להתענג - אידיש · LeHisaneg - Yiddish — ויצא (2026-11-16)

בס"ד
ו ה ת ע נ ג ע ל ה ' וי ת ן ל ך מ ש א ל ו ת ל ב ך
פרשת ויצא
תשפ"ז
גליון ז'
י"ל ע"י כולל
כת בי ים החכמה
מכון תורת חכם
עיה"ק ירושלים תובב"א נלקט מתוך מאמרים ושיחות קודש מכ"ק אדמו"ר שליט"א
ויפגע במקום
לחזות בנועם
זָאגט אין ספר בן יהוידע (ברכות כו ,ב) ַַאז יעקב אבינו דער בן איש חי ָ
טַאטע יצחק ווָאס זיין ַ
דַאווענען מנחה ,די תפלה ָ געווָאלט ַ
ָ הָאט בעצם ע"ה ָ ֲֲח צ ֹוֹ ת ַלַ ְיְ ָלָ ה ָָא ק ּּו ם ְלְ ה ֹוֹ ד ֹוֹ ת ָלָ ְְך
נַאכט ('שקעה לו געווָארן ַ
ָ הָאט מתקן געוועןָָ ,אבער היות ס'איז ּפלוצלינגָ
געווָארן צו תפלת ערבית.
ָ רווַאנדלט
פַא ַ
חמה שלא בעונתה') איז זיין תפלה ַ
די ליכטיגקייט פון 'תפלת ערבית'
געהַאט צו מתקן זיין תפלת
דערפַאר איז די
ַ
ַ דָאך נישט אינזין
הָאט ָ
וויבַאלד ער ָ
ַ טַאקעאון ַ
ערבית ,נאר ס'איז געשען אויף ַַאן אופן פון 'שלא מדעתו', און 'קריאת שמע שעל המטה'
ווָאס זענען
הלכה ַַאז 'תפלת ערבית רשות'ַַ .אנדערש ווי שחרית און מנחה ָ
ַַא 'חובה'. הָאט דערַַא סילוק האור ,דעריבער ָ ַוַ ֵּיּ ֵצֵא ַיַ ֲֲעקב ִִמ ְְּב ֵֵאר ָָׁש ַַבע ַוַ ֵּיּ ֶלֶ ְך
נָאך ַַא חילוק צווישן תפלת מנחה און תפלת ערביתַַ ,אז מנחה
דָא ָ
ס'איז ָ ס'זָאל ווערן
ָ געמַאכט ַַאז
ַ אויבערשטער ָָח ָָרָנָ הַ :וַ ִּיּ ְְפַּגּ ע ַַּב ָּּמקֹום ַוַ ָּיּ ֶלֶ ן ָָׁשם ִּכּי
הָאט
הָאט נישט קיין קריאת שמע און 'סמיכות גאולה לפניה'ָָ ,אבער מעריב ָ
ָ דעמָאלט מתקן
ָ נַאכט ,כדי ַַאז יעקב זאל
ַ ֵמֵַא ְְבֵנֵי ַַה ָּּמקֹום ָָבא ַַה ֶֶּׁש� ֶֶמׁש ַוַ ִּיּ ַּקּח ַ
ָיָא דעם חיוב פון קריאת שמע און 'סמיכות גאולה לפניה'. זיין די תפלה פון ערבית. ִּיְּׁשַּכּב ַַּב ָּּמקֹום
ׁשָתיו ַוַ ְ ַוַ ָּיּ ֶֶׂשם ְְמ ַַר ֲֲא ָ
הָאבן ַַא חקירה (עיין קה"י ברכות סי' ב' ועוד) אויב דער דין די אחרונים ָ ַַההּוא( :בראשית כ"ח ,י'-י"א).
דָאס הייסט ַַאז די צוויי
פון 'סמיכות גאולה לתפלה' איז ַַא דין אין 'גאולה'ָ , ליכטיג מַאַכן דָאָס חשכות
דַארפן זיין 'סמוכים לתפלה'.ברכות פון 'גאל ישראל' ביי שחרית וערבית ַ מיט תפלת ערבית השי"ת הָאָט געווָאָלט ַאַז
דָאס הייסט ַַאז שמונה עשרה פון שחרית ָָאדער איז עס ַַא דין אין 'תפלה'ָ , יעקב זאל דַאַווענען ביינַאַכט
דָא מגלה געווען הָאט ָ יעקב אבינו ָ
נָאנט צו גאולה.
דַארפן זיין ָ
וערבית ַ
פַאר אידישע קינדער אין ַַאלע ַַא וועג ַ אויפ'ן ּפסוק 'ויפגע במקום' ,ברענגט
ווָאס ווערט כַאּפט די נפקא מינה אויף למעשה? לגבי די הכרעה ָ וואו ַ רש"י פון חז"ל (ברכות כו ,ב) ַַאז יעקב אבינו
מַאכן די
וויַאזוי מ'קען ליכטיג ַ ַ צייטן,
געברענגט פון הגר"ח מבריסק זצ"ל אין ספר אש תמיד (עמו' תקמב) ַַאז זיין
וויַאזוי מ'קען ַַארויסגיין
פינסטערניש ,און ַ דָארט מתקן געווען תפילת ערבית, הָאט ָ
ָ
דַאווענען, מָאל ָָאנגעקומען שּפעט אינמיטן ַ
לָאווייטשיק ,איז ַַא ָ
סָא ָ
זון ,הגר"מ ָ
סָארט מצבים פון 'חשכות' און פון ַַאלע ָ ווייל ס'איז געווען 'שקעה לו חמה פתאום
הָאט הגר"מ געהַאלטן ביי שטילע שמו"ע פון מוסף ַָ הָאט
און ווען דער ציבור ָ
זָאל
געהַאט ַַא ספק אויב ער ַָ הָאט
געענדיגט 'גאל ישראל' פון שחרית .ער ָ
'לילה'. אונטערגעגַאנגען
ַ שלא בעונתה' .די זון איז
דַאווענען הָאט מכריע געווען צו ַ
דַאווענען שחרית ָָאדער מוסף ,און ער ָ יעצט ַ מָאלדער אמת איז דאךַַ ,אז יעדעס ָ נַאכט.געווָארן ַ
ָ און ס'איז
געהַאלטן ַַאז לגבי די
ַ הָאט
ס'זָאל זיין ַַא תפלה בציבור ,ווייל ער ָ
ָ מוסף כדי פַאלט ַַאריין אין ַַא חושך,
ווען ַַא מענטש ַ נָאכמער שטייט אין מדרש (ילקוט שמעוניָ
הלכה פון 'סמיכת גאולה לתפלה' מוז נישט זיין דוקא תפלת שמו"ע פון שחרית, איז עס צוליב זיינע אייגענע מעשים ,ווי ויצא קיז)' :כי בא השמש' – כיבה השמש,
פָאטערנאר מ'קען עס אויך מקיים זיין מיט תפלת שמו"ע פון מוסף .און זיין ָ זָאגט 'שחת לו – לא' .אויב דער ּפסוק ָ מלמד שהשקיע הקב"ה חמה שלא בעונתה
הָאט מסכים געווען צו דער סברא .ע"כ. הגר"ח מבריסקָ , דָאס ַַאליין גורם ַַאז
מ'זינדיגט חלילה ,איז ָ בשביל לדבר עם יעקב אבינו בצינעא'.
געהַאלטן ַַאז 'סמיכות גאולה
ַ הָאטפון דער הכרעה איז מוכח ַַאז הגר"ח ָ מ'זָאל נישט שּפירן דעם גילוי האלוקות, ָ הָאט
דָאס הייסט ַַאז דער אויבערשטער ָ ָ
לתפלה' איז ַַא דין אין 'גאולה' ,דהיינו ,אז נעבן די ברכה פון 'גאל ישראל' ס'זָאל זיין ַַא חשכות.
און ָ דַאווענען
געווָאלט ַַאז יעקב אבינו זאל ַ
ָ
דַארף זיין ַַא תפלה ,און דעריבער קען די תפלה אויך זיין תפלת מוסףָָ .אבער ַ
דָא
הָאט אונז ָ ָָאבער יעקב אבינו ָ ביינַאכט ,אין ַַא זמן פון חושך
ַ דוקא
געזָאגט ַַאז 'סמיכות גאולה לתפלה' איז ַַא דין אין 'תפלה',
ָ מ'ווָאלט
ָ אויב
דַארף זיין ַַא ברכה פון
דהיינו ַַאז איידער די שמו"ע פון שחרית און ערבית ַ מ'זָאל מתקן זיין
ָ וויַאזוי
געלערנט ַַא וועג ַ דָא ַַא הסתרה און ואפילה ,ווען ס'איז ָ
גָארנישט אויפגעטון ווען מ'איז סומך גאולה צו שמו"ע פון ווָאלט מען ָ גאולהָ ,
פַאר תפלת שמו"ע פון דָאך געווען ַַאז דוקא ַ
מוסף ,ווייל די תקנת חז"ל איז ָ
פרנס הגליון
נתנדב לעילוי נשמת הרה"ח המפורסם
זָאגן די ברכה פון גאולה.זָאל מען ָשחרית ָ מו"ה טובי' יוסף
דָא ַַא ראיה ַַאז דער דין
מ'קען דערצו מוסיף זייןַַ ,אז פון תפלת מנחה איז ָ בן מו"ה משה ז"ל לעפקאוויטש
נפטר י"ז סיון תשפ"ד לפ"ק
פון 'סמיכות גאולה לתפלה' איז ַַא דין אין 'גאולה' ,כדעת הגר"ח מבריסק,
גָארנישטס'ווָאלט געווען ַַא דין אין 'תפלה' ,איז דאך תפלת מנחה ָ
ָ ווייל אויב
געדַארפט מתקן געווען ַַא ַ מ'ווָאלט
ָ ַַאנדערש ווי שחרית און ערבית ,און
'גאולה לפניה'.
מ'זָאגט ַַאז 'סמיכות גאולה לתפלה' איז ַַא דין אין 'גאולה', ָ ָָאבער אויב
פַארשטייט מען זייער גוטַַ ,אז די ברכה פון גאולה איז ָנָאר שייך ביי שחרית און ַ
ויצא
לאור הופיע!
מ'דערמַאנט
ַ דָא די מצוה פון קריאת שמע ,וואו
נָאכדעם די ברכה פון 'גאל ישראל' זָאגט מען ָ
דעמָאלט איז ָ
דערפַאר ָ
ַ
ָ ווָאס
ערביתָ ,
יציאת מצרים ,און
נשמתין חדתין • חנוכה
י"ט כסלו • שובבי"ם • ט"ו בשבט
אויף גאולת מצרים. ניתן ל ה ש יג ב חנו יות הספר ים המוב חר ות
א
דַארפן מוסר נפש זיין ממש למיתה.
מ'זָאל זיך ַ
ווָאס ָ
דעם ָ הָאט מקיים
ווָאס ער ָ
דָאס איז געווען דורכדעם ָ עליו'ָ . דָא געווען
בַאלייכטן די חושך .יעקב איז ָדי עבירות און ַ
הָאט
דָאס איז געווען די עבודה פון יעקב אבינו ,ער ָ ָ געווען דעם 'ויפגע במקום' ,מיט דער עבודה פון תפלה, זָאגט:
אין ַַא מצב פון 'לילה' און 'חשכות' ,און דער ּפסוק ָ
געדינט דעם אויבערשטן מיט דער 'עבודת הלילה' פון רווַאנדלט דעם
פַא ַ
ווָאס איז ַ
און בפרט תפלת ערביתָ , ווָאס איז מרמז אויף 'חרון אף' .און די גמרא
'וילך חרנה' – ָ
ווָאס איז די עבודה פון אמונה קריאת שמע שעל המטהָ , 'לילה' צו ַַא ליכטיגקייט. געהַאט
ַ הָאט חרטהזָאגט (חולין צא ,ב)ַַ ,אז יעקב אבינו ָ ָ
'ביינַאכט' ווען ס'איז
ַ אינעם יחוד ה' מיט מסירת נפש ,בפרט פַאר'ן גיין תיכף קיין חרן' :כי מטא לחרן ,אמר :אפשר ַ
ווָאס
ַַא זמן פון 'חושך' און 'הסתרה'ַַ .אזויווי רשב"י וחבריו ָ משקיע זיין כוחות אין דער 'עבודת הלילה' עברתי על מקום שהתפללו אבותי ,ואני לא התפללתי?' -
הָאט זיך טועה געווען,
הָאט געזען ַַאז ער ָ
ָָאבער ווען ער ָ
הָאבן מיט זייערע יחודים געטון די זעלבע עבודה פון די ָ רווָאס דער בעל שם טוב הק'פַא ָ דָאס איז דער טעם ַ ָ
בַאלד צוריקגעדרייט' ,יהיב דעתיה למיהדר', הָאט ער זיך ַָ
עשרה הרוגי מלכות. שטַארק מעורר געווען איבער די ַ הָאבן זייער
ותלמידיו ָ
ווָאס דרייט איבער
דָאס איז געווען ַַא בחינה פון תשובה ָ ָ
עבודה פון תפלת מעריב און קריאת שמע שעל המטה,
די עוונות פאר זכיות.
לעבן מיט מחשבות פון ווייל ווען ַַא איד חזר'ט די אמונה פון קריאת שמע
דביקות און מסירת נפש גַאנצע
דָאס ליכטיג זיין ַ
מַאכט ָ
שלָאפן גייןַ ,
ָ פַאר'ן
ביינַאכט ַ
ַ דָא פרעגט זיך די גרויסע שאלה :מיט וועלכע ָָאבער ָ
טָאג!
ָ הָאט ער איבערגעדרייט די חשכות פון 'לילה' צו ַַא כח ָ
הָאבן דער בעש"ט הק' און דער מגיד ותלמידיהם ָ
ליכטיגקייט? דורך דעם כח פון 'ויפגע במקום' -דורך די
לעמָאל
ָ טַאקע געלערנט דעם יסודַַ ,אז ַַא איד זאל ַַא ַ גָארנישט
יעדער איינער ווייסט ביי זיךַַ ,אז ס'איז ָ
הָאבן ַַא דביקות
תפלה פון ערבית! ווען ַַא איד איז זוכה צו ָ
טרַאכטן און לעבן מיט דער ידיעה ַַאז דער אויבערשטער ַ ַַאזוי ּפשוט זיך צו מחזק זיין מיט דער 'עבודת הלילה' פון
גַאנצן
דָאס מהפך דעם ַ דַאווענען ,איז ָ אין השי"ת ביים ַ
איז 'סובב כל עלמין וממלא כל עלמין ואין שום מציאות ביינַאכט
ַ 'מעריב' און 'קריאת שמע שעל המטה' ,ווייל
חושך ,און ַַאלע חטאים ווערן אויסגעמעקט.
דָאס איז נישט מבלעדו כלל'( .כמבואר בספה"ק תניא פ"ג)ָ . פַאלט געווענליך אויפ'ן מענטש ַַא מידקייט און די מוחין
ַ
לַאנגט פאר צדיקי אמת ,ווייל בַא ַ
ווָאס ַ
בלויז אן עבודה ָ קלָאר.
זענען נישט ַַאזוי ָ
דורך דביקות בה' ווערט ַאַלעס מתוקן
דָאס מפרסם געווען און הָאבן ָדָאך ַַאז די צדיקים ָ
מ'זעט ָ געווַאלדיגע
ַ הָאבן ַַאדַארף מען ָ
דערפַאר ַ
ַ טַאקעָָאבער ַ
הָאבן געשטרעבט ַַאז פַאר'ן רבים ,און זיי ָ איבערגעגעבן ַ התגברות פון 'ויפגע במקום' ,צו ַַאריינלייגן כוחות אין אן ענליכע בחינה שטייט אין ספה"ק אוהב ישראל
מ'זָאל מגלה זיין ָָאט דעם דעת איבער דער וועלט.ָ ס'זָאל זיין מיט
ָ תפלת ערבית און קרי"ש שעל המטהַַ ,אז אויפ'ן מאמר חז"ל (שבת קיח ,ב) 'כל השומר שבת כהלכתו
ווָאס דורכדעם איז מען ַַא כוונה און מיט ַַא דביקותָ , אפילו עובד ע"ז כדור אנוש מוחלין לו'ַַ .אז דער טעם
הָאבן דביקות
ַַא מענטש דארף זיך מחזק זיין צו ָ רווָאס שמירת שבת ברענגט מחילת עוונות ,איז פַא ָ
ַ
אין השי"ת ,דוקא אין די צייטן ווען ס'איז אים שווער צו זָאגט 'לשמרו', זוכה צו 'והנה ה' ניצב עליו' ,ווי רש"י ָ
ווָאס גייט איבער אויפ'ן דָאס הייסט ַַאז ַַאלע סארט חשכות ָ
ָ ווייל דורך די קדושה פון שב"ק איז דער איד זוכה צו
דַאווענען ,אפילו ווען ס'איז ביי אים 'לילה' און 'חושך'.
ַ מ'הָאט ַַא
ָ ַַאן אמת'ע דביקות אינעם אויבערשטן ,און ווען
איבערהויּפט מיט דער הייליגער עבודה פון תפלת מעריב מענטש ווערט איבערגעדרייט צו ַַאן אור ה' ,און מ'ווערט
ָָאּפגעהיטן פון ַַאלע מזיקים. דָאס מכפר ַַאלע עבירות!
דביקות בה' איז ָ
דָאס
ווָאס ָ
און קריאת שמע שעל המטה מיט מסירת נפשָ .
דער רבוש"ע וויל נישט ַַאז דער מענטש זאל ח"ו
איז די עבודה פון יעקב אבינו ע"הַַ ,אז דער עיקר היחוד
ווערט געטון דוקא ווען ס'איז שווער. דער יחוד העליון ווָאָס ווערט ווָאס ַַא מענטשבלייבן מיט די חטאים .ווייל די עבירות ָ
נתעורר דורך מסירת נפש רָאּפ ,און
ווָאס דרוקט ַַא ָ
טוט איז ַַא שרעקליכער משא ָ
דָאס זָאגן ַַאז ָזָאל זיך נישט ּפטר'ן מיט'ן ָ
דער מענטש ָ עס בלייבט חלילה איינגעקריצט אויף די ביינער ,ווי דער
דַאוונט דאך פַאר אים ,ווייל יעדער ַ איז נישט שייך ַ עס שטייט אין כתבי האריז"ל (עץ חיים שער מ"ן ומ"ד דף סו
זָאגט (יחזקאל לב)' :ותהי עוונותם חקוקה על עצמותם'
ּפסוק ָ
דַאווענעןטָאג ,און לכל הּפחות בשעת'ן ַ דריי תפלות ַַא ָ הַאלט
ווָאס ַ
דָא ַַא געוויסע 'יחוד עליון ונורא'ָ ,
ע"ב) ַַאז ס'איז ָ
(עיין לקו"מ ד').
מ'זָאל
ָ איז ַַא גוטע צייט ווען מ'קען זיך צוגעוואוינען ַַאז גַאנצע וועלטָָ .אבער ווען די עבירות זענען זיך ח"ו אויף די ַ
מתגבר ,ווערט ַַא פגם אין דעם יחוד ,און די וועלט איז אין ָָאבער ווען ַַא איד איז זיך מחזק מיט ַַא דביקות
ריינטרַאכטן אין הייליגע מחשבות פון אמונה און יחוד ַ ַַא
פָאדערט זיך ַַא בחינה פון מסירת נפש, דעמָאלט ָ
ָ ַַא סכנה. אין השי"ת ,קען ער דורכדעם אויסמעקן די עבירות!
פַאר'ןהָאבן זיך צו מוסר נפש ַ מ'זָאל דערביי אינזין ָ
ה' ,און ָ
ווָאס דורכדעם ווערט דער יחוד צוריק בשלימות. ָ ווָאס יעקב
איבערהויּפט מיט דער עבודה פון תפלת ערביתָ ,
אויבערשטן.
הָאט מתקן געווען צו איבערדרייען די הסתרה צו ַַא אבינו ָ
ווָאס די עיקר 'עבודת היחודים במסירת נפש' כָאטש ָָ נָאכ'ן חורבן בית שני ,אינעם זָאגטַַ ,אז ָדער אר"י הק' ָ
ליכטיגקייט ,און צו ַַאוועקנעמען די בחינה פון 'חרון אף'.
הָאבן די עבירות זיך זמן פון די עשרה הרוגי מלכותָ ,
ווָאס
איז אן עבודה פאר צדיקי אמתָָ ,אבער דורכדעם ָ
שטַארק מתגבר געווען ,אויף ַַאזוי ווייט ַַאז די ַ זייער
מ'איז זיך מקשר מיט די צדיקי אמת ,קען מען נכלל ווערן די הייליגע עבודה פון קריאת
געגַאנגען ,און דעריבערַ פַארלוירן
ווָאלט ממש ַ וועלט ָ
אין זייער עבודה און דורכדעם מעורר זיין דעם יחוד הנורא, שמע על המטה בכוונה
געדַארפט זיין דער תיקון העולם ,דורך ַ דעמָאלט
ָ הָאט
ָ
אויך מיט אונזערע ּפשוט'ע מחשבות פון אמונה און
הָאבן זיך בפועל מוסר נפש ווָאס ָ
די עשרה הרוגי מלכות ָ ָָאט דער ענין – פון מהפך זיין דעם חושך פאר אור
מסירת נפש.
געווען על קידוש ה' ,און דורכדעם איז דער יחוד נתתקן ּפַאסירט אויך דורך די גרויסע עבודה פון קריאת שמע – ַ
געווָארן( .עיין ליקוטי מוהר"ן תורה ר"ס).
ָ זָאגט ַַאז ווען ַַא
שעל המטה בכוונה .ווי דער ישמח משה ָ
דער לימוד פון יעקב אבינו אויף לדורות מענטש ליינט קרי"ש שעל המטה 'בכוונה עצומה כראוי'
הָאט
'ויצא יעקב מבאר שבע וילך חרנה' – יעקב אבינו ָ קריאת שמע מיט מחשבות פון מסירת נפש שלָאפן.
ָ איז ער זוכה צו ַַא בחינה פון 'עליית נשמה' ביים
ווָאס
דעמָאלט דערווייטערט פון ארץ ישראל – ָ ָ זיך בַאקומעןטָאג ַ גַאנצן ָ
דָאס מיינט ַַאז זיינע מחשבות פון ַַא ַ
ָ
טַאקע מתקן געווען דעם הָאבן ַ
די עשרה הרוגי מלכות ָ
הָאט זיך דערווייטערטאיז מרמז אויף ארץ החיים; ער ָ שלָאפט בקדושה ובטהרה.ָ ַַא תיקון און ער
יחוד דורך מסירת נפש בּפועלָָ ,אבער דער הייליגער בני
הָאט זיך טועה געווען אויפ'ן וועג,
פון יצחק אבינו; ער ָ הָאבן ַַא
טַאקע זוכה געווען צו ָ
הָאט ַ
יעקב אבינו ָ
יששכר ברענגט (הגהות לספר סור מרע ועשה טוב אות ו' בדפוס
ווָאס איז מרמז אויף חרון אף; און ער
גייענדיג ביז חרן – ָ שלָאף' ,ויחלום והנה סולם וכו' ,והנה ה' ניצב
ָ הייליגן
דָא צדיקיםישן ואות ח' בדפוס חדש) ַַאז אין יעדן דור זענען ָ
געטרָאפן אין ַַא מצב פון 'כי בא השמש' ,ס'איז
ָ הָאט זיך
ָ
ווָאס זענען עוסק אין די סודות התורה מיט ַַאן אמת ,זיי ָ
נַאכט און פינסטער.געווען ַ
לעמָאל מוסר נפש 'בכח' צום אויבערשטן ָ זענען זיך ַַא
הָאט ער ווייטער געטון די
געדַאוונט תפלת ערבית
ַ הָאט
ָָאבער פונדעסטוועגןָ ,
עבודה פון ויפגע במקום – ער ָ
דַארף מען נישט
ווָאס די עשרה
געווַאלדיגע אהבה ,און דורכדעם ַ
דָאס ָ
ַ מיט ַַא
ָָאנקומען צו מסירת נפש 'בּפועל'ָ . ַאַ מענטש דארף זיך מחזק
הָאטמיט ַַא התבטלות פאר השי"ת מיט ַַא מסירת נפש ,ער ָ הָאבן אויפגעטון מיט זייער מסירת נפש, הרוגי מלכות ָ זיין צו הָאָבן דביקות אין
געדינט דעם אויבערשטן מיט קריאת שמע שעל המטה, הָאט רבי שמעון בן יוחאי מיט די חברים אויפגעטון דורך ָ השי"ת ,דוקא אין די
ווָאס איז די עבודה פון יחוד ה' במסירת נפש אין דעם זמן
טַאקע זוכה געווען ַַאז
הָאט ער ַ
פון הסתרה .און דורכדעם ָ
ָ די סודות התורה! ווייל צדיקי אמת קענען מקיים זיין די
זעלבע עבודה פון די עשרה הרוגי מלכות ,דורך מייחד צייטן ווען ס'איז אים
ס'זָאל זיין 'והנה ה' נצב עליו'.
ָ זיין דעם אויבערשטן מיט מחשבות פון מסירת נפשָָ ,אן שווער צו דַאַווענען.
ב
שם 'אדנ"י' .דער שם 'אדנ"י' ווערט ָָאנגערופן
אור התענוג
שיעורי פתיחה לפנימיות קבלה וחסידות למתחילים הנדפס בספר נתיב חיים
דער תכלית פון יסורים איז
מגלה צו זיין אלוקות
ווָאס גייט ַַארויף אויף די'דינא דמלכותא'ָ ,
דינים און הסתרה ,און אויב מ'געדענקט אויך ו ווען ַַא איד גייט דורך ַַא מצב פון יסורים
צוזַאם
ַ דָארט פונעם אויבערשטן ברענגט מען ָ שטַארקן מיטַ חלילה ,און ער איז זוכה זיך צו
די צוויי שמות הק'ַַ ,אז אויך אין די דינים זאל ווָאס וויל
אמונה ַַאז ַַאלעס איז פונעם אויבערשטן ָ
שיינען דער שם 'הוי"ה' ,און ס'ווערט דערפון ַַא �ֵּצ א ת ַַה ֶּׁש��ׁ ֶֶמ ׁׁש ּ�ִּב ְגְ ֻֻב ָָר ת ֹוֹ
ְוְ ֹֹא ֲֲה ָָב יו ְּכ ֵ
דעמָאלט איז מען 'מיט
ָ נָאר טון חסד און רחמנות, ָ
געווַאלדיגער יחוד.
ַ
קבלת יסורים באהבה איז גַאנצע הסתרה אוןדער אמונה ַַאליין' ממתיק די ַ
דורך די עבודה איז מען זוכה אויפצוהייבן ממתיק ַאַלע דינים רָאּפ ַַא שפע פון ָָאפענע חסדים.
מ'ברענגט ַַא ָ
כביכול די שכינה פון גלות ,און מ'ווערט ָָאנגערופן גַאנצערדָאס ַַאזוי? ווייל דער ַ רווָאס איז ָ פַא ָ ַ
ווָאס מ'איז מגלה ַַא 'צדיק בשלימות' ,דורכדעם ָ המשך ממאמר הקודם :השי"ת הָאָט בַאַשַאַפן די וועלט 'כדי
להיטיב לברואיו'ַ .אַלעס איז חסדים ,אפילו ווען ס'קוקט אויס תכלית פון מקיים זיין מצוות איזַַ ,אז דורכדעם
ּפלַאץ פון ַ דעם אויבערשטן אפילו אין דעם
ווי עונשים ח"ו. זָאל דער מענטש ווערן דבוק צום אויבערשטן. ָ
יסורים ,און מען איז מהפך דעם חושך צו אור. זָאגן
ווָאס די ספרים הק' ָ דערמַאנט ָ ַ מ'הָאט
ָ ווי
ווי עס ווערט געברענגט אין דער הקדמה פונעם דָאס הייסט ַַאז דורך די 'ְׂשַכַ ר ִִמ ְְצָוָ ה – ְְמ ַַצֶּוֶה'ָ .
ַַאזְ :
נָאך די ּפטירה פון רבי שמעון זוהר הק' (דף ד) ַַאז ָ נָאנט מיט'ן ְְמ ַַצֶּוֶה ,דער
מצוות ווערט מען כביכול ָ
געווָאלט ַַאריינגיין מיט ָ הָאט רבי חייא בן יוחאיָ ,
דָאך דער דָאס איז ָ גערעכנט פאר כפרת עוונות ,ווייל ָ בַאפוילן צו מקיים זיין די הָאט אונז ַ ווָאס ָ רבוש"ע ָ
אן 'עליית נשמה' אינעם היכל פון רשב"י ,און
מצוות( .עיין דגל מחנה אפרים ליקוטים ד"ה מצוה)
געזָאגט ַַאז ָ הָאט
ווָאס ָ רויסגעגַאנגען ַַא בת קול ַָ ס'איז ַַא פונעם נעןדערמַא
ַ זיך זָאלגַאנצער 'תכלית היסורים'ַַ ,אז ער ָ ַ
ווָאס קען מהפך זיין זַא איינער ָ דָארט קען ַַאריינגיין נאר ַַא ַ ָ טַאקע נתכפר ַַאלע אויבערשטן! און אויב ַַאזוי ווערט ַ ּפַאסירט
ָָאבער אויב דער מענטש טוט ח"ו אן עבירהַ ,
הָאט געטוןָָ .אבער אויב דער מענטש חושך צו אור. ווָאס ער ָ חטאים ָ ס'זָאל ווערן אויף דער
ָ מַאכט ַַאז
פַארקערטע .ער ַ דָאס ַָ
הָאבן דַארפן ָ איז ַַא 'שוטה ואינו מרגיש' ,וועט ער חלילה ַ מַאכט
וועלט ַַא 'הסתרה' פונעם אויבערשטן .יעדע עבירה ַ
דוקא נָאָכ'ן ַאַריינגיין אין ּפּנימיות התורה גרעסערע יסורים ,ביז ער וועט ָָאנקומען צום תכלית ,צו דערפַאר מוז מען
ַ ַַא מחיצה בין ישראל לאביהם שבשמים.
געדענקן פונעם אויבערשטן. פַאר'ן מענטש יסורים ,כדי צו מכפר זיין אויף די שיקן ַ
ווילַאנג ַַא מענטש איז נישט ַ מָאל זעט מעןַַ ,אז סַאך ָ ַַא ַ רָאּפצונעמען די הסתרה פון אלוקות,עבירות ,און כדי ַַא ָ
נָאכנישט ַַאזויפיל הָאט ער ָ עוסק אין ּפנימיות התורה ָ דורך קבלת יסורים באהבה ווָאס איז ליידער געשען דורך די חטאים.ָ
נָאךנסיונות פון שּפירן חשכות וכדו' ,און ַַאלעס גייט אים ָ ּּפַאַסירט דער תכלית הבריאה
נָאכנישט אינזין צו מגלה זיין דעם הָאט ָ
רואיג ,ווייל ער ָ ס'זָאל חלילה זיין שווערע
געווָארן ַַאז ָ
ָ צומָאל איז נגזר
ָ
הָאט
קלָארערע ווערטער :דער אויבערשטער ָ ָ אין לַאנגע צייט רח"לַַ .אלעס
ס'זָאל געדויערן ַַא ַ
ָ יסורים און
אויבערשטן דורך זיין עבודהָָ .אבער דוקא ווען מ'הייבט
געווָאלט 'להיטיב ָ הָאט
שַאפן די בריאה ווייל ער ָ בַא ַ ַ מ'דַארף
ַ ווָאס
הַארבקייט פון די עבירות ָ
ווענדט זיך לויט די ַ
אן עוסק זיין אין אמת'ע עבודת ה' ,צו מגלה זיין און צו
רווָאס זעט מען ַַאז ס'איז פַא ָלנבראיו' לנצח נצחים! אייַ , זָאל קענען צוריקקומען צום ָָאּפווישן ,כדי ַַאז דער איד ָ
דעמָאלטָ ממשיך זיין דעם אור האלקות אויף דער וועלט,
דָאס איז זַא מציאות פון 'עונש' אויף דער וועלט? ָ דָא ַַא ַ ָ אויבערשטן.
מ'דַארף ַַאריבערגיין ַ איז מען פון הימל בודק די נשמה און
דָא ַַא הסתרה אויפ'ן אויבערשטנ'ס ווייל ליידער איז ָ
דָארט טַאקע ָ מ'זָאל זיך ַָ פַארשידענע שוועריגקייטן כדי ַ
דערמַאנען אינעם אויבערשטן. ַ
הָאט
געטליכקייט צוליב די עבירות; און דער נברא ָ תיכף זיך דערמַאַנען פון השי"ת
נָאכנישט זוכה געווען צו ממליך זיין דעם אויבערשטן. ָ פַאַרש ּּפָאָרט נָאָך יסורים
סָארט מ'דַארף וויסן ַַאז יעדער עובד ה' גייט דורך די ָ ַ
גַאנצער מציאות פון 'עונש' אויף דער וועלט, דער ַ דעמָאלט
ָ ָָאבער אויב דער מענטש איז נישט קיין שוטה,
דַארף מהפך זיין דעם חושך צו אור, שוועריגקייט ַַאז ער ַ
נָאר איין ציל :צו מבטל זיין די הסתרה ,און צו הָאט ָ ָ דערמַאנט ער זיך
ַ בַאקומט די גרינגערע יסורים, ווען ער ַ
דָאס איז דער וועג ָָאנצוקומען צום אויבערשטן .ווען ווייל ָ
געווָארן
ָ ווָאס איזמָאל דעם גילוי אלוקות ָ כַא ַַָאנטּפלעקן ָנָא ַ געווָארן פון הימל
ָ תיכף ַַאז די יסורים זענען אים געשיקט
מ'טרעפט זיך חלילה אין מצבים פון יסורי הגוף ָָאדער
פַארגעסן דורך די עבירות .וואס דורכדעם וועט קענען ַ געווַאלדיגן תכלית :כדי צו מכפר און מתקן זיין ַ מיט ַַא
זָאל מען וויסן און געדענקן ַַאז ַַאלעס קומט יסורי הנפשָ ,
ווייטער קומען חסד ורחמים ָָאן קיין גרעניץ. פַארגעסן פונעם אויבערשטן .ער ווייסט ַַאז הָאט ַַַאז ער ָ
טַאקע פונעם בוכ"ע און ַַאלעס איז לטובה .און אויב מ'איז ַ
ּפלַאץ פון הסתרה ,ווערט אויב ַַאזוי איז דאך ּפשוטַַ ,אז אויב דער מענטש ממליך דעם אויבערשטן אין דעם ַ דערמַאנען פון השי"ת,ַ דער ציל פון די יסורים איז אים צו
נָאכדעם ַַאלעס נמתק צו ַַא אמונה און דביקות. ָ כַאּפט זיך גלייך אין ָָאנהויב פונעם עונש ַַאז ַַאלעס איז ַ גַאנצן עונש ,און טַאקע ממתיק דעם ַ און דורכדעם איז ער ַ
דער אויבערשטער ,ער חזר'ט זיך איין ַַאז יעדע ביסל זַא
עס פעלט שוין נישט אויס אים צו שיקן ָנָאך יסורים! ַַא ַ
יסורים איז בהשגחה ּפרטית מיט'ן תכלית פון 'להטיבך מ'הָאט
ָ ווָאס
מענטש איז שוין ָָאנגעקומען צום תכלית ָ
זָאגט דעם ּפסוק 'ראה עניי ועמלי באחריתך' ,און ער ָ הָאט שוין מגלה געווען געווָאלט פון אים ,ווייל ער ָ ָ
נקודות אויף למעשה דעמָאלט איז דער מענטש מקיים דעם ָ ושא לכל חטאתי', דעם אויבערשטן דורך די יסורים! אויב ַַאזוי ,קען ַַאלעס
תכלית הבריאה ,און די יסורים קענען זיך שוין ענדיגן! איבערגעדרייט ווערן לטובה.
קבלת יסורים באהבה איז ממתיק די דינים, וויפיל מער מ'איז ממליך און מ'איז מגלה דעם אויבערשטן,
ווייל אלע יסורים קומען נאר צוליב ַַא חטא ַַאלץ מער ווערן נמתק ַַאלע עונשים. די קלענסטע עגמת נפש קען אויך זיין גענוג
הָאט מסתיר געווען דעם אויבערשטן, ווָאס ָ
ָ דער יסוד שטייט פונעם בעש"ט הק' (תולדות יעקב יוסף
מ'דערמַאנט זיך גלייך ַַאז ַַאלעס
ַ און אויב דָאָס גרויסקייט פון דער הייליגער עבודה וישלח ל ,א ,נתיב מצוותיך שביל האמונה אות ג) אויף דער גמרא
איז פון השי"ת ,און מ'איז מגלה אלוקותו ווען ַַא איד איז זוכה צו מקיים זיין די עבודה פון קבלת (ערכין טז ,א) :עד היכן תכלית היסורין ,המושיט ידו לכיס
יתברך אינעם הסתר ,פעלט זיך שוין נישט דָאס איינס פון די העכסטע עבודות יסורים באהבה ,איז ָ ליטול שתים ועלה בידו אחד .פרעגט דער בעש"ט הק',
אויס צו שיקן ָנָאך יסורים. ווָאס לייטערט אויס די נשמה און עס ברענגט אים ַַא ָ זַא קלייניגקייטטַאקע זיין ַַאז ַַא ַ
וויַאזוי קען ַ
ַַאז לכאורהַ ,
משיג זיין דעם אויבערשטן אין די יסורים, דָא ַַאן עבודה
געווַאלדיגע דביקות בה' .ווייל אודאי איז ָ
ַ זאל ווערן גערעכנט פאר 'כפרת עוונות' ,צו ָָאּפווישן די
סַאך ַַא העכערע עבודה ווי משיג איז ַַא ַ צו משיג זיין דעם אויבערשטן אין ַַא מצב פון תענוג, רווָאס ווערט עס ָָאנגערופן 'תכלית פַא ָעבירות? און ַ
זיין דעם אויבערשטן בשעת תענוג. ס'איז אויך זייער חשוב צו משיג זיין השי"ת בשעת לימוד היסורין'?
ווָאס איז ַַא רוחניות'דיגע
התורה און בשעת התפלהָ , זָאגט דער בעש"טַַ ,אז ווען ַַא איד גלייבט באמונה
נארָ ,
ווָאס וויל ַַאריינגיין אין דער
יעדער עובד ה' ָ
סַאך ַַא גרעסערע מדריגה תענוג פון דביקותָָ .אבער ַַא ַ ּפַאסירט צו אים ,איז
ווָאס ַ
שלימה ַַאז יעדע קלייניגקייט ָ
דַארף צוערשט וועלט פון ּפנימיות התורהַ ,
איז צו משיג זיין דעם אויבערשטן דוקא אין דעם 'מקום בַאקומט
דעמָאלט גלייך ווען ער ַ
ָ מיט ַַא השגחה ּפרטית,
דורכגיין שוועריגקייטן ,כדי צו מגלה זיין
דָאסהסתרה' ווען מ'געפינט זיך אין ַַא מצב פון יסורים – ָ הָאט נישט
דָאס ָ
די קלענסטע עגמת נפש ,ווייסט ער ַַאז ָ
דעם אור ה' דוקא אין דעם חושך. איז דאך פון די עבודות קשות שבמקדש! ּפַאסירט בחנם ,נאר ס'איז זיך אים געקומען צוליב זיינע ַ
דָאס איז ַַא בחינה פון מחבר זיין דעם שם 'הוי"ה' מיט'ן
ָ דָאס
דעמָאלט ווערט ָ
ָ חטאים ,און דער איד טוט תשובה.
ג
אויך מהוה ומחיה יעדע איינציגע רגע ,און אויב ער
וועט ַַאוועקנעמען דעם חיות אלוקות אפילו אויף
תעניתים און התבודדות כדי צו זוכה זיין דערצו ,ביז
הָאט אים דער אויבערשטער מזכה געווען צו נעכטן ָ
יומא דהילולא
גַאנצע וועלט בטל ווערן 'כלאַַא סעקונדע ,וועט די ַ קענען זען ווי די שטיינער פון ארץ ישראל שיינען און
היה'( .כמבואר באריכות בספה"ק תניא שער היחוד רַאוועט ער יעצט ַַא סעודת דערפַאר ּּפ ַ
ַ לייכטן .און
והאמונה פרק א' ,ובאגרת הקודש סימן כ') הודאה.
טַאקע
ַ נָאכמער :די גשמיות'דיגע עולם הזה איז ָ הָאט דער בת עין זוכה געווען צו דער בּפשטות ָ ּ
סַאמע-גרעסטער צמצום און הסתרָָ ,אבער דוקא דער ַ ווָאס שטייט אין ּּפסוק (ישעיהו נד ,יב)" :ושמתי
השגה ָ
הרה״ק רבי אברהם דוב ב״ר דוד
מאווריטש זי״ע בעל ״בת עין״
דָא נתגלה דער כח פונעם ווָאס ס'ווערט ָ דורכדעם ָ ווָאס חז"ל
כדכד שמשותיך ,ושעריך לאבני אקדח" ָ
ווָאס איז מחיה די וועלט יעדע רגע ,ווערט אויבערשטן ָ זָאגן (בבא בתרא עה ,א) ַַאז לעתיד לבא וועלן ָ
שטַארקסטע ַ דער עולם הזה איבערגעדרייט צו זיין די די שטיינער פון ירושלים שיינען ווי אבנים טובות נלב״ע י״ב כסלו תר״א
ס'זָאל נתגלה ווערן די העכסטע גילוי אלוקות. ָ כלי וואו דָא טיפערע ענינים, ָ ומרגליותָָ .אבער באמת ליגט
ווָאס קוקט אויס אדרבה ,דוקא דער גרעסטער 'יש' ָ הָאט זיך אודאי נישט מייגע געווען ווייל דער צדיק ָ
ווי ַַאן אייגענע מציאות פאר זיך ,איז דער בעסטער מיט תעניתים און התבודדות ,בלויז צו קענען זען
כלי צו מגלה זיין דעם אמת'ן 'יש' – דער בורא כל ווָאס שיינען .און
ַַא גשמיות'דיגע ראי' פון שטיינער ָ די קדושה פון ספה"ק בת עין
טַאקע געווען דער תכלית פון ַ דָאס איז
עלמין .און ָ אויך די נבואה פון ישעיהו הנביא מיינט זיכער ַַא הָאבן מפליג געווען
ווָאס צדיקים זי"ע ָס'איז ידוע ָ
גַאנצער בריאה' :נתאווה הקב"ה להיות לו דירה דער ַ ּּפנימיות'דיגער סודַַ ,אז לעתיד וועלן די שטיינער איבער די גרויסע קדושה פונעם ספה"ק בת עין ,ווי
ס'זָאל נתגלה ווערן דער יחוד האלוקי ָ בתחתונים'ַַ ,אז לייכטן. געזָאגט
ָ הָאט
הרה"ק רבי שלמה'קע זוועהילער זי״ע ָ
ווָאס קוקט אויס ווי ַַא 'יש'דוקא אין דעם עולם הזהָ , ַַאז דער ספר איז זיין 'בת עין'.
מיט אונזערע פליישיגע אויגן. די קטנות ווען מ'קומט הָאט ַַא
הָאבן מעיד געווען ַַאז דער ספר ָ צדיקים ָ
רווָאס דוד המלך
פַא ָ
פַארשטייט מען ַלויט דעם ַ אויף ארץ ישראל סּפעציעלן כח מיוחד צו מעורר זיין עבודת ה' און ּ
הָאט גערעדט פון דער גדולת הבורא דוקא דורך ע"ה ָ ווָאס
ָ פַארשטיין לויט דעם בריוו ַ מ'קען עס מדות טובות ,און בפרט אמת'ע ענוה און יראת ה',
דעם עולם הזה ,ווייל דוד המלך – נשמת משיח ,איז הָאט געשיקט פאר הרה"ק רבי מרדכי דער בת עין ָ איבערגעלָאזט קיין
ָ הָאט נישטָ ווייל דער בת עין
עוסק אינעם תכלית הבריאה פון 'דירה בתחתונים מטשערנָאבל זי"ע ,וואו ער שרייבט ַַאז אין די ערשטע
ָ הָאט ַַאריינגעלייגט זיין 'כח ההולדה' אין
זש"ק ,און ער ָ
דערפַאר איז ער ממליך און משבח דעם
ַ – דייקא', הָאט ער
ָ נָאכ'ן קומען קיין ארץ ישראל, יָאר ָדריי ָ זיינע הייליגע ווערטער פונעם ספר.
אויבערשטן דוקא דורך די נפלאות הבורא פון דעם הָאט חרטה געשּפירט די קדושת המקום ,ער ָ ּ גָארנישט
ָ סַאך מעשיות נפלאות פון אידן טַאקע ידוע ַַא ַס'איז ַ
עולם הזה ,ווייל די אמת'ע גדולה פונעם אויבערשטן רווָאס ער איז ַַאהערגעקומען ,און ס'איז פַא ָגעהַאט ַ
ַ געווָארן מיט ישועות בזכותָ געהָאלפן
ָ ווָאס זענעןָ
דָא אויף דעם עולם השפל.ווערט נתגלה ָ געווען ַַא בחינה פון 'שלש שנים ערלים יהיה לכם'. מַאכןַ לערנען דעם ספר בת עיןָָ ,אדער בזכות פון
הָאט ער שוין מרגיש ָָאבער היינט ביי קדושת 'כתר' ָ ַַא סעודת הילולא לזכרו .בפרט זעט מען גרויסע
די עבודה פון צדיקים הָאט ער חרטה אויף די געווען די קדושה ,און יעצט ָ ישועות אין די ענינים פון זרע של קיימא ,היות דער
אין ארץ ישראל רויפגעגַאנגען.
ַ ווָאס ער איז נישט ַַא
יָארן ָ ָ איבערגעלָאזט קיין קינדער ,איז
ָ הָאט נישט
ָ
ּ
צדיק
ס'איז ידוע פון ספרים הק' ַַאז ארץ ישראל איז די ענדליך איז ידוע ַַאז הרה"ק רבי מענדעלע משּפיע זיין כח פון זש"ק פאר די דורות הבאים. ער
ווָאס איז די נידריגסטעבחינה פון 'מלכות תתאה' – ָ הָאט געשריבן פאר איינע פון די וויטעפסקער זי"ע ָ און ממילא פועל'ט ער אויך ישועות מיט שידוכים,
דרגא פון די הייליגע ספירות ,און די עבודה פון ַַא צדיקים אין חוץ לארץַַ ,אז ווען ער איז ָָאנגעקומען און דער כלל איז דאך 'מאן דיהיב חיי יהיב מזוני' -
איד איז צו מגלה זיין דעם אויבערשטן דוקא אין פַארלוירן ַַאלע מוחין, ַ הָאט ער ָ קיין ארץ ישראל פַאר קינדער פועל'ט אויך ַַאז
ווָאס פועל'ט ַ דער צדיק ָ
פַאר השי"ת ַַא 'דירהמַאכן ַ
דער 'מלכות תתאה' ,צו ַ און זיינע תפלות זענען געווען בקטנותָָ ,אן קיין שום הָאבן מזוני בהרחבה ,און אודאי אויך חיי אריכי מ'זָאל ָ
ָ
דָא אין דעם גשמיות'דיגן מציאות.
בתחתונים' – ָ הָאט אים דער אויבערשטער נָאכדעם ָ הארהָָ ,אבער ָ בבריאות השלימות.
דָאס איז דער סוד פון די קטנות און חשכות ָ הָאבן
מזכה געווען מיט נייע מוחין און זיינע תפלות ָ
דורכגעגַאנגען ווען זיי זענען
ַ ווָאס צדיקים זענען ָ הָאט משיג געווען ַַאז די ָ ַַאזוי געשיינטַַ ,אז ער די לעכטיגע שטיינער
ָָאנגעקומען אין ארץ ישראל ,ווייל ס'איז פאר זיי געווען געדַאוונט
ַ הָאט
ָ ווָאס ער
ָ 'אויסגעלָאשענע' תפלות
ָ אין ארץ ישראל
רָא ּּפצוגיין פון זייער דביקות אין
געווַאלדיגע ירידה ַַא ָ
ַ ַַא סַאך מער ווי די הָאבן געשיינט ַַא ַ אין ארץ ישראלָ , ווָאס אין
נָאמען 'בת עין'ָ ,הָאט דעם ָ ָ דער ספר
ווָאס
נָאכדעם ָ דעם ּּפ ַ
לַאץ פון 'יש' און 'הסתרה'ָָ ,אבער ָ געהַאט אין חוץ
ַ הָאט
ָ ווָאס ערָ 'לעכטיגע' תפלות דָאס ַַא כינוי פאר דער ספירה פון 'מלכות'.קבלה איז ָ
הָאבן זיך מייגע געווען מיט זייער עבודת הקודש, זיי ָ לארץ. הָאט זיך מוסר נפש געווען אויף ווייל דער בת עין ָ
הָאבן זיי זוכה געווען צו מגלה זיין דעם אמת'ן 'יש', ָ קדושת ארץ ישראל – בחינת מלכות .זייענדיג שוין
דער 'דירה בתחתונים'ַַ ,אז דוקא אין דעם עולם הזה, דער שבח הבורא דוקא כָאטש ער איז געווען ַַא רביָארןָ , אויף די עלטערע ָ
וויַאזוי ָָאנצוקומען צום אויבערשטן ,ווי ַ ליגט דער כלי אינעם עולם הזה הָאט
אין ַַא גרויסע קהלה און ַַא רבי פאר חסידיםָ ,
טַאקע געזען ַַאז אפילו שּפעטער ַ הָאט ּ דער בת עין ָ זַאךַַ ,אז ווען דוד המלך
מ'זעט ַַאן אינטערעסאנטע ַ מיטגעמַאכט
ַ הָאט
איבערגעלָאזט ,און ער ָ
ָ ער ַַאלעס
ווָאסָ דער 'דומם' (די שטיינער פון ארץ ישראל) אין ספר תהלים לויבט דעם אויבערשטן ,רעדט ער בַאזעצן
גרויסע מניעות אויפ'ן וועגַַ ,אלעס כדי זיך צו ַ
איז דאך דער גרעסטער 'יש' ,לייכט אויך מיט'ן אור בעיקר וועגן דער שיינקייט פון דעם גשמיות'דיגן עולם געווַאלדיגע תשוקה און
ַ אין ארץ ישראל מיט ַַא
דָאס איז אויך דער עומק דברי קדשו פון האלוקי! ָ דָאס גדלות הבוראדערמַאנט כמעט נישט ָ
ַ הזה .ער מסירת נפש.
הָאט ווָאס ָ
הרה"ק רבי מענדעלע וויטעפסקער זי"ע ָ אין די רוחניות'דיגע עולמות העליונים .לכאורה איז נָאכ'ן ַַארויפקומען קיין ארץ ַַא לענגערע צייט ָ
סַאך
משיג געווען ַַאז די קטנות פון ארץ ישראל איז ַַא ַ דָאס ַַא ּּפלא ,ווייל די התגלות פונעם אויבערשטן אין
ָ רַאוועט ַַא גרויסע ּ
געּפ ַ מָאל
הָאט דער בת עין ַַא ָ
ישראל ָ
העכער פון דער גדלות אין חוץ לארץ ,ווייל אין ארץ סַאך העכער 'לאין
די עולמות העליונים איז דאך ַַא ַ הָאטָ פַארציילט ַַאז ווען ער הָאט ַָ סעודה ,און ער
ישראל קען מען מעלה זיין די מלכות -קטנות ,און דָא אויף דער
ערוך' ,ווי דער שבח פונעם אויבערשטן ָ מָאל געקומען ַַאנָאך געוואוינט אין חוץ לארץ איז ַַא ָ ָ
שטַארקער.
ַ סַאך
דורכדעם מגלה זיין דעם אור ה' ַַא ַ נידריגער וועלט. רָא ּּפגעלייגט מיט
הָאט ַַא ָ
ווָאס ָ
משולח פון ארץ ישראל ָ
זכותו יגן עלינו ועל כל ישראל אמן. ווָאס דער בעש"ט
דער עומק הביאור דערפון איז ָ ַַא התרגשות דקדושה די חשיבות פון ארץ ישראל,
געזָאגט אויפ'ן ּּפסוק 'לעולם ה' דברך נצב
ָ הָאט
הק' ָ הָאט זיך אויסגעדרוקט" :אפילו די ּּפשוט'ע ָ און ער
בשמים'ַַ ,אז דער דיבור האלוקי איז מהווה און מחיה מַאנטן".
דיַא ַ
שטיינער פון ארץ ישראל לייכטן ווי ַ
יצא לאור ע"י ַַאלע וועלטן' ,ואתה מחיה את כולם' .אפילו דער פַארציילטַַ ,אז ווען ער איזַ הָאט דער בת עיןָ
מכון תורת חכם גשמיות'דיגער עולם הזה מיט ַַאלע נבראים פון דומם
דָאס די גרעסטע
ווָאס בעצם איז ָ צומח חי ומדברָ ,
נָאכנישט זוכההָאט ער ָ
ָָאנגעקומען קיין ארץ ישראל ָ
געווען צו דער מדריגה פון זען ַַאז די שטיינער לייכטן,
לתרומות ,ולקבלת הגליון: שיעורי כ"ק אדמו"ר שליט"א צמצום און ירידהָָ ,אבער דער אויבערשטער איז ָ
דָאס סַאך עוסק געווען מיט גרויסע הָאט ער ַַא ַ
דעריבער ָ
info.lhisanag@gmail.com 646.693.0112
ד
