֵח ֶלק פוּן ִדי ִמ ְשׁ ָפּ ָחה‪ ,‬צוּ‬ ‫ִאי ִבּין ַאזוֹי צוּגֶ עוואוֹינְ ט אוּן ִאי ָהאבּ ַאזוֹי ְשׁ ַט ְ‬ ‫לוּצ ִלינְ ג‬ ‫אקע ְשׁ ִטימוּנְ ג‪ ,‬אוּן ְפּ ְ‬ ‫עשׁ ַמ ֶ‬ ‫אכן ַא גֶ ְ‬ ‫יילי ‪ַ ,‬מ ְ‬ ‫אכן ְפ ֵר ִ‬ ‫מוּﬠ ְסן ִמיט יֶ ע ְדן‪ַ ,‬מ ְ‬ ‫עדן אוּן ְשׁ ֶ‬ ‫ֶר ְ‬ ‫עטע ָקאזִ ין; ֶא ְפ ָשׁר ֶקען ִמיר ֶדער‬ ‫יבּ ֶ‬ ‫אסן‪ ,‬וִ וי ַא ִפינְ ְפ ֶטע ָא ֶדער זִ ֶ‬ ‫עשׁ ָל ְ‬ ‫אוֹיסגֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫ְשׁ ִפּיר ִאי זִ י ַאזוֹי‬ ‫יכ ִטיג? אוּן אוֹי אוֹיבּ‬ ‫אקע ִר ְ‬ ‫טוּﬠן ַט ֶ‬ ‫ארן אוֹיבּ ִמיר ֶ‬ ‫אוֹיס ְק ָל ְ‬ ‫ְ‬ ‫אכ ַא ָמאל‬ ‫יט"א נָ ְ‬ ‫יבה ְשׁ ִל ָ‬ ‫רֹאשׁ יְ ִשׁ ָ‬ ‫ערן‪ָ ,‬א ֶדער פוּן‬ ‫ישׁט ֶﬠ ְסן ַשׁ ָבּת ְסעוּדוֹת ַבּיי ִדי ֶﬠ ְל ֶט ְ‬ ‫ִאיז ָדאס ַא ְכּ ַלל ַאז ֶמען גֵ ייט ֵקיינְ ָמאל נִ ְ‬ ‫ַצייט צוּ ַצייט גֵ ייט ֶמען יָ א?‬ ‫יְ יַ ֶשׁר כּ ַֹח‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫ב | ֲﬠ ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ְתּשׁוּבָ ה‪:‬‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ב' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ב ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‬ ‫ישׁט ִקינְ ֶדער‪ ,‬אוּן אוֹי‪ ‬וֶ וען ֶמען‬ ‫ארפָ אלְ ק וָ ואס ָהאט נָ אכְ נִ ְ‬ ‫ְבּ ֶד ֶר‪ ‬כְּ לַ ל ַא פָּ ְ‬ ‫ערן עֶ ְסן ְסעוּדוֹת ַשׁ ָבּת‪ ,‬אוּן‬ ‫ָהאט גָ אר ְקלֵ יינֶ ע ִקינְ ֶדער ‪ -‬גֵ ייט ֶמען צוּ ִדי עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫וערן עֶ לְ ֶטער ‪ -‬בְּ לַ ייבְּ ט‬ ‫עסער‪ִ ,‬די ִקינְ ֶדער וֶ ְ‬ ‫וערט גְ ֶר ֶ‬ ‫עטער וֶ וען ִדי ִמ ְשׁפָּ ָחה וֶ ְ‬ ‫ְשׁפֶּ ֶ‬ ‫אמע ִמיט ִדי‬ ‫אטע ַמ ֶ‬ ‫עוּדה ִאין ְשׁטוּבּ ‪ַ -‬ט ֶ‬ ‫ֶמען ִאין ְשׁטוּבּ‪ֶ ,‬מען ַמאכְ ט ַא ְס ָ‬ ‫ערן‪ ,‬וַ וייל נָ אר ִאין‬ ‫ישׁט ַקיין ַצייט צוּ גֵ יין צוּ עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫עמאלְ ט ִאיז נִ ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער‪ֶ ,‬ד ָ‬ ‫עמ ֵקייט אוּן לִ יבְּ ַשׁאפְ ט‪ַ ,‬שׁבָּ ת ִאין‬ ‫ואר ְ‬‫ְשׁטוּבּ ֶקען ֶמען גֶ עבְּ ן פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער וַ ֶ‬ ‫אמע‬ ‫אוֹיבן ָאן‪ִ ,‬די ַמ ֶ‬ ‫ְ‬ ‫אטע זִ ְיצט‬ ‫ְשׁטוּבּ ִאיז ַא גַ ן עֵ ֶדן פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער; ֶדער ַט ֶ‬ ‫ייטן; ֶמען זִ ינְ גְ ט‪ֶ ,‬מען ְשׁמוּעֶ ְסט ֵשׁיין‪,‬‬ ‫זִ ְיצט ַאנְ ְט ֶקעגְ ן‪ִ ,‬מיט ִדי ִקינְ ֶדער בַּ יי ִדי זַ ְ‬ ‫ערנְ ט ִדי ִקינְ ֶדער ֵשׁיינֶ ע זַ אכְ ן‪ ,‬עֶ ס ָהאט ַאלֶ ע ַט ֲע ִמים; ָא ֶבּער ַאז ֶמען גֵ ייט‬ ‫ֶמען לֶ ְ‬ ‫ישׁט ִדי ִקינְ ֶדער ִדי ִחינוּ‪ ‬פוּן‬ ‫אקוּמען נִ ְ‬ ‫ויס ֶטער ‪ַ -‬בּ ֶ‬ ‫עשׁוִ ְ‬ ‫ערן ִמיט נָ א‪ ‬גֶ ְ‬ ‫צוּ עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ערן‪.‬‬ ‫ִדי עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ישׁט‬ ‫זֵ ייעֶ ר גוּט טוּט ִאיר ַאז ִאיר ַמאכְ ט ַשׁ ָבּת ִאין ְשׁטוּבּ‪ִ ,‬איר ַאנְ ְטלוֹיפְ ט נִ ְ‬ ‫ערן ְשׁפִּ ְירן ַאז זֵ יי‬ ‫ישׁט ָדא וֶ וען ִדי עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫עדט נִ ְ‬ ‫ערן‪ֶ ,‬מען ֶר ְ‬ ‫ַשׁ ָבּ ִתים צוּ ִדי עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ערן‬‫ארפְ ן ָהאבְּ ן פַ אר זֵ ייעֶ ר גֶ עזוּנְ ט ַאוֶ ועק צוּ גֵ יין אוֹיף ַא ַשׁ ָבּת וְ כוּ'; ַאז עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫ערשׁ‪ ,‬בַּ יי ֶדעם ִאיז‬ ‫אציעֶ ‪ ,‬זֵ יי וִ וילְ ן זִ י‪ָ ‬אפְּ רוּעֶ ן ‪ִ -‬איז עֶ פֶּ עס ַאנְ ֶד ְ‬ ‫ארפְ ן ַא וַ וא ַק ִ‬ ‫ַד ְ‬ ‫"חלֵּ ל עָ לָ יו ַשׁ ָבּת ֶא ָחד"‪ֶ ,‬מען גֶ עבְּ ט ַאוֶ ועק ַא‬ ‫וארן ) ַשׁבָּ ת קנא‪ַ :(:‬‬ ‫גֶ עזָ אגְ ט גֶ עוָ ְ‬ ‫ַשׁ ָבּת‪" ,‬כְּ ֵדי ֶשׁיִּ ְשׁמֹר ַשׁ ָבּתוֹת ַה ְרבֵּ ה"‪ ,‬כְּ ֵדי צוּ ֶקענֶ ען ְמ ַקיֵ ים זַ יין ַא ַסא‪ַ ‬שׁ ָבּתוֹת‪,‬‬ ‫ארט‬ ‫עדט פוּן ִדי ָס ְ‬ ‫אמע; ֶמען ֶר ְ‬ ‫אטע‪ַ ,‬א גֶ עזוּנְ ֶטע ַמ ֶ‬ ‫צוּ ֶקענֶ ען זַ יין ַא גֶ עזוּנְ ֶטע ַט ֶ‬ ‫ערן‪,‬‬ ‫עבּן ַבּיי ִדי עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ייבּט ַא גַ אנְ ץ לֶ ְ‬ ‫ישׁט אוֹיף‪ֶ ,‬מען ְבּלַ ְ‬ ‫ואק ְסן נִ ְ‬ ‫ִמ ְשׁפָּ חוֹת וָ ואס וַ ְ‬ ‫ישׁט‬ ‫ערן‪ָ ,‬דאס ִאיז נִ ְ‬ ‫קוּמען ַשׁ ָבּ ִתים צוּ ִדי עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫ַאלֶ ע ִקינְ ֶדער אוּן ֵאיינִ י ְקלֶ ע‪ֶ ‬‬ ‫אקוּמען ִאין ְשׁטוּבּ‪.‬‬ ‫ֶ‬ ‫ישׁט וָ ואס זֵ יי ֶקענֶ ען בַּ‬ ‫אקוּמען נִ ְ‬‫ִריכְ ִטיג; ִדי ִקינְ ֶדער ַבּ ֶ‬ ‫ויסן ַאז כִּ יבּוּד ָאב אוּן כִּ יבּוּד ֵאם ‪ִ -‬איז ְמ ַחנֵ ‪ ‬זַ יין ִדי‬ ‫ארף ֶמען וִ ְ‬ ‫אוֹי‪ַ ‬ד ְ‬ ‫ועקגֵ יין פוּן ְשׁטוּבּ ַשׁבָּ ת‪,‬‬ ‫אמע ִאין ְשׁטוּבּ‪ָ ,‬דאס ַאוֶ ְ‬ ‫ִקינְ ֶדער אוּן זַ יין ַא ַמ ֶ‬ ‫ישׁט כִּ יבּוּד ֵאם‪ ,‬אוּן‬ ‫ישׁט כִּ יבּוּד ָאב אוּן נִ ְ‬ ‫ערלָ אזְ ן ִדי ִקינְ ֶדער ‪ָ -‬דאס ִאיז נִ ְ‬ ‫ִא ֶיבּ ְ‬ ‫ארן אוֹיף‬ ‫ערין ְד ֵרייעֶ ן ָאן ִדי ִמ ְשׁפָּ ָחה ַאוֶ ועק צוּ פָ ְ‬ ‫וֶ וען ַא ְשׁוָ ואגֶ ער ָא ֶדער ְשׁוֶ ועגֶ ִ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | ג‬ ‫ֲﬠ ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ארף‬‫ישׁט ַאז ֶמען ַד ְ‬ ‫עטיג ִאין ְשׁטוּבּ ‪ֵ -‬מיינְ ט נִ ְ‬ ‫ַא ַשׁבָּ ת וַ וייל פַ אר זֵ יי ִאיז אוּ ֶמ ִ‬ ‫ערין ְשׁ ַרייעֶ ן‪" :‬כִּ יבּוּד ָאב! כִּ יבּוּד ֵאם!"‬ ‫גֵ יין‪ ,‬אוּן ַאז ֶדער ְשׁוָ ואגֶ ער אוּן ְשׁוֶ ועגֶ ִ‬ ‫עדענְ ֶקען ַאז כִּ יבּוּד ָאב וָ ֵאם פַ אר‬ ‫ארף גֶ ֶ‬‫וערן ְשׁוַ וא‪ֶ ,‬מען ַד ְ‬ ‫ישׁט וֶ ְ‬ ‫ארף ֶמען נִ ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫אמע פוּן ִקינְ ֶדער ִאיז ֵאיין זַ א‪ :‬אוֹיפְ ִציעֶ ן ַאן עֶ ְרלִ יכֶ ע גֶ עזוּנְ ֶטע‬ ‫ַא פְ רוֹי‪ַ ,‬א ַמ ֶ‬ ‫ְשׁטוּבּ‪.‬‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ואק ִסינִ ְירין ִדי ִקינְ ֶדער?‬ ‫וַ ְ‬ ‫ְשׁ ֵאלָ ה‪:‬‬ ‫יט"א‪,‬‬ ‫יבה ְשׁ ִל ָ‬ ‫ְל ָכבוֹד ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָ‬ ‫עבּן ַקיין שׁוּם‬ ‫ישׁט גֶ עגֶ ְ‬ ‫אכנִ ְ‬ ‫ַמיין ִקינְ ד ִאיז שׁוֹין ֶצען ֳח ָד ִשׁים ַא ְלט‪ ,‬אוּן ִאי ָהאבּ נָ ְ‬ ‫יבה‬ ‫עבּן‪ֶ ,‬א ְפ ָשׁר ֶקען ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָ‬ ‫ועל ֶכע צוּ גֶ ְ‬ ‫עוואוּסט וֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫ישׁט גֶ‬ ‫ואק ִסינֶ ען‪ ,‬וַ וייל ִאי ָהאבּ נִ ְ‬ ‫וַ ְ‬ ‫ארן ִאין ֶדעם ִﬠנְ יָ ן?‬ ‫אוֹיס ְק ָל ְ‬ ‫ְ‬ ‫יט"א ִמיר‬ ‫ְשׁ ִל ָ‬ ‫יְ יַ ֶשׁר כּ ַֹח‬ ‫ְתּשׁוּבָ ה‪:‬‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ב' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ב ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪...‬‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫אר ְשׁ ֵטיין? ַאז ֶדער ֶר ִבּי ָהאט‬ ‫ויסן אוּן וָ ואס ִאיז ָדא צוּ פַ ְ‬ ‫וָ ואס ִאיז ָדא צוּ וִ ְ‬ ‫ויסן אוּן‬ ‫ואק ִסינֶ ען פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער ‪ -‬וָ ואס ִאיז ָדא צוּ וִ ְ‬ ‫עבּן וַ ְ‬ ‫גֶ עזָ אגְ ט ֶמען זָ אל גֶ ְ‬ ‫אר ְשׁ ֵטיין? אוּן וָ ואס ִאיז ַשׁיָ י‪ ‬צוּ זַ יין ְקלוּגֶ ער פוּן ֵהיילִ יגְ ן ֶר ִבּי'ן?‬ ‫צוּ פַ ְ‬ ‫עצן אוֹיף יוּנְ גֶ ע פְ רוֹיעֶ ן ִמיט‬ ‫אטלֵ יינְ ס וָ ואס ֶה ְ‬ ‫ערן פְ רוֹיעֶ ן ַה ְ‬ ‫אוֹיס ֶה ְ‬ ‫ְ‬ ‫ארוָ ואס‬ ‫פַ ְ‬ ‫ואק ִסינֶ ען וֶ וען ֶדער‬ ‫קוּמען פוּן וַ ְ‬ ‫אוּמזִ ְיס ֶטע ְשׁ ֶרעק‪ַ ,‬אז ַאלֶ ע ָצרוֹת ֶ‬ ‫לִ יגְ נְ ְטס אוּן ְ‬ ‫ואק ִסינֶ ען?‬ ‫ֶר ִבּי זָ אגְ ט ְקלָ אר ַאז ֶמען זָ אל גֶ עבְּ ן פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער וַ ְ‬ ‫יטן וִ וינְ ֶטער וֶ וען עֶ ס ִאיז זֵ ייעֶ ר ַקאלְ ט‬ ‫ֶדער ֶר ִבּי ָהאט גֶ עזָ אגְ ט‪ֲ ,‬אפִ ילוּ ִאינְ ִמ ְ‬ ‫אוּק ֵריינָ א ִאין ַא גֶ עוֶ וענְ לִ יכְ ן וִ וינְ ֶטער גֵ ייט ַא ָראפּ ֶדער גְ ַראד ִבּיז אוּנְ ֶטער‬ ‫)אין ְ‬ ‫ִ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫ד | ֲﬠ ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ארף ֶמען‬ ‫ייסיג ֶדעגְ ִרי אוּנְ ֶטער זִ ָירא(‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫זִ ָירא; עֶ ס ֶקען ֲאפִ ילוּ ַא ָראפְּ גֵ יין בִּ יז ְד ַר ִ‬ ‫אטס וְ כוּ'; )עַ יֵ ין בְּ ֵספֶ ר ֲאבָ נֶ ָ‬ ‫יה בַּ ְרזֶ ל‪,‬‬ ‫עבּן ַשׁ ְ‬ ‫אק ֶטער זֵ יי צוּ גֶ ְ‬ ‫עמען ִדי ִקינְ ֶדער צוּם ָד ְ‬ ‫נֶ ֶ‬ ‫ִס ָימן לד(‪.‬‬ ‫וואוֹיל ִאיז ֶדעם וָ ואס פָ אלְ גְ ט ֶדעם ֶר ִבּי'ן וֶ ועט ִאים גוּט זַ יין‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫אשׁ ְט ָראפְ ן ַא ִקינְ ד?‬ ‫ארן בַּ ְ‬ ‫ואר ְטן ַא ָטאג פַ ְ‬ ‫וַ ְ‬ ‫ְשׁ ֵאלָ ה‪:‬‬ ‫יט"א‪,‬‬ ‫יבה ְשׁ ִל ָ‬ ‫ְל ָכבוֹד ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָ‬ ‫עבּט‬ ‫יעוּרים ַפאר ְמ ַל ְמ ִדים‪ֶ ,‬ﬠס גֶ ְ‬ ‫אדאנְ ֶקען ַפאר ִדי ִשׁ ִ‬ ‫ייﬠר ַבּ ַ‬ ‫ואלט זֵ ֶ‬ ‫ִאי ָהאבּ זִ י גֶ עוָ ְ‬ ‫עצ ְטנְ ס ַא ַסא‬ ‫יט"א ָהאט ֶל ְ‬ ‫יבה ְשׁ ִל ָ‬ ‫יﬠל וָ ואס ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָ‬ ‫עצ ֶ‬ ‫ִמיר גָ אר ַא ַסא ִחיזוּק‪ ,‬אוּן ְס ֶפּ ִ‬ ‫וארן ַא‬ ‫אפן גְ ַליי ַא ִקינְ ד‪ִ ,‬אי ִבּין ַמ ָמשׁ גֶ עוָ ְ‬ ‫אשׁ ְט ָר ְ‬ ‫ישׁט ַבּ ְ‬ ‫יבּער ֶדעם ִﬠנְ יָן פוּן נִ ְ‬ ‫עדט ִא ֶ‬ ‫ער ְ‬ ‫גֶ ֶ‬ ‫ישׁט‬ ‫אשׁ ְט ָראף נִ ְ‬ ‫יכל‪ ,‬אוּן ִאי ַבּ ְ‬ ‫ייﬠר ְמ ַל ֵמד ִאין ִדי זַ א ‪ִ ,‬אי ְשׁ ַרייבּ ַא ֶלעס ָאפּ ִאין ַמיין ִבּ ְ‬ ‫נֵ ֶ‬ ‫אפן ִאין ְק ַלאס‪ ,‬אוּן‬ ‫אשׁ ְט ָר ְ‬ ‫קוּמען צוּ ַבּ ְ‬ ‫אוֹיס ֶ‬ ‫ְ‬ ‫ישׁט‬ ‫אכט ַאז ֶﬠס זָ אל ִכּ ְמ ַﬠט נִ ְ‬ ‫גְ ַליי ‪ ,‬אוּן ָדאס ַמ ְ‬ ‫אס ֶפער ִאין‬ ‫ערע ַא ְט ָמ ְ‬ ‫יכ ֶ‬ ‫ייל ֶ‬ ‫ערע‪ ,‬אוּן ְפ ֵר ִ‬ ‫אק ֶ‬ ‫עשׁ ַמ ֶ‬ ‫ערע‪ ,‬גֶ ְ‬ ‫רוּאיגֶ ֶ‬ ‫וארן ַא ַסא ַא ִ‬ ‫ֶﬠס ִאיז גֶ עוָ ְ‬ ‫ְק ַלאס‪.‬‬ ‫ארן ִאין‬ ‫אוֹיס ְק ָל ְ‬ ‫ְ‬ ‫יט"א וֶ ועט ִמיר ֶמער‬ ‫יבה ְשׁ ִל ָ‬ ‫ייﬠן אוֹיבּ ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָ‬ ‫ִאי וֶ ועל זִ י ְפ ֵר ֶ‬ ‫ישׁט‬ ‫ארף ִבּ ְכ ַלל נִ ְ‬ ‫קוּמט אוֹיס ַאז ֶמען ַד ְ‬ ‫ְ‬ ‫אר ְשׁ ַטאנֶ ען ַאז ַאזוֹי‬ ‫ָהאבּ ַפ ְ‬ ‫ֶדעם‪ ,‬וַ וייל ִאי‬ ‫ועק ֵלייגְ ן ִדי‬ ‫קוֹדם ַאוֶ ְ‬ ‫יט"א ָהאט גֶ עזָ אגְ ט‪ֶ ,‬מען זָ אל ֶ‬ ‫יבה ְשׁ ִל ָ‬ ‫יְשׁ ָ‬ ‫אפן‪ ,‬וַ וייל ֶדער רֹאשׁ ִ‬ ‫אשׁ ְט ָר ְ‬ ‫ַבּ ְ‬ ‫קוּמט‬ ‫ְ‬ ‫אפן‪ ,‬אוּן ֶﬠס‬ ‫אשׁ ְט ָר ְ‬ ‫ישׁט ַבּ ְ‬ ‫ארגְ ן וֶ ועט ֶמען ָדא שׁוֹין נִ ְ‬ ‫ארגְ ן‪ ,‬אוּן ָמ ְ‬ ‫ְשׁ ְט ָראף אוֹיף ָמ ְ‬ ‫אכ ְטן‬ ‫ער ְט ַר ְ‬ ‫יבּ ְ‬ ‫ארף ִאי זִ י יָ א ִא ֶ‬ ‫יכ ִטיג? ָא ֶדער ַד ְ‬ ‫אקע אוֹיס ַאז ִאי טוּ ַאזוֹי‪ִ ,‬איז ָדאס ִר ְ‬ ‫ַט ֶ‬ ‫אפן?‬ ‫אשׁ ְט ָר ְ‬ ‫ארף יָא ַבּ ְ‬ ‫ארגְ ן ִמיט יִ שׁוּב ַה ַד ַﬠת אוּן זֶ ען צוּ ֶמען ַד ְ‬ ‫ָמ ְ‬ ‫יְ יַ ֶשׁר כּ ַֹח‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | ה‬ ‫ֲﬠ ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ְתּשׁוּבָ ה‪:‬‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ב' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ב ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫עבּן‬ ‫ישׁט גֶ ְ‬ ‫וייטער טוּן‪ ,‬זָ אלְ ְסט ֶמער נִ ְ‬ ‫טוּסטוּ אוּן ַאזוֹי זָ אלְ ְסטוּ וַ ֶ‬ ‫זֵ ייעֶ ר גוּט ְ‬ ‫ער ְסט ַא ַמ ֲע ֶשׂה ַאז ַא ַתּלְ ִמיד ָהאט עֶ פֶּ עס גֶ עטוּן‪,‬‬ ‫ַקיין ְקנָ סוֹת גְ לַ יי‪ ‬וֶ וען דוּ ֶה ְ‬ ‫"ח ִבי כִ ְמעַ ט ֶרגַ ע עַ ד יַ ֲעבוֹר‬ ‫ערעגְ ט ‪ֲ -‬‬ ‫עקאכְ ט אוּן אוֹיפְ גֶ ֶ‬ ‫וער ְסט ֶצ ָ‬ ‫אוּן ַאז דוּ וֶ ְ‬ ‫ארוּאיגְ ן‪ ,‬אוּן נָ אר נָ אכְ ֶדעם‬ ‫ועסט זִ י‪ַ ‬בּ ִ‬ ‫וארט צוּ בִּ יז דוּ וֶ ְ‬ ‫זָ עַ ם" )יְ ַשׁעְ יָ ' כו‪ ,‬כ(‪ ,‬וַ ְ‬ ‫זָ אלְ ְסטוּ ַמ ֲענִ ישׁ זַ יין ִמיט יִ שׁוּב ַה ַדעַ ת‪.‬‬ ‫ערנֶ ען‪,‬‬ ‫ישׁט פוּן ְמ ַחזֵ ק זַ יין ִקינְ ֶדער צוּ ַדאוֶ וענֶ ען אוּן צוּ לֶ ְ‬ ‫עדט נִ ְ‬ ‫ֶמען ֶר ְ‬ ‫וארט;‬ ‫קוּמען צוּם וָ ְ‬ ‫ישׁט ֶדעם ְמלַ ֵמד ֶ‬ ‫ערט‪ ,‬עֶ ר לָ אזְ ט נִ ְ‬ ‫ָא ֶדער וֶ וען ַא ִקינְ ד ְשׁ ֶט ְ‬ ‫צוּשׁ ֶטעלְ ן אוּן זֶ ען ַאז‬ ‫ארף ֶמען יָ א זֶ ען וָ ואס ֶמען ֶקען טוּן ָדאס ָאפְּ ְ‬ ‫עמאלְ ט ַד ְ‬ ‫ֶד ָ‬ ‫עבּן ַא ְקנַ ס אוֹיף ַא זַ א‪ ‬וָ ואס‬ ‫עדט פוּן גֶ ְ‬ ‫וייטער ָאנְ גֵ יין‪ֶ ,‬מען ֶר ְ‬ ‫ִדי כִּ ָיתּה זָ אל וַ ֶ‬ ‫ישׁט ַקיין זִ ין ָדאס צוּ טוּן וֶ וען ֶמען ִאיז‬ ‫וארן‪ ,‬עֶ ס ָהאט נִ ְ‬ ‫ִאיז שׁוֹין גֶ עטוּן גֶ עוָ ְ‬ ‫ואר ְטן בִּ יז עֶ ס גֵ ייט‬ ‫ארף ֶמען וַ ְ‬ ‫עקאכְ ט אוּן ְבּכַּ עַ ס‪ ,‬עֶ ס ֶקען זַ יין ַא ַסכָּ נָ ה; ַד ְ‬ ‫נָ א‪ֶ ‬צ ָ‬ ‫אקוּמט יִ שׁוּב ַה ַדעַ ת‪.‬‬ ‫ְ‬ ‫ַא ִריבֶּ ער ַצייט בִּ יז ֶמען בַּ‬ ‫אוֹיסלוֹיבְּ ן אוּן‬ ‫ְ‬ ‫ארף זַ יין ִדי צוּגַ אנְ ג צוּ ִקינְ ֶדער ִמיט זֵ יי‬ ‫ֶדער עִ ָיקר ַד ְ‬ ‫אבּן‬‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק א‪ִ ,‬ס ָימן רב(‪ִ ,‬קינְ ֶדער ָה ְ‬ ‫קּוּטי ֲ‬ ‫ימען‪ֶ ,‬דער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִבּי זָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫אוֹיס ִר ֶ‬ ‫ְ‬ ‫עבּן ַא ַסא‪ ‬כָּ בוֹד‪.‬‬ ‫ארף ֶמען זֵ יי גֶ ְ‬ ‫וֵ ויינִ יג ֵשׂכֶ ל‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫ארף ֶמען ַבּאלוֹינֶ ען ִקינְ ֶדער‪ ,‬זֵ יי ְמ ַשׁ ֵחד זַ יין אוּן ְמפַ יֵ יס זַ יין ַאז זֵ יי‬ ‫אוֹי‪ַ ‬ד ְ‬ ‫ער ֵציילְ ן‬‫ערנֶ ען אוּן ַדאוֶ וענֶ ען‪ִ .‬מיר גֶ עפִ ינֶ ען‪ִ ,‬די ֵהיילִ יגֶ ע ֲחכָ ִמים ֶד ְ‬ ‫זָ אלְ ן וֶ ועלְ ן לֶ ְ‬ ‫ערעגְ נְ ט פַ אר ַא לַ אנְ גֶ ע‬ ‫ישׁט גֶ ֶ‬‫רוּקענִ ישׁ‪ ,‬עֶ ס ָהאט נִ ְ‬ ‫ַ)תּ ֲענִ ית כד‪ ,(.‬עֶ ס ִאיז גֶ עוֶ וען ַא ְט ֶ‬ ‫עמאכְ ט ַאן ֲע ֶצ ֶרת‬ ‫ַצייט‪ ,‬אוּן ִדי ֲחכָ ִמים ָהאבְּ ן גּוֹזֵ ר ַתּ ֲענִ ית גֶ עוֶ וען‪ֶ ,‬מען ָהאט גֶ ַ‬ ‫שׁוּט'עֶ ר ִאיד ִאיז צוּגֶ עגַ אנְ גֶ ען צוּם עָ מוּד‪ ,‬אוּן גְ לַ יי‪ ‬וֶ וען עֶ ר‬ ‫ְתּפִ ילָ ה‪ ,‬אוּן ַא פָּ ְ‬ ‫וּמוֹריד ַהגֶּ ֶשׁם" ‪ָ -‬האט ָאנְ גֶ עפַ אנְ גֶ ען צוּ גֵ יין ַא‬ ‫רוּח‪ִ ,‬‬ ‫"מ ִשּׁיב ָה ַ‬ ‫ָהאט גֶ עזָ אגְ ט‪ַ :‬‬ ‫גוּטע ַמ ֲע ִשׂים‬ ‫אר ֶקע ֶרעגְ ן‪ָ ,‬האט ֶמען ִאים גֶ עפְ ֶרעגְ ט‪" :‬וָ ואס זֶ ענֶ ען ַדיינֶ ע ֶ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫תּוֹרה‬ ‫ערן ָ‬ ‫"אי‪ִ ‬בּין ַא ְמלַ ֵמד‪ִ ,‬אי‪ ‬לֶ ְ‬ ‫ערט‪ִ :‬‬ ‫טוּסט?" ָהאט עֶ ר גֶ עעֶ נְ ְטפֶ ְ‬ ‫וָ ואס דוּ ְ‬ ‫ישׁט ַקיין ִחילוּק פוּן ַא ִקינְ ד וָ ואס ֶדער‬ ‫ישׁע ִקינְ ֶדער‪ ,‬אוּן ִאי‪ַ ‬מא‪ ‬נִ ְ‬ ‫ִמיט ִא ִיד ֶ‬ ‫ישׁט; נָ א‪ַ ‬א‬ ‫אטע ָצאלְ ט נִ ְ‬ ‫אטע ָצאלְ ט ִמיר גֶ עלְ ט אוּן ַא ִקינְ ד וָ ואס ֶדער ַט ֶ‬ ‫ַט ֶ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫ו | ֲﬠ ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ערנֶ ען‪ ,‬בִּ ין ִאי‪ִ ‬אים‬ ‫ישׁט לֶ ְ‬‫ִמנְ ָהג ָהאבּ ִאי‪ַ ,‬אז וֶ וען ִאי‪ ‬זֶ ע ַא ִקינְ ד וָ ואס וִ ויל נִ ְ‬ ‫ְמ ַשׁ ֵחד‪ִ .‬אי‪ָ ‬האבּ ִאין ְשׁטוּבּ ַא פִ ישׁ ַטאנְ ק‪ ,‬אוּן ִאי‪ֶ ‬רעד ִאים צוּ‪ַ ,‬אז אוֹיבּ עֶ ר‬ ‫ערנֶ ען";‬ ‫ייבּט ָאן לֶ ְ‬ ‫ישׁעלֶ ע‪ִ ,‬בּיז עֶ ר ֵה ְ‬ ‫ערנֶ ען וֶ ועל ִאי‪ִ ‬אים וַ וייזְ ן ִדי פִ ֶ‬ ‫וֶ ועט לֶ ְ‬ ‫ארף ֶמען ְמ ַשׁ ֵחד זַ יין ִקינְ ֶדער ִמיט בַּ ֲעלֵ י‬ ‫זֶ עט ֶמען פוּן ֶדעם ַאז ַא ַסא‪ָ ‬מאל ַד ְ‬ ‫ייסיג‪.‬‬ ‫ערנֶ ען פְ לַ ִ‬ ‫ַחיִ ים וְ כוּ' ַאז זֵ יי זָ אלְ ן לֶ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | א‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ישׁט ַמאכְ ן ַא‬ ‫ער ֵקייט ִאין שׁוּל‪ ,‬אוּן נִ ְ‬ ‫זוֹיבּ ְ‬ ‫עבּן אוֹיף ֶ‬ ‫ַאכְ טוּנְ ג גֶ ְ‬ ‫אמען‬ ‫ְשׁלֶ עכְ ֶטע נָ ֶ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ב' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ב ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫לְ כָ בוֹד ‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‪ִ ,‬ק ְריַ ת בְּ ֶר ְסלֶ ב‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיינֶ ע פְ ַראגֶ עס‪.‬‬ ‫חוּרים וָ ואס ֵריינִ יגְ ן ִדי ִמ ְקוֶ ה ָאנְ ִצינְ ְדן‬ ‫בְּ שׁוּם ֵאין פָּ נִ ים וְ אוֹפָ ן זָ אלְ ן ִדי ָבּ ִ‬ ‫ישׁט ַקיין ָצרוֹת אוּן ָקאפּ וֵ ויי‪,‬‬ ‫ארף נִ ְ‬ ‫מוּזִ יק ִאין ִמ ְקוֶ ה בִּ ְשׁעַ ְת'ן ֵריינִ יגְ ן; ִאי‪ַ ‬ד ְ‬ ‫קוּמען זָ אגְ ן ַאז ִאין בְּ ֶר ְסלֶ ב‬ ‫נָ א‪ָ ‬דאס פֶ עלְ ט ִמיר אוֹיס‪ַ ,‬אז ֶמענְ ְט ְשׁן וֶ ועלְ ן ֶ‬ ‫ישׁט ָאנְ ִצינְ ְדן ַקיין‬ ‫ַא ְרבֶּ עט מוּזִ יק ִאין ִמ ְקוֶ ה‪ִ ,‬ה ָשּׁ ֵמר וְ ִהזָּ ֵהר‪ ,‬בְּ שׁוּם ֵאין אוֹפָ ן נִ ְ‬ ‫חוּרים וָ ואס ֵריינִ יגְ ן ִדי ְשׁ ִט ְיבּלֶ ע‪- ‬‬ ‫חוּרים וָ ואס ֵריינִ יגְ ן ִדי שׁוּל‪ָ ,‬בּ ִ‬ ‫מוּזִ יק‪ָ .‬בּ ִ‬ ‫ֶקענֶ ען ָאנְ ִצינְ ְדן מוּזִ יק ִבּ ְשׁעַ ְת'ן ֵריינִ יגְ ן עֶ ס זָ אל זֵ יי פְ ֵריילִ י‪ַ ‬מאכְ ן אוּן עֶ ס זָ אל‬ ‫יידל‪.‬‬ ‫ארף ֶמען זַ יין זֵ ייעֶ ר ֵא ְ‬ ‫עשׁ ַמאק‪ָ ,‬אבֶּ ער ִאין ִמ ְקוֶ ה ַד ְ‬ ‫זֵ יי זַ יין גֶ ְ‬ ‫ויסער ָרב ָדא ִאין ְשׁ ָטאט‪ִ ,‬אין‬ ‫ִאי‪ ‬וֵ וייס ַא ַמ ֲע ֶשׂה ַבּיי ַא גֶ עוִ ֶ‬ ‫וארן ַא ִמ ְתנַ גֵ ד אוֹיף ְבּ ֶר ְסלֶ ב‪ ,‬וַ וייל בַּ יי ִאים ִאין‬ ‫בּוּרג‪ ,‬וָ ואס ִאיז גֶ עוָ ְ‬ ‫אמ ְס ְ‬ ‫וִ וילְ יַ ְ‬ ‫ִמ ְקוֶ ה פְ לֶ עגְ ט גֵ יין ַא ְבּ ֶר ְסלֶ ב'עֶ ר ָח ִסיד וָ ואס ָהאט זִ י‪ ‬גֶ עפִ ְירט ִמיט ִדי ַהנְ ָהגָ ה‬ ‫וישׁן ִמיט ַא‬ ‫ישׁט ָאפְּ וִ ְ‬ ‫ערפֶּ ער‪ ,‬זִ י‪ ‬נִ ְ‬ ‫ואסער אוֹיפְ ן ֶק ְ‬ ‫פוּן ְבּלַ ייבְּ ן ִמיט ִדי ִמ ְקוֶ ה וַ ֶ‬ ‫ואסער ָהאט‬ ‫אקלֶ ען פוּן ִדי וַ ֶ‬ ‫טוֹבל'ן זִ י‪ ‬וֶ ועלְ ן ָאפְּ ָשׁ ְ‬‫ַהאנְ טוּ‪ ,‬פְ לֶ עגְ ט עֶ ר נָ אכְ ן ֵ‬ ‫אקלֶ ען‪ִ ,‬איז ֶמען גֶ עגַ אנְ גֶ ען‬ ‫ואסער זָ אל זִ י‪ ‬פוּן ִאים ָאפְּ ָשׁ ְ‬ ‫עטאנְ ְצן ַאז ִדי וַ ֶ‬ ‫עֶ ר גֶ ַ‬ ‫זָ אגְ ן פַ אר ֶדעם ָרב ַאז ֶדער בְּ ֶר ְסלֶ ב'עֶ ר ָח ִסיד ַטאנְ ְצט ִאין ִמ ְקוֶ ה נָ אכְ ן זִ י‪ ‬טוֹבֵ ל'ן‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫ב | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫רוֹיסגֶ עגַ אנְ גֶ ען ֶקעגְ ן ִאים אוּן עֶ ר ָהאט‬ ‫ָאן ִדי בְּ גָ ִדים‪ ,‬אוּן ַאוַ ַודאי ִאיז עֶ ר ַא ְ‬ ‫עקוּקט ְבּ ֶר ְסלֶ בְ 'עֶ ֲח ִס ִידים וִ וי ַח ְס ֵרי ֵדּעָ ה‪.‬‬ ‫ְ‬ ‫ָאנְ גֶ‬ ‫ארק זִ י‪ִ ‬מיט ִדי ֵהיילִ יגֶ ע ַא ְרבֶּ עט פוּן ְמ ַשׁ ֵמשׁ זַ יין ַבּיים ֶר ִבּי'ן‬ ‫ָהעִ ָקּר ְשׁ ַט ְ‬ ‫רוֹיסן זָ אל זַ יין ֵריין‪ ,‬אוּן אוֹיבּ ִאיז נָ אר ָדא ַצייט‬ ‫ִאין בֵּ ית ַה ֶמ ְד ָרשׁ‪ .‬זֶ ע ַאז ִאינְ ְד ְ‬ ‫עבּן‬ ‫רוֹיסן ָא ֶדער ִאינֶ עוֵ ויינִ יג ‪ -‬זָ אלְ ְסטוּ ֶמער ַאכְ טוּנְ ג גֶ ְ‬ ‫צוּ ֵריינִ יגְ ן ָא ֶדער ִאינְ ְד ְ‬ ‫ארן ַא ִר ֶיבּער‪ ,‬אוּן ַבּיי ֶמענְ ְט ְשׁן ִאיז ִדי‬ ‫רוֹיסן‪ ,‬וַ וייל ֶמענְ ְט ְשׁן פָ ְ‬ ‫אוֹיף ִאינְ ְד ְ‬ ‫קוּקט ֶמען ָאן‬ ‫מוּציג‪ְ ,‬‬ ‫רוֹיסן ִאיז ְשׁ ִ‬ ‫עֶ ְר ְשׁ ֶטע ַאיינְ ְדרוּק‪ִ ,‬די ַק ָבּלַ ת פָּ נִ ים ‪ַ -‬אז ִאינְ ְד ְ‬ ‫ִדי גַ אנְ ֶצע פְּ לַ אץ וִ וי ַא נָ אכְ גֶ עלָ אזְ ֶטע פְּ לַ אץ ִמיט ְשׁמוּץ‪.‬‬ ‫בְּ שׂוֹרוֹת טוֹבוֹת‪.‬‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫נֶ עם ִדי עֵ ָצה אוּן ִדי ְסגוּלָ ה פוּן ֵהיילִ יגְ ן ֶרבִּ י'ן‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ב' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ב ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫לְ כָ בוֹד ‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ייסט ַא ִריבֶּ ער וְ כוּ'‪ ,‬דוּ ַהאלְ ְט ְסט שׁוֹין ַא ַהאלְ בּ יָ אר נָ א‪ִ ‬די‬ ‫ָדאס וָ ואס דוּ גֵ ְ‬ ‫עסטוּ זִ י‪ ‬וְ כוּ'; לְ ַדעְ ִתּי בִּ ְיסטוּ גֶ עזוּנְ ט אוּן‬ ‫מוּט ֶשׁ ְ‬ ‫ֲחתוּנָ ה ‪ -‬אוּן נָ אכְ ַאלְ ץ ְ‬ ‫ערלִ יכֶ ע ָאנְ גֶ עצוֹיגְ נְ ֵקייט פוּן ֶדעם עִ נְ יָ ן‬‫ארק‪ ,‬עֶ ס ִאיז נָ אר ָדא ַבּיי ִדיר ַאן ִאינֶ ְ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫ערוֶ ועזְ ֵקייט ‪ַ -‬האלְ ט ָאפּ וְ כוּ'‪.‬‬ ‫וְ כוּ'‪ ,‬אוּן ָדאס ָאנְ גֶ עצוֹיגְ נְ ֵקייט אוּן נֶ ְ‬ ‫ַה ָדּ ָבר ָה ִראשׁוֹן‪ ,‬נֶ עם ִדי עֵ ָצה אוּן ִדי ְסגוּלָ ה פוּן ֵהיילִ יגְ ן ֶר ִבּי'ן‪ֶ ,‬דער ֶר ִבּי‬ ‫ערנֶ ען ֵספֶ ר ִמ ְשׁלֵ י‪,‬‬ ‫בוּרת ֲאנָ ִשׁים ִאיז לֶ ְ‬ ‫מוֹה ַר"ן‪ִ ,‬ס ָימן תס(‪ִ ,‬די עֵ ָצה פַ אר גְּ ַ‬ ‫)חיֵ י ֲ‬‫זָ אגְ ט ַ‬ ‫ערנֶ ען ִדי ְספָ ִרים‬ ‫ֵספֶ ר ק ֶֹהלֶ ת אוּן ֵספֶ ר ִשׁיר ַה ִשׁ ִירים; ַמא‪ ‬זִ י‪ַ ‬א ִשׁיעוּר צוּ לֶ ְ‬ ‫רוֹיסן פוּן ַדיין ְשׁטוּבּ‬ ‫ועק ְשׁ ֶטעלְ ן ַא גְ לֶ עזְ ל ִאינְ ְד ְ‬ ‫ְבּאוֹפָ ן גִּ ְיר ָסא‪ .‬אוֹי‪ ‬זָ אלְ ְסטוּ ַאוֶ ְ‬ ‫וערן‬‫ַבּיים פֶ ענְ ְס ֶטער‪ ,‬אוּן וֶ וען עֶ ס וֶ ועט גֵ יין ַא ֶרעגְ ן אוּן ִדי גְ לֶ עזְ ל וֶ ועט פוּל וֶ ְ‬ ‫אוֹיס ְט ִרינְ ֶקען‪ֶ ,‬דער ֶר ִבּי זָ אגְ ט‬ ‫עמען אוּן ְ‬ ‫ואסער ‪ -‬זָ אלְ ְסטוּ ָדאס נֶ ֶ‬ ‫ִמיט ֶרעגְ ן וַ ֶ‬ ‫"מי גְּ ָשׁ ִמים ְמ ֻסגָּ לִ ין לְ ִמי ֶשׁ ֵאין לוֹ‬ ‫ִאין ֵספֶ ר ַה ִמדוֹת )אוֹת ְסגוּלָ ה ֵחלֶ ק ב‪ִ ,‬ס ָימן ג(‪ֵ :‬‬ ‫בוּרת ֲאנָ ִשׁים‪.‬‬‫ואסער ִאיז ְמסוּגָ ל לִ גְ ַ‬ ‫בוּרת ֲאנָ ִשׁים"‪ֶ ,‬רעגְ ן וַ ֶ‬ ‫גְּ ַ‬ ‫ארגְ ן‪ ,‬בַּ יי‬‫ישׁט זָ ְ‬‫ֶדער עִ ָיקר זָ אלְ ְסטוּ זַ יין זֵ ייעֶ ר פְ ֵריילִ י‪ ‬אוּן דוּ זָ אלְ ְסט זִ י‪ ‬נִ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | ג‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער וֶ ועט ֶהעלְ פְ ן‪ ,‬עֶ ס‬‫ייבּ ְ‬ ‫ערט ֶמען ַאזוֹי וִ וי ַבּיי ִדיר‪ ,‬אוּן ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ַא ַסא‪ֶ ‬ה ְ‬ ‫עמען לַ אנְ ג אוּן ַאלֶ עס וֶ ועט זַ יין ִאין ָא ְר ֶדענוּנְ ג‪.‬‬ ‫ישׁט נֶ ֶ‬‫וֶ ועט נִ ְ‬ ‫כָּ ל טוּב‪.‬‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ער ֵהיים‬ ‫עדן אוּן ְשׁמוּעֶ ְסן ִאינְ ֶד ְ‬ ‫ִדי ִריכְ ִטיגֶ ע וֶ ועג צוּ ֶר ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ג' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ג ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫לְ כָ בוֹד ‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫עמען וָ ואס‬ ‫אבּלֶ ֶ‬ ‫ערנְ ט ַאז ַא ַסא‪ָ ‬שׁלוֹם ַבּיִ ת פְּ ָר ְ‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ ָהאט אוּנְ ז גֶ עלֶ ְ‬ ‫ֲ‬ ‫ייט ְשׁט ִדי‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ ַט ְ‬ ‫ִאיז ָדא ַבּיי ִאינְ גֶ עלַ ייט – ְבּ ֶרענְ גְ ט ֶמען זִ י‪ַ ‬אלֵ יינְ ס‪ֲ ,‬‬ ‫עדט ִא ְיבּ ִריגֶ ע‬ ‫יחה עִ ם ָה ִא ָשּׁה"‪ ,‬וֶ וער עֶ ס ֶר ְ‬ ‫ִמ ְשׁנָ ה ָ)אבוֹת א‪ ,‬ה(‪" :‬כָּ ל ַה ַמּ ְרבֶּ ה ִשׂ ָ‬ ‫"גּוֹרם ָרעָ ה לְ עַ ְצמוֹ"‪ְ ,‬בּ ֶרענְ גְ ט עֶ ר זִ י‪ַ ‬אלֵ יינְ ס ְשׁלֶ עכְ ְטס‬ ‫ֵרייד ִמיט זַ יין וַ וייבּ‪ֵ ,‬‬ ‫יהנוֹם; זָ אגְ ט מוֹ ֲה ָרא"שׁ‪,‬‬ ‫קוּמט ָאן ִאין גֵ ִ‬ ‫יהנֹּם"‪ ,‬אוּן עֶ ר ְ‬ ‫יוֹרשׁ גֵּ ִ‬ ‫וְ כוּ'‪" ,‬וְ סוֹפוֹ ֵ‬ ‫עדן ִאיבְּ ִריג‪,‬‬ ‫דוּר‪ֶ ‬ר ְ‬ ‫יהנוֹם; וַ וייל ְ‬ ‫נָ א‪ָ ‬דא אוֹיף ִדי וֶ ועלְ ט וֶ ועט עֶ ר יַ ְר ְשׁ'עֶ נֶ ען גֵ ִ‬ ‫קוּמען‬ ‫רוֹיס ֶ‬ ‫ישׁט ַא ְ‬ ‫ישׁט ֶמעגְ לִ י‪ ‬עֶ ס זָ אל נִ ְ‬ ‫עדן ַא ַסא‪ִ - ‬איז כִּ ְמעַ ט נִ ְ‬ ‫דוּר‪ֶ ‬ר ְ‬ ‫ְ‬ ‫יטער‪.‬‬ ‫וערט ִבּ ֶ‬ ‫עבּן וֶ ְ‬ ‫יכּוּחים וְ כוּ'‪ ,‬אוּן ִדי לֶ ְ‬ ‫לוֹקת אוּן וִ ִ‬ ‫ַמ ְח ֶ‬ ‫קוּמט‬ ‫עוֹררוּת ְ‬ ‫עדן‪ִ ,‬די ִה ְת ְ‬ ‫קוּמט אוּן וִ ויל ֶר ְ‬ ‫ישׁט ַאז ִדי וַ וייבּ ְ‬ ‫עדט נִ ְ‬ ‫ֶמען ֶר ְ‬ ‫עמאלְ ט‬ ‫עדן‪ֶ ,‬ד ָ‬ ‫ארף ֶמען ֶר ְ‬ ‫עמאלְ ט ַד ְ‬ ‫ערשׁ‪ֶ ,‬ד ָ‬ ‫עמאלְ ט ִאיז ַאנְ ֶד ְ‬ ‫פוּן ִאיר זַ ייט; ֶד ָ‬ ‫ישׁט ַאז עֶ ס זָ אל‬ ‫ארף ֶמען ִאיר ְמ ַחיֶ ' זַ יין אוּן ִאיר ְמפַ יֵ יס זַ יין וְ כוּ'‪ָ ,‬א ֶבּער נִ ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫אהעפְ ְטן צוּ ִדי ֵהיילִ יגֶ ע‬ ‫קוּמען פוּן ַדיין זַ ייט; דוּ פוּן ַדיין זַ ייט זָ אלְ ְסט זִ י‪ַ ‬בּ ֶ‬ ‫ֶ‬ ‫יעוּרים ִאין‬ ‫בוֹאר בְּ ִשׂיחוֹת ָה ַר"ן‪ִ ,‬ס ָימן עו( ִשׁ ִ‬ ‫)ה ְמ ָ‬‫ערן אוֹיפְ ן ֵס ֶדר ֶד ֶר‪ַ ‬הלִ ימוּד ַ‬ ‫תּוֹרה‪ ,‬לֶ ְ‬ ‫ָ‬ ‫קוּמט צוּ ִדיר‪ ,‬זִ י וִ ויל ִמיט ִדיר‬ ‫תּוֹרה‪ ,‬אוּן ַאז ַדיין וַ וייבּ ְ‬ ‫ַאלֶ ע ֲחלָ ִקים פוּן ִדי ָ‬ ‫ישׁט‬ ‫עצט‪ ,‬נִ ְ‬ ‫ישׁט יֶ ְ‬ ‫ישׁט ַמ ְד ֶחה זַ יין אוּן ִאיר זָ אגְ ן‪" :‬נִ ְ‬ ‫ְשׁמוּעֶ ְסן ‪ -‬זָ אלְ ְסטוּ ִאיר נִ ְ‬ ‫קוּקן‪,‬‬‫עמען ַאוֶ ועק גֵ יין‪ ,‬זִ י וֶ ועט ִדי‪ַ ‬ארוֹיפְ ְ‬ ‫עמאלְ ט וֶ ועלְ ן ִדי פְּ ָראבְּ לֶ ֶ‬ ‫עצט"; ֶד ָ‬ ‫יֶ ְ‬ ‫ועסט ִאיר נָ אכְ לוֹיפְ ן וִ וי ִדי ִהינֶ ער‬ ‫זִ י וֶ ועט ִדי‪ַ ‬האלְ ְטן ֵטייעֶ ר‪ָ ,‬א ֶבּער ַאז דוּ וֶ ְ‬ ‫קוּקן אוּן זִ י וֶ ועט ַשׁאפְ ן אוֹיף ִדיר‪,‬‬ ‫לוֹיפְ ן נָ א‪) ‬בְּ ָרכוֹת כב‪ - (.‬וֶ ועט זִ י ִדי‪ַ ‬א ָראפְּ ְ‬ ‫בוֹטל‬‫"גּוֹרם ָרעָ ה לְ עַ ְצמוֹ‪ ,‬וּ ֵ‬ ‫וערן וָ ואס ְשׁ ֵטייט ִאין ִדי ִמ ְשׁנָ ה‪ֵ :‬‬ ‫אוּן עֶ ס וֶ ועט וֶ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫ד | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ערנְ ט פְּ ַשׁט ‪ -‬בְּ זֶ ה ָהעוֹלָ ם‪,‬‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ לֶ ְ‬ ‫יהנֹּם"‪ ,‬וִ וי ֲ‬ ‫יוֹרשׁ גֵּ ִ‬ ‫תּוֹרה‪ ,‬וְ סוֹפוֹ ֵ‬ ‫ִמ ִדּבְ ֵרי ָ‬ ‫אוֹיף ִדי וֶ ועלְ ט‪.‬‬ ‫טוֹישׁן ַדיין צוּגַ אנְ ג ִאין ְשׁטוּבּ‪ ,‬זָ אלְ ְסט‬ ‫ְ‬ ‫עַ ל כֵּ ן ֶבּעט ִאי‪ִ ‬דיר זָ אלְ ְסט‬ ‫תּוֹרה‪ַ ,‬מא‪‬‬ ‫תּוֹרה‪ַ ,‬אנְ ְטלוֹיף צוּ ִדי ָ‬ ‫ערן נָ אכְ לוֹיפְ ן וְ כוּ'; נֶ עם ִדי ֵהיילִ יגֶ ע ָ‬ ‫אוֹיפְ ֶה ְ‬ ‫חוּמשׁ‪ִ ,‬מ ְשׁנַ יוֹת‪ ,‬גְ ָמ ָרא‪ֶ ,‬מ ְד ָר ִשׁים‪ֲ ,‬הלָ כָ ה וְ ַאגָּ ָדה וְ ִספְ ֵרי ַרבֵּ ינוּ;‬ ‫יעוּרים ִאין ָ‬ ‫זִ י‪ִ ‬שׁ ִ‬ ‫וֶ ועט ַדיין ָשׁלוֹם בַּ יִ ת אוֹיפְ לֶ עבְּ ן אוּן אוֹיפְ ַשׁיינֶ ען‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ער ְשׁ ְטן‬ ‫עמען‪ ,‬אוֹיפְ זוּכְ ן ִדי ֲח ָס ִדים פוּנֶ עם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫אבּלֶ ֶ‬ ‫ִאין ִדי פְּ ָר ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ג' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ג ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫ָמ ַרת ‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫וואוֹיל ִאיז ַאיי‪ ‬אוּן וואוֹיל ִאיז ַאייעֶ ר ֵחלֶ ק ַאז ִאיר זֶ ענְ ט זוֹכֶ ה צוּ גֵ יין ִאין‬ ‫ערן ִדי‬ ‫ִדי וֶ ועגְ ן פוּן ַצ ִד ִיקים‪ִ ,‬איר ָהאט גֶ עטוּן ִדי ֵהיילִ יגֶ ע זַ א‪ ‬פוּן זִ י‪ָ ‬אפְּ ֶשׁ ְ‬ ‫רוֹיסע יְ שׁוּעוֹת‪.‬‬‫ָהאר; ִאי‪ִ ‬בּין זִ יכֶ ער ַאז ִאין ֶדעם זְ כוּת וֶ ועט ִאיר זֶ ען גְ ֶ‬ ‫ער ַהאלְ ְטס ַאיי‪ִ ‬מיט ַאלֶ ע כּוֹחוֹת‪ ,‬אוּן ֶדער עִ ָיקר‬ ‫ִאי‪ ‬בֶּ עט ַאיי‪ ‬זֵ ייעֶ ר ֶד ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ֶ .‬דער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִבּי ָהאט‬ ‫זָ אלְ ט ִאיר אוֹיפְ זוּכְ ן ִדי ֲח ָס ִדים פוּנֶ עם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫עמען‬ ‫ערנְ ט ִמיר זָ אלְ ן אוֹיפְ זוּכְ ן ִאין ִדי טוּנְ ְקלְ ֵקייט‪ ,‬אוּן ִאין ִדי פְּ ָראבְּ לֶ ֶ‬ ‫אוּנְ ז גֶ עלֶ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ֶ .‬דער ֶר ִבּי ָהאט אוּנְ ז ְמגַ לֶּ ה גֶ עוֶ וען ַא סוֹד וִ וי‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫‪ִ -‬די ֲח ָס ִדים פוּנֶ עם ֵא ֶ‬ ‫דוּר‪)ְ ‬תּ ִהלִ ים ד‪ ,‬ב(‪" :‬בַּ ָצּר ִה ְר ַחבְ ָתּ‬ ‫וערע ַמ ָצ ִבים‪ְ ,‬‬ ‫ערגֵ יין ְשׁוֶ ֶ‬ ‫ַאזוֹי ֶמען ֶקען ַא ִר ֶיבּ ְ‬ ‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק א‪ִ ,‬ס ָימן קצה(‪ ,‬אוֹיבּ ֶמען וֶ ועט זוּכְ ן‬ ‫קּוּטי ֲ‬‫לִּ י"; ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ֶרבִּ י זָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫ייטן וָ ואס ֶמען גֵ ייט‬ ‫ער ְשׁ ֶטער טוּט‪ֲ ,‬אפִ ילוּ ִאין ִדי ַצ ְ‬ ‫ִדי ֲח ָס ִדים וָ ואס ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫גוּטס וָ ואס‬ ‫רוֹיסע ֲח ָס ִדים אוּן ַא ַסא‪ְ ‬‬ ‫עמען ‪ֶ -‬קען ֶמען ְט ֶרעפְ ן גְ ֶ‬ ‫ַא ִריבֶּ ער פְּ ָראבְּ לֶ ֶ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער טוּט‪.‬‬ ‫ייבּ ְ‬‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ער ְשׁ ְטן; ָדאס‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ערן צוּ ַדאנְ ֶקען ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ישׁט אוֹיפְ ֶה ְ‬ ‫ֶדער עִ ָיקר זָ אלְ ט ִאיר נִ ְ‬ ‫וֶ ועט ַאיי‪ַ ‬ארוֹיפְ ְט ָראגְ ן צוּ זֵ ייעֶ ר ַא הוֹיכֶ ע פְּ לַ אץ‪ִ ,‬איר וֶ ועט שׁוֹין ָדא ְשׁפִּ ְירן‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | ה‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫עמע ַטעַ ם וָ ואס ִדי ַצ ִד ִיקים זֶ ענֶ ען זוֹכֶ ה צוּ ְשׁפִּ ְירן‬ ‫אקע‪ַ ,‬איינְ גֶ ענֶ ֶ‬‫עשׁ ַמ ֶ‬ ‫ִדי זִ ֶיסע‪ ,‬גֶ ְ‬ ‫ִאין גַ ן עֵ ֶדן‪.‬‬ ‫ימה‪.‬‬ ‫פוּאה ְשׁלֵ ָ‬ ‫אבּן ַא ְר ָ‬ ‫ִאי‪ ‬בִּ ין ִמ ְתפַּ לֵ ל פַ אר עֶ נְ ֶקער ִקינְ ד זָ אל ָה ְ‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ישׁט עֶ י ַאיי פַ אר ַדיינֶ ע ְשׁ ֵאלוֹת‪ ,‬עֶ ס ֶקען זִ י‪ ‬עֶ נְ ִדיגְ ן‬ ‫נוּץ נִ ְ‬ ‫יטער‬ ‫בִּ ֶ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ד' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ד ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫לְ כָ בוֹד ‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫תּוֹרה‪.‬‬ ‫ערנֶ ען ָ‬ ‫ַאז עֶ ס ִאיז ִדיר פִ ינְ ְס ֶטער ‪ֶ -‬קענְ ְסטוּ זִ י‪ ‬לִ יכְ ִטיג ַמאכְ ן ִמיט לֶ ְ‬ ‫"'בּ ַמ ֲח ַשׁכִּ ים‬ ‫ִדי ֵהיילִ יגֶ ע ֲחכָ ִמים זָ אגְ ן ַ)סנְ ֶה ְד ִרין כד‪ (.‬אוֹיפְ ן פָּ סוּק ֵ)איכָ ה ג‪ ,‬ו(‪ְ :‬‬ ‫מוּדהּ ֶשׁל ָבּ ֶבל"‪ָ ,‬דאס גֵ ייט‬ ‫הוֹשׁ ַיבנִ י כְּ ֵמ ֵתי עוֹלָ ם'‪ָ ,‬א ַמר ַר ִבּי יִ ְר ִמיָּ ה זֶ ה ַתּלְ ָ‬ ‫ִ‬ ‫אר ְשׁ ֵטיין‪ ,‬וִ וי ֶקען ֶמען זָ אגְ ן אוֹיף‬ ‫ארף פַ ְ‬ ‫ַארוֹיף אוֹיף ַתּלְ מוּד ַבּ ְבלִ י; ֶמען ַד ְ‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ זָ אגְ ט‪ָ ,‬דאס‬ ‫טוֹיטע זַ א‪ֲ ?‬‬ ‫גְ ָמ ָרא ַאז ָדאס ִאיז ַא טוּנְ ֶקעלֶ ע זַ א‪ ,‬אוּן ַא ֶ‬ ‫קוּמט צוּ וַ וייזְ ן פַ אר ַא ֶמענְ ְטשׁ וָ ואס זָ אגְ ט‪" :‬עֶ ס ִאיז ִמיר פִ ינְ ְס ֶטער"‪" ,‬עֶ ס ִאיז‬ ‫ְ‬ ‫טוֹיטער ֶמענְ ְטשׁ"‪" ,‬עֶ ס גֵ ייט ַא ִריבֶּ ער אוֹיף‬ ‫"אי‪ְ ‬שׁפִּ יר זִ י‪ ‬וִ וי ַא ֶ‬ ‫ִמיר טוּנְ ְקל"‪ִ ,‬‬ ‫וארן בַּ יי ִמיר ֶדעם‬ ‫ערע נִ ְסיוֹנוֹת‪ ,‬עֶ ס ִאיז ַמ ָמשׁ ְמקוּיָ ם גֶ עוָ ְ‬ ‫יט ֶ‬ ‫וערע בִּ ֶ‬‫ִמיר ְשׁוֶ ֶ‬ ‫"א ַמר ַר ִבּי יִ ְר ִמיָּ ה‪,‬‬ ‫הוֹשׁ ַיבנִ י כְּ ֵמ ֵתי עוֹלָ ם'"‪ ,‬זָ אגְ ט ֶמען ִאים‪ָ :‬‬ ‫פָּ סוּק 'בְּ ַמ ֲח ַשׁכִּ ים ִ‬ ‫ערנֶ ען‪ ,‬וֶ ועט‬ ‫מוּדהּ ֶשׁל בָּ בֶ ל"‪ ,‬נֶ עם ַא גְ ָמ ָרא ַתּלְ מוּד ַבּ ְבלִ י‪ ,‬אוּן ֵהייבּ ָאן לֶ ְ‬ ‫זֶ ה ַתּלְ ָ‬ ‫תּוֹרה ִאיז‬ ‫עדיג‪ ,‬וַ וייל ָאן ָ‬ ‫צוּריק לֶ עבֶּ ִ‬ ‫וערן ִ‬‫ועסט וֶ ְ‬ ‫וערן אוּן דוּ וֶ ְ‬ ‫ִדיר לִ יכְ ִטיג וֶ ְ‬ ‫טוֹיטער ֶמענְ ְטשׁ‪.‬‬ ‫ֶמען ַא ֶ‬ ‫ישׁט נִ ְיצן ִדי נַ ייעֶ ֶטעכְ נֶ עלָ אגְ יֶ ע פוּן עֶ י‬ ‫עטן דוּ זָ אלְ ְסט נִ ְ‬ ‫ִאי‪ ‬וִ ויל ִדיר בֶּ ְ‬ ‫אסט‪,‬‬ ‫ישׁט פַ אר ְשׁ ֵאלוֹת וָ ואס דוּ ָה ְ‬ ‫וער ְטלֶ ע‪ ,‬אוּן זִ יכֶ ער נִ ְ‬ ‫ַאיי‪ֲ ,‬אפִ ילוּ נָ אר פַ אר וֶ ְ‬ ‫יקוֹרס פַ אר ַדיין‬ ‫ישׁט ַאן ַאפִּ ֶ‬ ‫צוּצייכֶ ענֶ ען ַמ ְר ֶאה ְמקוֹמוֹת‪ ,‬נֶ עם נִ ְ‬ ‫ֲאפִ ילוּ נָ אר צוּ ֵ‬ ‫ישׁט עֶ י ַאיי פַ אר ַדיינֶ ע‬ ‫מוֹרה ֶד ֶר‪ ,‬פְ ֶרעג ַדיינֶ ע ְשׁ ֵאלוֹת פוּן ַא ָרב‪ַ ,‬א ַדיָ ין‪ ,‬נִ יץ נִ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫יטער; אוֹי וֵ ויי ִאיז ִמיר‪ ,‬וֵ ויי פַ אר‬ ‫ְשׁ ֵאלוֹת‪ ,‬עֶ ס ֶקען זִ י‪ ‬עֶ נְ ִדיגְ ן זֵ ייעֶ ר זֵ ייעֶ ר ִבּ ֶ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫ו | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער מוּז‬ ‫ערע נִ ְסיוֹנוֹת‪ֶ ,‬דער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫יט ֶ‬‫אוּנְ ז ַאז ִמיר זֶ ענֶ ען ִאין ַאזֶ עלְ כֶ ע בִּ ֶ‬ ‫עדיג וָ ואס ָדא גֵ ייט זַ יין‬ ‫עק ִ‬ ‫ַר ְח ָמנוּת ָהאבְּ ן אוֹיף אוּנְ ז‪ ,‬וַ וייל עֶ ס ִאיז זֵ ייעֶ ר ְשׁ ֶר ֶ‬ ‫ִמיט ִדי נַ ייעֶ ֶטעכְ נֶ עלָ אגְ יֶ ע‪ ,‬וִ וי וֶ ועט ֶמען זִ י‪ֶ ‬קענֶ ען ַהאלְ ְטן ִמיט ַא ֵריינֶ ע‬ ‫ֱאמוּנָ ה אוּן ִמיט ְתּ ִמימוּת? וָ ואס וֶ ועט זַ יין ִמיט אוּנְ ז אוּן וָ ואס וֶ ועט זַ יין ִמיט‬ ‫ערע ִקינְ ֶדער אוּן ֵאיינִ ְיקלֶ ע‪ ?‬וִ וי וֶ ועלְ ן זֵ יי זִ י‪ֶ ‬קענֶ ען ַהאלְ ְטן ִמיט ִדי‬ ‫אוּנְ זֶ ֶ‬ ‫ֵריינֶ ע ֱאמוּנָ ה?‬ ‫וארן )עֵ ֻדיּוֹת ה‪,‬‬ ‫ַמא‪ ‬זִ י‪ ‬גְּ ָד ִרים ְוּסיָ יגִ ים‪ ,‬אוּן בַּ יי ֶדעם פַ אל ִאיז גֶ עזָ אגְ ט גֶ עוָ ְ‬ ‫צוּריק‬ ‫אטישׁ‪ִ ,‬‬ ‫ארישׁ‪ ,‬פַ אנַ ִ‬ ‫ערשׁ זַ יי נַ ִ‬ ‫שׁוֹטה כָּ ל יָ ַמי"‪ ,‬עֶ נְ ֶד ְ‬ ‫"מוּטב לִ י לְ ִה ָקּ ֵרא ֶ‬ ‫ָ‬ ‫ו(‪:‬‬ ‫עבּלִ ְיבּן ‪" -‬וְ ‪‬א לֵ עָ שׂוֹת ָשׁעָ ה ַא ַחת ָר ָשׁע לִ פְ נֵ י ַה ָמּקוֹם"‪,‬‬ ‫צוּריק גֶ ְ‬ ‫עשׁ ַטאנֶ ען‪ִ ,‬‬ ‫גֶ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן; זָ אלְ ְסטוּ זִ י‪ַ ‬מאכְ ן גְּ ָד ִרים‬ ‫ארן ֵאייבֶּ ְ‬ ‫וִ וי צוּ זַ יין ַא ָר ָשׁע ֵאיין ָשׁעָ ה פַ ְ‬ ‫קוּמען צוּ ִמינוּת וּכְ פִ ָירה אוּן‬ ‫ישׁט ָאנְ ֶ‬ ‫ישׁט נִ ְיצן ִדי ֶטעכְ נֶ עלָ אגְ יֶ ע‪ ,‬נִ ְ‬‫ְוּסיָ יגִ ים אוּן נִ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪.‬‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ארלִ ְירן ִדי ְתּ ִמימוּת‪ִ ,‬די ֵריינְ ֵקייט‪ ,‬צוּ טוּן ֶדעם ָרצוֹן פוּנֶ עם ֵא ֶ‬ ‫צוּ פַ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ישׁט צוּ זַ יין ִדי‬ ‫עוֹשׂה ְרצוֹן ַבּ ֲעלָ הּ‪ֵ ,‬מיינְ ט נִ ְ‬ ‫ִא ָשּׁה כְּ ֵשׁ ָרה ָה ָ‬ ‫כַּ פָּ ָרה ִהינְ ְדל‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם ד' פַּ ְר ַשׁת ַחיֵּ י ָשׂ ָרה‪ ,‬כ"ד ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫ישׁט ַאז ֶמען לָ אזְ ט ֶדעם‬ ‫עוֹשׂה ְרצוֹן ַבּעְ לָ הּ ֵמיינְ ט נִ ְ‬ ‫זַ יין ַאן ִא ָשּׁה כְּ ֵשׁ ָרה ָה ֶ‬ ‫ייטלֶ ע‪ ‬אוּן ְשׁלָ אגְ ן ַה ֵשׁם יִ ְשׁ ְמ ֵרינוּ‪,‬‬ ‫ַמאן פַּ יינִ יגְ ן‪ ,‬עֶ ר זָ אל ִבּינְ ְדן ִדי ֶהענְ ט ִמיט ֵק ְ‬ ‫ישׁט ַאן ִא ָשּׁה כְּ ֵשׁ ָרה‪ָ ,‬דאס ִאיז ַא ִשׁפְ ָחה;‬ ‫אוּן אוֹי‪ ‬טוּן וְ כוּ' וְ כוּ'‪ָ ,‬דאס ִאיז נִ ְ‬ ‫ישׁט פַּ יינִ יגְ ן ִדי וַ וייבּ‪ ,‬אוּן ַאז עֶ ר ָהאט‬ ‫ישׁט אוּן ָטאר נִ ְ‬ ‫וַ וייל ֶדער ַמאן ֶקען נִ ְ‬ ‫ישׁע ִבּיכֶ ער וָ ואס זָ אגְ ן וִ וי גוּט‬ ‫גוֹי'א ֶ‬ ‫ִ‬ ‫ישׁע ָמאוִ ויס ָא ֶדער גֶ עלֵ יינְ ט‬ ‫גוֹי'א ֶ‬ ‫ִ‬ ‫גֶ עזֶ ען‬ ‫ארפְ ט ִאיר‬ ‫עבּן ַמכּוֹת וְ כוּ' – ַד ְ‬ ‫עֶ ס ִאיז ַאז ֶמען ֶקען בִּ ינְ ְדן ִדי וַ וייבּ וְ כוּ'‪ ,‬אוּן גֶ ְ‬ ‫ישׁט זַ יין ִדי כַּ פָּ ָרה ִהינְ ְדל‪.‬‬ ‫נִ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | ז‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫עוֹשׂה ְרצוֹן ַבּעְ לָ הּ' ‪ -‬וֶ וען עֶ ס ִאיז ִמיט ִדי ָרצוֹן‬ ‫ִ'א ָשּׁה כְּ ֵשׁ ָרה' ֵמיינְ ט ָ'ה ֶ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪.‬‬ ‫פוּנֶ עם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫צוּריק‬ ‫ארף זִ י‪ִ ‬‬ ‫ייבּן פוּן ִדי זַ א‪ָ ,‬אבֶּ ער ִאי‪ַ ‬ד ְ‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ נָ א‪ַ ‬א ַסא‪ ‬צוּ ְשׁ ַר ְ‬ ‫ישׁט ַשׁיָ י‪ ‬צוּ ְשׁ ַרייבְּ ן ֶמער; ִאי‪‬‬ ‫ַהאלְ ְטן‪ ,‬וַ וייל ַאלֶ ע לֵ יינֶ ען ִדי בְּ ִריוְ ון‪ִ ,‬איז נִ ְ‬ ‫אר ְשׁ ֵטיין וָ ואס יָ א אוּן וָ ואס‬ ‫עמען ְר ָמזִ ים אוּן פַ ְ‬ ‫ָהאף ַאז ִאיר וֶ ועט ַארוֹיס נֶ ֶ‬ ‫ישׁט‪.‬‬ ‫נִ ְ‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫אמ ְבּ ֶרעכְ ן‬ ‫ישׁט ַצ ְ‬ ‫ייבּן אוּן נִ ְ‬ ‫ער ֵה ְ‬ ‫ֶדער סוֹד פוּן ֶקענֶ ען ֶד ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫לְ כָ בוֹד ‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫וערן‬ ‫ער ְשׁ ְטן ‪ -‬וֶ ועט ִדיר ַאלֶ עס וֶ ְ‬ ‫ארק זִ י‪ִ ‬מיט ֱאמוּנָ ה ִאינֶ עם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫עבּן‪ֶ ,‬דער סוֹד פוּן‬ ‫ועסט ֶקענֶ ען ָאנְ גֵ יין ִאין לֶ ְ‬‫ועסט ָהאבְּ ן כּ ַֹח‪ ,‬דוּ וֶ ְ‬ ‫גְ ִרינְ גֶ ער‪ ,‬דוּ וֶ ְ‬ ‫אמ ְבּ ֶרעכְ ן ‪ִ -‬איז ֱ'אמוּנָ ה'‪.‬‬ ‫ישׁט ַצ ְ‬ ‫ייבּן אוּן נִ ְ‬‫ער ֵה ְ‬ ‫ֶקענֶ ען ֶד ְ‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ‪ ,‬וִ וי ַאזוֹי ֶקען זַ יין ַאז ַבּיי ִדי עֶ ְרלִ יכֶ ע‬ ‫ֵאיינֶ ער ָהאט גֶ עפְ ֶרעגְ ט ֲ‬ ‫אמעס ‪ָ -‬דאס‬ ‫רוֹיסע ִמ ְשׁפָּ חוֹת‪ ,‬וִ וי ַאזוֹי ֶקענֶ ען ִדי פְ רוֹיעֶ ן‪ִ ,‬די ַמ ֶ‬ ‫ִא ְידן ָהאט ֶמען גְ ֶ‬ ‫ער ֵהייבְּ ן? יֶ ענֶ ער זָ אגְ ט‪ִ ,‬אי‪ָ ‬האבּ פִ יר ִקינְ ֶדער אוּן ִאי‪ ‬גֵ יי ַא ָראפּ פוּן זִ ינֶ ען;‬ ‫ֶד ְ‬ ‫רוּמה‪ ,‬ב' ֲא ָדר תשע"ג(‪" :‬דוּ וִ וילְ ְסט‬ ‫ערט יֶ ענֶ עם ִאין ַא בְּ ִריוו )ג' ְתּ ָ‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ עֶ נְ ְטפֶ ְ‬ ‫ֲ‬ ‫עמען‬ ‫רוֹיסע ִמ ְשׁפָּ חוֹת‪ ,‬וִ וי נֶ ֶ‬ ‫אבּן גְ ֶ‬ ‫ויסן ִדי סוֹד פוּן ִדי עֶ ְרלִ יכֶ ע פְ רוֹיעֶ ן וָ ואס ָה ְ‬ ‫וִ ְ‬ ‫אר ֶקע‬ ‫אר ֶקע ֱאמוּנָ ה"; וַ וייל ַא ְשׁ ַט ְ‬ ‫זֵ יי ִדי כּוֹחוֹת? ֶדער סוֹד ִאיז ‪ -‬זֵ ייעֶ ר ְשׁ ַט ְ‬ ‫ער ֵהייבְּ ן‪,‬‬ ‫עמען אוּן ַא ַסא‪ֶ ‬ד ְ‬ ‫ארנֶ ֶ‬ ‫ֱאמוּנָ ה גֶ עבְּ ט כּ ַֹח אוּן מ ַֹח‪ֶ ,‬מען ֶקען ַא ַסא‪ ‬פַ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ ,‬אוּן ֶמען ַדאנְ ְקט ְשׁ ֶטענְ ִדיג‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ייבּט ַאז ַאלֶ עס ִאיז פוּנֶ עם ֵא ֶ‬ ‫וַ וייל ֶמען גְ לֵ ְ‬ ‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק א‪ִ ,‬ס ָימן קנה(‪:‬‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ ,‬אוּן ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִבּי זָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫קּוּטי ֲ‬ ‫ֶדעם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫אקוּמט ֶמען ֲא ִריכַ ת‬ ‫דוּר‪ֱ ‬אמוּנָ ה ַבּ ְ‬ ‫"עַ ל יְ ֵדי ֱאמוּנָ ה זוֹכִ ין לַ ֲא ִריכַ ת ַאפַּ יִ ם"‪ְ ,‬‬ ‫עמען‪.‬‬ ‫ארנֶ ֶ‬ ‫ער ֵהייבְּ ן אוּן פַ ְ‬ ‫ַאפַּ יִ ם‪ֶ ,‬מען ֶקען ֶד ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫ח | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫חוֹדשׁ‪ֶ ,‬מען זָ אגְ ט יוֹם כִּ יפּוּר ָק ָטן; אוּנְ זֶ ער ִמנְ ָהג ִאיז‬ ‫ארגְ ן ִאיז עֶ ֶרב רֹאשׁ ֶ‬ ‫ָמ ְ‬ ‫חוֹדשׁ ‪ -‬יוֹם כִּ יפּוּר ָק ָטן‪.‬‬ ‫עדע עֶ ֶרב רֹאשׁ ֶ‬ ‫ַאז ֶמען זָ אגְ ט ַא גַ אנְ ץ יָ אר‪ ,‬יֶ ֶ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫עבּוּר ְט ְס ָטאג‬ ‫פוּפְ ִציגְ ְס ֶטע גֶ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫ָמ ַרת ‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‪ִ ,‬ק ְריַ ת ְבּ ֶר ְסלֶ ב‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫חוֹדשׁ וֶ ועט זַ יין ַאייעֶ ר‬ ‫קוּמענְ ִדיגֶ ע ֶ‬ ‫עצט ַאז ִאיר ַהאלְ ט שׁוֹין ָדא‪ַ ,‬אז ִדי ֶ‬ ‫יֶ ְ‬ ‫עבּוּר ְט ְס ָטאג‪ִ ,‬איר פְ ֶרעגְ ט וָ ואס ִאיז כְּ ַדאי‪ ,‬וָ ואס ִאיז גוּט ‪ -‬וֶ וען‬ ‫פוּפְ ִציגְ ְס ֶטע גֶ ְ‬ ‫קוּמט ִאין ִדי פוּפְ ִציגְ ְס ֶטע יָ אר זִ י‪ ‬צוּ ְמ ַק ֵבּל זַ יין ‪ַ -‬אלְ ס ַא ַדאנְ ק אוּן לוֹיבּ‬ ‫ֶמען ְ‬ ‫עבּ ֶרענְ גְ ט בִּ יז ַא ֶהער אוּן ַאיי‪ ‬גֶ עגֶ עבְּ ן‬ ‫ער ְשׁ ְטן ַאז עֶ ר ָהאט ַאיי‪ ‬גֶ ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ארן ֵא ֶ‬ ‫פַ ְ‬ ‫ַאזַ א ֵשׁיינֶ ע גְ לִ ְיקלִ יכֶ ע לֶ עבְּ ן‪.‬‬ ‫"בּן ֲח ִמ ִשּׁים לָ עֵ ָצה"‪ ,‬וֶ וען ֶמען‬ ‫ִדי ֵהיילִ יגֶ ע ֲחכָ ִמים זָ אגְ ן ָ)אבוֹת ה‪ ,‬כא(‪ֶ :‬‬ ‫ערע;‬ ‫עבּן עֵ צוֹת פַ אר ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫עבּן צוּ ִדי פוּפְ ִציג יָ אר ‪ֶ -‬קען ֶמען גֶ ְ‬ ‫קוּמט ָאן ִאין לֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫וַ וייל ֶמען ָהאט שׁוֹין ַא ַסא‪ ‬גֶ עזֶ ען ִאין לֶ עבְּ ן‪ֶ ,‬מען ִאיז שׁוֹין ַא ַסא‪ַ ‬א ִריבֶּ ער‬ ‫עריבֶּ ער זָ אלְ ט ִאיר‬ ‫ערע; ֶד ִ‬ ‫גוּטע עֵ צוֹת פַ אר ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫עבּן‪ֶ ,‬קען ֶמען גֶ עבְּ ן ֶ‬ ‫ִאין לֶ ְ‬ ‫עדן‪ ,‬אוּן ְמ ַחזֵ ק זַ יין‬ ‫אוֹיס ֶר ְ‬ ‫ְ‬ ‫ערן‪,‬‬ ‫אוֹיס ֶה ְ‬ ‫ְ‬ ‫אר ְקן ִאין ִדי זַ א‪ ‬פוּן‬ ‫זִ י‪ ‬זֵ ייעֶ ר ְשׁ ַט ְ‬ ‫וייבּלֶ ע‪ ‬וָ ואס זֶ ענֶ ען נָ א‪‬‬ ‫עדט נָ א‪ ‬פוּן יוּנְ גֶ ע וַ ְ‬ ‫ערע פְ רוֹיעֶ ן‪ ,‬וֶ וער ֶר ְ‬ ‫ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫עבּן ִמיט ִדי ְקלֵ יינֶ ע‬ ‫ישׁט ַקיין עֵ ָצה גֶ ְ‬ ‫ארעט‪ ,‬זֵ יי ֶקענֶ ען זִ י‪ ‬נִ ְ‬ ‫אוּמ ַבּאפָּ ֶ‬ ‫ְ‬ ‫גוּטע עֵ ָצה‪ ,‬זֵ יי ְמ ַחזֵ ק זַ יין‪,‬‬ ‫עבּן ַא ֶ‬ ‫ערלֶ ע‪ ;‬זָ אלְ ט ִאיר זֵ יי גֶ ְ‬ ‫פִּ ְיצ ֶקעלֶ ע‪ִ ‬קינְ ֶד ְ‬ ‫וערט גְ ִרינְ גֶ ער‪ ,‬אוּן ַאז נָ אר ִקינְ ֶדער‬ ‫זֵ יי זָ אגְ ן ַאז עֶ ס לוֹינְ ט זִ י‪ ,‬אוּן ַאז עֶ ס וֶ ְ‬ ‫וערט עֶ לְ ֶטער‪,‬‬ ‫ארן‪ֶ ,‬מען וֶ ְ‬ ‫בְּ לַ ייבְּ ט פוּנֶ עם ֶמענְ ְטשׁ; עֶ ס גֵ ייט ַא ִר ֶיבּער ִדי יָ ְ‬ ‫אקע ְשׁוֶ וער‪ָ ,‬אבֶּ ער עֶ ס‬ ‫וָ ואס ְבּלַ ייבְּ ט? נָ אר דוֹרוֹת‪ ,‬אוּן ַאז ִאין ָאנְ ֵהייבּ ִאיז ַט ֶ‬ ‫לוֹינְ ט זִ י‪.‬‬ ‫קוּמען‬ ‫וייבּלֶ ע‪ ‬וָ ואס ְק ֶרעכְ ְצן ַאז ִדי ֶמענֶ ער ֶ‬ ‫ערן וַ ְ‬ ‫אוֹיס ֶה ְ‬ ‫אוֹי‪ ‬זָ אלְ ט ִאיר ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | ט‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫גוּטע עֵ צוֹת‬ ‫ישׁט וְ כוּ'; זָ אלְ ט ִאיר זֵ יי גֶ עבְּ ן ֶ‬ ‫ישׁט ַא ֵהיים אוּן ִדי ֶמענֶ ער ֶהעלְ פְ ן נִ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫ישׁט זִ י‪ֶ ‬רעכֶ ענֶ ען אוֹיפְ ן ַמאן‪ַ ,‬אזוֹי וֶ ועלְ ן‬ ‫ואר ְטן אוּן נִ ְ‬ ‫ישׁט עֶ ְרוַ ְ‬ ‫ַאז זֵ יי זָ אלְ ן נִ ְ‬ ‫וייבּלֶ ע‪ַ ‬אז ִאין ִמ ְצ ַריִ ם ִאיז ַאזוֹי‬ ‫ערבְּ ֶרעכְ ן‪ ,‬זַ ייט ְמ ַחזֵ ק ִדי וַ ְ‬ ‫ישׁט אוּנְ ֶט ְ‬ ‫זֵ יי נִ ְ‬ ‫אבּן ִדי ֵהיילִ יגֶ ע פְ רוֹיעֶ ן‬ ‫עקוּמען‪ָ ,‬דא‪ָ ‬ה ְ‬ ‫ֶ‬ ‫ישׁט ַא ֵהיים גֶ‬ ‫גֶ עוֶ וען‪ִ ,‬די ֶמענֶ ער זֶ ענֶ ען נִ ְ‬ ‫עצט ִאין גָ לוּת‪ִ ,‬די פְ רוֹיעֶ ן וָ ואס ִדי‬ ‫וייטער גֶ עבּוֹיט כְּ לַ ל יִ ְשׂ ָר ֵאל‪ ,‬אוּן אוֹי‪ ‬יֶ ְ‬ ‫וַ ֶ‬ ‫ישׁט‬ ‫ישׁט‪ַ ,‬אז ִדי פְ רוֹיעֶ ן בְּ ֶרעכְ ן נִ ְ‬ ‫ישׁט ַא ֵהיים אוּן ֶהעלְ פְ ן נִ ְ‬ ‫קוּמען נִ ְ‬ ‫ֶמענֶ ער ֶ‬ ‫קוּמען נָ אר ִאין‬ ‫יח ֶ‬ ‫וייטער ִדי ְשׁטוּבּ ִמיט ִשׂ ְמ ָחה ‪ -‬וֶ ועט ָמ ִשׁ ַ‬ ‫אוּנְ ֶטער‪ ,‬זֵ יי פִ ְירן וַ ֶ‬ ‫סוֹטה יא‪.(:‬‬ ‫זֵ ייעֶ ר זְ כוּת ) ָ‬ ‫"בּן ֲח ִמ ִשּׁים לָ עֵ ָצה"‪'ֲ ,‬ח ִמ ִשּׁים' ִאיז‬ ‫עמען‪ֶ ,‬‬ ‫ארנֶ ֶ‬ ‫נָ א‪ַ ‬א זַ א‪ ‬זָ אלְ ט ִאיר זִ י‪ ‬פָ ְ‬ ‫קוּמט ָאן ִאין ִדי פְּ לַ אץ‬ ‫ערע; ַאז ֶמען ְ‬ ‫'שׂ ֵמ ִחים'‪ ,‬פְ ֵריילִ י‪ַ ‬מאכְ ן ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫אוֹתיוֹת ְ‬ ‫ִדי ִ‬ ‫עבּן‪ַ ,‬בּיי ִדי פוּפְ ִציג יָ אר ‪ִ -‬איז ִדי עֵ ָצה 'בֶּ ן ֲח ִמ ִשּׁים'; ְשׁ ֵמייכְ לֶ ען‪ ,‬זַ יין‬ ‫ִאין לֶ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‬ ‫ייבּ ְ‬‫ערע‪ַ ,‬דאנְ ֶקען אוּן לוֹיבְּ ן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫פְ ֵריילִ י‪ ‬אוּן פְ ֵריילִ י‪ַ ‬מאכְ ן ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫גוּטס וָ ואס‬ ‫ער ְשׁ ֶטער טוּט‪ ,‬אוּן אוֹיפְ זוּכְ ן ָדאס ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫אוֹיף ַאלֶ ע ֲח ָס ִדים וָ ואס ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ישׁט לָ אזְ ן ַא ָראפְּ ְשׁלֶ עפְּ ן‬ ‫ער ְשׁ ֶטער טוּט‪ ,‬אוּן נָ אר זַ יין פְ ֵריילִ י‪ ,‬זִ י‪ ‬נִ ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫עבּן וָ ואס ְשׁלֶ עפְּ ט ַא ָראפּ ֶדעם ֶמענְ ְטשׁ ִאין ַד ֲאגוֹת‬ ‫ייטן ִאין לֶ ְ‬ ‫וער ֵיק ְ‬ ‫פוּן ִדי ְשׁוֶ ִ‬ ‫ימן‬‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק ב‪ִ ,‬ס ָ‬ ‫קּוּטי ֲ‬‫חוֹרה‪ַ ,‬אזוֹי וִ וי ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִבּי זָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫אוּן ִאין ָמ ָרה ְשׁ ָ‬ ‫עבּן וָ ואס ַמאכְ ט ִאים‬ ‫ייטן ִאין לֶ ְ‬ ‫וער ֵיק ְ‬ ‫עדער ֵאיינֶ ער ָהאט זִ י‪ ‬זַ יינֶ ע ְשׁוֶ ִ‬ ‫כד(‪ַ ,‬אז יֶ ֶ‬ ‫רוּבּ ְירן ִמיט ַאלֶ ע כּוֹחוֹת צוּ זַ יין‬ ‫ארף פְּ ִ‬ ‫ערט אוּן צוּגֶ עלֵ ייגְ ט‪ ,‬אוּן ֶמען ַד ְ‬ ‫יט ְ‬ ‫ערבִּ ֶ‬ ‫ֶד ְ‬ ‫פְ ֵריילִ י‪.‬‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫מוֹסדוֹת‬ ‫ל'דיגֶ ע ְ‬ ‫ְצ ָד ָקה פַ אר ִדי ֶא ֶרץ יִ ְשׂ ָר ֵא ִ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫ער ַמאן נֵ רוֹ יָ ִאיר‪ִ ,‬ק ְריַ ת ְבּ ֶר ְסלֶ ב‬ ‫לְ כָ בוֹד ַא ֲהרֹן וֶ ועבֶּ ְ‬ ‫ארן ִשׁ ְיקן ְצוֶ ועלְ ף טוֹיזְ נְ ט ָדאלֶ ער ַקיין ֶא ֶרץ יִ ְשׂ ָר ֵאל פַ אר‬ ‫כּוֹח פַ ְ‬ ‫רוֹיסן ְשׁ ַ‬‫ַא גְ ְ‬ ‫אצאלְ ן ִדי ְמלַ ְמ ִדים ִאין ַצייט; ִאי‪ַ ‬דאנְ ק ִדי‪‬‬ ‫מוֹסדוֹת ֶמען זָ אל ֶקענֶ ען ַבּ ָ‬ ‫ִדי ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫י | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫וערע‬ ‫עמען פוּן ִמיר ִדי ְשׁוֶ ֶ‬ ‫ארן ַא ָראפְּ נֶ ֶ‬‫ארן ִמיר ֶהעלְ פְ ן‪ִ ,‬אי‪ַ ‬דאנְ ק ִדי‪ ‬פַ ְ‬ ‫זֵ ייעֶ ר פַ ְ‬ ‫עשׁ ֶטעלְ ֶטע פוּן ִדי ֶא ֶרץ‬ ‫אצאלְ ן ִדי ַאיינְ גֶ ְ‬ ‫אסט וָ ואס ִאי‪ָ ‬האבּ צוּ ַבּ ָ‬ ‫לַ ְ‬ ‫מוֹסדוֹת ִאין ַצייט‪.‬‬ ‫ל'דיגֶ ע ְ‬ ‫יִ ְשׂ ָר ֵא ִ‬ ‫ויסן וָ ואס ַדיינֶ ע פְּ לֶ ענֶ ער זֶ ענֶ ען ִמיט ַמאכְ ן ַא ִדינֶ ער ַהיי יָ אר ִדי‬ ‫ִאי‪ ‬וִ ויל וִ ְ‬ ‫אר ַצייט; ִדי יָ אר גֶ עפַ אלְ ט ֲע ָשׂ ָרה בְּ ֵט ֵבת זוּנְ ָטאג פַּ ְר ַשׁת‬ ‫נַ אכְ ט פוּן ֶרבִּ י נָ ָתן'ס יָ ְ‬ ‫מוֹצ ֵאי‬ ‫אסט ַא פְּ לַ אן צוּ ַמאכְ ן ָ‬ ‫ויסן ַדיינֶ ע פְּ לֶ ענֶ ער‪ ,‬אוֹיבּ דוּ ָה ְ‬ ‫וַ יְ ִחי‪ ,‬לָ אז ִמיר וִ ְ‬ ‫מוֹסדוֹת‪.‬‬ ‫ל'דיגֶ ע ְ‬ ‫עוּדה ִמיט ַא ִדינֶ ער פַ אר ִדי ֶא ֶרץ יִ ְשׂ ָר ֵא ִ‬ ‫ַשׁ ָבּת פַּ ְר ַשׁת וַ יִּ גַּ שׁ ַא ְס ָ‬ ‫וארעם ָאן ַאנְ ֵשׁי‬ ‫וּביֶ ֶתר עֹז‪ .‬וַ ֶ‬ ‫אר ְק ֵקייט‪ְ ,‬בּיֶ ֶתר ְשׂ ֵאת ְ‬ ‫גֵ יי ָאן ִמיט ַא ְשׁ ַט ְ‬ ‫מוֹסדוֹת‪ .‬בָּ רוּ‪ַ ‬ה ֵשׁם‬ ‫ל'דיגֶ ע ְ‬ ‫עבּן ְצ ָד ָקה פַ אר ִדי ֶא ֶרץ יִ ְשׂ ָר ֵא ִ‬ ‫לוֹמינוּ זֵ יי זָ אל גֶ ְ‬ ‫ְשׁ ֵ‬ ‫ואק ְסן אוּן ְבּלִ יעֶ ן‪ִ ,‬אי‪ָ ‬האבּ ַאזַ א נַ ַחת פוּן ִדי ֵח ֶדר‪ֵ ,‬בּית פֵ יגָ א‬ ‫מוֹסדוֹת וַ ְ‬ ‫ַאז ִדי ְ‬ ‫אוּן פוּן ִדי יְ ִשׁיבָ ה‪.‬‬ ‫רוֹיסע עַ ְס ָקנִ ים‬ ‫עט ָראפְ ן ַבּיי ַא ִמ ְשׁפָּ ָחה ִשׂ ְמ ָחה ֵאיינֶ ער פוּן ִדי גְ ֶ‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ גֶ ְ‬ ‫אקוּמען פוּן‬ ‫אדאנְ ְקט פַ אר ִאים ַאז ִמיר ַבּ ֶ‬ ‫פוּן ֶק ֶרן ַה ָצלָ ה‪ִ ,‬אי‪ָ ‬האבּ זִ י‪ ‬זֵ ייעֶ ר בַּ ַ‬ ‫מוֹסד ֶק ֶרן ַה ָצלָ ה‪ִ .‬אי‪ָ ‬האבּ ִאים גֶ עזָ אגְ ט ַאז ִאין ִדי זְ כוּת פוּן‬ ‫לוּקה פוּן ִדי ָ‬ ‫ִדי ֲח ָ‬ ‫עקענְ ט ָהאבְּ ן‬ ‫עהאלְ ט‪ ,‬אוּן גֶ ֶ‬ ‫אקוּמען ִדי גֶ ַ‬ ‫ֶ‬ ‫ערע ְמלַ ְמ ִדים בַּ‬ ‫ֶק ֶרן ַה ָצלָ ה ָהאבְּ ן אוּנְ זֶ ֶ‬ ‫עֶ ְסן וְ כוּ' ‪ -‬יוֹם טוֹב סוּכּוֹת‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ַמאגֶ עזִ ינֶ ען אוּן נַ אוֶ ועל בִּ יכֶ ער‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‪ַ ,‬תּלְ ִמ ַידת ֵבּית פֵ יגָ א‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫ישׁט‬ ‫ערט צוּ לֵ יינֶ ען ַמאגֶ עזִ ינֶ ען‪ ,‬עֶ ס ִאיז נִ ְ‬‫עה ְ‬ ‫זֵ ייעֶ ר גוּט ַאז ִאיר ָהאט אוֹיפְ גֶ ֶ‬ ‫גוּט צוּ לֵ יינֶ ען ַמאגֶ עזִ ינֶ ען; ָדאס לֵ יינֶ ען ִדי ַא ְר ִט ְיקלֶ ען ִאין ִדי ַמאגֶ עזִ ינֶ ען‬ ‫אר ֶקע‬‫אקוּמען פוּן ֶדעם ְשׁ ַט ְ‬ ‫ֶ‬ ‫חוֹרה‪ ,‬אוֹי‪ֶ ‬קען ֶמען בַּ‬ ‫בְּ ֶרענְ גְ ט עַ ְצבוּת אוּן ָמ ָרה ְשׁ ָ‬ ‫אוּמזִ ְיס ֶטע ְשׁ ֶרעק‪.‬‬ ‫פְּ ָח ִדים אוּן ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | יא‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ישׁט לֵ יינֶ ען ַקיין נַ אוֶ ועל ִבּיכְ לֶ ע‪,‬‬ ‫עטן ִאיר זָ אלְ ט נִ ְ‬ ‫עצט וִ ויל ִאי‪ַ ‬איי‪ֶ ‬בּ ְ‬ ‫יֶ ְ‬ ‫ישׁט גֶ עפְ לוֹיגְ ן;‬ ‫עשׁטוֹיגְ ן אוּן נִ ְ‬ ‫ישׁט גֶ ְ‬ ‫עט ַראכְ ֶטע ַמ ֲע ִשׂיוֹת וָ ואס ִאיז נִ ְ‬ ‫אוֹיסגֶ ְ‬‫ְ‬ ‫יקים‪ֶ .‬דער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִבּי זָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫קּוּטי‬ ‫לֵ יינְ ט נָ אר ִבּיכְ לֶ ע‪ ‬פוּן ַמ ֲע ִשׂיוֹת פוּן ַצ ִד ִ‬ ‫וערט‬ ‫ערט ַמ ֲע ִשׂיוֹת פוּן ַצ ִד ִיקים וֶ ְ‬ ‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק א‪ִ ,‬ס ָימן רמח(‪ ,‬וֶ וען ֶמען ֶה ְ‬ ‫ֲ‬ ‫וערן ַאן עֶ ְרלִ יכֶ ער‬ ‫אקוּמט ַא בֶּ ענְ ֶקענִ ישׁ צוּ וֶ ְ‬‫ְ‬ ‫ארץ‪ֶ ,‬מען בַּ‬ ‫אמט ָדאס ַה ְ‬ ‫אוֹיפְ גֶ עפְ לַ ְ‬ ‫אבּן זוֹכֶ ה גֶ עוֶ וען אוּן‬ ‫ערט וִ וי ִדי ַצ ִד ִיקים ָה ְ‬ ‫ִאיד‪ ,‬וַ וייל וֶ וען ֶמען ֶה ְ‬ ‫עשׁ ַטאנֶ ען ַאלֶ ע נִ ְסיוֹנוֹת‪ ,‬וִ ויל ֶמען אוֹי‪ ‬זַ יין ַא ַצ ִדיק; ָדאס זָ אלְ ט ִאיר‬ ‫בֵּ ייגֶ ְ‬ ‫ישׁט נַ אוֶ ועל ִבּיכֶ ער‪ִ ,‬די נַ אוֶ ועל‬ ‫לֵ יינֶ ען וֶ וען ִאיר ָהאט ִאיבְּ ִריג ַצייט‪ ,‬לֵ יינְ ט נִ ְ‬ ‫וערט ַא‬ ‫עבּן ִאין ַא נֶ עפְּ ל‪ִ ,‬אין ַא ִדּ ְמיוֹן; ֶמען וֶ ְ‬ ‫בִּ יכְ לֶ ע‪ַ ‬מאכְ ט ֶמען זָ אל לֶ ְ‬ ‫עסער‬ ‫ישׁט ֶבּ ֶ‬ ‫ארנִ ְ‬ ‫ייטע ָקאפּ‪ֶ ,‬מען גֵ ייט ַא ַריין ִאין עוֹלָ ם ַה ִדּ ְמיוֹן‪ ,‬עֶ ס ִאיז גָ ְ‬ ‫ְשׁ ַט ֶ‬ ‫פוּן ִדי ַאלֶ ע ַמאגֶ עזִ ינֶ ען ַה ֵשׁם יִ ְשׁ ְמ ֵרינוּ‪.‬‬ ‫קוֹדשׁ זָ אלְ ט ִאיר לֵ יינֶ ען ִדי ְבּ ִריוְ ון פוּן ֲע ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה אוּן פוּן ֲא ֶשׁר‬ ‫ַשׁ ָבּת ֶ‬ ‫עטס ַאיי‪‬‬ ‫ַבּנַ ַחל‪ ,‬אוֹי‪ ‬זָ אלְ ט ִאיר עֶ נְ ִדיגְ ן ֵספֶ ר ְתּ ִהילִ ים; זָ אגְ ט ְתּ ִהלִ ים אוּן בֶּ ְ‬ ‫גוּטע עֶ ְרלִ יכֶ ע ִשׁידוּ‪.‬‬ ‫אוֹיס ַא ֶ‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ערנֶ ען ַק ָבּלָ ה ֶקען זַ יין ַסם ַה ָמּוֶ ת‬ ‫לֶ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫ישׁט‬ ‫אטע‪ ,‬זָ אלְ ְסט נִ ְ‬‫וייטער פִ ְירן ִמיט גְ רוֹיס כָּ בוֹד צוּ ַדיין ַט ֶ‬ ‫זָ אלְ ְסט זִ י‪ ‬וַ ֶ‬ ‫יכּוּחים ִמיט ִאים‪ ,‬אוּן ֲאפִ ילוּ עֶ ר‬ ‫ישׁט גֵ יין ִאין ַקיין וִ ִ‬‫ַטעְ נָ ה'ן ִמיט ִאים‪ ,‬זָ אלְ ְסט נִ ְ‬ ‫יכּוּחים‪ ,‬עֶ ר וִ ויל דוּ זָ אלְ ְסט זִ י‪‬‬ ‫זָ אגְ ט ִדיר ַאז עֶ ר ָהאט ַהנָ ָאה פוּן גֵ יין ִאין וִ ִ‬ ‫ישׁט ִמ ְתוַ כֵּ ַח זַ יין‪ ,‬וַ וייל עֶ ס ִאיז ַא‬‫ִדינְ גֶ ען ִמיט ִאים ‪ -‬זָ אלְ ְסטוּ זִ י‪ַ ‬חס וְ ָשׁלוֹם נִ ְ‬ ‫ישׁט‬ ‫סוֹתר ֶאת ְדּבָ ָריו"‪ֶ ,‬מען ָטאר נִ ְ‬ ‫)יוֹרה ֵדעָ ה ִס ָימן רמ‪ְ ,‬סעִ יף ב(‪" :‬וְ ‪‬א ֵ‬ ‫ארע ֲהלָ כָ ה ֶ‬ ‫ְקלָ ֶ‬ ‫ישׁט זָ אגְ ן‪" :‬נִ ְר ִאין ִדּ ְב ֵרי ַא ָבּא"‪,‬‬‫אמע‪ ,‬אוּן אוֹי‪ ‬נִ ְ‬ ‫אטע ַמ ֶ‬ ‫ערשׁ וִ וי ַט ֶ‬ ‫זָ אגְ ן ַאנְ ֶד ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫יב | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ערן ִמיט ֶד ֶר‪‬‬ ‫אוֹיס ֶה ְ‬ ‫ישׁט ַטעְ נָ ה'ן‪ ,‬נָ אר ְ‬ ‫ערעכְ ט; זָ אלְ ְסט זִ י‪ ‬נִ ְ‬ ‫אטע ִאיז גֶ ֶ‬ ‫ֶדער ַט ֶ‬ ‫ֶא ֶרץ‪.‬‬ ‫ערנֶ ען ִמיט‬ ‫אטע וִ ויל לֶ ְ‬ ‫וּבְ נוֹגֵ עַ וָ ואס דוּ פְ ֶרעגְ ְסט וָ ואס צוּ טוּן וֶ וען ַדיין ַט ֶ‬ ‫עדן ִמיט ִדיר ַקבָּ לָ ה; זָ אלְ ְסט זִ י‪ִ ‬מיט ָחכְ ָמה‬ ‫ִדיר ַק ָבּלָ ה‪ ,‬עֶ ר וִ ויל ֶר ְ‬ ‫ארף ֶמען ְמכַ בֵּ ד‬ ‫אטע ַד ְ‬ ‫עדענְ ֶקען ַאז ַא ַט ֶ‬ ‫רוֹיס ְד ֵרייעֶ ן‪ .‬פוּן ֵאיין זַ ייט זָ אלְ ְסטוּ גֶ ֶ‬ ‫ַא ְ‬ ‫ערע זַ ייט‬ ‫חוּצפָּ ה‪ָ ,‬אבֶּ ער פוּן ִדי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫זַ יין אוּן ַחס וְ ָשׁלוֹם זִ י‪ ‬אוֹיפְ פִ ְירן ִמיט ְ‬ ‫אר ְק ִריכְ ן ִאין‬ ‫ויסן ַאז ָדאס ִאיז ַסכָּ נַ ת נְ פָ שׁוֹת‪ֶ ,‬מען ֶקען ַחס וְ ָשׁלוֹם פַ ְ‬ ‫זָ אלְ ְסטוּ וִ ְ‬ ‫גוּטע זַ אכְ ן‪.‬‬ ‫ישׁט ֶ‬ ‫נִ ְ‬ ‫אטע וֶ וען‬ ‫ערן ַדיין ַט ֶ‬ ‫אוֹיס ֶה ְ‬ ‫ייבּן ְ‬ ‫ועסט ָאנְ ֵה ְ‬ ‫יטער פַ אר ִדיר אוֹיבּ דוּ וֶ ְ‬ ‫ִאי‪ִ ‬צ ֶ‬ ‫ויסן זָ אלְ ְסטוּ‪ַ ,‬ק ָבּלָ ה ִאיז‬ ‫אס ְירן; וִ ְ‬‫עדט צוּ ִדיר פוּן ַקבָּ לָ ה‪ ,‬וָ ואס ָדא וֶ ועט פַּ ִ‬ ‫עֶ ר ֶר ְ‬ ‫ארף‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ֶ ,‬מען ַד ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ייבּט ָאן ִדינֶ ען ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ישׁט ַא זַ א‪ִ ‬מיט וָ ואס ֶמען ֵה ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫ערנֶ ען ֲהלָ כָ ה אוּן‬ ‫תּוֹספוֹת אוּן ַא ַסא‪ ‬לֶ ְ‬ ‫ערנֶ ען גְ ָמ ָרא ַר ִשׁ"י ְ‬ ‫עֶ ְר ְשׁט ַא ַסא‪ ‬לֶ ְ‬ ‫וּב ָט ֳה ָרה ‪-‬‬ ‫דוּשׁה ְ‬‫עטער ַאז ֶמען ִאיז זוֹכֶ ה‪ֶ ,‬מען פִ ְירט זִ י‪ִ ‬בּ ְק ָ‬ ‫פּוֹס ִקים‪ ,‬אוּן ְשׁפֶּ ֶ‬ ‫ְ‬ ‫ער ֵהייט ִמיט גְ רוֹיס יִ ְר ָאה‬ ‫תּוֹרה‪ ,‬אוֹי‪ ‬נָ אר ְשׁ ִטילֶ ְ‬ ‫עוֹסק זַ יין ִאין ִס ְת ֵרי ָ‬ ‫ֶקען ֶמען ֵ‬ ‫ֻ)שׁלְ ָחן עָ רוּ‪ֶ ‬יוֹרה ֵדעָ ה ִס ָימן רמו ְסעִ יף ד‪ ,‬בִּ ְר ָמ"א; ַשׁ"‪ָ ‬שׁם‪ְ ,‬סעִ יף ָק ָטן ו(‪ .‬אוֹי‪ ‬בִּ ְיסטוּ נָ א‪ַ ‬א‬ ‫יטן‪ ,‬וַ וייל ַקבָּ לָ ה ִאיז ַא‬ ‫עה ְ‬‫אבּן צוּ זַ יין ָאפְּ גֶ ִ‬ ‫ארף עֶ ְר ְשׁט ֲחתוּנָ ה ָה ְ‬ ‫ָבּחוּר‪ֶ ,‬מען ַד ְ‬ ‫ַסם וָ ואס אוֹיבּ ֶמען ִאיז ָראוּי פַ אר ֶדעם ִאיז ָדאס ַא ַסם ַה ַחיִ ים‪ ,‬אוּן אוֹיבּ ֶמען‬ ‫ארלִ ְירן ִדי‬ ‫ישׁט ֵריין ‪ִ -‬איז ָדאס ַא ַסם ַה ָמּוֶ ת; ֶמען ֶקען פַ אלְ ן‪ֶ ,‬מען ֶקען פַ ְ‬ ‫ִאיז נִ ְ‬ ‫ֵהיילִ יגֶ ע ֱאמוּנָ ה ַה ֵשׁם יִ ְשׁ ְמ ֵרינוּ‪.‬‬ ‫ימוּדים זָ אלְ ְסטוּ‬ ‫ערנֶ ען גְ ָמ ָרא אוּן ִמ ְשׁנַ יוֹת‪ִ ,‬די ְצוֵ ויי לִ ִ‬ ‫ארק זִ י‪ִ ‬אין לֶ ְ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫ערנֶ ען‪ ,‬אוֹי‪ ‬זָ אלְ ְסטוּ זָ אגְ ן ְתּ ִהלִ ים‪ֶ .‬דער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִבּי זָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫קּוּטי‬ ‫ַא ַסא‪ ‬לֶ ְ‬ ‫רוֹצה לִ זְ כּוֹת לִ ְתשׁוּבָ ה יִ ְהיֶ ה ָרגִ יל ַבּ ֲא ִמ ַירת ְתּ ִהלִּ ים‪,‬‬ ‫"מי ֶשׁ ֶ‬ ‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק ב‪ִ ,‬ס ָימן עג(‪ִ :‬‬ ‫ֲ‬ ‫שׁוּבה צוּ‬ ‫שׁוּבה וְ כוּ'"‪ ,‬וֶ וער עֶ ס וִ ויל זוֹכֶ ה זַ יין ְתּ ָ‬ ‫כִּ י ֲא ִמ ַירת ְתּ ִהלִּ ים ְמ ֻסגָּ ל לִ ְת ָ‬ ‫וערן ַאן עֶ ְרלִ יכֶ ער ִאיד אוּן זוֹכֶ ה‬ ‫ועסטוּ וֶ ְ‬ ‫דוּרכְ ֶדעם וֶ ְ‬ ‫טוּן‪ ,‬זָ אל זָ אגְ ן ְתּ ִהלִ ים; ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪.‬‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫זַ יין צוּ ְט ֶרעפְ ן ַדיין ִשׁידוּ‪ ,‬אוּן צוּ ִדינֶ ען ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | יג‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ארן אוֹיף ַשׁ ָבּת ֲחנֻ כָּ ה?‬‫קוּמען צוּ פָ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫ער ַמאן פוּן ֶא ֶרץ יִ ְשׂ ָר ֵאל פְ ֶרעגְ ט‪:‬‬ ‫ַא ִאינְ גֶ ְ‬ ‫)אז ֶﬠס ִאיז ָדא ְצוֵ ויי ַשׁ ָבּ ִתים‪,‬‬ ‫קוּמען אוֹיף ַשׁ ָבּת ֲחנֻ ָכּה‪ַ ,‬‬ ‫ארק ֵח ֶשׁק צוּ ֶ‬ ‫ִאי ָהאבּ ְשׁ ַט ְ‬ ‫קוֹיפן ַא‬ ‫ְ‬ ‫קוּמען צוּם ֶר ִבּי'ן(‪ ,‬זָ אל ִאי‬ ‫וייטע ֶ‬ ‫ֶקען ֶמען ֵאיינְ ס זַ יין ִמיט ִדי ִקינְ ֶדער‪ ,‬אוּן ִדי ְצוֵ ֶ‬ ‫ִט ֶיקעט?‬ ‫ערט‪:‬‬ ‫ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָיבה עֶ נְ ְטפֶ ְ‬ ‫קוּמען‬ ‫ישׁט ֶ‬ ‫וּבכֵ ן זָ אלְ ְסטוּ נִ ְ‬ ‫אטע צוּ זַ יין ִאין ְשׁטוּבּ‪ְ ,‬‬ ‫קוּמט ֶדער ַט ֶ‬ ‫ֲחנֻ כָּ ה ְ‬ ‫ייבּן ִאין ְשׁטוּבּ‪.‬‬ ‫נָ אר ְבּלַ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ערע‬ ‫ישׁט ֶח ְסרוֹנוֹת ַבּיי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫זוּכְ ט נִ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‪ַ ,‬תּלְ ִמ ַידת בֵּ ית פֵ יגָ א‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫ועס ֶטער אוּן אוֹיפְ זוּכְ ן בַּ יי ִאיר‬ ‫קוּקן ַאייעֶ ר ְשׁוֶ ְ‬ ‫יטן נָ אכְ ְ‬ ‫ישׁט ַאז ִמ ְ‬ ‫ֵמיינְ ט נִ ְ‬ ‫ערט‪ִ ,‬מיט‬ ‫אר ֶק ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ ,‬פִּ ינְ ְקט פַ ְ‬ ‫ארן ֵאייבֶּ ְ‬ ‫עמען ‪ַ -‬מאכְ ט ִאיר ַא נַ ַחת פַ ְ‬ ‫אבּלֶ ֶ‬‫פְּ ָר ְ‬ ‫קוּקן אוֹיבּ זִ י ִהיט ִדי ִמ ְצווֹת‬ ‫ועס ֶטער ֶח ְסרוֹנוֹת‪ ,‬אוּן נָ אכְ ְ‬ ‫נָ אכְ זוּכְ ן בַּ יי ַאייעֶ ר ְשׁוֶ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטנְ 'ס נַ ַחת‪ ,‬בַּ יים‬ ‫ערן ֶדעם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫אר ִמינֶ ְ‬‫עמען אוּן פַ ְ‬ ‫ועקנֶ ֶ‬ ‫‪ -‬טוּט ִאיר ַאוֶ ְ‬ ‫ישׁע ִקינְ ֶדער‪,‬‬ ‫גוּטס בַּ יי ִא ִיד ֶ‬ ‫ער ְשׁ ְטן ִאיז ַא נַ ַחת וֶ וען ֶמען זוּכְ ט אוֹיף ָדאס ְ‬ ‫ֵאייבֶּ ְ‬ ‫עֶ ס ִאיז שׁוֹין ָדא גֶ ענוּג ְמ ַק ְט ִריגִ ים‪.‬‬ ‫ישׁט פַ אר ַאייעֶ ר‬ ‫ארגְ ט נִ ְ‬ ‫ערע ֶח ְסרוֹנוֹת‪ ,‬אוּן זָ ְ‬ ‫ישׁט בַּ יי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫זוּכְ ט נִ ְ‬ ‫אבּן ַאלֶ ע‬ ‫ארגְ ט ַאז זִ י זָ אל ָה ְ‬ ‫ארגְ ט פַ אר ִאיר גַ ְשׁ ִמיוּת‪ ,‬זָ ְ‬ ‫רוּחנִ יּוּת‪ ,‬זָ ְ‬ ‫ער'ס ָ‬ ‫ועס ֶט ְ‬ ‫ְשׁוֶ ְ‬ ‫ארגְ ן אוֹיף ִדי‬ ‫ארף זָ ְ‬ ‫"מען ַד ְ‬ ‫לוֹמינוּ זָ אגְ ן‪ֶ :‬‬ ‫ישׁן‪ַ ,‬אנְ ֵשׁי ְשׁ ֵ‬ ‫ערפֶ ענִ ְ‬ ‫אד ְ‬‫ִא ֶירע ַבּ ֶ‬ ‫ערע‬ ‫רוּחנִ יּוּת‪ ,‬אוּן אוֹיפְ ן ַח ֶבר'ס גַ ְשׁ ִמיוּת"; אוּן ַאז ֶמען זֶ עט ַבּיי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ֵאייגֶ ענֶ ע ָ‬ ‫ער ְשׁ ְטן אוּן ְתּשׁוּבָ ה טוּן‪ ,‬וַ וייל‬ ‫אוֹיסוֵ ויינֶ ען צוּם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ארף ֶמען זִ י‪ְ ‬‬ ‫ֶח ְסרוֹנוֹת ‪ַ -‬ד ְ‬ ‫ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער בַּ עַ ל ֵשׁם טוֹב זְ כוּתוֹ יָ גֵ ן עָ לֵ ינוּ ָהאט ַא ָמאל גֶ עזֶ ען ַבּיי ֵאיינֶ עם‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫יד | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ארף‬ ‫עהוֹיבּן ְט ַראכְ ְטן ַאז עֶ ר ַד ְ‬ ‫ְ‬ ‫ִדי ֲע ֵב ָירה פוּן ִחלּוּל ַשׁ ָבּת‪ָ ,‬האט עֶ ר גְ לַ יי‪ָ ‬אנְ גֶ‬ ‫אר ֶרעכְ ְטן עֶ פֶּ עס פוּן ַשׁ ָבּת‪ ,‬וַ וייל ַאז ֶמען זֶ עט ַבּיי ֵאיינֶ עם ַא ְשׁלֶ עכְ ֶטע זַ א‪- ‬‬ ‫פַ ְ‬ ‫ארף ַאלֵ יינְ ס ְמ ַת ֵקן זַ יין ִדי זַ א‪ִ ,‬בּיז עֶ ר ָהאט זִ י‪‬‬ ‫ימן ַאז ֶמען ַד ְ‬ ‫ִאיז ָדאס ַא ִס ָ‬ ‫עמט ַא ַתּלְ ִמיד ָחכָ ם אוּן‬ ‫אר ֶשׁ ְ‬ ‫ערט ַא ָמאל וִ וי ֶמען פַ ְ‬ ‫עה ְ‬ ‫ער ַמאנְ ט ַאז עֶ ר ָהאט גֶ ֶ‬ ‫ֶד ְ‬ ‫ענוּמען‪ִ ,‬איז ָדאס ַא פְּ גַ ם‬ ‫ישׁט ָאנְ גֶ ֶ‬ ‫ישׁט גֶ עזָ אגְ ט‪ ,‬עֶ ר ָהאט זִ י‪ ‬נִ ְ‬ ‫ארנִ ְ‬ ‫עֶ ר ָהאט גָ ְ‬ ‫זוֹהר ַה ָקדוֹשׁ‬ ‫פוּן ִחלּוּל ַשׁ ָבּת‪ ,‬וַ וייל ַא ַתּלְ ִמיד ָחכָ ם ִאיז ַאזוֹי וִ וי ַשׁ ָבּת‪ֶ ,‬דער ַ‬ ‫'שׁ ָבּת ַמלְ כְּ ָתא'"‪,‬‬ ‫זָ אגְ ט ַ)ר ֲעיָ א ְמ ֵה ְימנָ א פַּ ְר ַשׁת ַצו‪ ,‬כט‪" :(.‬נֶ פֶ שׁ ְדּ ַתלְ ִמיד ָחכָ ם ִא ְת ְק ִר ַיאת ַ‬ ‫מוֹחה גֶ עוֶ וען‬ ‫ישׁט ֶ‬ ‫וערט ָאנְ גֶ ערוּפְ ן ַשׁ ָבּת‪ ,‬אוּן ַאז עֶ ר ָהאט נִ ְ‬ ‫ֶדער ַתּלְ ִמיד ָחכָ ם וֶ ְ‬ ‫‪ִ -‬איז ָדאס ַא פְּ גַ ם ִאין ַשׁ ָבּת; ָהאט ֶמען ִאים גֶ עוִ ויזְ ן ִחלּוּל ַשׁ ָבּת‪.‬‬ ‫ערע‪ ,‬אוּן ַאז ִאיר זֶ עט‬ ‫ועס ֶטער אוּן ִאין ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫גוּטס ִאין ַאייעֶ ר ְשׁוֶ ְ‬ ‫זוּכְ ט נָ אר ְ‬ ‫עטן עֶ ר זָ אל‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ִ ,‬אים ֶבּ ְ‬ ‫אוֹיסוֵ ויינֶ ען צוּם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ְשׁלֶ עכְ ְטס ‪ -‬זָ אלְ ט ִאיר זִ י‪ְ ‬‬ ‫שׁוּבה‪.‬‬ ‫עמען ַאייעֶ ר ְתּ ָ‬ ‫מוֹחל זַ יין אוּן ָאנְ נֶ ֶ‬ ‫ַאיי‪ֵ ‬‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ערוֶ וען‬ ‫אר ֶקע כּ ַֹח אוּן נֶ ְ‬ ‫אקוּמט ֶמען ְשׁ ַט ְ‬ ‫ְ‬ ‫יטן ֶר ִבּינְ 'ס עֵ צוֹת בַּ‬ ‫ִמ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫ָמ ַרת ‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫יעוּרים אוּן ִמיט‬ ‫אר ְקט זִ י‪ִ ‬מיט ִדי ֶטעגְ לִ יכֶ ע ִשׁ ִ‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ ַהנָ ָאה ַאז ִאיר ְשׁ ַט ְ‬ ‫יטן‬‫יעוּרים; ִמ ְ‬ ‫ִדי ְבּ ִריוְ ון פוּן ֲע ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה‪ ,‬אוּן ִמיט ִדי וֶ ועכְ נְ ְטלִ יכֶ ע פְ רוֹיעֶ ן ִשׁ ִ‬ ‫אקוּמט ֶמען ַא‬ ‫יטן ֶר ִבּינְ 'ס עֵ צוֹת ַבּ ְ‬ ‫עבּן גָ אר גְ ִרינְ ג‪ִ ,‬מ ְ‬‫ֶרבִּ ינְ 'ס עֵ צוֹת ִאיז ִדי לֶ ְ‬ ‫אר ֶקע‬‫אר ֶקע כּ ַֹח אוּן ְשׁ ַט ְ‬ ‫אקוּמט ְשׁ ַט ְ‬ ‫ְ‬ ‫ערע ֱאמוּנָ ה‪ֶ ,‬מען בַּ‬ ‫לוֹיט ֶ‬ ‫ארע ֶ‬ ‫אר ֶקע ְקלָ ֶ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫ערוֶ וען‪ֶ ,‬מען ָהאט כּ ַֹח פַ אר ִדי לֶ עבְּ ן‪.‬‬ ‫נֶ ְ‬ ‫עדן ָטאג ִדי‬ ‫גוּטע זַ א‪ִ ‬איר זָ אלְ ט ַאיי‪ ‬צוּגֶ עוואוֹינֶ ען צוּ זָ אגְ ן יֶ ְ‬ ‫עֶ ס ִאיז ַא ֶ‬ ‫ייט ְשׁן‬ ‫ייצן ֲאנִ י ַמ ֲא ִמין‪ ,‬אוּן וֶ וען ִאיר זָ אגְ ט ִדי ֲאנִ י ַמ ֲא ִמין ‪ -‬זָ אלְ ט ִאיר עֶ ס ַט ְ‬ ‫ְד ַר ְ‬ ‫"אנִ י ַמ ֲא ִמין ‪ִ -‬אי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪,‬‬‫ייטשׁ‪ֲ :‬‬‫פַ אר זִ י‪ִ ,‬איר זָ אלְ ט עֶ ס זָ אגְ ן אוֹיפְ ן קוֹל ִמיט ַט ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | טו‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫בּוֹרא יִ ְת ָבּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ ‪ַ -‬אז ֶדער‬ ‫ארץ‪ֶ ,‬שׁ ַה ֵ‬ ‫ימה ‪ִ -‬מיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫בֶּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָ‬ ‫וייטער‪.‬‬ ‫אשׁעפֶ ער"‪ ,‬אוּן ַאזוֹי וַ ֶ‬ ‫ֵהיילִ יגֶ ער בַּ ֶ‬ ‫אקוּמען ַא‬ ‫ֶ‬ ‫עדן ָטאג‪ֶ ,‬דער וֶ ועט בַּ‬ ‫וואוֹיל ִאיז ֶדעם וָ ואס זָ אגְ ט עֶ ס יֶ ְ‬ ‫עבּן‪.‬‬ ‫אר ֶקע ֱאמוּנָ ה אוּן וֶ ועט ָהאבְּ ן כּוֹחוֹת ָאנְ צוּגֵ יין ִאין לֶ ְ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫‪...‬‬ ‫ָדא ָהאט ִאיר ִדי ֲאנִ י ַמ ֲא ִמין ִאין ִא ִידישׁ‪:‬‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (1‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ֶ ,‬בּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫וּמנְ ִהיג‬ ‫אשׁאפְ ט‪ַ ,‬‬ ‫בּוֹרא עֶ ר ַבּ ַ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער‪ ,‬הוּא ֵ‬ ‫בּוֹרא יִ ְתבָּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ ַאז ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ֶשׁ ַה ֵ‬ ‫ישׁן‪ .‬וְ הוּא לְ בַ דּוֹ אוּן עֶ ר ַאלֵ יין‪ ,‬עָ ָשה‬ ‫אשׁעפֶ ענִ ְ‬ ‫רוּאים ַאלֶ ע בַּ ֶ‬ ‫אוּן פִ ְירט‪ ,‬לְ כָ ל ַה ְבּ ִ‬ ‫עוֹשה אוּן טוּט ַאלֶ עס אוֹיף ֶדער וֶ ועלְ ט‪ ,‬וְ יַ ֲע ֶשה אוּן וֶ ועט‬ ‫ָהאט גֶ עטוּן‪ ,‬וְ ֶ‬ ‫אס ְירט‪.‬‬ ‫וייטער ַאלֶ עס טוּן‪ ,‬לְ כָ ל ַה ַמּ ֲע ִשים ַאלֶ עס וָ ואס פַּ ִ‬ ‫וַ ֶ‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (2‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ֶ ,‬בּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער‪ ,‬הוּא יָ ִחיד עֶ ר ִאיז ֵאיינֶ ער‪ ,‬וְ ֵאין‬ ‫בּוֹרא יִ ְתבָּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ ַאז ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ֶשׁ ַה ֵ‬ ‫ישׁ ָטא נָ א‪ַ ‬א זַ א‪ ‬וָ ואס זָ אל זַ יין ֵאיינְ ס‪ ,‬כָּ מוֹהוּ‪ְ ,‬בּשׁוּם‬ ‫יְ ִחידוּת אוּן עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער וָ ואס ִאיז ֵאיינְ ס‪ .‬וְ הוּא לְ ַבדּוֹ אוּן עֶ ר ַאלֵ יינְ ס‪,‬‬ ‫פָּ נִ ים ַאזוֹי וִ וי ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ייבּיג גֶ עוֶ וען‪ ,‬הֹוֶ ה עֶ ר ִאיז‬ ‫אשׁעפֶ ער‪ָ ,‬היָ ה עֶ ר ִאיז ֵא ִ‬ ‫‪‬קינוּ ִאיז אוּנְ זֶ ער ַבּ ֶ‬ ‫ֱא ֵ‬ ‫ייבּיג זַ יין‪.‬‬‫ְשׁ ֶטענְ ִדיג ָדא‪ ,‬וְ יִ ְהיֶ ה אוּן וֶ ועט ֵא ִ‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (3‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ֶ ,‬בּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫ערפֶּ ער‪,‬‬ ‫ישׁט ַקיין ֶק ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער‪ֵ ,‬אינוֹ גוּף ִאיז נִ ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫בּוֹרא יִ ְתבָּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ ַאז ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ֶשׁ ַה ֵ‬ ‫ישׁט ַקיין שׁוּם זַ א‪ ‬וָ ואס ָהאט צוּטוּן‬ ‫וְ ‪‬א יַ ִשּיגוּהוּ ַמ ִשּיגֵ י ַהגּוּף אוּן עֶ ר ָהאט נִ ְ‬ ‫ישׁט צוּגְ לַ ייכְ ן צוּ‬ ‫ערפֶּ ער‪ ,‬וְ ֵאין לוֹ שׁוּם ִדּ ְמיוֹן כְּ לָ ל אוּן ֶמען ֶקען ִאים נִ ְ‬ ‫ִמיט ַא ֶק ְ‬ ‫ַקיין שׁוּם זַ א‪.‬‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (4‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ ,‬בֶּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער‪ ,‬הוּא ִראשׁוֹן עֶ ר ִאיז ֶדער‬ ‫בּוֹרא יִ ְתבָּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ ַאז ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ֶשׁ ַה ֵ‬ ‫עצ ֶטער‪.‬‬ ‫עֶ ְר ְשׁ ֶטער‪ ,‬וְ הוּא ַא ֲחרוֹן אוּן עֶ ר וֶ ועט זַ יין ֶדער לֶ ְ‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (5‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ֶ ,‬בּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫טז | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער‪ ,‬לוֹ לְ בַ דּוֹ נָ אר צוּ ִאים ַאלֵ יין‪ָ ,‬ראוּי‬ ‫ייבּ ְ‬‫בּוֹרא יִ ְתבָּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ ַאז ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ֶשׁ ַה ֵ‬ ‫וערד‪ ,‬לְ ִה ְתפַּ לֵּ ל צוּ‬ ‫ישׁט וֶ ְ‬ ‫עטן‪ ,‬וְ ֵאין ָראוּי אוּן עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫ארף ֶמען ֶבּ ְ‬ ‫לְ ִה ְתפַּ לֵּ ל ַד ְ‬ ‫ערשׁ‪.‬‬ ‫עטן‪ ,‬לְ זוּלָ תוֹ פוּן ֵקיינֶ עם ַאנְ ֶד ְ‬ ‫ֶבּ ְ‬ ‫ארץ‪ֶ ,‬שׁכָּ ל‬ ‫‪ֲ (6‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ֶ ,‬בּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫ת'דיג‪.‬‬ ‫וער ֶטער פוּן ִדי נְ בִ ִיאים זֶ ענֶ ען ֱא ֶמ ִ‬ ‫ִדּבְ ֵרי נְ ִב ִיאים ֱא ֶמת ַאז ַאלֶ ע וֶ ְ‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (7‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ ,‬בֶּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫בוּאה פוּן מ ׁ ֶֹשה ַר ֵבּינוּ‪ָ ,‬היְ ָתה‬ ‫בוּאת מ ׁ ֶֹשה ַר ֵבּנוּ עָ לָ יו ַה ָשּׁלוֹם ַאז ִדי נְ ָ‬ ‫ֶשׁנְּ ַ‬ ‫ת'דיג‪ ,‬וְ ֶשׁהוּא ָהיָ ה ָאב לַ נְּ ִב ִיאים אוּן ַאז מ ׁ ֶֹשה ַרבֵּ ינוּ ִאיז‬ ‫ֲא ִמ ִתּית ִאיז ֱא ֶמ ִ‬ ‫קּוֹד ִמים לְ פָ נָ יו פַ אר ִדי וֶ ועלְ כֶ ע זֶ ענֶ ען‬ ‫אטע פוּן ַאלֶ ע נְ בִ ִיאים‪ ,‬לַ ְ‬ ‫גֶ עוֶ וען ִדי ַט ֶ‬ ‫עקוּמען נָ א‪‬‬ ‫ֶ‬ ‫גֶ עוֶ וען פַ אר ִאים‪ ,‬וְ לַ ָבּ ִאים ַא ֲח ָריו אוּן פַ אר ַאלֶ ע וָ ואס זֶ ענֶ ען גֶ‬ ‫ִאים‪.‬‬ ‫ארץ‪ֶ ,‬שׁכָּ ל‬ ‫‪ֲ (8‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ ,‬בֶּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫אבּן ַהיינְ ט‪ִ ,‬היא‬ ‫תּוֹרה‪ַ ,‬ה ְמּצוּיָ ה עַ ָתּה ְביָ ֵדינוּ וָ ואס ִמיר ָה ְ‬ ‫תּוֹרה ַאז ִדי גַ אנְ ֶצע ָ‬ ‫ַה ָ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער גֶ עגֶ עבְּ ן‪ ,‬לְ מ ׁ ֶֹשה ַר ֵבּנוּ עָ לָ יו ַה ָשּׁלוֹם פַ אר מ ׁ ֶֹשה‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ַהנְּ תוּנָ ה ָהאט ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ַרבֵּ ינוּ‪.‬‬ ‫ארץ‪ֶ ,‬שׁזֹּאת‬ ‫‪ֲ (9‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ֶ ,‬בּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫טוֹישׁט‬ ‫אר ְ‬ ‫ישׁט פַ ְ‬ ‫תּוֹרה וָ ואס ִמיר ָהאבְּ ן‪ ,‬א ְת ֵהא ֻמ ְחלֶ פֶ ת וֶ ועט נִ ְ‬ ‫תּוֹרה ַאז ִדי ָ‬ ‫ַה ָ‬ ‫תּוֹרה‪,‬‬ ‫ערע ָ‬ ‫תוֹרה ַא ֶח ֶרת ַקיין ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ישׁט זַ יין‪ָ ,‬‬ ‫וערן‪ ,‬וְ ‪‬א ְת ֵהא אוּן עֶ ס וֶ ועט נִ ְ‬ ‫וֶ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪.‬‬ ‫בּוֹרא יִ ְתבָּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ פוּנֶ עם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ֵמ ֵאת ַה ֵ‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (10‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ ,‬בֶּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫וייסט‬‫יוֹדעַ כָּ ל ַמ ֲע ֵשה ְבנֵ י ָא ָדם וֵ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער‪ֵ ,‬‬ ‫ייבּ ְ‬‫בּוֹרא יִ ְתבָּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ ַאז ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ֶשׁ ַה ֵ‬ ‫בוֹתם אוּן ַאלֶ עס וָ ואס‬ ‫ערע טוּעֶ ן‪ ,‬וְ כָ ל ַמ ְח ְשׁ ָ‬ ‫ַאלֶ עס וָ ואס ִמיר טוּעֶ ן אוּן וָ ואס ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ערע ְט ַראכְ ְטן‪ֶ ,‬שׁנֶּ ֱא ַמר ַאזוֹי וִ וי עֶ ס ְשׁ ֵטייט ְ)תּ ִהלִ ים‬ ‫ִמיר ְט ַראכְ ְטן אוּן וָ ואס ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ער ֶצער‪,‬‬ ‫אשׁאפְ ן ַאלֶ ע ֶה ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער ָהאט ַבּ ַ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫'היּ ֵֹצר יַ ַחד לִ בָּ ם' ֶדער ֵא ֶ‬ ‫לג‪ ,‬טוּ(‪ַ :‬‬ ‫ייסט ַאלֶ עס וָ ואס ֶמען טוּט‪.‬‬ ‫יהם' אוּן עֶ ר וֵ ו ְ‬ ‫'ה ֵמּ ִבין ֶאל כָּ ל ַמ ֲע ֵש ֶ‬ ‫ַ‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (11‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ֶ ,‬בּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫אצאלְ ט ְשׂכַ ר‪,‬‬ ‫גּוֹמל טוֹב בַּ ָ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער‪ֵ ,‬‬ ‫בּוֹרא יִ ְת ָבּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ ַאז ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ֶשׁ ַה ֵ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | יז‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫אשׁ ְט ָראפְ ט‪,‬‬ ‫וּמ ֲענִ ישׁ אוּן עֶ ר ַבּ ְ‬ ‫שׁוֹמ ֵרי ִמ ְצו ָֹתיו פַ אר ִדי וָ ואס טוּעֶ ן ִדי ִמ ְצוֹת‪ַ ,‬‬ ‫לְ ְ‬ ‫ישׁט זַ יינֶ ע ִמ ְצוֹת‪.‬‬‫לְ עוֹבְ ֵרי ִמ ְצו ָֹתיו ִדי וָ ואס פָ אלְ גְ ן נִ ְ‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (12‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ ,‬בֶּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫קוּמען‪ ,‬וְ ַאף עַ ל פִּ י ֶשׁיִּ ְת ַמ ְה ֵמ ַהּ אוּן ֲאפִ ילוּ עֶ ס‬ ‫יח וֶ ועט ֶ‬ ‫יח ַאז ָמ ִשׁ ַ‬ ‫בְּ בִ ַיאת ַה ָמּ ִשׁ ַ‬ ‫וארט‬‫עמט שׁוֹין ַאזַ א לַ אנְ גֶ ע ַצייט‪ ,‬עִ ם כָּ ל זֶ ה ֲא ַחכֶּ ה לּוֹ בְּ כָ ל יוֹם ִמיט ֶדעם וַ ְ‬ ‫נֶ ְ‬ ‫קוּמען‪.‬‬‫עדן ָטאג‪ֶ ,‬שׁיָּ בוֹא ַאז עֶ ר זָ אל ֶ‬ ‫ִאי‪ ‬יֶ ְ‬ ‫ארץ‪,‬‬ ‫‪ֲ (13‬אנִ י ַמ ֲא ִמין ִאי‪ ‬גְ לֵ ייבּ‪ֶ ,‬בּ ֱאמוּנָ ה ְשׁלֵ ָמה ִמיט ַמיין גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫ֶשׁ ִתּ ְהיֶ ה ְתּ ִחיַּ ת ַה ֵמּ ִתים ַאז עֶ ס וֶ ועט זַ יין ְתּ ִחיַּ ת ַה ֵמּ ִתים‪ְ ,‬בּעֵ ת ֶשׁיַ ֲעלֶ ה ָרצוֹן ֵמ ֵאת‬ ‫ער ְשׁ ֶטער וֶ ועט ָדאס טוּן‪ ,‬וְ יִ ְתעַ לֶּ ה זִ כְ רוֹ לָ עַ ד‬ ‫בּוֹרא יִ ְתבָּ ַר‪ְ ‬שׁמוֹ וֶ וען ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ַה ֵ‬ ‫ייבּיג‪.‬‬ ‫אמען פַ אר ֵא ִ‬ ‫וערן זַ יין נָ ֶ‬ ‫ערהוֹיבְּ ן וֶ ְ‬ ‫וּלְ נֵ ַצח נְ ָצ ִחים אוּן עֶ ס וֶ ועט ֶד ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫אטע‬ ‫ַא ְשׁ ֶרעק פוּן ִדי עֶ כְ ֶטע ַט ֶ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‪ַ ,‬תּלְ ִמ ַידת ֵבּית פֵ יגָ א‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫אטע‬ ‫ָדאס וָ ואס ִאיר ְשׁ ַרייבְּ ט ִמיר ַאז ִאיר ָהאט ַא פַּ ַחד‪ַ ,‬אז ַאייעֶ ר עֶ כְ ֶטע ַט ֶ‬ ‫ארפְ ט ַאן עֵ ָצה‪.‬‬‫קוּמען צוּ ַאייעֶ ר ֲחתוּנָ ה‪ִ ,‬איר ְט ַראכְ ט ַא ַסא‪ ‬פוּן ֶדעם‪ִ ,‬איר ַד ְ‬ ‫גֵ ייט ֶ‬ ‫עדן ָטאג‪:‬‬ ‫ער ְשׁ ְטן יֶ ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫עטס ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ פַ אר ַאיי‪ַ ‬אן עֵ ָצה‪ ,‬בֶּ ְ‬ ‫אבּן פוּן ַמיין עֶ כְ ֶטע‬ ‫מוֹרא ָה ְ‬ ‫ישׁט ָ‬ ‫אשׁעפֶ ער ֶהעלְ ף ִמיר ִאי‪ ‬זָ אל נִ ְ‬ ‫"היילִ יגֶ ער ַבּ ֶ‬ ‫ֵ‬ ‫אשׁעפֶ ער ֶהעלְ ף ִמיר ַאז ִאי‪ ‬זָ אל וֶ ועלְ ן ְט ֶרעפְ ן ַמיין עֶ כְ ֶטע‬ ‫אטע‪ֵ ,‬היילִ יגֶ ער בַּ ֶ‬ ‫ַט ֶ‬ ‫אשׁעפֶ ער ֶהעלְ ף ִמיר ַאז‬ ‫עדן‪ֵ ,‬היילִ יגֶ ער ַבּ ֶ‬ ‫ייבּן ִמיט ִאים צוּ ֶר ְ‬ ‫אטע אוּן ָאנְ ֵה ְ‬ ‫ַט ֶ‬ ‫אטע‪ ,‬אוּן ֲאפִ ילוּ עֶ ס זֶ עט ִמיר אוֹיס‬ ‫ישׁט ְט ֶרעפְ ן ַמיין עֶ כְ ֶטע ַט ֶ‬ ‫ֲאפִ ילוּ ִאי‪ ‬וִ ויל נִ ְ‬ ‫ויסן ַאז‬ ‫עדיג ‪ -‬זָ אל ִאי‪ ‬נָ אכְ ַאלְ ץ וֶ ועלְ ן טוּן וָ ואס ִאיז ִריכְ ִטיג אוּן וִ ְ‬ ‫עק ִ‬‫זֵ ייעֶ ר ְשׁ ֶר ֶ‬ ‫אבּן ַא ַשׁיְ יכוּת‬ ‫אמע ִאיז זֵ ייעֶ ר ֵהיילִ יג‪ ,‬אוּן ִאי‪ ‬זָ אל וֶ ועלְ ן ָה ְ‬ ‫אטע אוּן ַא ַמ ֶ‬ ‫ַא ַט ֶ‬ ‫יידע פוּן זֵ יי"‪.‬‬ ‫ִמיט ֵבּ ֶ‬ ‫אר ַמאלֶ ע‬‫ַטייעֶ ֶרע ַתּלְ ִמ ָידה ‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‪ָ ,‬דאס וָ ואס ִאיר ָהאט ְשׁ ֶרעק ִאיז ַא נָ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫יח | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫אמע‪ִ ,‬איז‬ ‫ארן ִמיט ִדי ַמ ֶ‬ ‫עבּט יָ ְ‬ ‫ערן גֶ ְט'ן זִ י‪ ‬אוּן ֶמען לֶ ְ‬ ‫זַ א‪ ,‬וַ וייל וֶ וען עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫אטע‪ ,‬אוּן ִאיר ָהאט ַאלֶ ע‬ ‫אר ַמאל פַ אר ַא ִקינְ ד צוּ ָהאבְּ ן ַא פַּ ַחד צוּ ְט ֶרעפְ ן ִדי ַט ֶ‬ ‫נָ ְ‬ ‫ישׁט גֶ עזֶ ען ַאייעֶ ר‬ ‫אמע ִתּ ְחיֶ '‪ ,‬אוּן ִאיר ָהאט ֵקיינְ ָמאל נִ ְ‬ ‫ארן נָ אר גֶ עזֶ ען ַאייעֶ ר ַמ ֶ‬ ‫יָ ְ‬ ‫מוֹרא אוּן וָ ואס ִאיר ְט ַראכְ ט‪ :‬וָ ואס‬ ‫אר ַמאל ָדאס וָ ואס ִאיר ָהאט ָ‬ ‫אטע‪ִ ,‬איז נָ ְ‬‫ַט ֶ‬ ‫קוּמען? אוּן וָ ואס וֶ ועט זַ יין ַאז עֶ ר‬ ‫אטע ֶ‬ ‫גֵ ייט זַ יין ַאז ֵאיין ָטאג גֵ ייט ַאייעֶ ר ַט ֶ‬ ‫אקן‪ ,‬אוּן ָדאס ַמאכְ ט‬ ‫ער ְשׁ ָר ְ‬‫קוּמען צוּ ַאייעֶ ר ֲחתוּנָ ה? ָדאס ַמאכְ ט ַאיי‪ֶ ‬ד ְ‬ ‫וֶ ועט ֶ‬ ‫ער ְשׁ ְטן ‪ -‬וֶ ועט‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫אקוֶ ועם; ָא ֶבּער ִמיט ְתּפִ ילָ ה‪ִ ,‬מיט בֶּ ְ‬ ‫אוּמ ַבּ ְ‬ ‫ַאיי‪ְ ‬‬ ‫ועקגֵ יין ַאלֶ ע ַאייעֶ ֶרע ְשׁ ֶרעק‪ ,‬אוּן ַא ְד ַרבָּ ה‪ִ ,‬איר וֶ ועט זִ י‪ ‬וֶ ועלְ ן ְט ֶרעפְ ן ִמיט‬ ‫ַאוֶ ְ‬ ‫אמע‪.‬‬‫אטע אוּן לֶ עבְּ ן ְבּ ָשׁלוֹם ִמיט ִאים‪ ,‬אוּן אוֹי‪ִ ‬מיט ִדי ַמ ֶ‬ ‫ַאייעֶ ר ַט ֶ‬ ‫ְשׁ ַרייבְּ ט ִמיר נָ א‪ְ ‬בּ ִריוְ ון‪.‬‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫עראפִּ י‪ ,‬אוּן אוֹי‪ ‬טוּן ִדי עֵ צוֹת פוּן ַצ ִדּיק‬ ‫ֶמען ֶקען גֵ יין צוּ ֶט ָ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‪ַ ,‬תּלְ ִמ ַידת ֵבּית פֵ יגָ א‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאייעֶ ר בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫עראפִּ י ‪ -‬זָ אלְ ט ִאיר‬ ‫ארפְ ט ֶט ָ‬ ‫ארפְ ט ִהילְ ף‪ִ ,‬איר ַד ְ‬ ‫ַאז ִאיר ְשׁפִּ ְירט ַאז ִאיר ַד ְ‬ ‫ערן ִדי וָ ואס זָ אגְ ן ַאיי‪ַ ‬אז בַּ יי‬ ‫אוֹיס ֶה ְ‬ ‫ישׁט ְ‬ ‫עמען ִהילְ ף אוּן ִאיר זָ אלְ ט נִ ְ‬ ‫גֵ יין נֶ ֶ‬ ‫עדט ֶמען‬ ‫ישׁט וָ ואר‪ַ ,‬בּיי אוּנְ ז ֶר ְ‬ ‫עראפִּ י; עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫ישׁט פוּן ֶט ָ‬ ‫אוּנְ ז ַהאלְ ט ֶמען נִ ְ‬ ‫עוֹדד ֶדעם ֶמענְ ְטשׁ‬ ‫עראפִּ י‪ִ ,‬מיר זֶ ענֶ ען ְמ ַחזֵ ק אוּן ְמ ֵ‬ ‫אבּן ֶט ָ‬ ‫ארף ָה ְ‬ ‫אוֹי‪ַ ‬אז ֶמען ַד ְ‬ ‫עוֹדד ַאז ֶמען‬ ‫עראפִּ י‪ִ ,‬מיר זֶ ענֶ ען ְמ ַחזֵ ק אוּן ְמ ֵ‬ ‫עמען ֶדעם ֵהיילִ יגְ ן ֶר ִבּינְ 'ס ֶט ָ‬ ‫צוּ נֶ ֶ‬ ‫עמען ֶדעם ֵהיילִ יגְ ן ֶר ִבּינְ 'ס ִהילִ ינְ ג‪ ,‬טוּן ֶדעם ֵהיילִ יגְ ן ֶרבִּ ינְ 'ס עֵ צוֹת פוּן‬ ‫זָ אל נֶ ֶ‬ ‫ער ֵציילְ ן ִדי‬ ‫אוֹיס ֶד ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ִ ,‬אים ְ‬ ‫יטן ֵאייבֶּ ְ‬ ‫עדן ָטאג ַא ִבּ ֶיסעלֶ ע ְשׁמוּעֶ ְסן ִמ ְ‬ ‫גֵ יין יֶ ְ‬ ‫ערט‪ַ ,‬אלֶ עס וָ ואס טוּט וֵ ויי‪ ,‬אוּן‬ ‫וייטאג‪ַ ,‬אלֶ עס וָ ואס ְשׁ ֶט ְ‬ ‫ארץ‪ַ ,‬אלֶ ע וֵ ָ‬ ‫גַ אנְ ֶצע ַה ְ‬ ‫וערט ֶמען ֶבּ ֱא ֶמת‬ ‫עדן ָטאג ‪ -‬וֶ ְ‬ ‫ארק ִאין ֶדעם‪ֶ ,‬מען טוּט ָדאס יֶ ְ‬ ‫ַאז ֶמען ִאיז ְשׁ ַט ְ‬ ‫עהיילְ ט‪.‬‬ ‫אוֹיסגֶ ֵ‬‫ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | יט‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫עראפִּ י‪ ,‬זִ י‪‬‬ ‫ארפְ ט ָהאבְּ ן ֶט ָ‬ ‫נָ אכְ ַא ָמאל‪ַ ,‬אז ִאיר ְשׁפִּ ְירט ַבּיי זִ י‪ַ ‬אז ִאיר ַד ְ‬ ‫עראפִּ י‪ ,‬אוּן ֶדער‬ ‫עראפִּ ְיסט ‪ -‬זָ אלְ ְסט ִאיר גֵ יין צוּ ֶט ָ‬ ‫עדן פַ אר ַא ֶט ָ‬ ‫אוֹיס ֶר ְ‬ ‫ְ‬ ‫ארק‪ ,‬אוּן‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ַאיי‪ֶ ‬העלְ פְ ן ַאז ִאיר זָ אלְ ט זַ יין גֶ עזוּנְ ט אוּן ְשׁ ַט ְ‬ ‫ֵאייבֶּ ְ‬ ‫זַ יין פְ ֵריילִ י‪ ‬אוּן צוּפְ ִר ְידן‪.‬‬ ‫עראפִּ י‪ ,‬זָ אלְ ט ִאיר נָ אכְ ַאלְ ץ טוּן ֶדעם ֵהיילִ יגְ ן‬ ‫אוֹי‪ַ ‬אז ִאיר גֵ ייט צוּ ֶט ָ‬ ‫ער ְשׁ ְטן ִאין‬ ‫עדן ַאבִּ ֶיסעלֶ ע צוּם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫עדן ָטאג ֶר ְ‬ ‫ֶר ִבּינְ 'ס עֵ ָצה‪ ,‬אוּן ִאיר זָ אלְ ט יֶ ְ‬ ‫עטס ִאים אוֹיף ַא‬ ‫ער ְשׁ ְטן אוֹיף ִשׂ ְמ ָחה‪ֶ ,‬בּ ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫עטס ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫ַאייעֶ ר ְשׁפְּ ַרא‪ ,‬בֶּ ְ‬ ‫עראפִּ י; ֶמען ֶקען גֵ יין‬ ‫ישׁט ַקיין ְס ִתּ ָירה ִמיט ֶט ָ‬ ‫אר ֶקע ֱאמוּנָ ה‪ ,‬וַ וייל עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫תּוֹרה וֶ ועג‪.‬‬ ‫עראפִּ י אוּן אוֹי‪ ‬טוּן ִדי עֵ צוֹת פוּן ַצ ִדיק אוּן גֵ יין ִאין ִדי ָ‬ ‫צוּ ֶט ָ‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫עמט ַארוּם ִמיט ֵהיילִ יגֶ ע ַמלְ ָאכִ ים‬ ‫גְּ ָמ ָרא נֶ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫לְ כָ בוֹד ‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫עמאכְ ט ַא‬ ‫אסט גֶ ַ‬ ‫גוּטע נֵ ייעֶ ס ַאז דוּ ָה ְ‬ ‫ערן ִדי ֶ‬ ‫ִאי‪ ‬בִּ ין זֵ ייעֶ ר פְ ֵריילִ י‪ ‬צוּ ֶה ְ‬ ‫אסטוּ‬ ‫ִסיוּם אוֹיף ִדי עֶ ְר ְשׁ ֶטע ַמ ֶסכְ ָתּא ִאין ַשׁ"ס‪ַ ,‬מ ֶסכֶ ת בְּ ָרכוֹת‪ ,‬אוּן אוֹי‪ָ ‬ה ְ‬ ‫עצט ַמ ֶסכֶ ת‬ ‫ערנְ ְסט יֶ ְ‬‫וייטער‪ ,‬דוּ לֶ ְ‬ ‫ייסט וַ ֶ‬ ‫ְמ ַסיֵ ים גֶ עוֶ וען ַמ ֶסכֶ ת ַשׁ ָבּת‪ ,‬אוּן דוּ גֵ ְ‬ ‫ערנְ ט‬‫עֵ ירוּבִ ין; עֶ ס ִאיז ַאזוֹי ֵשׁיין צוּ זֶ ען ַא ִקינְ ד פוּן כִּ ָיתּה ו'‪ֶ ,‬צען יָ אר ַאלְ ט ‪ -‬לֶ ְ‬ ‫בוֹאר‬ ‫תּוֹרה אוֹיפְ ן ֵס ֶדר ֶד ֶר‪ַ ‬הלִ ימוּד פוּן ֵהיילִ יגְ ן ֶר ִבּי'ן ַ‬ ‫)ה ְמ ָ‬ ‫ייסיג ִדי ֵהיילִ יגֶ ע ָ‬ ‫פְ לַ ִ‬ ‫בְּ ִשׂיחוֹת ָה ַר"ן‪ִ ,‬ס ָימן עו(‪.‬‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ זָ אגְ ט‪ :‬וֶ וער‬ ‫תּוֹרה‪ֲ ,‬‬ ‫ערנֶ ען ִדי ֵהיילִ יגֶ ע ָ‬‫וייטער צוּ לֶ ְ‬ ‫ארק זִ י‪ ‬וַ ֶ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫ענוּמען ִמיט פִ יר ַמלְ ָאכִ ים‪ַ :‬מלְ ָא‪ ‬גַּ 'בְ ִר ֵיאל‪,‬‬ ‫רוּמגֶ ֶ‬ ‫וערט ַא ְ‬ ‫ערנְ ט 'גְ ָמ ָרא' וֶ ְ‬ ‫עֶ ס לֶ ְ‬ ‫אשׁי ֵתּיבוֹת‬ ‫ַמלְ ָא‪ִ ‬מ'יכָ ֵאל‪ַ ,‬מלְ ָא‪ְ ‬ר'פָ ֵאל אוּן ַמלְ ָא‪ ‬א'ו ִֹר ֵיאל‪ ,‬וָ ואס ִאיז ִדי ָר ֵ‬ ‫ענוּמען ִמיט ִדי‬ ‫רוּמגֶ ֶ‬ ‫ערנְ ט גְ ָמ ָרא ִאיז ֶמען ַא ְ‬ ‫פוּן גְ ָ'מ ָ'ר'א'‪ ,‬אוּן ַאז ֶמען לֶ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪.‬‬‫ייבּ ְ‬ ‫ארן ֵא ֶ‬ ‫ֵהיילִ יגֶ ע ַמלְ ָאכִ ים וָ ואס זֵ יי זֶ ענֶ ען ִדי ֶמ ְרכָּ ָבה פַ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫כ | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫אטע ַאלְ ס בָּ חוּר ִאין‬ ‫עדענְ ק וִ וי ַדיין ַט ֶ‬ ‫אטע‪ִ ,‬אי‪ ‬גֶ ֶ‬ ‫גֶ עבּ ַא גְ רוּס פַ אר ַדיין ַט ֶ‬ ‫ערנְ ט‪ ,‬אוּן ִאי‪ ‬פְ ֵריי זִ י‪ ‬צוּ זֶ ען ַאז דוּ‬ ‫ייסיג גֶ עלֶ ְ‬ ‫יְ ִשׁיבָ ה ָהאט זֵ ייעֶ ר זֵ ייעֶ ר פְ לַ ִ‬ ‫ייסט ִאין זַ יינֶ ע וֶ ועגְ ן‪.‬‬ ‫גֵ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ֶדער סוֹד פוּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַא שׁוּל ִאיז ִדי לִ יבְּ ַשׁאפְ ט אוּן ִדי ַא ְחדוּת‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫מ ׁ ֶֹשה ַא ְריֵ ' נֵ רוֹ יָ ִאיר‪ֵ ,‬בּית ֶשׁ ֶמשׁ‬ ‫רוֹיסע שׁוּל ִאין ֵבּית ֶשׁ ֶמשׁ‪,‬‬ ‫ייטן זִ י‪ ‬צוּ בּוֹיעֶ ן ַא ֵשׁיינֶ ע גְ ֶ‬ ‫עצט וֶ וען ִמיר גְ ֵר ְ‬ ‫יֶ ְ‬ ‫מוֹסדוֹת ‪ -‬וִ ויל ִאי‪ַ ‬אוֶ ועק ְשׁ ֶטעלְ ן גַ ָבּ ִאים פַ אר ִדי בֵּ ית‬ ‫ִמיט ַא בִּ נְ יָ ן פַ אר ִדי ְ‬ ‫לוֹמינוּ וָ ואס‬ ‫עמען פוּן ַאלֶ ע ַאנְ ֵשׁי ְשׁ ֵ‬ ‫ייבּן ִדי נֶ ֶ‬ ‫יטע ִמיר ְשׁ ַר ְ‬ ‫ֶשׁ ֶמשׁ שׁוּל; ִבּ ֶ‬ ‫ער ְשׁ ְטנְ 'ס ִהילְ ף וֶ ועט ֶמען ַאוֶ ועק‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫יטן ֵא ֶ‬ ‫וואוֹינֶ ען ִאין ֵבּית ֶשׁ ֶמשׁ‪ ,‬אוּן ִמ ְ‬ ‫אר ֶקע‬ ‫אבּן ‪ -‬וֶ ועט זַ יין גָ אר ַא ְשׁ ַט ְ‬ ‫ְשׁ ֶטעלְ ן גַ ָבּ ִאים‪ ,‬אוּן ַאז ֶמען וֶ ועט זִ י‪ ‬לִ יבּ ָה ְ‬ ‫ַה ְצלָ ָחה‪ ,‬וַ וייל ֶדער סוֹד פוּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַא שׁוּל ִאיז ִדי לִ ְיבּ ַשׁאפְ ט אוּן ִדי‬ ‫ַא ְחדוּת; ִדי ֵאיינְ ִציגְ ְס ֶטע זַ א‪ִ ‬איז ִדי ַא ְחדוּת אוּן לִ יבְּ ַשׁאפְ ט‪.‬‬ ‫אוֹי‪ִ ‬איז ֶמען זוֹכֶ ה צוּ ָהאבְּ ן ִאין שׁוּל ֶדעם ֶר ִבּי'ן‪ ,‬וַ וייל ִאין ַא שׁוּל וואוּ‬ ‫ארט ִאיז ֶדער ֶר ִבּי‪.‬‬ ‫ֶמען ָהאט זִ י‪ ‬לִ יבּ ‪ָ -‬ד ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ארף ֶמען ַר ֲח ֵמי ָשׁ ַמיִ ם‬ ‫אוֹי‪ִ ‬אין ַא כָּ ֶשׁ ְר'עֶ ִק ַיא ְסק ַד ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ישׁט גוּט פַ אר ִאיר;‬ ‫ישׁט גֵ יין ִאין ִק ַיא ְסק‪ ,‬עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫זָ אג ַדיין וַ וייבּ זִ י זָ אל נִ ְ‬ ‫ישׁט‬ ‫עשׁ ִר ֶיבּענֶ ע ְבּ ִריוְ ון‪ ,‬זִ י זָ אל זִ י‪ַ ‬האלְ ְטן צוּ ֶדעם‪ ,‬זִ י זָ אל נִ ְ‬ ‫זִ י פְ לֶ עגְ ט ִשׁ ְיקן גֶ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | כא‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ישׁט גוּט פַ אר ִאיר צוּ גֵ יין ִאין‬ ‫ימיעלְ ס וַ וייל עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫גֵ יין ִאין ִק ַיא ְסק ִשׁ ְיקן ִא ֶ‬ ‫ארף אוֹי‪ִ ‬אין ַא כָּ ֶשׁ ְר'עֶ ִק ַיא ְסק ַר ֲח ֵמי ָשׁ ַמיִ ם‪.‬‬ ‫ִק ַיא ְסק‪ֶ ,‬מען ַד ְ‬ ‫ארק זִ י‪ִ ‬מיט ֱאמוּנָ ה‪ֶ ,‬דער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִבּי זָ אגְ ט ִ)שׂיחוֹת ָה ַר"ן‪ִ ,‬ס ָימן לג(‪:‬‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫"א ֶצל ָהעוֹלָ ם ֱאמוּנָ ה הוּא ָדּבָ ר ָק ָטן‪ ,‬וְ ֶא ְצלִ י ֱאמוּנָ ה הוּא ָדּ ָבר גָּ דוֹל ְמאֹד‪ ,‬וְ עִ ַקּר‬ ‫ֵ‬ ‫ָה ֱאמוּנָ ה ִהיא ְבּלִ י שׁוּם ָחכְ מוֹת וַ ֲח ִקירוֹת כְּ לָ ל‪ַ ,‬רק ִבּפְ ִשׁיטוּת גָּ מוּר כְּ מוֹ‬ ‫ֶשׁ ַהנָּ ִשׁים וְ ַה ֲהמוֹן עַ ם ַהכְּ ֵשׁ ִרים ַמ ֲא ִמינִ ים"‪ַ ,‬בּיי ִדי וֶ ועלְ ט ִאיז ֱאמוּנָ ה ַא‬ ‫ְקלֵ יינִ ֵיקייט ָאבֶּ ער בַּ יי ִמיר ִאיז ֶדער עִ ָיקר ֱאמוּנָ ה ָאן ֲח ִקירוֹת אוּן ָאן ָחכְ מוֹת‪,‬‬ ‫וּט'עֶ ֶמענְ ְט ְשׁן וָ ואס לֶ עבְּ ן בִּ ְתּ ִמימוּת‬ ‫נָ אר פָּ שׁוּט ַאזוֹי וִ וי פְ רוֹיעֶ ן אוּן פָּ שׁ ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪.‬‬‫וּפְּ ִשׁיטוּת ִמיט ֱאמוּנָ ה ִאינֶ עם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ארף זַ יין פְ ֵריילִ י‪ִ ‬מיט ְמ ִסירוּת נֶ פֶ שׁ‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ִ ...‬תּ ְחיֶ '‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַאלֶ ע ֶצענְ ְדלִ יגֶ ער ְבּ ִריוְ ון‪.‬‬ ‫וָ ואס גֵ ייט פָ אר ִמיט ַאיי‪ ?‬וָ ואס ְקלַ אפְּ ט ִאיר זִ י‪ ?‬וָ ואס ִאיז ָדאס ְט ַראכְ ְטן‬ ‫ַא גַ אנְ ְצן ָטאג אוּן ַא גַ אנְ ְצן ַצייט ְשׁלֶ עכְ ְטס אוֹיף זִ י‪ ?‬עֶ ס זֶ עט ִמיר אוֹיס וִ וי‬ ‫ארגֶ ענִ יגְ ן אוּן ַא ַחיּוּת פוּן זִ י‪ְ ‬קלַ אפְּ ן‪ִ ,‬איר ָהאט ַא‬ ‫ִאיר ָהאט עֶ פֶּ עס ַא פַ ְ‬ ‫עטיוו‪ ,‬וַ וייל ָטאג אוּן נַ אכְ ט ַהאלְ ט ִאיר זִ י‪ִ ‬אין ֵאיין‬ ‫עשׁ ַמאק פוּן זַ יין נֶ עגֶ ִ‬ ‫גֶ ְ‬ ‫עמען ְשׁלֶ עכְ ְטס אוֹיף זִ י‪.‬‬ ‫רוֹיסצוּנֶ ֶ‬ ‫ְקלַ אפְּ ן‪ ,‬אוּן פוּן יֶ ע ֶדע זַ א‪ ‬זוּכְ ט ִאיר נָ אר ַא ְ‬ ‫ארפְ ן ִמיר פָ אלְ גְ ן ֶדעם ֶרבִּ י'ן‪ ,‬אוּן ַאז‬ ‫עקוּמען צוּם ֶרבִּ י'ן‪ַ ,‬ד ְ‬ ‫ֶ‬ ‫ַאז ִמיר זֶ ענֶ ען גֶ‬ ‫ארף ֶמען ָדאס טוּן ִמיט‬ ‫יטיוו ‪ַ -‬ד ְ‬ ‫ייסט אוּנְ ז זַ יין פְ ֵריילִ י‪ ,‬זַ יין פַּ אזִ ִ‬ ‫ֶדער ֶר ִבּי ֵה ְ‬ ‫ישׁט ַקיין קוּנְ ץ זִ י‪ ‬צוּ‬ ‫ערנְ ט ַאז עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫ְמ ִסירוּת נֶ פֶ שׁ‪ֶ .‬דער ֶרבִּ י ָהאט אוּנְ ז גֶ עלֶ ְ‬ ‫גוּטע‬ ‫צוּהייבְּ ן‪ַ ,‬א קוּנְ ץ ִאיז ‪ -‬אוֹיפְ זוּכְ ן ִאין זִ י‪ֶ ‬‬ ‫ְקלַ אפְּ ן‪ַ ,‬א קוּנְ ץ ִאיז ‪ -‬זִ י‪ ‬אוֹיפְ ֵ‬ ‫נְ קוּדוֹת‪ ,‬אוּן ֲאפִ ילוּ וֶ וען עֶ ס זֶ עט אוֹיס וִ וי ֶמען ִאיז ֶדער עֶ ְרגְ ְס ֶטער ֶמענְ ְטשׁ‪,‬‬ ‫וייטאג אוּן וָ ואס ִאי‪‬‬ ‫ישׁט ִדי וֵ ָ‬ ‫עס ְירט נִ ְ‬ ‫ער ִ‬ ‫אוּן וִ וי ֵקיינֶ ער ִאין ֶדער וֶ ועלְ ט ִאינְ ֶט ֶ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫כב | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫גוּטע זַ אכְ ן ִמיט וָ ואס זִ י‪ְ ‬מ ַחיֶ '‬ ‫ארף ֶמען אוֹי‪ ‬אוֹיפְ זוּכְ ן ֶ‬ ‫גֵ יי ַאלְ ץ ַא ִריבֶּ ער ‪ַ -‬ד ְ‬ ‫חוֹרה ‪ָ -‬דאס ִאיז ִדי ִס ְט ָרא‬ ‫צוּ זַ יין אוּן צוּ זַ יין פְ ֵריילִ י‪ ;‬וַ וייל עַ ְצבוּת אוּן ָמ ָרה ְשׁ ָ‬ ‫עטיוו ‪ָ -‬דאס ִאיז ִס ְט ָרא ַא ֲח ָרא‪.‬‬ ‫עטיוו אוּן ְט ַראכְ ְטן נֶ עגֶ ִ‬ ‫ַא ֲח ָרא‪ ,‬זַ יין נֶ עגֶ ִ‬ ‫דוּשׁה‪,‬‬ ‫ִאי‪ ‬בֶּ עט ַאיי‪ַ ,‬אנְ ְטלוֹיפְ ט פוּן ִדי ִס ְט ָרא ַא ֲח ָרא‪ַ ,‬אנְ ְטלוֹיפְ ט צוּ ִדי ְק ָ‬ ‫טוּמ ָאה‬ ‫דוּשׁה ָא ֶדער ַבּיי ִדי ְ‬ ‫ימן ִצי ֶמען ִאיז בַּ יי ִדי ְק ָ‬ ‫ויסן זָ אלְ ט ִאיר‪ִ ,‬די ִס ָ‬ ‫אוּן וִ ְ‬ ‫יטיוו ‪ִ -‬איז ֶמען בַּ יים‬ ‫ֶקען ֶמען ַאלֵ יינְ ס זֶ ען; ִאיז ֶמען פְ ֵריילִ י‪ֶ ,‬מען ְט ַראכְ ט ַפּאזִ ִ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ ,‬וִ וי עֶ ס ְשׁ ֵטייט ִ)דּבְ ֵרי ַהיָּ ִמים ַא טז‪ ,‬כז(‪" :‬עֹז וְ ֶח ְדוָ ה ִבּ ְמקֹמוֹ"; ִאיז ֶמען‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֵא ֶ‬ ‫עסט‪ֶ ,‬מען ְט ַראכְ ט ְשׁלֶ עכְ ְטס אוֹיף זִ י‪ִ - ‬איז ֶמען ַבּיי ִדי‬ ‫עטיוו‪ֶ ,‬דעפְּ ֶר ְ‬ ‫נֶ עגֶ ִ‬ ‫אשׁית ג‪ ,‬יז(‪" :‬בְּ עִ ָצּבוֹן תֹּאכְ לֶ נָּ ה"‪.‬‬‫טוּמ ָאה‪ ,‬וִ וי עֶ ס ְשׁ ֵטייט )בְּ ֵר ִ‬ ‫ְ‬ ‫אבּן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ִאיר זָ אלְ ט ָה ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫ארן ָח ָתן‬ ‫ישׁט כְּ ַדאי צוּ קוֹיפְ ן ַמ ָתּנוֹת פַ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ..‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫עדן ָטאג‬ ‫עדן ָטאג‪ַ ,‬מא‪ ‬זִ י‪ַ ‬א ְקבִ יעוּת יֶ ְ‬ ‫בּוֹדדוּת יֶ ְ‬ ‫ארק זִ י‪ִ ‬מיט גֵ יין ִה ְת ְ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫בּוֹדדוּת ֶקען ֶמען זוֹכֶ ה זַ יין צוּ‬ ‫דוּר‪ִ ‬ה ְת ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪ְ .‬‬‫עדן צוּם ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ַא ְשׁ ִטיק ַצייט צוּ ֶר ְ‬ ‫עטן ֶדעם ֶר ִבּי'ן‬ ‫גוּטס‪ֶ ,‬דער ֶר ִבּי ָהאט גֶ עזָ אגְ ט פַ אר ֵאיינֶ עם וָ ואס ָהאט גֶ עבֶּ ְ‬ ‫ַאלֶ עס ְ‬ ‫ערנֶ ען‪,‬‬‫יעוּרים צוּ לֶ ְ‬ ‫וערן ַאן עֶ ְרלִ יכֶ ער ִאיד‪ַ ,‬אז עֶ ר זָ אל זִ י‪ַ ‬מאכְ ן ִשׁ ִ‬ ‫ַאן עֵ ָצה צוּ וֶ ְ‬ ‫ערנֶ ען‪ָ ,‬האט ִאים ֶדער ֶר ִבּי‬ ‫ישׁט לֶ ְ‬ ‫ארן ֶרבִּ י'ן ַאז עֶ ר ֶקען נִ ְ‬ ‫ָהאט יֶ ענֶ ער גֶ עזָ אגְ ט פַ ְ‬ ‫דוּר‪‬‬‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק ב‪ִ ,‬ס ָימן קיא(‪" :‬עַ ל יְ ֵדי ְתּפִ לָּ ה יְ כוֹלִ ין לָ בוֹא לַ כֹּל"‪ְ ,‬‬ ‫גֶ עזָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫קּוּטי ֲ‬ ‫תוֹרה"‪ ,‬צוּ‬ ‫גוּטס‪" ,‬לְ ָ‬ ‫צוּקוּמען צוּ ַאלֶ עס; "לְ כָ ל טוּב"‪ ,‬צוּ ַאלֶ עס ְ‬ ‫ֶ‬ ‫ְתּפִ ילָ ה ֶקען ֶמען‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪" ,‬וּלְ כָ ל ַה ְקּ ֻדשּׁוֹת"‪ ,‬צוּ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫בוֹדה"‪ ,‬צוּ ִדינֶ ען ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫תּוֹרה‪" ,‬וַ ֲע ָ‬ ‫ערנֶ ען ָ‬ ‫לֶ ְ‬ ‫אר ַהאן‪,‬‬ ‫ייטן‪" ,‬וּלְ כָ ל ָה ֲעבוֹדוֹת"‪ ,‬צוּ ַאלֶ ע ֲעבוֹדוֹת וָ ואס ִאיז נָ אר פַ ְ‬ ‫ַאלֶ ע ֵהיילִ יגְ ֵק ְ‬ ‫גוּטס פוּן ַאלֶ ע וֶ ועלְ ְטן‪.‬‬‫"וּלְ כָ ל ַהטּוֹבוֹת ֶשׁ ְבּכָ ל ָהעוֹלָ מוֹת"‪ ,‬אוּן צוּ ַאלֶ עס ְ‬ ‫ער ְס ְטנְ ס ַאז ֶמען וִ ויל‬ ‫ארן ָח ָתן‪ֶ ,‬מ ְ‬‫ישׁט כְּ ַדאי צוּ קוֹיפְ ן ַמ ָתּנוֹת פַ ְ‬ ‫עֶ ס ִאיז נִ ְ‬ ‫ארן‬‫ישׁט ִשׁ ְיקן פַ ְ‬ ‫קוֹיפְ ן ַא ַשׁ"ס ֶקען ֶמען עֶ ס קוֹיפְ ן‪ִ .‬אי‪ֶ ‬בּעט זֵ ייעֶ ר ֶמען זָ אל נִ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | כג‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫עבּן אוֹיף ַאנְ ֵשׁי‬ ‫ארק ַאכְ טוּנְ ג צוּ גֶ ְ‬ ‫נוֹרה‪ִ ,‬אי‪ ‬פְּ רוּבִּ יר זֵ ייעֶ ר ְשׁ ַט ְ‬ ‫ָח ָתן ַקיין ְמ ָ‬ ‫לוֹמינוּ זֵ יי זָ אלְ ן ֶקענֶ ען ֲחתוּנָ ה ַמאכְ ן ִדי ִקינְ ֶדער ָאן ַקיין חוֹבוֹת‪ ,‬אוּן אוֹיבּ ַא‬ ‫ְשׁ ֵ‬ ‫עבּן ַמ ָתּנוֹת ָאן צוּ ַמאכְ ן חוֹבוֹת ‪ -‬בֶּ עט‬ ‫ִמ ְשׁפָּ ָחה ָהאט יָ א ִדי ֶמעגְ לִ יכְ ֵקייט צוּ גֶ ְ‬ ‫ערע ִמ ְשׁפָּ חוֹת‬ ‫עבּן ַמ ָתּנוֹת‪ ,‬וַ וייל ָדאס ַמאכְ ט ַאז ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ישׁט גֶ ְ‬ ‫ִאי‪ ‬זֵ יי זָ אלְ ן אוֹי‪ ‬נִ ְ‬ ‫ארגְ ן גֶ עלְ ט צוּ ְשׁ ֶטעלְ ן ַא‬ ‫ארפְ ן ָבּ ְ‬‫ישׁט ִדי ֶמעגְ לִ יכְ ֵקייט ‪ -‬זָ אלְ ן ַד ְ‬ ‫אבּן נִ ְ‬ ‫וָ ואס ָה ְ‬ ‫פָּ נִ ים וִ וי ֵשׁיינֶ ע לַ ייט וָ ואס ִשׁ ְיקן ַמ ָתּנוֹת‪.‬‬ ‫עבּן נָ א‪ִ ‬די‬ ‫ער ְשׁ ְטנְ 'ס ִהילְ ף ַאז ֶמען ַמאכְ ט ֲחתוּנָ ה ‪ֶ -‬קען ֶמען גֶ ְ‬ ‫ייבּ ְ‬‫יטן ֵא ֶ‬ ‫ִמ ְ‬ ‫ערע‪,‬‬ ‫אדן ַמאכְ ן פַ אר ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ישׁט ָשׁ ְ‬ ‫ֲחתוּנָ ה וִ ויפִ יל ַמ ָתּנוֹת ֶמען וִ ויל‪ָ ,‬דאס וֶ ועט נִ ְ‬ ‫ערע ָדאס‬ ‫ישׁט ְמ ַחיֵּ יב ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫נָ א‪ִ ‬די ֲחתוּנָ ה ַאז ֶמען גֶ עבְּ ט ַמ ָתּנוֹת ‪ָ -‬דאס ִאיז נִ ְ‬ ‫וארן‪ַ ,‬אז ָח ָתן כַּ לָ ה‬ ‫נָ אכְ צוּטוּן‪ָ ,‬א ֶבּער וִ וי עֶ ס ְשׁ ֶטעלְ ט זִ י‪ַ ‬ארוֹיס ִאיז ַאזוֹי גֶ עוָ ְ‬ ‫ערע‬ ‫וערן פוּן ֶדעם ַא לַ ַחץ אוֹיף ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫אקוּמען ַמ ָתּנוֹת ‪ֵ -‬הייבְּ ט ָאן וֶ ְ‬ ‫וֶ וען זֵ יי ַבּ ֶ‬ ‫חוּתּנִ ים‪ ,‬אוּן‬ ‫חוּתּן זוּכְ ט צוּ גֶ עפֶ עלְ ן פַ אר ִדי ְמ ָ‬ ‫ִמ ְשׁפָּ חוֹת ָדאס נָ אכְ צוּטוּן‪ֶ ,‬דער ְמ ָ‬ ‫ת'טעס; ְבּ ֶרענְ גְ ט ָדאס ַאז ֶמען זָ אל‬ ‫חוּתּנֶ ֶ‬‫ת'טע וִ ויל גֶ עפֶ עלְ ן ִדי ְמ ֶ‬ ‫חוּתּנֶ ֶ‬‫ִדי ְמ ֶ‬ ‫ַא ַריינְ פַ אלְ ן ִאין חוֹבוֹת‪.‬‬ ‫ערנֶ ע‬‫יידעם נָ א‪ ‬זַ יין ֲחתוּנָ ה ַא ֵשׁיינֶ ע זִ ילְ ֶבּ ְ‬ ‫עבּן פַ אר ַמיין ֵא ֶ‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ גֶ עגֶ ְ‬ ‫אטע זִ ין ְמנוֹרוֹת‪ ,‬אוּן‬ ‫עה ֶ‬ ‫עבּן פַ אר ַמיינֶ ע ֲחתוּנָ ה גֶ ַ‬ ‫נוֹרה‪ ,‬אוֹי‪ָ ‬האבּ ִאי‪ ‬גֶ עגֶ ְ‬ ‫ְמ ָ‬ ‫אדן; עֶ ס וַ וייזְ ט זִ י‪ַ ‬ארוֹיס‬ ‫ישׁט ַקיין ָשׁ ְ‬ ‫ִאי‪ ‬גֶ עבּ זֵ יי נָ אכְ ַאלְ ץ זַ אכְ ן‪ָ ,‬דאס ַמאכְ ט נִ ְ‬ ‫ערע‪.‬‬ ‫אדן ַמאכְ ן פַ אר ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ישׁט ָשׁ ְ‬ ‫ישׁט אוּן ָדאס טוּט נִ ְ‬ ‫ערט נִ ְ‬ ‫ַאז ָדאס ְשׁ ֶט ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫לוֹמינוּ‬ ‫עבּ ְסט עֶ ְסן פַ אר ַאנְ ֵשׁי ְשׁ ֵ‬ ‫וואוֹיל ִאיז ִדיר וָ ואס דוּ גֶ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‪ִ ,‬ק ְריַ ת בְּ ֶר ְסלֶ ב‬ ‫לוֹמינוּ‪ִ ,‬מ ְשׁפָּ חוֹת וָ ואס‬ ‫וואוֹיל ִאיז ִדיר וָ ואס דוּ גֶ עבְּ ְסט עֶ ְסן פַ אר ַאנְ ֵשׁי ְשׁ ֵ‬ ‫ער ֵציילְ ן )בָּ בָ א בַּ ְת ָרא יא‪ֶ ,(.‬דער‬ ‫ישׁט צוּ ַאיינְ קוֹיפְ ן עֶ ְסן‪ִ .‬די ֵהיילִ יגֶ ע ֲחכָ ִמים ֶד ְ‬ ‫אבּן נִ ְ‬ ‫ָה ְ‬ ‫ֵהיילִ יגֶ ער ַתּנָ א ִבּנְ יָ ִמין ַה ַצּ ִדּיק ִאיז גֶ עוֶ וען ֶדער גַ ְבּ ַאי ְצ ָד ָקה‪ ,‬עֶ ר פְ לֶ עגְ ט‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫כד | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫עמע פְ רוֹי אוּן‬ ‫עקוּמען ַאן ָא ֶר ֶ‬ ‫ֶ‬ ‫עמעלַ ייט; ֵאיינְ ָמאל ִאיז גֶ‬ ‫אוֹיס ֵטיילְ ן עֶ ְסן פַ אר ָא ֶר ֶ‬ ‫ְ‬ ‫עבּן עֶ ְסן‪ָ ,‬האט עֶ ר ִאיר גֶ עזָ אגְ ט‪:‬‬ ‫עטן פוּן ֶדעם ֵהיילִ יגְ ן ַתּנָ א עֶ ר זָ אל ִאיר גֶ ְ‬ ‫גֶ עבֶּ ְ‬ ‫ועסט ִמיר‬ ‫יידיג"‪ָ ,‬האט זִ י גֶ עוֵ ויינְ ט אוּן גֶ עזָ אגְ ט‪" :‬אוֹיבּ דוּ וֶ ְ‬ ‫אסע ִאיז לֵ ִ‬ ‫"די ַק ֶ‬ ‫ִ‬ ‫אר ְבּן ִאינְ ֵאיינֶ עם ִמיט ַמיינֶ ע זִ ְיבּן זִ ין"‪ָ ,‬האט עֶ ר‬ ‫עבּן עֶ ְסן וֶ ועל ִאי‪ְ ‬שׁ ַט ְ‬ ‫ישׁט גֶ ְ‬ ‫נִ ְ‬ ‫עבּן עֶ ְסן‪ .‬עֶ ס ִאיז ַא ִר ֶיבּער ַא ְשׁ ִטיק ַצייט אוּן ֶדער‬ ‫עשׁאפְ ן גֶ עלְ ט אוּן ִאיר גֶ עגֶ ְ‬ ‫גֶ ַ‬ ‫וארן ‪‬א עָ לֵ ינוּ‪ ,‬עֶ ר ִאיז גֶ עוֶ וען ַאזוֹי ְשׁוֶ וער‬ ‫ַתּנָ א בִּ נְ יָ ִמין ַה ַצּ ִדּיק ִאיז ְק ַראנְ ק גֶ עוָ ְ‬ ‫אבּן ִדי ַמלְ ָאכִ ים‬ ‫אר ְבּן‪ָ ,‬ה ְ‬ ‫אוֹיסגֶ עזֶ ען וִ וי עֶ ר גֵ ייט שׁוֹין ְשׁ ַט ְ‬ ‫ְק ַראנְ ק ַאז עֶ ס ָהאט ְ‬ ‫ער ְשׁ ְטן‪"ִ :‬רבּוֹנוֹ ֶשׁל עוֹלָ ם‪ַ ,‬א ָתּה ָא ַמ ְר ָתּ כָּ ל ַה ְמ ַקיֵּ ם‬ ‫ייבּ ְ‬‫ימל גֶ עזָ אגְ ט צוּם ֵא ֶ‬ ‫ִאין ִה ְ‬ ‫אסט ָדא‪ ‬גֶ עזָ אגְ ט ַאז וֶ וער‬ ‫נֶ פֶ שׁ ַא ַחת ִמיִּ ְשׂ ָר ֵאל כְּ ִאילוּ ִקיֵּ ם עוֹלָ ם ָמלֵ א"‪ ,‬דוּ ָה ְ‬ ‫עדיג ִדי גַ אנְ ֶצע‬ ‫עבּ ִ‬ ‫עבּן ִאיז ַאזוֹי וִ וי עֶ ר ַמאכְ ט לֶ ֶ‬ ‫וייטן זָ אל לֶ ְ‬ ‫עֶ ס ֶהעלְ פְ ט ַא ְצוֵ ְ‬ ‫יה‪ ,‬יָ מוּת ַבּ ָשּׁנִ ים מוּעָ טוֹת‬ ‫וֶ ועלְ ט‪" ,‬וּבִ נְ יָ ִמין ַה ַצּ ִדּיק ֶשׁ ֶה ֱחיָ ה ִא ָשּׁה וְ ִשׁבְ עָ ה ָבּנֶ ָ‬ ‫ישׁט נָ אר פַ אר‬ ‫עבּן נִ ְ‬ ‫עבּן לֶ ְ‬‫ַהלָּ לוּ"‪ֶ ,‬דער ֵהיילִ יגֶ ער ַצ ִדיק בִּ נְ יָ ִמין וָ ואס ָהאט גֶ עגֶ ְ‬ ‫ארבְּ ן?‬ ‫אמע ִמיט זִ ְיבּן ִקינְ ֶדער ‪ -‬זָ אל ַאזוֹי יוּנְ ג ְשׁ ַט ְ‬ ‫ֵאיין ֶמענְ ְטשׁ‪ ,‬נָ אר פַ אר ַא ַמ ֶ‬ ‫ער ְיסן זַ יין גְּ זַ ר ִדּין אוּן עֶ ר‬ ‫ער ְשׁ ֶטער ֶצ ִ‬ ‫"מיַּ ד ָק ְרעוּ לוֹ גְּ זַ ר ִדּינוֹ"‪ָ ,‬האט ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫ִ‬ ‫וּשׁ ַתּיִ ם ָשׁנָ ה עַ ל‬ ‫"הוֹסיפוּ לוֹ עֶ ְשׂ ִרים ְ‬ ‫ִ‬ ‫עבּן‪ִ .‬די גְ ָמ ָרא פִ ְירט אוֹיס‪:‬‬ ‫עבּלִ יבְּ ן לֶ ְ‬ ‫ִאיז גֶ ְ‬ ‫נוֹתיו"‪ֶ ,‬מען ָהאט ִאים נָ א‪ ‬צוּגֶ עגֶ עבְּ ן נָ א‪ְ ‬צוֵ ויי אוּן ְצוָ ואנְ ִציג יָ אר צוּם לֶ עבְּ ן‪.‬‬ ‫ְשׁ ָ‬ ‫אריגֶ ע וָ וא‪ִ ‬דינְ ְס ָטאג ִבּין ִאי‪‬‬ ‫עטן ַא ָחשׁוּבְ 'עֶ זַ א‪ ,‬פָ ִ‬ ‫ִאי‪ ‬וִ ויל ִדיר ֶבּ ְ‬ ‫עטל‪ִ ,‬אי‪ִ ‬בּין גֶ עוֶ וען ִאין ֵח ֶדר אוּן ִאין ֵבּית פֵ יגָ א‪ ,‬אוֹי‪ִ ‬בּין ִאי‪‬‬ ‫גֶ עוֶ וען ִאין ְשׁ ֶט ְ‬ ‫ארן ִבּין ִאי‪ ‬גֶ עגַ אנְ גֶ ען צוּ‬ ‫ועקגֶ עפָ ְ‬ ‫יידער ִאי‪ ‬בִּ ין ַאוֶ ְ‬ ‫חוּרים‪ֵ .‬א ֶ‬ ‫גֶ עוֶ וען ִמיט ִדי בָּ ִ‬ ‫ָה ַא ְב ֵר‪ֶ ,... ‬דער ָשׁכֵ ן פוּנֶ עם בֵּ ית ַה ַתּ ְב ִשׁיל‪ ,‬עֶ ר ָהאט ִמי‪ ‬גֶ ערוּפְ ן ִאי‪ ‬זָ אל‬ ‫אק'עֶ ן זַ יין זוּן‪ .‬וֶ וען ִאי‪ִ ‬בּין גֶ עוֶ וען ַבּיי ִאים ִאין ְשׁטוּבּ ָהאט זִ י‪‬‬ ‫קוּמען ַחאלַ ְ‬ ‫ֶ‬ ‫יח‪ִ .‬אי‪ָ ‬האבּ ִאים גֶ עפְ ֶרעגְ ט‪ :‬וָ ואס ִאיז ִדי‬ ‫עשׁפִּ ְירט זֵ ייעֶ ר ַא ְשׁלֶ עכְ ֶטע ֵר ַ‬ ‫גֶ ְ‬ ‫קוּמט פוּן ִדי ֵבּית ַה ַתּבְ ִשׁיל‪,‬‬ ‫ערט ַאז ָדאס ְ‬ ‫יח? ָהאט עֶ ר ִמיר גֶ עעֶ נְ ְטפֶ ְ‬ ‫ְשׁלֶ עכְ ֶטע ֵר ַ‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ ִאים גֶ עפְ ֶרעגְ ט‪ִ :‬איז ָדאס ְשׁ ֶטענְ ִדיג ַאזוֹי? זָ אגְ ט עֶ ר ִמיר ַאז יָ א‪.‬‬ ‫ישׁט וִ וי ִאיז ִדי ֵבּית‬ ‫עמט פוּן ֶדעם‪ ,‬וַ וייל וִ וי נִ ְ‬ ‫אר ֶשׁ ְ‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ זִ י‪ ‬זֵ ייעֶ ר פַ ְ‬ ‫עבּן ֶדעם ִבּנְ יָ ן וָ ואס בַּ אלַ אנְ גְ ט‬ ‫אמען‪ ,‬אוּן ִאי‪ָ ‬האבּ גֶ עגֶ ְ‬ ‫ַה ַתּ ְב ִשׁיל אוּנְ ֶטער ַמיין נָ ֶ‬ ‫ארט ֵטיילְ ן עֶ ְסן; ִאיז וִ וי ַאזוֹי ֶמעג זַ יין‬ ‫צוּ ִדי ְק ִהילָ ה ַאז ִדי ֵבּית ַה ַתּבְ ִשׁיל זָ אל ָד ְ‬ ‫עמט‬ ‫אדן פַ אר ִדי ְשׁכֵ נִ ים? עֶ ר זָ אגְ ט ִמיר ַאז ֶמען נֶ ְ‬ ‫ַאזַ א זַ א‪ַ ‬אז ֶמען זָ אל ַמאכְ ן ָשׁ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | כה‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ערן ִבּנְ יָ ן‪ ,‬אוּן‬ ‫ַאלֶ ע ַאלְ ֶטע עֶ ְסן וָ ואס בְּ לַ ייבְּ ט ִא ֶיבּער אוּן ֶמען ְשׁ ֶטעלְ ט עֶ ס אוּנְ ֶט ְ‬ ‫יח‪.‬‬ ‫וערט ִדי ְשׁלֶ עכְ ֶטע ֵר ַ‬ ‫פוּן ֶדעם וֶ ְ‬ ‫ישׁט‬ ‫אר ֶרעכְ ְטן‪ֶ ,‬מען זָ אל ֶמער נִ ְ‬ ‫עטן ַאז ֶמען זָ אל פַ ְ‬ ‫ִאי‪ ‬וִ ויל ִדיר זֵ ייעֶ ר בֶּ ְ‬ ‫עדיגְ ט ִדי‬ ‫יח אוּן ֶשׁ ִ‬ ‫ערן בִּ נְ יָ ן וָ ואס ַמאכְ ט ַא ְשׁלֶ עכְ ֶטע ֵר ַ‬ ‫לֵ ייגְ ן ַאלְ ֶטע עֶ ְסן אוּנְ ֶט ְ‬ ‫ימן קנה‪,‬‬ ‫ישׁט טוּן )עַ יֵּ ן ֻשׁלְ ָחן עָ רוּ‪ ‬ח ׁ ֶֹשן ִמ ְשׁפָּ ט ִס ָ‬ ‫ְשׁכֵ נִ ים‪ ,‬עַ ל פִּ י ֲהלָ כָ ה ָטאר ֶמען ָדאס נִ ְ‬ ‫ְסעִ יף כג; לד(‪ ,‬עַ ל פִּ י ֲהלָ כָ ה ָהאבְּ ן ִדי ְשׁכֵ נִ ים ַא ַט ֲענָ ה אוֹיף ִמיר‪ ,‬אוּן עַ ל פִּ י בֵּ ית‬ ‫אר ַמאכְ ן ֶדעם גַ אנְ ְצן ֵבּית ַה ַתּ ְב ִשׁיל‪.‬‬ ‫ייסן פַ ְ‬ ‫ִדּין ֶקען ֶמען אוּנְ ז ֵה ְ‬ ‫וערן‬ ‫ישׁט וֶ ְ‬ ‫ארף ְט ַראכְ ְטן וָ ואס ֶמען ֶקען טוּן ַאז ִדי ְשׁכֵ נִ ים זָ אלְ ן נִ ְ‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫ענוּמען ִדי בֵּ ית‬ ‫ועקגֶ ֶ‬ ‫ארוָ ואס ִאי‪ָ ‬האבּ ַאוֶ ְ‬ ‫ער ַמאן זִ י‪ ‬פַ ְ‬ ‫עדיגְ ט פוּן אוּנְ ז‪ֶ ,‬ד ְ‬ ‫עשׁ ִ‬‫גֶ ֶ‬ ‫עבּן ְבּ ִחינָ ם ֶדעם ִבּנְ יָ ן‪ ,‬נָ אר‬ ‫ועקגֶ עגֶ ְ‬ ‫ַה ַתּ ְב ִשׁיל פוּן זַ יין בַּ יי ִדיר ִאין ְשׁטוּבּ אוּן ַאוֶ ְ‬ ‫עצט‬ ‫ערט ַדיין ִמ ְשׁפָּ ָחה וְ כוּ'‪ִ ,‬איז וִ וי ַאזוֹי ֶמעג ֶמען יֶ ְ‬ ‫עשׁ ֶט ְ‬‫וַ וייל ָדאס ָהאט גֶ ְ‬ ‫ארף ְט ַראכְ ְטן וָ ואס ֶמען ֶקען טוּן ַאז ֶמען‬ ‫ערע ִמ ְשׁפָּ חוֹת? ֶמען ַד ְ‬ ‫ערן ַאנְ ֶד ֶ‬‫ְשׁ ֶט ְ‬ ‫עמען ֶדעם ֵבּית ַה ַתּבְ ִשׁיל פוּן ֶדעם פְּ לַ אץ‪.‬‬ ‫ארפְ ן ַאוֶ ועק נֶ ֶ‬ ‫ישׁט ַד ְ‬ ‫זָ אל נִ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫יידל‬ ‫ִאי‪ ‬גֵ יי זִ י‪ ‬שׁוֹין אוֹיפְ פִ ְירן ֵא ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫יוֹאל ְמנַ ֵחם גֵּ ְרשׁוֹן נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ֵ‬ ‫עטן ֶדעם ֶמעלֶ ער זָ אל ָמאלְ ן ַא ִבּילְ ד פוּן ַא‬ ‫עטן זָ אלְ ְסט ֶבּ ְ‬ ‫ִאי‪ ‬וִ ויל ִדיר בֶּ ְ‬ ‫בֵּ ית ַה ַחיִ ים אוּן וִ וי ֶמען ָהאט אוֹיפְ גֶ עגְ ָראבְּ ן ַא ֵקבֶ ר אוּן גֶ עפוּנֶ ען ַא פְ רוֹי גַ אנְ ץ‬ ‫ָאן ַקיין ֵאיין בִּ יס‪ .‬אוֹי‪ ‬זָ אל ֶמען זֶ ען ַא ִקינְ ד ְשׁ ֵטיין‪ ,‬אוּן וִ וי ַרבָּ נִ ים ְשׁ ֵטייעֶ ן‬ ‫ער ֵציילְ ן ִדי ַמ ֲע ֶשׂה‬ ‫ארט‪ִ .‬אי‪ ‬וִ ויל ַמאכְ ן ַא ַמ ֲע ֶשׂה'לֶ ע פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער‪ ,‬זֵ יי ֶד ְ‬ ‫ָד ְ‬ ‫תּוֹרה‬‫ער ֵציילְ ט ִ)דּבְ ֵרי ָ‬ ‫וָ ואס ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ִמנְ ַחת ֶאלְ עָ זָ ר זְ כוּתוֹ יָ גֵ ן עָ לֵ ינוּ ָהאט ֶד ְ‬ ‫דוּרה ד‪ִ ,‬ס ָימן עו(‪ַ ,‬א ַמ ֲע ֶשׂה וָ ואס עֶ ר ָהאט גֶ עזֶ ען ִמיט זַ יינֶ ע ֵאייגֶ ענֶ ע אוֹיגְ ן; ַא‬ ‫ַמ ֲה ָ‬ ‫ערט יָ אר‪ ,‬וִ וי זִ י ִאיז גַ אנְ ץ ָאן ַקיין ֵאיין בִּ יס‪ָ ,‬אן ַקיין‬ ‫נִ פְ ֶט ֶרת פוּן ִא ֶיבּער הוּנְ ֶד ְ‬ ‫וערעם‪ ,‬בִּ זְ כוּת ִאיר ְצנִ יעוּת‪.‬‬ ‫וֶ ֶ‬ ‫אט ַראט ָהאט‬ ‫הוּקלִ יוֶ וע ַאז ִדי ְשׁ ָט ְ‬ ‫עטל ְ‬ ‫אס ְירט ִאינֶ עם ְשׁ ֶט ְ‬ ‫ַא ָמאל ָהאט פַּ ִ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫כו | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫עמען ִדי ַאלְ ֶטע ֵבּית ַה ַחיִ ים אוּן ֶמען גֵ ייט‬ ‫רוֹיסגֶ עגֶ עבְּ ן ַא גְ זֵ ָירה ַאז ֶמען גֵ ייט נֶ ֶ‬ ‫ַא ְ‬ ‫אט ַראט ָהאט גֶ עוָ ואלְ ט נִ ְיצן ִדי פְּ לַ אץ‪.‬‬ ‫אבּן ַאלֶ ע ְק ָב ִרים‪ ,‬וַ וייל ִדי ְשׁ ָט ְ‬ ‫אוֹיפְ גְ ָר ְ‬ ‫עבּן אוֹיף ִדי כָּ בוֹד‬ ‫ארן ִדי ַר ָבּנִ ים פוּנֶ עם ֵבּית ִדּין צוּ ַאכְ טוּנְ ג גֶ ְ‬ ‫זֶ ענֶ ען ַא ִהינְ גֶ עפָ ְ‬ ‫עמען ִדי ֵבּיינֶ ער‬ ‫רוֹיסנֶ ֶ‬ ‫עדע ֵק ֶבר אוּן ַא ְ‬ ‫אבּן יֶ ֶ‬ ‫פוּן ִדי נִ פְ ָט ִרים‪ֶ ,‬מען זָ אל אוֹיפְ גְ ָר ְ‬ ‫וייטע בֵּ ית ַה ַחיִ ים ִמיט גְ רוֹיס כָּ בוֹד‪.‬‬ ‫אוּן ָדאס ְט ָראגְ ן ִאין ַא ְצוֵ ֶ‬ ‫ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ַצ ִדיק ֶדער ִמנְ ַחת ֶאלְ עָ זָ ר זְ כוּתוֹ יָ גֵ ן עָ לֵ ינוּ וָ ואס ִאיז‬ ‫ייצן יָ אר ִאיז אוֹי‪ַ ‬א ִהינְ גֶ עגַ אנְ גֶ ען‪ ,‬עֶ ר ָהאט‬ ‫עמאלְ ט גֶ עוֶ וען ַא ִקינְ ד פוּן ְד ַר ְ‬ ‫ֶד ָ‬ ‫גֶ עוָ ואלְ ט זֶ ען וִ וי ַאזוֹי עֶ ס זֶ עט אוֹיס וֶ וען ֶמען גְ ָראבְּ ט אוֹיף ַא ֵק ֶבר‪ ,‬אוּן עֶ ר‬ ‫אבּן ַא ֵקבֶ ר פוּן‬ ‫וישׁן ִדי ַאלֶ ע ְקבָ ִרים וָ ואס ֶמען ָהאט אוֹיפְ גֶ עגְ ָר ְ‬ ‫ָהאט גֶ עזֶ ען ְצוִ ְ‬ ‫ערט יָ אר‪ ,‬אוּן‬ ‫ַא פְ רוֹי וָ ואס ִאיז שׁוֹין גֶ עוֶ וען ַאוֶ ועק פוּן ִדי וֶ ועלְ ט ִא ֶיבּער הוּנְ ֶד ְ‬ ‫אבּן ִאיר ֵק ֶבר ָהאט ֶמען גֶ עזֶ ען וִ וי ִדי פְ רוֹי ִאיז‬ ‫וֶ וען ֶמען ָהאט אוֹיפְ גֶ עגְ ָר ְ‬ ‫אבּן זִ י‪ ‬זֵ ייעֶ ר‬ ‫עבּלִ ְיבּן גַ אנְ ץ‪ַ ,‬אזוֹי וִ וי ַבּיים ַבּאעֶ ְר ִדיגְ ן‪ ,‬אוּן ַאלֶ ע ָה ְ‬ ‫גֶ ְ‬ ‫ערע ֶמענְ ְט ְשׁן וָ ואס‬ ‫ערט‪ ,‬וָ ואס ָהאט זִ י זוֹכֶ ה גֶ עוֶ וען ֶמער וִ וי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫גֶ עוואוּנְ ֶד ְ‬ ‫ישׁט לַ אנְ ג‬ ‫זֶ ענֶ ען גֶ עלִ יגְ ן ִאינֶ עם זֶ עלְ ְבּן ֵבּית ַה ַחיִ ים‪ ,‬אוּן ֲאפִ ילוּ זֵ יי זֶ ענֶ ען נִ ְ‬ ‫עקלֶ ע‪?‬‬ ‫ארבְּ ן זֶ ענֶ ען זֵ יי שׁוֹין גֶ עוֶ וען ֶצעגַ אנְ גֶ ען אוֹיף ְבּ ֶר ְ‬ ‫עשׁ ָט ְ‬ ‫אר ֶדעם גֶ ְ‬ ‫פַ ְ‬ ‫ארט‬ ‫עקוּקט אוֹיף ִדי ַמ ֵצ ָבה פוּן ִדי פְ רוֹי אוּן ֶמען ָהאט גֶ עזֶ ען ָד ְ‬ ‫ְ‬ ‫ָהאט ֶמען גֶ‬ ‫יעוּת'דיגֶ ע‬ ‫ִ‬ ‫יידל‪ ,‬זִ י ִאיז גֶ עוֶ וען ַא ְצנִ‬ ‫ְשׁ ֵטיין ַאז ִדי פְ רוֹי ָהאט זִ י‪ ‬גֶ עפִ ְירט זֵ ייעֶ ר ֵא ְ‬ ‫יידער‪ ,‬אוּן ִאין ֶדעם זְ כוּת ִאיז זִ י‬ ‫יידעלֶ ע ְקלֵ ֶ‬ ‫פְ רוֹי‪ ,‬זִ י ִאיז גֶ עגַ אנְ גֶ ען ִמיט ֵא ֶ‬ ‫גֶ עבְּ לִ ְיבּן גַ אנְ ץ אוּן פְ ִרישׁ‪.‬‬ ‫יידל ‪ִ -‬איז ֶמען זוֹכֶ ה ַאז נָ אכְ ן נִ פְ ָטר‬ ‫ַטייעֶ ֶרע ִקינְ ֶדער‪ַ ,‬אז ֶמען פִ ְירט זִ י‪ֵ ‬א ְ‬ ‫וערן גֵ ייט ִדי נְ ָשׁ ָמה ִאין גַ ן עֵ ֶדן‪ ,‬אוּן אוֹי‪ ‬דער ֶמענְ ְטשׁ בְּ לַ ייבְּ ט גַ אנְ ץ‪.‬‬ ‫וֶ ְ‬ ‫יידער‪ ,‬אוּן אוֹיבּ ִקינְ ֶדער ְשׁפִּ ילְ ן‬ ‫עקן ִדי ְקלֵ ֶ‬ ‫ישׁט אוֹיפְ ֶד ְ‬ ‫ֵקיינְ ָמאל ָטאר ֶמען זִ י‪ ‬נִ ְ‬ ‫עקט‬ ‫ימער אוּן ֶמען ֶד ְ‬ ‫אהאלְ ט זִ י‪ִ ‬אין ַא טוּנְ ֶקעלֶ ע ִצ ֶ‬ ‫יידל‪ֶ ,‬מען בַּ ַ‬ ‫ישׁט ֵא ְ‬ ‫זִ י‪ ‬נִ ְ‬ ‫יידער ‪ -‬זָ אלְ ן עֶ נְ ק ַאנְ ְטלוֹיפְ ן פוּן ִדי ִקינְ ֶדער‪ ,‬אוּן ַחס וְ ָשׁלוֹם זִ י‪‬‬ ‫אוֹיף ִדי ְקלֵ ֶ‬ ‫עדן ֶמער ְקלָ אר פַ אר ִדי ִקינְ ֶדער פוּן זִ י‪‬‬ ‫ערן ֶר ְ‬ ‫עקן ָ)דא ֶקענֶ ען ִדי עֶ לְ ֶט ְ‬ ‫אוֹיפְ ֶד ְ‬ ‫עראל‪ ,‬אוֹי‪‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער גֶ עפִ ינְ ט זִ י‪ִ ‬א ֶיבּ ָ‬ ‫ייבּ ְ‬‫יטן אוּן זַ יין ֵהיילִ יג( וַ וייל ֶדער ֵא ֶ‬ ‫ִה ְ‬ ‫עצער‪ ,‬עֶ ר זֶ עט ַאלֶ עס‬ ‫יידיגֶ ע ְשׁ ִטילֶ ע פְּ לֶ ֶ‬ ‫ִאין ִדי טוּנְ ֶקעלֶ ע ְשׁטוּבּ‪ ,‬אוּן אוֹי‪ִ ‬אין לֵ ִ‬ ‫אקוּמט ַא ַסא‪ְ ‬שׂכַ ר‪.‬‬ ‫יידל ַבּ ְ‬ ‫וָ ואס ֶמען טוּט‪ ,‬אוּן ֶדער וָ ואס ִאיז ֵא ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | כז‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫טוֹישׁט ִדי ֶט ַבע‬ ‫ְ‬ ‫ער ְירן‪ָ ,‬אבֶּ ער ְתּפִ לָּ ה‬ ‫ארף ַאפֶּ ִ‬ ‫ֶמען ַד ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫עדזְ שׁ‪.‬‬ ‫עס ְ‬‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ִדי ֶמ ֶ‬ ‫רוֹיס ֵקייט פוּן ְתּפִ ילָ ה; נָ אכְ ֶדעם וָ ואס ִדי‬ ‫נִ ִיסים וְ נִ פְ לָ אוֹת‪ֶ ,‬מען זֶ עט ָדאס גְ ְ‬ ‫ער ְירן אוּן‬ ‫אבּן גֶ עזָ אגְ ט ַאז ַדיין וַ וייבּ וֶ ועט זִ י‪ ‬מוּזְ ן ַאפֶּ ִ‬ ‫טוֹירים ָה ְ‬ ‫אק ִ‬ ‫ָד ְ‬ ‫אק ֶטער ָהאט‬ ‫ישׁע ָד ְ‬ ‫אקוּמען ַא פְ ִר ֶ‬ ‫ֶ‬ ‫עצט בַּ יים בַּ‬ ‫עוואוּקס‪ ,‬אוּן יֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫עמען ִדי גֶ‬‫רוֹיסנֶ ֶ‬‫ַא ְ‬ ‫ער ְירן‪ַ ,‬אלֶ עס‬ ‫ישׁט ַאפֶּ ִ‬ ‫ארף נִ ְ‬ ‫אק ֶטער גֶ עזָ אגְ ט ַאז עֶ ס זֶ עט אוֹיס וִ וי ֶמען ַד ְ‬ ‫ֶדער ָד ְ‬ ‫ִאיז פֵ יין‪.‬‬ ‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק א‪ִ ,‬ס ָימן רנ(‪:‬‬ ‫קּוּטי ֲ‬‫ֶמען זֶ עט ַמ ָמשׁ וָ ואס ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ֶרבִּ י זָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫דוּר‪‬‬ ‫וּתפִ לָּ ה ְמ ַשׁנָּ ה ַה ֶטּבַ ע"‪ְ ,‬תּפִ ילָ ה ִאיז ְמ ַשׁנֶּ ה ִדי ֶט ַבע‪ ,‬אוּן ְ‬ ‫"ה ֶטּ ַבע ְמ ַחיֵּ ב כָּ ‪ְ ,‬‬ ‫ַ‬ ‫צוּהיילְ ן‬ ‫אוֹיס ֵ‬ ‫ער ְשׁ ְטן ‪ִ -‬איז ֶמען זוֹכֶ ה ְ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ייבּט ִאינֶ עם ֵא ֶ‬ ‫ֱאמוּנָ ה‪ַ ,‬אז ַא ֶמענְ ְטשׁ גְ לֵ ְ‬ ‫ִדי חוֹלַ ַאת‪ ,‬וִ וי ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ֶרבִּ י זָ אגְ ט ָ)שׁם ֵחלֶ ק ב ִס ָימן א‪ ,‬אוֹת ט(‪ ,‬אוֹיפְ ן פָּ סוּק‬ ‫ימי‪ֶ ,"‬מען עֶ ְסט ְבּרוֹיט אוּן ֶמען ְט ִרינְ ְקט‬ ‫"וּב ַר‪ֶ ‬את לַ ְח ְמ‪ ‬וְ ֶאת ֵמ ֶ‬ ‫ְ)שׁמוֹת כג‪ ,‬כה(‪ֵ :‬‬ ‫ואסער‪ ,‬אוּן ָדאס זֶ ענֶ ען ִדי ְרפוּאוֹת‪ִ ,‬אין ֶדעם לִ יגְ ט שׁוֹין ַאלֶ ע ְרפוּאוֹת‪.‬‬ ‫וַ ֶ‬ ‫אר ְקן‪ ,‬אוּן ֶדער עִ ָיקר זָ אלְ ְסטוּ זַ יין פְ ֵריילִ י‪‬‬ ‫א'דיג ְשׁ ַט ְ‬ ‫מוֹר ִ‬‫ארפְ ְסט ִדי‪ָ ‬‬ ‫ַד ְ‬ ‫אוּן פְ ֵריילִ י‪ַ ‬מאכְ ן ִאין ְשׁטוּבּ‪.‬‬ ‫קוּמ ְסט ַא ֵהיים ִמיט ַדיינֶ ע ִקינְ ֶדער‪ַ ,‬מא‪‬‬ ‫עדן ָטאג וֶ וען דוּ ְ‬ ‫זֶ ע צוּ ַטאנְ ְצן יֶ ְ‬ ‫ארישׁ; ַאז ִדי לוּפְ ט ִאין ְשׁטוּבּ זָ אל זַ יין פְ ֵריילִ י‪ ,‬אוּן‬ ‫אט ְשׁ ֶקע‪ַ ,‬מא‪ ‬זִ י‪ ‬נַ ִ‬ ‫אד ְ‬ ‫ַא ַק ַ‬ ‫וייטער‪.‬‬ ‫רוֹיסע נִ ִסים וַ ֶ‬‫ועסטוּ זֶ ען גְ ֶ‬ ‫ִמיט ֶדעם וֶ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫כח | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫סּוּרים‬ ‫עמט ַאוֶ ועק ַאלֶ ע ָצרוֹת אוּן יִ ִ‬ ‫ִשׂ ְמ ָחה נֶ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫ערן ַאז דוּ ִבּ ְיסט זוֹכֶ ה ְמ ַסיֵ ים צוּ זַ יין‬ ‫רוֹיסע ִשׂ ְמ ָחה צוּ ֶה ְ‬ ‫עֶ ס ִאיז ִמיר ַא גְ ֶ‬ ‫רוּרה‪ ,‬אוּן‬ ‫גַ אנְ ץ ַשׁ"ס ַתּלְ מוּד ַבּבְ לִ י‪ ,‬אוּן אוֹי‪ ‬בִּ ְיסטוּ ְמ ַסיֵ ים גַ אנְ ץ ֵספֶ ר ִמ ְשׁנָ ה ְבּ ָ‬ ‫אר ַצייט פוּן ַדיין זוּן‪.‬‬ ‫ייסט ַמאכְ ן ִדי ִסיוּם ִאין ִדי ָטאג פוּן ִדי יָ ְ‬ ‫דוּ גֵ ְ‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ זָ אגְ ט‪ַ ,‬א‬ ‫ארק ִדי‪ִ ‬מיט ַאלֶ ע ַדיינֶ ע כּוֹחוֹת צוּ זַ יין פְ ֵריילִ י‪ֲ ,‬‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫בּוֹדק זַ יין אוֹיבּ‬ ‫דוּר‪ ‬זִ י‪ֵ ‬‬ ‫דוּשׁה‪ְ ,‬‬ ‫עס ְטן וִ וי נָ אנְ ט עֶ ר ִאיז ִאין ִדי ְק ָ‬ ‫ִאיד ֶקען זִ י‪ֶ ‬מ ְ‬ ‫ימן ַאז ֶמען ִאיז ַבּיי ִדי‬ ‫ֶמען ִאיז פְ ֵריילִ י‪ ;‬אוֹיבּ ִאיז עֶ ר פְ ֵריילִ י‪ִ - ‬איז ַא ִס ָ‬ ‫עריבֶּ ער ָהאט ֶדער ֵהיילִ יגֶ ער ֶר ִבּי אוּנְ ז זֵ ייעֶ ר ְמ ַחזֵ ק גֶ עוֶ וען ַאז‬ ‫דוּשׁה‪ ,‬אוּן ֶד ִ‬ ‫ְק ָ‬ ‫"מ ְצוָ ה‬ ‫מוֹה ַר"ן ֵחלֶ ק ב‪ִ ,‬ס ָימן כד(‪ִ :‬‬ ‫קּוּטי ֲ‬‫ִמיר זָ אלְ ן זַ יין נָ אר פְ ֵריילִ י‪ֶ .‬דער ֶר ִבּי זָ אגְ ט )לִ ֵ‬ ‫רוֹיסע ִמ ְצוָ ה צוּ זַ יין ְשׁ ֶטענְ ִדיג‬ ‫גְּ דוֹלָ ה לִ ְהיוֹת בְּ ִש ְמ ָחה ָתּ ִמיד"‪ ,‬עֶ ס ִאיז ַא גְ ֶ‬ ‫חוֹרה ִמיט ַאלֶ ע‬ ‫עמען פוּן זִ י‪ִ ‬די עַ ְצבוּת אוּן ָמ ָרה ְשׁ ָ‬ ‫פְ ֵריילִ י‪ ,‬אוּן ַאוֶ ועק נֶ ֶ‬ ‫קוּמט נָ אר‬ ‫קוּמען אוֹיפְ ן ֶמענְ ְטשׁ ְ‬ ‫כּוֹחוֹת‪ .‬אוּן ַאלֶ ע ַמ ְחלוֹת אוּן ְק ֶרענְ ק וָ ואס ֶ‬ ‫מוֹדה ַאז ַאלֶ ע‬ ‫טוֹרים זֶ ענֶ ען ֶ‬ ‫אק ִ‬ ‫חוֹרה‪ ,‬אוּן אוֹי‪ִ ‬די ָד ְ‬ ‫צוּלִ יבּ עַ ְצבוּת אוּן ָמ ָרה ְשׁ ָ‬ ‫ישׁט זַ יין פְ ֵריילִ י‪ ,‬אוּן ִשׂ ְמ ָחה ִאיז ַא‬ ‫קוּמען פוּן נִ ְ‬ ‫עמען אוּן ְק ֶרענְ ק ֶ‬ ‫פְּ ָראבְּ לֶ ֶ‬ ‫עמט עֶ ר ַאוֶ ועק פוּן‬ ‫פוּאה פַ אר ַאלֶ ע ְק ֶרענְ ק; וֶ וען ַא ֶמענְ ְטשׁ ִאיז פְ ֵריילִ י‪ ‬נֶ ְ‬ ‫ְר ָ‬ ‫סוּרים‪.‬‬‫זִ י‪ַ ‬אלֶ ע ָצרוֹת אוּן יְ ִ‬ ‫אבּן ְצוֵ ויי ְס ָד ִרים‬ ‫ֵהייבּ ָאן נָ אכְ ַא ָמאל ַשׁ"ס‪ ,‬אוּן עֶ ס ִאיז גוּט ַאז דוּ זָ אלְ ְסט ָה ְ‬ ‫דוּרכְ זָ אגְ ן ַשׁ"ס כְּ ִס ְד ָרן‪ ,‬אוּן בַּ אזוּנְ ֶדער‬ ‫ִאין ַשׁ"ס‪ֵ ,‬איינְ ס זָ אל זַ יין ְבּאוֹפָ ן גִּ ְיר ָסא‪ְ ,‬‬ ‫תּוֹספוֹת‪.‬‬ ‫ערנֶ ען ִמיט ַר ִשׁ"י אוּן ְ‬ ‫זָ אלְ ְסטוּ זִ י‪ַ ‬מאכְ ן ַא ִשׁיעוּר ִאין ַשׁ"ס‪ ,‬לֶ ְ‬ ‫יח זַ יין ִאין ַאלֶ ע ַדיינֶ ע‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן ַאז דוּ זָ אלְ ְסט ַמ ְצלִ ַ‬ ‫ייבּ ְ‬ ‫ֶדער ֵא ֶ‬ ‫וֶ ועגְ ן‪.‬‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | כט‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫חוּרים‬ ‫יימבְּ ֶרענְ גֶ ען ָבּ ִ‬ ‫ישׁט ַא ֵה ְ‬ ‫ָצאלְ ן ִדּ ָירה גֶ עלְ ט‪ ,‬נִ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ארד ָהאט ִמי‪ ‬גֶ ערוּפְ ן ַאז עֶ ר ָהאט ַא ַט ֲענָ ה צוּ ִמיר‪ ,‬עֶ ר ָהאט‬ ‫ַדיין לֶ ענְ ְדלָ ְ‬ ‫ישׁט ַקיין ֶרענְ ט ַא יָ אר ַצייט‪,‬‬ ‫ַא ֶטענֶ ענְ ט ַא ַתּלְ ִמיד פוּן יְ ִשׁיבָ ה וָ ואס ָצאלְ ט שׁוֹין נִ ְ‬ ‫ירוּצים אוּן‬ ‫עבּט ֶמען ִאים ֵתּ ִ‬ ‫עֶ ר ָהאט ַא ַט ֲענָ ה צוּ ִמיר ַאז וֶ וען עֶ ר בֶּ עט ֶרענְ ט גֶ ְ‬ ‫פּוּרים; אוֹי‪ָ ‬האט עֶ ר ַא ַט ֲענָ ה ַאז ִדי ְשׁכֵ נִ ים ָהאבְּ ן ַט ֲענוֹת‬ ‫ֶמען ַמאכְ ט פוּן ִאים ִ‬ ‫חוּרים אוּן‬ ‫ארט בָּ ִ‬ ‫אוֹיף ִאים ַאז עֶ ס טוּט זִ י‪ ‬בַּ יי ִדיר ִאין ְשׁטוּבּ‪ֶ ,‬מען ְבּ ֶרענְ גְ ט ָד ְ‬ ‫יידיגֶ ע ִדירוֹת‪ֶ ,‬מענְ ְט ְשׁן וִ וילְ ן‬ ‫ארט לֵ ִ‬‫ערוּדער‪ ,‬אוּן עֶ ס ִאיז ָדא ָד ְ‬ ‫ֶמען ַמאכְ ט ַא גֶ ֶ‬ ‫אמען‪.‬‬ ‫ישׁט ַא ִהינְ גֵ יין צוּלִ יבּ ֶדעם‪ ,‬אוּן ַאלֶ עס גֵ ייט אוֹיף ַמיין נָ ֶ‬ ‫נִ ְ‬ ‫חוּרים בַּ יי ִדיר ִאין‬ ‫ישׁט ְבּ ֶרענְ גֶ ען ָבּ ִ‬ ‫ִאי‪ֶ ‬בּעט ִדיר‪ ,‬עֶ ְר ְשׁ ְטנְ ס זָ אלְ ְסטוּ ֶמער נִ ְ‬ ‫עטן‬ ‫ישׁט פוּן ֶדעם‪ִ ,‬אי‪ָ ‬האבּ ִדיר שׁוֹין גֶ עבֶּ ְ‬ ‫וייסט ַאז ִאי‪ַ ‬האלְ ט נִ ְ‬ ‫ְשׁטוּבּ‪ ,‬דוּ וֵ ְ‬ ‫יטן פוּן ֶדעם‪,‬‬ ‫וייסט ַאז ִאי‪ָ ‬האבּ ַא ַסא‪ ‬גֶ עלִ ְ‬ ‫ישׁט טוּן‪ .‬דוּ וֵ ְ‬ ‫ַאז דוּ זָ אלְ ְסט ָדאס נִ ְ‬ ‫לוֹירן ִדי יִ ְר ַאת ָשׁ ַמיִ ם ַדּיְ ָיקא ַבּיי ִדי ְמ ִסיבּוֹת‬ ‫אר ְ‬ ‫אבּן פַ ְ‬ ‫חוּרים פוּן יְ ִשׁ ָיבה ָה ְ‬ ‫ָבּ ִ‬ ‫אמען‪ ,‬זָ אלְ ְסטוּ‬ ‫עצט בֶּ עט ִאי‪ִ ‬דיר ַאז ָדאס גֵ ייט שׁוֹין אוֹיף ַמיין נָ ֶ‬ ‫וְ כוּ'‪ָ ,‬א ֶבּער יֶ ְ‬ ‫ישׁט‬ ‫אבּן אוֹיף ִמיר‪ִ ,‬אי‪ָ ‬האבּ גֶ ענוּג אוֹיף ַמיין ָקאפּ‪ ,‬עֶ ס פֶ עלְ ט ִמיר נִ ְ‬ ‫ַר ְח ָמנוּת ָה ְ‬ ‫אוֹיס ַקיין ָצרוֹת‪.‬‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ‬ ‫אצאלְ ן ֶרענְ ט‪ֲ ,‬‬ ‫ייבּן צוּ ַבּ ָ‬ ‫אוֹי‪ ‬זָ אלְ ְסטוּ ִאים ְמפַ יֵ יס זַ יין אוּן ָאנְ ֵה ְ‬ ‫ערע‬ ‫אצאלְ ן ֶרענְ ט; ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ארף ַא ֶמענְ ְטשׁ ַבּ ָ‬ ‫ערנְ ט‪ִ ,‬די עֶ ְר ְשׁ ֶטע זַ א‪ַ ‬ד ְ‬‫ָהאט אוּנְ ז גֶ עלֶ ְ‬ ‫עמען וָ ואס ְבּלַ ייבְּ ט ִאיבֶּ ער בַּ יי‬ ‫יידער ‪ֶ -‬קען ֶמען גֵ יין נֶ ֶ‬ ‫זַ אכְ ן‪ ,‬וִ וי עֶ ְסן אוּן ְקלֵ ֶ‬ ‫יידער ֶקען ֶמען ָאנְ טוּן פוּן‬ ‫ִשׂ ְמחוֹת ָא ֶדער פוּן ִדי ֵבּית ַה ַתּבְ ִשׁיל‪ ,‬אוּן ְקלֵ ֶ‬ ‫עשׁעפְ ְטן‪ ,‬וִ וי ַא בַּ אזַ אר; ָאבֶּ ער ִד ָירה גֶ עלְ ט מוּז ֶמען‬ ‫ַאיינְ קוֹיפְ ן ַבּיי ִבּילִ יגֶ ע גֶ ֶ‬ ‫ָצאלְ ן‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫ל | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫'הפְ גָּ נָ ה'‬ ‫ֲ'הפָ ָצה' ִאיז אוּנְ זֶ ער ַ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫רוּשׁלַ יִ ם‬ ‫קוֹדשׁ יְ ָ‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‪ַ ,‬תּלְ ִמיד יְ ִשׁיבַ ת ֵהיכַ ל ַה ֶ‬ ‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין בְּ ִריוו‪.‬‬ ‫אסט זוֹכֶ ה גֶ עוֶ וען צוּ עֶ נְ ִדיגְ ן ִמ ְשׁנַ יוֹת‪,‬‬ ‫ערן ַאז דוּ ָה ְ‬ ‫ִאי‪ ‬פְ ֵריי ִמי‪ ‬צוּ ֶה ְ‬ ‫עטן ָמאל‪.‬‬ ‫ִשׁ ָשׁה ִס ְד ֵרי ִמ ְשׁנָ ה ‪ֶ -‬דעם זִ ֶיבּ ְ‬ ‫ערנֶ ען ִמ ְשׁנַ יוֹת‪ִ ,‬מ ְשׁנַ יוֹת בְּ ֶרענְ גְ ט‬ ‫וייטער צוּ לֶ ְ‬ ‫ארק זִ י‪ ‬אוּן זַ יי ַמ ְמ ִשׁי‪ ‬וַ ֶ‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫"אין כָּ ל ַהגָּ לֻ יּוֹת ַהלָּ לוּ‬ ‫ִדי גְּ אוּלָ ה‪ִ .‬די ֵהיילִ יגֶ ע ֲחכָ ִמים זָ אגְ ן )וַ יִ ְק ָרא ַרבָּ ה ז‪ ,‬ג(‪ֵ :‬‬ ‫קוּמען ִבּזְ כוּת לִ ימוּד‬ ‫ִמ ְתכַּ נְ סוֹת ֶאלָּ א ִבּזְ כוּת ִמ ְשׁנָ יוֹת"‪ִ ,‬די גְּ אוּלָ ה וֶ ועט ֶ‬ ‫עדער ֵאיינֶ ער זוֹכֶ ה זַ יין ַארוֹיס‬ ‫ִמ ְשׁנַ יוֹת; ָדאס ִאיז ִבּכְ לָ לִ יּוּת‪ ,‬אוּן ַאזוֹי אוֹי‪ֶ ‬קען יֶ ֶ‬ ‫ערנְ ט ִמ ְשׁנַ יוֹת‪.‬‬ ‫יוּת'דיגְ ן גָ לוּת ִבּזְ כוּת וָ ואס עֶ ר לֶ ְ‬ ‫צוּ גֵ יין פוּן זַ יין ֵאייגֶ ענֶ ע פְּ ָר ִט ִ‬ ‫ְבּנוֹגֵ עַ ַדיין פְ ַראגֶ ע ִצי דוּ זָ אלְ ְסט גֵ יין צוּ ַהפְ גָּ נוֹת; ֶדער עֶ נְ ְטפֶ ער ִאיז‪ ,‬דוּ‬ ‫עמען ִדי גִּ לְ יוֹנוֹת‪ ,‬קוּנְ ְט ֵר ִסים אוּן‬ ‫ייטן פַ אר ַאלֶ ֶ‬ ‫אר ְשׁפְּ ֵר ְ‬ ‫זָ אלְ ְסט גֵ יין ֲהפָ ָצה‪ ,‬פַ ְ‬ ‫ייטן ֶדעם ֵהיילִ יגְ ן ֶרבִּ ינְ 'ס‬ ‫אר ְשׁפְּ ֵר ְ‬ ‫ְספָ ִרים‪'ֲ ,‬הפָ ָצה' ִאיז אוּנְ זֶ ער ַ'הפְ גָּ נָ ה'‪ ,‬גֵ יי פַ ְ‬ ‫וערע‬‫חוּרים אוּן ִאינְ גֶ עלַ ייט ְשׁוֶ ֶ‬ ‫עֵ צוֹת אוּן ִחיזוּק‪ .‬וַ וייל עֶ ס גֵ ייעֶ ן ַא ִר ֶיבּער אוֹיף ָבּ ִ‬ ‫אבּן ֶדעם ֶר ִבּינְ 'ס עֵ צוֹת‪ֶ ,‬מען‬ ‫ארף ָה ְ‬ ‫עדיגֶ ע נִ ְסיוֹנוֹת‪ ,‬אוּן ֶמען ַד ְ‬ ‫ערע ִציפֶּ ִ‬ ‫יט ֶ‬‫ִבּ ֶ‬ ‫פּוּרי ַמ ֲע ִשׂיוֹת ַמ ֲע ֶשׂה‬ ‫)ס ֵ‬‫עטלֶ ער ָהאט גֶ עזָ אגְ ט ִ‬ ‫עטלֶ ער‪ ,‬וִ וי ֶדער בֶּ ְ‬ ‫ארף ָהאבְּ ן ֶדעם בֶּ ְ‬ ‫ַד ְ‬ ‫ישׁט גֵ יין ַא ִהין‬ ‫ארפְ ט זִ י‪ ‬צוּ ִמיר‪ִ ,‬איר ֶקענְ ט נִ ְ‬ ‫אד ְ‬ ‫"איר ַבּ ַ‬ ‫עטלֶ ְערס(‪ִ :‬‬‫יג‪ ,‬פוּן ִדי זִ יבְּ ן בֶּ ְ‬ ‫ארף ֶדעם ֶר ִבּינְ 'ס ִחיזוּק‪ֶ ,‬דעם ֶר ִבּינְ 'ס עֵ צוֹת‪.‬‬ ‫זֵ יי ֶהעלְ פְ ן"; ֶמען ַד ְ‬ ‫ייסט נָ א‪ ‬גֶ עלְ ט פַ אר ִדי יְ ִשׁ ָיבה‪ִ ,‬די גֶ עלְ ט וָ ואס דוּ ַמאכְ ְסט‬ ‫ְשׁכּ ַֹח ַאז דוּ גֵ ְ‬ ‫מוּאל‪ ,‬אוּן‬ ‫ארן ַמגִ יד ִשׁיעוּר ר' מ ׁ ֶֹשה ְשׁ ֵ‬ ‫ערגֶ עבְּ ן פַ ְ‬ ‫פַ אר ִדי יְ ִשׁיבָ ה זָ אלְ ְסטוּ ִא ֶיבּ ְ‬ ‫רוֹיסן ְשׁכּ ַֹח‪.‬‬‫ערגֶ עבְּ ן‪ַ ,‬א גְ ְ‬ ‫עֶ ר וֶ ועט עֶ ס ִמיר ִאיבֶּ ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | לא‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫מוּסר זָ אגְ ן‪ ,‬אוּן ְמ ַק ֵרב זַ יין‪ ,‬וִ וי ַאן ֵאייגְ ן ִקינְ ד‬ ‫ְמ ַחנֵּ ‪ ‬זַ יין‪ָ ,‬‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫עדזְ שׁ‪.‬‬‫עס ְ‬‫ִאי‪ָ ‬האבּ עֶ ְר ַהאלְ ְטן ַדיין ֶמ ֶ‬ ‫אסט צוּ טוּן;‬ ‫ויסן וָ ואס דוּ ָה ְ‬ ‫ישׁט וָ ואס ִאיז ָדא ַאזוֹי ְשׁוֶ וער צוּ וִ ְ‬ ‫ִאי‪ ‬וֵ וייס נִ ְ‬ ‫ישׁט‪ ,‬וַ וייל פוּן ֵאיין זַ ייט זָ אגְ ט ֶדער‬ ‫עמ ְ‬‫ייבּ ְסט ִמיר ַאז דוּ ִבּ ְיסט זֵ ייעֶ ר ֶצ ִ‬ ‫דוּ ְשׁ ַר ְ‬ ‫קוּקט אוֹיף ַאן ֵאייגְ ן‬ ‫חוּרים ַאזוֹי וִ וי ֶמען ְ‬ ‫קוּקן אוֹיף ִדי בָּ ִ‬ ‫רֹאשׁ יְ ִשׁיבָ ה ֶמען זָ אל ְ‬ ‫קוּמט ִאין‬ ‫לוֹירן וֶ וען ֶדער בָּ חוּר ‪ְ ...‬‬ ‫אר ְ‬ ‫ערע זַ ייט בִּ ְיסטוּ פַ ְ‬ ‫ִקינְ ד‪ ,‬אוּן פוּן ִדי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ישׁט כָּ ֶשׁ ְר'עֶ ֶטעלֶ עפָ אן‪ַ ,‬א ֶטעלֶ עפָ אן וָ ואס ֶמען ֶקען זִ י‪‬‬ ‫יְ ִשׁיבָ ה ִמיט ַא נִ ְ‬ ‫ייבּ ְסט ִמיר ַאז‬ ‫אר ִבּינְ ְדן ִמיט עֶ י ַאיי אוּן פְ ֶרעגְ ן ְשׁ ֵאלוֹת ַה ֵשׁם יִ ְשׁ ְמ ֵרנוּ‪ ,‬דוּ ְשׁ ַר ְ‬ ‫פַ ְ‬ ‫ישׁט וָ ואס‬ ‫וייסט נִ ְ‬‫ארפְ ְסט ִאים ְמ ַק ֵרב זַ יין אוּן דוּ וֵ ְ‬ ‫לוֹירן וַ וייל דוּ ַד ְ‬ ‫אר ְ‬ ‫דוּ בִּ ְיסט פַ ְ‬ ‫צוּ טוּן‪.‬‬ ‫אר ְשׁ ֵטיין? וָ ואס וָ ואלְ ְסטוּ גֶ עטוּן וֶ וען ַדיין‬ ‫וָ ואס ִאיז ָדא ַאזוֹי ְשׁוֶ וער צוּ פַ ְ‬ ‫ענוּמען אוּן‬ ‫ועקגֶ ֶ‬ ‫ישׁט כָּ ֵשׁר? וָ ואלְ ְסטוּ ָדאס ַאוֶ ְ‬ ‫זוּן ָהאט ַא ֶטעלֶ עפָ אן וָ ואס ִאיז נִ ְ‬ ‫ִאים גֶ עזָ אגְ ט ַאז ַאזַ א זַ א‪ִ ‬איז ַא ַסכָּ נָ ה; נוּ‪ַ ,‬אזוֹי זָ אלְ ְסטוּ טוּן ִאין יְ ִשׁיבָ ה וֶ וען‬ ‫עמען פוּן‬ ‫ועקנֶ ֶ‬ ‫ישׁט כָּ ֶשׁ ְר'עֶ ֶטעלֶ עפָ אן‪ ,‬זָ אלְ ְסט עֶ ס ַאוֶ ְ‬ ‫קוּמט ִמיט ַא נִ ְ‬ ‫ַא ָבּחוּר ְ‬ ‫וייטער‬‫עבּן‪ ,‬אוּן ִאים וַ ֶ‬ ‫ארן לֶ ְ‬ ‫רוֹיסע ַסכָּ נָ ה פַ ְ‬‫ִאים אוּן ִאים זָ אגְ ן ַאז ָדאס ִאיז ַא גְ ֶ‬ ‫ערנֶ ען אוּן צוּ ַדאוֶ וענֶ ען;‬ ‫ְמ ַק ֵרב זַ יין‪ְ ,‬שׁ ֵמייכְ לֶ ען צוּ ִאים אוּן ִאים ְמ ַחזֵ ק זַ יין צוּ לֶ ְ‬ ‫לוֹירן‪.‬‬ ‫אר ְ‬ ‫וערן פַ ְ‬‫ישׁט וָ ואס ִאיז ָדא ָדא צוּ וֶ ְ‬ ‫ִאי‪ ‬זֶ ע נִ ְ‬ ‫ישׁט‪,‬‬ ‫עמ ְ‬ ‫אוֹי‪ֶ ‬דער ַמגִ יד ִשׁיעוּר ‪ָ ...‬האט ִמיר גֶ עזָ אגְ ט ַאז עֶ ר ִאיז זֵ ייעֶ ר ֶצ ִ‬ ‫ישׁט וָ ואס צוּ טוּן בְּ נוֹגֵ עַ ֶדעם בָּ חוּר ‪ ...‬וָ ואס ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָיבה בֶּ עט‬ ‫וייסט נִ ְ‬‫עֶ ר וֵ ְ‬ ‫ארפַ אלְ ן גֵ יין‪ָ ,‬א ֶבּער פוּן‬ ‫ישׁט פַ ְ‬ ‫עבּן אוֹיף ִאים עֶ ר זָ אל נִ ְ‬ ‫ַאז ֶמען זָ אל ַאכְ טוּנְ ג גֶ ְ‬ ‫עדע ָמאל וֶ וען עֶ ס ִאיז ָדא ַא ְשׁמוּעֶ ס פוּן‬ ‫ער ְקט עֶ ר יֶ ֶ‬ ‫אמ ְ‬‫ערע זַ ייט בַּ ֶ‬ ‫ִדי ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫עדן ֵאיינֶ עם‪ ,‬עֶ ר ְט ֶשׁעפֶּ עט אוּן עֶ ר ַמאכְ ט‬ ‫חוּרים‪ ,‬טוּט ֶדער בָּ חוּר ְמבַ ֵטּל זַ יין יֶ ְ‬ ‫בָּ ִ‬ ‫אר ַהאלְ ְטן‪ָ ,‬א ֶבּער עֶ ר טוּט זִ י‪‬‬ ‫מוּס ְר'ן אוּן ִאים פָ ְ‬ ‫ַאוֶ ועק‪ ,‬אוּן עֶ ר וִ ויל ִאים ָ‬ ‫עטן ַאז ֶמען זָ אל ִאים ְמ ַק ֵרב‬ ‫עבּ ְ‬ ‫צוּר ְיק ַהאלְ ְטן‪ ,‬וַ וייל ֶדער רֹאשׁ יְ ִשׁ ָיבה ָהאט גֶ ֶ‬ ‫ִ‬ ‫ישׁט וָ ואס ִאיז ִמיט עֶ נְ ק‪ ,‬וָ ואס ִאיז ִדי ְס ִתּ ָירה‬ ‫מוֹחל‪ִ ,‬אי‪ ‬וֵ וייס נִ ְ‬ ‫זַ יין; זַ ייט ִמיר ֵ‬ ‫ישׁט צוּ‬ ‫מוּס ְר'ן נִ ְ‬ ‫ערנֶ ען אוּן ָ‬ ‫אוֹיסלֶ ְ‬ ‫ְ‬ ‫פוּן ְמ ַק ֵרב זַ יין אוּן ִאין ִדי זֶ עלְ בֶּ ע ַצייט‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז‬ ‫לב | ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫עדע ְשׁמוּעֶ ס‬ ‫חוּרים? וָ ואלְ ט ִאי‪ ‬גֶ עזֶ ען ַא ָבּחוּר וָ ואס ַבּיי יֶ ֶ‬ ‫ערע בָּ ִ‬ ‫ְט ֶשׁעפֶּ ען ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫ערע‪ ,‬אוּן ְמ ַב ֵטּל זַ יין‬ ‫רוֹיסן אוֹיף ַאנְ ֶד ֶ‬‫חוּרים ְשׁמוּעֶ ְסן טוּט עֶ ר זִ י‪ ‬גְ ְ‬ ‫וואוּ בָּ ִ‬ ‫ערע‬ ‫ארוָ ואס ִבּ ְיסטוּ ְמ ַב ֵטּל ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫חוּרים ‪ -‬וָ ואלְ ט ִאי‪ִ ‬אים גֶ עזָ אגְ ט‪" :‬פַ ְ‬ ‫ערע בָּ ִ‬ ‫ַאנְ ֶד ֶ‬ ‫וייטער‬‫רוֹיסטוּ זִ י‪ "?‬אוּן ִאין ִדי זֶ עלְ בֶּ ע ַצייט וָ ואלְ ט ִאי‪ִ ‬אים וַ ֶ‬ ‫חוּרים? וָ ואס גְ ְ‬ ‫בָּ ִ‬ ‫ערלָ אזְ ן ִדי יְ ִשׁיבָ ה‪.‬‬ ‫ישׁט ִא ֶיבּ ְ‬ ‫ערנֶ ען אוּן ַדאוֶ וענֶ ען אוּן נִ ְ‬ ‫ְמ ַחזֵ ק גֶ עוֶ וען עֶ ר זָ אל לֶ ְ‬ ‫ארק ִדי‪ִ ‬מיט ַדיין ֵהיילִ יגֶ ע ַא ְר ֶבּעט‪.‬‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ ִאין קוּנְ ְט ֵר ִסים‬ ‫ישׁט ַא ֵריינְ לֵ ייגְ ן בִּ ילְ ֶדער פוּן ֲ‬ ‫נִ ְ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫יוֹאל ְמנַ ֵחם גֵּ ְרשׁוֹן נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ֵ‬ ‫ארק זִ י‪ִ ‬מיט ַדיין ֵהיילִ יגֶ ע ַא ְר ֶבּעט פוּן ְמזַ כֶּ ה זַ יין נִ ְשׁמוֹת יִ ְשׂ ָר ֵאל ִמיט‬ ‫ְשׁ ַט ְ‬ ‫ִדי וֶ ועכְ נְ ְטלִ יכֶ ע קוּנְ ְט ֵר ִסים פוּן ֲע ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה‪ִ ,‬חיזוּק אוּן ֵשׂכֶ ל וִ וי ַאזוֹי צוּ ִדינֶ ען‬ ‫ייטן‪.‬‬ ‫וער ֵיק ְ‬‫ער ַהאלְ ְטן ִמיט ַאלֶ ע ְשׁוֶ ִ‬ ‫ער ְשׁ ְטן אוּן זִ י‪ֶ ‬קענֶ ען ֶד ְ‬ ‫ייבּ ְ‬‫ֶדעם ֵא ֶ‬ ‫אסט ַא ַריינְ גֶ עלֵ ייגְ ט ִאין ִדי קוּנְ ְט ֵר ִסים פוּן‬ ‫ישׁט צוּפְ ִר ְידן ַאז דוּ ָה ְ‬ ‫ִאי‪ ‬בִּ ין נִ ְ‬ ‫י'שׁע ְק ַרייזְ ן‬ ‫וייסט ַאז ַבּיי ַא ַסא‪ֲ ‬ח ִס ִיד ֶ‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ‪ ,‬דוּ וֵ ְ‬ ‫ֲע ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה ַא ִבּילְ ד פוּן ֲ‬ ‫ִאיז ֶמען ַמ ְקפִּ יד אוֹיף ִבּילְ ֶדער; אוּן ַאז ֶמען ֵטיילְ ט אוֹיס ִדי קוּנְ ְט ֵר ִסים‪ ,‬אוּן‬ ‫י'שׁע‬ ‫גּוֹרם זַ יין ַאז ַבּיי ִדי ֲח ִס ִיד ֶ‬‫ֶמען לֵ ייגְ ט ַא ִבּילְ ד ִאין ִדי קוּנְ ְט ֵר ִסים ‪ֶ -‬קען ָדאס ֵ‬ ‫עמען ִדי קוּנְ ְט ֵר ִסים‪.‬‬ ‫ישׁט נֶ ֶ‬ ‫ְמקוֹמוֹת זָ אל ֶמען נִ ְ‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ ָהאט גֶ עטוּן ִמיט ִדי קוּנְ ְט ֵר ִסים ִאין‬ ‫ישׁט ַקיין ַר ְאיָ ' וָ ואס ֲ‬ ‫בְּ ֶרענְ ג נִ ְ‬ ‫י'שׁע ִא ְידן‪,‬‬‫מוֹה ָרא"שׁ ָהאט גֶ עזוּכְ ט צוּ ְמ ַק ֵרב זַ יין ִדי ֵטייעֶ ֶרע ְספַ ְר ִד ֶ‬ ‫ֶא ֶרץ יִ ְשׂ ָר ֵאל‪ֲ ,‬‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ ִאיז גֶ עגַ אנְ גֶ ען ִאין‬ ‫וָ ואס בַּ יי זֵ יי גֵ ייט ַאלֶ עס ִמיט ִבּילְ ֶדער כַּ יָּ דוּעַ ‪ .‬פַ אר ֲ‬ ‫י'שׁע ִא ְידן‪ ,‬וָ ואס ִדי עֶ ֶרב‬ ‫צוּריק צוּ בְּ ֶרענְ גֶ ען ִדי ִמילְ יָ אנֶ ען ַטייעֶ ֶרע ְספַ ְר ִד ֶ‬ ‫עבּן ִ‬ ‫לֶ ְ‬ ‫מוֹה ָרא"שׁ פַ אר זֵ יי‬ ‫תּוֹרה‪ָ ,‬האט ֲ‬ ‫ער ְיסן פוּן ִדי ֵהיילִ יגֶ ע ָ‬ ‫ועקגֶ ִ‬ ‫אבּן זֵ יי ַאוֶ ְ‬ ‫ַרב ָה ְ‬ ‫עציעֶ לֶ ע ְספָ ִרים אוּן קוּנְ ְט ֵר ִסים ִמיט ִבּילְ ֶדער‪ָ ,‬א ֶבּער ִדי קוּנְ ְט ֵר ִסים‬ ‫רוּקט ְספֶּ ִ‬ ‫עד ְ‬ ‫גֶ ְ‬ ‫ישׁע עוֹלָ ם‪ִ ,‬די ְמפִ ִיצים‬ ‫יימ ֶ‬ ‫אר ְשׁפְּ ֵרייט בַּ יי ִדי ֵה ִ‬ ‫פוּן ֲע ָצתוֹ ֱאמוּנָ ה‪ ,‬וָ ואס ֶמען פַ ְ‬ ‫תּוֹלדוֹת תשפ"ז | לג‬ ‫ִאישׁ ֱאמוּנוֹת | ַפּ ְר ַשׁת ְ‬ ‫ייטן ָדאס ִאין כּוֹלְ לִ ים אוּן יְ ִשׁיבוֹת‪ ,‬אוּן זֵ יי זָ אגְ ן עֵ דוּת ַאז ִדי ִאינְ גֶ עלַ ייט‬ ‫אר ְשׁפְּ ֵר ְ‬ ‫פַ ְ‬ ‫עמען ִחיזוּק אוּן‬ ‫וארעם פַ אר ִדי ְספָ ִרים‪ ,‬זֵ יי נֶ ֶ‬ ‫חוּרים זֶ ענֶ ען זֵ ייעֶ ר וַ ֶ‬ ‫אוּן ִדי בָּ ִ‬ ‫גּוֹרם זַ יין ַאז ֶמען זָ אל‬ ‫ַה ְד ָרכָ ה פוּן ֶדעם‪ִ ,‬איז ַא ָשׁאד ֶמען זָ אל לֵ ייגְ ן ַא בִּ ילְ ד אוּן ֵ‬ ‫ישׁע קוּנְ ְט ֵר ִסים‪.‬‬‫יימ ֶ‬ ‫ישׁט ַקיין ֵה ִ‬ ‫קוּקן ִמיט ַא בְּ לִ יק ַאז ָדאס ִאיז נִ ְ‬ ‫ָדאס ָאנְ ְ‬ ‫ארן ְמנַ ֵהל פוּן ֶק ֶרן ַה ְדפָ ָסה‪ָ ,‬א ֵשׁר יַ ֲעקֹב נֵ רוֹ‬ ‫ערגֶ עבְּ ן פַ ְ‬‫אוֹי‪ ‬זָ אלְ ְסטוּ ִא ֶיבּ ְ‬ ‫ישׁט צוּפְ ִר ְידן פוּן ִדי נַ ייעֶ בִּ ילְ ֶדער וָ ואס עֶ ר לֵ ייגְ ט בַּ יי ִדי‬ ‫יָ ִאיר‪ַ ,‬אז ִאי‪ִ ‬בּין נִ ְ‬ ‫קוּנְ ְט ֵר ִסים פוּן ִאינֶ עוֵ ויינִ יג‪ִ ,‬די עֶ ְר ְשׁ ֶטע זַ ייט פוּנֶ עם קוּנְ ְט ֵרס‪ַ ,‬א בִּ ילְ ד פוּן‬ ‫עטע‬ ‫אט ְשׁ ֶק ֶ‬ ‫ישׁט ַקיין עֶ כְ ֶטע ִבּילְ ד‪ָ ,‬דאס ִאיז ַא גֶ עפַּ ְ‬ ‫ֶרבִּ ינְ 'ס ִציוּן‪ִ .‬די ִבּילְ ד ִאיז נִ ְ‬ ‫עסער ִדי ַאלְ ֶטע ִבּילְ ד‬ ‫אוֹתיוֹת; ִאיז שׁוֹין ֶבּ ֶ‬ ‫ייטע ִ‬ ‫אר ְד ֵר ֶ‬ ‫בִּ ילְ ד פוּן עֶ י ַאיי ִמיט פַ ְ‬ ‫פוּן ֶר ִבּינְ 'ס ִציוּן בַּ יים עֶ ְר ְשׁ ְטן זַ ייט פוּנֶ עם קוּנְ ְט ֵרס‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫גֵ יין ָאנְ גֶ עטוּן ֲח ִס ִידי'שׁ‬ ‫בְּ עֶ זְ ַרת ה' יִ ְתבָּ ַר‪ - ‬יוֹם א' פַּ ְר ַשׁת תּוֹלְ דוֹת‪ ,‬כ"ח ַמ ְר ֶח ְשׁוָ ן‪ְ ,‬שׁנַ ת תשפ"ז לִ פְ ָרט ָק ָטן‬ ‫‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‬ ‫ערנְ ט‬ ‫ַא גְ רוּס פוּן ַדיין בָּ חוּר ‪ ...‬נֵ רוֹ יָ ִאיר‪ ,‬עֶ ר ִאיז לִ יכְ ִטיג אוּן ַטייעֶ ר‪ ,‬עֶ ר לֶ ְ‬ ‫אוּן ַדאוֶ וענְ ט אוּן עֶ ר פִ ְירט זִ י‪ִ ‬מיט יִ ְר ַאת ָשׁ ַמיִ ם‪.‬‬ ‫אציט זִ י‪ ‬צוּ ַאלֶ ע‬ ‫אוֹיסנַ אם גוּט‪ ,‬עֶ ר בַּ ִ‬ ‫ְ‬ ‫בַּ אזוּנְ ֶדער זַ יינֶ ע ִמידוֹת זֶ ענֶ ען‬ ‫חוּרים ִמיט ַא ֵשׁיינְ ֵקייט אוּן ִמיט לִ ְיבּ ַשׁאפְ ט‪.‬‬ ‫ָבּ ִ‬ ‫עטן אוֹיבּ ֶמען ֶקען ִאים קוֹיפְ ן ֲח ִס ִידי' ֶשׁע ִשׁי‪ִ ,‬אי‪ָ ‬האבּ‬ ‫ִאי‪ ‬וִ ויל זֵ ייעֶ ר בֶּ ְ‬ ‫קוּמען‬ ‫ישׁט ֵח ֶשׁק ֶמען זָ אל ֶ‬ ‫שׁוֹין גֶ עזָ אגְ ט ַדיין זוּן ַאפָּ אר ָמאל ַאז ִאי‪ָ ‬האבּ נִ ְ‬ ‫עשׁ ִריבְּ ן ִמיט ָקאלִ ְירן וְ כוּ'‪.‬‬ ‫ישׁט אוֹיפְ גֶ ְ‬ ‫ערס‪ ,‬אוּן זִ יכֶ ער נִ ְ‬ ‫ִאין יְ ִשׁיבָ ה ִמיט ְסנִ ֶיק ְ‬ ‫ִאי‪ ‬בֶּ עט אוֹיבּ ִאיז ַשׁיָ י‪ִ ‬אים צוּ קוֹיפְ ן ֲח ִס ִידי' ֶשׁע ִשׁי‪ִ ,‬אים ָאנְ טוּן ַאזוֹי‬ ‫וִ וי ֶמען גֵ ייט ַבּיי ֲח ִס ִידי' ֶשׁע ִמ ְשׁפָּ חוֹת‪.‬‬ ‫ער ְשׁ ֶטער זָ אל ֶהעלְ פְ ן זָ אלְ ְסט ָהאבְּ ן ַה ְצלָ ָחה ִאין ַאלֶ ע עִ נְ יָ נִ ים‪.‬‬ ‫ֶדער ֵאייבֶּ ְ‬ ‫‪...‬‬ ‫דגד‬ ‫תו ֱאמ ּו ָנה ַפאר ִקינ ְֶדער‬ ‫ֲﬠ ָצ ֹ‬ ‫ְּבעֶ זְ ַרת ַה ׁ ֵשם יִ ְת ָּב ַר ְך‬ ‫תו ֱאמ ּונָ ה‬ ‫ֲﬠ ָצ ֹ‬ ‫ַפאר ִקינ ְֶדער‬ ‫ְמ ַכ ֵּבד זַ יין ַא ֶלע ֵהיילִ יגֶ ע ְספָ ִרים‬ ‫אר ָטאֶגׁ ְס‪ ,‬עֶ ְס ִאיז עֶ ֶרַב‬ ‫עטָל ִאיז ְׁשֹוין אֹויף ֶפַ ׁ‬ ‫ִֶדי ֶגַ אֶנׁ ֶָצע ְׁׁש ֶט ׁ‬ ‫עֶמט‬‫יֹום ִּכִ יְּפּור‪ַ ,‬אָלֶ ע ְׁׁש ֵטייעֶ ן אֹויף ְׁׁשָלָ אֶגׁ ן ִּכַ ְּפָ רֹות‪ֶֶ ,‬מען ֶנֶ ׁ‬ ‫ַא ִּכַ ְּפָ ָרה אּון ֶֶמען ֶׁד ֵרייט עֶ ְס אֹויֶפׁ ן ָקאְּפ‪" :‬זֶ ה ֲֵחָלִ יֶפָ ִתי‪ ,‬זֶ ה‬ ‫ְׁשֹוֵחט ְֶׁש ֵׁח ׁט'ן ִֶדי ִהיֶנׁ ֶׁדָל‪.‬‬ ‫ִּכַ ְּפָ ָר ִתי"‪ ,‬אּון ֶֶמען ֶגֵ ייט ָצּום ֵ‬ ‫ְׁשֹוֵחט? ְׁשֹוין ַא ָלַ אֶנׁ ֶגֶ ע ַָצייט וָ ואְס ֶֶדער‬ ‫"וואּו ִאיז ֶֶדער ֵ‬ ‫אֶמיר ֶגֶ עֵּבׁ ן ַא קּוק ִאין‬ ‫יְׁש ָטא‪ ,‬וואּו ִאיז עֶ ר? ָלָ ִ‬ ‫ְׁשֹוֵחט ִאיז ֶנִ ׁ‬ ‫ֵ‬ ‫ערע ַָצייט ַא ַריין ִאין ֵּבֵ ית‬ ‫ֵּבֵ ית ַהִּכִ ְֵסא‪ ,‬עֶ ר ִאיז ְׁשֹוין ַא ָלֶ עֶנׁ ֶגֶ ֶ‬ ‫ארט"‪.‬‬ ‫עקּוֶמען ֶפּון ֶָד ׁ‬‫ֶ‬ ‫רֹויְסֶגֶ‬ ‫יְׁשט ַא ׁ‬‫ַהִּכִ ְֵסא אּון ֶנִ ׁ‬ ‫יְׁשט ֶגֶ עוֶ וען ַאזֹוי‬ ‫ְׁשֹוֵחט ִאיז ֶנִ ׁ‬ ‫ֵ‬ ‫ֵטייעֶ ֶרע ִקיֶנׁ ֶֶדער‪ֶֶ ,‬דער‬ ‫ְׁשֹוֵחט ִאיז ֶגֶ עוֶ וען ֶפּון ֶרֵּבִ י ֶנָ ָתן'ְס ִֶמ ׁתֶנַ ֶגׁ ִֶדים‪,‬‬ ‫עֶ ׁרָלִ יְך‪ֶֶ ,‬דער ֵ‬ ‫עֶנּוֶמען ֶֶדעם ֵהייָלִ יֶגׁ ן ְֵסֶפֶ ר‬ ‫אר ֶֶדעם ֶגֶ ֶ‬ ‫עֶ ר ָהאט ַא ָטאֶג ֶפַ ׁ‬ ‫וארֶפׁ ן ִאין ֵּבֵ ית‬ ‫ער ׁיְסן‪ ,‬אּון ֶָדאְס ֶגֶ עוָ ׁ‬ ‫ֶמֹוה ַר"ן אּון ֶָצ ִ‬ ‫יקּוטי ֲ‬ ‫ָלִ ֵ‬ ‫רֹויְסע‬ ‫ַהִּכִ ְֵסא; ְּפַ ֵַחֶד ְּפׁ ֵָח ִֶדים! וִ וי ֶקען ַא ִאיֶד טּון ַאזַ א ֶגׁ ֶ‬ ‫ייְסן ַא ְֵסֶפֶ ר אּון ֶָדאְס ָלֵ ייֶגׁ ן ִאין ֵּבֵ ית ַהִּכִ ְֵסא‪.‬‬‫ער ׁ‬ ‫ֲע ֵַב ָירה‪ֶָ ,‬צ ַ‬ ‫דות תשפ"ז‬ ‫ּ ַפ ְר ׁ ַשת ּת ֹו ְל ֹ‬ ‫א‬ ‫תו ֱאמ ּו ָנה ַפאר ִקינ ְֶדער‬ ‫ֲﬠ ָצ ֹ‬ ‫יכע ׁ ¿˘ ¿ט ָר‡ף‬ ‫∆ﬠר ָ‪‡‰‬ט ַּב‡˜ ּו ∆מען ַ‡ ׁ ¿˘ ∆ר ¿‬ ‫ע˜ ‪ƒ‬ל ∆‬ ‫ב‬ ‫דות תשפ"ז‬ ‫ּ ַפ ְר ׁ ַשת ּת ֹו ְל ֹ‬ ‫ת� ֱאמ וּ� ָנה ַפאר ִקינ ְֶדער‬ ‫ֲע ָצ וֹ‬ ‫אֶטעֶוֶ ועט! ֶֶדער‬ ‫"אֹוי ֵוֵ ויי‪ ,‬אֹוי ֵוֵ ויי‪ְׁׁ ,‬ש ַַרייט ַַה ָָצָלָ ה! ַַר ֶ‬ ‫עקּוֶמען ִִאין ֵּבּ ית‬ ‫ֶ‬ ‫עְׁש ָָטאְרְְּבּ ן!" ַַא ַַקאץ ִִאיז ֶגֶ‬ ‫ׁשֹוֵחט ִִאיז ֶגֶ ׁ‬ ‫ֵ‬ ‫עְׁשֶלֶ עְּפּ ט‬ ‫רֹויְסֶגֶ ׁ‬ ‫ׁשֹוֵחט אּון ִִאים ַַא ְ‬ ‫ַַהִּכ ֵֵּסא אּון ֶגֶ עִּבּ ְיְסן ֶֶדעם ֵ‬ ‫יְׁש ֶֶקעס‪ֶ ,‬עֶ ר ִלִ יְגְ ט ִִאין ֵּבּ ית ַַהִּכ ֵֵּסא טֹויט; ָָדאס ִִאיז‬ ‫ַזַ ייֶנֶ ע ִִק ׁ‬ ‫ייְסן ֶֶדעם ֵֵהייִלִ יְגְ ן ֵֵסֶפֶ ר‬‫עַר ְ‬ ‫ְטְָראף ַפַ אְרְ ן ֶֶצ ַ‬ ‫עקּוֶמען ַפַ אר ַַא ְׁׁש ָ‬ ‫ֶ‬ ‫ֶגֶ‬ ‫מֹוֲה ַַר"ן‪.‬‬ ‫יקּוֵטי ֲ‬ ‫ִלִ ֵ‬ ‫יְׁשט ְמְ ַַבֶזֶ ה‬ ‫ייְסן ַַא ֵֵסֶפֶ ר‪ֶֶ ,‬מען ָָטאר ִנִ ׁ‬ ‫עַר ְ‬ ‫יְׁשט ֶֶצ ַ‬‫ֶֶמען ָָטאר ִנִ ׁ‬ ‫יְׁשט ‪-‬‬ ‫ַזַ יין ַַא ֵֵסֶפֶ ר‪ ,‬אּון אֹויְך ַַא ֵֵסֶפֶ ר ָוָ ואס ֶֶמען ֶלֶ עְרְְנְ ט ִנִ ׁ‬ ‫ַַדאְרְ ף ֶֶמען ְמְ ַכַ ֵּבּד ַזַ יין‪ֶ ,‬גֶ עְּבּ ן ַַא ִִקיׁש אּון ָָדאס ֵלֵ ייְגְ ן אֹויְפְ ן‬ ‫ִִטיׁש ְּבּ ֶֶד ֶֶרְך ָּכּבֹוד‪ַ ,‬וַ וייל ֶֶדער ֵֵאייֶּבּ עְרְ ְׁׁש ֶֶטער ֶנֶ עְמְ ט ִזִ יְך ָָאן‬ ‫ַפַ אר ִִדי ֵֵהייִלִ יֶגֶ ע ְסְָפָ ִִרים‪ ,‬אּון אֹויּב ַַחס ְוְָׁשׁלֹום ֶֶמען ִִאיז‬ ‫ְטְָראף‪.‬‬ ‫רֹויֶסע ְׁׁש ָ‬ ‫ְמְ ַַבֶזֶ ה ַַא ֵֵסֶפֶ ר ‪ַּ -‬בּ אקּוְמְ ט ֶֶמען ַַא ְגְ ֶ‬ ‫ַּפ� ַ ְְר � ַַׁשת ּתֹּוֹ ְְלדֹוֹ ת תשפ"ז‬ ‫ג‬ ‫הספר הקדוש הזה נתנדב‬ ‫לזכות‬ ‫הי"ו‬ ‫מוה"ר שלמה לעבאוויטש‬ ‫תחי'‬ ‫וזוגתו רחל‬ ‫וילדיהם‬ ‫ישראל‪ ,‬רבקה‪.‬‬ ‫שיחיו‬ ‫הספר הקדוש הזה נתנדב על ידי‬ ‫מוה"ר משולם פייש פעלבערבוים הי"ו‬ ‫וזוגתו באשא הדס תחי'‬ ‫וילדיהם‬ ‫יענטא חי' דבורה ומשפ'‪ ,‬שפרה‬ ‫ליבא ומשפ'‪ ,‬שלום אלי' ומשפ'‪,‬‬ ‫אלעזר ארי'‪ ,‬מירל‪ ,‬בנימין זאב‪,‬‬ ‫מאיר‪ ,‬נחמן נתן‪ ,‬אנשיל‪.‬‬ ‫לרגל שמח נשואין של בנם אלעזר ארי' עב"ג למזל טוב‬ ‫הספר הקדוש הזה‬ ‫נתנדב על ידי‬ ‫החתן אלעזר ארי'‬ ‫פעלבערבוים הי"ו‬ ‫לרגל שמחת נשואיו עב"ג‬ ‫בשעה טובה ומוצלחת‬