gilyoines.com

דבר חריף · Dvar Charif

שבוע: ויצא (2026-11-16)

דבר חריף · Dvar Charif — ויצא (2026-11-16)

פתח את ה-PDF הורדה

הטקסט של גיליון זה

‫בעזהשי"ת‬ ‫דבר‬ ‫חריף‬ ‫פרשת ויצא‬ ‫שנת תשפ"ה לפ"ק‬ ‫נלקט משיעריו של‬ ‫הגה"צ ר' יהושע העשיל שארף שליט"א‬ ‫רב ואב"ד חסידי רוזי'ן קרית יואל‬ ‫ורב דביהמ"ד ריבניץ שכונת ז"ק‬ ‫ג‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫צו הערן שיעורים‬ ‫אויף א דירעקטע ליין פון‬ ‫מערכת קול לשון‬ ‫בארץ ישראל – ‪073.321.1792‬‬ ‫בארה"ב ‪646.934.6134 -‬‬ ‫ד‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫גלות‪ ,‬גיט מען א קרעכץ אויף די גלות‬ ‫בעזרת השי"ת מען געפינט זיך פרשת‬ ‫דאס איז זיכער גוט‪.‬‬ ‫ויצא‪ .‬ויצא יעקב מבאר שבע וילך‬ ‫חרנה‪ .‬ויצ"א איז אותיות וי‪-‬צא‪ ,‬ו"י‬ ‫עס שטייט אין תהלים קלי למה‬ ‫צ"א מיינט עס קומט ארויס א וי' פון‬ ‫עזבתנו‪ ,‬א מענטש זאגט קלי למה‪,‬‬ ‫יעקב וואס איז מרמז אויף דאס אידיש‬ ‫פארוואס‪ ,‬ער מיינט נישט צו פרעגן‬ ‫קינד ‪,‬‬ ‫קשיות‪ ,‬אבער ס'גייט ארויס א קרעכץ‬ ‫פון א איד‪ ,‬עזבתנו איז א לשון פון עזוב‬ ‫ווי לאנג מען געפינט זיך אין גלות מעג‬ ‫תעזוב עמו‪ ,‬א לשון פון העלפן‪ ,‬א איד‬ ‫מען אמאל געבן א קרעכץ‪ ,‬ס'שטייט‬ ‫גיט א קרעכץ‪ ,‬א קרעכץ קען העלפן‬ ‫פון ר' נחמן ברסלבער‪ ,‬א קרעכץ איז‬ ‫אויך‪,‬‬ ‫אלעמאל חשוב ביים אייבערשטן‪.‬‬ ‫אבער מען דארף קענען דאנקן אויך‪,‬‬ ‫אפילו מצד אחד שטייט פון הייליגן‬ ‫א איד דארף געדענקן צו דאנקן‬ ‫ריזשינער זי"ע אז א קרעכץ ברענגט א‬ ‫דעמאלטס ווען ס'גייט אים גוט‪ ,‬נישט‬ ‫קרעכץ און א הודאה ברענגט א‬ ‫ווארטן ביז ס'גייט אים נישט גוט און‬ ‫הודאה‪ ,‬א איד דאנקט דעם‬ ‫דעמאלטס זיך דערמאנען‪ ,‬ס'איז דא‬ ‫אייבערשטן אויף יעדע זאך‪ ,‬מען זאגט‬ ‫צוויי אופנים וואס מען קען געדענקן‬ ‫אז דאס איז גוט‪ ,‬וועט די אויבעשטער‬ ‫פון אויבערשטן‪ ,‬איינס קען מען‬ ‫מאכן זיכער אז ס'זאל זיין אזוי גוט און‬ ‫געדענקען פון אויבערשטן דורכדעם‬ ‫נאך בעסער‪.‬‬ ‫וואס ס'גייט גוט און 'אה ב"ה ס'גייט‬ ‫אזוי גוט‪,‬‬ ‫נאכדעם איז דא א איד וואס גיט א‬ ‫קרעכץ‪ ,‬אויף יעדע זאך קאמפלעינט‬ ‫דוד המלך זאגט אין תהלים מי חכם‬ ‫ער‪ ,‬וועט ער זען ס'קען זיין ערגער‪ ,‬און‬ ‫וישמר אלה ויתבוננו חסדי ה'‪ ,‬א‬ ‫ער וועט שוין זען אז דאס איז געווען‬ ‫מענטש וואס ס'גייט אים גוט און ער‬ ‫גוט‪.‬‬ ‫וויל ס'זאל ווייטער גיין גוט‪ ,‬מי חכם‬ ‫ער איז א חכם‪ ,‬וישמר אלה‪ ,‬ער וויל‬ ‫וי ‪ -‬צא‪ ,‬ס'גייט ארויס א וי‪ ,‬יעקב‪ ,‬פון‬ ‫ס'זאל בלייבן די חסדים‪ ,‬וישמר אלה‪,‬‬ ‫א איד‪ ,‬אבער די ענין פון געבן א‬ ‫ער וויל ס'זאל האבן א קיום די חסדים‪,‬‬ ‫קרעכץ‪ ,‬מען דארף וויסן ווי איין ווי‬ ‫איז ויתבוננו חסדי ה'‪ ,‬זאל ער‬ ‫אויס‪ ,‬קודם כל‪ ,‬וי צא‪ - ,‬איז צ"א וואס‬ ‫שטענדיג זיך מתבונן זיין די חסדי‬ ‫איז די שם השילוב בזמן הגלות‪ ,‬קומט‬ ‫ה'‪ ,‬אלע חסדים וואס ער איז‬ ‫אויס אז צ"א איז מרמז אויף די ענין פון‬ ‫ה‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫ער האט אזוי גוט געשפירט דעמאלטס‬ ‫ארומגענומען מיט‪ ,‬דאנקן דעם‬ ‫אז ער האט געזאגט אז ס'איז א שאד‬ ‫אויבערשטן‪ ,‬אינמיטן מודים זאגט מען‬ ‫ער האט זיך נישט געלייגט שלאפן‬ ‫מגן ישענו‪ ,‬דער אייבערשטער‬ ‫יעדע נאכט‪.‬‬ ‫באשיצט אונזער ישועה‪ ,‬וואס הייסט?‬ ‫ווען א מענטש שלאפט קען ער נישט‬ ‫אז די ישועה זאל האבן א ‪ -‬קיום‪ ,‬וואס‬ ‫זיין קיין הולך‪ - ,‬א מענטש איז א הולך‪,‬‬ ‫א מענטש ווען ס'גייט אים גוט ער וויל‬ ‫א מענטש קען נישט זיין קיין עומד‪ ,‬ער‬ ‫ס'זאל ווייטער גיין גוט‪ ,‬אוודאי‬ ‫קען זיין אדער א יורד אדער א הולך‪,‬‬ ‫מענטשן האבן ליב אלעס גייט‬ ‫קיינער זאל נישט זיין קיין יורד יעדער‬ ‫נאטירליך און אלעס פארט א מחיה‪,‬‬ ‫זאל זיין א הולך‪ ,‬אבער א עומד קען‬ ‫מען דארף גארנישט טון‪ ,‬אלס פארט‬ ‫מען נישט זיין‪,‬‬ ‫פארט‪ ,‬ס'גייט גוט‪ ,‬נו ביים דאווענען‬ ‫דריי מאל א טאג דארף מען זיך‬ ‫א מלאך איז א עומד‪ ,‬א עומד האט‬ ‫אפשטעלן ביי מודים‪ ,‬מען זאגט‬ ‫נישט קיין תכלית אויף די וועלט‪ ,‬צו‬ ‫באשעפער ס'גייט מיר יעצט גוט איך‬ ‫זיין א הולך דארף מען זיין א מענטש‪,‬‬ ‫דאנק דיך‪ ,‬א ש'כח‪ .‬מען דארף נישט‬ ‫און צו קענען זיין א מענטש דארף מען‬ ‫מער ווי א ש'כח‪ .‬איין ש'כח‪.‬‬ ‫שלאפן‪ ,‬אבער בשעת מען שלאפט קען‬ ‫מען נישט זיין קיין הולך‪,‬‬ ‫ס'שטייט ווייטער אין די סדרה ויחלום‬ ‫והנה סולם מוצב ארצה וראשו מגיע‬ ‫ווייל בשעת'ן שלאפן דארף מען זיין‬ ‫השמימה‪ ,‬מען דארף וויסן‪ ..‬ס'שטייט‬ ‫אויף איין פלאץ‪ ,‬דארף די קאפ זיין‬ ‫דאך אז יעקב אבינו איז גארנישט‬ ‫אויף איין פלאץ‪ ,‬א מענטש אז די קאפ‬ ‫געשלאפן בשם ועבר‪,‬‬ ‫פארט אים קען נישט שלאפן‪ .‬פרעג א‬ ‫בעל מחדש וואס איז מחדש חידושים‪,‬‬ ‫ער איז אנגעקומען צו די מקום‬ ‫רוב חידושים פאלן איין בשעת'ן‬ ‫המקדש ער איז געגאנגען שלאפן‪ ,‬האט‬ ‫שלאף‪ ,‬פארוואס‪ ,‬ווייל די קאפ פארט‪.‬‬ ‫ער געזען די גרויסקייט פון שלאפן‪,‬‬ ‫וואס איין שלאף קען אויפטון‪,‬‬ ‫אגב איז אן עצה איינצושלאפן צו‬ ‫הערן א שיעור אין גמרא וואס דאס‬ ‫איך געדענק נישט אויף וועלכע צדיק‬ ‫טוישט די מהלך המחשבה צו טראכטן‬ ‫מען זאגט אז ער פלעגט זיך קיינמאל‬ ‫מער גראד כדי צו קענען איינשלאפן‬ ‫נישט לייגן שלאפן‪ ,‬ער איז געגאנגען‬ ‫און נישט מחדש זיין‬ ‫שלאפן אויף א בענקל‪ ,‬ער פלעגט זיך‬ ‫קיינמאל נישט לייגן שלאפן אויף א‬ ‫ויחלום והנה סולם מוצב ארצה וראשו‬ ‫בעט‪,‬‬ ‫מגיע השמימה והנה מלאכי אלקים‬ ‫עולים ויורדים בו‪ ,‬אז ס'קומט צום‬ ‫אבער איין טאג האט ער זיך געלייגט‬ ‫שלאפן גיט מען איבער פאר די‬ ‫שלאפן אויף א בעט און ס'איז געקומען‬ ‫מלאכים די בחינה פון עולה ויורד און‬ ‫צו די שירה האט ער געפילט אזא‬ ‫מען דארף יעצט ביים שלאף זיין אן‬ ‫התרוממות אז מען האט געזען ווי ער‬ ‫עומד‪ .‬די עולים ויורדים דארף מען‬ ‫הייבט אויף זיין בעקיטשע ס'זאל נישט‬ ‫לאזן פאר די מלאכים בשעתן שלאפן‪.‬‬ ‫נאס ווערן פון די גלי הים דארט ביי‬ ‫קריעת ים סוף‪,‬‬ ‫ו‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫ראיה און ס'איז דא הבטה‪ ,‬ראיה מיינט‬ ‫דעמאלטס טוישן מען זיך תפקיד מיט‬ ‫אז מען קוקט מיט א לייכטערע בליק‬ ‫די מלאכים‪ ,‬ביים שלאפן ווערט די‬ ‫מענטש א מלאך און די מלאכים קענען‬ ‫לאמיר זאגן א יונגערמאן וואס דרייווט‬ ‫איבערנעמען די תפקיד דעמאלטס‪ .‬א‬ ‫א קאר דארף דרייוון ער קען נישט‬ ‫מענטש דארף וויסן אז מקען נישט‬ ‫פארמאכן די אויגן‪ ,‬און מען דארף‬ ‫שלאפן נאר צוויי דריי שעה א נאכט‪,‬‬ ‫וויסן וויאזוי צוצוגיין צו די שמירת‬ ‫ס'איז דא יונגעלייט וואס שלאפן נישט‬ ‫עינים‪,‬‬ ‫א גאנצע נאכט‪ ,‬זיי שלאפן נאר‬ ‫ס'איז דא א בחינה פון ראיה‪ ,‬ס'איז‬ ‫נאכמיטאג‪.‬‬ ‫דא א בחינה פון הבטה‪ .‬דאס הייסט אין‬ ‫מען דארף וויסן אז ס'איז טאקע א‬ ‫אנדערע ווערטער‪ ,‬איינער וואס‬ ‫גוטע זאך אפשר אבער מען דארף‬ ‫דרייווט נישט און ער וואקט ער‬ ‫האבן א אויסגערוטע קאפ‪ ,‬אזוי איז די‬ ‫שפאצירט אין גאס‪ ,‬קען ער זיך‬ ‫בעסטע זאך‪.‬‬ ‫מצמצם זיין נישט ארויסצוקוקן ד'‬ ‫אמות‪,‬‬ ‫סאיז אלס דברים פשוטים‪ ,‬איך זאג‬ ‫סתם חיזוק‪ ,‬אז איינער שלאפט אביסל‬ ‫וואס אגב ס'שטייט רק בעיניך תביט‬ ‫און ער טראכט איך פארפאס עפעס‪,‬‬ ‫ושילומת רשעים תראה‪ ,‬א מענטש‬ ‫סאיז גארנישט דא צו פארפאסן‪ .‬די‬ ‫וואס קוקט בעיניך‪ ,‬ער נוצט די אויגן‪,‬‬ ‫רמב"ם פסקנט אז מדארף שלאפן אכט‬ ‫אכין ורקין מועטין‪ ,‬רק‪ ,‬א מענטש איז‬ ‫שעה א נאכט‬ ‫ממעט זיינע אויגן‪ ,‬אז ער קוקט אויף‬ ‫אראפ‪,‬‬ ‫די הייליגע דברי חיים זי״ע האט‬ ‫אמאל אויסגעשמועסט אז בעצם‬ ‫בעיניך תביט‪ ,‬ער קוקט אויף אראפ‪,‬‬ ‫וואלט ער געשלאפן אכט שעה ווי די‬ ‫און ס'איז א בחינה פון הבטה‪ ,‬ער‬ ‫רמב"ם נאר די דברי חיים האט געזאגט‬ ‫שטרענגט איבער די אויגן‪ ,‬ווען מען‬ ‫אזא לשון איך האב ב״ה א שנעלע קאפ‬ ‫קוקט מיט דיי בחינה פון הבטה‪ ,‬הבטה‬ ‫און איך כאפ די גאנצע שלאף אין‬ ‫מיינט א שטערקערע קוק‪ ,‬ער‬ ‫צוויי שעה‬ ‫שטרענגט איבער די אויגן‪ ,‬א מענטש‬ ‫וואס גייט מיט שמירת עינים‪,‬‬ ‫וואס די דברי חיים האט אויך מעיד‬ ‫שטרענגט איבער די אויגן‪,‬‬ ‫געווען אויף זיך אז ער פלעגט‬ ‫איינשלאפן די ערשטע רגע וואס ער‬ ‫ווייל א מענטש גייט אזוי נאטורליך‬ ‫האט זיך געלייגט אויפן קישן‬ ‫ער וויל גיין מיט ורעה אמונה‪ ,‬רעה‬ ‫אמונה מיינט דאס וואס שטייט ה' רועי‬ ‫די פסוק זאגט ווייטער אין די סדרה‬ ‫לא אחסר‪ ,‬דער אייבערשטער איז מיין‬ ‫והנה ה' נצב עליו‪ ,‬סאיז דא א ניגון‬ ‫פאסטוך‪ ,‬א פאסטוך נעמט קעיר פון‬ ‫אויף די ווערטער והנה ה' נצב עליו‬ ‫זיינע שעפעלעך‪ ,‬און מען ווארפט זיך‬ ‫ומלוא כל הארץ כבודו‪ ,‬מביט עליו‬ ‫ארויף אויפן אויבערשטן און מען‬ ‫בוחן כליות ולב אם עובדו כראוי‪.‬‬ ‫דארף נישט טראכטן אויף יעדן קליינע‬ ‫רור זאל איך יעצט טון אזוי צו אזוי‬ ‫די בחינה פון הבטה‪ ,‬דער‬ ‫א‪.‬א‪.‬וו‪.‬‬ ‫אייבערשטער איז מביט‪ - ,‬ס'איז דא‬ ‫ז‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫רוען פון די ארציות‪ ,‬ורעה אמונה ‪-‬‬ ‫די אויבעשטער פירט מיך אזוי ווי א‬ ‫ווען קען מען גיין מיט ורעה אמונה די‬ ‫פאסטוך אויב א שעפעלע גייט אראפ‬ ‫בחינה פון ה' רועי לא אחסר‪,‬‬ ‫פון די דרך הישר קומט די פאסטוך און‬ ‫דעמאלטס ווען ס'איז שכן ארץ ווען‬ ‫מיט זיין שטעקן מאכט ער גלייך זיכער‬ ‫מען רוהט פון ארציות‪,‬‬ ‫אז ער זאל גלייך צוריק ארויפגיין‬ ‫אויפן דרך הישר‪.‬‬ ‫אויב די מענטש ווייסט אז ס'קומט צו‬ ‫תאוות און צו נסיונות דעמאלטס‬ ‫ה׳ רועי לא אחסר‪ ,‬אז דער‬ ‫וועסטו זיך יא קאנטראלירן‪,‬‬ ‫אייבערשטער איז מיין פאסטוך‪ ,‬וועט‬ ‫דעמאלטס קענסטו גיין מיט רעה‬ ‫דער אייבערשטער נישט ברענגען קיין‬ ‫אמונה‪ ,‬אויב וויל מען די בחינה פון‬ ‫חסרון‪.‬‬ ‫רעה אמונה אז א איד פאשעט זיך ביים‬ ‫אויבערשטן‪ ,‬ער לאזט זאכן גיין‬ ‫א מענטש וואס וויל זיך קאנטראלירן‪,‬‬ ‫נאטורלעך די בחינה אז ער גייט נישט‬ ‫ער ווייסט נישט אז דער אייבערשטער‬ ‫קאנטראלירן די וועלט‪,‬‬ ‫קען סאך בעסער פון אים ‪,‬א מענטש‬ ‫איז זיך מצמצם מיט איין זאך‪ ,‬ס'איז א‬ ‫דעמאלטס קען מען גיין מיט רעה‬ ‫מורא'דיגע צמצום פאר א מענטש‪ ,‬צו‬ ‫אמונה אויב איז דא שכן ארץ מען‬ ‫טראכטן אזוי פיל און צו וועלן‬ ‫ווייסט בעת א נסיון קען מען זיך נישט‬ ‫קאנטראלירן די מצב‪ ,‬השלך על ה'‬ ‫פארלאזן אויף דעם אז אלס גייט‬ ‫יהבך‪ ,‬ווארף דיך ארויף אויפ'ן‬ ‫נאטורליך אזוי ווי ביי די געהעריג‬ ‫אייבערשטן‪.‬‬ ‫ורעה אמונה‬ ‫ס'שטייט ווייטער אין די סדרה ביי‬ ‫אבער אויב איז נישטא שכן ארץ‪ ,‬און‬ ‫לאה אז זי האט געזאגט הפעם אודה‬ ‫מען ווייסט נישט ווען ס'קומט א נסיון‬ ‫את ה'‪ ,‬אז א מענטש זאגט הפעם‪ ,‬פון‬ ‫זיך מתגבר צו זיין און מאכן גדרים‬ ‫יעצט און ווייטער‪ ,‬נעם איך מיך נישט‬ ‫וסייגים‪ ,‬דעמאלטס קען מען נישט גיין‬ ‫קיין חילוק וואס איז געווען ביז יעצט‬ ‫מיט רעה אמונה‪ ,‬שכן ארץ איז א תנאי‬ ‫אודה את ה'‪ ,‬וועט ער האבן אויף וואס‬ ‫פאר די רעה אמונה‪.‬‬ ‫צו דאנקן די אויבערשטער‪,‬‬ ‫צוריק צו די שמירת עינים‪ ,‬איז רק‬ ‫ווען א מענטש נעמט זיך פון פריש‪,‬‬ ‫בעיניך תביט‪ ,‬אכין ורקין מועטין א‬ ‫אפילו איך בין ביז יעצט געגאנגען אזוי‬ ‫איד איז זיך ממעט פון קוקען מיט די‬ ‫מיט א צמצום‪ ,‬יעצט ווארף איך מיר‬ ‫אויג מדאס הייסט ער היט זיך די אויגן‬ ‫ארויף אויפ'ן אייבערשטן‪ ,‬אלע דאגות‬ ‫‪ -‬א איד שטרענגט זיך איבער ביי‬ ‫לאז איך איבער פאר אים‪ ,‬וועסטו זען‬ ‫שמירת עינים און ער ווייסט יעצט בין‬ ‫ס'וועט זיין א גרינגערע לעבן‪ ,‬סאך א‬ ‫איך באלעבאס און איך דארף מיך יא‬ ‫געשמאקערע לעבן‪ ,‬אלעס וועט גיין‬ ‫קאנטראלירן‪ - ,‬אז ס'איז דא שמירת‬ ‫כשורה‪.‬‬ ‫עינים איז דא אלס‪ ,‬יראת שמים הייבט‬ ‫זיך אן ביי די עינים‪.‬‬ ‫איז צוריק צום ענין‪ ,‬האמיר‬ ‫געשמועסט רק בעיניך תביט‪ ,‬ביי‬ ‫וועט מען פרעגן‪ ,‬איך דארף‬ ‫שמירת עינים דארף זיין די ענין ווי‬ ‫אריבערגיין די גאס ווי אזוי גיי איך זען‬ ‫ס'שטייט אין פסוק שכן ארץ ורעה‬ ‫אמונה‪ ,‬שכן ארץ מיינט א איד דארף‬ ‫ח‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫ווייטער‪ ,‬וועסטו מצליח זיין אין‬ ‫ווי איך גיי אריבער די גאס‪ ,‬זאגט די‬ ‫עבודת השם און שפעטער האבן אויף‬ ‫פסוק ווייטער רק בעיניך תביט‬ ‫וואס צו דאנקן די אייבערשטער‪.‬‬ ‫ושלימות רשעים תראה‪ ,‬די רשעים‬ ‫קוקן יא‪ ,‬זייער שלימות איז יא קוקען‬ ‫ביי לוי שטייט הפעם ילוני אישי איז‬ ‫ליידער‪ ,‬זיי וועלן דיר שוין ווייזן וואו‬ ‫אויך די זעלבע זאך‪ ,‬הפעם‪ ,‬א מענטש‬ ‫צו גיין‪ .‬ווייל זיי קוקען דאך יא‪.‬‬ ‫נעמט זיך פון פריש און ער וויל זיך‬ ‫נעמען פון פריש‪ ,‬איז ילוני איז א לשון‬ ‫איך געדענק אלס בחור בין איך געווען‬ ‫פון חיבור וועסטו ווערן מחובר צו די‬ ‫אין ירושלים‪ ,‬דארט איז דא אידן וואס‬ ‫זאך מחובר צו די עבודת השם‬ ‫זענען גאר גרויסע עובדים‪ ,‬ממש‬ ‫אפילו זיי וועלן אריבערגיין די גאס‬ ‫איך האב געזאגט אן אנדערע בחינה‬ ‫געבן זיי אזא קליינעם בליק ארויף צי‬ ‫אמאל‪ .‬ס'איז דא וואס האלטן נישט פון‬ ‫זען צי ס'איז רויט אדער גרין‪ ,‬און‬ ‫מאכן קבלות ווייל ס'קען אריינגיין‬ ‫נאכדעם געגאנגן ווייטער מיט די כי‬ ‫בגדר נדר‪ ,‬ס'איז דא וואס האלטן מען‬ ‫תצא למלחמה על אויביך‪.‬‬ ‫דארף יא מאכן קבלות‪ ,‬ווייל מען קען‬ ‫זיך פארלאזן אויף ערב ראש השנה ביי‬ ‫נאכאמאל‪ ,‬ס'איז דא מדריגות אין‬ ‫התרת נדרים‪ ,‬זאגט מען דעמאלטס א‬ ‫שמירת עינים‪ ,‬אבער פשוט איז דא א‬ ‫לשון אויף מכאן ולהבא‪,‬‬ ‫בחינה פון ראיה מיט הבטה‪ ,‬ווי‬ ‫דערמאנט איינער וואס דרייווט מיז‬ ‫עכ"פ די חשיבות פון א קבלה איז‬ ‫דאך ניצן ראי' און הבטה מיינט א‬ ‫זייער א וויכטיגע זאך‪ ,‬אז א מענטש‬ ‫שטערקערע קוק‪ ,‬טראכטן‪ ,‬ראיה‬ ‫וויל‪ ,‬ער האט א געוויסע זאך וואס ער‬ ‫מיינט קוקן‪ ,‬און יעדער איינער דארף‬ ‫וויל אויספירן און ער קען עס נישט‬ ‫וויסן פאר אים נוגע ווי איין ווי אויס‪,‬‬ ‫אויספירן‪ ,‬מען מאכט א קבלה האלט‬ ‫מען צו די זאך‪ ,‬א קבלה לייגט אריין א‬ ‫עכ"פ ווען א איד היט זיך די אויגן‪,‬‬ ‫כלי‪,‬‬ ‫ס'איז דא יראת שמים‪ ,‬דעמאלטס‪.‬‬ ‫יראת שמים היא אוצרו‪ ,‬די אוצר פון‬ ‫ווייל א מענטש מאכט א קבלה ווערט‬ ‫אלעס‪,‬‬ ‫באשאפן א מלאך וואס היט אויף דעם‬ ‫אז ער זאל נישט עובר זיין די קבלה‪.‬‬ ‫די אוצר מיינט ‪ -‬וואו האלט מען‬ ‫ס'איז דא א מלאך וואס באגלייט אים‪,‬‬ ‫געלט? אין א אוצר‪ ,‬א אוצר איז די‬ ‫אז ס'איז דא א מלאך וועט די מלאך‬ ‫שמירה פון א זאך‪ ,‬אין א אוצר היט מען‬ ‫טוט היטן אויף אים ער זאל נישט עובר‬ ‫די געלט‪ ,‬א סעיף‪ ,‬א איד וויל שמירה‬ ‫זיין אויף די קבלה‪.‬‬ ‫אויף אלע זיינע השפעות דארף ער‬ ‫וויסן אז יראת שמים איז די שמירה‪,‬‬ ‫דאס איז די פשט הפעם ילוני אישי‬ ‫שטייט ביי לוי אז א איד מאכט אפ פון‬ ‫און אויב האט מען ליידער‬ ‫יעצט און ווייטער וועל איך זיין גוט‪,‬‬ ‫פארפאטשקעט‪ ,‬איז ביי יהודא שטייט‬ ‫הפעם‪ ,‬דאס מאל‪ ,‬וועט זיין ילוני‪ ,‬וועט‬ ‫הפעם אודה את ה'‪ ,‬ער וויל שולט זיין‬ ‫אויף זיך‪ ,‬יהודא איז א מלך‪ ,‬א מלך איז‬ ‫א שליט‪ ,‬ביי אים שטייט הפעם אודה‬ ‫אים באגלייטן די קבלה די מלאך וואס‬ ‫את ה'‪ ,‬איך נעם מיך פון יעצט און‬ ‫היט אויף די קבלה און סוועט זיין‪,‬‬ ‫ט‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫ווי לאנג ער איז מחובר לטהור איז ער‬ ‫אישי‪ ,‬ס'וועט זיין א בחינה פון‬ ‫טהור‪ ,‬מען האט יראת שמים איז ער‬ ‫התלהבות‪ ,‬א בחינה פון אש‪,‬‬ ‫אויך מחובר לטהור‪ ,‬אלע די ענינים‪ ,‬די‬ ‫התלהבות‪ ,‬ער וועט קענען אויספירן‬ ‫עיקר צו בלייבן מחובר צו די עבודת‬ ‫וואס ער האט צו טון אן קיין‬ ‫השם‪.‬‬ ‫נאכגעלאזקייט נאר מיט א התלהבות‪.‬‬ ‫מען דארף וויסן אז ווי לאנג מען איז‬ ‫ווייטער שטייט ויפגע במקום וילן שם‬ ‫אין די ווענט פון כולל‪ ,‬אין די ווענט‬ ‫כי בא השמש‪ ,‬ויפגע זאגן צדיקים‪ ,‬מען‬ ‫פון ד' אמות של הלכה‪ ,‬אין ביהמ"ד‬ ‫דארף פגע'ן ביים אייבערשטן‪ ,‬א איד‬ ‫דעמאלטס האט מען א שמירה‪ ,‬אזוי ווי‬ ‫זעט ער וויל א געוויסע זאך און ס'גייט‬ ‫די ערי מקלט סיי צו מלערנט מיט די‬ ‫אים נישט‪ ,‬זאל ער פגע'ן איינמאל און‬ ‫חברותא און סיי אז מען לערנט‬ ‫נאכאמאל‪.‬‬ ‫אליינס‪.‬‬ ‫מען דארף אבער וויסן‪ ,‬אמאל‪ ,‬אז א‬ ‫די סעקונדע מען גייט ארויס פון‬ ‫מענטש האט נישט אזא גדלות המוחין‬ ‫לערנען קומט די יצר הרע מיט זיינע‬ ‫צו פגע'ן פון אייבערשטן‪,‬‬ ‫באמבעס און ער קען דרייען א קאפ‬ ‫אזוי ווי עס דארף צו זיין‪.‬‬ ‫לאמיר זאגן ער האט אריכות'דיגע זאך‬ ‫וואס ער וויל פגע'ן פון אייבערשטן‪,‬‬ ‫ביי די מעשה פון די אקדמות וואס‬ ‫ער וויל א געוויסע זאך וואס ער דארף‬ ‫מליינט שבועות דארט זענען דאך‬ ‫און בעט איבער איינמאל און‬ ‫שטיינער געפלויגן פון די סמבטיון‪,‬‬ ‫נאכאמאל און ער ווערט פארלוירן‪,‬‬ ‫שטיינער זענען געפלויגן העכער די‬ ‫ווייל איבערצובעטן א לענגערע בקשה‬ ‫וואסער‪ ,‬און אונטער די וואסער איז‬ ‫איז שווער צו בעטן איינמאל און‬ ‫איז נישט געפלויגן קיין שטיינער‪ ,‬אין‬ ‫נאכאמאל‬ ‫מים אלא תורה‪ ,‬ווי לאנג מען איז‬ ‫אונטער די וואסער פליען נישט קיין‬ ‫דארף מען וויסן אז אפילו‪ ,‬ויפגע‬ ‫שטיינער‪,‬‬ ‫במקום‪ ,‬אז אפילו ער פגע'ט דעם‬ ‫אייבערשטן‪ ,‬וילן שם און ער שלאפט‬ ‫אז מען נעמט ארויס די קאפ פון‬ ‫איין בשעתן בעטן‪ ,‬אז ער פילט אז ער‬ ‫לערנען הייבן אן פליען שטיינער‪ ,‬שבת‬ ‫קען נישט אויספירן די תפילה וואס ער‬ ‫איז אויך נישט געפלויגן קיין שטיינער‪,‬‬ ‫דארף איבערזאגן א לענגערע לשון‬ ‫א תלמיד חכם איז בבחינת שבת‪ ,‬ווי‬ ‫תפלה איינמאל און נאכאמאל‬ ‫לאנג מען לערנט איז נישטא קיין‬ ‫שטיינער‪.‬‬ ‫זאל ער וויסן כי בא השמש‪ ,‬ס'האט‬ ‫שוין אויפגעשיינט זיין ישועה די‬ ‫אבן מאסו הבונים היתה לראש פינה‪,‬‬ ‫ערשטע מאל ער האט געבעטן‬ ‫אבן מיינט מען די יצר הרע אם אבן‬ ‫הוא נימוח‪ ,‬א מענטש איז מואס אין‬ ‫א חלק פון די ענין פון פגע'ן פון‬ ‫יצר הרע‪ ,‬היתה לראש הפינה‪,‬‬ ‫אייבערשטן‪ ,‬איז אז ווילאנג דו בעטסט‬ ‫דעמאלטס‪ ,‬אין א ווינקל פון א צימער‪,‬‬ ‫ביסטו מחובר צום אייבערשטן‪ ,‬דו‬ ‫מען נעמט א שטעקן מען לייגט עס אין‬ ‫האלטס און איין בעטן‪ ,‬אז א מענטש‬ ‫א ווינקל וועט עס האלטן‪,‬‬ ‫מאכט אפ אנשטאט דאווענען וויל ער‬ ‫לערנען‪,‬‬ ‫י‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫וואס הייסט וואס איז די עצה? מען‬ ‫אבער אויב מען לייגט עס אינמיטן א‬ ‫גייט ארויס אין גאס מען גייט אהיים‪,‬‬ ‫צימער וועט עס געבן א פאל אראפ‬ ‫די הויז דארף נישט זיין מער ווי א‬ ‫מען וויל קענען שטיין גראד‪ ,‬כדי‬ ‫דארמיטארי‪ ,‬אלס בחור שלאפט מען‬ ‫מצליח צו זיין אין עבודת ה' דארף מען‬ ‫אין דארמיטארי‪ ,‬א יונגערמאן דארף‬ ‫מואס זיין אין די יצר הרע‪ ,‬פיינט האבן‬ ‫אויך וויסן די היים איז נישט מער ווי א‬ ‫די יצר הרע‪ ,‬זיך עקלען פון אים‪.‬‬ ‫דארמיטארי‪ ,‬עכ"פ אין די וואכן‪.‬‬ ‫איך וויל איבערזאגן א קורצע‬ ‫פארשטייט זיך אריינברענגען א חיות‬ ‫ווערטל‪ ,‬אז מרעדט פון שטיינער‬ ‫און שמחה אין שטוב און אריינלייגן‬ ‫ס'שטייט ביי די חלום פון יעקב אבינו‬ ‫כחות און חינוך הילדים אבער די עיקר‬ ‫איז געווען‪ ,‬התחילו מריבות זו עם‬ ‫איז די כותלי ביהמ״ד‬ ‫זו‪,‬די שטיינער האבן זיך געשלאגן‬ ‫איינע מיט די אנדערע‪,‬‬ ‫די הייליגער רוז׳ינער זי״ע האט זיך‬ ‫אמאל אנגערופן צו א חבורה‬ ‫און וואס איז געשען צום סוף‪ ,‬ס'איז‬ ‫אינגעלייט ‪ -‬״יונגעלייט גיטס אכטונג‬ ‫געווארן איין שטיין‪ .‬ס'איז דא א‬ ‫ווי אזוי עטס רעכנטס אפ ענקער‬ ‫ווערטל‪ ,‬לכאורה האט זיך דא‬ ‫נעכט‪ .‬רעכנטס אפ ערליך ענקער‬ ‫אפגעטוהן א גאנצע וועלט מלחמה‪,‬‬ ‫נעכט!״‬ ‫פארוואס‪ ,‬ווייל ס'איז געווען קיפל כל‬ ‫ארץ ישראל תחתיו‪,‬‬ ‫און מוועט מסיים זיין מיט אזא ווארט‪,‬‬ ‫אסאך מאל טראכט איינער צו זיך צי‬ ‫און ארץ ישראל איז גבוה מכל‬ ‫ער שטייט יא גוט צי ער שטייט נישט‬ ‫הארצות‪ ,‬קומט אויס די גאנצע וועלט‬ ‫גוט ‪ -‬רבים אומרים מי יראנו טוב נסה‬ ‫איז געווען אונטער יעקב אבינו‪ ,‬און די‬ ‫עלינו אור פניך ה'‪ ,‬אסאך מענטשן‬ ‫שטיינער וואס האבן זיך געשלאגן איז‬ ‫טראכטן מי יראנו טוב‪ ,‬איך שטיי גוט?‬ ‫געווען א בחינה פון א וועלט מלחמה‪,‬‬ ‫יראנו טוב‪ ,‬ווי זע איך אויס ביי‬ ‫יענעם?‬ ‫וואס איז די ענדע פון א וועלט‬ ‫מלחמה?‪ ,‬״איינשטיין״ סאיז געקומען‬ ‫זאגט די פסוק ווייטער נסה עלינו אור‬ ‫אן איינשטיין און געמאכט אן אטאם‬ ‫פניך ה'‪ ,‬סאיז נאר א נסיון פונעם‬ ‫באמבע און דאס האט געענדיגט די‬ ‫אויבערשטן דאס אז דו מיינסט אז דו‬ ‫צווייטע וועלט מלחמה‪ ,‬די זעלב‬ ‫שטייסט נישט גוט יעדע איד באשר‬ ‫דאהאט די אויבעשטער געמאכט א נס‬ ‫הוא שם שטייט גוט‪ ,‬ער קען נישט‬ ‫און אלע שטיינער זענען געווארן איין‪-‬‬ ‫שטיין בעסער‪,‬‬ ‫שטיין און עס האט זיך געענדיגט די‬ ‫מלחמת האבנים‪.‬‬ ‫אז ס'וואלט געקענט זיין בעסער‬ ‫וואלט געווען בעסער‪ ,‬איי ס'וואלט‬ ‫אנפאנג סדרה שטייט וילך חרנה‪ ,‬יצא‬ ‫דאך געקענט זיין בעסער‪ ,‬״אבל״‬ ‫ללכת לחרן‪ ,‬ווען א מענטש גייט ארויס‬ ‫אנחנו ואבותינו חטאנו‪ ,‬אבל ‪ -‬דער‬ ‫פון די בית המדרש‪ ,‬יצא ללכת‪ ,‬א‬ ‫אבער דאך ‪ -‬איך וואלט געקענט זיין‬ ‫מענטש וויל שוין ארויסגיין פון די‬ ‫בעסער‪ ,‬דאס איז א בחינה פון א‬ ‫עבודת ה'‪ ,‬פון ביהמ"ד דארף מען‬ ‫חטא‪ ,‬אנחנו ואבותינו ס'איז א חטא‬ ‫שטארק אכטונג געבן נישט צוצוקומען‬ ‫פאר זיך אליינס‬ ‫צו א מצב פון חרון ח״ו‬ ‫יא‬ ‫דבר חריף ‪ -‬פרשת ויצא תשפ"ה‬ ‫און א חטא פאר אבותינו ‪ -‬אבותינו איז‬ ‫א לשון פון רצון ‪ -‬די רצון וואס‬ ‫מרעדט זיך איין אז סקען זיין בעסער‬ ‫א מענטש ס'גייט אים גוט לאז עס אזוי‬ ‫ווי ס'איז מדארף נישט וועלן מער מען‬ ‫לאזט עס לויפן ווי לאנג ס'איז גוט‪ .‬די‬ ‫ווארט שלום וואס איז א לשון פון‬ ‫שלימות מיינט אויך זיין צופרידן סאיז‬ ‫נישט דא קיין גרעסערע שלימות ווי‬ ‫זיין צופרידן ווען מדארף זיין צופרידן‪,‬‬ ‫א מענטש איז צופרידן איז נישט קיין‬ ‫גרעסערע ברכה פון דעם‪ ,‬א מענטש‬ ‫וויל האבן שלימות און ער וויל ס'זאל‬ ‫זיין גוט ארום און ארום‪ ,‬זיין צופרידן‬ ‫איז די בעסטע זאך‪.‬‬ ‫ס'קען זיין מער‪ ,‬אוודאי קען זיין מער‬ ‫אבער ווי לאנג ס'איז גוט לאז עס גוט‪,‬‬ ‫טוב מאוד זה יצר הרע‪ ,‬די יצר הרע‬ ‫וויל ס'זאל זיין טוב מאוד‪ ,‬ווי לאנג‬ ‫ס'איז טוב דאס איז די יצר טוב‪.‬‬ ‫ס'שטייט והיה זרעך כעפר הארץ‪ ,‬אין‬ ‫והיה אלא לשון שמחה‪ ,‬זרעך איז‬ ‫תולדות‪ ,‬תולדות זענען תוצאות; א‬ ‫מענטש איז אביסעלע בשמחה‪ ,‬און‬ ‫צופרידן א מענטש איז אביסל בשמחה‪,‬‬ ‫זרעך‪ ,‬האט ער תוצאות כעפר הארץ‪,‬‬ ‫גרויסע גרויסע השפעות‪ ,‬אלס גייט‬ ‫גוט‪ ,‬מיט אביסל שמחה ‪ -‬איזהו עשיר‬ ‫השמח בחלקו‪.‬‬ ‫יב‬