צום פינטל - אידיש · Tzim Pintel - Yiddish — ויצא (2026-11-16)

צום פינטל · פרשת ויצא תשפ״ז · גליון ר״ו
א יודישע שטוב
דאס איז דער תכלית פון א יוד ווען ער נעמט צוזאמען די בני די גרעסטע זאך איז אויפצושטעלן א יודישע שטוב .וויפיל
בית ארום זיך ,זיי אלע צו פאראייניגן ארום דעם אייבירשטן. ליגט אין די פאר ווערטער .פרנסה ,שלום בית ,אויפציען די
זיי האבן אלע איין משפחה ,איין זאך צו וואס זיי אלע געהערן. קינדער .א ארבעט פון א גאנץ לעבן .און די נחת וואס קומט
איין משפחה ,איין לופט ווי יעדער זאל קענען אריינברענגען שפעטער באצאלט זיך כפלי כפליים .בשעת מעשה איז
זיין חלק .דאס ברענגט ארויס די נקודה פון די שטוב ,דער שווער ,אבער ס׳איז אלעס כדאי .דאס איז די טייערסטע זאך
אויבערשטער כביכול. אין לעבן .די לעבן אליין .אין די יונגע יארן טראגט מען דעם
אין פרשת ויצא ,זענען דא צוויי יציאות .אנהייב פרשה גייט עול פון שטוב אויף די פלייצעס ,און אין די שפעטערע יארן
יעקב ארויס פון ארץ ישראל צו חרן .ביים סוף פרשה גייט ער איז מען זוכה צו שעפן דערפון נחת .ווי זאגט די וועלט ,דער
נאכאמאל ארויס ,דאס מאל פון חרן צוריק קיין ארץ ישראל. "עול" ווערט א ״עַ ל״ ,א קרוין אויפן קאפ.
ָשיו עַ ל די תורה דערציילט ,״ ַויָּקָ ם יַ ֲעק ֹב ַו ִּי ָּׂ
שא אֶ ת בָּ נָיו וְאֶ ת נ ָׁ א יודישע שטוב בויט זיך נישט אזוי גרינג .ס'פארלאנגט זיך
הַ ְּגמַ לִּ ים״ ,און צווישן איין יציאה און דער צווייטער זענען אסאך זאכן אין דער זעלבער צייט .יעדער שלעפט פון א
אריבער צוואנציג יאר .יענע ערשטע נאכט האט ער געדארפט אנדערע זייט ,און דער טאטע שטייט אינדערמיט און דארף
טרעפן א פלאץ וואו אראפצולייגן דעם קאפ .יעצט ,ווען ער אפוועגן וויפיל פלאץ צו געבן פאר יעדעם .ער קומט אהיים
שטייט ארויף צו גיין ,נעמט ער מיט א ביינאכט נאך א גאנצן טאג ארבעט .אין
גאנצע שטוב .א יודישע שטוב. קאפ דרייען זיך נאך די חשבונות וואס
יעקב האט שווער געארבעט דאס זענען נישט געווארן מסודר .זיין ווייב
אויפצושטעלן .ער איז אנגעקומען קיין ווארט אים צו דערציילן וואס ס׳איז אויף
חרן ,האט ער געארבעט זיבן יאר פאר איר אריבער היינט .איין קינד דארף אז
רחל .ווען ער איז געווארן אויסגע'נער'ט, מ׳זאל חזר'ן מיט אים דאס וואס מ'האט
האט ער אויף זיך גענומען צו ארבעטן נאך געלערנט אין חדר .דער צווייטער דרייט
ִיתי
זיבן יאר .ביים סוף פרשה שטייט ״הָ י ִ זיך שוין ארום א שעה מיט עפעס וואס ער
ַב ּיוֹם ֲא ָכ ַלנִי ח ֶֹרב וְקֶ ַרח בַּ ָּל ְילָה ו ִַּתדַּ ד ְׁשנ ִָתי וויל זאגן פארן טאטן .און אזוי גייט איין
מֵ עֵ ינָי״ .ווי האט ער געהאט די כוחות אויף דעם ,די תורה טאג נאכן צווייטן .מ׳דארף ברענגען פרנסה ,ס׳דארף זיין שלום
זאגט אונז די סוד ,״ ַו ִּיהְ יוּ בְ עֵ ינָיו כְּ יָמִ ים אֲחָ ִדים בְּ אַ ֲהבָת ֹו א ֹתָ הּ ״, בית ,און יעדעס קינד דארף וואקסן אויף זיין אייגענעם וועג
ער האט געוואוסט פאר וועמען ער ארבעט ,ער ארבעט און שפירן אז ער האט א פלאץ אין שטוב .יעדע פון די זאכן
אויפצושטעלן א יודישע שטוב. פאדערט פונעם טאטן אנדערע כוחות ,אבער אלע אין די
און בשעת די אלע שווערע ארבעט ,וואקסט די שטוב .פון די זעלבע צייט.
נעמען וואס לאה געט ,הערט מען ארויס וואס ס׳גייט אלץ א יוד בויט א יודישע שטוב ,נעמט ער צוזאם אלע חלקים
ישי״ ,״הַ פַּעַ ם ִי ָּלוֶה
אריבער אויף די שטוב .״כִּ י עַ ָּתה יֶאֱהָ ַבנִי אִ ִׁ ארום זיך ,ער איז דער ראש הבית ,און ער מיט אלעמען
ישי אֵ לָי״ .אלעס איז די נושא בויען א יודישע שטוב .נאכדעם אִ ִׁ צוזאמען ארום דעם אויבערשטן ,דעם אמת׳ן ראש הבית.
די גאנצע פרשה פון רחל האט נישט קיין קינדער ,און ס'ווערן לדוגמה ,ביי א שבת סעודה .אלע זיצן ארום די טאטע און
געבוירן די זין פון בלהה און זלפה .מ׳ליינט אזוי די זאכן איינס מאמע ביים שבת טיש ,מ׳שמועסט און מ׳זינגט זמירות .ס׳איז
נאכן צווייטן ,מ'הייבט אן צו שפירן אביסל וואס ס׳איז געלעגן דא שלום ,ס׳איז דא א גוטע לופט .די קינדער פאלגן די
אויף יעקב אין יענע יארן .אינדרויסן האט ער געדארפט שטיין עלטערן ,און די עלטערן הערן אויס און געבן פלאץ פאר
מיט די שאף אין דער היץ און אין דעם פראסט ,און יעדעס קינד .און דער עיקר די נקודה ,מ׳שפירט דעם
אינדערהיים האט ער געדארפט שוקל זיין וויאזוי צו געבן פאר אויבערשטן ,די נשמה און די פינטל פונעם יודישן שטוב.
עמוד 1
צום פינטל · פרשת ויצא תשפ״ז · גליון ר״ו
קומט צוריק און טראגט מיט זיך די וואס ער האט געטראגן די יעדן זיין חלק .וויפיל יגיעה גייט אריין ביז יעדער טרעפט זיין
אלע יארן ,און יעצט זעט מען אין זיי אויך די פירות פון זיין פלאץ ,און אלע קענען לעבן אינאיינעם אין איין שטוב.
ארבעט. ווען עס קומט די צייט ארויסצוגיין פון חרן ,רופט יעקב רחל
ביים סוף פון זיינע טעג רופט יעקב זיינע קינדער און זאגט, און לאה ארויס אין פעלד און דערציילט זיי וואס איז אויף אים
״הֵ אָ סְ פוּ וְאַ ִּגידָ ה ָלכֶם״ ,ער נעמט זיי אלע צוזאם ארום זיך ,און אריבער ביי זייער טאטן .פון זייער תשובה שפירט מען וואס
חז״ל דערציילן זייער ענטפער ,״כְּ ֵׁשם ֶׁשאֵ ין בְּ לִ בְּ ָך אֶ לָּא אֶ חָ ד, יעקב האט זוכה געווען זיי קונה צו זיין ,צו זיין אינגאנצן אויף
ָּך אֵ ין בְּ לִ בֵּנוּ אֶ לָּא אֶ חָ ד״ ,זיי זאגן אים אלע אז זייער הארץ איז כְ זיין זייט .ביידע זאגן ,״הֲלוֹא נָכְ ִר ּיוֹת נֶחְ ַׁ
שבְ נוּ לוֹ״ ,לבנ׳ס שטוב
געגעבן פארן אויבערשטן פונקט ווי זיין הארץ .יעדע קינד איז זיי פרעמד אנטקעגען זייער אייגענע שטוב ,אנטקעגען
האט באקומען זיין פלאץ און זיין ברכה ,און זיי אלע געהערן צו יעקב'ס שטוב .יענער שעה זעט מען וואס יעקב איז זוכה
איין יודישע משפחה וואס דער אויבערשטער איז איר נקודה. געווען אויפצושטעלן אין די אלע יארן.
דערפאר האבן זיי געקענט ענטפערן דעם טאטן מיט איין לשון, שא״ ,יעקב הייבט אויף און דא קומען מיר צום ארויסגיין ,״ ַו ִּי ָּׂ
״בְּ לִ בֵּנוּ״ ,אין אונזער הארץ. די בני בית .ער הייבט זיי ארויף אויף די קעמלען ,און ער האט
דאס איז יעקב׳ס מיטתו שלמה .פון אברהם איז זיי געטראגן אלע יארן ווי א געטרייע טאטע טראגט זיין שטוב
ארויסגעקומען ישמעאל ,פון יצחק עשו ,און ביי יעקב זענען יעדן טאג .ער ארבעט שווער אויף פרנסה ,הערט וואס זיי
אלע צוועלף זין געווארן די שבטי ישראל .אין איין שטוב איז דארפן ,און שטייט זיי ביי אויך ווען ער אליין איז מיד .ווילאנג
אויפגעשטעלט געווארן כלל ישראל .ווי שטארק ס׳האט זיך די קינדער זענען קליין ,גיט ער זיי אוועק אסאך פון זיינע
אויסגעצאלט יעקב׳ס ארבעט .אין אנהייב איז ישראל געווען כוחות .ווען זיי שטייען שוין אויף די אייגענע פיס ,זעט ער
דער נאמען פון איין מענטש ,און שפעטער איז עס געווארן דער וואס ס׳איז ארויסגעוואקסן פון די אלע טעג .דורכדעם וואס
נאמען פון א גאנץ פאלק ,בני ישראל .זיינע קינדער און ער האט זיי געטראגן ,האט ער זיי געגעבן פלאץ צו וואקסן.
קינדסקינדער ביזן סוף פון אלע דורות .אזוי גיין די ווערטער, יעצט ווערט דער עול וואס איז געלעגן אויף אים א קרוין אויף
״כִּ י אִ ם יִשְׂ ָראֵ ל יִהְ יֶה ְׁשמֶ ָך״ ,און ְּ
״פ ֵרה ו ְּרבֵה״ ,ווייטער מיט זיי. זיין קאפ.
אויף יעקב זאגן חז״ל ,״מַ ה זַּ ְרע ֹו בַּחַ ִּיים אַ ף הוּא בַּחַ ִּיים״ ,ער אויך נאכדעם וואס יעקב אבינו איז זוכה געווען צו א יודישע
לעבט אויף אייביג מכוח זיינע דורות .ווען א יוד ארבעט שטוב ,זענען נאך אויף אים אריבער אסאך נסיונות ,אין
אויפצושטעלן א יודישע שטוב ,זעט ער פאר זיך די ארבעט פון וועלכע זיין גאנצע שטוב איז געווען אין א סכנה .לבן איז אים
היינט .און יארן שפעטער ,ווען ער זעט ווי זיינע קינדער און נאכגעלאפן און האט געוואלט אלעס אויסרייסן .עשו איז אים
קינדס קינדער שטעלן אויך אויף יודישע שטיבער און לעבן אין אנטקעגן געקומען מיט פיר הונדערט מענטשן .ווען ער קומט
זיי מיטן אויבערשטן ,זעט ער ווי ווייט יענע ארבעט איז שלֵם״ ,״שלם בבניו״, אן קיין שכם ,זאגט די תורה ,״ ַויָּב ֹא יַ ֲעק ֹב ָׁ
אנגעקומען .דאס לעבן וואס ער האט אריינגעגעבן אין זיין ער איז אנגעקומען בשלום מיט זיינע קינדער .ווען ער איז
שטוב גייט יעצט ווייטער אין זייערע שטיבער ,און זיי וועלן עס ארויס קיין חרן ,איז ער געגאנגען אליין .יעצט קומט ער מיט
איבערגעבן פאר זייערע קינדער .דאס איז די נחת וואס זיינע קינדער בשלום ,און זייער שלום איז א חלק פון זיין
באצאלט זיך כפלי כפליים .יעקב האט געטראגן זיין שטוב, שאאייגענער שלימות .אין מדרש שטייט ,״בֹּא יָב ֹא בְ ִרנָּה נֹ ֵׂ
און זיין שטוב טראגט אים ביז היינט. ֲא ֻלמֹּתָ יו״ ,וואס זענען די אלומות? זיינע זין און טעכטער .ער
עמוד 2
צום פינטל · פרשת ויצא תשפ״ז · גליון ר״ו
איך בין ערשט יעצט אויפגעשטאנען
דאקטער ,און וויפיל פון די זאכן זענען אים קיינמאל נישט אן עסקן דערציילט :צען אזייגער אינדערפרי האב איך געשיקט
איינגעפאלן. א מעסעדזש פאר א יוד וואס איך קען .איך האב געוואוסט אז ער
״איך האב אנגעהויבן נאכצוגיין די מולטי בליאנען דאלערדיגע איז אמאל אריבער א שוועריקייט אין נפש ,און איך האב
אינדעסטרי .טויזנטער מענטשן האבן דערפון פרנסה .איך האב געטראכט אז אפשר קען ער מיר העלפן אין אן ענין וואס איך בין
אנגעהויבן הערן עדות .איך האב געהערט איין עדות דערקעגן, געווען פארנומען דערמיט .ער האט גוטע כשרונות ,און ס׳זענען
נאך איינס ,און איך האב אנגעהויבן באקומען אביסל א בילד פון דא זאכן וואס ער פארשטייט צוליב דעם וואס ער איז אליין
יענער זייט .שפעטער האב איך געטראפן גאנצע וועבסייטס קעגן אריבער .צוויי אזייגער נאכמיטאג באקום איך פון אים א קול
פילן ,מיט מסודר׳דיגע עדות פון מענטשן וואס דערציילן אז די מעסעדזש .איך האב גלייך דערקענט זיין קול ,אבער דאס מאל
פילן האבן זיי געפירט ממש אין שאול תחתית אריין .זיי האבן איז ער געווען זייער הייזעריג.
זיך קיינמאל נישט גע׳חלומ׳ט ווי ווייט עס וועט זיי פירן .איך ״זיי מוחל וואס איך ענטפער דיר ערשט יעצט״ ,זאגט ער .״איך
האב אויך געטראפן גאנצע ספרים וואס בין ערשט יעצט אויפגעשטאנען .איך בין
זענען שוין ארויסגעקומען קעגן דער מגיפה אויף שווערע פילן .איך שלאף פשוט און
פון די פילן.״ שלאף .איך האף אז נעקסטן מאל וועט דער
צווישן די סיפורים וואס ער האט געליינט פסיכיאטער מיר אראפלאזן די דאזע.״
איז געווען אן עדות פון א בחור וואס האט דערנאך איז ער צוריק געקומען צום ענין
דערציילט וועגן זיין ישיבה .ס׳איז אים פארוואס איך האב זיך געוואנדן צו אים.
שווער געגאנגען דארט ,און דער משגיח ״איך קען זיך יעצט אליין קוים אן עצה
האט אים געברענגט צו א פסיכיאטער אן געבן .וויאזוי קען איך העלפן א צווייטן?״
דעם וואס זיינע עלטערן זאלן וויסן .דער און מיט דעם האט זיך דער שמועס
בחור האט באקומען צוויי פילן צו נעמען יעדן טאג .לויט ווי ער געענדיגט.
דערציילט ,האט מען אים געזאגט אז ס׳איז א סכנה אויב ער ״איך האב רחמנות געהאט אויף אים״ ,דערציילט דער עסקן.
נעמט זיי נישט .נאך א חודש האט ער זיך דערפון געפילט ״איך ווייס וואס ער קען .וועגן דעם האב איך אים דאך געפרעגט.
געפערלעך .ער האט באשלאסן אז עפעס טויג נישט ,און איז איך האב געוואוסט אז ער האט א שוועריקייט אין נפש ,אבער
אליין געגאנגען צו אן אנדער דאקטער .יענער דאקטער האט אים ווען איך האב אים געשיקט דעם מעסעדזש אינדערפרי ,האב איך
אונטערזוכט ,און לויט זיין דעת האט ער עס נישט געדארפט. נאך געטראכט וויפיל כח ער האט צו העלפן א צווייטן .צוויי
מסתמא האט דער וועג ווי דער משגיח האט געקוקט אויפן בחור אזייגער האב איך פון אים געהערט ווי שווער ס׳איז אים זיך
אסאך צוגעגעבן צום גאנצן ענין ,טראכט דער עסקן. אליין צו האלטן .ער האט שוין געהאט איין זאך מיט וואס זיך צו
דער עסקן האט געליינט עדות פון אסאך מענטשן וואס האבן ספראווען .יעצט ,ווי ער האט מיר דערציילט ,איז אפילו
דערציילט פון קרובים און גוטע פריינט .זיי זענען געווען פול מיט אויפצושטיין און אנהייבן דעם טאג געווארן ביי אים א שווערע
חיות ,און נאך א צייט האט מען געזען ביי זיי אזא גרויסן שינוי, זאך.״
אז מ׳האט זיי קוים געקענט דערקענען .די מענטשן האבן עס וואס איז שוין א פיל?
צוגעשריבן צו די פילן וואס זיי האבן אנגעהויבן נעמען. דער עסקן האט באשלאסן זיך אריינצולייגן טיפער אין דער
מאכן דעם גאנצן חשבון זאך .ער דערציילט אז אין אנהייב פלעגט ער אליין טראכטן,
״לאמיר זאגן פאר א מינוט״ ,זאגט דער עסקן ,״אז אין דער ״וואס איז שוין א פיל? א מענטש נעמט א פיל פאר א קאפ וויי,
ערשטער שעה זעט אונז טאקע אויס אז ס׳איז נישט דא קיין א פיל פארן רוקן ,א פיל פאר אלערליי זאכן .אז ס׳איז א זאך אין
ברירה .דער מצב איז זייער שווער ,און איינער שטייט און זאגט, נפש וועט ער אויך נעמען א פיל ,און אין אפאר וואכן וועט ער
מ׳דארף אים ראטעווען דעם רגע ממש .איך פארשטיי וויאזוי צוריקגיין צום דאקטער און זאגן וויאזוי ס׳גייט ,און אזוי ווייטער.״
מ׳שפירט אין יענער שעה .אבער איך וויל וויסן וואס ס׳וועט זיין ווען ער האט אנגעהויבן ליינען ,האט ער געזען וויפיל ס׳קען
דעם טאג דערויף .ווי לאנג וועט עס אים נעמען זיך אויסצוקומען אריבערגיין אויף א מענטש ביז ער קומט נאכאמאל צום
עמוד 3
צום פינטל · פרשת ויצא תשפ״ז · גליון ר״ו
אין אלע ארום אים ,ווען מ׳מישט זיך אריין אזוי טיף אין זיין מיטן ערשטן שטאפל ,פשוט מיטן ערשטן שטאפל? ס׳זענען דא
פריוואטן לעבן? מענטשן וואס דערציילן פון חדשים און יארן וואס זיי פראבירן צו
דער עסקן זאגט ווייטער :״לויט די חשבונות וואס איך האב פארשטיין וואס ס׳גייט אויף זיי אריבער .אמאל איז מען משנה די
געמאכט ,אפילו ווען מ׳זאגט אז ס׳איז געווארן בעסער מיט די דאזע ,אמאל ווארט מען אויפן קומענדיגן אפוינטמענט .דערווייל
פילן ,קוק גוט וועסטו זען אז ניינציג פראצענט פון דער הקלה דארף דער מענטש אויפשטיין ,לערנען אדער ארבעטן ,זיצן מיט
איז ביי די מענטשן ארום אים .אין ישיבה גייט דער סדר ווי זיינע בני בית און טון אלעס וואס דאס לעבן פאדערט פון אים.
געהעריג ,און אלעס איז דארט שטיל .אינדערהיים שרייט מען די צייט דארף אויך אריינגיין אינעם חשבון.״
שוין נישט .די עסקנים זאגן אז די זאך איז שוין מסודר .על כל חז״ל זאגן ,״בתר עניא אזלא עניותא״ ,נאך דעם ארעמען גייט
פנים פון זייער זייט .יעצט נעם דעם זעלבן יוד צו וועמען איך די ארעמקייט .אן ארעמער דארף זיך היטן פון מאכן גרויסע
האב געשיקט א מעסעדזש .צוויי אזייגער נאכמיטאג בעט ער שינויים .זיי צופרידן מיט דאס ביסל וואס דו האסט און פריי דיך
נאך איבער ווייל ער איז ערשט יעצט אויפגעשטאנען .ווען איך דערמיט ,ווייל ס׳איז א גרויסער פחד צו פאלן נאך נידריגער און
וואלט געפרעגט די מענטשן ארום אים ,וואלטן זיי מיר אפשר נאך נידריגער .דא האט א יוד א שוועריקייט ,א פחד׳דיגע
געזאגט אז ער איז שוין אין באהאנדלונג און ער האט אן שוועריקייט ,און מ׳גיט אים פילן ,און דאס שלעפט אים צו נאך
אפוינטמענט .פון אים האב איך געהערט וויאזוי דער טאג גייט און נאך שוועריקייטן ,בגוף ובנפש .צום ביישפיל ,פעטקייט.
אויף אים אריבער.״ וויפיל שוועריקייטן ברענגט עס א מענטש בגוף ובנפש .ער איז
איידער מ׳זאגט ״דו מוזט״ יעצט פלוצלינג געווארן פעטער ווי ער איז געווען אלע יארן .ער
שפירט זיך נישט ווי זיך אליין .ער קען נישט קוקן אויף זיך און
״זייט איך בין אריין טיפער אין דער זאך״ ,זאגט דער עסקן,
שעמט זיך פון יעדן ווי ער איז פלוצלינג געווארן אזוי פעט.
״קוק איך שוין אנדערש אויף אלעם .דאס איז א גאנצע וועלט.
און איך פארשטיי וויפיל מ׳דארף זיך היטן דערין .זיך היטן די אלע סימפטאמען און שוואכקייטן זענען גארנישט קעגן דער
בכלל ,און כל שכן זיך היטן פון כפייה .מ׳קען צווינגען מיט א שוועריקייט אראפצוגיין פון די פילן .״איך האב געליינט פון
מעשה ,און מ׳קען צווינגען מיט סטראשענישן פון די מענטשן מענטשן וואס פראבירן אראפצוגיין פון די פילן״ ,דערציילט דער
ארום .מ׳וועט דיך נישט לאזן אין ישיבה ,דו וועסט דארפן זיך עסקן .״איך האב געשפירט אז ביז יעצט האב איך כמעט נישט
גט׳ן און אוועקגיין פון שטוב ,און אזוי ווייטער .איבער אלעם פארשטאנען ווי ווייט די זאך גייט .ווי טיף דער גרוב איז.
דארף מען וויסן אז ס׳איז דא א תקוה .ס׳איז דא נאך א וועג. איינמאל מ׳פאלט אריין ,׳כל באיה לא ישובון׳ ,אזוי שפירט מען
אסאך מענטשן האבן זיך געעפנט און זיך געטוישט .זיי האבן עס .מ׳האט נוראות׳דיגע יסורים ביים אראפגיין .אפילו ווען
מסכים געווען צו זען זייערע שוואכקייטן ,זיך צו זען ווי זיי זענען. מ׳גייט אראפ ווי מ׳דארף ,שטאטעלעך ,איז עס זייער שווער.״
יא ,ס׳איז דא א תקוה.״ ״דאס איז א געשריי ביזן הימל״ ,זאגט ער .״א מענטש וויל
ווייטערגיין מיט זיין לעבן .ער האט זאכן וואס ער וויל אויפבויען.
דער עסקן פירט אויס :״ענוה איז גרעסער פון אלעם .ווער
און שוין א לאנגע צייט גייט זיין גאנצער כח אריין אין די פילן
ס׳קומט העלפן דארף מודה זיין ווי ווייניג ער ווייסט וואס ס׳גייט
וואס פארדרייען אים דאס גאנצע לעבן.״
אריבער אויפן צווייטן .און ווי קליין און שוואך איך בין אליין
אמאל ,און ווי שטארק איך דארף אז איינער זאל זיך אוועקזעצן איבער אלעם ,זאגט דער עסקן ,איז דא דער חשבון פון כפייה.
לעבן מיר ,מיך אויסהערן און מיר אפגעבן כבוד.״ אוי ואבוי ווען דער בחור כאפט אז מ׳האט אים געצוואונגען צו
נעמען פילן קעגן זיין רצון ,און באמת האט ער עס נישט
״איך קום אמאל צוריק צו יענעם קול מעסעדזש וואס דער יוד
געדארפט ,לויט ווי אן אנדער פסיכיאטער זאגט .ליידער וויפיל
האט מיר איבערגעלאזט אויפן טעלעפאן .ער האט אנגעהויבן
ירידה מן הדרך קומט דערפון .וויפיל שפירן אז אלע ארום זיי
מיטן ווארט ׳סליחה׳ .ער האט געטראכט אז ער דארף מיר
צווינגען זיי שלא כדין ,אדער כאטש עפעס נישט ווי ס׳דארף צו
מסביר זיין פארוואס ער האט ערשט געענטפערט צוויי אזייגער.
זיין .די מענטשן ארום אים קענען אים נישט אויסהאלטן ווי ער
און איך טראכט ווי ווייניג איך האב געוואוסט פון אים צען
איז .פארוואס? ווייל זיי האבן געוואלט אז אלעס ארום זיי זאל
אזייגער ,ווען איך בין געווען אזוי זיכער אז ער איז דער מענטש
זיין אין ארדענונג .זיי האבן געוואלט אז אלעס זאל זיי גיין גרינג,
וואס קען מיר העלפן.״
און אזוי ווייטער .וויפיל צוטרוי פארלירט אזא בחור אדער אברך
מכון מישרים · שלום לאנגסאם · · shalomlangs@gmail.com · 8452743516קול הלשון פרטי6053136803 :
עמוד 4
